# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Lir, ondan daha eski olan arpın bir evrimi gibi görünür. Bu evrimi yönlendiren şey antik Orta Doğu'daki göçebe kültürlerin büyük arptan daha taşınabilir bir enstrüman yapma arzusuydu. Arp inanılmaz derecede eski bir çalgıdır ve MÖ 3300 - MÖ 3000'e ait ilk çizimleri antik İsrail'deki Kuzey Batı Jezreel Vadisi'nden geliyor. Bununla birlikte hem arp hem de lirin kökeni 60.000 yıllık bir geçmişe sahip olan müzik yayına uzanır. Orta Taş Çağı'nın bu basit müzik aleti bugün bile Afrikalılar tarafından kullanılıyor.

Enstrüman olarak lir

Tarihte lirin birçok çeşidi ve benzeri yapıldı. Örnekleri Avrupa, Asya ve Afrika'da bolca görülür. Mezopotamya Ur liri, Latin lira, Arap tanbūrası veya Norveç gigası bunlar arasında. İçlerinden antik Yunanlar belki de liri en çok seven toplum oldu. MÖ 2000'deki Tunç Çağı'nın Minos ve Kiklad uygarlığında lirin izlerine rastlanır. Lir burada kaplumbağa kabuğundan yapıldı ve chelys, dört telli phorminks ve yedi telli kithara ile yakın benzerliğe sahipti. Bununla birlikte çalgının ilk çıktığı yer Mezopotamya'dır.

İlk lirler arp büyüklüğündeydi ve Ur'da keşfedildi. İnanılmaz bir şekilde, MÖ 2600'e uzanıp Mısır'daki Piramitlerin inşasından önceye dayanıyorlar. Ur'daki bu lirlere Altın Boğa Liri ve Gümüş Lir denildi. Bu lirleri ortaya çıkaran Richard Dumbrill aynı zamanda 3400 yıllık Hurri İlahisi isimli tarihin en eski müzik parçasını da deşifre etmiştir. Şurada lir ile çalındığı bir video yer alıyor. Yunanlılar liri kaplumbağa kabuğu, bağırsağı ve sazlardan yaptı. Lirin bir çeşidi olan kithara'nın Anadolu'dan çıkması gibi lirin de Trakya'dan Avrupa'ya yayıldığına inanılıyor.

MÖ 2000'de lir biraz daha küçüldü ve arptan biraz daha farklılaştı. Ancak hala taşınabilir değildi. Yukarıda lirler ve dansçıların resmedildiği bir mağara çizimi yer alıyor. Negrav, İsrail'de bulunan mağara çizimi MÖ 2000'e ait ve Ur'daki klasik lirlerin farklı bir modifikasyonunu göstermektedir.

Antik Mısır'da MÖ 1650 - 1550'de Hiksos yönetimindeki 15. Hanedan döneminde lir artık taşınabilir forma küçüldü. Mısırlıların bu küçük liri Kenanlardan aldığı düşünülür. Burada 18. Hanedan'a ait bir lir tasviri görülüyor.

Arpın aksine gitar gibi çalınan lir Antik Yunan'a gelindiğinde artık iki sabit dik kola (pecheis) veya boynuza (kerata) sahipti. Bronz, ahşap, fildişi veya kemikten akort kulakları (kollopes) vardı ve tellerin tutturulduğu küçük dikey bir köprü mevcuttu. Eşit uzunlukta ve değişen kalınlıkta (genellikle koyun bağırsağından) üretilen yedi tel bu köprü ile kuyruk parçası (kordoton) arasına oturdu. İnsanlar liri tahta, metal veya fildişi bir mızrap ile çaldılar. Oturarak veya ayakta çalınan enstrüman bazen müzisyenin omzundan geçen bir taşıma kayışı ile kullanılırdı.

Müzisyenlerin çoğu erkekti

Lir çalan müzisyenlerin çoğu erkekti, ancak sanattaki bazı tasvirler arasında kadın lir müzisyenler de görülür. Antik Mısır'da veya Minos'ta (MÖ 1420-1300) olduğu gibi. Antik Yunan'da lir müzisyenlerinin sanat gösterilerinde ayırt edici uzun elbise giymeleri onlara özel bir statü veriyordu. Ayrıca Minos hiyerogliflerinde lir müzisyenlerinin eşsiz bir sembolü olduğu da görülür.

Lir, resmi ziyafet, sempozyum, dini tören, cenaze töreni ve müzik yarışmaları gibi her türlü etkinlikte ya tek başına ya da şarkı veya lirik şiir eşliğinde çalınıyordu. Sanatın tüm formlarında sıklıkla tasvir edilmiştir. Şimdiki Muğla-Marmaris bölgesinden antik Thera şehrinde (MÖ 900'ler) bir freskte mavi bir maymun tarafından çalınan küçük üçgen lir bulunmuştur. MÖ 130 itibariyle Ege boyunca üretilen lirlere S şeklinde kollar eklendi ve sıklıkla su kuşlarıyla süslendi.

Antik Yunan'da tüm lir müzisyenleri sağlak resmedildi

Antik Yunan'da bir lahitte yedi telli bir lir, başka bir duvar resminde beş telli bir lir ve bir kraterde (vazo) üç telli bir lir çizimi görülmüştür. Miken'den günümüze ulaşan süslü fildişi lir parçaları bulunur. MÖ 8. yüzyıldan kalma çanak çömleklerde sıklıkla lir figürler görülür. İlginç olansa Yunan sanatında tasvir edilen tüm lir müzisyenlerinin sağlak olması. Bugün MÖ 5. yüzyıldan kalma bir kaplumbağa ses kutusu ve MÖ 6. yüzyıldan kalma akort kulakları bulunuyor. MÖ 300'lerde başlayan Helenistik dönemden gelen ve bütün halinde hayatta kalan lirler keşfedildi. Tıpkı bir Antikythera gemi enkazından çıkarılan bronz lir gibi.

Lir, eğitimin vazgeçilmez bir parçasıydı

Müzik çalmak ve özellikle lir çalmak Yunan eğitiminin ayrılmaz bir parçası oldu. Bazı ertingü figürlerin bile bu müzik eğitiminden yararlandığı görülür. Örneğin ünlü Aşil, bilge kentaur Cheiron'dan lir çalmayı öğrenir. Filozof Platon, müzik eğitimine uygun enstrümanlar için sadece lir veya kithara'yı önerir.

