# data[].attributes.attachment_link.readable_text
We have all seen actors completely immerse themselves in their characters to the point where they transport us to another time and place, and for some of us, that’s why we go to the movies. But how do they manage to achieve it? This article looks at the specific acting approach that can propel artists to life-changing performances.

What is Method Acting?

Method Acting

Method acting is a technique that performers employ to empathize with the characters they are portraying emotionally. In this technique, the actor “becomes” the character and frequently remains in the role for long periods.

The actors are urged to feel the true sentiments they require in each scenario rather than compartmentalize and fake them. This can cause psychological and behavioral changes for as long as they are in the position.

Method acting becomes a self-explanatory journey to the actors as they explore and discover their hidden personal depths. Also, the actor must be ready to go through the emotional trauma if they opt for method acting. To move the audience through their performance, the actor ought to step out of the comfort zone and wear the character’s shoes, telling the audience that it’s not just a random character on stage but one that long lasts in their memory.

Video: Guide to Method Acting

Video: What is Method Acting?

Video: Method Acting and Oscars

History of Method Acting

Lee Strasberg and Elia Kazan advanced method acting and introduced it to American acting studios in the 1930s. Strasberg suggests that the actor should live the character throughout and not just on stage or in front of the camera as far as method acting is concerned. Therefore, the actors dedicate themselves to the role by gaining and losing weight, changing the sleep time,  following a diet schedule, and becoming the “character” as per the script.

However, the technique was invented in the early 1900s by Konstantin Stanislavski, a Russian actor and theatre director. Stanislavski did not coin the term “method acting” at the time, but his concepts established a framework for performers to create credible characters. Stanislavski’s method urged the actors to use personal experiences and memories to elicit genuine emotions and connect with the characters. This was in sharp contrast to the period’s more traditional, theatrical, and classical acting.

Konstantin Stanislavski.

Lee Strasberg

Key Elements of Method Acting

Relieving tension: According to Strasberg, performers must be on a blank slate before taking on the life of another person. Therefore, before constructing a character, performers must first understand where they hold tension in their bodies and how to release it.

Focus and deliberateness: After releasing the tension, actors are urged to absorb the world in new ways, such as focusing on specific noises or filtering out others. Actors must pay close attention to their senses to recreate believable stimuli in their work. Vision, touch, and even taste are all subjected to the same activities.

Using sense memory: Actors enter into sense memory, the Method’s counterpart of Stanislavsky’s affective memory, once their senses are tuned. The most contentious aspect of the Method is this.

Identification and Replication: The actor’s capacity to recognize and duplicate feelings generates an authentic response, giving them artistic agency. Rather than being a puppet, the trained Method actor, according to Strasberg, influences the work’s very nature as much as the writer or director.

Video: Elements of Method Acting

Method Acting Exercises

Relaxation: Actors are asked to move every part of their bodies in little circles, from their fingers to their face muscles, as part of common relaxation practice. Actors sense and release tension with each movement. Actors are urged to produce “ahh” sounds as needed to relieve any lingering emotional strain.

Using Sense Memory: Sense memory exercises encourage actors to recall physical sensations from memory using all five senses. Actors use sense memory exercises to concentrate on arousing feelings to develop rich responses on stage or set. For example, actors may be asked to recollect a specific, intense ache they had as a youngster in their bedroom.

Private Moment: Actors conduct an activity on stage that they would normally do in private in this practice. The exercise should be so intimate that it would come to a halt if another person entered the room, such as studying your pores in a magnifying mirror or doing an awkward dance. Strasberg also advised actors to become aware of the sensations and textures of essential personal things to observe how they handled and treated them.

Animal Exercise: Strasberg would have his students walk and behave like animals or speak in gibberish as another exercise to shake society patterns and habits out of their system.

The Song and Dance: This exercise aims to break actors out of their routines and into a condition of true, surprising expressiveness. Actors are instructed to sing a familiar song one syllable at a time, accompanied by unique, unpredictable, and unprepared actions for each syllable.

Is Method Acting Dangerous?

There’s a tight line between acting as if you’re feeling something on film and then bringing those feelings home with you. It can be challenging to reclaim yourself afterward. Some method techniques are also ones that performers come to regret later in life. When you play with your brain’s psychology, there’s always the risk of negative consequences.

James Franco once penned an op-ed in the New York Times regarding method acting and how it could be to blame for some actors’ unpredictable behavior.

Heath Ledger is a talented actor who was tragically stolen from us way too young. According to research, fully immersed performers “forget themselves” in the sense that they consciously overlook facts about themselves, temporarily subordinating their thoughts and feelings to those of their character.

Heath Ledger as the Joker in The Dark Knight

Video Link: Heath Ledger’s Joker Diary

Examples of Method Acting

Chloe Sevigny

“It happened,” Chloe Sevigny remarked of her renowned method performance in The Brown Bunny. I wish I had the self-assurance I do now. I was self-conscious. ‘What do you regret?’ everyone asks. I know they want me to mention The Brown Bunny, but I’m not going to.”

Chloe Sevigny in The Brown Bunny

Tom Hanks

If you’re an actor, proceed with caution and investigate what you believe; it will bring to your performance. For example, Tom Hanks was not entirely into Method acting when he played Castaway, but he did develop diabetes due to his weight shifting for the character.

Tom Hanks in The Cast Away

Method acting is not inherently risky, but it has the potential to go wrong.

Video: Times when Method Actors Took it too far

Jared Leto

Taking on the role of the Joker is similar to taking on the role of Hamlet. So many well-known actors are vying for the part now because it frequently leads to Academy Award nominations or other honors. It may have stolen Heath Ledger’s life way too young, but it indeed left an impression on the guys who try to play him.

During Leto’s time as the Joker, he went all out, dressing up as the clown prince of crime in some scary ways that cast members did not appreciate. Staying in character when speaking with Will Smith, giving Margot Robbie a pet rat, and giving everyone in the cast anal beads were examples of this.

Jared Leto

Video: Jared Leto on Method Acting

Daniel Day-Lewis

Method Acting is incomplete without talking about Daniel Day-Lewis, the man, the myth, and the legend. While you may be familiar with his portrayal of Abraham Lincoln, in which the crew was forbidden from discussing current events, and he remained in character the entire time, you may not be aware of the method role that started it all.

Daniel Day-Lewis in Lincoln.

Christy Brown, a paraplegic painter, and writer told her tale in My Left Foot. Brown was diagnosed with cerebral palsy and could only write or type with one foot’s toes. When the time came to make a film about Brown’s life, Day-Lewis stepped in. In between takes, he kept in character.

As a result, members of the team were responsible for feeding the temporary paraplegic. He even tried typing with his toes when it was time to write messages from the set. He also taught himself how to use his toes to place a record on a turntable properly.

This was well worth it, as the actor received his first Academy Award for the role. He chose to live on set for The Crucible. The scene was designed to look like a colonial village with no electricity or running water. Day-Lewis built his own house on location using only the materials available to settlers in 17th century America.

To further enact the character’s historical period, he refused to wear a typical modern winter coat on the Gangs of New York sets, which nearly caused his death when he contracted pneumonia. He even had a butcher flown in to show him how to cut up carcasses, which was a spur-of-the-moment decision.

He was trained to hunt and remove the skin of wild animals, build wooden boats using ancient Native American methods, and fire and load guns while running for his role as Hawkeye in The Last of the Mohicans (1992).

Daniel Day Lewis in My Left Foot.

Video: Daniel Day Lewis and Method Acting

Robert De Niro

Actors can also use physical modifications as a method like the ones Robert De Niro and Christian Bale did for Raging Bull and The Machinist, respectively.

For his portrayal as Jake LaMotta, De Niro gained 60 pounds and commented, “I began to appreciate what a fat man goes through… Your legs break out in rashes. Your legs rub against each other.”

Robert De Niro in The Raging Bull.

De Niro sticks to the process, as evidenced by several of his films. For example, he worked 12-hour shifts as a Taxi Driver, picking up customers in New York City during set breaks. This kind of commitment can be seen in all of De Niro’s best films.

De Niro reportedly paid $20,000 for tooth treatment while playing the menacing Max Cady in the 1991 adaptation of Cape Fear. He had his teeth ground down to make himself look more threatening.  As a result, many on-site were concerned about De Niro’s health and heavy breathing.

Video: De Niro and Method Acting

Christian Bale

Christian Bale shed 65 pounds in four months on a strict diet of water, coffee, and one apple each day to cast as an insomniac patient in  The Machinist.

Christian Bale in The Machinist

Video: Christian Bale and Method Acting

Forrest Whitaker

When Forrest Whitaker was cast as Ugandan dictator Idi Amin, he traveled to master the language. He also learned to speak Swahili well and spent time with Amin’s close friends and family to perfect the character’s demeanor. What we got was an excellent performance that even Ugandans who despise their tyrant described as frightening and true.

Video: Forest Whittaker as Idi Amin

Forrest Whittaker in The Last King of Scotland

Charlize Theron

While many guys are recognized for their method acting, they are far from alone. In the film Monster, Charlize Theron used method acting techniques. For the part, she gained 30 pounds and did extensive makeup to transform herself into an unfathomable figure.

Charlize Theron in Monster.

Natalie Portman

Natalie Portman uses the technique in her performances as well. But she’s also aware of the dangers, claiming that she was frightened of dying while on the set of Black Swan. So for the job, she shed 20 pounds by eating only carrots and almonds and spent eight hours a day in rehearsals.

She told Entertainment Weekly, “There were certain nights when I believed I was going to die.” “It was the first time I realized how engrossed you can become in a character to the point where it might drag you down.”

Natalie Portman in Black Swan

Video: Natalie Portman Training for Black Swan

Marlon Brando

One of the first performers to use the method acting technique. To prepare for The Men, Brando spent a month in a hospital bed, putting himself in the psyche of the disabled warrior he had been portraying. In Brando’s better films, he appears to be embodying the role rather than acting.

Marlon Brando in The Men

Video: Marlon Brando on Acting

Hilary Swank

Hilary Swank spent a month living as a boy in preparation for her role as a transgender man in Boys Don’t Cry. She shed a lot of weight to make her cheeks look hollow, covered her chest, and stuffed socks into her jeans to feel more like a boy.

Hilary Swank in Boys Don’t Cry

Video: Hilary Swank on Acting

Dustin Hoffman

Hoffman allegedly deprived himself of so much sleep while filming Marathon Man that he reportedly stayed awake for two days before filming a few sequences. Laurence Olivier, a fellow actor, supposedly suggested, “Why not attempt acting?” because he was in such horrible form. It’s a lot less difficult.”

Video: Dustin Hoffman on Acting

Dustin Hoffman in Marathon Man

Adrian Brody

The Pianist’s Oscar win was perhaps more of a relief than anything else. Adrian Brody didn’t only lose weight or master the piano by studying for four hours every day to play the Holocaust survivor. Instead, he abandoned his entire existence and cut himself apart from civilization. Brody took up his housing and car and his phone and traveled to Europe to play his character. He, in turn, had to say goodbye to his lover.

Adrian Brody in The Pianist

Video Link: Adrian Brody on the Pianist

Kate Winslet

Winslet practiced her German dialect at home with her family to play a Nazi guard in The Reader. However, it took her several months to get back to herself after filming.

Kate Winslet in The Reader

Video: Kate Winslet on Acting

Jack Nicholson, Christian Bale, Rooney Mara, Michelle Williams, Val Kilmer, and Shia LeBeouf are just a few of the numerous Method actors.

At one point or another, they’ve all completely immersed themselves in their characters to deliver the most authentic performance imaginable.

It’s debatable if it’s always worthwhile, but there’s no doubting the bravery, skill set, and honesty that performers bring to their characters when they use this technique.

How can I anticipate my acting to change as a result of the Method?

Audiences will be able to see how you think –  Using the Method improves your capacity to internalize the cognitive processes of the character. This permits the audience to see a character’s decisions and realizations as they happen in real-time.

Your performances will become more focused – You can find meaning in every word your character says once you’ve honed your capacity to make careful choices.

Your character development will be more creative – Using your sense memories expands your choices beyond the confines of the script. Integrating your own life experiences, perceptions, affinities, inclinations, instincts, and anxieties into your character adds new dimensions to your personality.

How Does the Method Stack up Against Other Well-Known Acting Techniques?

The Method has influenced the majority of modern acting techniques. Like the Method, Stella Adler’s imagined conditions and Sanford Meisner’s repetition exercises arose from Stanislvaky’s approach. Stanislavsky’s System was also a source of inspiration for David Mamet and William H. Macy’s Practical Aesthetics approach.

The acting approaches that best compliment the Method, on the other hand, are probably the ones that work against it. Obsessive internalization is one of the most serious dangers that the Method may bring. Method performances can become self-absorbed and excessive if they are not balanced.

Do some Brechtian-style

physical training to balance out the Method’s mental effort. Viewpoints, the Suzuki Method, Grotowski training, and commedia dell’arte workshops are all worth looking into. These sweaty, athletic actor training protocols will be just as valuable to you as the Method. Moreover, they’ll supplement your Method training by putting different parts of your instrument through their paces and providing you with new experiences to apply in your future work.

Where may one Learn More About Method Acting?

The Actors Studio, which is currently part of Pace University in New York, is the traditional home of Method acting. In addition to New York and Los Angeles, the Lee Strasberg Theatre and Film Institute offers Method acting training. Read Strasberg’s book, “A Dream of Passion: The Development of the Method,” if you want to get a head start on his teachings.

These books by former students are also excellent places to start:

Lorrie Hull’s “Strasberg’s Method as Taught by Lorrie Hull”

Lola Cohen’s “The Lee Strasberg Notes”

Lola Cohen’s “The Method Acting Exercises Handbook”

Conclusion

You may get some of the best performances on film when an actor goes method, but there’s a narrow line between acting crazy and just acting. Method performances have given us some legends, but you have to ask if getting too deep into parts has taken some away from us or made sets and movies so uncomfortable that individuals have been damaged.

# data[].attributes.attachment_link.title
Method Acting - Everything You Need To Know - NFI

# data[].attributes.attachment_link.description
We have all seen actors completely immerse themselves in their characters to the point where they transport us to another time and place, and for some of us, that's why we go to the movies. But how do they manage to achieve it? This article looks at the specific acting approach that can propel artists [...]

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Konstantin Sergejevitsj Stanislavski

(1863-1938)

Deze Russisch acteur, regisseur en toneelleider, was een van de grootste theoretici van het 20ste-eeuwse toneel, begon als amateur en bleef nog lang daarnaast werkzaam als fabrikant. Hij richtte in 1888 Het Genootschap voor Kunst en Letteren op, waarvoor hij stukken van Tolstoj en Shakespeare regisseerde.

Bij deze scene uit een toneelstuk zien we Stanislavski links achter (1902)

Voor de komst van Stanislavski, wiens nauwkeurig geformuleerde 'methode' om acteurs op te leiden later allesoverheersend werd in Amerika, had het Russisch theater zich onopgemerkt door het buitenland ontwikkeld. Er waren een aantal uitstekende acteurs, velen ervan lijfeigenen die opgeleid waren in privé-theaters van de adel. Dankzij de grondvesting van een eigen Russische literatuur door de dichter Poesjkin, kende het ook enkele goede toneelstukken, waaronder Lermontovs Maskerade en Ostrovski's Het Onweer

Verder zijn De Revisor van Gogol en Een maand op het land van Toergenjev zeer bekend. Maar deze stukken, en die van Tolstoi en Gorki, wiens beste stukken pas na 1917 gespeeld werden - waren onbekend in Europa.

Pas toen Stanislavski acteurs had opgeleid die in staat waren om de subtiele nuances van Tsjechovs dialogen, die als ze op de oude manier gespeeld werden zelfs voor een Russisch publiek onbegrijpelijk waren, over te brengen, werd Rusland en later de hele wereld zich bewust van zijn genialiteit. Zijn stukken worden steeds opnieuw gespeeld en vertaald, waardoor hij tot het wereldrepertoire is gaan behoren, en zijn invloed op acteurs en acteren overal ter wereld is onschatbaar.

Hij streefde naar een zorgvuldig naturalisme in decor en kostuum en naar een realistische, meer natuurlijke speelstijl. Met Vladimir Nemirovitsj-Dantsjenko richtte hij in 1898 het Moskouse Kunsttheater op, waar zijn producties van Tsjechov tot zijn grootste prestaties behoorden en waarin hij het accent wat verschoof van de naturalistische en realistische 'natuur'-getrouwheid naar de psychologische uitdieping van de personages. Na een periode van onzekerheid en aanpassing, zette hij na 1918 zijn werk bij het Kunsttheater voort, vooral als regisseur. Hij kreeg diverse hoge onderscheidingen in zijn geboorteland (Leninorde 1937) en zijn huis in Moskou is als museum ingericht.

De methode van Stanislavski

In regelmatige sessies spelen een of meer acteurs korte, door henzelf geselecteerde scènes die dan door de sessiedeelnemers en -leider geanalyseerd worden. De nadruk ligt hierbij meer op de situatiebepaalde psychologische correctheid dan op speeltechniek of lichaamsmotoriek. De gevoelsintegratie van de acteur en zijn rol worden geoefend door training van zijn 'affectief geheugen', gericht op zelf ervaren belevenissen en stemmingen. Deze wijze van acteren staat tegenover het 'epische' uitbeeldingsconcept van Bertolt Brecht waarin de acteur zijn rol reflecterend, kritisch en afstandelijk benadert.

11-22-2007 last update

# data[].attributes.attachment_link.description
Konstantin Sergejevitsj Stanislavski (1863-1938) Deze Russisch acteur, regisseur en toneelleider, was een van de grootste theoretici van het 20ste-eeuwse toneel, begon als amateur en bleef nog lang daarnaast werkzaam als fabrikant. Hij richtte in 1888 Het Genootschap voor Kunst en Letteren op, waarvoor hij stukken van Tolstoj en Shakespeare regisseerde.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
"The person you are is a thousand times more interesting than the best actor you could ever hope to be."

Konstantin Sergejevitsj Stanislavski (1863 - 1938) was naast acteur ook regisseur en theatertheoreticus. Al in zijn vroege jaren geïnteresseerd in het circus, poppenspel en ballet richtte hij zijn eigen toneelgezelschap op, waarmee hij jarenlang optrad. Gedurende zijn hele loopbaan was Stanislavski gericht bezig met zijn eigen ontwikkeling als acteur. Acteren was voor hem niet het spelen van een rol. Hij wilde het personage zo levensecht mogelijk weergeven en ging daarom actief op zoek naar eigen herinneringen en emoties die samenvielen met die van het personage. Hij legde de basis voor wat 'Method acting' zou gaan heten, een methode die veel Amerikaanse acteurs zich eigen hebben gemaakt.

De kracht van Stanislavski

De methode van Stanislavski bestond uit een aantal elementen (About.com, 2017), waardoor hij zich in zijn tijd (en nog steeds) wist te onderscheiden, waaronder:

1. The magic if: Eén van de belangrijkste vragen is: Wat zou jij doen als je in zijn schoenen stond? Dit lokt een natuurlijke reactie uit.

2. Re-education: Tijdens het spelen worden bewegingen en woorden opnieuw overdacht.

3. Observation: Als inspiratie voor hun eigen spel moeten acteurs anderen observeren, zowel hun fysieke kenmerken als hun persoonlijkheden.

4. Motivation: Acteurs moeten helder krijgen waarom een karakter iets zegt of doet en wat de bijbehorende motivatie is.

5. Emotional memory: De emoties moet niet gecreëerd worden, maar acteurs moeten ze voelen en soms kunnen persoonlijke herinneringen aan eigen levensgebeurtenissen daarbij helpen.

Nieuwe dingen leren is 'doorleven'

Stanislavski vindt dat je je een karakter niet zo maar kunt eigen maken. Je moet het karakter doorleven en je serieus afvragen waarom je handelingen op een bepaalde manier verbeeldt. Zelfs tijdens het spelen van een rol moet je je bewegingen en woorden overdenken. Je moet je heel erg bewust zijn wat je doet, om je een nieuwe rol eigen te maken en om te kunnen gaan met de bijbehorende emoties.

Of het nu om taal gaat, een techniek of een idee, leren is een intensief proces, waar je moeite voor moet doen. Ook in andere vormen van leren zijn observeren, reflecteren, oefenen en toepassen in de praktijk belangrijke pijlers. Net als het bewust zijn van je eigen motivatie en emoties die een rol spelen bij het leren van nieuwe dingen.

Referenties

About.com. (2017). The Stanislavski System. 17-01-2017.
http://plays.about.com/od/actingessentials/a/The-Stanislavsky-Method.htm

# data[].attributes.attachment_link.description
"The person you are is a thousand times more interesting than the best actor you could ever hope to be." Konstantin Sergejevitsj Stanislavski (1863 - 1938) was naast acteur ook regisseur en theatertheoreticus. Al in zijn vroege jaren geïnteresseerd in het circus, poppenspel en ballet richtte hij zijn eigen toneelgezelschap op, waarmee hij jarenlang optrad.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Geef spetterende clownslessen aan jouw groep kids!

Dit is een Train de Trainer–cursus

Gooi een flinke portie humor in je clownsles!

Je leert een professioneel programma van verrassende clownsoefeningen die je kunt toepassen bij groepen kinderen van diverse leeftijden (4 t/m 12 jaar).

De lessen zijn geschikt om toe te passen op basisscholen, kinderopvang en kinderfeestjes.

Doelgroep: docenten, begeleiders, ouders en clowns.

Op deze pagina vind je de antwoorden op de drie meest gestelde vragen over deze training, namelijk:

Welke resultaten levert deze training mij op?

Waarom is Clownsles zo goed voor kinderen?

Waarom is Esther de juiste persoon om mij Clownsles te leren geven aan kinderen?

Maria (clown):

De docent heeft super veel ervaring en weet dit duidelijk over te brengen!

Zeer verrassend dat ze zoveel spelvormen, verhaaltjes en trucs uit haar mouw toverde. Ik geef deze training een 9!

Welke resultaten levert deze training jou op?

1. Je leert een flinke portie humor in je clownsles te gooien!

2. Je leert mijn BESTE clownsoefeningen die snel een groot succes bij kinderen hebben

3. Je leert op een aansprekende en speelse manier clownsles te geven aan kinderen

4. Ook leer je het inzetten van simpele Circuskunstjes met een maximaal WAUW-effect, zoals verrassende trucjes met jongleerdoekjes

5. Je leert gevarieerde clownsles-vormen aan te bieden

6. Je staat vol zelfvertrouwen en plezier voor een groep kinderen

7. Je bent niet bang om fouten te maken. Sterker nog: je leert hoe je fouten effectief kunt inzetten tijdens de clownsles! Hierdoor zijn kinderen ook minder bang om te falen. Een geweldige WIN-WIN situatie dus!

8. Je weet de juiste opbouw van een clownsles of clownworkshop

9. Je weet de juiste aanpak bij diverse leeftijden  (4 t/m 12 jaar)

10. Je kunt je lesaanbod als clown, docent of begeleider op een superleuke manier verrijken!

11. Je kunt in je clownspraktijk of lespraktijk iets nieuws aanbieden bij kinderfeestjes en workshops op scholen & kinderopvang, zodat je meer klanten en meer inkomsten hebt

12. Je krijgt uitgebreid cursusmateriaal zodat je ook na de training een superfijn naslagwerk hebt!

13. We werken in een kleine groep, zodat persoonlijke aandacht en leereffect gewaarborgd is.

14. Deelnemers zijn zo tevreden met deze cursus, dat zij hem waarderen met een 9 !

LET OP: er kunnen maximaal 6 deelnemers meedoen.

Dus geef je snel op!

Paula (clown):

Hele leuke training!

Veel van mijn collega's weten niet wat ze de oudste leerlingen op een basisschool aan kunnen bieden met slecht weer. Nou, ik wel! Erg belangrijk om de rol van workshopleider te ervaren. Het lijkt zo makkelijk, maar het vereist goede voorbereiding en training. Het is nu makkelijker om zelf aan de slag te gaan!

Waarom is Clownsles zo goed voor kinderen?

Dit zijn de 5 redenen:

Het is een boost voor het zelfvertrouwen van het kind!

Kinderen leren op een speelse en leuke manier samenwerken, communiceren, optreden en naar elkaar te kijken

Ze leren dat fouten maken mag, en dat het zelfs leuk is om fouten te maken!

Kinderen leren samen plezier te hebben en te lachen MET elkaar (in plaats van elkaar uitlachen)

Kinderen mogen lekker gek doen!

Ineke (muziekdocent):

Esther brengt gelijk een open en vertrouwde sfeer in de groep!

Ze weet precies hoe ze de training moet opbouwen, let op de cursisten, geeft goede feedback en staat ook open voor inbreng. Wat me verraste was dat je ook met kleine simpele oefeningen een groot effect kunt bereiken. Ik geef deze super inspirerende training een dikke 9, ik heb weer van je enthousiasme en deskundigheid genoten!

Waarom is Esther de juiste persoon om jou Clownsles te leren geven aan kinderen?

