# data[].attributes.headline
• เหตุการณ์สำคัญที่เกี่ยวกับวิวัฒนาการของวงดนตรี

# data[].attributes.subject
• เหตุการณ์สำคัญที่เกี่ยวกับวิวัฒนาการของวงดนตรี

# data[].attributes.body
สมัยสุโขทัยนับเป็นสมัยเริ่มต้นที่คนไทยรวตัวกันเป็นชาติอย่างสมบูรณ์  แทนที่จะเป็นเพียงอาณาจักรที่มีเขตอิทธิพลอย่างจำกัดดังแต่กอ่น เรื่องราวของสุโขทัยมีความชัดเจนมากยิ่งขึ้น เมื่อพ่อขุนรามคำแหงได้ประดิษฐ์อักษรไทยและจารึกเรื่องราวต่างๆ ลงในหลักศิลาจารึก  และจากศิลาจารึกนี้เองทำให้คนรุ่นหลังทราบว่าสมัยสุโขทัยเป็นยุคสมัยหนึ่งที่มีความเจริญก้าวหน้าทางด้านสังคม เศรษฐกิจ  การเมือง  การทหาร  ภาษา  และศิลปวัฒนธรรม  ชาวเมืองมีเครื่องเล่นสร้างควงามรื่นเริงบันเทิงใจ  และมีอิสระเสรีที่จะแสดงออกในเรื่องราวของบทเพลงและดนตรี  เพลงและเรื่องราวของดนตรีบางส่วนจึงปรากฏอยู่บนหลักศิลาจารึก  เช่น ข้อความที่ว่า "เสียงพาทย์ เสียงพิณ  เสียงเลื่อน  เสียงขับ" แสดงให้เห็นว่า ในสมัยสุโขทัยมีการนำดนตรีมาใช้ในกิจกรรมต่างๆ ทั้งในราชสำนักและประเพณีของราษฎร
เครื่องดนตรีที่ปรากฏหลักฐานว่ามีการใช้กันในสมัยสุโขทัย เช่น บัณเฑาะห์  สังข์  แตรงอน (กาหล)  แตรเขาควาย (พิสเนญชัย) พิณเพียะ หรือเบี๊ยะะพวง  กรับคู่  มโหระทึก ฆ้อง  กลอง  กังสดาล ฉิ่ง ฉาบ เป็นต้น  เพลงไทยที่ปรากฏขึ้นในสมัยนี้ได้แก่  เพลงเทพทอง หรือ เรียกอีกอย่างหนึ่งว่า "เพลงสุโขทัย"

# data[].attributes.headline
• คีตกวีที่สำคัญ

# data[].attributes.subject
• คีตกวีที่สำคัญ

# data[].attributes.body
ไม่ปรากฏข้อมูลคีตกวีที่สำคัญในยุคสมัยนี้

# data[].attributes.headline
• บทเพลงที่สำคัญ บทเพลงที่สำคัญ

# data[].attributes.subject
• บทเพลงที่สำคัญ บทเพลงที่สำคัญ

# data[].attributes.body
ในสมัยสุโขทัยยังไม่มีการบันทึกโน้ตไว้เป็นหลักฐาน จึงไม่มีใครทราบแน่นอนว่าบทเพลงสมัยกรุงสุโขทัยเป็นอย่างไร แต่มีหลายเพลงที่คาดว่าน่าจะเกิดขึ้นในสมัยสุโขทัย เช่น เพลงเทพทอง(เพลงสุโขทัย) เพลงนางนาคและเพลงขับไม้บัณเฑาะว์