Dahası birkaç Yunan şehir devleti madeni paralarına liri basmıştır. Karya'daki (MÖ 600-550) Kalynda'ya ( Muğla) ait gümüş staterin arka tarafında bir kaplumbağa kabuğu liri görülür. Apollon ile olan ilişkisi nedeniyle MÖ 6. yüzyılda Delos adasının gümüş drahmisine lir basıldı. 2. yüzyıldan 1. yüzyıla kadarki Kos sikkelerinin ön yüzünde Apollon'un başı ve arka yüzünde beş telli bir lir vardı. Aynı dönemde Apollon'a ve İlham Perileri'ne adanmış tapınağın olduğu Thespiai'daki sikkelerin arka yüzlerine üç telli lir işlendi.

# data[].attributes.attachment_link.title
Lir: En köklü müzik aletlerinden birinin hikayesi - UNGO

# data[].attributes.attachment_link.description
İçindekiler göster I. Enstrüman olarak lir II. Müzisyenlerin çoğu erkekti III. Antik Yunan'da tüm lir müzisyenleri sağlak resmedildi IV. Lir, eğitimin vazgeçilmez bir parçasıydı Lir, ondan daha eski olan arpın bir evrimi gibi görünür. Bu evrimi yönlendiren şey antik Orta Doğu'daki göçebe kültürlerin büyük arptan daha taşınabilir bir enstrüman yapma arzusuydu.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Arp, çoğunlukla Klasik Batı Müziğinde kullanılan en eski, telli bir müzik aletidir. Sabit sesli bir çalgıdır. Her tel üç ayrı ses çıkarabilir. Gam notalarının karşılığı olan yedi pedalın tutturulduğu oluk hazinesi, çınlama kasası sütun ve konsol bölümlerinden oluşmaktadır.

Bir yayla ok atılırken gerilip bırakılan yay kirişi bir tınlama sesi çıkarır. Tek telli olan yaya değişik uzunluklarda teller ekleyip onların gerginlikleriyle oynayarak değişik sesler çıkarıldı. Sonraları sesi yükseltmeye elverişli bir gövde(tını kutusu) eklenince gerçek bir çalgı yapılmış oldu.

Bunlardan geliştirilen ilk çalgılardan biri " lir" di. Yunanlar ve Romalılar çok yaygın olarak kullandıkları liri Tanrı Hermes'in boş bir kaplumbağa kabuğuna teller takarak yaptığına inanıyorlardı.

Orkestralarda kullanılan dik konuma tutulan arp, çağdaş orkestra çalgıları arasında telleri yalnızca parmakla çekilerek çalınan tek çalgıdır. Arpın 47 teli ve yedi pedalı vardır. Pedalların yardımıyla tellerin sesi değiştirilebilir. Bu pedallar üç ayrı konuma getirilebilir. Böylece bir nota diyez ve bemol olabilir.

Notaları birbirinden ayırabilmek için notalara çeşitli renkler verilir; do telleri kırmızı, fa telleri ise siyah mavi veya koyu mavidir.

# data[].attributes.attachment_link.description
Arp, çoğunlukla Klasik Batı Müziğinde kullanılan en eski, telli bir müzik aletidir. Sabit sesli bir çalgıdır. Her tel üç ayrı ses çıkarabilir. Gam notalarının karşılığı olan yedi pedalın tutturulduğu oluk hazinesi, çınlama kasası sütun ve konsol bölümlerinden oluşmaktadır. Bir yayla ok atılırken gerilip bırakılan yay kirişi bir tınlama sesi çıkarır.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ut ya da Ud, telli bir müzik aleti. Kelimenin aslı Arapça'da sarısabır veya ödağacı anlamındaki el-oud dan gelir.[kaynak belirtilmeli ] Baştaki el- sözcüğünün, bazı dillerde olup bazılarında olmayan harf-i tarif (belirgin tanım edatı) olduğunu bilen Türkler bu edatı atmış, geriye kalan oud ('ayn, waw, dal) kelimesini de - gırtlak yapıları ayna uygun olmadığı için - "ut" şekline sokmuşlardır.[kaynak belirtilmeli ] Dillerinde tanım edatı olan batılılar, 11-13. yüzyıllar arasındaki Haçlı Seferleri sırasında tanıyıp Avrupa'ya götürdükleri bu saza, fr:luth, en:lute, de:Laute, it:liuto, Alaut (İsp.)Laúd, Luit (Dat.) gibi hep L ile başlayan isimler vermişlerdir. Hatta saz yapıcılığı anlamında kullanılan lütiye kelimesi de yine lütfen yapılmadır (aslı Fransızca luthier).

Ud çalan kişiye "udî" denir.

Kimi kaynaklarda udu Farabi'nin icat ettiği söylenir,[kaynak belirtilmeli ] ancak Farabi'den çok önce minyatür ve kabartmalarda ud ve benzeri çalgılar bulunur. Farabi'nin mucit olarak algılanmasının esas sebebi uda hakim bir müzisyen olması ve uda getirdiği akort sistemidir. Döneminde ud hakkında en kapsamlı bilgiyi verenlerden biri olan Farabi, o döneme kadar 4 telli bir saz olan uda 5. teli eklemiştir. Ud hakkında Farabi'den İbni Sina (980/1037) Kitabu'ş Şifa adlı eserinde en meşhur aletlerden biri olduğunu söyler. Akordu ve ses aralıkları gibi teknik bilgileri, şekillerle anlatır. 10. yüzyılda İhvan-ı Safa risalelerinde musiki aletlerinden bahsedilirken bunların en güzel olanının ud olduğu belirtilir..

Tekne (gövde), göğüs (kapak), sap, burguluk ve teller olmak üzere beş esas elemandan meydana gelen udun yapımına, eleman sıralamasında da görüldüğü gibi, tekneden başlanır. Udun teknesi; gemi karinasını andıran, eni ve boyuna yapıştırılmış 4-5 cm kalınlığındaki parçalardan oluşan bir kalıp üzerine, 70 cm boy, 2 ila 4 cm en ve 3 mm kalınlıktaki dilim yaprak veya çemberlerin, çoğunlukla aralarına - hem estetik, hem sağlamlık amaçlı - kontrast renkli tek veya çift filetolar konularak işlenmesiyle meydana getirilir. Günümüzde bazı yapımcıların, parçaları tekne kavsine uygun boşluksuz olarak yapıştırılmış veya yine aynı formda yekpare alüminyum olarak kullandıkları kalıplar üzerine, ortada geniş, uçlarda sivri ve işlem orta eksenden başladığı için hep tek sayıda çevirdikleri dilimler, genellikle maun, ceviz, paduk, vengi, kelebek, nadiren de erik veya zeytin ağacındandır. Önceden ısıtılarak kalıbın eğimli profili kabaca verilen dilimler ütü ve ince kâğıt yardımıyla kalıba çekildikten sonra, belirli yerlerdeki küçük monte çivileri çıkarılarak kalıptan alınır ve bu defa dilimlerin içbükey yüzeyi, çenber ve filetoların uzun birleşme hattı boyunca kalın kâğıt veya ekstrafor yapıştırılarak kuvvetlendirilir.

