# data[].attributes.body
Link ten prowadzi do strony z ofertą szkolenia w zakresie praw autorskich w pracy nauczyciela. Koszt to ok. 50zł i jest realizowany w formie e-learningu.

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Internetowy Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli kursy i szkolenia dla nauczycieli

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Program kursu

Celem szkolenia jest zdobycie wiedzy i umiejętności w zakresie prawa autorskiego oraz dozwolonego użytku szkolnego. W materiałach znajdują się również informacje na temat wykorzystania wizerunku oraz konkretne przykłady wykorzystania wizerunku oraz utworów w zakresie realizacji zadań dydaktyczno-wychowawczych placówki oświatowej.

W tym kursie nauczysz się:

Co to jest utwór?

Co jest chronione prawnie na terenie Polski?

Co to jest dozwolony użytek i jak z niego korzystać w szkole?

W jaki sposób legalnie wykorzystać utwór w szkole?

Co to jest dozwolony użytek i jak z niego korzystać w szkole?

Zasady licencjonowania oraz do kogo należy zwrócić się w celu wykorzystania utworu w warunkach poza dydaktycznych

Zasady korzystania z utworów podczas pracy zdalnej

Jak wygląda prawna ochrona wizerunku ucznia i nauczyciela w czasie pracy zdalnej

Kurs e-learningowy odpowiada 16 godzinom szkolenia stacjonarnego.

# data[].attributes.attachment_link.title
Prawo autorskie w pracy nauczyciela | IODN - Kursy i szkolenia dla nauczycieli online

# data[].attributes.attachment_link.description
Prawo autorskie w pracy nauczyciela | Internetowy Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli proponuje szeroki zakres szkoleń i kursów dedykowanych nauczycielom ⭐ Zapraszamy!

# data[].attributes.body
Wpis ten ukazał się w gazecie wyborczej. Dotyczy on wyjaśnienia kwestii praw autorskich a klasówek. Znajdziemy tam wypowiedź adwokata Zbigniewa Krugera, który mówi, że prawa autorskie nie zabraniają np. udostępniania kopii testów rodzicom.

# data[].attributes.attachment_link.description
Szkoły nie pozwalają rodzicom na kserowanie testów dzieci. Nauczyciele uważają, że to narusza ich prawa autorskie. - Nie po to wymyślamy

# data[].attributes.body
Załącznik ten to załącznik do zarządzenia nr.45/2019 dotyczący tego jak wygląda współpraca MEN z placówkami wydawniczymi.

# data[].attributes.body
Krótki filmik wyjaśniający czym tak właściwie są prawa autorskie. Treści zawarte w materiale są merytoryczne, krótkie i jasne. Wyjaśnione są wszystkie definicje, które wiążą się z prawami autorskimi np. utwór, jego rodzaje, twórca, jego prawa.

# data[].attributes.headline
Dozwolone korzystanie z utworów chronionych prawem autorskim

# data[].attributes.subject
Dozwolone korzystanie z utworów chronionych prawem autorskim

# data[].attributes.body
Wykład UJ w którym zawierają się informacje dotyczące tego co chroni prawo autorskie, jakie są zasady ochrony autorskoprawnej, korzystanie z utworów. W wywiadzie poruszona jest też kwestia wykorzystania utworów dla uczniów z niepełnosprawnością. Jest to aspekt dodatkowy, można skupić się na tej części pierwszej, bardziej merytorycznej aby usystematyzować wiedzę o prawach autorskich , lub dowiedzieć się więcej.

# data[].attributes.attachment_link.title
Wykład "Dozwolone korzystanie z utworów chronionych prawem autorskim dla potrzeb edukacyjnych..."

# data[].attributes.body
Filmik ten ma charakter poradnika, wywiadu. Wyjaśniona jest tutaj kwestia np. różnicy miedzy inspiracją a kopiowaniem, co się stanie kiedy przypadkowo naruszymy prawa autorskie. Materiał ten jest dość długi ale uważam, że każdy nauczyciel powinien go obejrzeć ze względu na to, że treści przekazywane w filmiku są jasne, klarowne i przede wszystkim ważne w pracy, tym bardziej, że coraz częściej TIK jest wykorzystywany w placówkach edukacyjnych.