# data[].attributes.attachment_link.title
ระบำสุโขทัย (เทพทอง) / SUKHODHAYA (Thepthong)

# data[].attributes.headline
• เหตุการณ์สำคัญที่เกี่ยวกับวิวัฒนาการของดนตรี

# data[].attributes.subject
• เหตุการณ์สำคัญที่เกี่ยวกับวิวัฒนาการของดนตรี

# data[].attributes.body
สมัยอยุธยาดนตรีมีการพัฒนาในหลายๆด้าน ทั้งนี้ เพราะอยุธยาเป็นราชธานียาวนนานถึง 417 ปีจึงมีการติดต่อสัมพันธ์กับชาติต่างๆ หลายชาติ ดดยผ่านทางการเมือง  การค้า และการแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรม  เชื่อกันว่าในสมัยอยุธยาดนตรีไทยน่าจะมีความเจริญมาก  ทำให้ประชาชนนิยมเล่นดนตรีกันมากมาย  แม้แต่ในเขตพระราชฐาน  จนกระทั่งในสมัยสมเด็จพระบรมไตรโลกนถ (พ.ศ.1991-2031) ต้องมีกฏมณเฑียรบาลกำหนดว่า "ห้ามร้องเพลงเรือ  เป่าขลุ่ย เป่าปี่  สีซอ ดีดกระจับปี่  ดีดจะเข้  ตีโทนทับ ในเขตพระราชฐาน"
เครื่องดนตรีในสมัยอยุธยาบางชนิดรับช่วงมาจากสมัยสุโขทัย  แต่ได้มีการพัฒนาในการคิดสร้างเครื่องดนตรีขึ้นมาอีกหลายชิ้นจำทำให้ดครื่องดนตรีในสมัยนี้มีครบเกือบทุกประเภท  เช่น กระจับปี่  จะเข้ (พัฒนามาจากเครื่องดนตรีของมอญ) พิณน้ำเต้า  ซอสามสาย ซออู้  ซอด้วง ขลุย กรับคู่  กรับเสภา  ระนาดเอก  ฆ้องวงใหญ่ ฆ้องชัย  ฆ้องโหม่ง ฉิง  ฉาบ ตะโพน  โทน  รำมะนา  กลองทัด กลองตุ๊ก ปี่ใน ปี่กลาง แตรงอน  แตรสังข์  เป็นต้น

# data[].attributes.headline
• คีตกวีที่สำคัญ

# data[].attributes.subject
• คีตกวีที่สำคัญ

# data[].attributes.body
ไม่ปรากฏข้อมูลคีตกวีที่สำคัญในยุคสมัยนี้

# data[].attributes.headline
• บทเพลงที่สำคัญ 

# data[].attributes.subject
• บทเพลงที่สำคัญ 

# data[].attributes.body
เพลงที่ปรากฏในสมัยนี้ สามารถจำแนกออกเป็น 3 ประเภท คือ
1. เพลงมโหรี ใช้วงมโหรีบรรเลง มีไว้สำหรับบรรเลงขับกล่อม  เพลงที่บรรเลงมี 2 ชนิด คือ เพลงตับและเพลงเกร็ด ซึ่งมีตำราเพลงมโหรีปราฏกรายชื่อตกทอดมาถึงสมัยรัตนโกสินทร์ถึงจำนวน 197 เพลง
2. เพลงปี่พาทย์  ใช้วงปี่พาทย์ มีไว้สำหรับบรรเลงประกอบการแสดงโขน  ละคร และใช้บรรเลงประกอบพิธีกรรมต่างๆ เพลงที่บรรเลง เช่น เพลงหน้าพาทย์ เพลงประกอบละคร เพลงเรื่อง เป็นต้น
3. เพลงภาษา เป็นเพลงไทยที่มีสำเนียงของชาติต่างๆ มักใช้เพลงประกอบตัวละครตามเชื้อชาติ นั้นๆ เช่น เพลงสำเนียงภาษาจีน เพลงาสำเนียงมอญ  เป็นต้น