Yaylı sazlarda olduğu gibi uzun da bir şekli var. Yapımdan önce malzemeyi seçmek gerekir. Ud teknesi; ceviz, maun, erik, kayısı, akça ağaç, kiraz, ithal ağaçlardan magase, vengi, pelesenk gibi birçok ağaçtan yapılmaktadır. En önemlisi kemanda da olduğu gibi üst tabladır. Seste başarı elde edebilmek için tablanın yani göğsün kaliteli ve çok kuru ladin ağacından yapılması gerekir. Ancak güzel ve yumuşak bir ses elde etmek için tabla kalın olmamalıdır. Çünkü ses dalgaları utun teknesine aksederek tablaya yansıyarak titreşim sağlar. Utta ses tablasının yüzde yetmiş beş önemi vardır, buna uyulduğu takdirde güzel ses almak mümkün olacaktır.

Udun akort usulleri

Ut tellerinin dört türlü akort şekli vardır ki şunlardır: 1) Geleneksel beş telli utta (inceden kalına); sol-re-la-mi-re; 2) Çağdaş altı telli utta (aynı sırayla): sol-re-la-mi-re-la (Targan bu kalın La'yı çalacağı parçaya göre bazen kalın Sol olarak da kullanmıştır); 3) Bacanos'un yaptığı değişiklik; sol-re-la-mi-si-fa diye; 4) Cinuçen Tanrıkorur'un akort sisteminde sol-re-la-mi-si-en kalın mi.

Udun, eskiden uzun süre zeytinyağına yatırılan genç ve erkek kartalın kanadından yapılan mızrabı (teleği), bugün yerini hem esnek, hem sağlam kaliteli plastik malzemeden, 11-13 cm boy, 6 mm en ve 0.6-0.8 mm et kalınlığında ve hafifçe incelen uçları parabolik olarak yuvarlatılıp keçe ile parlatılmış mızraplara bırakmıştır. (İnce plastikten çanta sapı veya yoğurt kabı kapağından yapılmış mızraplar, kaliteli saz ve icrâcılar için söz konusu değildir.) Bunun ile beraber günümüzde imal edilen İ-20 adlı plastik malzemeden yapılma orta esneklikteki mızrablar da tercih edilmektedir.

Bunun yanında, mızrabın sertlik derecesi ve esnekliği (flexibilitesi) icrâcının alışkanlığına göre değişebilir. Bu konuda bir standart ya da şart koşulması uygun olmaz. Zîra kimi büyük icrâcılar sert mızrab tercih ederlerken kimi icrâcılar ise daha yumuşak ve esnek mızrab tercih etmişlerdir. Meselâ, Targan'ın orta sertlikte ve ucu inceltilmiş esnek mızrab kullandığı, Yorga Bacanos'un ise oldukça sert mızrab kullandığı söylenir.

Ut Muallimi,Hafız Mehmed 1902

Hocasız Ut Öğrenmek Usûlü, Ali Salahi Bey 1910

Ut metodu,İskender Kutmani. Tarih yok.

Ut Öğrenme metodu,Kadri Şençalar 1984

Ut metodu,Onur Akdoğu,1984

Ut metodu,Şerif Muhittin Targan (Hazırlayan: Zeki yılmaz,1995)

Uygulamalı Ut metodu, Bahattin Turan 1993

Ut metodu, Temel Hakkı Karahasan 1993

Ut metodu, Gelenekle Geleceğe,Mutlu Torun1993

Ut metodu, Gülçin Yahya 2005

Ut metodu,Görerek Dinleyerek 1-2-3 (DVD), Mutlu Torun 2005,2006

Ut Alıştırmaları, Gülçin Yahya 2001

Ünlü Virtüöz Yorgo Bacanos'un Ut Taksimleri, Gülçin Yahya 2002

Temel Ut Eğitimi, Ersin Ersavaş, İbrahim Kararoğlu İstanbul Büyükşehir Belediyesi Yayınları 2005

1. Ethem Ruhi Ungör, Farabi'nin Musiki Yönü (Uluslararasý Ýbn Türk, Harezmi, Farabi, Beyruni, İbn Sina Sempozyum Bildirileri), s.61-105, Ankara 199

2. Temel Ut Eğitimi, Ersin Ersavaş, İbrahim Kararoğlu İstanbul Büyükşehir Belediyesi Yayınları.

# data[].attributes.attachment_link.description
Ut ya da Ud, telli bir müzik aleti. Kelimenin aslı Arapça'da sarısabır veya ödağacı anlamındaki el-oud dan gelir.[kaynak belirtilmeli ] Baştaki el- sözcüğünün, bazı dillerde olup bazılarında olmayan harf-i tarif (belirgin tanım edatı) olduğunu bilen Türkler bu edatı atmış, geriye kalan oud ('ayn, waw, dal) kelimesini de - gırtlak yapıları ayna uygun olmadığı için - "ut" şekline sokmuşlardır.[kaynak belirtilmeli ] Dillerinde tanım edatı olan batılılar, 11-13.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Citole bir oldu telli bir müzik aletidir yakından ortaçağ keman (ilişkili, viol , vielle , gigue ) ve yaygın 1200-1350 den kullandı. Çeşitli dillerde başka isimlerle biliniyordu: cedra, cetera , cetola, cetula, cistola, citola, citula, citera, chytara, cistole, cithar, cuitole, cythera, cythol, cytiole, sitolis , gytolle, sitole, sytholle, sytole ve zitol. Modern gitar gibi , farklı notalar elde etmek için sap kısmından manipüle edildi ve bir mızrapla alındı ​​veya tıngırdatıldı(Citole'nin kazması uzun, kalın, düz ve muhtemelen fildişi veya tahtadan yapılmıştır). 14. yüzyılın sonlarında büyük ölçüde kullanım dışı olmasına rağmen, İtalyanlar 16. yüzyılda cetra ( İngilizce cittern ) olarak "değiştirilmiş biçimde yeniden tanıttılar" ve gitarın gelişimini etkilemiş olabilir. ilave olarak. Aynı zamanda İngiltere'de de öncü bir enstrümandı, halkı boyunlu, koparılmış enstrümanlarla tanıştırdı ve insanlara yeni gelen lavta ve gitternlere hızla geçmek için gereken kavramları verdi . İki olası alt enstrüman, Portekiz gitarı ve Korsikalı gitardır. Cetera , her iki ağaç türü.