# data[].attributes.attachment_link.title
Prawo autorskie, a lekcje online - poradnik dla nauczycieli - TIK w edukacji

# data[].attributes.headline
O czym warto pamiętać w pracy nauczyciela?

# data[].attributes.subject
O czym warto pamiętać w pracy nauczyciela?

# data[].attributes.body
Artykuł zawiera w sobie cenne informacje dotyczące np. zakresu obowiązywania praw autorskich w szkole, ochrony własności intelektualnej czy tego czego tak właściwie dotyczy prawo autorskie. Dodatkowo pojawia się tam informacja o szkoleniu odnośnie praw autorskich.

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Internetowy Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli kursy i szkolenia dla nauczycieli

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Wielu nauczycieli często korzysta z najróżniejszych materiałów szkoleniowych. W ramach nowoczesnych metod prowadzenia lekcji wykorzystuje dzieła znanych autorów i twórców. Ty również uatrakcyjniasz w ten sposób swoje zajęcia? Udostępniasz je też swoim uczniom w ramach ćwiczeń? A zastanawiałeś się nad tym, czy jest to legalne i zgodne z przepisami? Przeczytaj ten artykuł i dowiedz się, o czym musisz pamiętać, korzystając z czyichś publikacji i na czym polega prawo autorskie w pracy nauczyciela.
Ważny aspekt pracy nauczyciela - ochrona własności intelektualnej

Musisz zdawać sobie sprawę, że nie wszystkie wytwory pracy intelektualnej są objęte prawami autorskimi. Nauczyciel może bez problemu korzystać z urzędowych dokumentów i materiałów na użytek szkoleń, ale pod warunkiem, że nie narusza to treści chronionych odrębnymi przepisami. Nie są chronione na przykład:

akty normatywne lub ich urzędowe projekty, np. ustawy,

urzędowe dokumenty, materiały, znaki i symbole,

opisy patentowe,

proste informacje prasowe.

Jeśli chcesz wiedzieć, czym jest utwór, kim jest twórca czy też, na czym polega ochrona praw autorskich, koniecznie zapisz się na kursy online dla nauczycieli. Podczas wybranego szkolenia dowiesz się, co to jest dozwolony użytek - również w nauczaniu zdalnym oraz jak chronić wizerunek uczniów i własny.

Prawo autorskie. Czego dotyczy?

Przepisy takie pozwalają nauczycielom i uczniom na korzystanie z chronionych utworów bezpłatnie i bez konieczności uzyskania jakichkolwiek dodatkowych zgód właścicieli praw autorskich, czyli twórców i wydawców. Polskie ustawodawstwo dopuszcza:

kserowanie pomocy naukowych w celach edukacyjnych, ale nie zarobkowych,

prawo cytatu - pozwala przytaczać niewielkie fragmenty cudzej twórczości we własnych utworach bez uzyskania zgody twórcy, prawo to obejmuje wyłącznie utwory rozpowszechnione - opublikowane, przepis odnosi się do druku, utworów fotograficznych i plastycznych,

korzystanie w ramach imprez szkolnych.

Zakres obowiązywania prawa autorskiego podczas zajęć w szkole

Pomoce dydaktyczne nierzadko są chronione prawami autorskimi, z czego nie zawsze zdają sobie sprawę uczniowie, a często także ich wychowawcy i pedagodzy. W dobie wszechobecnego internetu i mediów społecznościowych każdego dniu udostępniasz uczniom różne materiały i prezentacje pomocnicze np. podczas nauczania hybrydowego i e-learningu. Jednak czy na pewno nie naruszasz w ten sposób czyichś dóbr intelektualnych?