# data[].attributes.headline
• เหตุการณ์สำคัญที่เกี่ยวกับวิวัฒนาการของดนตรี

# data[].attributes.subject
• เหตุการณ์สำคัญที่เกี่ยวกับวิวัฒนาการของดนตรี

# data[].attributes.body
มีวงดนตรี 3 ประเภท เช่นเดียวกับสมัยอยุธยา คือ วงปี่พาทย์ วงมโหรี และวงเครื่องสาย แต่มีเครื่องดนตรีของชาติต่างๆ เข้ามาในประเทศไทยหลายชนิด ดังปรากฏในหมายกำหนดการของพระมหากษัตริย์ในสมัยนั้นว่า “ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้พิณพาทย์ไทย พิณพาทย์รามัญ มโหรีไทย ฝรั่ง มโหรีญวน เขมร ผลัดเปลี่ยนกันสมโภช 2 เดือนกับ 12 วัน” ในงานสมโภชพระแก้วมรกตเป็นต้น
เนื่องจากในสมัยนี้เป็นช่วงระยะเวลาอันสั้นเพียงแค่ 15 ปี และประกอบกับเป็นสมัยแห่งการก่อร่างสร้างเมือง และการป้องกันประเทศเสียโดยมาก วงดนตรีไทยในสมัยนี้จึงไม่ปรากฏหลักฐานไว้ว่า ได้มีการพัฒนาเปลี่ยนแปลงขึ้น สันนิษฐานว่า ยังคงเป็นลักษณะและรูปแบบของ ดนตรีไทย ในสมัยกรุงศรีอยุธยานั่นเอง

# data[].attributes.headline
• คีตกวีที่สำคัญ

# data[].attributes.subject
• คีตกวีที่สำคัญ

# data[].attributes.body
ไม่ปรากฏข้อมูลคีตกวีที่สำคัญในยุคสมัยนี้

# data[].attributes.headline
• บทเพลงที่สำคัญ

# data[].attributes.subject
• บทเพลงที่สำคัญ

# data[].attributes.body
ไม่ปรากฏข้อมูลบทเพลงที่สำคัญในยุคสมัยนี้

# data[].attributes.headline
• เหตุการณ์สำคัญที่เกี่ยวกับวิวัฒนาการของดนตรี

# data[].attributes.subject
• เหตุการณ์สำคัญที่เกี่ยวกับวิวัฒนาการของดนตรี

# data[].attributes.body
• รัชกาลที่ 1
พระองค์ได้ทรงฟื้นฟูศิลปวัฒนธรรมขึ้น  โดยทรงพระราชนิพนธ์เรื่องรามเกียรติ์และเรื่องดาหลังให้สมบูรณ์  ซึ่งเป็นวรรณคดีที่มีมาตั้งแต่สมัยอยุธยา  โดยวรรณคดีทั้ง 2 เรื่อง ใช้ในการแสดงโขนและการแสดงละคร จึงนับเป็นรากฐานสำคัญที่ทำให้บทเพลงต่างๆ ในอดีตถูกฟื้นฟูขึ้นมาอีกครั้ง  เพราะละครไทยต้องอาศัยเพลงบรรเลงประกอบ

นอกจากนี้  ครูดนตรีได้เพิ่มกลองทัดขึ้นในวงปี่พาทย์อีกลูกหนึ่ง  ซึ่งแต่เดิมวงปี่พาทย์จะมีกลองทัดเพียงลูกเดียว ลูกที่เพิ่มขึ้นเสียงต่างออกไป   ทำให้เกิดเสียง 2 เสียงขึ้น  คือ เสียงสูงตีดัง  ต้อม  ดดยจะเรียกลูกที่มีเสียงสูงว่า  ตัวผู้  และลูกเสียงที่มีเสียงต่ำจะเรียกว่า  ตัวเมีย

• รัชกาลที่ 2
ในสมัยนี้ดนตรีไทยได้เจริญรุ่งเรืองขึ้น  โยยพระองค์ทรงส่งเสริมด้านวรรณคดีและการละคร  ทรงพระราชนิพนธ์เรื่อง อิเหนาและเรื่องรามเกียรติ์ขึ้นอีกสำนวนหนึ่ง  เพื่อให้เหมาะแก่การแสดงละครในมากยิ่งขึ้นจนวรรณคดีเรื่องอิเหนาได้รับการยกย่องว่าเป็นกลอนบทละครที่ดีที่สุด

ส่วนด้านดนตรีก็เฟื่องฟูขึ้นเช่นเดียวกัน  ดังปรากฏในพระราชประวัติของพระองค์ว่าทรงสีซอสามสายได้เป็นเลิศ ทรงมีซอคู่พระหัตถ์  เรียกว่า   ซอสายฟ้าฟาด  และมีเพลงพระราชนิพนธ์ใหม่เกิดขึ้น คือ เพลงบุหลันลอยเลื่อน ในสมัยนี้เกิดวงปี่พาทย์เสภา และได้มีการนำกลองสองหน้ามาใช้ตีกำกับจังหวะหน้าทับในวงปี่พาทย์เสภาอีกด้วย