Bugün esas olarak sanat ve edebi kaynaklardan bilinmektedir. İlk örnekler arasında 12. Yüzyıldan Provençal şiir (orada citola denir ); ancak 13. ve 14. yüzyıllarda ortaçağ sanat eserlerinde el yazması minyatürlerde ve heykellerde daha yaygın olarak sergilendi. Sanat tek biçimli bir enstrüman değil, bunun yerine çok sayıda varyasyonu olan bir enstrüman gösterdi. Sanatta gösterilen çeşitlilik, enstrümanın "belirsiz" olarak adlandırılmasına neden oldu. Sanat eserinden, bilim adamları bunun genellikle dört telli bir enstrüman olduğunu ve "kutsal yapraktan" yuvarlak gitar şeklindeki bir gövdeye ("T-şekilli" bir gövde olarak adlandırılabilir) kadar her şeye sahip olabileceğini biliyorlar. Resimler ve heykeller varken, yüzyıllar boyunca sadece bir enstrüman hayatta kaldı.

Warwick Kalesi ile ilişkili tek kurtulan, 1290-1300 civarında yapıldı. Şimdi British Museum'un koleksiyonunda korunmaktadır . Bir noktada, muhtemelen on altıncı yüzyılda, uzun köprülü, 'f' delikli ve açılı klavyeli keman tipi bir enstrümana dönüştürüldü; bu nedenle, enstrümanın tepesi orijinal görünümünü temsil etmez. Bu alet büyük bir kafa karışıklığına neden oldu. Bu bir etiketlendi keman 18. yüzyılda, bir Gittern başlayan 20. yüzyılın başlarında ve son olarak bir citole sonra 1977'de Bu karışıklığın kendisi, citoles ve gitterns'in doğası hakkındaki kafa karışıklığının bir göstergesidir; Enstrümanlar ve gelenekleri bir kez ortadan kalktıktan sonra, sonraki yüzyıllarda bilginler, şiirden ve diğer edebiyattan hangi imgelerin ve heykellerin hangi isimlerle gittiğini bilmiyorlardı. Ek olarak, bilim adamları pasajları öyle bir şekilde tercüme ettiler ki, edebiyatın kendisine her zaman güvenilemez. 1911 Encyclopædia Britannica tarafından alıntılanan bir örnek : citole için özel bir referans, Wycliffe'in İncil'inde (1360) 2. Samuel vi. 5: " Harpis ve sitols ve timpan ". Ancak, Yetkili şekli vardır psalteries ve Vulgate . Britannica citole psaltery için başka bir isim olması gerekiyordu edildiğini de sözde bir kutu şeklindeki enstrüman sıklıkla ışıklı missals görülen Ortaçağ'da ile karışıklığa da sorumlu, Gittern . Terimlerin ortaçağ kullanımında örtüşüp örtüşmediği modern tartışmaların konusu olmuştur. Citole ve gittern arasındaki tartışma, Lawrence Wright'ın 1977 tarihli The Medieval Gittern ve Citole: A Case of Mistaken Identity adlı makalesinde büyük ölçüde çözüldü .

Özellikler

Citole, tek bir tahta bloktan oyulmuştur ve üstüne ayrı bir ses tahtası yapıştırılmıştır. Diğer her şey bir boyun, yanlar, alt kısım, omuz noktaları (veya yanlardan çıkıntı yapan kollar) ve boynun karşısındaki uçta bir topuz içeren tek bir tahta parçasıydı.

Daha önceki citoles'lerin en belirgin özelliklerinden biri derin bir boyundu, o kadar kalın ki boyunda bir başparmak deliği oyulmuş. Enstrüman citterne dönüştükçe bu özellik yavaş yavaş azaldı , önce büyüdü ve daha sonra ensede bir kancaya dönüştü (bazı citternlerin bir özelliği). Boynun kendisi kısaydı, genellikle vücudun uzunluğundan daha kısaydı ve oyuncuların ellerinin tüm perdelere ulaşmak için fazla hareket etmesine gerek yok.

Belgelenen bir başka özellik de, bir kaseye kavisli veya modern bir gitar gibi düz olmayan, bunun yerine "her iki taraftan yukarı doğru, boyunda uzanan merkezi bir çıkıntıya" doğru meyilli olan sırttı. Arka ve ses tablası, modern bir gitar gibi paralel olmak veya bir lavta veya gittern gibi bir kase oluşturmak yerine, enstrümanın dibine yakın bir şekilde birbirine yaklaşarak birbirine göre eğimli olabilir . Çoğu citole sanat eseri, altta bir nokta gösterir (genellikle bir Fleur-de-lis veya yonca şeklinde , iplerin bağlanabileceği sabit bir nokta oluşturur. Çiviler hem enstrümanın ucuna periyodik olarak monte edilmiş hem de keman gibi bir pegbox'ın yan tarafına yatay olarak monte edilmiş olarak gösterildi. Warwick sithole buna iyi bir örnek değil çünkü değiştirilmiş; başlangıçta altı uca monte edilmiş mandal vardı. Peg delikleri modifikasyon sırasında kapatıldı, ancak alet röntgenle çekildiğinde görülebiliyordu.

Enstrümanın genel şekli değişiyordu, ancak dört form yaygın olarak resmedildi: kutsal yaprak şeklindeki aletler, T şeklindeki, vazo şeklindeki aletler ve maça şeklindeki aletler.

Holly-leaf citoles , beş köşeli (her köşede bir ve alt uçta bir tane) olan bir kutsal yaprak gibi bir anahattı. Farklı sanat eserlerinde köşeler eksik olarak gösteriliyor; örneğin aletin alt kısmını, orada köşeler olmayacak şekilde, sadece alt kısımdaki noktayı yuvarlayarak. Resimli bir örnek, Brunetto Latini'nin "Li livres dou tresor" eserindeki deniz kızları olabilir. Oyulmuş bir örnek Strasbourg Katedrali'nden olabilir .