Zarówno nauczyciele, jak i uczniowie mogą w ograniczonym zakresie udostępniać utwory objęte ochroną prawa autorskiego. Działa to jednak w określonej grupie. Nauczyciele mogą legalnie kopiować, skanować, wysyłać mailem czy nagrywać materiały edukacyjne dla swoich klas. Podobnie uczniowie - mogą to robić w grupie swoich rówieśników. Wszystko jest zgodne z prawem pod warunkiem, że utwory są wykorzystywane wyłącznie w celach dydaktycznych.

Dowiedz się więcej o prawie autorskim na szkoleniu dla nauczycieli w formie online!

Zapraszamy na szkolenie online o prawie autorskim i dozwolonym użytku w pracy nauczyciela. Tematyka została poszerzona. Nie obejmuje tylko standardowego kształcenia stacjonarnego, ale także nauczanie zdalne. Podczas warsztatów dowiesz się np.:

czym jest utwór i w jakim zakresie jest on chroniony,

kiedy i w jakim zakresie możesz korzystać z czyjejś twórczości intelektualnej,

kiedy musisz zapytać autora o zgodę,

czym dokładnie jest dozwolony użytek i jakie daje możliwości w szkole,

jak chronić swój wizerunek i dobra intelektualne i w jaki sposób rozmawiać o tym z uczniami.

Szkolenie: Prawo autorskie w pracy nauczyciela - to 16 godzin zajęć online. Wszystko odbywa się na wygodnej i prostej w użyciu platformie. Sam decydujesz, kiedy się uczysz. Masz 180 dni na ukończenie kursu i zdobycie certyfikatu.

Poszerzaj swoje kompetencje z nami

W naszej bogatej ofercie znalazły się szkolenia płatne i darmowe. Tworzenie programów nauczania w kształceniu ogólnym, Wykorzystanie narzędzi multimedialnych w dydaktyce, Wsparcie uczniów w stanach depresyjnych czy Prawo autorskie w pracy nauczyciela - to tylko ułamek tego, jakie szkolenia znajdziesz w IODN. Poszerz z nami swoją wiedzę! Przyda Ci się ona w wielu sytuacjach zawodowych. Nowe kompetencje z powodzeniem wykorzystasz np. do ochrony swojego wizerunku i własności intelektualnej. Z nami zdobędziesz odpowiednie narzędzia - reszta zależy od Ciebie! Serdecznie zapraszamy do kontaktu i zapisów!

# data[].attributes.attachment_link.title
Prawo autorskie w pracy nauczyciela. O czym warto pamiętać | IODN - Kursy i szkolenia dla nauczycieli online

# data[].attributes.attachment_link.description
Udostępniasz uczniom na lekcjach różne utwory i materiały dydaktyczne? W naszym poradniku znajdziesz przydatne informacje o prawie autorskim. Sprawdź!

# data[].attributes.body
W ten publikacji poruszona jest kwestia praw autorskich względem nauczyciela, który sam stworzył np. scenariusz lekcji. Wyjaśniona jest tam kwestia tego kiedy można mówić o naruszeniu praw autorskich. Dodatkowo pojawia się definicja czym tak właściwie jest praca twórcza, którą może chronić prawo.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
W jaki sposób nauczyciele mogą dochodzić swoich praw autorskich (scenariusze lekcji, imprez itp.)?

Nauczyciel, który stworzył autorski scenariusz lekcji, imprezy, program nauczania itp.,
korzysta z ochrony prawa autorskiego na zasadach ogólnych. Oznacza to, że przysługują mu takie same środki ochrony prawnej, jakie do dyspozycji ma każdy inny twórca.