Dit zijn de 5 redenen:

1. Docent Esther Hak heeft 15 jaar ervaring opgedaan in clownsles geven aan kinderen.

2. Zij heeft zelfs 10 jaar lang 10-weekse circusprojecten verzorgd op 50 basisscholen. Ook heeft zij veel circusprojecten voor 300 kinderen tegelijk van één basisschool georganiseerd. Zij komt op scholen, culturele centra, kinderopvang, kinderfeesten en evenementen. Door deze schat aan ervaring is zij de juiste trainer om jou de fijne kneepjes van het vak te leren!

3. Ook geeft zij al 20 jaar trainingen in clownerie & communicatie aan volwassenen. Hierdoor weet zij als geen ander de lesstof op een levendige en heldere manier over te brengen. Ze zet jou in beweging om op een ontspannen en authentieke manier voor de groep kinderen te staan!

4. Haar stijl van lesgeven is: sprankelend, vol met gezonde humor en persoonlijke aandacht.

5. Zij krijgt vaak terug dat cursisten zich snel op hun gemak voelen bij haar, zodat ze op een veilige manier uitgedaagd worden om te leren en hun blokkades te overwinnen.

OVERZICHT CURSUSDATA:

Najaar 2022 (datum wordt binnenkort bekend)

Dit is een Train de Trainer-cursus

Duur: 1 dag

Tijd: 10 tot 16 uur

Plaats: Zeist

Gewenste ervaring: geen

Prijs: 297 €

LET OP: er kunnen maximaal 6 deelnemers meedoen. Dus geef je snel op!

Wat deelnemers over mij vertellen:

SUPERFIJNE DAG! Ik word helemaal blij van jou, en van de groep    (Annemarie)

VEEL GELEERD! Dit is echt wat ik wil. Ik ga het verder op de kaart zetten in mijn clownspraktijk. Je geeft op een hele prettige, heldere en ontspannen manier les.  (Bernadette)

IK HEB PRECIES GELEERD WAT IK WILDE: hoe ik kinderen leuke luchtigheid kan brengen in hun drukke leven. Heel bruikbaar in mijn lessen met kinderen!  (Karin)

JE BENT EEN MOOI MENS! Ik voel me helemaal veilig bij jou om te experimenteren. Ik ga het zeker toepassen in mijn werk met kids met een lichamelijke en verstandelijke beperking.  (Vera)

SUPERDAG! Ik ben een heel nieuw avontuur aangegaan, waardoor ik mijn volgende stap kan zetten. Ik vind het zó fijn om les van jou te krijgen; het voelt als thuiskomen.  (Trudy)

SUPERLEUK EN INSPIREREND! Ontdekkend leren is heel leuk.  (Petra)

HEEL LEERZAAM! Dit is precies wat ik wilde leren.  (Paul)

INSPIRERENDE EN LEUKE CURSUS! Ik ga het zeker toepassen bij mijn kids in de kinderopvang.  (Margot)

LEUK EN LEERZAAM! Ik heb hele nieuwe kanten van mezelf ontdekt.   (Marijke)

INSPIRERENDE CURSUS! Ik heb heel veel geleerd. En ik heb het kind in mezelf weer ontdekt! Fijn om feedback te krijgen in een kleine groep.  (Dirk)

HIER KAN IK ZEKER WAT MEE! Ik heb de juiste tools geleerd om clownsles in de kinderopvang te kunnen geven.  (Marleen)

INSPIREREND! Ik ga dit zeker toepassen in het speciaal onderwijs.  (Anouk)

WAT WAS HET EEN HEERLIJKE SPEELSE, LEERZAME EN INSPIRERENDE DAG! Super bedankt voor je enthousiaste manier van lesgeven. Zo zijn nieuwe kennis en vaardigheden een stukje makkelijker om te onthouden. Zin om te starten met clownslessen geven! (Nicole)

WAT EEN SUPERLEUKE WORKSHOP WAS DIT! Veel gelachen en al spelend geleerd. Fijne manier van les geven door het meteen te doen. Ik kan hiermee meteen goed aan de slag!  (Carla)

BEDANKT VOOR DE INSPIRERENDE DAG! Jouw enthousiasme is aanstekelijk! Ik had dit echt niet zelf kunnen bedenken. Nu heb ik de juiste tools om clownsles aan kinderen te kunnen geven!  (Carine)

LEUK OM TE ONTDEKKEN dat je met heel weinig spullen toch juist heel goed clownsles kunt geven!  (Esther)

# data[].attributes.attachment_link.title
Cursus Clownsles geven aan Kinderen - Clownschool Esterella

# data[].attributes.attachment_link.description
Tijdens deze cursus leer je spetterend clownsles te geven aan jouw groep kinderen! Gooi een flinke portie humor in je les met verrassende clownsoefeningen.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
les dramatische vorming - pantomime © Walter Roozendaal - www.muzemuzette.com - klik hier voor meer informatie

Pantomime is een populair onderdeel van dramatische vorming. In ieder geval hoor ik vaak, wanneer ik een spelopdracht geef, de eeuwige vraag: "Mogen we er bij praten?"
Je hebt dus toneelspelen met praten, en toneelspelen zonder praten? Is pantomime dus 'toneelspelen zonder praten'?
Maar pantomime is meer! Wanneer je het praten weglaat moet je dat compenseren.
Pantomime is een dramatische kunst, waarbij de inhoud vertolkt wordt door de taal van het lichaam. En die moeten we ontwikkelen. Pantomime kent een heel eigen bewegingstaal, met eigen spelregels die de zeggingskracht bepalen.

Moeilijk?

In de klas blijkt regelmatig dat pantomime niet altijd vanzelf lukt. Kinderen kijken ook zo scherp naar elkaar: "Daarnet was die deur meer opzij en ging-ie de andere kant op open!" Soms zucht een hele klas bij de derde poging van een medeleerling om een beroep uit te beelden, omdat ze uit dat goedbedoelde armgezwaai en gefrons geen wijs kunnen.

Maar wel mooi!

Tegelijkertijd is pantomime ook een waardevol en goed bruikbaar onderdeel van de dramatische vorming. Bijvoorbeeld:

Pantomime maakt de spreektaal tijdelijk overbodig. Kinderen die daar moeite mee hebben vinden opeens een uitingsvorm. Pantomime kan een brug slaan tussen kinderen met verschillende moedertalen.

In toneelspellessen wordt pantomime gebruikt om het bewegen en de lichamelijke expressie te verduidelijken en te vergroten.

Pantomime kan je in kleine eenvoudige werkvormen doen. Even makkelijk ertussendoor, of als een mooie inleiding of verwerking bij een ander vak.

In die werkvormen kunnen vaak meerdere kinderen hetzelfde tegelijkertijd uitbeelden. Verlegen kinderen kunnen zo gesteund worden.

In pantomimelessen train je non-verbale communicatie: zowel het 'spreken' als het 'luisteren'.

Het is noodzakelijk, dat je de handelingen of voorwerpen die je uitbeeldt ook goed kent. Pantomime is een manier om die kennis te tonen.

Pantomime laat zich gemakkelijk koppelen aan liedjes of muziek.

Pantomime ligt vaak dicht tegen slapstick aan.

Dat alles maakt pantomime voor kinderen heel speels en aantrekkelijk.

Mooi, en niet moeilijk

Het is zaak, om een goed midden te vinden tussen de technische eisen enerzijds en de kritische blik van kijkende kinderen anderzijds. M.a.w.:

De kinderen hebben enkele eenvoudige spelregels nodig om pantomime zo helder en duidelijk mogelijk te spelen. Daar zijn wel grenzen aan, perfect uitbeelden kunnen we overlaten aan de professionals...

De kinderen moeten leren elkaars spel positief te evalueren. Alleen maar negatieve kritiek ("ik snapte er niks van, zo doe je dat toch niet, zo idioot doet toch niemand...") remt spelplezier en spontaniteit. En die laatste twee zijn absolute voorwaarden voor een goede drama les.

Het vergt soms enige training om kinderen te leren elkaar te vertellen wat ze goed, mooi, leuk, treffend vonden aan elkaars spel.

Inhoud

In deze minigidszullen de volgende onderwerpen behandeld worden:

Hoofdstuk 1: vijf eenvoudige basisregels, waarmee je kan onderscheiden waarom iets wel/niet duidelijk uitgebeeld is.

Hoofdstuk 2: suggesties voor jongere kinderen (tot ca. 10 jaar).

Hoofdstuk 3 en 4: suggesties voor oudere kinderen (vanaf ca. 10 jaar).

Verschillende oefeningen en werkvormen uit hoofdstuk 2 en 3 zijn geschikt voor alle leeftijden. Dus: ook voor volwassenen en jongeren.

# data[].attributes.attachment_link.description
les dramatische vorming - pantomime © Walter Roozendaal - www.muzemuzette.com - klik hier voor meer informatie Pantomime is een populair onderdeel van dramatische vorming. In ieder geval hoor ik vaak, wanneer ik een spelopdracht geef, de eeuwige vraag: "Mogen we er bij praten?" Je hebt dus toneelspelen met praten, en toneelspelen zonder praten?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
De Engelse acteur Charlie Chaplin (1889-1977) geniet nog steeds wereldwijde bekendheid vanwege zijn stomme films (films waarin niet wordt gesproken). Chaplins films kwamen uit tussen 1914 en 1936 en waren vaak grappig. Regelmatig hadden ze echter ook een serieuze ondertoon, zoals The Great Dictator (1940), waarin Charlie Chaplin een persiflage op Adolf Hitler speelde. Chaplin was een veelzijdig kunstenaar. Hij was acteur, komiek, regisseur en componist. Tevens deed hij aan pantomime en vaudeville.

Jeugd van Charlie Chaplin

Chaplin in ca. 1920

Charlie Spencer Chaplin werd geboren op 16 april 1889, vermoedelijk in Walworth nabij Londen. Zijn geboorteplaats is niet helemaal zeker, omdat er geen geboorteakte overgeleverd is. Zijn ouders waren rondreizende artiesten, die kort na Charlie’s geboorte scheidden en beide op een droevige manier aan hun eind kwamen. Charlie’s vader, Charles Chaplin, stierf aan drankmisbruik. Zijn moeder, Hannah Harriette Hill, stortte geestelijk in en overleed in 1928 in een gesticht.

Een fijne jeugd had Chaplin niet. Kort na de scheiding deponeerde zijn moeder hem en zijn halfbroer Sydney in een armenhuis in Halwell. Daar sloten Charlie en zijn halfbroer zich aan bij een toneelgezelschap genaamd The Eight Lancashire Lads, waar Charlie al gauw bekendheid kreeg als uitstekend tapdanser. Toen Charlie twaalf was, trad hij voor het eerst in het openbaar op een podium op als ‘Billy the Page’ (Billy de knecht) in de productie Sherlock Holmes (1903), geschreven door William Gillette.

In 1910 vertrok de jonge Charlie Chaplin met de impresario Fred Karno naar de Verenigde Staten. Daar werd hij vrijwel meteen populair met de sketch ‘A Night in an English Music Hall’.

Filmacteur en producer

In 1912 kreeg Charlie Chaplin zijn eerste filmcontract aangeboden via een filmmaatschappij. De eerste stomme film waarin Chaplin optrad was Making a Living, die in februari 1914 uitkwam. In een film die later dat jaar verscheen en Chaplins doorbraak betekende, Kids Auto Races at Venice, trad hij voor het eerst op in het kenmerkende kostuum, met hoed en wandelstok, als The Tramp, vertaald: De Zwerver.

In 1917 besloot Chaplin zelf filmproducer te worden. Latere bekende films waarin Chaplin de hoofdrol speelde, zijn The Gold Rush (1925), The Circus (1928), City Lights (1931), Modern Times (1936), The Dictator (1940) en Limelight (1952).

Toen de sprekende film zijn intrede deed in 1927 – met de film The Jazz Singer -, reageerde Chaplin aanvankelijk terughoudend en was hij een tijd minder op het witte doek te zien. Chaplin was van mening dat de introductie van geluid afbreuk deed aan de acteerkunst en mimiek van de acteurs. De acteur moest het verschil maken, niet het geluid!

The Dictator (1940)

In 1940 kwam zijn beroemde en veelvuldig geciteerde film The Great Dictator uit. Hierin persifleerde Charlie Chaplin onder meer Adolf Hitler (1889-1945), die in de film Adenoid Hynkel heet. Ook komt in de film een parodie van Benito Mussolini (1883-1945) voor, die Napaloni heet. Chaplin had twee jaar aan het script gewerkt en was in september 1939, enkele dagen nadat Groot-Brittannië Duitsland de oorlog verklaard had, begonnen met de opnames.

https://www.youtube.com/watch?v=Z2K1OL4foRc

Tijdens de Tweede Wereldoorlog kwam Charlie Chaplin in een kwaad daglicht te staan, vanwege een vermeende seksuele affaire met actrice Joan Barry (1920-), die geleid zou hebben tot twee abortussen. Zelfs de FBI, bij monde van directeur J. Edgar Hoover (1895-1972), bemoeide zich er in juni 1943 mee en wilde Charlie Chaplin vervolgen wegens het overtreden van diverse wetten, zoals de Mann Act die vervoer van vrouwen over staatsgrenzen, voor seksuele doeleinden, verbiedt. Er dreigde voor Chaplin een gevangenisstraf van 23 jaar, maar het kwam niet tot een veroordeling.

Vermeend communist, emigratie & laatste levensjaren

Net als veel anderen werd de als zeer links bekend staande Charlie Chaplin slachtoffer van de door senator Joseph McCarthy (1908-1957) ontketende heksenjacht op vermeende communisten.

Nadat hij door de commissie-McCarthy veroordeeld was omdat hij communistische sympathieën zou hebben, verliet Chaplin de Verenigde Staten, het land waar hij groot geworden. Hij emigreerde in 1957 naar Zwitserland.

In 1966 nam Charlie Chaplin in Zwitserland zijn laatste film op, A Countess from Hong Kong voor Universal Pictures, zijn enige kleurenfilm. In deze film speelden bekende sterren als Sophia Loren en Marlon Brando. In de laatste tien jaar van zijn leven hield Chaplin zich vooral bezig met schrijven (zo schreef hij een autobiografie) en het componeren van diverse liedjes (Chaplin bespeelde meerdere instrumenten). Op de website charliechaplin.com lezen we over de veelzijdigheid van Chaplin:

“Charles Chaplin was one of the rare comedians who not only financed and produced all his films (with the exception of “A Countess from Hong Kong”), but was the author, actor, director and soundtrack composer of them as well.”

Onderscheidingen

Voor zijn oeuvre en bijdrage aan een humanitaire samenleving heeft Charlie Chaplin diverse hoge prijzen en onderscheidingen ontvangen. Zo kreeg hij in 1954 de prijs van de Raad voor Wereldvrede. Het prijzengeld gaf Chaplin weg aan de armen van Parijs en Londen. In 1965 ontving Chaplin uit handen van prins Bernhard de Erasmusprijs.

In 1975 sloeg de Engelse koningin Elisabeth Charlie Chaplin tot ridder, waar zijn naam en die van zijn toenmalige vrouw officieel veranderden in Sir Charles en Lady Chaplin.

Overlijden en diefstal lijk

Charlie Chaplin overleed op 25 december 1977 in zijn slaap aan een hartstilstand, op 88-jarige leeftijd. Enkele weken na de begrafenis werd zijn lijk uit het graf geroofd. De grafschenners eisten losgeld, maar hun plan mislukte en draaide uit op arrestaties. De bij het Meer van Genève teruggevonden lichamelijke resten van Chaplin werden herbegraven onder een betonlaag van 180 centimeter dik.

Uit vier huwelijken – en tientallen affaires – liet Charlie Chaplin in totaal acht kinderen na.

~ Enne Koops

Lees ook: Biografieën op Historiek
Boek: Verstomde films. Verdwenen Amsterdamse bioscopen
DVD: Charlie Chaplin – Ultimate Collection Box

Bronnen

Internet
-https://www.volkskrant.nl/archief/nieuw-leven-in-charlie-s-landgoed~a733360/
-https://en.wikipedia.org/wiki/Charlie_Chaplin
-https://www.charliechaplin.com/en/articles/21-Overview-of-His-Life

# data[].attributes.attachment_link.title
Charlie Chaplin – Engelse acteur en komiek | Historiek

# data[].attributes.attachment_link.description
De Engelse acteur Charlie Chaplin (1889-1977) geniet nog steeds wereldwijde bekendheid vanwege zijn stomme films (films waarin niet wordt gesproken).

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Bij het horen van de term 'mime' denken veel mensen aan bewegelijke typetjes met zwart-wit gestreepte shirts en witte gezichten die een onzichtbare muur betasten. Ook word mime de kunst van de stilte genoemd. Maar wat houdt het in? Het woord 'mime' komt vanuit het Grieks en betekend 'beweging'. Mime is bekend geworden als de 'art of silence' (de kunst van de stilte). Het is een theatervorm waarin acteurs een situatie of verhaal zonder spraak uitbeelden, maar met alleen handen, mimiek en lichaamstaal. Een definitie van mime is: 'kunst waarin mensen, dieren, dingen en gebeurtenissen zonder woorden en alleen door gebaren, mimiek ofwel gezichtsexpressie en lichaamstaal worden uitgebeeld.'

Ontstaan

Mime is een van de oudste vormen van theater en vindt zijn oorsprong in de Griekse en Romeinse tijd. Griekse verhalen en tragedies werden vaak gezongen en verteld in grote groepen. Een speler werd op het podium gezet die duidelijk moest maken wat het koor zong. Meestal werden hier kleurige kleding en maskers bij gebruikt. Naast houdingen en bewegingen maakten zij soms gebruik van zang, dans en acrobatiek. Romeinen gebruikten sketches vaak na of tussen voorstellingen. Zij waren de eersten die panto mime opvoerden om het publiek aan het lachen te krijgen. Pantomime is het uitbeelden van emoties, handelingen en voorwerpen zonder attributen, alleen door gebaren. Bekend werd de commedia dell'arte, een improvisatietheater waarbij geen gescheven tekst werd gebruikt. Vaak waren er vaste personages en werden maskers gebruikt.

In de middeleeuwen verboden kerk en autoriteiten het soms spottende theater. Naspelen van Bijbelverhalen zonder het gebruik van woorden was wel toegestaan. Daarom werden op straat of op de markt hele verhalen zwijgend uitgebeeld. Ook bekend werd het 'tableau vivant': een levend schilderij. Hierin stelden gekostumeerde spelers zich op in een stilstaande houding om een situatie te laten zien. In het begin van de negentiende eeuw ontwikkelt Jean-Gaspard Debureau de eerste bekende pierrot in Parijs. Pierrot (letterlijk Kleine Piet, Pietje) is een clown met een wit geschminkt gezicht, aangezette zwarte wenkbrauwen en soms een zwarte traan in een ooghoek. Het karakter van pierrot komt uit commedia dell'arte (daar heet het Pedrolino). Daarna verwaterde de populariteit van de mime. Na de komst van de eerste film kwam deze weer terug. Charlie Chaplin, Buster Keaton en Stan Laurel werden populair dankzij hun zwijgende, mimische spel.

Franse mime

Naast Jean-Gaspard Debureau hebben vier andere Franse mimespelers grote invloed gehad op de huidige mime. Etienne Decroux (1898-1991) is grondlegger van corporale mime. Hij was op zoek naar pure beweging, het lichaam als essentie van theater in plaats van grote, holle gebaren. Hij richtte zijn eigen school op. Jean-Louis Barrault (1910-1994) heeft in meer dan 50 mime-films gespeeld waaronder o.a. is Les Efants Du Paradis (children of paradise). Hij vond dat de simpele dingen het moeilijkst waren om uit te beelden. Jacques Lecoq (1921-1999) stichtte in 1956 een eigen theaterschool die vele namen onder zijn ex-leerlingen kent. Marcel Marceau (1923-2007) was leerling van Decroux en maakte mime populair door zijn personage 'Monsieur Bip'. Hij richt zijn eigen 'mimodrama' school op.

Mime spelen

In mime is het lichaam een instrument dat word gebruikt in het spel. Een aantal aspecten van mime zijn:

Verschillende lichaamsdelen apart van elkaar te bewegen

Voet- en handposities,

Standbeelden en houdingen

Verschillende karakters en typetjes creëren met je hele lichaam

Emoties uitbeelden

Ritmes

Gewicht en object identificatie

Gebruik van adem

Illusies

Verhalen vertellen

Improvisatie

Dans en drama als onderdeel of ondersteuning

Veel mimespelers dragen witte handschoenen om focus op de handen te leggen. Een wit geschminkt gezicht is om expressies op het gezicht beter te kunnen zien.
Een voordeel van mime is dat het niet taalgebonden is, waardoor een bepaald stuk over de hele wereld gespeeld kan worden. In mime word het lichaam gebruikt om iets te zeggen, iets uit te drukken wat woorden niet altijd kunnen zeggen. Zoals Marcel Marceau zei: 'Mime is not a silent art. It is the art of touching people.'

Lees verder

© 2009 - 2019 Inis, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.

Gerelateerde artikelen

Petticoat de musicalPetticoat is een musical van Joop van den Ende theaterproducties welke vanaf het najaar van 2010 in de theater te aansch...

Het Bolshoi BalletHet Bolshoi Ballet is veruit het beroemdste balletgezelschap ter wereld. Het Bolshoi Ballet staat al jarenlang aan de to...

Bronnen en referenties

Jesse Goossens; Dit is theater; lemminscaat; 2003 nl.wikipedia.org/wiki/Mime http://nl.wikipedia.org/wiki/Commedia_dell'arte

# data[].attributes.attachment_link.description
Bij het horen van de term 'mime' denken veel mensen aan bewegelijke typetjes met zwart-wit gestreepte shirts en witte gezichten die een onzichtbare muur betasten. Ook word mime de kunst van de stilte genoemd. Maar wat houdt het in? Het woord 'mime' komt vanuit het Grieks en betekend 'beweging'.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Clownerie is het gedrag, of de speelstijl van een clown, en clownen is de benaming voor de act van een clown. Meestal maakt een clown zijn of haar publiek aan het lachen, maar er zijn ook clowns die ontroeren. Veel clowns gaan de interactie aan met het publiek en improviseren veel.

De meeste mensen zullen clowns uit het circus kennen. Maar clowns kunnen ook worden ingezet in het theater, in het ziekenhuis en tijdens personeelsuitjes of managementtrainingen.

Geschiedenis van de clownerie

De clownerie gaat eigenlijk al terug naar de Romeinse tijd, waarna clownerie via de hofnar en de commedia dell'arte uiteindelijk in het circus belandde. Het woord 'clown' komt uit het Engels en betekent 'onbenul' of 'boerenpummel'. Het woord dat in het het Nederlands het meest lijkt op clown is 'kluns'.

Andere worden voor clownerie en clown

Andere termen voor clownerie zijn hansworsterij, een grappige streek, gekdoenerij of een dwaze vertoning.

Ander woord voor clown is ook wel paljas, nar, joker, (domme) august of harlekijn.

Best veel mensen zijn een beetje bang voor clowns. Er is zelfs een woord voor: coulrofobie. Soms is dat ergens op gebaseerd (zo komt er een enge clown voor in het boek IT van Stephen King, of denken mensen aan een 'killer clown'), maar meestal kunnen mensen niet aangeven waarom clowns ze bang maken.

# data[].attributes.attachment_link.title
Clownerie, wat is dat? Je leest er hier alles over | Vaye MusicalTheater

# data[].attributes.attachment_link.description
Clownerie is het gedrag, of de speelstijl van een clown, en clownen is de benaming voor de act van een clown. Meestal maakt een clown zijn of haar publiek aan het lachen, maar er zijn ook clowns die ontroeren. Veel clowns gaan de interactie aan met het publiek en improviseren veel.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
In het artikel 'Een introductie in spelvormen' hebben we al een beknopte uitleg gegeven over wat de verschillende basisspelvormen in onze lesmethode betekenen voor je dramales.

Een spelvorm (ook wel werkvorm of speltechniek genoemd) is het uitgangspunt van je dramales. Hoewel het mogelijk is om spelvormen te combineren, staat in onze lesmethode over het algemeen één vorm centraal per les. Dit betekent dat in zowel je warming-up als kern aan dezelfde techniek gewerkt wordt. Wanneer bijvoorbeeld pantomime de werkvorm in de kernopdracht is, heeft het weinig zin om deze vooraf te laten gaan door een stemwarming-up. Aangezien er alleen uitgebeeld wordt met het lichaam, kan er beter opgewarmd worden met een fysieke opdracht.

Iedere spelvorm vraagt andere technieken van spelbegeleiders en spelers. Omdat we merken dat de technieken soms vragen oproepen, hierbij een serie artikelen met telkens één spelvorm in de hoofdrol. Deze week: Improvisatie!

Wat is improvisatie?

Bij improvisatie wordt het spelverloop van tevoren niet vastgelegd, maar direct en impulsief ingezet. Improvisatie wordt ook wel omschreven als spontaan spel. Voor leerlingen die graag houvast hebben, kan dit beangstigend zijn. Ze zijn bijvoorbeeld bang dat niets te binnen schiet, dat leuk of goed genoeg is. Improvisatie wordt vaak alleen ingezet wanneer er een goede sfeer in de groep heerst.

