# data[].attributes.body
Otwórz kartę i znajdź błędy w tekście

# data[].attributes.body
Przez kolejne dni patrzyłam, jak alianci niszczą dzielnicę po dzielnicy. Jakiś Niemiec powiedział, że muszą to robić według planu. Pomyślałam- to był mój plan.

Hamburg 1943 r.

# data[].attributes.body
Po wojnie Halina Kłąb skończyła medycynę w Poznaniu. W 1949 r. wyszła za mąż za Andrzeja Szwarca. W trakcie, trwającego 14 lat, małżeństwa urodziło się im dwoje dzieci. Zaraz po rozwodzie, w 1963 r. przeprowadziła się wraz z dziećmi do Warszawy, gdzie objęła katedrę medycyny sportowej w Wyższej Szkole Wychowania Fizycznego. Następnie zajęła się badaniem wpływu wysiłku fizycznego na seniorów. W kolejnych latach stała się, uznanym na całym świecie, gerontologiem. W 1975 r. założyła, pierwszy w Polsce, Uniwersytet Trzeciego Wieku.

# data[].attributes.body
Jej pierwszym zadaniem było opanowanie języka niemieckiego. Uczyła się sama: z gazet, podsłuchując rozmowy, czytając książki. Po 3 miesiącach mogła już swobodnie rozmawiać. Wtedy, w maju 1940 r., przyszedł kolejny rozkaz: zdobyć volkslistę. Aby uwiarygodnić swoje chęci zapisała się do Bund Deutscher Mädel (żeńskiego odpowiednika Hitlerjugend). Jej nowe życie budziło agresję w dawnych znajomych. Między innymi dlatego, we wrześniu 1940 r., została przeniesiona do Kalisza.

W związku z tym, że była niepełnoletnia wraz z nią zapisać się musiało któreś z rodziców. Zrobiła to jej matka. Pomogło niemieckie nazwisko panieńskie babki: Vogel. Pomógł również fakt, że w niemieckim gimnazjum była najlepszą uczennicą – dzięki wstawiennictwu dyrektora dostała volkslistę najwyższej kategorii i zmieniła nazwisko na Klomb.

W listopadzie 1942 r. została wysłana, jako „Jacek Drugi” do Wiednia, gdzie zajmowała się kolportażem prasy w ramach Akcji N i zbieraniem informacji o nastrojach społecznych. Żeby nie wzbudzać podejrzeń zapisała się na medycynę.

W kolejnym, 1943 r. Halina Kłąb wyjechała do Hamburga, gdzie miała poznać tajniki obrony przeciwlotniczej miasta. Udając naiwną turystkę, która chce poznać miasto zebrała wszelkie potrzebne informacje. Anglicy ocenili, że wypełniła swoją misję najlepiej ze wszystkich wysłanych tam wywiadowców. Za swoją działalność Halina została odznaczona brązowym Krzyżem Zasługi z Mieczami.

Wróciła do Hamburga w trakcie bombardowań.

W maju 1944 r. została aresztowana i poddana bardzo brutalnym przesłuchaniom. Przetrzymywana była w więzieniu kobiecym przy ul. Gdańskiej, gdzie wydano na nią wyrok śmierci. Udało się jej uciec podczas ewakuacji więzienia 17 stycznia 1945 r.

# data[].attributes.body
Urodziła się 5 maja 1923 r. w Łodzi jako pierworodna córka Wincentego Kłąba (chłopa z okolic Lipc Reymontowskich) i matki (szlachcianki z rodu Włodzimierskich). Uczęszczała do prywatnego, renomowanego, chrześcijańskiego gimnazjum żeńskiego Heleny Miklaszewskiej, a także do konserwatorium, gdzie pobierała lekcje gry na pianinie. Była utalentowana muzycznie, a jej wielkim marzeniem było zostać pianistką. Porzuciła je, kiedy w wieku 15 lat, usłyszała grającego swojego młodszego kolegę - uznała, że nigdy mu nie dorówna i porzuciła swoje marzenia

Wychowana w tradycjach patriotycznych czynnie działała w harcerstwie i sanacyjnej organizacji patriotycznej „Straż Przednia”.

Postawa ukształtowana w latach przedwojennych zaowocowała tym, że już na początku wojny zgłosiła się do konspiracji. Miała 16 lat.