• รัชกาลที่ 3
ในสัมยนี้วงดนตรีได้มีการประดิษฐ์ระนาดทุ้มขึ้น เพื่อให้เป็นคู่กับระนาดเอก  โดยทำตามแบบระนาดเอกของเดิม คือ ให้มีลูกระนาดขนาดใหญ่กว่าเพื่อให้เกิดเสียงทุ้มต่ำ แล้วบรรเลงระนาดทุ้มให้มีเสียงผิดแปลกไปจากระนาดเอก ส่วนลีลาการบรรเลงระนาดทุ้มนั้นก็ให้มีลีลาที่หยอกล้อไปกับระนาดเอก  บางครั้งอาจตีล้ำหน้า  บางครั้งตีเยื้องแนวลีลาไปข้างหลัง

นอกจากระนาดทุ้มเพิ่มขึ้นแล้ว  ในด้านการบรรเลงบทเพลงก็ได้มีการนำเพลงอัตราจังหวะสองชั้นมาแต่งขยายเป็นอัตราจังหวะสามชั้นและแต่งตัดเป็นอัตราจังหวะชั้นเดียว  พร้อมทั้งวงนำเพลงทั้งสามอัตราจังหวะมาเรียบเรียงเป็นเพลงเถา  เครื่องดนตรีที่คิดขึ้นในสมันนี้ คือ  ฆ้องวงเล็ก

• รัชกาลที่ 4
การดนตรีเจริญแพร่หลายมากยิ่งขึ้น  มีวงปี่พาทย์  วงมโหรี เกิดขึ้นมากมาย มีการบรรเลงเพลงอัตราจังหวะสามชั้นกันอย่างแพร่หลาย  มีเครื่องดนตรีเกิดขึ้นใหม่อีกด้วย คือ ระนาดทอง  (ระนาดเอกเหล็ก) ระนาดทองเป็นระนาดแบบเดียวระนาดเอก  แต่ทำลูกระนาดด้วยทองเหลืองแทน เวลาตีเสียงจะดังกังวานมาก

นอกจากนี้ ยังมีเครื่องดนตรีอีกชนิดหนึ่งคู่ระนาดทอง นั่นก็คือ ระนาดทุ้มเหล็ก  เพื่อเพิ่มเติมในวงปี่พาทย์  ทำให้มีการพัฒนาเป้นวงปี่พาทย์เครื่องใหญ่

• รัชกาลที่ 5
ได้มีการคิดวิธีประสมวงดนตรีขึ้นใหม่อีกรูปแบบหนึ่ง  คือ วงปี่พาทย์ดึกดำบรรพ์ซึ่งเป็นการปรับปรุงวงของสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าจิตรเจริญ  กรมพระยานริศรานุวัติวงศ์ ที่ได้ทรงปรับปรุงขึ้นเพื่อใช้ประกอบการแสดงละครดึกดำบรรพ์ที่ดัดแปลงมาจากละครโอเปร่า (Opera) ของตะวันตก

ในการนี้ทำให้เกิดเครื่องดนตรีขึ้นใหม่อีกชนิดหนึ่ง คือ ตะโพน (ใช้ตะโพน 2 ใบ) ตั้งตีบนกลองทัด  โดยตีด้วยไม้นวม  เพื่อให้เกิดเสียงทุ้มต่ำดังกังสาน และไม่ดังกึกก้อง ซึ่งเหมาะสำหรับการแสดงละครดึกดำบรรพ์เป็นอย่างมาก

• รัชกาลที่ 6
การบรรเลงดนตรีนิยมร้องรับเป็นเพลงเถาอย่างแพร่หลาย ก่อนหน้านี้ก็มีการบรรเลงกันบ้างแต่มานิยมกันมากในสมัยนี้ เพลงเถานั้นอาจต่อด้วยลูกหมดท้ายเพลงหรือไม่ก็ได้