Aandachtspunten bij het begeleiden van improvisatie

Bij improvisatie volgt de leerlingen spelimpulsen, zowel van zichzelf als van de medespelers. Het niet accepteren hiervan heet bij improvisatiespel 'blokkeren'. Wanneer een speler een spelimpuls geeft ('Heeft u voor mij een kilo aardappels, groentenboer?') en de medespeler accepteert deze impuls niet ('U staat hier in een viswinkel, meneer.'), blokkeert de scène. Alleen door te accepteren wat de ander zegt en doet, ontstaat er samenspel.

Zeker bij improvisatie is een goede warming-up van belang. Door klassikaal en in groepjes op te warmen, ervaren de leerlingen het plezier in spel en kunnen ze loslaten. Door de interactie op te zoeken, worden de leerlingen gestimuleerd samen te werken en spelimpulsen te volgen.

Een ander belangrijk onderdeel van improviseren is associëren. Bij associëren wordt een (impulsief) verband gelegd tussen zaken. Het is noodzakelijk dat er direct en vrij gereageerd wordt op deze impulsen. Een associatie kan nooit fout zijn. Als een leerling bij het woord 'lamp' aan 'cadeaupapier' denkt, is dat goed.

Soms kan een speler het idee hebben dat de spelimpulsen heel goed of grappig moeten zijn. Dit stagneert het (samen)spel. Stimuleer de leerlingen niet teveel 'in hun hoofd te zitten'. Het spel mag heel eenvoudig zijn. Er hoeft niet gescoord te worden. Grappig zijn is niet het doel van improvisatie. Het kan helpen om de leerlingen een handeling te geven. Hierdoor komen ze 'uit hun hoofd' en in actie.

Geef iedere speler de opdracht de medespeler te laten schitteren in plaats van alleen op eigen gewin uit te zijn. Iedere speler is verantwoordelijk voor een positief spelverloop.

Een aantal oefeningen rondom improvisatie

Hoeveel dansers?
De leerlingen dansen solo door de ruimte. Je roept een getal, bijvoorbeeld 5. De leerlingen maken nu snel groepjes van 5 en dansen met z'n vijven verder. Hierbij letten ze goed op elkaar, zodat de dans er synchroon uitziet. Als je vervolgens 1 roept, dansen ze weer in hun eentje verder. Herhaal dit een aantal maal met verschillende getallen.

Als de groepjes niet precies in het genoemde getal verdeeld kunnen worden, kan er een groepje met een aangepast aantal dansen.

Tip: Je kunt een aantal nummers van Les CD 1 gebruiken, zodat er verschillende soorten dansen ontstaan.

Improvisatievierkant
In het midden van de ruimte is een vierkant gebied gemarkeerd door voorwerpen of krijtstreepjes. De leerlingen lopen door de ruimte, ook door het gemarkeerde deel. Zodra je in je handen klapt, staat iedereen stil. Je noemt een locatie en/of situatie. De leerlingen die op dat moment in het vierkant staan, spelen direct een scène passend bij de aanwijzingen.

Door opnieuw in je handen te klappen, stopt de scène en lopen de leerlingen weer door. Dit herhaal je een aantal keer.

Voorbeelden: in het bejaardentehuis, een groepje glazenwassers met hoogtevrees op een wolkenkrabber, in de wasmachine, pinguïns op een smeltende ijsschots.

Tip: Stimuleer de leerlingen om zo min mogelijk tekst te gebruiken. Hierdoor worden de scènes krachtiger.

Diepzeeduikers
De leerlingen zwemmen in tweetallen door de ruimte als diepzeeduikers. Onder water ontdekken zij verschillende vissen, planten en voorwerpen. Je kunt de leerlingen op weg helpen door een aantal bijzonderheden onder water te noemen. De duikers mogen geen geluid maken. Na een tijdje geef je hen de opdracht het mooiste voorwerp wat zij zijn tegengekomen op te duiken en mee naar land te nemen.

Hierna kunnen alle denkbeeldige voorwerpen met elkaar bekeken worden.

Zin voor zin
De leerlingen zitten in tweetallen tegenover elkaar. Zij vertellen een verhaal waarbij ieder om de beurt een zin zegt. Stimuleer de leerlingen om elkaar te verrassen door rare wendingen in het verhaal te bedenken. Je geeft hen een beginzin ter inspiratie, bijvoorbeeld "toen ik vanochtend wakker werd..." Vraag de leerlingen na een aantal minuten een einde aan hun verhaal te maken.

Voor deze oefening is een instructievideo beschikbaar:

Vragen over improvisatie? Stel ze hieronder; we helpen je graag!

Eva is jeugdtheatermaker en dramadocent. Vanuit haar ervaring met cultuureducatie binnen het basisonderwijs is het idee voor DramaOnline geboren. Binnen DramaOnline is Eva verantwoordelijk voor het ontwikkelen van het lesmateriaal en het geven van trainingen.

# data[].attributes.attachment_link.title
Improvisatie - één van de spelvormen in de dramales (artikel)

# data[].attributes.attachment_link.description
In het artikel 'Een introductie in spelvormen' hebben we al een beknopte uitleg gegeven over wat de verschillende basisspelvormen in onze lesmethode betekenen voor je dramales. Een spelvorm (ook wel werkvorm of speltechniek genoemd) is het uitgangspunt van je dramales. Hoewel het mogelijk is om spelvormen te combineren, staat in onze lesmethode over het algemeen één vorm centraal per les.

# data[].attributes.attachment_link.title
BILLIE Interactieve Improvisatieshow - Opname 06/05/2021

# data[].attributes.attachment_link.title
BILLIE Interactieve Improvisatieshow voor KIDS - Opname 20/05/2021

# data[].attributes.attachment_link.title
Lichter dan ik - Korthals Stuurman Theaterproducties

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
De Lama's improviseren erop los met behulp van inbreng uit het publiek. Niets is zeker en niets ligt vast, dus alles kan gebeuren! Het resultaat is improvisatiecomedy waarin wordt gespuugd, geschreeuwd, geblaft en gescheten.

# data[].attributes.attachment_link.title
De Lama's gemist? Start met kijken op NPO Start

# data[].attributes.attachment_link.description
De Lama's improviseren erop los met behulp van inbreng uit het publiek. Niets is zeker en niets ligt vast, dus alles kan gebeuren! Het resultaat is improvisatiecomedy waarin wordt gespuugd, geschreeuwd, geblaft en gescheten.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Improvisatietheater , vaak improvisatie of improvisatie genoemd , is de vorm van theater , vaak komedie , waarin het meeste of alles wat wordt uitgevoerd ongepland of niet-gescript is: spontaan gecreëerd door de artiesten. In zijn puurste vorm worden dialoog, actie, verhaal en personages gezamenlijk gecreëerd door de spelers terwijl de improvisatie zich ontvouwt in de huidige tijd, zonder gebruik van een reeds voorbereid, geschreven script .

Improvisatietheater bestaat in uitvoering als een reeks stijlen van improvisatiekomedie, evenals enkele niet-komische theatervoorstellingen. Het wordt soms gebruikt in film en televisie, zowel om personages en scripts te ontwikkelen als soms als onderdeel van het eindproduct.

Improvisatietechnieken worden vaak uitgebreid gebruikt in dramaprogramma's om acteurs te trainen voor toneel, film en televisie en kunnen een belangrijk onderdeel zijn van het repetitieproces. De vaardigheden en processen van improvisatie worden echter ook buiten de context van de podiumkunsten gebruikt. Deze praktijk, die bekend staat als toegepaste improvisatie , wordt in klaslokalen gebruikt als een educatief hulpmiddel en in bedrijven als een manier om communicatieve vaardigheden, creatieve probleemoplossing en ondersteunende teamwerkvaardigheden te ontwikkelen die worden gebruikt door improviserende ensemblespelers. [1] Het wordt in de psychotherapie soms gebruikt als hulpmiddel om inzicht te krijgen in iemands gedachten, gevoelens en relaties.

Geschiedenis

Het vroegste goed gedocumenteerde gebruik van improvisatietheater in de westerse geschiedenis is te vinden in de Atellan Farce van 391 voor Christus. Van de 16e tot de 18e eeuw improviseerden commedia dell'arte- artiesten op basis van grote lijnen in de straten van Italië. In de jaren 1890 maakten theatrale theoretici en regisseurs, zoals de Rus Konstantin Stanislavski en de Fransman Jacques Copeau , de grondleggers van twee grote stromingen van acteertheorie, beide veel gebruik van improvisatie bij acteertraining en repetitie. [2]

Modern

Moderne theatrale improvisatiespellen begonnen als drama-oefeningen voor kinderen, die in het begin van de 20e eeuw een hoofdbestanddeel waren van het drama-onderwijs, mede dankzij de progressieve onderwijsbeweging die in 1916 door John Dewey werd geïnitieerd . [3] Sommige mensen beschouwen de Amerikaan Dudley Riggs als de eerste vaudevillian om suggesties van het publiek te gebruiken om geïmproviseerde schetsen op het podium te maken. Improvisatie oefeningen werden verder ontwikkeld door Viola Spolin in de jaren 1940, '50 en '60, en gecodificeerd in haar boek Improvisatie voor het theater , [4] het eerste boek dat specifieke technieken gegeven voor het leren om te doen en te leren improvisatietheater. In 1977 had Clive Barker 's boek Theatre Games (verschillende vertalingen en edities) een internationaal effect. De Britse toneelschrijver en regisseur Keith Johnstone schreef Impro: Improvisation and the Theatre , een boek waarin zijn ideeën over improvisatie worden geschetst , en vond Theatresports uit , dat een hoofdbestanddeel is geworden van de moderne improvisatiekomedie en de inspiratie vormt voor de populaire televisieshow Whose Line Is It Anyway?

Spolin beïnvloedde de eerste generatie moderne Amerikaanse improvisatoren bij The Compass Players in Chicago , wat leidde tot The Second City . Haar zoon Paul Sills startte samen met David Shepherd The Compass Players. Na de ondergang van de Compass Players begon Paul Sills met The Second City. Ze waren de eerste georganiseerde groepen in Chicago en de moderne improvisatiekomediebeweging in Chicago groeide uit hun succes. [5] [6]

Veel van de huidige "regels" van komische improvisatie werden voor het eerst geformaliseerd in Chicago aan het einde van de jaren vijftig en het begin van de jaren zestig, aanvankelijk onder het gezelschap The Compass Players, dat werd geregisseerd door Paul Sills. Van de meeste verslagen gaf David Shepherd de filosofische visie van de Compass Players, terwijl Elaine May centraal stond bij de ontwikkeling van de uitgangspunten voor zijn improvisaties. Mike Nichols , Ted Flicker en Del Close waren haar meest frequente medewerkers in dit opzicht. Toen The Second City op 16 december 1959 zijn deuren opende onder leiding van Paul Sills, begon zijn moeder Viola Spolin met het opleiden van nieuwe improvisatoren door middel van een reeks lessen en oefeningen die de hoeksteen werden van de moderne improvisatietraining. Tegen het midden van de jaren zestig werden de lessen van Viola Spolin overgedragen aan haar protégé Jo Forsberg , die de methoden van Spolin verder ontwikkelde tot een eenjarige cursus, die uiteindelijk The Players Workshop werd , de eerste officiële improvisatieschool in de Verenigde Staten. Gedurende deze tijd trainde Forsberg veel van de artiesten die op het podium van The Second City gingen schitteren. [5] [6]

Veel van de originele cast van Saturday Night Live kwam uit The Second City, en de franchise heeft comedysterren voortgebracht als Mike Myers , Tina Fey , Bob Odenkirk , Amy Sedaris , Stephen Colbert , Eugene Levy , Jack McBrayer , Steve Carell , Chris Farley , Dan Aykroyd en John Belushi .

Tegelijkertijd toerde Keith Johnstone's groep The Theatre Machine, ontstaan ​​in Londen , door Europa. Dit werk bracht Theatersport voort , eerst in het geheim in de werkplaatsen van Johnstone, en uiteindelijk in het openbaar toen hij naar Canada verhuisde. Toronto is de thuisbasis van een rijke improvisatietraditie.

In 1984 richtte Dick Chudnow (Kentucky Fried Theatre) ComedySportz op in Milwaukee , WI. Uitbreiding begon met de toevoeging van ComedySportz-Madison (WI), in 1985. Het eerste Comedy League of America National Tournament werd gehouden in 1988, met 10 deelnemende teams. De competitie staat nu bekend als CSz Worldwide en heeft een selectie van 29 internationale steden.

In San Francisco was The Committee- theater in de jaren zestig actief in North Beach. Het werd opgericht door alumni van Chicago's Second City, Alan Myerson en zijn vrouw Jessica. Toen The Committee in 1972 uit elkaar ging, werden drie grote gezelschappen gevormd: The Pitchell Players, The Wing en Improvisation Inc. Het enige gezelschap dat Close's Harold bleef uitvoeren, was het laatste. De twee voormalige leden, Michael Bossier en John Elk, gevormd Spaghetti Jam in San Francisco Old Spaghetti Factory in 1976, waar de shortform improv en Harolds werden uitgevoerd door middel van 1983. Stand-up comedians het uitvoeren in de straat bij de Intersection for the Arts zou dalen door In 1979 bracht Elk shortform naar Engeland, waar hij workshops gaf in Jacksons Lane Theatre, en hij was de eerste Amerikaan die optrad in The Comedy Store, Londen , boven een stripclub in Soho.

De wortels van de moderne politieke improvisatie zijn onder meer het werk van Jerzy Grotowski in Polen aan het eind van de jaren vijftig en het begin van de jaren zestig, de 'happenings' van Peter Brook in Engeland aan het eind van de jaren zestig, het 'Forum Theatre' van Augusto Boal in Zuid-Amerika in de vroege jaren zeventig, en het werk van The Diggers uit San Francisco in de jaren zestig. Sommige van dit werk leidden tot pure geïmproviseerde uitvoeringsstijlen, andere droegen gewoon bij aan het theatrale vocabulaire en waren over het algemeen avant-garde- experimenten.

Joan Littlewood , een Engelse actrice en regisseur die actief was van de jaren 1950 tot 1960, maakte uitgebreid gebruik van improvisatie bij het ontwikkelen van toneelstukken voor uitvoering. Ze werd echter twee keer met succes vervolgd omdat ze haar acteurs liet improviseren in uitvoeringen. Tot 1968 vereiste de Britse wet dat scripts werden goedgekeurd door het Lord Chamberlain's Office . De afdeling stuurde ook inspecteurs naar enkele uitvoeringen om te controleren of het goedgekeurde script precies werd uitgevoerd zoals goedgekeurd.

In 1987 begon Annoyance Theatre als een club in Chicago die de nadruk legt op lange improvisatie. Het Annoyance Theatre is uitgegroeid tot meerdere locaties in Chicago en New York City. Het is de thuisbasis van de langstlopende muzikale improvisatieshow in de geschiedenis van 11 jaar. [7]

In 2012 gebruikte de Libanese schrijver en regisseur Lucien Bourjeily improvisatietheatertechnieken om een ​​multi-zintuiglijk toneelstuk te creëren met de titel 66 Minutes in Damascus . Dit stuk ging in première op het London International Festival of Theatre en wordt beschouwd als een van de meest extreme vormen van interactief geïmproviseerd theater op het podium. Het publiek speelt de rol van ontvoerde toeristen in het huidige Syrië in een hyperrealistische zintuiglijke omgeving. [8]

Rob Wittig en Mark C. Marino hebben een vorm van improvisatie ontwikkeld voor online theatrale improvisatie genaamd netprov . [9] Het formulier is gebaseerd op sociale media om het publiek te betrekken bij het creëren van dynamische fictieve scenario's die in realtime evolueren.

Improvisatiekomedie

De moderne improvisatiekomedie, zoals die in het Westen wordt beoefend, valt over het algemeen in twee categorieën uiteen: shortform en longform.

Shortform-improvisatie bestaat uit korte scènes die meestal zijn opgebouwd uit een vooraf bepaald spel , structuur of idee en worden aangedreven door een suggestie van het publiek. Veel oefeningen in korte vorm werden voor het eerst gemaakt door Viola Spolin, die ze theaterspellen noemde, beïnvloed door haar training door Neva Boyd, expert op het gebied van recreatieve spellen . [4] De korte improvisatiekomedieserie Whose Line Is It Anyway? heeft Amerikaanse en Britse kijkers vertrouwd gemaakt met korte vorm.

Longform-improvisten maken shows waarin korte scènes vaak met elkaar verbonden zijn door verhaal, personages of thema's. Longform-shows kunnen de vorm aannemen van een bestaand type theater, bijvoorbeeld een avondvullend toneelstuk of Broadway- achtige musical zoals Spontaneous Broadway . Een van de bekendere longform-structuren is de Harold , ontwikkeld door Del Close, medeoprichter van ImprovOlympic . Veel van dergelijke longform-structuren bestaan ​​​​nu.

Longform-improvisatie wordt vooral uitgevoerd in Chicago, New York City, Los Angeles; heeft een sterke aanwezigheid in Austin , Boston , Minneapolis , Phoenix , Philadelphia , San Francisco , Seattle , Detroit , Toronto , Vancouver , Washington, DC ; en bouwt een groeiende aanhang op in Baltimore , [10] Denver , Kansas City , Montreal , Columbus , New Orleans , Omaha , Rochester, NY , [11] en Hawaii. Buiten de Verenigde Staten heeft longform-improvisatie een groeiende aanwezigheid in het Verenigd Koninkrijk, vooral in steden als Londen , [12] Bristol , en op het Edinburgh Festival Fringe .

Niet-komisch, experimenteel en dramatisch, op verhalen gebaseerd improvisatietheater

Andere vormen van improvisatietheatertraining en uitvoeringstechnieken zijn experimenteel en avant-garde [13] van aard en niet per se bedoeld om komisch te zijn . Deze omvatten Playback Theater en Theater van de Onderdrukten , het Arme Theater , het Open Theater , om er maar een paar te noemen.

The Open Theatre werd in New York City opgericht door een groep oud-studenten van acteerleraar Nola Chilton , en kort daarna vergezeld door regisseur Joseph Chaikin , voorheen van The Living Theatre , en Peter Feldman. Deze avant-garde theatergroep verdiepte zich in politieke, artistieke en maatschappelijke vraagstukken. Het bedrijf, dat werk ontwikkelde door middel van een improvisatieproces van Chilton en Viola Spolin , creëerde bekende oefeningen, zoals "geluid en beweging" en "transformaties", en creëerde radicale vormen en technieken die vooruitliepen op of gelijktijdig waren met Jerzy Grotowski 's " slecht theater " in Polen. [ nodig citaat ] In de jaren zestig ontwikkelden Chaikin en het Open Theater volledige theatrale producties met niets anders dan de acteurs, een paar stoelen en een kaal podium, en creëerden karakter, tijd en plaats door een reeks transformaties die de acteurs fysiek maakten en ontdekten door middel van improvisaties.

Aan de westkust, Ruth Zaporah ontwikkeld Action Theater ™ , een fysisch-gebaseerde improvisatie vorm die behandelt taal, beweging en spraak in gelijke mate. Action Theater™-uitvoeringen hebben geen scripts, geen vooraf geplande ideeën en creëren volledige shows of kortere uitvoeringen. Langdurige, dramatische en op verhalen gebaseerde improvisatie is goed ingeburgerd aan de westkust met gezelschappen zoals BATS Improv uit San Francisco . Met dit formaat kunnen volledige toneelstukken en musicals geïmproviseerd worden gemaakt.

Improvisatieprincipes toepassen in het leven

Veel mensen die improvisatie hebben bestudeerd, hebben opgemerkt dat de leidende principes van improvisatie niet alleen nuttig zijn op het podium, maar ook in het dagelijks leven. [14] Stephen Colbert zei bijvoorbeeld in een openingstoespraak: [15]

Nou, je staat op het punt om de grootste improvisatie van allemaal te beginnen. Zonder schrift. Geen idee wat er gaat gebeuren, vaak met mensen en plekken die je nog nooit eerder hebt gezien. En je hebt geen controle. Dus zeg "ja". En als je geluk hebt, vind je mensen die "ja" terug zullen zeggen.

Tina Fey somt in haar boek Bossypants een aantal improvisatieregels op die van toepassing zijn op de werkvloer. [16] Er is veel belangstelling geweest om lessen uit improvisatie in de bedrijfswereld te brengen. In een artikel in de New York Times met de titel "Kunnen leidinggevenden leren het script te negeren?" , Stanford-professor en auteur, Patricia Ryan Madson, merkt op: "leidinggevenden en ingenieurs en mensen in transitie zoeken ondersteuning om ja te zeggen tegen hun eigen stem. Vaak houden de systemen die we opzetten om ons veilig te houden ons weg van onze creatievere zelf."

In film en televisie

Veel regisseurs hebben gebruik gemaakt van improvisatie bij het maken van zowel reguliere als experimentele films. Veel stille filmmakers zoals Charlie Chaplin en Buster Keaton gebruikten improvisatie bij het maken van hun films, ontwikkelden hun grappen tijdens het filmen en veranderden de plot om te passen. De Marx Brothers waren berucht omdat ze afweken van het script dat ze kregen, hun ad libs werden vaak onderdeel van de standaardroutine en vonden hun weg naar hun films. Veel mensen maken echter een onderscheid tussen ad-libbing en improvisatie. [17]

De Britse regisseur Mike Leigh maakt veel gebruik van improvisatie bij het maken van zijn films, waaronder het improviseren van belangrijke momenten in het leven van de personages die niet eens in de film zullen verschijnen. This Is Spinal Tap en andere mockumentary films van regisseur Christopher Guest zijn gemaakt met een mix van scripted en unscripted materiaal. Blue in the Face is een komedie uit 1995, geregisseerd door Wayne Wang en Paul Auster, gedeeltelijk gecreëerd door de improvisaties tijdens de opnames van Smoke .

Enkele van de bekendste Amerikaanse filmregisseurs die improvisatie gebruikten in hun werk met acteurs zijn John Cassavetes , Robert Altman , Christopher Guest en Rob Reiner .

Improv-komedietechnieken zijn ook gebruikt in populaire tv-shows zoals HBO's Curb Your Enthusiasm gemaakt door Larry David , de Britse Channel 4 en ABC-televisieserie Whose Line Is It Anyway (en de spin-offs Drew Carey's Green Screen Show en Drew Carey's Improv-A -Ganza ), Nick Cannon's improvisatiecomedyshow Wild 'N Out en Thank God You're Here . Een heel vroeg Amerikaans improvisatieprogramma was het wekelijkse halfuur What Happens Now? [18] die op 15 oktober 1949 in première ging op WOR-TV in New York en 22 afleveringen duurde. "The Improvisers" waren zes acteurs (waaronder Larry Blyden , Ross Martin en Jean Alexander - Jean Pugsley destijds) die sketches improviseerden op basis van situaties die door kijkers werden voorgesteld. In Canada werd de serie Train 48 geïmproviseerd op basis van scripts die een minimale omtrek van elke scène bevatten, en de comedy-serie This Sitcom Is...Not to Be Repeated bevatte dialogen die in de loop van een aflevering uit een hoed werden getrokken. De Amerikaanse show Reno 911! bevatte ook een geïmproviseerde dialoog op basis van een plotoverzicht. Fast and Loose is een geïmproviseerde spelshow, vergelijkbaar met Whose Line Is It Anyway? . De BBC-sitcoms Outnumbered [19] en The Thick of It [20] bevatten ook enkele geïmproviseerde elementen.

Psychologie

Op het gebied van de psychologie van het bewustzijn onderzocht Eberhard Scheiffele de veranderde staat van bewustzijn die acteurs en improvisatoren ervaren in zijn wetenschappelijke paper Acting: an veranderde staat van bewustzijn . [21] Volgens G. William Farthing in de vergelijkende studie Psychologie van Bewustzijn , gaan acteurs routinematig in een veranderde staat van bewustzijn (ASC). [22] Acteren wordt gezien als het veranderen van de meeste van de 14 dimensies van veranderde subjectieve ervaring die ASC's kenmerken volgens Farthing, namelijk: aandacht, perceptie, beeldspraak en fantasie, innerlijke spraak, geheugen, denkprocessen op een hoger niveau, betekenis of betekenis van ervaringen , tijdservaring, emotioneel gevoel en expressie, mate van opwinding, zelfbeheersing, beïnvloedbaarheid, lichaamsbeeld en gevoel van persoonlijke identiteit.

In het groeiende veld van dramatherapie wordt veel gebruik gemaakt van psychodramatische improvisatie, samen met andere technieken die zijn ontwikkeld voor dramatherapie . De "Ja, en" regel is geweest ten opzichte van Milton Erickson 's benutting proces en een verscheidenheid aan acceptatie gebaseerde psychotherapieën. Improvisatietraining is aanbevolen voor relatietherapie en therapeuttraining, en er is gespeculeerd dat improvisatietraining nuttig kan zijn in sommige gevallen van sociale fobie . [23] [24]

Structuur en proces

Improvisatietheater maakt vaak een interactieve relatie met het publiek mogelijk. Improvisatiegroepen vragen het publiek vaak om suggesties als inspiratiebron, een manier om het publiek erbij te betrekken en om te bewijzen dat de voorstelling niet gescript is. Die aanklacht is soms gericht op de meesters van de kunst, wiens uitvoeringen zo gedetailleerd kunnen lijken dat kijkers kunnen vermoeden dat de scènes gepland zijn.

