# data[].attributes.body
Dieren lijden onder plastic soep

# data[].attributes.body
Plastic in de oceaan

# data[].attributes.body
Uitlaatgassen van een grote fabriek

# data[].attributes.body
CO2 uitstoot

# data[].attributes.attachment_link.title
Klimaatverandering | WWF | Wat kunnen we doen

# data[].attributes.attachment_link.description
Klimaatverandering en een wereldwijde opwarming van de aarde heeft grote gevolgen voor mens en natuur. Ontdek wat precies de oorzaken en gevolgen zijn, wat WWF doet en wat jij kan doen.

# data[].attributes.body
Stikstof uitstoot per sector

# data[].attributes.body
Protest tegen klimaatverandering

# data[].attributes.body
Gevolgen klimaatverandering

# data[].attributes.body
Bosbrand

# data[].attributes.body
Plastic soep

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Terwijl droogtes zich aaneenrijgen en de temperaturen en de verdamping van water, die daarvan het gevolg is, omhoog schieten, worden in Spanje meer en meer water intensieve gewassen verbouwd, neemt het aantal megastallen toe en neemt de trek van het platteland naar de stad steeds grotere vormen aan. De waterbehoefte stijgt hierdoor, terwijl er door de vaak jarenlange droogtes juist veel minder water beschikbaar is.

Irrigatiekanalen

Wie door Spanje reist, ziet ze overal: de irrigatiekanalen. Een gebied ter grootte van net geen 4 miljoen hectare wordt er intensief besproeid, om de groei van gewassen mogelijk te maken die naar heel Europa worden geëxporteerd. Ongeveer 80 procent van de totale watervoorraad in Spanje gaat aan bevloeiing van die velden verloren. Zo'n driekwart van de oogsten is voor export naar de rest van Europa bestemd.

Een andere sterke groeier, is de vee-industrie. Steeds meer megastallen zien het licht, steeds meer dieren worden er gemest. Dat kost veel voedsel en water en levert steeds grotere hoeveelheden mest op, die bijna ongeremd over het land worden uitgereden. Volgens het ministerie van Milieu is het hierbij al lang niet meer zo dat het land hierdoor vruchtbaarder wordt, volgens de ambtenaren, die er een rapport over hebben geschreven, werkt de vele mest op het land inmiddels als een vergif en gaan steeds grotere stukken, van oorsprong vruchtbare en voor landbouw goed te gebruiken grond, erdoor verloren.

Inkrimpen veestapel

Ook in Spanje, en dat zal ons Nederlanders bekend in de oren klinken, zit er maar één ding op. En volgens de ambtenaren is dat het inkrimpen van de veestapel. Anders loopt het ook in Spanje totaal uit de hand. De krant El Pais meldt het op zijn pagina's.

De gebieden die het meeste gevaar lopen om in woestijnen te veranderen, liggen in het zuidoosten en zuiden van Spanje. Het gaat om de provincies Murcia, Almeria, Granada en Malaga. Ook de Ebrovallei, van Huesca via Zaragoza naar het oosten loopt gevaar, evenals de gebieden aan weerszijden van de rivier die eraan grenzen. Kijk je wat dieper, dan is in driekwart van Spanje de verwoestijning op de een of andere manier al aan de gang.

Klimaatverandering

Het klimaat in Spanje is, sinds de metingen er in de vorige eeuw op grote schaal zijn begonnen, met ongeveer anderhalve graad opgewarmd. Daarbij is het aantal hittegolven er verdubbeld en rijgen perioden met droogte, die vaak vele jaren aan een stuk duren, zich uiteen. Terwijl steeds meer water verdampt en ongebruikt de lucht in vliegt, neemt de waterbehoefte hand over hand toe, niet alleen omdat steeds meer gewassen worden geteeld die een grote waterbehoefte hebben, maar ook omdat de verstedelijking in Spanje erg snel gaat en de toeristenindustrie veel water nodig heeft, evenals de vee-industrie.

Het is al met al de combinatie van de uit de hand lopende klimaatcrisis en de menselijke activiteit die het gevaar vergroot dat zo'n driekwart van Spanje de komende tientalen jaren in een woestijn verandert. Het ministerie van Milieu luidt dan ook de noodklok.

Het is een noodkreet die in de grootste delen van Spanje tot nu toe nog aan dovemans oren is gericht. Aan de andere kant geven wel steeds meer mensen aan dat ze de vele hitte zat zijn, dat ze de stijgende kosten voor de producten die onder misoogsten te lijden hebben (zoals olijven) niet meer kunnen opbrengen. En dat ze zo langzaam aan geen uitweg meer zien. Er zal dan ook iets moeten gebeuren. Om het niet nog verder uit de hand te laten lopen.