Przed sięgnięciem po konkretne środki ochrony zauważyć jednak należy, iż ochrona prawa autorskiego nie obejmuje wszystkich elementów scenariuszy, konspektów czy programów przygotowanych przez nauczyciela. Ochronie podlega bowiem wyłącznie sposób wyrażenia (uzewnętrznienia) danych pomysłów, idei, przemyśleń. Prawo nie chroni natomiast samej idei, faktu, metody czy pomysłu na konkretny utwór - wartości te są dostępne dla wszystkich osób zainteresowanych stworzeniem własnych dzieł na ich podstawie.

a) Nauczyciel X ma prawo zastosować pomysł nauczyciela Z na prowadzenie zajęć, jeżeli X wyrazi go własnymi słowami (np. zainspirowany scenariuszem lekcji napisanym przez Z sam napisze podobny scenariusz). Niedopuszczalne jest natomiast przepisanie lub skopiowanie przez X scenariusza nauczyciela Z i używanie go jako własnego.

b) Nauczyciel X może skorzystać z metody nauczania stworzonej przez nauczyciela Z, jeżeli wyrazi jej zasady w samodzielnie przygotowanych zadaniach dla uczniów.

c) Nauczyciel X może skorzystać z pomysłu nauczyciela Z na daną imprezę, o ile użyje własnych środków wyrazu tego pomysłu.

d) Każdy nauczyciel ma prawo uczcić z uczniami rocznicę powstania warszawskiego. Powstanie jako fakt historyczny oraz idea wyrażania hołdu poległym nie podlegają bowiem ochronie. Natomiast konkretny sposób wyrazu czci dla omawianych wydarzeń stworzony przez nauczyciela X (np. przebieg uroczystości) będzie chroniony.

Pamiętać również należy, że
prawo autorskie chroni wyłącznie prace twórcze, tj. charakteryzujące się indywidualizmem i oryginalnością. Nie podlega zatem ochronie sposób wyrazu danej idei, jeżeli jest on jedynym możliwym sposobem wyrazu tej idei. Wówczas każdy może z takiego środka wyrazu skorzystać - wykluczona jest bowiem w tym przypadku jakakolwiek oryginalność podjętych działań, mimo że często wymagać one mogą olbrzymiego nakładu pracy.

Ochrony dochodzić można wyłącznie w przypadku naruszenia przez osoby trzecie praw autorskich, np. poprzez przywłaszczenie autorstwa dzieła lub bezprawne korzystanie z utworu. Zaznaczyć należy, że środki ochrony postawione do dyspozycji uprawnionego są rozmaite i zależą od rodzaju dokonanego naruszenia. Twórca wyposażony jest także w środki prewencyjne, mające na celu zlikwidować zagrożenie zanim jeszcze dojdzie do naruszenia praw autorskich.

Zgodnie z art. 78 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych[1] (dalej: prawo autorskie) twórca, którego osobista więź z utworem (np. prawo do autorstwa dzieła, oznaczenia go swym nazwiskiem, nienaruszalność treści i formy) została zagrożona cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania. W razie dokonanego naruszenia może także żądać, aby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków (np. aby złożyła publiczne oświadczenie o odpowiedniej treści i formie). Jeżeli naruszenie było zawinione, sąd może także przyznać twórcy odpowiednią sumę pieniężną tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę lub - na żądanie twórcy - zobowiązać sprawcę, aby uiścił odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez twórcę cel społeczny.

Inne nieco środki stawia do dyspozycji twórcy prawo autorskie
w razie naruszenia jego interesów majątkowych. W tym przypadku chronione są bowiem prawa majątkowe twórcy, czyli innymi słowy możliwość zarabiania na utworze. Wówczas, zgodnie z treścią art. 79 prawa autorskiego, twórcy przysługuje prawo do żądania, zależnie od okoliczności:

a) zaniechania naruszania,

b) usunięcia skutków naruszenia,

c) naprawienia wyrządzonej szkody,

d) wydania uzyskanych korzyści.

Dodatkowo, niezależnie od powyższych środków, uprawniony może się domagać jednokrotnego albo wielokrotnego ogłoszenia w prasie oświadczenia odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie lub podania do publicznej wiadomości części albo całości orzeczenia sądu wydanego w rozpatrywanej sprawie, w sposób i w zakresie określonym przez sąd, oraz zapłaty przez osobę, która naruszyła autorskie prawa majątkowe, odpowiedniej sumy pieniężnej na rzecz Funduszu Promocji Twórczości.

