# data[].attributes.attachment_link.readable_text
'Links lullen, rechts vullen'

Ook op Facebook vroegen we mensen of ze vertrouwen hebben in de plannen van het nieuwe kabinet. Vooral mensen die niet tevreden zijn, reageerden. In een poll beantwoordde 67 procent de vraag met 'nee' en daaronder lieten de deelnemers in niet mis te verstane woorden weten waarom.

Een greep uit de reacties: "Nog nooit zo weinig vertrouwen gehad", "heb helaas meer vertrouwen in de cliniclowns", "we worden weer finaal bij de neus genomen", "één groot toneelstuk met Pinokkio!", "één pot nat", "links lullen, rechts vullen?", en "ze hebben stuk voor stuk allemaal hun verkiezingsprogramma verloochend. Stel bedriegers".

Sommigen zijn wel positief: "Ja, het volste vertrouwen!!", zegt iemand. En een ander vindt dat de nieuwe regering op zijn minst een kans moet krijgen: "Wat een negatieve geluiden! Ze hebben nog geen "stap" gezet, en worden nu al weggehoond, bah...!"

# data[].attributes.attachment_link.title
Vertrouwen in de toekomst? 'Niet met dit kabinet'

# data[].attributes.attachment_link.description
Ook op Facebook vroegen we mensen of ze vertrouwen hebben in de plannen van het nieuwe kabinet. Vooral mensen die niet tevreden zijn, reageerden. In een poll beantwoordde 67 procent de vraag met 'nee' en daaronder lieten de deelnemers in niet mis te verstane woorden weten waarom.

# data[].attributes.body
Na maandenlang overleggen en onderhandelen zijn ze er eindelijk uit......Kabinet Rutte III kan van start.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Het nieuwe kabinet neemt het belastingstelsel op de schop en dat heeft voor particulieren en bedrijven gevolgen.

Particulieren

- Iedereen die werkt gaat minder belasting betalen. In plaats van vier komen er twee belastingschijven: een laag tarief van 37 procent en een hoog tarief van bijna 50 procent. Vooral de middeninkomens profiteren daarvan: iemand met een bruto jaarsalaris van 40.000 euro gaat er zo'n 1200 euro op vooruit.

- De verlaging van de inkomstenbelasting wordt betaald uit de verhoging van het lage btw-tarief van 6 naar 9 procent. Daardoor worden bijvoorbeeld de dagelijkse boodschappen duurder, maar ook treinkaartjes.

- Wie een vermogen heeft van 25.000 euro of meer (bijvoorbeeld op je spaarrekening of in de vorm van een tweede huis) betaalt minder belasting. Tot 30.000 euro hoef je géén vermogensbelasting te betalen.

Bedrijven

- De dividendbelasting voor bedrijven wordt afgeschaft. Bedrijven betalen nu 15 procent belasting over het dividend dat ze uitkeren aan hun aandeelhouders.

- De vennootschapsbelasting, de belasting voor bedrijven over hun winst, gaat omlaag van 25 naar 21 procent.

- Energiebedrijven gaan energiebelasting betalen voor het gebruik van kolen- en gascentrales via een CO2-belasting. Hierdoor wordt elektriciteit uit kolen en gas duurder.

- Nieuwe online aanbieders van financiële diensten (fintech-bedrijven) krijgen een bankvergunning-light. Het kabinet wijst erop dat die bijdragen aan de innovatie en concurrentie in de sector.

- ABN Amro wordt zo snel mogelijk volledig naar de beurs gebracht, maar voor de Volksbank (SNS) is nog geen besluit genomen.

- Naar aanleiding van de overnamepogingen van PostNL, Unilever en AkzoNobel wil het kabinet een verschuiving van activistische aandeelhouders gericht op de korte termijn naar langetermijnbeleggers. Voor beursgenoteerde bedrijven wordt bij overnamepogingen een bedenktijd mogelijk gemaakt tot 250 dagen, "mits die het kapitaalverkeer niet raakt'.