T-şekilli sitoller , omuz çıkıntılarının veya kolların (genellikle yoncaların) dışarı çıktığı, enstrümanın tepesinde belirgin bir T şekline ve yuvarlak bir tabana sahipti. Gösterimdeki örnekler arasında Queen Mary Psalter sitolleri yer alır. Oyulmuş örnekler arasında Strazburg Katedrali'ndeki sitoller yer alır .

Vazo şeklinde citoles yuvarlak bir tabana ve omuz (yerine büyük çıkıntılar küçük yuvarlak terminasyonları olan bir kare bölüm vardı t ). Warwick Kalesi citole'si ve Lincoln Katedrali'ndeki vitraydaki citoles ve Haute-Normandie'deki Évreux Katedrali gibi belirgin bir bele sahip olabilirler . Belin daha az belirgin olduğu bir örnek, Robert de Lisle sitolesidir.

Maça şeklindeki sitoller , bir kürek veya kürek sillouette'e benzeyen yuvarlak bir tabana sahiptir. Bazıları t şeklindeki sitollerle örtüşebilir, ancak maça şeklindeki sitoller omuz çıkıntılarından yoksundur, bunun yerine kanatları yukarı bakar. Bu stilin bir örneği c'dir. 1180-1196 Benedetto Antelami'nin Parma citole heykeli. Bu şekle sahip sanat, öncelikle İtalya'da bulunur.

Teller ve akort

Tek dizeler ve kurslar

El yazması çizimler ve heykellerdeki citole tasvirlerinin çoğu, onu dört tel ile gerilmiş olarak gösterir. Bununla birlikte, bazıları üç, dört veya beş ayrı dizide gerilmiş enstrümanları gösterir. British Museum citole'de başlangıçta altı tel için mandallar vardı (enstrüman kemana dönüştürüldüğünde ve X-Ray fotoğrafçılığında ortaya çıktığında delikler kapatılmıştı). Bu enstrümanda boyun, modern bir gitarda olduğu gibi altı ayrı tel için yeterince geniş değil. Bu altı dizeleri olası bir düzenlemesi üç olurdu kursları iki dizeleri. Bu , Santa María la Mayor Collegiate kilisesine monte edilmiş bir citole heykeli de dahil olmak üzere, heykeldeki tasvirlere benzer olacaktır; bu, üç sıralı (ikisi iki telli, biri tek telli) olarak yorumlanmıştır.

Teller genellikle enstrümanın üstündeki pimlerden, ses tablasının uzunluğu boyunca ve bir köprünün üzerinden geçer. Enstrümanın alt kısmında varyasyonlar vardır. Yonca bir bağlantı noktasıdır ve aletlerin ona sabitlemek için farklı yolları vardır. Bazıları keman tarzı kuyruk parçalarının kendisine bağlı olduğunu açıkça gösterir ve bazı citoles'lerde kuyruk parçasının olması gereken yerde bir daire, belki de tellerin tutturulduğu bir halka veya bir delik vardır.

Dize malzemeleri

Citole'deki tel teller konusunda araştırmacılar arasında görüş ayrılıkları olmuştur. Bir araştırmacı, Thurston Dart, 1948'de citole'nin tel tellerle gerildiğini belirtti. Dart'ın citole'un soyundan gelen bir enstrümanı olan metal gergili citern ile ilgili makalesinde bilgi yer aldı. Otuz yıl sonra başka bir araştırmacı, Ephraim Segerman, citole için metal tellere karşı tel telleri konusunu ele aldı ve citole'nin metal telleri kullanmamasının bir nedenini buldu: bu tür teller citole'nin ömrü boyunca yaygın olarak mevcut değildi (daha sonra 14. yüzyılın ikinci yarısında modası geçmiş). Segerman, kullanımı boyunca sitolün büyük olasılıkla bağırsak telleri ile gerildiğini söyledi.Bununla birlikte, demir metal teller, citole'nin büyük ölçüde modası geçmiş olduğu zaman, su gücü sayesinde 14. yüzyılın sonlarında daha yaygın olarak kullanılabilir hale geldi. Avrupa'da (özellikle İrlanda) bazı arplar gümüş, altın ve pirinç teller ile gerildiği için metal tellerin kullanımı tamamen imkansız değildi; bununla birlikte, gümüş, altın ve pirinç tellerin daha önceki kullanımı, İrlanda arp ve zeburlarıyla sınırlı görünüyor .

Çoğu citoles'de köprü, enstrümanın altına yerleştirilmiş olarak gösterilir. Parma citole üzerinde, ses tablasının ortasına yerleştirilmiştir. Çoğu resimde köprünün kesin ayrıntılarını çıkarmak zordur. Robert de Lisle sitole üzerindeki köprü, çizilmiş köprülerin çoğuna tipiktir. Görüntüye bakmak bir belirleme sürecidir: Köprünün şekli ses tahtasında düz durur mu (köprünün yukarı ve aşağı kısmının yüksekliği ve şekli hakkında hiçbir bilgi olmadan) yoksa dikey mi gösteriyor? köprünün üstü ve altı ile birlikte görüntüleniyor ve ses tahtasında köprünün genişliği hakkında bilgi yok mu?

Üç boyutlu bilgi veren bir görüntü, heykelde yapılan Exeter Katedrali citole'sinden. Oymalı çalgı, bir çerçevenin köşesi gibi inşa edilmiş, ses tablasına köşesi yukarı ve iki ucu ses tablasına bir üçgen gibi gelecek şekilde yerleştirilmiş kalın bir köprüye sahiptir. İpler, köprü görevi gören keskin köşenin üzerinden geçti.

Hem derin boyun hem de serbest boyun sitolleri resimlerde perdeli olarak tasvir edilmiştir. Perdeler genellikle çiftler halinde gösterilir (boyundaki bir pozisyonu işaretlemek için iki perde). Perde pozisyonlarının sayısı değişir. Bir Cantigas de Santa Maria citole'de dört perde, diğerlerinde beş perde vardır. Robert de Lisle Psalter sitole (başparmak delikli derin boyun) beş perde ile tasvir edilmiştir. Queen Mary Psalter sitolleri beş gösteriyor gibi görünüyor. St. Savin citole manastırı, Lincoln Katedrali (vitray) citole ve Giorgiano boyama citole sekiz tanesini gösteriyor. Perdeli hiçbir enstrüman günümüze ulaşmadığından, perdelerin doğası varsayımdır. Seçenekler arasında, perde olarak boyun etrafına bağlanmış iplerin ve bir tür kalıcı olarak monte edilmiş perdenin kullanılması yer alır. Çoğu illüstrasyon, hangisinin kullanıldığını bilecek kadar ayrıntılı değildir. Bir istisna, Giorgiano tablosudur.bu da perdenin boyuna kadar gittiğini gösteriyor, bağlı ip perdeler. St. Savin derin boyunlu sitole de ayrıntılıdır ve boyun boyunca uzanan ipleri göstermez. Ducal Palace Studiolo Cittern/Citole, perdeler yerine boyunda kesikler gösterir.