เครื่องดนตรีที่ประดิษฐ์ขึ้นในสมัยนี้ได้แก่   อังกะลุง  ซึ่งหลวงประดิษฐ์ไพเราะ  (ศร  ศิลปบรรเลง) ได้นำแบบอย่างมาจากเครื่องดนตรีของอินโดนีเซีย  เมื่อคราวตามเสด็จพระราชบิตุลาบรมพงศาภิมุข  เจ้าฟ้าภาณุรังษีสว่างวงศ์   กรมพระยาภาณุพันธุวงศ์วรเดชเสด็จเยือนอินดดนีเซีย  เมื่อ พ.ศ.2459 แต่ได้มีการดัดแปลงให้มี 7 เสียง  (ของเดิม 5 เสียง) และได้จัดให้เขย่าคนละ 2 มือ มือละ 1 เสียง

นอกจากนี้ได้นำเพลงจากชวามาดัดแปลงเป็นเพลงไทยอีกด้วย  เช่น เพลงยะวา  เพลงโหมโรงบูเซ็นซ็อค  เพลงสะมารัง  เป็นต้น

• รัชกาลที่ 7
เป็นช่วงที่เกิดการเปลี่ยนแปลงการปกครองจากระบอบสมบูรณ์อาญาสิทธิราชย์  เป็นระบอบประชาธิปไตย  ในสมัยนี้เกิดเศรษฐกิจตกต่ำทั่วโลกและประเทศไทยก็ได้รับผลกระทบนั้นด้วย  พระองค์ทรงศึกษาดนตรีจนมีพระปรีชาสามารถในการเล่นดนตรีดนตรีและทรงพระราชนิพนธ์เพลงไทยไว้ 3 เพลง คือ เพลงราตรีประดับดาวเถา เพลงเขมรละออองค์เถา  และเพลงโหมโรงคลื่นกระทบฝั่งสามชั้น

นักดนตรีและนักประพันธ์เพลงในสมัยของพระองค์มีมากมายหลายท่านเช่น  หลวงประดิศฐ์  ไพเราะ  (ศร  ศิลปบรรเลง)  นายมนตรี  ตราโมท เป็นต้น  แต่เนื่องจากความผันผวนทางเศรษฐกิจโลกและการเมืองไทย  ทำให้ดนตรีและเพลงไทยได้รับผลกระทบและขาดความนิยมลง

• รัชกาลที่ 8
เป็นระยะที่ดนตรีไทยซบเซา  เนื่องจากการขาดการสนับสนุนจากหลายส่วน  รวมไปถึงคนไทยที่นิยมหันไปเล่นดนตรีแบบตะวันตกด้วย  ทำให้การประพันธ์เพลงในสมัยนี้มีการนำทำนองเพลงของสากลเข้ามาผสมผสานโดยมีผู้นำทำนองเพลงไทยใส่เนื้อร้องเต็มตามทำนองบ้าง  แต่งขึ้นเองบ้าง  เพื่อประกอบละครพูด  ละครประวัติศาสตร์และภาพยนต์  มีนักประพันธ์เพลงขึ้นหลายท่าน  เช่น พรานบูรพ์ (จวงจันทร์ จันทร์คณา) หลวงวิจิตรวาทการ (กิมเหลียง  วัฒนปฤดา)  นายล้วน   ควันธรรม  เป็นต้น

• รัชกาลที่ 9
ด้วยพระองค์ได้ทรงพระปรีชาสามารถทางด้านดนตรีสากล ถึงแก่พระราชนิพนธ์เพลงขึ้นไว้หลายเพลง แต่พระองค์ก็ทรงสนพระทัยในการดนตรีไทยเป็นอันมาก ได้พระราชทานทุนให้พิมพ์เพลงไทยเดิมเป็นโน้ตสากลออกจำหน่าย เป็นที่นิยมของวงการดนตรีไทยเป็นอย่างยิ่ง เวลาที่ทรงรับแขกบ้านแขกเมืองหรือมีงานบันเทิงส่วนพระองค์ก็มักจะโปรดเกล้าให้บรรเลง
ดนตรีไทยเสมอการสอนดนตรีไทยได้รับการส่งเสริมเข้าสู่โรงเรียนและสถาบันการศึกษาทั่วประเทศทั้งในระดับประถม ฯ มัธยมฯ จนถึงอุดมศึกษา มีการก่อตั้งชุมนุมดนตรีไทย ในสถาบันการศึกษาต่างๆ และมีการจัด
ประกวดวงดนตรี ไทยในระดับต่างๆโดยภาครัฐและเอกชน