Powyższych praw dochodzić należy bezpośrednio od naruszyciela - jeżeli jednak nie wykona on swych obowiązków dobrowolnie, pozostaje wystąpienie na drogę sądową.

Podsumowując, stwierdzić należy, że twórcze, a więc nacechowane indywidualizmem i oryginalnością, prace nauczycieli podlegają ochronie prawa autorskiego. Wykorzystanie takich prac przez osoby trzecie bez zgody autora stanowi podstawę do wystąpienia przeciwko sprawcy z szeregiem roszczeń, których treść zależna jest od okoliczności danego przypadku.

Aplikant adwokacki

- Kancelaria Radców Prawnych Adamczyk i Spółka

www.kancelaria-adamczyk.pl

[1] Tekst jednolity Dz.U. z 2006 r., Nr 90, poz. 631 ze zmianami.

# data[].attributes.attachment_link.description
Porady eksperta to miejsce, gdzie doświadczeni prawnicy i specjaliści do spraw prawa oświatowego odpowiadają na pytania dotyczące prawa oświatowego.

# data[].attributes.body
Artykuł ten pojawił się na stronie Uniwersytetu Śląskiego kiedy edukacja była całkowicie zdalna. Przytoczone tam zasady są opisane w jasny i klarowny sposób. Dotyczą one zarówno nauczycieli jak i uczniów.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Nie ma znaczenia, czy materiały są podpisane lub oznaczone w jakikolwiek sposób - jeśli są udostępniane przez nauczycieli akademickich na platformach uniwersyteckich, oznacza to, że prawa autorskie przysługują nauczycielowi i Uniwersytetowi Śląskiemu (zgodnie z Regulaminem ochrony, korzystania i zarządzania wynikami prac intelektualnych na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach oraz

# data[].attributes.attachment_link.description
Nie ma znaczenia, czy materiały są podpisane lub oznaczone w jakikolwiek sposób - jeśli są udostępniane przez nauczycieli akademickich na platformach uniwersyteckich, oznacza to, że prawa autorskie przysługują nauczycielowi i Uniwersytetowi Śląskiemu (zgodnie z Regulaminem ochrony, korzystania i zarządzania wynikami prac intelektualnych na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach oraz

# data[].attributes.body
Prawa autorskie w ośrodkach edukacyjnych często są kwestią traktowaną bardzo pobieżnie. Artykuł ten zawiera informacje MEN, które tłumaczą i regulują prawa autorskie. Wskazują co może, a czego nie może nauczyciel. Dodatkowo wspomina się tam o tym jak uczniowie mogą przekazywać sobie różnego rodzaju materiały medialne itp.

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
EDUNEWS.PL - portal o nowoczesnej edukacji

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Informację z MEN powinien tak naprawdę przeczytać każdy nauczyciel w szkole. Nawet pobieżny przegląd różnych forum nauczycielskich bez najmniejszych trudności dostarczy dowodów na zupełną niedbałość o prawa autorskie, co może sprawić i szkole i nauczycielom poważne kłopoty. Dyrektorzy szkół powinni zatem zadbać, aby informacja z MEN trafiła do wszystkich nauczycieli, którzy w działalności dydaktycznej mają kontakt z prawami autorskimi. Czyli praktycznie do całej Rady Pedagogicznej.
Dozwolony użytek edukacyjny
Największy zakres swobód korzystania z treści w edukacji określony jest przez art. 27 ustawy o prawie autorskim, zgodnie z którym instytucje oświatowe mogą na potrzeby „zilustrowania treści przekazywanych w celach dydaktycznych" korzystać z rozpowszechnionych utworów w oryginale i w tłumaczeniu oraz zwielokrotniać w tym celu rozpowszechnione drobne utwory lub fragmenty większych utworów.

Aby bez obaw wykorzystać utwór w dowolny sposób, należy sobie odpowiedzieć na trzy pytania:

1. Czy wykorzystanie utworu następuje w ramach działalności instytucji oświatowej, uczelni lub jednostki naukowej w rozumieniu ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki?