Om een ​​geïmproviseerde scène succesvol te laten zijn, moeten de betrokken improvisatoren responsief samenwerken om de parameters en actie van de scène te definiëren, in een proces van co-creatie . Bij elk gesproken woord of elke actie in de scène doet een improvisator een aanbod , wat betekent dat hij of zij een bepaald element van de realiteit van de scène definieert. Dit kan het geven van een naam aan een ander personage, het identificeren van een relatie, locatie of het gebruik van mime zijn om de fysieke omgeving te definiëren. Deze activiteiten worden ook wel schenking genoemd . Het is de verantwoordelijkheid van de andere improvisatoren om de aanbiedingen van hun collega-artiesten te accepteren; om dit niet te doen, staat bekend als blokkeren, ontkenning of ontkenning, wat meestal voorkomt dat de scène zich ontwikkelt. Sommige artiesten kunnen opzettelijk blokkeren (of anderszins uit hun karakter breken) voor een komisch effect - dit staat bekend als kokhalzen - maar dit verhindert over het algemeen dat de scène verder gaat en wordt door veel improvisatoren afgekeurd. Het accepteren van een aanbieding gaat meestal gepaard met het toevoegen van een nieuwe aanbieding, vaak voortbouwend op de eerdere; dit is een proces dat improvisatoren Ja, en... noemen en wordt beschouwd als de hoeksteen van de improvisatietechniek. Elk nieuw stukje informatie dat wordt toegevoegd, helpt de improvisatoren om hun personages te verfijnen en de actie van de scène voort te zetten. De Ja, en...- regel is echter van toepassing op het vroege stadium van een scène, aangezien het in dit stadium is dat een "basis (of gedeelde) realiteit" wordt vastgesteld om later opnieuw te worden gedefinieerd door het toepassen van de "als (dit is waar) ), dan (wat kan er nog meer waar zijn)" oefen om de scène in komedie te laten evolueren, zoals uitgelegd in de handleiding van 2013 door de leden van de Upright Citizens Brigade . [25]

Het niet-gescripte karakter van improvisatie impliceert ook geen vooraf bepaalde kennis over de rekwisieten die nuttig kunnen zijn in een scène. Improvisatiebedrijven hebben misschien een aantal gemakkelijk toegankelijke rekwisieten tot hun beschikking die in een oogwenk kunnen worden opgeroepen, maar veel improvisatoren schuwen rekwisieten ten gunste van de oneindige mogelijkheden die beschikbaar zijn via mime . In improvisatie is dit beter bekend als 'ruimteobjectwerk' of 'ruimtewerk', in plaats van 'mime', en de rekwisieten en locaties die door deze techniek worden gecreëerd, als 'ruimteobjecten' gecreëerd uit 'ruimtesubstantie', ontwikkeld als techniek van Viola Spolin. [4] Zoals bij alle 'aanbiedingen' voor improvisaties, worden improvisatoren aangemoedigd om de geldigheid en continuïteit van de denkbeeldige omgeving die door henzelf en hun medespelers is gedefinieerd, te respecteren ; dit betekent bijvoorbeeld dat je ervoor moet zorgen dat je niet door de tafel loopt of "op wonderbaarlijke wijze" meerdere kogelwonden van het geweer van een andere improvisator overleeft.

Omdat improvisatoren mogelijk verschillende rollen moeten spelen zonder voorbereiding, moeten ze in staat zijn om snel karakters te construeren met lichamelijkheid, gebaren , accenten , stemveranderingen of andere technieken, afhankelijk van de situatie. De improvisator kan worden opgeroepen om een ​​personage van een andere leeftijd of geslacht te spelen. Karaktermotivaties zijn een belangrijk onderdeel van succesvolle improvisatiescènes, en improvisatoren moeten daarom proberen te handelen in overeenstemming met de doelen die hun personage volgens hen nastreeft.

In improvisatieformaten met meerdere scènes wordt een overeengekomen signaal gebruikt om scènewisselingen aan te duiden. Meestal neemt dit de vorm aan van een artiest die voor de scène rent, bekend als een "veeg". Het in- of uittikken van een personage kan ook worden gebruikt. De artiesten die momenteel geen deel uitmaken van de scène staan ​​vaak aan de zijkant of achterkant van het podium en kunnen de scène betreden of verlaten door in of uit het midden van het podium te stappen.

Gemeenschap

Veel theatergroepen zijn toegewijd aan het organiseren van improvisatie-uitvoeringen en het vergroten van de improvisatiegemeenschap via hun trainingscentra.

Naast theatergroepen met winstoogmerk zijn er veel improvisatiegroepen op universiteiten in de Verenigde Staten en over de hele wereld.

In Europa maakt de bijzondere bijdrage aan het theater van het abstracte, het surrealistische, het irrationele en het onderbewuste al eeuwenlang deel uit van de toneeltraditie. Vanaf de jaren 1990 verder een groeiend aantal Europese Improv groepen zijn speciaal opgezet om de mogelijkheden van het gebruik van het abstract in geïmproviseerde prestaties, waaronder dans, beweging, geluid, muziek, masker werk, verlichting, en zo verder te verkennen. Deze groepen zijn niet speciaal geïnteresseerd in komedie, noch als techniek of als effect, maar eerder in het uitbreiden van het improvisatiegenre om technieken en benaderingen op te nemen die al lang een legitiem onderdeel van het Europese theater zijn.

Opmerkelijke bijdragers aan het veld

The Brave New Workshop Comedy Theater (BNW), is een sketch en improvisatie comedy theater gevestigd in Minneapolis , Minnesota . Gestart door Dudley Riggs in 1958, schrijven, spelen en produceren de artiesten van de BNW al 62 jaar live sketchcomedy- en improvisatievoorstellingen - langer dan enig ander theater in het land. [26] Opmerkelijke alumni van de BNW zijn Louie Anderson , Mo Collins , Tom Davis , Al Franken , Penn Jillette , Carl Lumbly , Paul Menzel , Pat Proft , Annie Reirson, Taylor Nikolai, Nancy Steen , Peter Tolan , Linda Wallem , Lizz Winstead , Peter MacNicol , Melissa Peterman en Cedric Yarbrough .

Enkele sleutelfiguren in de ontwikkeling van improvisatietheater zijn Viola Spolin en haar zoon Paul Sills , oprichter van Chicago's beroemde Second City- groep en bedenker van Theatre Games , en Del Close , oprichter van ImprovOlympic (samen met Charna Halpern ) en maker van een populaire longform improvisatieformaat bekend als The Harold . Anderen zijn Keith Johnstone , de Britse leraar en schrijver-auteur van Impro , die de Theatre Machine oprichtte en wiens leringen de basis vormen van het populaire shortform Theatresports- formaat, Dick Chudnow , oprichter van ComedySportz dat zijn gezinsvriendelijke showformaat ontwikkelde van Johnstone's Theatresports , en Bill Johnson, maker/regisseur van The Magic Meathands, [27] die pionierde met het concept van "Commun-edy Outreach" door optredens af te stemmen op niet-traditioneel publiek, zoals daklozen en pleegkinderen.

David Shepherd richtte samen met Paul Sills The Compass Players op in Chicago. Shepherd was van plan een echt "volkstheater" te ontwikkelen en hoopte politiek drama naar de veehouders te brengen. The Compass speelde na de oprichting van The Second City in tal van vormen en gezelschappen, in een aantal steden, waaronder New York en Hyannis. Een aantal Compass-leden waren ook stichtende leden van The Second City. In de jaren zeventig begon Shepherd te experimenteren met door groepen gemaakte video's. Hij is de auteur van That Movie In Your Head , over deze inspanningen. In de jaren 70 creëerden David Shepherd en Howard Jerome de Improvisational Olympics, een format voor op competitie gebaseerde improvisatie. De Improv Olympics werden voor het eerst gedemonstreerd in Toronto's Homemade Theatre in 1976 en zijn voortgezet als de Canadian Improv Games . In de Verenigde Staten werden de Improv Olympics later geproduceerd door Charna Halpern onder de naam "ImprovOlympic" en nu als "IO"; IO exploiteert trainingscentra en theaters in Chicago en Los Angeles. Bij IO combineerde Halpern het spel "Time Dash" van Shepherd met het spel "Harold" van Del Close; het herziene formaat voor de Harold werd de fundamentele structuur voor de ontwikkeling van moderne longform-improvisatie. [28]

In 1975 richtte Jonathan Fox Playback Theatre op , een vorm van geïmproviseerd gemeenschapstheater dat vaak niet komisch is en verhalen naspeelt zoals gedeeld door leden van het publiek.

The Groundlings is een populair en invloedrijk improvisatietheater en trainingscentrum in Los Angeles , Californië. Wijlen Gary Austin , oprichter van The Groundlings, doceerde improvisatie in het hele land, vooral in Los Angeles. Hij werd alom geprezen als een van de grootste acteerleraren in Amerika. Zijn werk was gebaseerd op de lessen die hij leerde als improvisator bij The Committee met Del Close, maar ook op zijn ervaringen als oprichter en directeur van The Groundlings. The Groundlings wordt vaak gezien als het oefenterrein in Los Angeles voor de "tweede generatie" improvisatie-artiesten en gezelschappen. Stan Wells ontwikkelde hier de 'Clap-In'-stijl van improvisatie in lange vorm en gebruikte dit later als basis voor zijn eigen theater, The Empty Stage, dat op zijn beurt meerdere groepen fokte die deze stijl gebruikten.

Eind jaren negentig richtten Matt Besser , Amy Poehler , Ian Roberts en Matt Walsh het Upright Citizens Brigade Theatre op in New York en later richtten ze er een op in Los Angeles, elk met een begeleidende improvisatie/schets-komedieschool. In september 2011 opende de UCB een derde theater in East Village in New York City, bekend als UCBeast.

Hoopla Impro zijn de oprichters van het eerste improvisatietheater in het Verenigd Koninkrijk en Londen. [29] [30] Ze runnen ook een jaarlijks Brits improvisatiefestival [31] en een improvisatiemarathon. [32] [33]

In 2015 opende The Free Association in Londen als tegenhanger van Amerikaanse improvisatiescholen. [34]

Gunter Lösel vergeleek de bestaande improvisatietheatertheorieën (oa Moreno, Spolin, Johnstone en Close), structureerde ze en schreef een algemene theorie over improvisatietheater. [35]

Alan Alda 's boek Als ik je begreep, zou ik deze blik op mijn gezicht hebben? [36] [ volledig citaat nodig ] onderzoekt de manier waarop improvisatie de communicatie in de wetenschappen verbetert. Het boek is gebaseerd op zijn werk bij Alan Alda Center for Communicating Science aan de Stony Brook University . Het boek bevat veel voorbeelden van hoe geïmproviseerde theaterspellen de communicatieve vaardigheden kunnen vergroten en empathie kunnen ontwikkelen.

Zie ook

Straatoptreden

Guerrilla-theater

Improvisatie

Lijst van improvisatietheatergezelschappen

Lijst met improvisatietheaterfestivals

Afspeeltheater

Opmerkingen:

1. ^ Hainselin, Mathieu; Aubry, Alexandre; Bourdin, Béatrice (2018). "Het verbeteren van het divergent denken van tieners met geïmproviseerd theater" . Grenzen in de psychologie . 9 : 1759. doi : 10.3389/fpsyg.2018.01759 . ISSN  1664-1078 . PMC  6167459 . PMID  30319485 .

2. ^ Twintigste-eeuwse acteeropleiding . red. Alison Hodge. New York: Routledge, 2012.

3. ^ "TheaterSport Geschiedenis" . interactieveimprov.com .

4. ^ a b c Altviool Spolin (1999). Improvisatie voor het Theater Derde Editie . ISBN 978-0-8101-4008-0.

5. ^ a b Het verhaal van de Compass Players en de ontwikkeling ervan tot The Second City wordt verteld door interviews uit de eerste hand in Jeffrey Sweet's boek "Something Wonderful Right Away" (Limelight Editions, 2004)

6. ^ a b Janet Coleman's "The Compass: The Improvisational Theater dat een revolutie teweegbracht in de Amerikaanse komedie" (Centennial Publications of The University of Chicago Press, 1991).

7. ^ "Geschiedenis van de ergernis | De ergernis Theater & Bar" . theannoyance.com . Ontvangen 2018-10-28 .

8. ^ Loïs Jeary. "Review of 66 Minutes in Damascus bij Shoreditch Town Hall - Exeunt Magazine" . exeuntmagazine.com .

9. ^ "Huidige uitgave - Dichtung Digital" . dichtung-digital.de .

10. ^ Https://www.baltimoresun.com/entertainment/arts/bs-fe-comedy-20170522-story.html

11. ^ "Fall Back Comedy Festival dit weekend" . Gearchiveerd van het origineel op 3 november 2012 . Ontvangen 2015-01-29 .CS1 maint: bot: originele URL-status onbekend ( link )

12. ^ Lijst van geïmproviseerde theatergezelschappen [ kringverwijzing ]

13. ^ Experimenteel Theater van Stanislavsky tot Peter Brook door James Roose Evans

14. ^ "Alles wat ik moet weten, heb ik geleerd van Improv" . Psychologie vandaag .

15. ^ Stephen Colbert 2006 Aanvangstoespraak bij Knox College Transcript

16. ^ "Tina Fey's regels voor verbetering ... en je carrière" . Vrouwen 2.0 . Gearchiveerd van het origineel op 09-01-2012.

17. ^ "improviseren v. ad-lib" .

18. ^ "Tele-onderwerpen" . Televisie Dagelijks .

19. ^ Ben Dowel. "BBC sitcom laat kinderen improviseren" . de Wachter .

20. ^ "The Thick of It: Back in the loop" . De onafhankelijke .

21. ^ Scheiffele, Eberhard (2001). "een veranderde staat van bewustzijn". Onderzoek in Drama Onderwijs: The Journal of Applied Theater and Performance . 6 (2): 179-191. doi : 10.1080/13569780120070722 .

22. ^ "Bewustzijnsniveaus" . sci-con.org .

23. ^ "Ja, en: acceptatie, weerstand en verandering in improvisatie, aikido en psychotherapie" (PDF) .

24. ^ "BBC World Service - Mensen repareren de wereld, improviseren je weg uit angst" . BBC . Ontvangen 2018-11-12 .

25. ^ "Get the Laughs, maar volg de regels" , The New York Times , 20 februari 2014

26. ^ "Brave New Workshop Main | Stan Harry-stijlen voor een heldere huid; 0Improv, Satire en Comedy sinds 1958" . Ontvangen 19 november 2019 . The Brave New Workshop maakt sinds 1958 gedurfde, hilarische en tot nadenken stemmende originele komedie, improvisatie en satire in Minneapolis - langer dan enig ander theater in de VS

27. ^ Thompson, Mike (2007-11-15). "The Magic Meathands" . magicmeathands.com . Gearchiveerd van het origineel op 15-11-2007 . Ontvangen 2021-02-12 .

28. ^ Een verslag van dit proces dat leidde tot de ontwikkeling van moderne improvisatie in lange vorm, zoals te zien is aan de hand van first-person rekeningen van Shepherd en Halpern, is te vinden in de volgende documentaire: Mike Vlieg (2010). David Shepherd: een leven in improvisatietheater .

29. ^ Paskett, Zoë (10 mei 2018). "London's Best Improv Comedy Clubs en Nights" . Avond standaard .

30. ^ "Improvisatie Comedy Club" .

31. ^ "Improv is groot geworden!" . Britse komediegids . 25 april 2019.

32. ^ Holmes, Paul (17 oktober 2017). "Hoopla Improv Marathon" . De fluwelen ui .

33. ^ "De Hoopla Improv-marathon" .

34. ^ Oktober 2017, 31. "De opkomst van geïmproviseerde komedie door Sarah Powell" . www.femalefirst.co.uk . Ontvangen 07-03-2019 .CS1 maint: numerieke namen: auteurslijst ( link )

35. ^ Das Spiel mit dem Chaos - Zur Performativität des Improvisationstheaters . Günter Losel. Bielefeld: transcriptie Verlag, 2013.

36. ^ ISBN  978-0812989144

Referenties

Povinelli, Daniel J. "Over de mogelijkheden om intenties te detecteren voordat ze worden begrepen" (PDF) . In B. Malle, D. Baldwin, & L. Moses (eds.), Intenties en intentionaliteit: grondslagen van sociale cognitie . MIT Press 2001. Gearchiveerd van het origineel (PDF) op 20-03-2007.

Verder lezen

Abbott, Johannes. 2007. Het improvisatieboek . Londen: Nick Hern Books. ISBN  978-1-85459-961-2 .

Besser, Matt; Ian Roberts, Matt Walsh. 2013. The Upright Citizens Brigade Comedy Improvisation Manual , Comedy Council of Nicea, ISBN  978-0989387804

Charna Halpern, Del Close, Kim Howard Johnson. 1994. The Truth in Comedy - The Manual for Improvisation Meriwether Pub Ltd. ISBN  1566080037

Coleman, Janet. 1991. The Compass: het improvisatietheater dat een revolutie teweegbracht in de Amerikaanse komedie . Chicago: Universiteit van Chicago Press.

Kerel, Theresa Robbins. 2013. "Keith Johnstone: een kritische biografie." Londen: Bloomsbury. ISBN  9781408183274 .

Hauck, Ben. 2012. Long-Form Improv: de complete gids voor het maken van personages, het onderhouden van scènes en het uitvoeren van buitengewone Harolds . New York: Allworth Press, 2012. ISBN  1581159811 .

Johnstone, Keith . 1981. Impro: Improvisatie en het Theater Rev. ed. Londen: Methuen, 2007. ISBN  0-7136-8701-0 .

Koppett, Kat. 2011. "Training om praktische improvisatietheatertechnieken voor te stellen om creativiteit, teamwork, leiderschap en leren te verbeteren." Uitgeverij Stylus.

Lösel, Gunter. 2013. Das Spiel mit dem Chaos - transcript van de uitvoering van de improvisatietheaters . ISBN  978-3-8376-2398-7

Ryan Madson, Patricia. 2005. "Improv Wisdom: Don't Prepare, Just Show Up" New York: Bell Tower. ISBN  1-4000-8188-2

Spolin, altviool . 1967. Improvisatie voor het theater . Derde rev. red. Evanston, Il.: Northwestern University Press, 1999. ISBN  0-8101-4008-X .

Externe links

Verzameling van improvisatiespellen

De ultieme gids voor improvisatie: 101 improvisatietips

Hoe stand-upcomedy te improviseren , Wired UK , 11 april 2014

How To Be A Better Improviser , een essay van Daniel Gray Goldstein dat een basis legt voor improvisatie.

Improvisatie: de originele overlevingstool , een essay van Brad Fortier dat de evolutie van de mensheid koppelt aan de ethiek van improvisatie.

Wiki over improvisatietheater (oefeningen en spelletjes)

Fundamentele verbeteringsprincipes.

Improvisatiekomedie voor angst.

Groepsgeest en intuïtie met Improv.

Applied Improv Network - jaarlijkse wereldwijde conferentie over het gebruik van improvisatie buiten het podium, in het bedrijfsleven, het onderwijs en het leven

Academische literatuurrecensie van theatrale improvisatietraining op de werkplek

# data[].attributes.attachment_link.description
Improvisatietheater , vaak improvisatie of improvisatie genoemd , is de vorm van theater , vaak komedie , waarin het meeste of alles wat wordt uitgevoerd ongepland of niet-gescript is: spontaan gecreëerd door de artiesten. In zijn puurste vorm worden dialoog, actie, verhaal en personages gezamenlijk…

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Tijdens improvisatietheater leren kinderen spontaan een script creeëren en spelen op basis van een suggestie. Kinderen worden over het algemeen geboren met improvisatievaardigheden, maar deze raken vaak ondergesneeuwd onder andere 'belangrijkere' vaardigheden, terwijl ze echter essentieel zijn voor de ontwikkeling.

Als je kinderen observeert kan je zien dat ze heel goed kunnen improviseren en heel veel verbeelding hebben. Ze hebben het veel makkelijker om zichzelf niet te censureren, ze maken zich geen zorgen om beoordeeld te worden om hun gekke ideeën, integendeel. Ze hebben echt plezier in het moment. Toch leuke vaardigheden om te hebben, maar als deze niet worden onderhouden gaan ze snel verloren.

Niet alleen je spontaniteit gaat verloren naarmate je ouder wordt, ook heel wat andere zaken. We sommen hier 10 zaken op waar improvisatietheater een positieve invloed op kan hebben.

De hersenen leren om actief te luisteren

Door improvisatie leer je om heel actief bezig te zijn met wat je partner zegt. Bij goede improvisatie pikken de spelers namelijk alles op van elkaar en ontstaan er zo mooie, harmonieuze, grappige of interessante scènes. Wanneer een kind leert improviseren werkt het heel veel aan deze vaardigheid. We hoeven niet te vertellen hoe belangrijk dit kan zijn voor de ontwikkeling van iemands' sociale, cognitieve en luistervaardigheden

Verbale en nonverbale communicatie

In improvisatie moet je heel goed opletten wat je medespeler doet en laat. Je speelt namelijk zelden alleen. En een scène werkt pas voor het publiek als ze het gevoel hebben dat de spelers echt op elkaar afgestemd zijn. Een kind leert beter luisteren en kijken naar andere kinderen door regelmatig te improviseren.

een anders' mening kunnen beluisteren zonder meteen kwaad te worden is in deze tijden van fake news en Trumpismes geen overbodige vaardigheid. Je kind leert zijn of haar geest openen voor nieuwe ideeën en blijft zich niet vasthouden aan enkel de eigen ideeën. Het leert een kritische geest ontwikkelen maar staat open voor nieuwe ideeën.

Twijfel komt voort uit een soort zelfbewustzijn waarin je je eigen ideeën censureert vooral ze de buitenwereld zien. Het kan geen kwaad om af en toe je gedachten te censureren, maar naarmate een kind ouder wordt kan het alsmaar meer beginnen twijfelen aan alles wat het denkt of wil doen. In improvisatie leer je duidelijke keuzes te maken en die te volgen. Eens de keuze is gemaakt kan je ook niet meer terug, dus hoe ga je daar dan mee om?

Voor improvisatie heb je je verbeelding nodig. Laat dat net iets zijn wat een kind ten volle bezit. Maar het heeft niet altijd de gelegenheid om dit te gebruiken. Daarom is een hobby als improvisatietheater een ideale uitlaatklep voor de fantasierijke uitspattingen van je kind.

Samenwerken is iets wat sommige volwassenen al moeilijk vinden of niet helemaal beheersen. Het is dan ook iets dat je echt moet leren. In improvisatie moet je zodanig gefocust zijn op elkaar dat je automatisch leert om samen te werken. Dat is uiteraard geweldig voor de sociale vaardigheden.

Emoties herkennen lijkt misschien evident maar niet elk kind leert dit even makkelijk. Met improvisatietheater leren kinderen ook meteen de iets moeilijker of complexere emoties kennen en herkennen. Zoals bv jaloezie, enthousiasme, enz...

Voor improvisatietheater moet je niet 100 % maar 200 % gefocust zijn op wat er ter plaatse aan het gebeuren is. Er is geen ruimte voor afleidingen, want dan is de scene eenvoudigweg niet goed. Geen betere manier om je kind z'n focus te vergroten dan met improvisatietheater.

Aangezien je in improvisatietheater de focust legt op wat de ander doet en daarop reageert in een soort spel van voortdurend heen- en weer reageren moet je flexibel kunnen omgaan met verandering. Naarmate je kind oefent op improvisatietheater leert het dus automatisch meer flexibel te zijn. Met onze snel veranderende wereld is dat zeker geen overbodige luxe.

meer bewust te zijn van wat er omgaat in je omgeving.

Improvisatietheater gaat heel over luisteren, kijken en dan pas spreken of handelen. Daardoor leer je je beter en beter focussen op je omgeving. Zeker als je dan ook nog eens die omgeving leert integreren in wat je speelt.

Kortom, improvisatietheater is een enorme stimulans voor de hersenen van je kind.

Interesse om jouw kind ook met improvisatietheater te laten kennis maken? Op zondagen kan je kind (tussen 7 en 12 jaar) deelnemen aan Impromini Amai. Iedereen kan eerst een proefles volgen om te kijken of het iets voor hen is. Neem contact op met compagnieamai@hotmail.com!