• รัชกาลที่ 10
เนื่องจากในปัจจุบันมีเทคโน โลยีที่ทันสมัยและรวดเร็วขึ้น การแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมทางดนตรีจึงเป็นไปอย่างกว้างขวางไร้พรมแดน ดนตรีเกิดการเปลี่ยนแปลงและพัฒนาอย่างไม่มีขีดจำกัดทางวัฒนธรรมก่อให้เกิดความหลากหลายทางดนตรีเป็นอย่างมาก ดังจะเห็นได้จากมีการนำเครื่อง
ดนตรีไทยไปผสมวงกับเครื่องดนตรีตะวันตก บรรเลงทั้งเพลงไทยและเพลงสากลอย่างไพเราะ

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
Boats and boating--Equipment and supplies

# data[].attributes.headline
• คีตกวีที่สำคัญ

# data[].attributes.subject
• คีตกวีที่สำคัญ

# data[].attributes.body
• พระประดิษฐ์ไพเราะ (ครูมีแขก)
คีตกวีในสมัยรัชกาลที่ 3 - 5 เป็นคีตกวีคนแรกที่นำเพลง 2 ชั้น มาทำเป็นเพลงสามชั้น มีความสามารถในการแต่งเพลงและฝีมือในทางเป่าปี่เป็นเยี่ยม โดยเฉพาะเพลงเด่นที่สุดคือ "ทยอยเดี่ยว"บ้างเรียกท่านว่า "เจ้าแห่งเพลงทยอย" ซึ่ง หมายถึงเพลงที่มีเทคนิคการบรรเลงและ
ลีลาที่พิสดาร โดยเฉพาะลูกล้อ ลูกขัดต่างๆ อีกเพลงหนึ่งคือเพลง "เชิดจีน" เป็น
เพลงที่ให้อารมณ์สนุกสนาน มีลูกล้อ
ลูกขัดที่แปลกและพิสดาร ท่านแต่ง
บรรเลงถวายพระบาทสมเด็จพระปิ่น
เกล้าฯ ซึ่งได้รับการโปรดปรานมาก จึงได้
รับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็น "พระ
ประดิษฐ์ไพเราะ"

• หลวงประดิษฐ์ไพเราะ (ศร ศิลปบรรเลง)
เป็นบุตรครูสิน ศิลปบรรเลง ซึ่งเป็นศิษย์ของพระประดิษฐ์ไพเราะ ท่านมีฝีมือในการตีระนาด จึงมีชื่อเสียงโด่งดัง ครั้นได้ตีระนาดถวายสมเด็จเจ้าฟ้ากรมพระยาภาณุพันธ์ ก็ได้รับรางวัลมากมาย และได้ประทานตำแหน่งเป็น "จางวางมหาดเล็กในพระองค์" คนทั่วไปจึงรียกว่า "จางวางศร"
นอกจากระนาดแล้ว ท่านยังสามารถบรรเลงปี่ได้ดี และสามารถคิดหาวิธีเป่าปี่ให้เสียงสูงขึ้นกว่าเดิมได้อีก 2 เสียง ในด้านการแต่งเพลง ท่านสามารถแต่งเพลงได้เร็ว และมีลูกเล่นแพรวพราว แม้ในการประกวดการประดิษฐ์ทางรับ คือการนำเพลงที่ไม่เคยรู้จักมาร้องให้ปี่พาทย์รับท่านก็สามารถนำวงรอดได้ทุกคราท่านเป็นคีตกวีในสมัยรัชกาลที่ 6 - 7 ซึ่งนับว่าเป็นดวงประทีปทางดนตรีไทยที่ใหญ่ที่สุดในยุคที่ดนตรีไทยเฟื่องฟูที่สุดด้วย