2. Czy wykorzystanie utworu następuje w celach dydaktycznych?

3. Czy wykorzystanie utworu następuje na potrzeby zilustrowania przekazywanych treści?

Jeśli na powyższe pytania odpowiedź brzmi "tak", to zarówno nauczyciele, jak i uczniowie, mogą nieodpłatnie i bez konieczności uzyskiwania jakiejkolwiek zgody wykorzystywać utwory chronione prawami autorskimi. W ramach takiego wykorzystania możliwe jest także ich zwielokrotnianie (np. kserowanie czy drukowanie) - w przypadku drobnych utworów w całości, a w pozostałych przypadkach fragmentów utworów. Jak najbardziej dopuszczalne jest więc skserowanie i rozdanie każdemu uczniowi rozdziału powieści czy też wydrukowanie uczniom elektronicznych kopii utworów plastycznych (obrazów, grafik, szkiców, plakatów, etc.).

Ad. 1. Do grona instytucji, które mogą korzystać z dozwolonego użytku edukacyjnego należą m.in. przedszkola (publiczne i niepubliczne), szkoły (publiczne i niepubliczne), placówki oświatowo-wychowawcze, placówki artystyczne oraz szkolne punkty konsultacyjne (szkoły) prowadzone przy przedstawicielstwach dyplomatycznych, urzędach konsularnych i przedstawicielstwach wojskowych Rzeczypospolitej Polskiej. Dla możliwości powołania się na dozwolony użytek edukacyjny nie ma znaczenia ani miejsce działania instytucji (czy to w budynkach danej instytucji, czy np. na zielonej szkole lub na boisku sportowym) czy też pora wykorzystywania utworów (wykorzystywanie utworów nie musi następować w godzinach pracy instytucji).

Dopuszczalne jest odtwarzanie utworów muzycznych w ramach organizowanego przez szkołę kółka tanecznego, wykonywanie utworów muzycznych w ramach zajęć ze śpiewu czy prób orkiestry szkolnej/chóru czy też wystawienie sztuki przez kółko teatralne. Jeżeli jednak takie zajęcia będą prowadzone w budynku szkoły, ale nie przez szkołę (a np. przez prywatną firmę czy inną instytucję), wówczas osoba prowadząca takie zajęcia nie może powoływać się na dozwolony użytek edukacyjny. W tym zakresie rozstrzygającym jest, kto prowadzi dany rodzaj działań edukacyjnych (szkoła czy inny podmiot). Na przepisy dozwolonego użytku edukacyjnego nie mogą powoływać się prowadzące działalność edukacyjną (tj. działalność inną niż prowadzenie szkoły czy placówki w rozumieniu systemu oświaty) stowarzyszenia czy fundacje, ani też podmioty prywatne nie będące podmiotami systemu oświaty (np. firmy szkoleniowe).

Ad. 2. Warunkiem powołania się na dozwolony użytek edukacyjny jest działanie w celu dydaktycznym. W tym zakresie niewystarczające jest odwołanie się do kształcąco-wychowawczej roli szkoły. Istotne jest, aby każde wykorzystanie chronionego utworu odbywało się w ramach działalności dydaktycznej. Przy czym, przez działalność dydaktyczną należy rozumieć nie tylko nauczanie przedmiotów, ale również pozostałą działalność edukacyjną zawierającą się w wychowawczo-opiekuńczej sferze działalności statutowej szkół i placówek systemu oświaty, tj. działalności edukacyjnej podejmowanej podczas zajęć pozalekcyjnych (np. wycieczki krajoznawcze), zajęć wychowawczych (np. lekcja wychowawcza) oraz opiekuńczych (np. zajęcia świetlicowe). O ile jest spełnione wymaganie dydaktyczne, nie ma znaczenia forma prowadzonych zajęć - dozwolony użytek edukacyjny obejmuje zarówno zajęcia lekcyjne, jak i pozalekcyjne (np. kółka zainteresowań, zajęcia wyrównawcze, etc.).