Ayarlama hakkında konuşurken citole adını veren Orta Çağ'a çağdaş belgeler keşfedilmedi. Sonuç olarak, araştırmacılar citole'un nasıl akort edildiğini anlamak için diğer enstrümanlara bakmak zorunda kaldılar. Bahsedilen bir belge Berkeley El Yazmasıdır. Kaliforniya Üniversitesi Müzik Kütüphanesi, MS. 744 . Profesör Ephraim Segerman, "cithara" etiketli ud benzeri bir enstrüman için belgedeki girişin citola'ya uygulandığını öne sürdü. Bir notla başlayarak, dizeler 2., 4. ve 4. ile ayrıldı (cdg-c' gibi). Ayırma ikinci da soyundan araçlar tarafından kullanılan ayarlamalar oluştu kullanılarak, çünkü diğer ayarlamalar daha bu daha uygun düşünce Cetra ve cittern . Ayar, belirli müzik modları için faydalı olacaktır. İkincisi, bir telde bir dron tonunun diğerinde melodi ile üretildiği alternatif bir dron kullanımına izin verir; sonra ikisi rol değiştirirdi. Bu, Lidya modunun (citole'nin doğal akordu) ve Mixolydian modunun şarkılarını karıştırırken faydalı olacaktır .

Başka bir araştırmacı olan Christopher Page'in 1986 tarihli Voices and Instruments of the Middle Ages: Instrumental Practice and Songs in France 1100-1300 adlı çalışmasında , kanıtların tellerin 4. ve 5. ve oktavlarda akort edildiğine işaret ettiğini söylediği bildiriliyor.

Ses delikleri

Resimlerde iki farklı ses deliği stili mevcuttur. Bir tür, udlardaki ses deliklerine benziyor; ses tablasının merkezine yakın bir yerde, gül adı verilen büyük, ayrıntılı bir dairesel oymayla kesilmiş bir daire. Sitole gülleri, sonraki yüzyıllarda lavta gülleri kadar ayrıntılı değildir. Bu tür, Queen Mary Psalter ve Ormesby Psalter'daki resimlerde görülebilir.

Diğer bir ses deliği türü, ses tahtasında ve bazen de enstrümanın yanlarında açılan deliklerden oluşur. Ses tahtasındaki delikler, enstrümanın dört köşesinden oyulmuştur. Ek olarak, delikler, eğer varsa bir gülün olacağı yerde konumlandırılmış bir daire şeklinde kesilmiştir. Bu ikinci tip, St. Savin sitolesi olan Cantigas de Santa Maria'da bulunur. Soundholes ile heykel oyma içerir olduğunu Diğer sanat Burgos Katedrali ve Leon Katedrali . Kenarları delikli enstrümanlar arasında Ducal Palace Studiolo cittern ve Christian Rault'un web sayfasında "Plate 4 : Toro Collegiate : West Door, ca 1240" etiketli citole yer alıyor: Koparılmış enstrümanlara yeni yaklaşımların ortaya çıkışı, 13. - 15. yüzyıllar.

Performans

Citole ve vielle, birlikte çalışıyor

Laurence Wright, vielle ve citole'yi "simetrik bir çift" olarak nitelendirerek, ikisinin yalnızca sık sık birlikte oynama olarak gösterilmediğini, aynı zamanda literatürde yaygın olarak birlikte listelendiğini söyledi. Ayrıca birlikte gösterildiklerinde, genellikle benzer kuyruk parçalarına, enstrümanların ses tablasına uzanan benzer klavyelere ve benzer perdelemelere (ki bu vielles için nadirdi, ancak sanatta citoles ile oynarken daha yaygındı) dikkat çekti. İki enstrüman arasındaki bir başka örtüşme, Mauricio Molina tarafından "Li autres la citole mainne Towards a Reconstruction of the Citole's Performance Practice" adlı makalesinde bahsedilmiştir, citole'un oktavlar, beşinciler ve dördüncüler gibi ayarlanmasını sağlayan iki belgenin mevcut olmasıydı. vielle. Molina, iki enstrümanın eşleşmesinin nedenini biraz düşündü. Dans müziğinin yaygın olduğuna ve citole'nin neredeyse her zaman eşlik edecek vielle'ye sahip olduğuna dikkat çekti. Modern koparılmış ve eğik enstrümanlar hakkında düşünerek, ikisinin birbirini iltifat ettiğini tahmin etti ve bu tür müzikte citole'un amacının "vielle'nin keskin atağıyla bulanık telaffuzunu netleştirmeye yardımcı olmak; topluluk çalmayı sürekli ritmikliği ile sıkılaştırmak" olacağını söyledi. alt bölüm;ve yaylı çalgının vızıltısı ve perdeleri ile tonlamasını güvence altına alın." Ayrıca genel ses seviyesini artıracağını düşündü.

Enstrümanların benzer olmasının bir başka avantajı (benzer perdeler ve akort dahil), bir oyuncunun hem yaylı bir enstrüman hem de citole çalarak daha çok yönlü olabilmesidir.

Drone akorları

Kraliçe İçin Ek A Müzik Aletleri Fit: Bir Ortaçağ Citole Metamorfoz olduğuna dikkat çeken citole enstrüman ellerin çok sınırlı hareketini izin ve citole öncelikle oynadıkları öne gerçekleştirildi yolu drone akorları . Makale, zaman tutmak için tekrar tekrar birkaç nota çalarak ritim enstrümanları olarak kullanıldıklarını öne sürdü. Makaleye göre bu, enstrümanları kemanlarla eşleştirmek için bir nedendi. Bu, özellikle boyundaki elin boyunda yukarı ve aşağı hareket etmesini engelleyen bir parmak deliği olan derin boyunlu sitoller için geçerli olacaktır.