# data[].attributes.attachment_link.title
10 redenen waarom improvisatietheater goed is voor de hersenen van een kind.

# data[].attributes.attachment_link.description
Tijdens improvisatietheater leren kinderen spontaan een script creeëren en spelen op basis van een suggestie. Kinderen worden over het algemeen geboren met improvisatievaardigheden, maar deze raken vaak ondergesneeuwd onder andere 'belangrijkere' vaardigheden, terwijl ze echter essentieel zijn voor de ontwikkeling. Als je kinderen observeert kan je zien dat ze heel goed kunnen improviseren en heel veel verbeelding hebben.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ga naar inhoud

Theatersport ONLINE

Aanbod

Voor theatersporters

Contact

Meespeelavond

Workshops

Boeken

Theatersport ONLINE

Theatersport ONLINE admin 2021-01-24T19:14:08+00:00

Improviseren kan iedereen!

Kenmerken voor online theatersport zijn:

ontspanning

humor

energie!

Iedereen kan mee doen! Ontdek het zelf tijdens de meespeelavond.

Maak gebruik van verschillende online diensten die er zijn.

interessante youtube video’s

leerzame podcasts

online voorstellingen

online workshops

De diensten

Theatersporten kan online op verschillende manieren. Verdiep je via artikelen, films, video’s. Beleef lol aan de online voorstellingen of doe mee met een online theatersportles.

Gratis

Websites

Facebook Events

YouTube video’s

Gunstig

€*,-waardebepaling achteraf

Meespeelavond theatersport

Verdieping improvisatietheater

Betaald

Online theatersportles

Muzikale impro les online

Boek een workshop!

Neem contact op voor een mooi aanbod!

Page load link

# data[].attributes.attachment_link.description
Improviseren kan iedereen!Kenmerken voor online theatersport zijn:ontspanninghumorenergie!Iedereen kan mee doen! Ontdek het zelf tijdens de meespeelavond. Ik doe mee! Maak gebruik van verschillende online diensten die er zijn.interessante youtube video'sleerzame podcastsonline voorstellingenonline workshops Laat me zien! De diensten

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Het improvisatie theater bestaat al zo lang als het theater zelf.

In Griekse tragedies waren er delen van het verhaal die werden geïmproviseerd omdat de lokale acteurs niet het hele verhaal tot hun beschikking hadden. In de middeleeuwen moest de nar, naast zijn vast repertoire, vaak inspelen op de veranderingen die zich plots voordeden aan het hof, om zo in de gratie van zijn meester te blijven. Van de 16de tot de 19de eeuw was Commedia dell'arte een heel populaire vorm van improvisatie. Theater met Italiaanse roots.

Keith Johnstone, een Britse theaterregisseur en één van de grondleggers van het moderne improvisatietheater,  heeft verschillende bekende improvisatieformats gecreëerd. ook wel Theatersport genoemd. Zoals bijvoorbeeld het Gorillatheater, waarbij de acteurs elkaar regisseren. Door verschillende scènes te spelen, waarbij sommige acteurs de rol van regisseur op zich nemen, proberen ze deze scènes aan te passen. Ze voegen dingen toe, geven hints of herschrijven volledige stukken door de setting te veranderen.

Hierbij een voorbeeld van de Italiaanse groep DettoFattoTeatro:

Micetro; Dit is een afvalrace. Diverse scenes worden gespeeld en het publiek stemt de zwakste schakel er uit.
Hierbij een voorbeeld van What’s the game impro groep:

Life Game: Een interview tussen twee acteurs waarbij de andere acteurs verhalen spelen uit het leven van de geïnterviewde.

Er zijn intussen zo veel theatersport variaties en spellen dat elke improvistatiegroep wel zijn eigen richting uitgaat.

Kies jij voor de "long form" of de "short form"? Kom ze beiden uitproberen tijdens ons improvisatieweekend! Klik hier.

History of improv theater

Improv theater has been around as long as theater itself. In Greek tragedies, there were parts of story that were improvised because local actors didn't had the entire story at there disposal. In the dark ages (Middle Ages) the local jester had a steady repertoire but he had to fill the blanks to create and entertaining evening. He also had to act quickly to radical changes that happen at the court to fall in the grace of his lord, duke,... . In the 16th till 19th centuries there was the Commedia dell'arte: a popular form of improv with Italian roots.

Keith Johnstone, a British theater director is one of the founders of the modern improvisation theater. In fact the theater sport.
He has created different famous formats of improv:

Like Gorillatheater Where actors will be directing each other. They'll be playing different scenes, but some actors take on the role of director and try to adjust the scenes by adding things to the scene, giving hints or completely rewriting different scenes in another setting.

Here's an example of the Italian Group: DettoFattoTeatro:

Another Improvisation Theatersport is Micetro; This is a knock out race. The actors play different scenes. But the audience get's to decide which player get's voted off stage.

You can watch an example of the improv group called "whats the game":

Life Game: this is an interview between two actors where the other actor play out the stories been told by the person being interviewed.

By now there are so many variations of theatersport and other improv games each improv group has made there own direction.

Do you wanna go for "long form" acting or "short form" games? Just try em both out at one of our improvisation weekends: Click here.

# data[].attributes.attachment_link.title
Geschiedenis van Impro theater/history of Improv / Impro? Improv? | W impro theater

# data[].attributes.attachment_link.description
Het improvisatie theater bestaat al zo lang als het theater zelf. In Griekse tragedies waren er delen van het verhaal die werden geïmproviseerd omdat de lokale acteurs niet het hele verhaal tot hun beschikking hadden.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Improviseren of improvisatiespel is een vorm van toneelspelen waarbij de acteurs grotendeels onvoorbereid en ter plekke het verhaal, de personages en de dialogen verzinnen. Vaak krijgen zij van tevoren wel enkele suggesties (bijvoorbeeld de lokatie, of het type personage) als uitgangspunt mee, soms zelfs van het publiek.

Improvisatiespel leidt vaak tot verrassende en humoristische uitkomsten, ook voor de acteurs zelf. Meestal zijn improvisatievoorstellingen dan ook komisch, maar dat hoeft niet per se.

Bekende improvisatiespelen op televisie zijn De Lama’s, Alpacas en De Vloer Op.

Geschiedenis en vormen van improvisatietheater

In het theater is improviseren al eeuwen oud. Het is waarschijnlijk ooit ontwikkeld om acteurs te helpen van hun plankenkoorts af te komen.

Er bestaan korte improvisatievormen (van 3 tot 10 minuten) en lange improvisatievormen (vanaf 30 minuten). Van de korte improvisatievormen is theatersport de bekendste vorm. Bij theatersport spelen twee ‘teams’ als het ware een wedstrijd, zij spelen korte geïmproviseerde scènes tegen elkaar, waarbij scheidsrechters de teams punten geven.

Jabbertalk, improviseren

Bij improvisatiespel wordt vaak gebruik gemaakt van jabbertalk. Jabbertalk is een fantasietaal. Bij jabbertalk of ‘jabberen’ krijgen de klanken hun betekenis niet door de taal, maar door intonatie, volume en lichaamstaal.

Wat is belangrijk bij improvisatiespel?

Bij improviseren is het belangrijk om:

Vooraf bedachte grappen of eventuele verhaallijnen los te laten.

Op je instinct te durven afgaan en risico’s te nemen. Durf op je eerste impuls, je eerste idee of opwelling te vertrouwen.

Vrij te (durven) associëren. Als je associeert zoek je verbindingen op met het onderwerp en de personages. Associëren is een goede manier om tot creativiteit en fantasie te komen. Hoe meer je je op je instinct durft af te gaan, hoe meer geïnspireerd je raakt en hoe beter je kunt associëren.

Je te focussen en te concentreren.

Soepel samen te werken, op elkaar te reageren en er echt een samenspel van te maken. Daarvoor moet je ook de ideeën van de andere acteurs accepteren. Als je steeds ‘ja maar’ zegt in plaats van ‘ja’ zorgt dat ervoor dat de scene niet lekker loopt.

# data[].attributes.attachment_link.title
improviseren, wat is het en waar komt het vandaan? Vaye MusicalTheater

# data[].attributes.attachment_link.description
Improviseren of improvisatiespel is een vorm van toneelspelen waarbij de acteurs grotendeels onvoorbereid en ter plekke het verhaal, de personages en de dialogen verzinnen. Vaak krijgen zij van tevoren wel enkele suggesties (bijvoorbeeld de lokatie, of het type personage) als uitgangspunt mee.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Improvisatietheater & improviseren wérkt dankzij een aantal krachtige & heldere basisprincipes: Ja, én…!, Samen kom je eruit, Laat elkaar stralen, en Fouten maken mag!

Ja, én…!

Wanneer je op het podium op elkaars ideeën en spelimpulsen voortborduurt, blijft de energie stromen. Door Ja! te zeggen tegen wat er al ligt en wat anderen aandragen, hou je het positief én constructief. Daar kom je veel verder mee dan met een negatieve Nee-houding!

Dit betekent overigens niet dat je nooit nee mag zeggen. Het gaat namelijk niet om de verwoording van wat je zegt, maar om wat die spelimpuls voor effect heeft op een scène. Zolang die nee een gewicht krijgt (lees: een duidelijk gevolg heeft) is het geen probleem. Is dat gevolg er niet, dan ben je aan het blokkeren.

Samen kom je er uit

Improviseren doe je sámen: zolang er telkens maar iemand is die een idee heeft voor de volgende stap, blijft de ‘reis’/het proces gewoon doorgaan. Je staat er bij improvisatie dus nooit alleen voor: juist door optimaal gebruik te maken van iedereen zijn sterke kanten, vul je elkaar op de best mogelijke manier aan.
En: waar je (in werk) vaak dingen competitief doet, is impro coöperatief – je maakt maximaal gebruik van elkaars sterke kanten.

Laat elkaar stralen

Bij improvisatietheater laat je elkaar zoveel mogelijk stralen, o.a. door elkaars spelimpulsen (aanbod) te accepteren en verder uit te bouwen. Zo schep je een omgeving die uitnodigt tot uitproberen, tot elkaar verrassen. En kan je gezamenlijk op dingen uitkomen die je van tevoren nooit zo had kunnen bedenken!

Je laat elkaar ook stralen door de focus op ‘wij’ te leggen i.p.v. op ‘ik’. Door de voorkeur te geven aan spelimpulsen die de scène en je medespelers vooruit helpen, i.p.v. spelimpulsen waarmee alleen één speler ‘scoort’.

Fouten maken mág!

Het zit bij improvisatie in de vorm ingebakken dat je ‘fouten’ maakt. Je stapt immers een leeg podium op, om daar volop dingen neer te zetten die je nog nooit eerder zo gedaan hebt. De filosofie van impro is daarom die van Failing Forward: door nieuwe dingen uit te proberen, door ‘fouten’ te maken, kan je op nieuwe inzichten uitkomen.

Fouten maken is dus niet iets wat je remt, maar iets wat je juist vooruit helpt. Want door ‘fouten maken’, leer je nieuwe dingen! Risicovermijdend gedrag houdt je daarentegen in je comfort zone: dat voelt veilig, maar levert je ook weinig nieuws op. Durf daarom nieuwe wegen in te slaan & (spel)impulsen te volgen. Durf elkaar & je publiek te verrassen! Samen kom je eruit, weet je nog wel? ;-)

# data[].attributes.attachment_link.title
De basis van improvisatie - Durf te improviseren!

# data[].attributes.attachment_link.description
Improviseren wérkt dankzij een aantal krachtige principes: “Ja, én…!”, “Samen kom je eruit”, “Laat elkaar stralen”, en “Fouten maken mag!”.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Privacy

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Maskerspel

Maskers zijn van alle tijden en culturen om levensmomenten te symboliseren, karakters te accentueren of het onnoembare te benaderen. Maskers representeren in traditionele dansen, religieuze rituelen en theatrale presentaties de werkelijkheid. Het benadrukt dat persoon en speler twee verschillende wezens zijn. De persoon staat ten dienste van het masker. Hij moet het maskerfiguur, diens traditie en wijsheid respecteren en naar beste kunnen representeren. Van jongeren vraag je geen kennis over maskers, noch traditiegetrouwe weergave van houdingen en bewegingen. Ze onderzoeken types op beweging en geven deze vervolgens herkenbaar vorm. Het gaat niet om het kunstzinnige, wel het beschermende karakter van het maskerspel. Het verbergt de speler en overtreft het persoonlijke. Eigen mimiek, blozen en hakkelen verdwijnen. Spelangst is nauwelijks te zien. Als de rol liegt, overheerst, negatief is, zorgt het masker voor afstand, zowel voor speler als toeschouwer. Maskers voeren dieren, sprookjes- en sciencefictionfiguren geloofwaardig ten tonele.

Karaktermaskers en neutrale maskers.

Ze vragen verschillende vaardigheden. Het karaktermasker is gekleurd en sterk bepaald wat betreft karaktertrekken. Het beperkt de speler tot een bepaald type. Het ondersteunt de speler om dit type herkenbaar neer te zetten. De speler moet wel de kans krijgen haar masker te bestuderen en bijbehorende lichaamshoudingen in de spiegel te oefenen.
Het neutrale masker is wit of van leer en geeft een neutrale gezichtsuitdrukking weer. Het vraagt sterk fysieke spelkwaliteit van de speler en daagt uit alle mogelijke personages ten tonele te voeren door vormgeving in houdingen en bewegingen.

Spelen met een karaktermasker

Het masker vraagt om het versterken van houding en beweging, het gezicht blijft immers hetzelfde. Houdingen en handelingen nemen de mimiek over. Het karaktermasker is een vergroting van een type, de beweging moet zich aanpassen. Het vraagt alert spel met het gezicht frontaal, zodat het masker zichtbaar blijft. Daarnaast vertraagt het masker de bewegingen, de speler heeft minder overzicht en daardoor minder controle over eigen bewegingen. Sommige jongeren varen wel bij deze natuurlijke vertraging in hun spel. Ze zeggen slechts het noodzakelijke. Het masker dwingt duidelijk te articuleren, er is immers geen mimische vooraankondiging of ondersteuning. Bovendien dempt het masker het stemvolume. Het volledige masker beperkt het spreken tot een kleine kring van medespelers. Voor toeschouwers valt de stem zo goed als weg. Een verteller biedt oplossing, maar vervangt geen dialogen. Het halve masker laat de mond vrij. Het masker vraagt om bewegingsvrijheid en moed, het accentueert immers de lichaamsbewegingen.

Bedenk van tevoren

hoeveel maskers er nodig zijn voor je groep,
welke opdrachten je subgroepen als vooroefening geeft,
of opdrachten wel/niet hetzelfde zijn (meer aandacht als opdrachten verschillen),
welke aanwijzing je wilt benadrukken.

Jongeren maken zelf maskers op maat en typeren ermee wat zij willen.

Bekijk officiële maskers en stimuleer verschillende typen te maken, zodat ze echt bruikbaar zijn.
Een gipsafdruk van het eigen gezicht, dat je laat beschilderen, zit perfect. Daarnaast is er papier-maché, als het gewicht geen probleem is. Maskers van karton, schuimplastic, papieren of plastic zakken zijn sneller gemaakt en licht van gewicht. Jongeren plakken er afvalmateriaal op en beschilderen het masker. Maskers gemaakt van dozen zijn gemakkelijk in het gebruik en eenvoudig te bewerken.

Je laat hele, halve, neutrale of karaktermaskers ontwerpen. Laat ze vervolgens onderzoeken hoe deze typen bewegen, handelen en wat zich tussen de verschillende typen afspeelt.

Jongeren experimenteren

vergroten van bewegingen;
alert spelen met het gezicht frontaal, zodat het masker zichtbaar blijft;
vertragen van bewegingen, omdat je minder overzicht en controle hebt over je bewegingen
terugbrengen van tekst tot de essentie;
duidelijk gearticuleerd spreken.
Ieder loopt solo over de catwalk en demonstreert duidelijk het karakter dat zij associeert bij het gekozen of gemaakte masker. Ze bedenkt hoe het personage loopt, wat zij doet en eindigt in een beeld. Iemand springt in en geeft een interpretatie van masker en spel. De eerste speler speelt met de interpretatie non-verbaal mee. Samen proberen zij duidelijk te maken wie en waar ze zijn, en wat er aan de hand is.
Vervolg.
In iedere subgroep is een verteller en enkele maskerfiguren. In momenten dat de verteller vertelt, spelen de maskerfiguren non-verbaal. Als de verteller zwijgt (dit is tevoren afgesproken) spreken de maskers ook, de focus ligt echter op het fysieke samenspel.

Nabespreking:
Welke invloed heeft het uitblijven van mimische vooraankondiging op de toeschouwer?
ondersteunende tekst op de toeschouwer?
Dempt het masker het volume erg of blijft spreken in kleine kring haalbaar?
Wat is het effect van spelvertraging voor speler en publiek?

Commedia dell' arte

In subgroepen van vier of vijf jongeren verzamelt ieder op internet zo veel mogelijk informatie, om een goed beeld te krijgen van commedia dell'arte en de verschillende karakters. Vervolgens bedenken ze een korte scène met Arlecchino, Pantalone en enkele andere karakters: Brighella, Colombina, Isabella, Dottore, Capitano, Pulcinella.

Speltraining

Spelers met dezelfde rol oefenen samen typische houdingen en bewegingen, die bij de rol horen en komen tot sprekende zinnen voor hun karakter. Vervolgens keert ieder terug naar de eigen groep en oefent de bedachte scène.
Wat is de beginsituatie, wat is er aan de hand (geheim, spanning, probleem), hoe loopt het af? Hoe wordt de scène helder, wat kan er weg? Welke kleding en attributen versterken het spel? Hoe is de ruimte te gebruiken? Waar komt ieder op, waar gaat ieder af?

Spelsituatie

Ieder groepje speelt en herspeelt de scène enkele keren, het blijft improvisatie. Blijf elkaar binnen het afgesproken kader verrassen. Wat er goed ging, gebruik dat opnieuw. Het gaat vooral om duidelijke karakters en het onderlinge spel.
Nabespreking
Welke karakters waren duidelijk? Hoe waren ze herkenbaar?
Van welke scène was beginsituatie, hoogtepunt en/of einde duidelijk?
Welke kleding en attributen waren goed gekozen en gebruikt?

(vrij naar Karien de Baat)

Ubbergen, update winter 2020

# data[].attributes.attachment_link.description
Maskers zijn van alle tijden en culturen om levensmomenten te symboliseren, karakters te accentueren of het onnoembare te benaderen. Maskers representeren in traditionele dansen, religieuze rituelen en theatrale presentaties de werkelijkheid. Het benadrukt dat persoon en speler twee verschillende wezens zijn. De persoon staat ten dienste van het masker.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Here is some background on the Commedia dell'Arte characters that many of the Venetian Masks designs are based on:

1. Zanni

Zanni is probably not the first character that springs to mind when you think of Commedia dell'Arte characters. That is because the Zanni character is seminal to many other characters in the Commedia dell'Arte theater, including Arlechino, Brighella, and Pulcinella. The name 'Zanni' is a diminutive of Venetian name 'Giovanni' (John) and we get our English word 'zany' from this, which gives you an idea of the nature of this character! The Zanni character was a buffoon or clown and known in those days as a simpleton or 'stupid incompetent fool'!

This character was drawn from the lower classes of the time, the peasant or migrant worker who worked in Venetian society as a servant, valet or porter. Sometimes also as an odd job person or hawker.

The term Zanni therefore refers to a class of mask although in some cases was a specific character as well. This clown was an important aspect of Commedia dell'Arte theatre, representing the peasant class of society. Zanni reflected the role of the Bergamo peasants, who at that time were facing a famine in the rural areas they lived in due to cheaper imports from Greece (sound familiar?) after their region was conquered by the Venetian army in the early 1400's. They flooded in to the urban cities such as Venice, offering themselves for whatever work they could find and eeking out a living in anyway they could. In their favour, they were famous for their nimbleness and agility on the positive side and on the other side - their crudeness. Overlaid on all of this was their fantastic dialect and manner of speaking - these traits formed the basis of an important character in Commedia dell'Arte.

In the early days of Commedia dell'Arte, the Zanni mask used in the theatre was a full face mask with a long nose. It developed from here into a half mask covering the upper half of the face only with an extended, long nose. The longer the nose on the mask, then the more stupid was the character.

The costume of the Zanni character reinforced for the audience the nature of this character. Usually dressed in sacking and hunched over through carrying heavy loads as a porter, with knees in a 'bowed' position and feet splayed apart. This was in sharp contrast to the aristocracy characters in the Commedia dell'Arte who always carried themselves with erect deportment. Zanni was always highly animated, waving arms and gesticulating with hands when speaking in a coarse manner with erratic body movements thrown in! Some Zanni characters were known for their acrobatic feats, including hand-stands and flips. Others displayed their roots and were constantly ravenously hungry (coming from a famine in their home towns) but their coarseness also introduced mirth into the theatre with farting, burping and resounding snoring.

2. Pantalone

Pantalone is a well known Commedia dell'Arte character. The original name of this character was an old man named "Magnifico". He spoke in plain, yet musical Venetian dialect. The original name soon gave way to the more well known "Pantalone". There are numerous interpretations about the origin of this name. It is said that it derives from San Pantalone, one of the Saints venerated in the city of Venice. A Venetian church is even named after San Pantalone.

Another possible origin is the term "piantaleoni", a name used for the merchants who opened their stalls in conquered lands and symbolically "planted" the Lion of St Mark to extend the power of the city of Venice through trade. The character Pantelone is of course an old merchant, so it does give some credence to this theory.

Other theories are that the name pre-dates this era and goes back to the Greek expression meaning "powerful in all things".

Pantalone's character is generally an old merchant, often wealthy and esteemed, at other times completely ruined, yet always an old man in every detail, with business skills. His mask typically highlighted his physical characteristics including a hooked nose and prominent eyebrows.

Browse through the Italy Mask "Traditional" selection to see if we currently have a Pantalone mask in stock.

3. Il Dottore (The Doctor)

Il Dottore in Commedia dell'Arte is usually dressed in the traditional style of a medieval doctor, with a huge black suit, often with a ruff and a notary's beret or large doctor's cap. He wears a mask over half of his face that highlights his bulbous nose.

Il Dottore is a comic personage originally from "well-fed and learned" Bologna. He is a 'doctor' only in name and is depicted at times as a learned physician and at other times as a notary or lawyer.

Browse through the Italy Mask "Traditional" selection to see if we currently have an "Il Dottore" mask in stock.

4. Arlecchino (Harlequin)

The Arlecchino mask is one of the most popular masks in the Commedia dell'Arte series. It was traditionally worn by the character Arlecchino (Harlequin in English) who was cast as a bit of a dim-wit, silly, simple minded person and perpetually hungry, again, in the Zanni genre.

Arlecchino is one of the youngest characters of the comedy and the use of this character in the Commedia dell'Arte has been traced back to as early as 1593.

Arlecchino's usual role is that of a faithful valet or servant, but in this context he is also the clown, the acrobat providing lots of comic relief! As soon as this character appears on stage there is always lots of laughter at his absurd actions and words, alternating between flashes of brilliance and plain idiocy. You can't predict which will manifest itself at any time! This is overlaid with wit and charm, as well as scheming to meet his own objectives.

While undertaking errands for his master or pursuing a pretty lady (or both!) he gets into all manner of strife. He employs every technique he can to achieve his objectives, including pretending to be a soldier or a woman. His absent mindedness is legendary and he can be looking for the chair he is sitting on or completely sidetracked by a pretty lady, money or food! All the while, his boundless energy is causing his supple body to undertake somersaults, handstands, cartwheels and all sorts of acrobatic feats! Understandably, he was loved by audiences.

Arlecchino's costume usually comprised a jacket and trousers with colorful and irregular patches, with a white felt hat with a rabbit or fox tail and a belt with a wooden spatula (or 'slap stick'). This was used to stir polenta or sometimes to slap another person, a parcel, baggage, food or other items belonging to someone else!

Arlecchino's mask has a puggish nose, sometimes a bump on his forehead and usually with devilish and feline features. He is truly a colorful character!

Browse through the Italy Mask "Traditional" selection to see if we currently have an "Arlecchino" mask in stock.

5. Pulcinella

The Pulcinella mask in the Commedia dell'Arte theater is reputed to have originated from the south of Italy (Campagnia), a region boasting a wealth of comic traditions.

Pulcinella's physical appearance in the theater often resembled that of a cockerel. His mask with a beaked nose is thought to have given rise to his name, either from the Latin 'pullus gallinaceus' or from a dialect corruption of 'pullicino' (young chick).

Regardless, his big nose, squeaky voice, clownish ways gave rise to him being cast as a charlatan, lazy bones, tumbler and acrobat. The Pulcinella character appeared in many acts of the Commedia dell'Arte and it was this character that prompted Giandonmenico Teipolo to paint him on the walls and ceilings of the Villa Zianigo in Venice.

We usually have a number of Pulcinella masks in stock. Review our selection of Traditional Venetian Masks now.

6. Colombina

Colombina is usually cast as a mischievous maid in the Commedia dell'Arte, a comic but not always virtuous figure with a best friend (and sometimes lover) of Arlecchino.

Her costume is usually simple, representing what maids wore in the 1700s. She sometimes wore colorful patches (like Arlecchino) set off by a small white cuff and an apron of the same color.