Szczególną uwagę należy zwrócić na wyświetlanie uczniom filmów czy innych nagrań lub utworów audiowizualnych. Dla oceny czy odtworzenie utworu audiowizualnego odbywa się w celu dydaktycznym na pewno duże znaczenie ma rodzaj wyświetlanych filmów (ich tematyka), okoliczności wyświetlania (zajęcia lekcyjne czy pozalekcyjne) oraz wkład nauczyciela w zajęcia, w ramach których film zostaje wyświetlony (połączenie projekcji z jego omówieniem czy dyskusją albo tylko odtworzenie filmu). Zawsze dozwolone będzie odtworzenie filmu/nagrania pokrywającego się tematycznie z zajęciami, połączone z jego omówieniem przez nauczyciela (np. adaptacja lektury szkolnej wyświetlana na lekcji języka polskiego, programy dotyczące historii na lekcjach historii czy też audycje w języku obcym odtwarzane na lekcjach danego języka obcego).

Ad. 3. Korzystanie z utworów w ramach dozwolonego użytku edukacyjnego musi odbywać się na potrzeby zilustrowania przekazywanych treści. Dla oceny tego elementu ważny jest kontekst, w którym następuje wykorzystanie chronionego prawami autorskimi utworu. Wykorzystanie utworu musi być tematycznie uzasadnione prowadzoną dydaktyką. Wykorzystanie utworu pozwala na podniesienie jakości działań edukacyjnych poprzez zastosowanie dodatkowych elementów. Element ten bardzo mocno łączy się z dydaktycznym charakterem wykorzystania utworu opisanym w ad. 2.
E-learning
Nauczyciele i uczniowie mogą w ograniczonym zakresie udostępniać utwory objęte ochroną prawa autorskiego. Może to się jednak dziać jedynie w ograniczonej liczbowo grupie osób uczących się lub nauczających, które są zidentyfikowane przez instytucję oświatową. Oznacza to, że nauczyciele mogą legalnie kopiować, skanować, wysyłać mailem, czy nagrywać na pendrive'y materiały edukacyjne (w tym utwory objęte ochroną prawa autorskiego) dla swoich uczniów. To samo mogą robić uczniowie dla swoich rówieśników. Dzieląc się nimi w Internecie muszą jednak pamiętać, że ich rozpowszechnianie nie może wykroczyć poza grupę zidentyfikowanych uczniów i nauczycieli (aspekt ten powinien być uwzględniony w sposobie wykorzystania utworów). W pełni dopuszczalne jest rozsyłanie przez nauczycieli elektronicznych kopii utworów za pośrednictwem e-maili, zamkniętych grup dyskusyjnych, zamkniętych forów tematycznych, z użyciem wirtualnych dysków czy z użyciem innych narzędzi. Istotne przy tym jest, aby w każdym momencie osoba udostępniająca materiały w dany sposób mogła zidentyfikować grono osób korzystających z takich utworów. Wskazane jest, aby udział w takich grupach wymagał akceptacji ze strony moderatora lub innej weryfikacji tożsamości osoby dołączającej do grupy.
Prawo cytatu
Nie wszystkie realizowane przez nauczycieli i uczniów zadania będą mogły zostać uznane za dokonywane w ramach dozwolonego użytku edukacyjnego. Szczególnie w sytuacjach, gdzie działania edukacyjne nauczycieli i uczniów „wykraczają poza mury szkolne" (np. tworzenie stron internetowych, udostępnianie własnej twórczości przez media społecznościowe) czy też np. służą innym celom niż działalność oświatowa lub naukowa. W takich sytuacjach pomocne może być natomiast tzw. prawo cytatu. Prawo cytatu to dopuszczalna możliwość przytoczenia w tworzonym przez siebie dziele fragmentów rozpowszechnionych utworów lub drobnych utworów w całości bez zgody ich twórcy i bez uiszczania na jego rzecz wynagrodzenia.