Ortaçağ kökenleri

Müzikolog Laurence Wright , New Grove Müzik Aletleri Sözlüğü'nün 1985 baskısındaki citole girişinde , citole'nin İtalya veya İspanya'dan çıkıp kuzeye doğru hareket ettiğine dair bol miktarda kanıt olduğunu söyledi. İtalya için erken bir örnek olarak Parma'da heykeltıraş Benedetto Antelami'nin bir heykelini önerdi ve bunun "bir citole'nin tarihlenebilen en eski heykeli ve en iyilerinden biri" olduğunu söyledi. Bu sitolün "kürek" şeklinde olduğunu belirtti. Görsel ve dilsel olarak yaygın kanıtların olmamasına dayanarak, Wright enstrümanın İtalyan kökenli olmasının daha az olası olduğunu hissetti.

Olası citole sanat eserlerinin geniş dağılımı nedeniyle İspanya'nın enstrümanı icat etmeye çok daha muhtemel bir aday olduğunu hissetti. Bir örnek, Rylands Beatus'tan (c. 1175, MS), arkası eğik uçlu (lavta ve citole gibi) ve keman tarzı bir çivili (önde mandallı düz çivili) olan belli kemanları içerir . Wright'ın bahsettiği başka bir erken görüntü, Carboeiro'daki heykelde kutsal yapraklı bir sitole , c. 1238-1266. Wright ayrıca Cantigas de Santa Maria'yı yazıp çizdiren Kral Alfonso el Sabio'nun o sırada sarayında iki "citoler" olduğundan bahseder.

Alice C. Margerum'a göre, citole ve onu gösteren sanat eserlerine yapılan atıfların çoğu 1175-1390 arasındaki döneme aittir. O, citole teriminin farklı Avrupa dillerinde ("Latin, Oksitanca, Fransız, Kastilya, Anglo-Norman ve Alman") "13. yüzyılın ikinci yarısında" gelişti. İki dizi veriyi gösteren bir harita derledi: citole heykeli olan yerler ve citole el yazmaları üreten yerler. Heykelin çoğu Kuzey İspanya ve Güneydoğu İngiltere olarak gösterilirken, birkaçı Kuzey Fransa'da. Elyazmaları en çok Kuzey Fransa ve Güneybatı İngiltere'de, bazıları daha büyük Fransa, İspanya ve İtalya'da gösteriyor.

Daha eski ve daha spekülatif kökenler

Wright ayrıca citole'nin (ve kemanlar dahil diğer Avrupa enstrümanlarının) daha eski kökenlerine ilişkin tarihsel kanıtlar hakkında da yazdı. Citole'nin gelişimi için iki farklı teorinin artılarını ve eksilerini tarttı. Ona göre (1984) o sırada iki seçenek vardı: 1) Winternitz'in bir klavye ekleyerek citole'yi klasik kithara'ya kadar takip eden teorisi ve 2) keman ya da "oryantal boyunlu bir enstrüman" ile bir ilişki. Örnek olarak Airtam Frizi'ni kullandı, ancak bu özel enstrümanın doğrudan atasını varsayma konusunda uyardı. 9.-10. Yüzyıl Karolenj El Yazmaları (Stuttgard Zeburu, Utrecht El Yazması ve Charles Kel İncil) ile MS 1198'de bir heykel olan sonraki kanıt arasında 200 yıllık bir boşluk olduğu gerçeğine itiraz etti. Parma). Eski elyazmalarını daha sonraki kanıtlarla ilişkilendirmek için bir çözüm sundu; 9. ila 13. Yüzyıllara tarihlenen Beatus Apocalypse elyazmalarından bazıları. Beatus Elyazmaları'nın tasvirleriyle ilgili olarak ele aldığı bir konu, bunların büyük ölçüde stilize olmaları ve herhangi bir enstrümanın citoles olduğunu kesin olarak söylemenin zor olmasıdır. En yakınları Rylands Beatus'tandı bariz keman ve citole özelliklerine sahip olan, ancak aynı zamanda lavtalarla (Kıyamet el yazmaları yapıldığında kesinlikle İber Yarımadası'nda bulunan) özellikleri de paylaşıyordu. O (eğer Apocalypse Manuscripts'teki bazı enstrümanlar citoles olarak sayılırsa), bazı oval ve armut biçimli enstrümanların (normalde keman veya koparılmış keman olarak görülen) citoles olarak kabul edilmesi gerekebileceği sonucuna vardı.

Winternitz teorisi, sürekli bir zincir

Dr. Emanuel Winternitz derste ve 1961 tarihli The Survival of the Kithara and the Evolution of the Cittern adlı makalesinde müzik aletlerinin zaman içinde evrimleştiğinden bahsetti . Bu açıdan bakıldığında, luthierler yeni enstrümanlar ürettikçe müzik enstrümanları değişir; enstrümanlar, müşteri tercihlerini önemsemeden eski enstrümanların özelliklerini korur. Winternitz, antik cithara'ya bir klavye verildiği ve boyunlu enstrümanlara dönüştürüldüğü bir model gördü . Charles the Bald Bible, Utrecht Psalter ve Stuttgard Psalter'daki illüstrasyonları bu dönüşüme örnek olarak yorumladı ve yazdığı kitap ve makalelerde daha birçok örnek verdi. Onun fikrinin bir kısmı, medeniyetlerin sürekli olarak geçmişi yeniden keşfettikleri ve yeniden yarattıkları rönesanslardan geçtiğiydi. Eski enstrümanları yeniden yaratan bu rönesanslardan biri olarak Karolenj Rönesansına işaret etti. Ayrıca klasik zamanlardan beri kesintisiz bir "gelenek akımı" olduğuna inanıyordu.

Winternitz'e göre, Stuttgart Zebur'da eski özellikler, cythara'nın 9. Yüzyıl çizimlerinde görülüyordu. Enstrümanın, cithara lirindeki "boyunduruğu" ve cithara lirinin kollarından kalan "muazzam süslü kanatları" hatırlatan bir "üstyapısı" vardı.