Colombina is translated into English as "little Dove" and the masks in this range are without exception purely "Eye Masks", just covering the eyes and exposing the mouth so that the wearer is able to eat and drink freely. This design is said to have originated because of the character Colombina's vanity and not wanting to obscure too much of her beauty with a mask.

These masks form the basis of a large number of variants all based on the Colombina Eye Mask, but are now available in feather, leather, jolly, baroque, metal filigree and macrame / lace.

Because of their utility to be worn at masked events, such as masquerade balls, these masks are the most popular Masquerade Mask.

Browse through our collection of 150 Colombina Masks now - there will be one there that is just right for you.

7. Il Capitano (The Captain)

Il Capitano's character in Commedia dell'Arte is usually a vainglorious, deceitful and braggart soldier, dressed in a bright and colorful uniform. This was usually a suit with multi-colored stripes and gilt buttons, a feathered cap and a large sword with several rust marks or even some cobwebs! His part usually involves him boasting of great exploits of war, but he is also the subject of pranks and jokes from the other characters. He sometimes responds to this by unsheathing his sword, but the only blood that is ever spilt is his own!

8. Brighella

Brighella is cast as a shrewd servant in the Commedia dell'Arte in the ' Zanni' genre. One of his specialties for this role are the tricks and pranks that he plays on other characters and is sometimes also an expert musician, singing and playing the guitar. This meddlesome, greedy and astute servant is also a ruffian, ready to satisfy even the meanest desires of his master. He is usually totally unscrupulous and ready for any craft.

His costume is that of a servant, but usually with several short green stripes on a white background on both shirt and trousers. He sometimes also wears a cloak and a cap with green stripes.

For some reason, Brighella's popularity was partly eclipsed in the Commedia dell'Arte by Arlecchino, who became much more popular with audiences.

# data[].attributes.attachment_link.title
Description of Commedia dell'Arte characters

# data[].attributes.attachment_link.description
Brief description of Commedia dell'Arte characters including Zanni, Pantalone, Brighella, Il Dottore, Il Capitano, Arlecchino, Pulcinella, Colombina

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Overslaan en naar de inhoud

De Commedia Dell’Arte komt op in Italië vanaf 1500 en gebruikt “maskers” op die hun oorsprong in de verre historie hebben en creëert nieuwe. Er zijn relaties met de Latijnse komedies met fabels van het oude platteland, waar gemaskerde acteurs dansten, zongen en toneel speelden. Maar de komdie brengt ook middeleeuwse jongleurs en geïmproviseerde volksvertoningen samen ter gelegenheid van carnaval of andere dorpsfeesten. Commedia Dell’Arte laat originaliteit zien, zowel voor de frisheid van de scenische vondsten als voor een zekere opgewonden levendigheid, karakters die een nieuwe impuls geven aan het theater en een duurzame invloed in Italië en in Europa. Een echte nieuwigheid is de afwezigheid van een echt theatraal onderwerp, waarvoor de acteurs volledig vrij zijn om te improviseren, meestal een algemeen en bondig plot volgend. Beetje bij beetje worden de personages echter vast gelegd, bekende scenes worden al snel herhaald en gedragingen gekoppeld aan een karakter, dat herkenbaar wordt aan het masker en het kostuum. Pantalone, de gierige en norse meester; Arlecchino, de scherpzinnige en ogenschijnlijk behulpzame dienaar; Trivellino, slim en intrigerend; Pulcinella, vindingrijk en brutaal en vele andere karakters, veroveren snel de pleinen van Europa, en ook de hoven van koningen en vorsten als ambassadeurs van Italiaanse creativiteit en de universaliteit van de menselijke geest.

Op het toneel treedt hij vaak op met Arlecchino, waarvan hij zich onderscheidt door het kostuum, bestrooid met kleine zonnen en manen, en door de meest intrigerende persoonlijkheid

Creatie van het genie van de Padua Angel Beolco. Het karakter geeft een stem aan de sombere en onbeschaafde boer, in de eeuwige strijd voor het behoud van meest kostbare: zijn leven

Een typisch Venetiaans masker. Vertegenwoordigt de rijke oude man, mopperend en gierig, vaak verliefd, jaloers en gevoelloos, een gemakkelijke prooi voor oplichting door zijn dienaren en van de vrouwen die hij minacht

Dit kostuum, bestaande uit een zwarte cape met capuchon waarop de driekante steek werd gedragen terwijl het gezicht werd bedekt door een karakteristiek wit of zwart masker, werd in de XVIII eeuw heel gewoon voor alle periodes van het jaar.

Dit masker vertegenwoordigt een moderne versie van Brighella, waarvan het veel kenmerken als kostuum en karakter behoudt.

Dit is misschien wel de oudste van de maskers en heeft altijd de rol gespeeld of van het ondeugende en vrolijke karakter of van het karakter dat naïef en humeurig is, beroemd om zijn brutale en ingenieuze vondsten.

Geboren op het platteland van Bologna, werd dit karakterr tussen de ene handeling en de andere gespeeld om het publiek te vermaken met de meest beledigende en obscene uitspraken, onder voorwaarde dat de formele anonimiteit van de besprokenen werd behouden

Samen met Fioninetta en Isabella interpreteert ze vrouwelijke rollen van herderin of geliefde in liefdesscenes in de Commedia Dell’Arte

Dit is niet een echt een masker, maar een grappige en vermakelijke karikatuur zoals die van de notaris en de dokter. Dezee beroepen werden nooit echt gewaardeerd. Het publiek reageerde met ironie en sarcasme

Hoewel de danseres evenals de zangeres geen echt masker gebruikt komt ze in verschillende scènes van de Commedia Dell’Arte voor

# data[].attributes.attachment_link.title
Maskers in de Commedia Dell’Arte - Teatro Obstinato

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
De voorstelling kon ook op heel wat internationale persbelangstelling rekenen. "Alles wat hij maakt lijkt een doel te hebben en is ook weloverwogen. Dus ik verwacht me aan minder controverse dan sommigen beweren", zegt Matt Truman van de Financial Times.

Volgens Barbara Villiger Heilig van Republik is de controverse die Milo Rau uitlokt niet gratuit: "Als je naar een stuk van Milo Rau gaat kijken dan weet je dat het controversieel zal zijn, misschien provocatief, maar het lokt discussie uit."

# data[].attributes.attachment_link.title
Vrijscène waar kinderen naar kijken en een geslacht schaap: hoe controversieel is "Lam gods" nu echt?

# data[].attributes.attachment_link.description
De voorstelling kon ook op heel wat internationale persbelangstelling rekenen. "Alles wat hij maakt lijkt een doel te hebben en is ook weloverwogen. Dus ik verwacht me aan minder controverse dan sommigen beweren", zegt Matt Truman van de Financial Times.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Uw browser ondersteunt geen frames.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
les dramatische vorming - schimmenspel © Walter Roozendaal - www.muzemuzette.com - klik hier voor meer informatie

Het spel van licht en duister, van stralende oorsprong en schaduwbeeld, moet al heel oud zijn. Stel je voor hoe de eerste mensen van ontzag vervuld werden, toen zij op de rotswand hun eigen reuzenschaduwen zagen bewegen door het licht van het flakkerende vuur...

In veel culturen is schimmenspel een heilig spel: de mens als schaduw van en tot leven gebracht door een onnoembare lichtbron.

Naast dit soort spelen, die o.a. tot doel hadden religieuze mythen aan de toeschouwers over te dragen, zijn er ook de spelen voor "het gewone volk", waarin de schelm het wint van de rijken, de bazen. In de poppenkast kennen we dat ook van Jan Klaassen, in de commedia del'arte van Harlekijn, in het Zuid-Europese schimmenspel van Karagöz die met zijn uitschuifarm in ieder vuistgevecht in het voordeel is.

In "modernere" vormen is de geheimzinnige kracht van het spel van licht en donker een prachtig middel om sprookjesachtige wonderen vorm te geven.

Schimmen zijn er in vele soorten:

de schaduwen van handen;

de schaduwen van levende mensen;

zwarte platte schimmen;

ondoorzichtige schimmen, die aan één of beide kanten toch symbolisch beschilderd zijn (bijvoorbeeld Wajangpoppen);

(gedeeltelijk) doorzichtige schimmen, waarbij de doorzichtige gedeelten meestal gekleurd zijn (zoals Karagöz);

schimmen aan draden of op stokken;

schimmen uit één stuk, of schimmen met beweegbare onderdelen (bijvoorbeeld de uit meerdere delen bestaande uitschiet‑arm van Karagöz).

Met kinderen

Schimmenspel is heel geschikt om met kinderen te doen:

kinderen zijn erg geboeid door het magische effect;

ook zonder schimmenpoppen kan je spelen door de kinderen zelf schim te laten zijn;

schimmen zijn eenvoudig te maken;

ook zonder schimmendoek kan je er mee spelen (schaduwen op de muur, of op de tegels van het schoolplein in de zon);

schimmen zijn voor jonge kinderen soms makkelijker vast te houden dan handpoppen.

Bovendien:

schimmen zijn goed inpasbaar in intercultureel onderwijs omdat sommige kinderen hun eigen traditionele schimmenspel meenemen.

Deze minigids

Deze minigids is de bewerking van een instructieboekje bij een projectkoffer, die ik o.a. voor 'T Patform (Steunpunt Kunsteducatie Midden-Kennemerland) heb geschreven. Daarom wordt er op sommige plaatsen naar bepaalde materialen en lesbrieven verwezen.
Je vindt hoofdstukken over:

enkele basisregels (de eerste les);

suggesties voor opstellingen voor schimmentheater;

suggesties voor het leren omgaan met schimmenspel in tableaus;

suggesties voor het maken van schimmen;

suggesties voor het maken van meer schimmenspelen;

Om deze minigids bruikbaar te maken voor alle groepen heb ik er van afgezien volledig uitgewerkte lessen te maken. De suggesties geven ruimte om de lessen aan te passen aan je eigen groep, en eventueel uit te gaan van actuele voor de kinderen bekende liedjes, versjes, verhalen, enz.

Opbouw

In de eerste lessuggesties wordt alleen uitgegaan van een lichtbron (filmzon of bureaulamp), zonder scherm. Later wordt ook met een scherm (laken) gewerkt. In de eerste lessuggesties wordt ook nog geen gebruik gemaakt van poppen, maar zijn de kinderen zelf de schimmen.
Een aantal malen geef ik voorbeelden uit "Ziezo, De 347 kinderversjes" van Annie M.G. Schmidt. Ik ben er vanuit gegaan dat dit boek op iedere school wel aanwezig is (of minstens in het bezit van één collega).

Met jonge kinderen zou je een serie lessen bijvoorbeeld als volgt kunnen opbouwen:

1 les schaduwen verkennen/herkennen op de muur of op het schoolplein,

1 les schaduwen tekenen en inkleuren op rollen behangpapier,

1 les zingend in de kring rond het schimmenscherm gaan, gevolgd door het uitbeelden van een liedje in één tableau,

vervolglessen: liedjes in meer tableaus,

eenvoudige schimmen van karton knippen,

een versje,

een verhaal.

Met oudere kinderen:

iets sneller door dezelfde lessen gaan (je zou bijvoorbeeld met het schimmenscherm gelijk met het verkennen van de basisregels kunnen beginnen),

vervolgen met het maken van schimmen van karton,

vervolgen met schimmen van karton met beweegbare onderdelen,

toepassen in liedjes, versjes, spreekwoorden, grotere verhalen

ook gebruik maken van bijvoorbeeld muziek of achtergrondgeluiden,

experimenteren met vormen als met/zonder verteller.

De projectkoffer

In de oorspronkelijke projectkoffer zaten:

deze minigids;

een wit tweepersoons laken;

een filmzon met statief;

professioneel theatertape voor het beveiligen van het elektriciteitssnoer van de filmzon;

touw en knijpers om het laken op te hangen;

splitpennen en satéstokjes om zelf kartonnen schimmen mee te maken;

diaraampjes met kleurfilters;

een voorbeeldschim van karton (de koning van de plaat hierboven).

# data[].attributes.attachment_link.description
les dramatische vorming - schimmenspel © Walter Roozendaal - www.muzemuzette.com - klik hier voor meer informatie Het spel van licht en duister, van stralende oorsprong en schaduwbeeld, moet al heel oud zijn. Stel je voor hoe de eerste mensen van ontzag vervuld werden, toen zij op de rotswand hun eigen reuzenschaduwen zagen bewegen door het licht van het flakkerende vuur...

# data[].attributes.body
Op school vind je deze figuren vaak terug.
Belangrijk is dan dat je als leerkracht een beeld hebt van de figuren en hun namen.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Veel komische figuren uit het poppentheater of het gewone theater droegen vroeger de naam van een gerecht. Zo had je in Duitsland Hanswurst, Junker Stockfisch en Pickelhering, in Engeland Jack Pudding, in Frankrijk Jean Potage, in Italië Signor Maccheroni en in Hongarije Paprika Jancsi.

Door rondreizende artiesten raakten veel personages ook in andere landen ingeburgerd. In Nederland werd Jean Potage bijvoorbeeld bekend als Jan Soep. De komische figuur heette vaak Hansworst of Pekelharing. In de oud-Hollandse poppenkast werd de hoofdpersoon ook met deze twee namen aangesproken, voordat men hem Jan Klaassen ging noemen.

In het volkspoppenspel treffen we verder een aantal kluchtfiguren aan voor wie lekker eten belangrijk is, hoewel hun naam daar niet op wijst. Gioppino bijvoorbeeld, uit de Noord-Italiaanse stad Bergamo, is dol op polenta (een gerecht bereid uit maïsmeel). Voor Pulcinella is spaghetti het favoriete kostje, voor Mr Punch zijn het worstjes. Bij sommige figuren gaat de voorkeur uit naar de fles, ze kijken daarbij weleens te diep in het glaasje. De rode neus van Jan Klaassen wijst erop dat hij wel van een borreltje houdt. Ook Pierlala kwam als stokpop voor in het theater.

De twee hoofdfiguren van het turks schimmenspel (met marionetten) zijn Karagöz en Hacivat (Karagöz betekent Zwartoog). Zij werden geëxecuteerd voor de door hen ontstane vertraging van de bouw van een moskee, maar werden volkshelden.

In de moderne Nederlandse poppenkast komen diverse poppen voor, de één wat vaker dan de andere.

Jan Klaasen - De hoofdpersoon uit de poppenkast; een vrolijke Amsterdamse, harlekijnachtige rekel, ondeugend en vrolijk. Wie hem tegenwerkt slaat hij vaak met een stok, hoewel dat in nieuwere verhaaltjes minder voorkomt. Jan is voor niemand bang, behalve voor zijn vrouw Katrijn.

Katrijn - De vrouw van Jan Klaasen, die ook in geen enkele poppenkast ontbreken mag. Ze is een niet al te knappe huisvrouw, die de baas is over Jan en hem vaak slaat als hij weer eens iets uitgespookt heeft. In sommige verhaaltjes hebben ze samen een kind, waar Jan uiteraard niet fatsoenlijk voor zorgen kan.

De prinses - De prinses uit de poppenkast is jong en mooi, en soms ontvoerd door een monster, waarop Jan Klaasen haar redden moet. Soms speelt haar vader de koning ook nog mee.

De agent - De agent zit Jan Klaasen weleens achterna als hij ondeugend geweest is, maar ook gooit hij de boef vaak achter de tralies.

De boef - De boef (of rover in oudere versies) is vaak de schurk die steelt of inbreekt, maar ook vaak een pak slaag van Jan Klaasen krijgt. Hij wordt vrijwel altijd door de agent opgepakt.

De krokodil - Monsters spelen ook regelmatig een rol in de poppenkast, en tegenwoordig is dat vaak een krokodil.

De Dood van Pierlala - Deze pop stelt in feite de Dood voor, maar wordt vaak door Jan Klaasen weggejaagd. Pierlala komt in nieuwere poppenkasten niet meer voor.

De Duivel - In sommige poppenkasten komt nog steeds een duivel voor. Vaak fungeert hij als een soort boef of als monster.

De clown/De aap - De beste vriend van Jan, en dan ook de enige die nooit een pak slaag van hem zal krijgen.

# data[].attributes.attachment_link.title
Figuren in het poppentheater - Wikipedia

# data[].attributes.attachment_link.description
Veel komische figuren uit het poppentheater of het gewone theater droegen vroeger de naam van een gerecht. Zo had je in Duitsland Hanswurst, Junker Stockfisch en Pickelhering, in Engeland Jack Pudding, in Frankrijk Jean Potage, in Italië Signor Maccheroni en in Hongarije Paprika Jancsi.

# data[].attributes.body
Werkvorm waarbij niet je lichaam het instrument is maar waarbij poppen of materialen dat zijn.
pop is een levenloos ding waar de speler beweging in brengt.
De uitdaging bestaat er in om poppen geloofwaardig te bewegen
Er bestaan verschillende soorten poppen:
- stokpop
- handpop
- bekpop
- draadpoppen
- objecten

# data[].attributes.attachment_link.title
Toneelspelen met Jan Klaassen en Katrijn. Een voorstelling van de Poppenkast op de Dam op film!

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Poppentheater als simpel tijdverdrijf voor kinderen? Er schuilt veel meer achter de poppenkast!

Het doelpubliek van figurentheater blijft (jonge) kinderen, jongeren, volwassenen. Professionele (gesubsidieerde) poppentheaters evolueerden in hun aanbod naar (beeldend) theater met cross-overs, een mengvorm van (theater)technieken. In Vlaanderen zijn er 4 theaters met overheidssubsidie: Froe-Froe, De Maan, De Spiegel, Ultima Thulé. Uit de Werkplaats van Froe-Froe ontstonden enkele nieuwe jonge figurentheatermakers. Daarnaast zijn nog een handvol actief. Bij de amateurs slinkt het aanbod: jongeren voelen zich minder aangetrokken. Wellicht heeft dit te maken met het de foute perceptie, het soms oubollig karakter, het gebrek aan opleiding (ook in DKO-podiumkunsten), de behoefte aan diverse vaardigheden (manipulatie, stemgebruik, vormgeving, techniek, dramaturgie, scenografie, …), het gebrek aan een ‘huis’ voor poppentheater. In het figurentheater kun je ontzettend veel keuzes maken waarbij de kloof tussen professioneel en amateurfigurentheater vergroot. In het amateurtheater wordt eerder gekozen voor de traditie: weinig mengvorm, soms dialect, oudere ‘pure’ speltechnieken, ...

Het aantal beoefenaars en het aanbod wordt in Vlaanderen steeds kleiner. Onbekend wordt onbemind. In het onderwijs wordt jaarlijks themagericht rond poppen gewerkt. Ook daar is er vraag naar ondersteuning op niveau van manipulatie, creatie, mogelijkheden, … Causerieën, lezingen nemen vooroordelen weg. Figurentheaters zetten best - al dan niet in samenspraak met organisatoren - in op ‘totale’ beleving: ontvangstritueel/inleiding vooraf, verwerking/toegankelijkheid backstage na de voorstelling. De behoefte aan workshops of opleidingen is er. Specifieke opleidingen of deskundigen die de praktijk overal in Vlaanderen kunnen doorgeven worden schaars. Recentelijk werd een opleiding figurentheater spelen én maken in Stedelijk Conservatorium Mechelen en in het DKO Aalst opgestart.

Het beeld van de poppenkast gaat voorbij aan de rijke geschiedenis, de grote variatie en vernieuwingen van het figurentheater. Het poppenspel is erg oud. We vinden het terug in India, China en Indonesië. Het ontstaat op verschillende plaatsten tegelijkertijd en verbeeldt goden, natuurkrachten of geesten. Ontmoetingen tussen culturen zorgen voor een wederzijdse beïnvloeding. Vooral volwassenen kunnen de aantrekkingskracht van het poppenspel niet weerstaan. Vanaf de 16de eeuw krijgt het in Vlaanderen een slecht imago. Men associeert het met bedelaars, marginalen en hekserij. Ook de Spaanse machthebbers zijn bang dat het volkse poppenspel gebruikt wordt om rebelse ideeën te verkondigen, en schaffen het af. Als reactie gaat het volkse poppenspel in poesjenellenkelders (Antwerpen, Luik en Brussel) hun verhalen vertellen. Ook de burgerij ontdekt opnieuw het poppenspel en in de huiskamers van de kleinburgerij treedt de marionet naar voor als een geciviliseerde versie van de handpop. De romantische idee van de ‘maakbaarheid van de mens’ zorgt ervoor dat het poppenspel in de 19de eeuw een belangrijke pedagogische functie krijgt: de poppen tonen kinderen en volwassenen hoe zich te gedragen. Dit opvoedende aspect blijft tot in de 20ste eeuw erg belangrijk. Taal, beeld en beleving staan voorop. Het grote publiek komt aanvankelijk in contact met het poppenspel op kermissen en foren. Dit was al zo in de Middeleeuwen. Begin 20de eeuw verdringen de cinema’s en de mechanische attracties op de foor het poppentheater. De komst van de televisie betekent het einde van veel rondtrekkende poppentheaters. Het traditionele poppenspel - geïnspireerd vanuit Mechelen - overleeft vooral in de klascontext. In de 2de helft van de 20ste eeuw evolueert het internationale poppenspel steeds meer tot een echte kunstvorm. De bredere appreciatie stijgt. In Vlaanderen verloopt de overgang naar een ‘modern figurentheater’ moeizaam. Poppenspel blijft te vaak ‘iets voor kinderen’. Subsidies zijn beperkt. Toch doen zich vernieuwingen door. Ondanks beperkte steun slaagden enkelen erin om zich te professionaliseren en te experimenteren. De ‘kast’ verdwijnt. Begin 21ste eeuw overheerst het beeldende, multimediale, hybride theater en komt het narratieve karakter onder druk.

Er is een sterke behoefte aan een figurentheatercentrum dat verleden, heden en toekomst verbindt. De nood vloeit uit de mate van actiebereidheid in heel Vlaanderen. Het in kaart brengen van alle non-actieve en actieve poppentheaters per provincie, gekoppeld aan een bijhorende expo, is een interessante oefening. Op deze wijze stimuleert men ontmoeting en de behoefte aan verdere planning. Deze theatervorm dient bovendien gerespecteerd en ondersteund te worden in haar eigenheid.

Das de Puppe van Draadpoppentheater werd in 2019 door de Vlaams minister van Cultuur genomineerd als één van de acht voorbeelden die opgenomen worden op het Register van inspirerende voorbeelden voor het borgen van immaterieel erfgoed.

# data[].attributes.attachment_link.description
Het beeld van de poppenkast gaat voorbij aan de rijke geschiedenis, de grote variatie en vernieuwingen van het figurentheater. Het poppenspel is erg oud. We vinden het terug in India, China en Indonesië. Het ontstaat op verschillende plaatsten tegelijkertijd en verbeeldt goden, natuurkrachten of gee…

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Poppentheater in West-Vlaanderen

Wie 'poppenkast' hoort, moet vaak aan kinderfeestjes of schoolklassen denken. Bij 'poppentheater' zie je dan weer de poesjenellenkelders in Gent, Luik, Antwerpen of Brussel voor je.

Maar de geschiedenis van het poppenspel is nog veel rijker. En West-Vlaanderen speelt een belangrijke rol in dat verhaal. Vooral in het pedagogisch theater zijn West-Vlaamse gezelschappen heel actief. Vanaf de jaren 1950 knutselen enthousiastelingen poppenkasten in elkaar en brengen ze hun opvoedende verhalen voor kinderen en jongeren. Daarbij leggen deze poppenspelers heel wat creativiteit aan de dag. Ze bedenken scenario's, maken poppen, ontwerpen decors en spelen meesterlijk in op hun publiek.

Maar het West-Vlaamse poppentheater is méér dan alleen klastheater. Zo is het een Bruggeling die in de middeleeuwen de eerste poppenkast tekent, is de Vlaamse schrijver Albrecht Rodenbach een grote fan van het poppenspel, en staan West-Vlamingen aan de basis van gezelschappen die vandaag internationale lof oogsten.

Poppen door de eeuwen heen

Het poppenspel is erg oud. We vinden het al terug bij de Egyptenaren, de Oude Grieken en de Romeinen. Maar ook in India, China en Indonesië vinden archeologen zeer oude poppen. Waarschijnlijk ontstaat het poppenspel op verschillende plaatsten tegelijk en zorgen ontmoetingen tussen culturen voor een wederzijdse beïnvloeding.

Het poppenspel groeit uit religie en magie. Tijdens religieuze rituelen verstoppen mensen zich eerst achter maskers. Zo verbeelden ze goden, natuurkrachten of geesten. Al snel nemen poppen deze rollen over.

HET OUDSTE POPPENSPEL IN VLAANDEREN

De oudste afbeelding van een poppenkast dateert van 1344. Ze wordt gemaakt door de Bruggeling Jehan De Gryse. In de middeleeuwen bestaat het poppenspel dus al in West-Vlaanderen. Het is populair bij het gewone volk, maar ook bij de adel en bij de geestelijkheid. De poppen spelen aan het hof, op straat, op de kermis, en zelfs in de kerk.