# data[].attributes.headline
• บทเพลงที่สำคัญ

# data[].attributes.subject
• บทเพลงที่สำคัญ

# data[].attributes.body
• รัชกาลที่ 1
ไม่มีบทเพลง เนื่องจากเป็นช่วงฟื้นฟูวัฒนธรรม บทเพลงส่วนใหญ่ยังใช้ของเดิมที่มีมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา

• รัชกาลที่ 2
การดนตรีมีความเจริญขึ้นตามลำดับ มีบทเพลงพระราชนิพนธ์ชื่อว่า บุหลันลอยเลื่อน 2 ชั้น

•รัชกาลที่ 3
มีการร้องเพลงสามชั้นประกอบการบรรเลงดนตรี โดยพระประดิษฐ์ไพเราะ (มี ดุริยางค์กูร) ครูมีแขก ได้นำเพลง 2 ชั้นมาขยายให้มีจังหวะยาวมากขึ้นเป็นคนแรก ได้แก่เพลง แขกบรเทศ ฯลฯ

• รัชกาลที่ 4
เกิดเพลงประเภทเพลงเถา เพลงเถาเพลงแรกชื่อว่า เพลงทยอยใน โดยครูเพ็ง และพระประดิษฐ์ไพเราะยังได้ประพันธ์เพลงทยอยไว้มากมาย จนได้ชื่อว่าเจ้าแห่งเพลงทยอย นอกจากนี้ท่านยังเป็นผู้ประพันธ์เพลงสำหรับอวดฝีมือขึ้นเป็นคนแรก คือเพลงทยอยเดี่ยวสำหรับในโดยเฉพาะและกลายเป็นเพลงเดี่ยว ( solo ) ต้นแบบของปัจจุบัน

• รัชกาลที่ 5
เกิดเพลงขึ้นหลายบทเพลง และได้รับความนิยมอย่างสูงมาจนถึงปัจจุบัน เช่น เพลงแขกมอญบางขุนพรหม เถา เขมรไทรโยคสามชั้น ลาวดวงเดือนสองชั้นนอกจากนี้สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมพระยานริศรานุวัติวงศ์ ยังเป็นผู้พระราชนิพนธ์เพลงสรรเสริญพระบารมีเป็นครั้งแรก อันเป็นต้นเค้าของเพลงสรรเสริญพระบารมีในปัจจุบัน

• รัชกาลที่ 6
เกิดเพลงทางกรอ เพลงทางเปลี่ยน และเพลงที่มีลูกนำขึ้นต้น ( intro ) โดยหลวงประดิษฐ์ ไพเราะ

• รัชกาลที่ 7 - รัชกาลที่ 9
พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวทรงพระราชนิพนธ์เพลงไว้ 3 เพลง คือ เพลงโหมโรงคลื่นกระทบฝั่ง 3 ชั้น เพลงเขมรลออองค์เถา และ เพลงราตรีประดับดาวเถา ระยะต่อมามีการพัฒนาดนตรีขึ้นใหม่
ให้มีความเจริญเหมือนดังแต่ก่อน ผู้ที่มีบทบาทสำคัญในครั้งนี้ ได้แก่ ครูมนตรี  ตราโมท ดุริยางศิลปิน อาวุโสและศิลปินแห่งชาติ ซึ่งมีผลงานการประพันธ์เพลงไทยมากมาย ได้แก่ เพลง 3 ชั้นเพลงเถาเพลง 2 ชั้นและชั้นเดียว เพลงเดี่ยว เพลงประเภทร้องสอดดนตรี เพลงระบำ เพลงเบ็ดเตล็ด และเพลงไทยสากล จำนวนมากกว่า 300 เพลง และหลวงประดิษฐ์ไพเราะ (ศร ศิลปบรรเลง) มีผลงานการประพันธ์เพลงไทยจำนวนหลายร้อยเพลง

# data[].attributes.attachment_link.title
เพลง บุหลันลอยเลื่อน 2 ชั้น