Wonen

- De hypotheekrenteaftrek wordt vanaf 2020 versneld afgebouwd naar 37 procent. Dat treft vooral mensen met een hoog inkomen (boven de 68.000 euro), die in de hoogste belastingschijf zitten. Zij mochten dit jaar nog 50 procent hypotheekrente aftrekken van de belasting, maar dat wordt over een paar jaar dus 37 procent (het laagste belastingtarief).

- Deze lastenverhoging wordt gecompenseerd door een verlaging van het eigenwoningforfait. Dat is een percentage van de WOZ-waarde van je woning dat als inkomsten bij je belastbaar inkomen wordt opgeteld. Die gaat van 0,75 naar 0,6 procent.

- Mensen die hun hypotheek hebben afgelost gaan straks toch weer belasting betalen voor hun huis via dat eigenwoningforfait. Dat hoeft nu niet. Er komt een overgangsperiode van 30 jaar, en niet van 20 jaar zoals eerst de bedoeling was.

- De 'villabelasting' voor huizen van meer dan 1 miljoen blijft bestaan. Eigenaren betalen zo'n 4000 euro inkomensbelasting plus 2,35 procent van de waarde van hun woning boven die grens.

- Er komen meer betaalbare huurwoningen in de vrije sector. De huurtoeslag wordt mogelijk vereenvoudigd.

Toeslagen en ouderenkorting

- Voor het kindgebonden budget, de kinderopvangtoeslag en de kinderbijslag wordt in totaal 1 miljard euro extra uitgetrokken.

- Ouderen die de AOW-leeftijd hebben bereikt krijgen een hogere heffingskorting ofwel een hoger belastingvoordeel via de ouderenkorting.

# data[].attributes.attachment_link.title
Dit is wat je moet weten over het regeerakkoord

# data[].attributes.attachment_link.description
Het nieuwe kabinet neemt het belastingstelsel op de schop en dat heeft voor particulieren en bedrijven gevolgen. - Iedereen die werkt gaat minder belasting betalen. In plaats van vier komen er twee belastingschijven: een laag tarief van 37 procent en een hoog tarief van bijna 50 procent.

# data[].attributes.attachment_link.description
In de lesbrief Markt en Overheid staan de verschillende marktvormen centraal. Achtereenvolgens komen aan bod de markt van volkomen concurrentie, de monopolistische markt, het oligopolie en monopolistische concurrentie. De markt levert niet altijd de door de overheid gewenste uitkomsten.

# data[].attributes.body
In dit document vinden jullie de antwoorden van de zelftesten van de module markt en overheid.

# data[].attributes.headline
Eerste jaar 50% korting op je collegegeld

# data[].attributes.subject
Eerste jaar 50% korting op je collegegeld

# data[].attributes.body
Waarschijnlijk om je aan te zetten, vooral door te studeren. De andere plannen van het kabinet zijn ook gericht op lastenverlichting

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
- De nettozorguitgaven groeien het komende jaar met 5,4 procent naar 73 miljard euro. Dat komt mede door de stijgende lonen en prijzen.

- Het demissionair kabinet verwacht dat de zorgpremie volgend jaar stijgt met ongeveer 6 euro. Ruim 4 euro daarvan wordt veroorzaakt door de hogere lonen en prijsstijgingen in de sector. De daadwerkelijke premie wordt uiterlijk in november dit jaar vastgesteld door de zorgverzekeraars.

- Het eigen risico gaat ook omhoog van 385 euro naar 400 euro.

- Ter compensatie wordt de zorgtoeslag ook verhoogd. De maximale zorgtoeslag stijgt met 131 euro naar 1.197 euro. Voor meerpersoonshuishoudens stijgt de maximale zorgtoeslag met 194 euro naar 2.237 euro.

- De inkomensafhankelijke bijdrage voor werkgevers gaat van 6,65 procent naar 6,90 procent. Gepensioneerden en zelfstandigen betalen een verlaagde inkomensafhankelijke bijdrage. Deze gaat van 5,4 procent naar 5,65 procent.