POPPENSPEL EN TOVERIJ

Vanaf de 16e eeuw krijgt het poppenspel een slechter imago. Een deel van de burgerij associeert het met bedelaars, marginalen en hekserij. De Spaanse machthebbers zijn bang dat het volkse poppenspel gebruikt wordt om rebelse ideeën te verkondigen. Ook vanuit katholieke hoek is er wantrouwen. De Kerk neemt aanstoot aan eigen interpretaties van Bijbelverhalen. Poppenspel en toverij gaan volgens de Kerk bovendien hand in hand.

Toch verdwijnt het poppenspel niet. In 1594 verleent het stadsbestuur van Ieper bijvoorbeeld de toestemming om op de jaarmarkt een poppenspel te organiseren. Om schandaleuze stukken te vermijden, wordt de inhoud van het marionettentheater wel eerst gecontroleerd.

POESJENELLEN

De term 'poesjenel' verwijst naar de Italiaanse pop 'Pulcinella' uit de commedia dell'arte, en wordt al in de achttiende eeuw gebruikt om het spel van rondreizende theaters aan te duiden.

Pas aan het begin van de negentiende eeuw vinden we sporen van zogenaamde poesjenellenkelders in Vlaanderen. De Franse overheid schaft de zondagsscholen af, waardoor de Kerk haar greep op de vrijetijdsbesteding van het volk verliest. De poesjenellenkelders zijn erg populair. Kinderen joelen mee met de verhalen. Hun ouders genieten van hoe de poppen de draak steken met lokale machthebbers.

De eerste vaste theaters bevinden zich in Antwerpen, Gent, Luik en Brussel. In die drukbevolkte steden is er immers het meeste vraag naar vermaak. Maar ook in Ieper zou er zo'n vast theater geweest zijn.

'TER LERING VAN HET VOLK'

De idee van de 'maakbaarheid van de mens' zorgt ervoor dat het poppenspel in de negentiende eeuw een pedagogische functie krijgt. Poppen dienen nu 'ter lering van het volk'. Ze moeten kinderen en volwassenen tonen hoe ze zich moeten gedragen.

In de tweede helft van de twintigste eeuw wordt het opvoedende aspect opnieuw belangrijk binnen het poppenspel. Het traditionele poppenspel overleeft vanaf de jaren vijftig vooral in de klas. Kinderen vormen nu het voornaamste publiek. Vooral de handpop wordt naar voorgeschoven als leermiddel, en leraren werken ingenieuze stukken uit voor hun leerlingen. West-Vlaamse poppenspelers spelen schoolvoorstellingen doorheen het land.

POPPEN OP DE FOOR

Het grote publiek komt vooral in contact met het poppenspel op kermissen. Al in de middeleeuwen trekken poppenspelers rond van kermis naar kermis. De Vlaamse schrijver Albrecht Rodenbach ziet in de negentiende eeuw als kind op de foor van Roeselare het stuk 'De passie van ons Heer'. Hij raakt onder de indruk van het poppenspel.

Maar aan het begin van de twintigste eeuw worden rondreizende cinema's geduchte concurrenten voor het poppentheater. Ook mechanische kermisattracties zorgen voor een dalende populariteit van het poppenspel.

Tussen 1895 en 1952 speelt de familie Schoonens poppentheater op kermissen in het hele land. De poppen zijn makkelijke 'meeneempoppen'. De poppenhoofden kunnen na elke voorstelling worden gewisseld, en ook de kledij kan makkelijk worden aangepast.

DE KOMST VAN DE TELEVISIE

De komst van de televisie betekent een extra concurrent voor rondtrekkende poppentheaters. Sommige poppenspelers omarmen het medium en brengen de poppen naar het kleine scherm. Denk maar aan wereldberoemde poppen zoals The Muppets of Sesamstraat. Maar ook in Vlaanderen maken poppen zoals Kraakje, Mon en Tuur en later Samson hun televisiedebuut. Naast de theaters die Pinkie en Luppe brachten, vermelden we ook Theater Pats en Taptoe.

In 1969 richt de Ieperse leraar Bart Dejaegher samen met zijn vrouw, kleuterleidster Monique Mulier, het poppentheater Tientelientje op. Ze treden op in scholen, maar hebben vanaf 1975 ook een eigen televisieprogramma: Pim en Pinkie.

VECHTEN VOOR ERKENNING

Na 1960 evolueert het internationale poppenspel steeds meer tot een echte kunstvorm. In Vlaanderen moeten de poppentheaters echter blijven vechten voor erkenning. Een belangrijk persoon in die strijd is Jef Contryn. In 1949 geeft hij het eerste Nederlandstalige vaktijdschrift voor poppenspelers uit. In 1962 sticht hij het 'Vlaams Verbond voor Poppenspel', en in 1970 begint hij de School voor Poppentheater. Zo heeft Contryn een belangrijke invloed op heel wat theaters, ook in West-Vlaanderen. Zoon Louis en kleinzoon Paul zetten zijn werk verder. Paul wordt in 2002 voorzitter van het Firmament, het expertisecentrum voor figurentheatererfgoed.

BEWAREN EN VERNIEUWEN

Sommige West-Vlaamse poppenspelers kiezen er vanaf de jaren 1970 voor om nieuwe wegen te bewandelen. In navolging van internationale tendensen laten ze de poppenkast aan de kant staan. De pop staat nu zelf op het podium. Ze richten hun stukken ook op volwassenen, of experimenteren met nieuwe materialen bij het maken van de poppen.

Andere theaters kiezen er net voor om de traditie te bewaren: ze spelen traditionele stukken in het dialect met oude, handgesneden poppen. Ook in de eenentwintigste eeuw blijft het poppentheater dus vernieuwen én bewaren.

Poppen in de wereld

Poppentheater is een universeel fenomeen. Over grenzen en culturen heen nemen spelers technieken en kennis van elkaar over. In 1929 wordt de Union Internationale de la Marionnette of UNIMA opgericht. Na het ontstaan van de Verenigde Naties wordt ze lid van UNESCO. Naast het delen van kennis wil UNIMA de internationale samenwerking tussen poppenspelers versterken. Zij organiseren conferenties en festivals waar de poppenwereld samenkomt.

Zulke internationale contacten zijn niet nieuw. Het poppenspel ontstaat in verschillende streken ongeveer tegelijk en speelt in elke cultuur een rol. Door contacten tussen verschillende volkeren worden tradities door de eeuwen heen doorgegeven, overgenomen en aangepast.

AZIË

Azië kent heel uiteenlopende vormen van poppentheater. In Vietnam spelen de poppenspelers in heupdiep water. Het waterpoppenspel is er al sinds de 11e eeuw populair. In die tijd wordt er gespeeld in de overstroomde rijstvelden. Vandaag worden speciale bassins aangelegd. De poppen lijken op het water te dansen, en spelen de hoofdrol in historische en mythologische verhalen.

Indonesië kent dan weer een rijke traditie van schaduwtheater. De wayang-kulit poppen zijn uit buffelleer gesneden en hebben beweegbare armen. Zij bevinden zich tussen een lamp en het doek. Sommige spelen duren de hele nacht. China toont al eeuwenlang meesterschap bij hand-, draad- en schaduwpoppen.

AFRIKA

Poppen spelen in Afrika een belangrijke rol in rituelen, net zoals maskers dat doen. Ze worden vaak gebruikt om mythische verhalen te vertellen. In een traditioneel spel uit Mali beeldt de poppenkast bijvoorbeeld de mythische buffel Sigi uit. De poppenspelers zitten in de kast en spelen boven hun hoofd, terwijl ze met het gevaarte ronddansen. Zo lijkt het alsof de poppen op de rug van de buffel zitten.

Het moderne Afrikaanse poppentheater heeft vooral een pedagogische functie. In laaggeletterde gebieden bereiken de poppen heel wat kinderen en jongeren.

EUROPA

Ook in Europa komen verschillende poppentradities met elkaar in contact. Rondtrekkende poppenspelers beïnvloeden plaatselijke gezelschappen. Die drukken dan weer hun eigen stempel op de buitenlandse gebruiken die ze overnemen. Zo trekken Italiaanse poppenspelers vanaf de middeleeuwen door Europa. Via hen bereikt de typisch Italiaanse pop 'Pulcinella' ook Vlaanderen. Het woord 'poesjenellen' stamt rechtstreeks af van deze figuur. De Italiaanse Pulcinella is de stamvader van het poppenspel. Het typetje draagt steeds een zwart masker voor ogen en neus en heeft een kwakende stem. De pop vertolkt de stem van het volk, een rol die in onze contreien door Jan Klaassen, en in beperkte mate door de schelmenfiguur 'Tijl' wordt vertolkt.

WEST-VLAANDEREN

Het West-Vlaamse poppentheater wordt beïnvloed door internationale tendensen. Vooral Duitse poppenmakers drukken hun stempel. Zo heeft Theo Eggink (1901-1965) een belangrijke invloed. Zijn Hohnsteinerpoppen worden op een specifieke manier gesneden en hebben herkenbare, guitige gezichten. Egginks opvolger, de Belg Till De Cock (1915-2010), snijdt meer dan 30.000 poppen in Hohnsteinerstijl. Daarvan komen er heel wat bij West-Vlaamse theaters terecht. Jef Contryn heeft goede contacten met Till De Cock. Via hem bereiken de typische poppen onder andere de West-Vlaamse poppenspelers Joris Dewaele en Wim Verleen.

Poppen in alle maten en soorten

Geen enkele pop is dezelfde. De poppenmaker moet heel wat beslissingen nemen om zijn pop de mogelijkheden en het uiterlijk te geven die hij voor ogen heeft.

Wat een pop kan, wordt in de eerste plaats bepaald door haar mechanisme. De keuze van de juiste pop is erg belangrijk, want elk mechanisme heeft zijn voor- en nadelen. Hoe een pop eruitziet, hangt dan weer af van de materiaalkeuze. De gebruikte materialen zijn cultuurafhankelijk. In Azië wordt vaak buffelleer gebruikt, terwijl de Oude Grieken poppen uit terracotta maken. Europese poppen zijn vaak uit hout gesneden. Sommige personages hebben bovendien een specifieke klederdracht of uiterlijke kenmerken. Zo zijn ze meteen herkenbaar voor het publiek.

HET MAKEN VAN DE POPPEN

Het maken van poppen is een kunst op zich. Net als Geppetto maken veel West-Vlaamse poppentheaters hun poppen zelf. De materie wordt gekozen in functie van beweeglijkheid, verhaal, traditie, esthetische uitstraling...

Aanvankelijk worden de poppen met de hand uit hout gesneden. Vanaf de jaren 1920 komen ook andere materialen in gebruik, zoals papiermaché of karton. Later volgen houtpasta en kunststof. In het postmoderne theater kunnen poppen ook van alledaagse voorwerpen of zelfs van afval gemaakt zijn.

DE DYNAMIEK VAN DE POP

Elke pop komt op een andere manier tot leven. Dit wordt bepaald door het gebruikte mechanisme. Een handpop leent zich tot dynamische interactie met het publiek. Ze kan snel bewegen, maar is weinig subtiel. Een draadpop is subtieler en daardoor realistischer in haar bewegingen. Het bewegen van de afzonderlijke delen gebeurt door het manipulatiekruis. Dit 'kruis' kan in functie van de beweeglijkheid verschillende vormen aannemen. Bij het maken van een draadpop wordt rekening gehouden met lichaamsverhouding, stabiliteit, gewicht en scharnierpunten. Handen, armen, heupen en hoofd kunnen allemaal afzonderlijk bewegen. Het is echter moeilijker om te improviseren. Iedere beweging is vooraf uitgedacht. Een stangpop is dan weer relatief statisch. Ze wordt van bovenaf met een staaf rechtop gehouden. Eén hand bedient een staaf. Een bekpop kan praten, en is dus ideaal voor een dialoog met het publiek.

PRINSEN EN DUIVELS

Opgepast! Daar is de duivel! In de poppenkast treden vaak terugkerende personages op. De typetjes zijn herkenbaar. Ze zijn ofwel goed, ofwel slecht. Aan de 'goede' kant kennen we de koning, de jager, de prins en de prinses, of de agent. Hun 'slechte' tegenspelers zijn de reus, de heks en de duivel. Deze typische figuren blijven vandaag hun rol spelen. Vaak worden ze vandaag echter genuanceerder en realistischer voorgesteld. Sommige stukken maken zelfs geen gebruik meer van deze figuren, maar hebben een hele reeks eigen personages.

3.4. DE INVLOED VAN KUNSTENAARS EN ANDERE SPECIALISTEN

Lange tijd is de poppenspeler tegelijkertijd poppenmaker, decorbouwer, licht- en klankman en tekstschrijver. Maar aan het begin van de twintigste eeuw beginnen de poppengezelschappen die taken op te splitsen. Kunstenaars raken geïnteresseerd in het poppentheater. Ze schilderen decors of ontwerpen poppen (bij Kallemoeie, Den Uyl, Janus,...). Sommige poppenspelers blijven daarentegen verschillende rollen combineren. Roeselaarnaar Cor van Lommel heeft bijvoorbeeld slechts één helper, die de kast opzet of de belichting regelt.

Vanaf de jaren 1970 gaan West-Vlamingen als Greta Bruggeman of Joris Joseph voor een verdere professionalisering. Greta Bruggeman groeit uit tot een kunstenares-poppenmaakster. Het poppentheatergezelschap wordt multidisciplinair. Joris Joseph omringt zich zo met een beeldhouwer, een graficus, een binnenhuisarchitect en muzikanten.

ELK LAND ZIJN HELD

Elk land heeft zijn eigen poppenkastheld. In Groot-Brittannië beleven Punch en Judy avonturen. In Duitsland is het Kasperle, in Italië Pulcinella. In Rusland kennen ze Petrouschka, en in Frankrijk is er Polichinelle. En in België ...? Ons land heeft geen nationale pop. In de jaren 1950 ijvert Jef Contryn er wel voor om Tijl Uilenspiegel die eer te verlenen. In sommige theaters krijgt Tijl inderdaad een vaste stek. Maar andere blijven de Nederlandse Jan Klaassen opvoeren.

De Vlaamse beweging schuift de figuur van Tijl Uilenspiegel naar voor als Vlaamse held. Dat dringt door tot de West-Vlaamse poppentheaters. De Tijl van Cor van Lommel draagt een schildje met een Vlaamse Leeuw. Het narrenpak van de Tijl-pop bij Den Uyl kleurt zwart en geel.

Poppen met een boodschap

Het poppenspel is ontstaan uit religieuze en magische rituelen. Mensen mogen zich niet als geesten of natuurkrachten voordoen, maar poppen mogen dat wel. Poppen hebben dus altijd al meer kunnen zeggen dan mensen. Wat de poppen vertellen, gaat er ook makkelijker in en blijft beter hangen. Zeker kinderen nemen vaak sneller iets aan van een pop dan van een leerkracht.

Daarom wordt poppenspel al eeuwenlang gebruikt om morele, sociale of politieke boodschappen mee te geven. Soms erg expliciet, soms subtiel of zelfs onbewust.

ZEGGEN WAT JE WIL

In het poppenspel worden vaak satirische of maatschappijkritische stukken opgevoerd. Poppen kunnen immers meer zeggen dan menselijke acteurs. Door het gebruik van humor worden satire en kritiek ook 'verteerbaar' gemaakt.

Maar er zijn uitzonderingen. Tijdens de Tweede Wereldoorlog stellen de Duitsers poppenspeler Jozef Contryn aan als censor. Het Brugse theater Den Uyl mag optreden in oorlogstijd, maar de teksten passeren eerst langs de controle.

Het West-Vlaams poppentheater staat ook buiten oorlogstijd niet bekend voor zijn bijtende satire. Maar dat betekent niet dat de poppen geen maatschappijkritiek uiten. Zo kaarten Theater Blekkerik en het Garagetjater bijvoorbeeld de milieuvervuiling aan. Freek Neirynck neemt het in zijn stukken op voor de mensenrechten, en Pietje Puppe hekelt met de figuur van 'Jantje' de Brugse politiek.

KATHOLIEKE VOLKSVERHEFFING

Vanaf de negentiende eeuw krijgt het poppenspel een educatieve functie. 'Volksverheffing' blijft tot in de jaren 1960 belangrijk. Zo dragen de stukken van het Brugse theater Den Uyl een katholieke boodschap uit. Het poppenspel moet een verantwoorde, zinvolle tijdsbesteding voor jong en oud zijn. De poppen spreken bij Cor van Lommel (De Blekkerik) en Adrien Devos (Janus) steevast 'Algemeen Beschaafd Nederlands'. In een stuk van Joris Dewaele klinkt het: Brave kinderen hoeven niet bang te zijn van de heks. Onze lieve vrouwke zal ons altijd helpen. We maken heel schoon het kruisteken en we bidden samen. Heel wat theaters dragen ook Vlaamsgezinde ideeën over via het poppenspel.

POPPEN MET EEN BOODSCHAP

Vanaf de jaren 1960 worden de stukken minder moraliserend. Sommige theaters geven nog altijd een boodschap mee, maar doen dit subtieler. Theaters zoals Pallieter van Paul De Neve vinden het dan weer vooral belangrijk dat kinderen zich amuseren. De stukken van Joris Joseph zetten zich zelfs fel af tegen het pedagogische karakter van het poppentheater. In 'Jasper' voert hij rebelse kinderen en onverantwoordelijke ouders op.

Poppen en hun publiek

Lange tijd is het poppenspel vooral bedoeld voor volwassenen. Vanaf 1950 richt het poppenspel zich in West-Vlaanderen steeds uitdrukkelijker op kinderen. De stukken krijgen een pedagogisch karakter en de scherpe kantjes worden er afgevijld. Daarnaast zijn er stukken met zowel een kinder- als een volwassen versie. Andere voorstellingen hebben dan weer verschillende lagen, zodat beide doelgroepen er andere dingen uit oppikken.

POPPENSPEL VOOR IEDEREEN?

Zowel arm als rijk, stads- als plattelandsbewoner geniet van de verhalen die poppenspelers brengen. Zelfs Keizer Karel was fan. Toch kijken al die sociale groepen naar verschillende stukken. Een graaf lust niet dezelfde voorstellingen als een boer. Er zijn elitaire poppen en volkse poppen.

INTERACTIE OF STILLE VERWONDERING

Sommige theaters focussen op de interactie met het jonge publiek. Adrien Devos van Janus krijgt in de jaren 1940 makkelijk 300 joelende kinderen op zijn hand. Ze zoeken mee naar oplossingen, roepen de held toe en jouwen de slechterik uit. Zulke interactie vergt heel wat improvisatietalent van de speler.

Maar niet elk poppentheater bedient zich van enthousiaste kinderen. Joris Joseph gaat in de jaren 1970 niet mee in wat hij het 'hoera-poppenspel' noemt. Hij wil vooral 'stille verwondering' bij het publiek. Ook DRAAD-Poppentheater laat die interactie los en zet meer in op verhalen met verschillende lagen.

KUNST VOOR VOLWASSENEN

Vandaag richten theaters zich opnieuw (ook) tot volwassenen. Doordat de poppen 'uit de kast breken', leunt het poppentheater dichter aan bij gewoon theater. De poppen worden echte acteurs. Hun subtiele bewegingen ogen hyperrealistisch. Dat fascineert ook volwassenen. Net als de verhouding tussen speler en pop. Het poppentheater wordt daarom steeds vaker ook figurentheater genoemd, een term die de Tieltse regisseur en schrijver Freek Neirynck sterk promoot. In dit soort theater wordt het pedagogische element vervangen door een nadruk op het esthetische.

THEATER EN ERKENNING

Het applaus van het publiek is heel belangrijk voor poppenspelers. Maar ook een vorm van officiële erkenning is van tel. In de jaren 1930 komt er een nationale wedstrijd voor het poppentheater, het Landjuweel. In 1933 kaapt Kallemoeie er de hoofdprijs weg. De Roeselaarse Cor van Lommel haalt het Landjuweel binnen in Gent en in Leuven. Zijn creativiteit imponeert de jury. Ook Korneel valt in de prijzen.

Het Landjuweelfestival bestaat nog steeds, maar dan als een overkoepelende wedstrijd voor alle amateurkunsten. Een eigen Landjuweel voor poppentheater is er niet meer.

Repertoire

Ook al zijn de poppen het belangrijkste onderdeel van het poppentheater, een goed verhaal moet er ook zijn. De verhalen die de poppen brengen, zijn net zo divers als de poppen zelf of als het publiek waar ze zich op richten. Stukken worden door een gezelschap zelf verzonnen, of gebaseerd op bestaande voorstellingen.

In de middeleeuwen worden vaak Bijbelse of ridderverhalen opgevoerd. In de negentiende eeuw zijn romans, sprookjes en nationalistische thema's populair. In de jaren 1980 komt het milieu aan bod. Waarover zullen de verhalen binnen vijftig of honderd jaar gaan?

De stukken vertellen nu eenmaal altijd iets over de tijd waarin ze worden opgevoerd.

UIT HET HOOFD

Stukken voor het poppentheater komen uit alle hoeken. Ze zijn gebaseerd op bestaande verhalen of ( jeugd)boeken of worden speciaal voor het poppentheater geschreven. Soms is er een volledig uitgeschreven tekst. In andere gevallen blijft het bij een basisscenario. Vooral poppenspelers die zich richten op interactie met het publiek moeten vaak veel improviseren. Cor van Lommel van theater Blekkerik speelt meestal uit het hoofd. Zo kan hij inspelen op de reacties van het publiek. Het scenario bestaat uit niet meer dan enkele aanwijzingen, zoals: welke poppen meespelen, welk decor er moet worden voorzien, of wanneer er bliksem moet komen.

SPIEGEL VAN DE TIJD

Poppenspelen zijn een spiegel van hun tijd. Sommige theaters spelen bewust in op de actualiteit of behandelen thema's die op dat moment een gespreksonderwerk zijn. Bewust of onbewust draagt elk stuk zo de stempel van de periode waarin het wordt opgevoerd. In de middeleeuwen worden vaak Bijbelse verhalen gebracht. In de zeventiende eeuw kijkt de elite naar stukken van toneelschrijvers zoals Shakespeare of Molière. In de negentiende eeuw zijn romantisch-nationalistische thema's populair. In de jaren 1960 hebben stukken zoals 'Tijl in Congoland' een koloniale en racistische ondertoon. Ook Vlaamsgezinde en katholieke idealen sijpelen door in de taal, de naamgeving en de kleding van de poppen.

De pop in zijn omgeving

Lange tijd is de poppenspeler niet gebonden aan één theater. De poppen spelen op straat, op kermissen of in de kerk. Voor de elite worden er zelfs voorstellingen in schouwburgen of in kleine theaters in hun huiskamer gegeven. Het gebruik van een poppenkast geeft het verhaal wel een aangepast decor. Het opstellen en afbreken van die poppenkast is een hele klus. Op het einde van de twintigste eeuw wordt de poppenkast daarom steeds vaker losgelaten.

DE POPPENKAST

Lange tijd trekken poppenspelers rond van kermis tot kermis, en later van school tot school. De poppenkast moet elke keer worden meegenomen en opgezet. Voor grote groepen moet zo'n kast natuurlijk groot genoeg zijn. Het opzetten ervan neemt daarom vaak uren in beslag. Wanneer belichting en geluid hun intrede doen, worden de kasten nog complexer.

De kast en haar decors zijn een belangrijk onderdeel van het spel. Er wordt veel geïnvesteerd in de bouw ervan. De decors bestaan uit zowel vlakke achtergronden als uit decorstukken waartussen de poppen zich kunnen bewegen. De meeste decors worden door de West-Vlaamse theaters zelf gemaakt.

DE POP BREEKT UIT DE KAST

Vanaf de jaren 1980 beginnen verschillende theaters te experimenteren met vernieuwende decorelementen. De traditionele poppenkast wordt weggelaten en de poppenspelers lopen mee op het podium. Om niet op te vallen zijn ze in het zwart gekleed. Soms spelen echte acteurs ook samen met de poppen. De decorstukken nemen nu de hele ruimte in.

Dit 'uit de kast breken' komt uit het gewone theater, waar bepaalde gezelschappen het publiek 'de illusie wil ontnemen'. Vanuit Nederland waait die trend over naar het (West-Vlaamse) poppentheater. In 1986 neemt Tieltenaar Freek Neirinck, met het gezelschap Taptoe hierin het voortouw.

West-Vlaamse poppentheaters

Groot of klein, oud of jong, lokaal actief of internationaal bekend: West-Vlaanderen telt heel wat poppentheaters. Allemaal trachten ze het poppenspel op de kaart te zetten. Het zijn er te veel om op te noemen.

Sommige theaters (Janus, Kallemoeie, Brugs marionettentheater) ontmoeten hun collega's enkel op internationale festivals. Tussen andere theaters is er een nauwere band. Zo biedt Cor van Lommel de inspiratie voor het Garagetjater en theater Korneel, inspireren de cursussen van Greta Bruggeman (Paljas) DRAAD-poppentheater. Zo groeit Schokkeljoen uit tot het huidige Ultima Thule en vinden Jacobus en Driehoek '74 elkaar.