# data[].attributes.attachment_link.title
Driekwart van Spanje dreigt woestijn te worden - Weer.nl

# data[].attributes.attachment_link.description
Steeds grotere delen van Spanje zijn in nood en dreigen aan verwoestijning ten prooi te vallen. Zo'n driekwart van het Spaanse grondgebied loopt al gevaar.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
In de eerste vier maanden van 2023 is in het Braziliaanse Amazonegebied 38 procent minder ontbost dan in dezelfde periode vorig jaar. In de savannes van de Cerrado is in dezelfde periode echter 17 procent méér natuur verwoest door ontbossing dan in het jaar daarvoor. Dit blijkt uit gegevens van het Braziliaanse Nationaal Instituut voor Ruimteonderzoek (INPE). Als je alle ontbossing in Brazilië vanaf augustus 2022 bij elkaar optelt is het de hoogste mate van ontbossing die ooit is geregistreerd.

# data[].attributes.attachment_link.title
Ontbossing wereldwijd | WWF | Ontdek gevolgen en oplossingen

# data[].attributes.attachment_link.description
In de eerste vier maanden van 2023 is in het Braziliaanse Amazonegebied 38 procent minder ontbost dan in dezelfde periode vorig jaar. In de savannes van de Cerrado is in dezelfde periode echter 17 procent méér natuur verwoest door ontbossing dan in het jaar daarvoor.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Een groene motor voor de chemie

Stoomkrakers zijn de motoren in het hart van de chemische industrie. De gasovens op hoge temperatuur zijn essentieel voor de chemische basisproductie, maar het proces is energie-intensief en stoot aanzienlijke hoeveelheden CO ₂ uit. Om dit probleem aan te pakken, zijn we begonnen met de bouw van 's werelds eerste elektrisch verwarmde stoomkrakeroven.

# data[].attributes.attachment_link.description
Ons doel is om tegen 2050 een netto nul CO2-uitstoot te hebben. Hoe is dat mogelijk voor een bedrijf in de energie-intensieve chemische industrie? Het is ambitieus, zeker. Maar we zijn ervan overtuigd dat we er kunnen komen.

# data[].attributes.body
Extreme droogte

# data[].attributes.body
Watertekort in armere landen

# data[].attributes.body
Overstroming als gevolg van klimaatverandering

# data[].attributes.body
Gevolgen natuurramp

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
De hoeveelheid natuurrampen en de economische schade als gevolg van klimaatverandering hebben in 2023 een recordhoogte bereikt, stelt onderzoeksbureau Aon. Bijna 400 incidenten zoals stormen, aardbevingen en overstromingen zorgden vorig jaar wereldwijd voor 380 miljard dollar (zo'n 350 miljard euro) aan schade. Ongeveer een derde van dat bedrag werd gedekt door verzekeraars.

2023 telde maar liefst 66 natuurrampen met een miljardenschade. Dat aantal was volgens de onderzoekers nog nooit zo hoog. Aardbevingen, zoals in Turkije en Syrië, veroorzaakten het afgelopen jaar de grootste economische schade, terwijl aanhoudende stormen in Europa en de Verenigde Staten de grootste kostenpost voor verzekeraars waren. Van alle natuurrampen blijven overstromingen voorlopig nog wel de duurste van deze eeuw.

Met 95.000 overleden slachtoffers was 2023 volgens de onderzoekers het dodelijkste jaar sinds 2010. In Europa leidden meerdere hittegolven tot dodelijke slachtoffers. De hagelbuien en overstromingen in Italië van afgelopen zomer leidden tot bijna 5 miljard dollar aan verzekerde schade.

Afgelopen oktober voorspelde het KNMI in zijn klimaatscenario's voor Nederland dat er meer hete, droge zomers en natte winters komen met extreme temperaturen. Vooral in de steden wordt het warmer. Daarnaast gaan de zeespiegel en de temperatuur stijgen. In 2024 heeft Nederland inmiddels al drie stormen meegemaakt. Samen met de storm eind 2023 maakt dat vier stormen in het winterseizoen tot nu toe. De verwachting is dat de klimaatschade in Nederland de komende jaren verder oploopt.

# data[].attributes.attachment_link.title
Recordhoeveelheid natuurrampen en schade wereldwijd in 2023 - Nieuws.nl

# data[].attributes.attachment_link.description
ROTTERDAM (ANP) - De hoeveelheid natuurrampen en de economische schade als gevolg van klimaatverandering hebben in 2023 een recordhoogte bereikt, stelt onderzoeksbureau Aon. Bijna 400 incidenten zoals stormen, aardbevingen en overstromingen zorgden vorig jaar wereldwijd voor 380 miljard dollar (zo'n 350 miljard euro) aan schade. Ongeveer een derde van dat bedrag werd gedekt door verzekeraars.