- Er is 435 miljoen euro extra beschikbaar voor de verbetering van de kwaliteit van de verpleeghuiszorg. Dit bedrag zal in de komende jaren oplopen tot zo'n 2,1 miljard euro. Deze investeringen zullen stapsgewijs worden ingevoerd. Omdat het gaat om een wettelijke norm, kan het volgende kabinet het bedrag niet verlagen.

- Tot 2022 wordt er bij elkaar 350 miljoen euro geïnvesteerd in het beter opleiden van medewerkers, het aantrekken van nieuwe medewerkers en herintreders en het behoud van bestaande medewerkers in de zorg.
Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
- Het kabinet investeert 425 miljoen euro om de koopkracht van uitkeringsgerechtigden en ouderen met een klein pensioen te verbeteren.
Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
- Er is 270 miljoen euro beschikbaar gemaakt voor de verhoging van de salarissen van de basisschoolleraren.
Defensie
- De Koninklijke Marechaussee krijgt er eenmalig 2,2 miljoen euro bij. Vanaf 2019 wordt dit 23,4 miljoen euro extra per jaar.

- De Militaire Inlichtingen en Veiligheidsdienst (MIVD) krijgt er structureel 8 miljoen euro per jaar erbij voor de bestrijding van cyberspionage en -sabotage.

- Er komt structureel 20 miljoen euro bij voor grensbewaking.
Binnenlandse Zaken
- Voor de aanpak van grensoverschrijdende ondermijnende criminaliteit voor de komende vier jaar 12 miljoen euro uitgetrokken.

- De Kustwacht krijgt er volgend jaar 8 miljoen euro bij.
Economische Zaken
- De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) krijgt er eenmalig 25 miljoen euro bij.
Veiligheid en Justitie
- Er komt structureel 26 miljoen euro beschikbaar voor de aanpak van cybercrime.

- Het komende jaar is er 30 miljoen euro extra beschikbaar gesteld voor het afpakken van crimineel vermogen.

- De Dienst Speciale Interventies (DSI) krijgt er volgend jaar 18 miljoen euro bij om adequaat te kunnen reageren op mogelijke terroristische aanslagen. Vanaf 2019 wordt dat structureel 22 miljoen euro.
Infrastructuur en Milieu
- Er gaat 2,6 miljard euro in het hoofdwegennet, 965 miljoen gaat naar onderhoud en aanleg van vaarwegen.

- Er wordt in kaart gebracht welke maatregelen nodig zijn om de klimaatdoelen van Parijs te halen.

- Voor de verbetering van waterveiligheid is ruim een half miljard euro vrijgemaakt.

- 210 miljoen voor het beheer, onderhoud, vervanging en beschikbaarheid van zoetwater.

- Voor de noodzakelijke investeringen op de lange termijn voor de waterveiligheid en de zoetwatervoorziening (het Deltafonds), is 1,1 miljard euro gereserveerd.

- In het spoor wordt 2,2 miljard geïnvesteerd voor onder meer de nieuwe dienstregeling. Volgend jaar rijden elk uur zes intercity's tussen Amsterdam, Utrecht en Eindhoven.

- Er komt een kabinetsbesluit over verdere groei voor Schiphol na 2020. Ook wordt er gewerkt aan de openstelling van Lelystad Airport in april 2019.