W ramach cytatu mogą być wykorzystywane zarówno urywki rozpowszechnionych utworów, utwory plastyczne i fotograficzne, a także drobne utwory w całości. Oznacza to, że cytat może być stosowany do każdej kategorii utworów - nie tylko tekstów, ale także zdjęć, grafik czy filmów. Cytowanie powinno być uzasadnione celami cytatu, takimi jak wyjaśnianie, polemika, analiza krytyczna lub naukowa, nauczanie lub prawami gatunku twórczości (np. karykatura). Cytat nie może być główną treścią w tworzonym przez nauczyciela czy ucznia materiale, a wyłącznie dodatkowym elementem, bez którego część stworzona przez nauczyciela/ucznia może samodzielnie istnieć (choć jest wówczas niepełna lub mniej atrakcyjna dla odbiorcy). Cytatem może być również motto/myśl przewodnia umieszczona przed esejem lub artykułem.

Cytując należy za każdym razem pamiętać o wskazaniu imienia i nazwiska twórcy oraz źródła, z którego cytat pochodzi. W przypadku korzystania np. ze zdjęć opublikowanych na stronach internetowych, konieczne jest podanie adresu strony internetowej i autora zdjęcia (niewystarczające jest podanie jako źródła określenia "Internet").
Imprezy szkolne
W ramach dozwolonego użytku wolno nieodpłatnie wykonywać i odtwarzać rozpowszechnione utwory podczas imprez szkolnych, jeżeli nie łączy się to pośrednio lub bezpośrednio z osiąganiem korzyści majątkowych i artyści wykonawcy oraz osoby odtwarzające utwory nie otrzymują wynagrodzenia (art. 31 ust. 2 ustawy o prawie autorskim). Oznacza to, że w ramach uroczystości szkolnych można zarówno recytować poezję, wystawić sztukę teatralną, grać na żywo muzykę, śpiewać piosenki, odtworzyć nagranie z płyty czy też wyświetlić tekst piosenki podczas trwania uroczystości.
Zakup licencji
Pomimo szerokich możliwości korzystania z utworów w ramach dozwolonego użytku dla instytucji oświatowych w konkretnych sytuacjach często pojawiają się wątpliwości, czy dane działanie podlega pod zakres dozwolonego użytku, czy instytucja oświatowa powinna wykupić licencję od osób uprawnionych. Szczególnie w przypadku instytucji oświatowych, które organizują dla swoich uczniów pokazy filmowe odbywające się poza zajęciami szkolnymi, częstą praktyką jest zgłaszanie się do nich firm lub organizacji reprezentujących producentów filmowych, które oferują całoroczne licencje na niekomercyjne publiczne odtwarzanie utworów. Konieczność pozyskania zgody producentów filmów uzasadniana jest tym, że filmy odtwarzane są nie na potrzeby zilustrowania treści przekazywanych w celach dydaktycznych.

Dlatego za każdym razem, zanim instytucja oświatowa zdecyduje się na podpisanie umowy i zapłatę wynagrodzenia firmie reprezentującej twórców, czy organizacji zbiorowego zarządzania, powinna najpierw zbadać, czy realizowane działania nie podlegają pod dozwolony użytek przewidziany w przepisach ustawy i dopiero na tej podstawie podejmować decyzje dotyczące ewentualnego zakupu licencji.
(Źródło: Ministerstwo Edukacji Narodowej)

# data[].attributes.attachment_link.description
Informację z MEN powinien tak naprawdę przeczytać każdy nauczyciel w szkole. Nawet pobieżny przegląd różnych forum nauczycielskich bez najmniejszych trudności dostarczy dowodów na zupełną niedbałość o prawa autorskie, co może sprawić i szkole i nauczycielom poważne kłopoty. Dyrektorzy szkół powinni zatem zadbać, aby informacja z MEN trafiła do wszystkich nauczycieli, którzy w działalności dydaktycznej mają kontakt z prawami autorskimi.