Roeselare

DE BLEKKERIK, 1948-1968

In de jaren 1948 entertaint broeder Cor zijn leerlingen in Roeselare met poppenkast. Deze korte voorstellingen zijn de kiem van zijn theater Blekkerik. De eerste openbare vertoningen gaan door in april 1951. In de volgende decennia kent Cor van Lommel succes in heel Vlaanderen.

Een assistent helpt hem met de opbouw en geeft hem de poppen aan. Verder doet Cor van Lommel alles zelf. Hij is gekend als stemmenkunstenaar én is een krak in het inspelen op zijn publiek. Niet alleen kinderen en ouders weten zijn spel te waarderen. Hij overtuigt tot tweemaal toe de jury van het Landjuweel om de prestigieuze prijs aan hem toe te kennen.

DRAAD-POPPENTHEATER, 1979-...

De oorsprong van DRAAD-poppentheater ligt in de Roeselaarse wijk De Ruiter. Terwijl de vaders naar het voetbal kijken, entertainen enkele moeders de kinderen met poppentheater. Een aantal leraars voegen zich erbij. Uiteindelijk starten ze met 'Marionettentheater het Ruitertje'. Mede dankzij cursussen van Greta Bruggeman worden de spelers technisch steeds beter. Het theater wordt een publiekstrekker en blijft kwalitatief groeien. Vanaf 1992 spelen ze onder hun huidige naam. Ze verwerven een eigen theaterzaal, spelen in heel Vlaanderen en worden meermaals geprezen en bekroond voor hun subtiele verhalen met draadpoppen. Typisch voor DRAAD-poppentheater is de durf om te experimenteren. Einde jaren 1980 laten ze bijvoorbeeld de interactie met het publiek los. In de jaren 1990 'breken ze uit de kast'.

PIETLUT, 1972-1979

Een groep Roeselaarse studenten gaat in 1972 voor een soepele, expressieve theatervorm. Hun handpoppen bewegen zich vlot door de uitgekiende decors. Het publiek smaakt hun stukken, en de vraag naar optredens groeit. De groep gaat echter al snel uit elkaar wegens tijdsgebrek.

PALJAS, 1976-1986; CIE ARKETAL (FR), 1986-...

Haar eerste marionet maakt Greta Bruggeman na het bijwonen van een voorstelling van het Gentse Theater Taptoe. Vol inspiratie richt ze samen met een aantal vrienden theater 'Paljas' op. Paljas verwijst naar de pop die de hoofdrol speelt in hun eerste stuk, dat gaat over een draadpop die tot leven komt en zijn omgeving verkent.

Het kleine gezelschap speelt in de kelder van haar woonplaats in de Ieperstraat in Roeselare. Maar na enkele producties wil Greta Bruggeman meer. De beperkte groeimogelijkheden in Roeselare drijven haar naar Frankrijk om een internationale opleiding te volgen. Ze zal in Frankrijk blijven om haar nieuwe ideeën uit te werken tot een professioneel theater, dat vandaag internationaal gekend is. Ook in UNIMA heeft ze jarenlang een leidende rol.

KORNEEL, 1966-1986

Tussen 1966 en 1984 trekt Korneel doorheen West-Vlaanderen met een traditionele poppenkast. Elk jaar brengt het gezelschap één stuk, dat ze dan twee keer per maand spelen.

De bezieler van het vierkoppig gezelschap is Patrick Decancq. De poppen die Patrick Decancq maakt zijn erg herkenbaar. Net als Cor van Lommel schakelt hij over op papier-maché. De poppenmaker- en speler raakt gebeten door de poppenmicrobe nadat hij zijn leraar Cor van Lommel poppenkast ziet spelen. De naam die hij voor het gezelschap kiest, verwijst dan ook naar zijn mentor. Net als Blekkerik wint Korneel twee keer het Landjuweel. De mooie kleurenbelichting, aangepaste muziek en decors en de vindingrijke manipulatie van de poppen levert Korneel de titel op in Sint-Niklaas en in Tienen.

GARAGETJATER, 1971-2002

Erik Vantomme werkt vijf jaar lang als assistent van Cor van Lommel. Nadat zijn leermeester stopt, zet Vantomme de traditie van de Blekkerik verder met 'Het Garagetjater' - hij gebruikt immers zijn eigen garage als theaterruimte. Erik erft de poppenkast van Cor, maar maakt ook zelf poppen en schrijft eigen stukken. Fien Heynen en Brigitte Vantomme assisteren hem met klank en licht. 'Het blanke prinsesje', 'Amandus en het serpent' en 'De gouden vogel' zijn enkele van zijn vele stukken. Met dat laatste stuk wordt hij in 1973 laureaat van de 2e Nederlandse Poppenspelwedstrijd.

Kortrijk en regio

JANUS, KORTRIJK 1943-1989

De Kortrijkse Adrien Devos begint in 1943 met Poppenspel Janus. Aanvankelijk speelt hij met een aantal studenten. Na enkele jaren wordt Janus een familieonderneming. Adriens vrouw voorziet de zelfgemaakte poppen van kledij, of naait gordijntjes voor de verplaatsbare kast. Janus groeit uit tot een kwalitatief, hoogstaand handpoppentheater dat overal in Vlaanderen wordt gevraagd.

Interactiviteit staat voorop bij Janus. Vaak slaagt Devos erin om zalen vol kinderen luid mee te laten brullen met de avonturen van zijn poppen. Naast poppenspeler is Adrien ook poppenverzamelaar en ijvert hij voor meer aandacht voor het poppentheater, onder meer door een eigen tijdschrift uit te geven.

UILENSPIEGHEL-JORIS DEWAELE, WAREGEM 1932-1960

In de jaren 1930 ontmoet Joris Dewaele Leen Verhaert. Verhaert is grote voorstander van de handpop. In tegenstelling tot de marionet zou die een jong publiek werkelijk mee kunnen nemen in het verhaal.

Joris Dewaele neemt die visie over in zijn eigen theater. Hij zet vanaf de jaren 1940 volop in op interactie. Handpoppen als 'de sjampetter', 'prinses Zonnelach' of 'Lamme Goedzak' spelen de hoofdrol in zijn stukken. Nog belangrijker is de rol van Tijl Uilenspiegel, een figuur die Joris Dewaele graag wil promoten als nationale pop.

Typerend voor zijn stukken is het pedagogische aspect. Hoewel hij zelf zegt dat zijn Tijl 'geen prediker' mag zijn, bevatten zijn verhalen duidelijke richtlijnen over wat wel en niet kan.

DRIEHOEK '74, AVELGEM 1974-1994

In 1974 richten drie Avelgemse enthousiastelingen samen een poppentheater op. Driehoek '74 speelt de volgende tien jaar in heel Vlaanderen, geven poppenworkshops en organiseren zelfs een poppenfestival. In 1994 veranderen ze van insteek. Ze gaan over naar amateurtheater en brengen hun stukken onder de naam 'Kleintoneel 94'. Het gezelschap gaat uiteindelijk op in theatergezelschap TOPE.

JACOBUS, AVELGEM 1979-1994

Herman Lemarcq richt samen met Luc Baert Driehoek '74 op. Enkele jaren later gaat hij als solospeler verder. Hij brengt originele stukken met handpoppen voor kinderen. Daarnaast toont hij zich creatief op tientallen evenementen en brengt hij een animatie-act met koffers en een kinderwagen. Later experimenteert hij met objectentheater.

ELLEBIEKE, DEERLIJK 1994-...

Het reizende Poppentheater Ellebieke bestaat uit drie acteurs en een technicus. Ellebieke is sinds 1994 actief in die bezetting en heeft zes stukken op haar palmares staan. Daaronder zijn ook stukken die gebaseerd zijn op de boeken van schrijvers als Marc de Bel, Henri Vandaele en Mariëtte Aerts.

SWIEF, INGOOIGEM 2006-...

Cies Vanmechelen speelt als student in Gent voor de eerste keer met 'Pierke'. Het motiveert hem om in zijn latere leven als leerkracht het poppenspel te gebruiken in de klas. Vanaf 2006 wordt hij poppenspeler in bijberoep. Zijn poppentheater SWIEF brengt traditionele poppenkast met een educatieve boodschap. De stukken worden opgesmukt met goochelnummertjes, meezingliedjes en bewegingsmomenten, maar ook met de nodige humor en ambiance.

SCHOKKELJOEN-JORIS JOZEF-ULTIMA THULÉ, 1973- ...

Het verhaal van leraar Joris Jozeph begint in 1973 in Veurne. De voorstellingen van poppentheater Schokkeljoen zijn apart door de sterke visuele en verbale vormgeving en het sterke ritme. Vanaf 1979 vaart Joris onder zijn eigen naam een eigenzinnige koers als solospeler. Hij maakt van het poppenspel zijn beroep Hij begint een eigen theatertje in Antwerpen, en geeft schoolvoorstellingen en cursussen.

Hij kiest voor een steeds verdergaande professionalisering. Eind jaren '80 komt er een tweede poppenspelacteur bij. De klassieke poppenkast verdwijnt en beeldhouwers en decorbouwers staan in voor spectaculaire decors waartussen de poppenspelers zich bewegen. Begin de jaren '90 wordt de groep herdoopt tot 'Ultima Thule'. Het komt echter tot een breuk met Joris Joseph. Ultima Thulé gooit momenteel als professioneel gezelschap hoge ogen in binnen- en buitenland. Joris Joseph overlijdt in mei 2015.

Oostende, De Panne, Knokke-Heist

KALLEMOEIE, OOSTENDE 1928-...

Het Oostendse gezelschap Kallemoeie wordt opgericht in 1928. Het heeft een lange traditie van stukken in het Oostendse dialect. Het gezelschap is genoemd naar de oorspronkelijke gastheer van haar voorstellingen, een oude, norse man die het publiek door de stukken loodst.

In 1933 haalt het gezelschap al het landjuweel binnen, dankzij hun baanbrekend werk op het vlak van spel, belichting en decor.

De Tweede Wereldoorlog en interne ruzies zorgen ervoor dat hun poppen meerdere keren in de kelder verdwijnen. Toch weten de prachtige houtgesneden stangpoppen telkens nieuwe generaties te inspireren en verrijst het theater altijd opnieuw uit haar as. Vandaag zijn we toe aan Kallemoeie IV. In een nieuw theater wordt de traditie levendig gehouden. De familie Ostyn speelt nog altijd een belangrijke rol in het gezelschap.

AHOY, OOSTENDE 2005-...

Na het stopzetten van het succesvolle poppenen figurentheater "De Flitspoppers" nemen enkele oudgedienden in 2005 de draad weer op. Ze werken nieuwe stukken uit. Waarin handpoppen, stokpoppen, sokpoppen en acteurs de zelfgemaakte decors bevolken.

LEEN VERHAERT, DE PANNE 1930-1966

De Pannenaarse onderwijzer Wim Verleen debuteert in de jaren 1930 met zijn Kasperspel. Onder zijn artiestennaam Leen Verhaert oogst hij succes in heel Vlaanderen. Vooral met zijn optredens in scholen verricht Verhaert baanbrekend werk. Hij verdedigt de handpop omdat ze 'wanneer ze geleid wordt door een geschikte hand...het stijve en het stomme verliest dat de marionet eigen is'. Hij plaatst het meevoelen van de toeschouwers centraal. Hij schrijft en brengt een karrenvracht poppenverhalen. Daarvoor ontvangt hij in 1976 postuum het Landjuweel.

DEN ANDJOEN EN PALLIETER, KNOKKE-HEIST 1970 -...

Beide theaters zijn nauw verweven. Samen met Hendrik Vansteelant vat Paul De Neve het idee op via poppenkast geld in te zamelen voor de jeugdclub. Ze lenen een kast van een broeder die in de klas speelt. Het is het begin van een lange samenwerking. Beide onderwijzers maken een eigen kast, ontwerpen poppen, schrijven avonturen en spelen vele stukken. Naast een samenwerking onder de naam 'Paljoen' spelen ze ook afzonderlijk. Na het overlijden van Hendrik vraagt zijn zoon Paul de traditie verder te zetten. Tot de dag van vandaag speelt hij in op zijn jonge publiek dat hij wil laten opgaan in de fantasierijke verhalen.

Ieper

TIENTELIENTJE, IEPER 1969-2005

Op 26 maart 1969 richt Bart Dejaeghere samen met zijn vrouw Monique Mulier poppentheater Tientelientje op. Ze spelen voorstellingen in heel Vlaanderen. In 1972 winnen ze voor de eerste keer het Landjuweel voor poppenspel in Mechelen.

Als leerkracht en lesgever in de lerarenopleiding is Bart Dejaegher ervan overtuigd dat poppen een grote opvoedende waarde hebben voor kinderen en jongeren.

Binnen Tientelientje is de rol van Jan Vanhaute onmiskenbaar. Hij maakt de poppen voor succesvolle stukken en TV-producties. Hij ligt bovendien mee aan de basis van de evolutie van starre poppen naar poppen met beweegbare ogen en monden.

BUBBELKES POPPENTHEATER, WULPEN 2006-...

Bubbelke Wupkonte is de ster van dit traditionele familietheater. Vader en dochter laten Bubbelke avonturen beleven in een traditionele poppenkast. Daarnaast spelen ook de champetter, een boef en een heks een rol. Alle poppen zijn creaties van het Poppentoneel Festival in Gentbrugge . Bubbelke en zijn theater zijn nu even slapend.

POPPENTHEATER TSJIFTSJAF, NIEUWKERKE 2012-...

Vanaf 2012 wordt Theater Tjiftjaf vrijgelaten. Zowel zonder als met kast maken deze creatieve poppenspelers van elk stuk iets speciaal. Kinderen worden betrokken bij het verhaal, waar naast creativiteit muziek altijd een belangrijke rol in speelt!

Brugge

DEN UYL, 1942-1982

Aan het begin van de Tweede Wereldoorlog richt pastoor Jules Faes het Brugsch Poppenspel Den Uyl op. Als gewestvoorzitter van het Davidsfonds wil hij de leuze 'Voor Godsdienst, Taal en Vaderland' uitdragen via het poppenspel. Hij krijgt hulp van Gerard Schelpe en Marcel Seys. Zij zorgen voor prachtig gesneden handpoppen, die Faes' scenario's naar een steeds groter publiek brengen.

Ondanks haar successen valt het theater in de jaren 1950 uiteen. In 1963 echter koopt Firmin Raes de hele uitrusting van het theater . Hij vernieuwt de poppenkast en breidt het repertoire uit met nieuwe stukken. De figuur van Tijl Uylenspiegel krijgt een grotere rol toebedeeld. De nieuwe Uyl doet de traditie herleven, tot in de jaren 1980 het doek valt door een gebrek aan jonge spelers. Het correct gebruik van lichtinval, een indrukwekkend klankenspel en kunstige decors waren naast de poppen de grootste toonbeelden van het artistiek talent in Den Uyl.

UILENSPIEGHEL, MARIONETTENTHEATER BRUGGE 1965-1994

In 1965 sticht Piet Hinderyckx het Poppentheater Tijl Uilenspieghel als een reizend gezelschap. Al snel wordt dit een vast poppentheater, 'Centrum Uilenspieghel'. Op dat moment is het zelfs het enige vaste theater in West-Vlaanderen. Hinderyckx wordt beroepsspeler. Zijn geraffineerde poppen en stijlvolle decors oogsten succes. Hij brengt verhalen, humor en satire voor kinderen en volwassenen.

Maar 'Pietje Puppe' wil meer. Vanaf 1982 steunt het stadbestuur zijn project voor een vast, professioneel stadsmarionettentheater. Hinderyckx brengt er opera naar het voorbeeld van de Salzburger-marionetten. Einde jaren tachtig verliest hij echter zijn politieke en financiële steun. In 1991 worden hij en 'zijn lievekes' op straat gezet. Pietje Puppe overlijdt in 2002. Zijn zoon Piet-Jan werkt als hommage aan een nieuw theater.

PADJAL, 1997-...

Marten Lierman is een Brugs poppenspeler. Hij legt zich toe op het snijden van houten theaterpoppen en maskers. Voor de productie 'Shining voices' van theatergroep Hippana creëert hij bijvoorbeeld de maskers. Marten Lierman ontwerpt dansende, musicerende en acrobatische figuren. Hij geeft je de illusie dat zijn poppen levensecht zijn. Hij speelt in binnen- en buitenland.

'T KLAPGAT, 1968-...

Gautier Fremaut is de bezielende kracht van poppentheater 't Klapgat. Van jongs af aan is hij al in poppentheater geïnteresseerd. Volksmuziek, literatuur en tradities beïnvloeden zijn opvoeringen. In diverse cursussen in binnen-en buitenland verfijnt hij zijn poppenspel.

Fremaut staat er niet alleen voor. 't Klapgat heeft een wisselende bezetting. Met een voorliefde voor stangpoppen brengt die kindertheater, straattheater en volwassenentheater. Ook internationaal scoort 't Klapgat. Hun decors en kantgekloste kanten kostuums worden zelfs tentoongesteld in San Francisco!

PIEREWIET, 1980-...

Pierewiet komt er na de fusie van de poppentheaters Wijnrood en Pierewiet. Spilfiguur Marc Beuten uit Assebroek is poppenspeler en -maker. Hij snijdt zijn poppen uit lindenhout en presenteert ze op buurtfeesten, festivals en scholen in binnen- en buitenland. Hij brengt er gesmaakte visuele en non-verbale acts met draadpoppen. In zaaloptredens verschijnt hij met draad-, stang- of tafelpoppen.

STEFAAN PONNET is een Oostends kunstenaar. Hij ontwerpt jarenlang ingenieuze draadpoppen die succes kennen op diverse festivals.

Bruggeling JAN SANDO brengt traditioneel handpoppentheater met muziek en animatie op cruises en in scholen. De twee hoofdfiguren in zijn stukken zijn gemaakt door Cor van Lommel.

LUC DESCHEEMAEKER is een Torhoutse cartoonist en leerkracht. Hij brengt samen met zijn leerlingen vernieuwende figurentheatervoorstellingen, die door het publiek sterk worden gewaardeerd.
Klik hier om de PDF-versie van de brochure te downloaden!

# data[].attributes.attachment_link.description
Wie 'poppenkast' hoort, moet vaak aan kinderfeestjes of schoolklassen denken. Bij 'poppentheater' zie je dan weer de poesjenellenkelders in Gent, Luik, Antwerpen of Brussel voor je. Maar de geschiedenis van het poppenspel is nog veel rijker. En West-Vlaanderen speelt een belangrijke rol in dat verhaal. Vooral in het pedagogisch theater zijn West-Vlaamse gezelschappen heel actief.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
domein drama - spel met materialen:
​maskerspel

Afhankelijk van het masker ga je op een andere manier spelen. Er bestaan zes soorten maskers die je kan gebruiken:

1. ​neutrale maskers: maskers zonder gelaatsuitdrukking

2. emotiemaskers: neutrale maskers met één duidelijke emotie

3. personagemaskers: maskers van (bekende) dieren of personages

4. stokmaskers: maskers op een stokje

5. halfmaskers: maskers die slechts een deel van het gezicht bedekken

6. culturele maskers: maskers uit een bepaalde cultuur. Denk aan Oosterse maskers, Venetiaanse maskers, Afrikaanse maskers, maskers uit het Italiaanse improvisatietheater 'commedia dell'arte'.​

Herken jij de soorten maskers?

# data[].attributes.attachment_link.description
domein drama - spel met materialen:​maskerspel Afhankelijk van het masker ga je op een andere manier spelen. Er bestaan zes soorten maskers die je kan gebruiken: ​neutrale maskers: maskers zonder gelaatsuitdrukking emotiemaskers: neutrale maskers met één duidelijke emotie personagemaskers: maskers van (bekende) dieren of personages stokmaskers: maskers op een stokje halfmaskers: maskers die slechts een deel van het gezicht bedekken culturele maskers: maskers uit een bepaalde cultuur.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Tijdens een poppenspel brengt de speler leven in de pop. De techniek is om de pop zo geloofwaardig mogelijk te laten bewegen.

Een poppenspel kan je met verschillende soorten poppen spelen. Hieronder krijg je enkele voorbeelden van de bekendste soorten.

Een poppenspeler in de studio van Ketnet.

# data[].attributes.attachment_link.description
Tijdens een poppenspel brengt de speler leven in de pop. De techniek is om de pop zo geloofwaardig mogelijk te laten bewegen. Een poppenspel kan je met verschillende soorten poppen spelen. Hieronder krijg je enkele voorbeelden van de bekendste soorten. Een poppenspeler in de studio van Ketnet.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Een Lewis Caroll spel voor iedereen vanaf 10 jaar.
Bosman en de vijand is een "tragikomedie" die teruggrijpt naar de surrealistische theatertaal van Ionesco en de expressionistische beeldtaal van Ensor.
Ensor, op dit moment gehuldigd in Het Stedelijk Museum te Oostende met een schitterende overzichtstentoonstelling, is de visuele inspiratiebron voor de scÈnografie van de voorstelling.
Teksten zijn enerzijds gebaseerd op dialogen uit het werk van Lewis Carroll (Alice in Wonderland en The Hunting of the Snark) en anderzijds op het werk van A. A. Milne (Winnie The Poeh).

Samengevat is het stuk een lange en, soms vergezochte, ruzie tussen een man en een jonge man. De man verdenkt de jonge man ervan een oogje te hebben op zijn vrouw, niet ten onrechte trouwens.
De hele affaire wordt uitgevochten voor de man zijn deur.
Gemaskerde mensen staan ernaar te kijken. Sommigen laten het niet bij kijken alleen.
Ten slotte komt het tot een duel waarbij op geen afgehakt hoofd gekeken wordt zodat zelfs de dood denkt dat het slechts een farce is.

# data[].attributes.attachment_link.description
Een Lewis Caroll spel voor iedereen vanaf 10 jaar. Bosman en de vijand is een "tragikomedie" die teruggrijpt naar de surrealistische theatertaal van Ionesco en de expressionistische beeldtaal van Ensor. Ensor, op dit moment gehuldigd in Het Stedelijk Museum te Oostende met een schitterende overzichtstentoonstelling, is de visuele inspiratiebron voor de scÈnografie van de voorstelling.

# data[].attributes.attachment_link.title
Handpoppen helpen kleuters over emoties praten

# data[].attributes.attachment_link.description
Een vreselijke droom, een pijnlijke scheiding of de plotse dood van mama of papa. Kleuters hebben het vaak moeilijk om over hun emoties te praten. Aan de hand van een poppenspel slagen ze daar wél in. Juf Ann en haar derde kleuterklas tonen hoe dat werkt.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Titus is back!

Nu, twintig zonen armer, vele zeges
Rijker, wandelt hij de stad weer in.
Zijn volk heeft hij gediend. Tijd voor zichzelf.
De stad verlangt van hem één laatste gift:
Den oudste zoon van d' Evil Queen, Tamora
Moet eerst nog voor haar neus op 't offerblok.
Tegen zijn zin ontlokt hij zo de golf
Van wraak die hij nu net vermijden wou.

Met liefde voor humor en gruwel wordt de Shakespeare-klassieker 'Titus Andronicus' bewerkt tot een hedendaags Tarantino-script vol brutale en explosieve poëzie. Met Mike De Ridder (NOMOBS), Arne Leurentop en Hanne Torfs aan de muziek, beleef je het verhaal van een vredelievend man die het punt bereikt waarop hij kraakt. Het punt waarop hij meegaat in de waanzin van wraak.

Deze voorstelling is een kunstig verweven voorstelling vol poppentalent, livemuziek en acteergeweld. Heftig maar in een heldere en hedendaagse taal gebracht blijft ook deze Shakespeare boeien tot het eind.
"Hij die uit is op wraak, dient twee graven te delven" -- Confusius

Tekst : Yves De Pauw naar W. Shakespeare
Regie: Marc Maillard en Yves De Pauw
Met: Yves De Pauw, Iris Van Cauwenbergh, Hanne Torfs, Mike De Ridder, Gert Dupont, Dries De Win, Kelly De Mol, Koen Swanenberg en Heleen Haest.
Muziek: Hihoptekst Mike De Ridder en beats Salahdine Kacemi (NoMoBS), Bella Bimba nummer door Hanne Torfs en alles onder de muzikale leiding van Arne Leurentop, live op de scène.
Poppen, decor: FroeFroe atelier door Bruno Smeyers, Ina Peeters, Janneke Hertoghs, Koen Vanhoecke, Patrick, Jan en Marc Maillard
Techniek: Tim Oelbrandt of Sjim Rijnhout, Jonas Dewulf of Jo Heijens, met versterking op locatie: Koen Vanhoecke en Bruno Smeyers
Kostuuums: Astrid Michaelis met assistentie van Lotte Boonstra

# data[].attributes.attachment_link.description
Heb je weleens maskers gemaakt met je klas? Als je het goed aanbiedt kunnen kinderen veel van hun creativiteit kwijt in het maken van een masker. Maar het wordt nog leuker wanneer je de zelfgemaakte maskers gebruikt om met de kinderen toneel te spelen!