# data[].attributes.attachment_link.title
Overzicht kabinetsplannen: Wat verandert er in 2018?

# data[].attributes.attachment_link.description
De koning heeft de troonrede uitgesproken en demissionair minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem heeft voor de laatste keer het koffertje gepresenteerd in de Tweede Kamer. Omdat het Binnenhof wacht op een nieuw kabinet, staat er dit jaar niet veel nieuws in de Rijksbegroting. Een overzicht:

# data[].attributes.body
Voor vandaag  staan de opgaven 2.5 t/m 2.8 (huiswerk do 5/10!) en 2.23. van hoofdstuk 3 de opgaven 3.4, 3.6 en 3.8.
na deze huiswerkopdrachten maken we van hoofdstuk 3 nog de opdrachten: 3.9, 3.10, 3.19, 3.30, 3.33 en 3.35.
van hoofdstuk 4 staan de opgaven: 4.6, 4.7, 4.9, 4.10 en 4.11 ......daarna herfstvakantie

# data[].attributes.body
Overheidsingrijpen vermindert de welvaart van een land....tja soms zijn andere zaken belangrijker.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Minimumprijs / garantieprijs

Als de overheid van mening is dat de productie van een bepaald goed in eigen land moet plaatsvinden, maar de marktprijs van het product regelmatig zó laag is dat producenten er niet van kunnen leven, kan de overheid een minimale prijs vaststellen. De overheid garandeert daarmee de producent een bepaalde opbrengst per product.
Binnen de Europese Unie is de garantieprijs vaak gebruik als ondersteuning van de landbouwsector.

Een minimumprijs is zinvol als de evenwichtsprijs lager kan worden dan een minimaal bedrag. In zo'n geval koopt de overheid (of een andere instantie) zoveel producten dat de minimumprijs tóch ontstaat. Extra vraag laat de prijs immers stijgen.

We kunnen dat als volgt weergeven:

Marktmodel:

We kunnen daaruit berekenen dat de evenwichtprijs (marktprijs) €8,- zal bedragen en dat er 200 mln. eenheden verhandeld zullen worden.

De overheid is van mening dat de productie van dit product in eigen land absoluut noodzakelijk is en dat de producenten bij een gemiddelde prijs van €8,- niet kunnen overleven.

Om deze redenen besluit de overheid de producenten te ondersteunen door hen een opbrengst te garanderen van €10,- (de minimum- of garantieprijs)

Ook deze minimumprijs kunnen we in het marktmodel weergeven.

Veel leerlingen raken verward omdat de minimumprijs boven de evenwichtsprijs wordt getekend. Toch is dat heel logisch: de overheid garandeert een prijs die (soms) door de markt niet gehaald wordt. De marktprijs is te laag, daarom grijpt de overheid in.

Er ontstaat echter een probleem:
Bij een prijs van €10,- is er geen evenwicht meer tussen vraag en aanbod.

DE VRAAG BEDRAAGT: q v = -25 x 10 + 400 = 150
HET AANBOD WORDT: q a = 50 x 10 - 200 = 300

Er ontstaat dus een situatie waarbij er meer aangeboden (300 mln. stuks) wordt dan gevraagd (150 mln. stuks).
Omdat de overheid de producenten €10,- per eenheid heeft gegarandeerd, zal de overheid dit aanbodoverschot tegen €10,- per stuk moeten opkopen (en vernietigen).

Wat er eigenlijk gebeurt is dat de overheid 150 mln stuks koopt, waardoor de vraaglijn zover naar rechts verschuift dat het snijpunt bij €10,- komt te liggen.

Indien de overheid een maximumprijs instelt, is zij van mening dat het gaat om een product dat voor iedereen 'noodzakelijk' is, maar de marktprijs zó hoog ligt dat niet iedereen zich het product kan veroorloven. Je kunt hierbij bijvoorbeeld denken aan de huurprijzen in de sociale sector of de prijzen van medicijnen.
De overheid wil er op die manier voor zorgen dat ook mensen met een lager inkomen dit belangrijke product kunnen kopen.

Marktmodel:

We kunnen daaruit berekenen dat de evenwichtsprijs (marktprijs) €8,- zal bedragen en dat er 200 mln. eenheden verhandeld zullen worden.

De overheid is van mening dat door de hoge evenwichtsprijs van € 8,- het product voor de lagere inkomens te duur zal worden.

Om deze redenen besluit de overheid de consumenten te beschermen door een prijs van € 6,- voor te schrijven (de maximumprijs).

