# data[].attributes.body
ESRA ATABAY

# data[].attributes.body
Pestisitler (tarım zehirleri) tarımsal üretimde kullanılan toksik etkili kimyasal maddelerdir.

İşlevlerine göre, böcek öldürücü (insektisit), ot öldürücü (herbisit), mantar öldürücü (fungusit) veya kimyasal yapılarına göre organoklorlu, organofosfatlı, karbamatlı gibi çeşitli sınıflara ayrılır.

Dünya genelinde yaklaşık 1000 civarında, Türkiye’de ise geçici izinlerle zaman zaman değişmekle beraber 340 civarında pestisit etken maddesi kullanılıyor. Pestisitlerin kendisi kadar, metabolitleri* ve ticari formülasyonları içinde yer alan ilave bazı kimyasal maddeler de toksik etkili olabiliyor.

# data[].attributes.body
İnsanlar için zehirlenme olarak ifade edilen ve teşhis edilmesi görece daha kolay olan akut pestisit zehirlenmesinin tipik belirtileri arasında yorgunluk, baş ağrısı ve vücut ağrıları, cilt rahatsızlığı, cilt döküntüleri, zayıf konsantrasyon, zayıflık, aşırı terleme, baş dönmesi, mide bulantısı, kusma, aşırı terleme, görme bozukluğu, titreme, panik atak, kramp vb. ve ağır vakalarda koma ve ölüm gibi olumsuz etkiler yer alıyor.

# data[].attributes.body
Günümüzde yaygın olarak kullanılan pek çok pestisit, hayvan deneyleri temelinde, insanlar için muhtemel veya olası kanserojen olarak sınıflandırılmıştır. Her ne kadar çeşitli epidemiyolojik çalışmaların sonuçları tutarsız olsa da, bu bulgular pestisitlere maruz kalan tarım işçilerinin Non-Hodgkin lenfoma ve lösemiye yakalanma olasılığında önemli bir etkisi olduğuna dair hiçbir şüphe bırakmamaktadır. Diğer çalışmalar, pestisit kullanımı ile yumuşak doku kanserleri, bir kan kanseri türü olan multipl miyelom, prostat, pankreas, akciğer, yumurtalık, meme, testis, karaciğer, böbrek, bağırsak kanserleri ve beyin tümörü arasında korelasyon olduğunu göstermiştir.

Ayrıca, pestisitler insan sinir sistemine de zarar verebilmektedir. Pestisit maruziyetiyle, hassasiyet kaybına uğramış yetiler, bilişsel ve psikomotorik fonksiyonlarda bozulmalar ve depresyon arasında bir korelasyon olduğuna dair göstergeler bulunmaktadır. Çeşitli araştırmalar, Parkinson hastalığının gelişme riskinin, belirli pestisitlerle temas halinde bulunulduğu takdirde, yedi faktör kadar artabileceğini göstermiştir.

# data[].attributes.body
Küresel ölçekte, pestisit zehirlenmesi intihar sebeplerinde önemli bir rol oynamaktadır. Sayılarla konuşmamız gerekirse, toplam intiharların %31’i pestisit kullanılarak gerçekleşmektedir. Pestisite bağlı intiharların toplam intihar sayısı içindeki oranı, bölgesel olarak Avrupa’da % 4’ten Batı Pasifik bölgesinde % 50’ye kadar değişkenlik göstermektedir. Bu dağılım, pestisit kullanımının dağılımı ile ilişkili değildir. Avrupa’da (pestisit intiharlarının %2’sinin gerçekleştiği yerlerde), pestisit ürünlerinin satışı dünya satışlarının %29’unu; Asya’da (pestisit intiharlarının% 91’inin rapor edildiği), % 25’ini kapsamaktadır.

Pestisitler arasında akut toksisitesi daha yüksek olanlarla, insanların kendilerini daha çok zehirledikleri öne sürülmüştür. Belgelendirilmiş vakalar genellikle, organofosfat sınıfına ve herbisit paraquatına ait çeşitli maddeleri içerir. Kore’de pestisit zehirlenmelerinin %85’i intihar vakasıdır. Her yıl 2.000 kişi kendilerini paraquat ile zehirler ve bu vakaların %60 ila 70’i ölümle sonuçlanır. Çin’de, tahminen 175.000 kişi 1996 ve 2000 yılları arasında her yıl kasıtlı olarak kendilerini zehirlemiştir. Organofosfatlar orada kolaylıkla ulaşılabilir maddelerdir.

# data[].attributes.body
Tüm popülasyon içindeki her grup, pestisitlere maruz kalmayla ilgili, aynı seviyede sağlık tehlikesiyle karşı karşıya değildir. Çeşitli risk faktörleri (örneğin, vücut ağırlığına bağlı olarak daha büyük vücut yüzeyi, metabolizmadaki farklılıklar, daha yüksek büyüme hızı ve vücudun organlarının devam eden gelişimi) nedeniyle çocuklar pestisitlerin etkilerine yetişkinlerden daha fazla duyarlıdır. Çocuklar aynı zamanda yakın çevreleri ile yetişkinlerden daha yoğun temasta olma eğilimindedir; mesela, objeleri ağızlarına sokabilirler. Tecrübe veya yargı eksikliği, okuma yetersizliği ve riskleri değerlendirme kapasitelerindeki eksiklikler aynı zamanda çocukların istemeden pestisit aldıkları ve yetişkinlerden daha sık zehirlendiklerini göstermektedir.

# data[].attributes.body
Dünyadaki bütün popülasyonlar pestisit etkisine maruz kalmaktadır. Pestisitlerin her yere yayıldığı bilgisi, gıdanın yanı sıra toprak ve içme suyu üzerinde yapılan araştırmalar sonucu ortaya koyulan verilerle kanıtlanabilmektedir. Dünyanın hemen her yerinde, insanların pestisit kalıntılarına bağlı olarak gıda zehirlenmesi, kronik hastalık ve diğer sağlığı olumsuz etkileyen sonuçlar yaşaması riski çok fazladır.

# data[].attributes.headline
Dünyada ve Türkiye'de Pestisit Kullanımı

# data[].attributes.subject
Dünyada ve Türkiye'de Pestisit Kullanımı

# data[].attributes.body
Dünyada yılda 3 milyon ton civarında pestisit kullanılıyor.

Türkiye’deki pestisit kullanımı ise 2018 yılı için 59 bin ton olarak tahmin ediliyor. Türkiye’de 1979 yılı ile 2018 yılları arasında pestisit kullanımı yedi kat artış gösterdi.

Toplam pestisit miktarının üçte biri Antalya (%10,1), Manisa (%9), Adana, (%5,7), Mersin (%5,7) ve Aydın’da (%5,7) kullanılıyor.

# data[].attributes.body
http://zehirsizsofralar.org/pestisitler-ilac-degil-zehir/
http://zehirsizsofralar.org/pestisitlerin-insan-sagligina-etkileri-ve-pestisit-zehirlenmeleri/
https://engoo.com.tr/app/lessons/agriculture/9zcuDmFeEeel8N8vOorjaw
https://www.youtube.com/watch?v=bEq-ODR-9LY

# data[].attributes.attachment_link.description
Pestisitler (tarım zehirleri) tarımsal üretimde kullanılan toksik etkili kimyasal maddelerdir.