# data[].attributes.body
Otwórz kartę i wyszukaj słowa

# data[].attributes.body
Przed wojną Włodarski był drużynowym 3 ŁDH im. R. Traugutta. Już w październiku 1939 r., po powrocie do Łodzi (wybuch wojny zastał go na wschodzie kraju), nawiązał kontakty ze swymi podopiecznymi. W ciągu kilku tygodni stworzył 10 – osobową grupę, która oprócz samokształcenia, zajmowała się również pracami wywiadowczymi, kolportażem pracy konspiracyjnej, wykupywaniem i gromadzeniem lekarstw. W konspiracyjnej 3 ŁDH w Łodzi zarejestrowano w czasie wojny 80 chłopców, a ponad 60 w 3 ŁDH w Niemczech, w Ludwigsburgu – stworzyli ją harcerze wywiezieni na roboty przymusowe.

Jednocześnie Włodarski uczył w tajnej szkole przy ul. Batorego 66. Prowadził tam zajęcia z rysunku, a w ramach świetlicy zajmował się wychowaniem patriotycznym. Efektem tego było powstanie kolejnej jednostki harcerskiej: zastępu Turów.

Aresztowany został 30 grudnia 1941 r. Przebywał początkowo w więzieniu przy ul. Sterlinga, a w połowie lutego 1942 r. przewieziono go do więzienia na Radogoszczu. Przez prawie rok był on poddawany śledztwu, które miało na celu ustalić jak wygląda działalność konspiracji w Łodzi. Nikogo nie wydał. Zmarł 17 listopada 1942 r.

# data[].attributes.body
Urodził się 13 czerwca 1921 r. w Poznaniu, gdzie spędził swoje wczesne dzieciństwo. Był uczniem Gimnazjum i Liceum im. Mikołaja Kopernika w Łodzi, gdzie w 1939 r. zdał maturę. Planował studia na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, ale wojna przekreśliła jego plany. Podjął naukę lokalnie, w łódzkim Pedagogium i kontynuował ją do 20 grudnia 1939 r., kiedy to Niemcy zamknęli wszystkie polskie szkoły na terenie Łodzi.

Rodzina Włodarskiego stała się jedną z ofiar akcji wysiedleń. Swoje mieszkanie na Marysinie musieli opuścić już w pierwszych miesiącach okupacji. Następnie, przez pewien czas, mieszkali przy ul. Rzgowskiej, zaś w 1940 r. rodzice Janusza zostali przesiedleni do Krakowa. On sam pozostał w Łodzi i przez kolejne lata mieszkał kątem u przyjaciół.

# data[].attributes.body
Zeskanuj kod i poznaj historię miejsca, w którym kształtował się patriotyzm Janusza Włodarskiego

# data[].attributes.body
Kiedy byłem bardzo mały,
bardzo malutki,
to mnie do snu kołysały
dwa krasnoludki.
Jeden na poduszce siadał,
grał na gęślikach,
drugi bajki opowiadał,
o czarownikach.

Potem, gdym już oczy zmrużył,
przez szparkę wyszły.
A kiedy urosłem duży,
więcej nie przyszły.

1940 r.

# data[].attributes.body
Już od początku okupacji hitlerowskiej w Łodzi, Maria Jasińska zaangażowała się w działalność konspiracyjną i społeczną. Dostarczała do obozu przejściowego przy ul. Łąkowej lekarstwa, odzież i żywność. Paczki z żywnością wysyłała również do obozów koncentracyjnych (przede wszystkim do Dachau), getta łódzkiego czy obozu przejściowego w Konstantynowie Łódzkim, w którym przetrzymywani byli duchowni.

W czasie okupacji Maria Eugenia Jasińska rozpoczęła pracę w aptece Cymera, znanej później jako Apteka pod Łabędziem przy ul. Wólczańskiej 37. Szybko udało się jej pozyskać zaufanie niemieckiego właściciela, dzięki czemu w piwnicy mogła przygotowywać dokumenty dla osób zagrożonych aresztowaniem. Korzystała również z magazynu z lekami.