Ook deze maximumprijs kunnen we in het marktmodel weergeven.

Veel leerlingen raken verward omdat de maximumprijs onder de evenwichtsprijs wordt getekend. Toch is dat heel logisch: de overheid wil de marktprijs die te hoog is voor de consument beperken (=lager maken).

Er ontstaat echter een probleem:
Bij een prijs van €6,- is er geen evenwicht meer tussen vraag en aanbod.

DE VRAAG BEDRAAGT: q v = -25 x 6 + 400 = 250
HET AANBOD WORDT: q a = 50 x 6 - 200 = 100

Er ontstaat dus een situatie waarbij er meer gevraagd (250 mln. stuks) wordt dan aangeboden (100 mln. stuks). Er ontstaat een vraagoverschot van 150 mln. stuks.
Op de woningmarkt kunnen we dit tekort herkennen aan de wachtlijsten voor huurwoningen.

Dit is een probleem dat de overheid vervolgens moeilijk kan oplossen. Dit is één van de redenen waarom een maximumprijs weinig gebruikt wordt.

# data[].attributes.attachment_link.description
De overheid kán besluiten om direct in te grijpen in de prijsvorming op de markt met een minimumprijs of een maximumprijs. In sommige gevallen is de prijs zó hoog dat mensen met een laag inkomen zich het product niet kunnen veroorloven. In andere gevallen is de prijs zó laag dat producenten niet in staat zijn te overleven.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Uitleg Samenwerken & Onderhandelen

Uitleg, Domein F - Samenwerken & Onderhandelen

Speltheorie is een techniek om de situatie tussen twee van elkaar afhankelijke beslissingsnemers te analyseren. Om op die manier de uitkomst van hun beslissing te kunnen [...]

Een Nash-evenwicht is een situatie binnen de speltheorie waarbij geen van beide spelers door alleen zélf iets anders te kiezen zijn resultaat kan verbeteren. [...]

Bij een prisoners dilemma ontstaat een Nash-evenwicht dat niet optimaal is.
Eenzijdig handelen kan de uitkomst niet verbeteren, maar door bijvoorbeeld samenwerking zou een betere uitkomst tot stand [...]

Er zijn verschillende soorten goederen; individuele goederen, collectieve goederen en quasi-collectieve goederen.
[...]

Internationale economische samenwerking: vrijhandel of protectionisme?
Aan de ene kant leidt vrijhandel op de lange termijn tot hogere welvaart. Aan de andere kant kan vrije handel op korte termijn leiden[...]

Arbeidsmarkt: onderhandeling

Wanneer we over de arbeidsmarkt spreken, dan hebben we het over het geheel van vraag naar- en aanbod van de productiefactor arbeid. [...]

Loononderhandeling is slechts één onderdeel van de onderhandeling over de totale arbeidsvoorwaarden. De meeste Nederlanders onderhandelen niet zelf over hun arbeidsvoorwaarden. Toch komen alle arbeidsvoorwaarden tot stand na onderhandeling. [...]

Een bedrijf zal altijd proberen zo goedkoop mogelijk te produceren. Hoeveel arbeid een bedrijf zal inschakelen zal (onder andere) afhankelijk zijn van de kosten van arbeid; de loonkosten. [...]

In de loononderhandeling wordt een brutoloon afgesproken.
Werkgevers hebben echter te maken met loonkosten die hoger zijn. Werknemers krijgen een nettoloon dat lager ligt. Het verschil wordt veroorzaakt door[...]

# data[].attributes.attachment_link.description
Uitleg Samenwerken & Onderhandelen Speltheorie is een techniek om de situatie tussen twee van elkaar afhankelijke beslissingsnemers te analyseren. Om op die manier de uitkomst van hun beslissing te kunnen [...] Een Nash-evenwicht is een situatie binnen de speltheorie waarbij geen van beide spelers door alleen zélf iets anders te kiezen zijn resultaat kan verbeteren.