Teoriye göre, lirin iki kolu arasında bir boyun inşa edildi ve daha sonra lirin kolları "kanatlar" olarak köreldi (kuyudaki "tokalar"). 9. Yüzyıl kitaplarından, Charles the Bald Bible ve Utrecht Psalter'dan resimler bu teoriyi göstermektedir. Gelişim, erken cithara lirinden, enstrüman formları (jenerik olarak cithara olarak adlandırılır), citole ve cittern haline gelerek devam etti. Winternitz, Westwood'un 1859 tarihli makalesinden, Danimarka, Prusya ve Hollanda'da Bir Turun Arkeolojik Notları'ndan alıntı yaparak, Utrecht Zebur keşiflerini yaptığı için bir Profesör Westwood'a itibar etti : "...sık sık antik kitharayı bir kithara gövdesine sahip ama boyunduruğun yerine boynu olan bir aletle, başka bir deyişle bir citern ile yan yana gösterir, yani bu terimi şu ana kadar geriye yansıtmak istersek 9. yüzyıl. Perdeler genellikle boyunda dikkatlice belirtilir, kanatların zarif eğriliği, yakınlardaki kitharaların kollarına tam olarak karşılık gelir. "

Başka bir teoriye göre, Laurence Wright ve mızraplı kemanlar

Gittern ve citole arasındaki farkları temizlemekle tanınan müzikolog Laurence Wright, Winternitz'in sürekli dönüşümü konusunda tam olarak ikna olmadı . 1985 yılında The New Grove Dictionary of Musical Instruments'da citole için yazdığı girişte, citole'nin ancak o zamanlar Avrupa'da yaygın olan koparılmış kemanlardan yaratılabileceğini söyledi (Diğer enstrümanlar bunlarla ilgili gitar kemanı ve erken vielle ve viol). Yaptığı üç nokta, MS 1200'den önceki 200 yıllık dönem için üst köşelerinde körelmiş kanatları olan sürekli bir enstrüman kaydının bulunmadığı, citoles olduğu düşünülen İspanyol enstrümanlarının körelmiş kanatlara sahip olmadığı ve citole adı 12. yüzyıldan önce yoktu.

Asya'dan koparılmış kemanlar

Ephraim Segerman ayrıca koparılmış kemanlardan da bahsetti. Parmak tahtalı yaylı çalgılar teorisi, 1999 tarihli A Short History of the Cittern adlı makalesinde açıklanmıştır; burada makalenin bir kısmı Orta Asya'da kısa lavta benzeri çalgıların varlığını açıklamış ve bunların 8. yüzyılda Avrupa'ya girişinden söz etmiştir. Werner Bachman'ın 1969 tarihli The Origins of Bowing adlı kitabından alıntı yapan Segerman, Orta Asya'da derin olduğu kadar geniş, eninden çok daha uzun, 3-5 telli ve ağır mızrap ile koparılmış kısa lavtaların icat edildiğinden bahsetti. Bazıları genişletilip daha da derinleştirildi, barbat oldu ve Avrupa'ya ud olarak girdi . Başka bir ud dizisi genişletildi, ancak daha derinleştirilmedi. Bu hat Avrupa'ya girdi ve koparılmış kemanlara (vielle, viyola, giga, citole) dönüştü.

Segerman ayrıca, koparılmış kemanlarla citoles arasındaki ilişki hakkında da, bir citole'den koparılmış bir keman söylemenin genellikle "tahmin etmekten başka bir şey olmadığını" söyledi. Winternitz'in sürekli gelişim teorisine geri dönerek Segerman, ortaçağ sanatındaki bir enstrümanı citole kimliğine bağlamanın iyi bir yolunun , tasarımda sithara-lir hakkında bir düşünce olduğuna dair bir işaret aramak olduğunu söyledi .

Ayrıca bakınız

İspanya , 14. yüzyılın ortalarından sonuna kadar. Vizigot aziz , Aziz Millan , bir citole oynuyor. Ayrıca İspanyolca'da San Millán, Latince'de Emilianus veya Aemilianus olarak biliniyordu.

İki melek (solda citole ve vielle ile. Vielle'nin perdeleri var. Missale'den, Winterteil, 14. yüzyılın başlarından.

Referanslar
Atıf:
kamu malı olan bir yayından alınan metni içermektedir : Chisholm, Hugh, ed. (1911). " Citol ". Ansiklopedi Britannica . 6 (11. baskı). Cambridge Üniversitesi Yayınları. P. 397.

Dış bağlantılar

# data[].attributes.attachment_link.description
Citole bir oldu telli bir müzik aletidir yakından ortaçağ keman (ilişkili, viol , vielle , gigue ) ve yaygın 1200-1350 den kullandı. [1] [2] [3] Çeşitli dillerde başka isimlerle biliniyordu: cedra, cetera , cetola, cetula, cistola, citola, citula, citera, chytara, cistole, cithar, cuitole, cythera, cythol, cytiole, sitolis , gytolle, sitole, sytholle, sytole ve zitol.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Lir ( Yunanca: λύρα), Arp ailesinden, tarihi MÖ 9. yüzyıla kadar giden telli, antik bir çalgıdır. Her ne kadar Kithara ile karıştırılsa da, gerek daha küçük, gerekse ayaksız oluşu ile ondan ayrılır. Tel sayısı başlangıçta Yunan makamlarının dört sesli tetrakordlardan oluşması nedeniyle 3-4 iken, zamanla 7 ya da nadir olarak 8 telli olarak yapılmışlardır.

Şekil açısından iki farklı Lir vardır:

Chelys (Kaplumbağa formu); kaplumbağa kabuğu formunda bir yankı gövdesi ve keçi boynuzundan yapılmış kolları vardır.

Uzun, yukarıda birbirine doğru yaklaşan kolları olan bir formdur ve dionisos'a ait tüm eğlencelerde Satyr'ler tarafından çalınır.

Antik Yunanistan'da Lir'in tanrı Hermes'in bulduğu ve kardeşi tanrı Apollon'a hediye ettiğine inanılırdı. Lir, Helenistik dönem'de ozanların ve düşünürlerin sembolüydü bu nedenle de sonradan Lirik düşüncenin çıkış kaynağı olmuştur.

Antik telli çalgılar Lir ve Kithara'dan birçok değişik Arp formu geliştirilmiş olduğundan, her iki enstruman da Arp'ın erken dönem formu olarak adlandırılabilir.

# data[].attributes.attachment_link.description
Lir ( Yunanca: λύρα), Arp ailesinden, tarihi MÖ 9. yüzyıla kadar giden telli, antik bir çalgıdır. Her ne kadar Kithara ile karıştırılsa da, gerek daha küçük, gerekse ayaksız oluşu ile ondan ayrılır. Tel sayısı başlangıçta Yunan makamlarının dört sesli tetrakordlardan oluşması nedeniyle 3-4 iken, zamanla 7 ya da nadir olarak 8 telli olarak yapılmışlardır.