Najsławniejszą akcją, w której wzięła udział Jasińska, a jednocześnie akcją, która stała się przyczyną jej aresztowania, była akcja Dorsze. W maju 1941 r. ze stalagu w Poznaniu uciekło siedmiu brytyjskich lotników. Trzech z nich, na początku czerwca, trafiło do Łodzi. Zadanie przetransportowania ich dalej, do Generalnego Gubernatorstwa, przypadło właśnie Jasińskiej. Na kilka dni, w związku z rozpoczęciem wojny niemiecko – sowieckiej, która uniemożliwiła przybycie łącznika z Warszawy, Jasińska osiadła wraz ze zbiegami koło Lubochni. Wszelka konspiracja była Brytyjczykom obca – po małej miejscowości chodzili w mundurach, rozmawiali publicznie po angielsku, wręcz obnosili się ze swoją obcością. W końcu jednak udało się wyprawić ich w stronę stolicy – misja Marii Jasińskiej zakończyła się sukcesem.

Niestety Brytyjczycy zostali zatrzymani na Bałkanach. Podczas przesłuchania opowiedzieli o szczegółach swojej ucieczki podając m.in. rysopis, imię i zawód kobiety, która pomogła im opuścić Łódź.

# data[].attributes.headline
Maria Eugenia Jasińska - aresztowanie i śledztwo

# data[].attributes.subject
Maria Eugenia Jasińska - aresztowanie i śledztwo

# data[].attributes.body
Maria Eugenia Jasińska została aresztowana 28 kwietnia 1942 r. i osadzona w więzieniu przy ul. Gdańskiej 13. Następny rok spędziła w więzieniu przy ul. św. Teresy. W toku, bardzo brutalnego, śledztwa nie wydała nikogo. Całe oskarżenie brała na siebie mówiąc: Szukaliście asów, a tym asem jestem ja. Dnia 8 marca 1943 r. została skazana na karę śmierci. Możliwe, że dzięki jej niezłomnej postawie w łódzkim śledztwie nikt, oprócz niej nie otrzymał najwyższego wymiaru kary.

Wyrok został wykonany 20 kwietnia 1943 r. Jej ciało, pomimo prośby samej skazanej, nie zostało wydane rodzinie. Do dnia dzisiejszego nie udało się ustalić miejsca jej pochówku.

# data[].attributes.body
Tablica upamiętniająca bohaterkę, znajdująca się na ścianie apteki, w której pracowało podczas okupacji

# data[].attributes.body
Otwórzcie plik i sprawdźcie czego dowiedzieliście się o naszej bohaterce

# data[].attributes.body
Ostatnie, wykonane w więzieniu, zdjęcie Marii Eugenii Jasińskiej

# data[].attributes.body
Urodziła się 29 listopada 1906 r. w Łodzi, w rodzinie robotniczej. Już od najmłodszych lat angażowała się w działalność organizacji młodzieżowych i charytatywnych takich jak harcerstwo czy Sodalicja Mariańska. W wolnym czasie pomagała ojcu, który pracował jako opiekun społeczny na Bałutach. Jej pragnieniem było zostać lekarzem i wybudować szpital – sanatorium dla dzieci w Łagiewnikach. Względy ekonomiczne sprawiły, że najpierw, jako dwunastolatka, musiała przerwać naukę w gimnazjum i zająć się młodszym rodzeństwem, a następnie nie mogła nie mogła studiować medycyny.  W 1932 r., po ukończeniu kursów farmaceutycznych, uzyskała stopień pomocnika aptekarza.

# data[].attributes.body
W latach 30. uzyskała stopień pomocnika aptekarza i pracowała w aptece Ubezpieczalni Społecznej.

# data[].attributes.body
Tam czekają na żywność nasi braci głodni, prześladowani, chorzy. A my tu
jeszcze nie umieramy z głodu.

Maria Eugenia Jasińska

# data[].attributes.body
W ostatniej rozmowie z matką mówiła:

Matuś nie płacz. Dzień dzisiejszy jest dniem mego zwycięstwa! Zwyciężyłam, nikogo nie wydałam... jestem spokojna o wszystkich, szczęśliwie skończyły się moje męki... uspokój się, stracisz mnie tylko jedną, będziesz jeszcze miała kogo do serca przytulić, a inne matki potraciły wszystkie dzieci... Matuś nie rozpaczaj, bo mnie przecież taką wychowałaś. Bądź dumna!