# data[].attributes.attachment_link.description
Ewa ołownia prezentuje W drogę z kluczem wędrownych ptaków... Wędrówka z Małym Księciem. ASTEROIDA B612 ,,Jego planeta była niewiele większa niz dom!" MIEJSCA CZAS CZAS I MIEJSCE AKCJI Dlaczego Mały Książę opuścił swoją planetę? planta 325 Króla Król uwielbia rozkazywać, jest szczęśliwy, gdy ktoś wykonuje jego polecenia, chciałby rządzić nawet zachodami słońca, ale rozsądnie dopasowuje się do sytuacji, bo bardzo zależy mu na autorytecie.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Antoine de Saint- Exupery

Mały Książę

W którym roku autor został pilotem?

Antoine de Saint- Exupery

Problematyka

Czas i miejsce akcji

Motywy

Bohaterowie

Świat przedstawiony

Gatunek literacki

Wytłumacz znaczenie rysunków znajdujących się obok. Zapisz, w zeszycie, jakie rodzaje baranków narysował Pilot.

Rysunki

Wykonaj zadanie w zeszycie.

Róża

Muzyka

Wyjaśnij, jak można rozumieć zdanie: „Czasem odłożenie pracy na później nie przynosi szkody, lecz w wypadku baobabu jest to zawsze katastrofą".

Baobaby

Geograf

Latarnik

Bankier

Pijak

Próżny

Król

PODRÓŻE MAŁEGO KSIĘCIA

To właśnie na ostatniej planecie Mały Książę odkrył prawdę o przyjaźni, miłości i wartości życia.

Planeta Ziemia

Symbole

Wartość przyjaźni w życiu każdego człowieka

Oswoić znaczy stworzyć więzy

A teraz czas na kilka zadań interaktywnych!

Dziękuję!

Marlena Warzecha

# data[].attributes.attachment_link.description
Antoine de Saint- Exupery Mały Książę W którym roku autor został pilotem? Antoine de Saint- Exupery Problematyka Czas i miejsce akcji Motywy Bohaterowie Świat przedstawiony Gatunek literacki Wytłumacz znaczenie rysunków znajdujących się obok. Zapisz, w zeszycie, jakie rodzaje baranków narysował Pilot. Rysunki Wykonaj zadanie w zeszycie.

# data[].attributes.body
Temat: Spotkanie z Małym Księciem"Exuperego.

# data[].attributes.body
Temat: Najważniejszy człowiek na świecie....

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Niektórzy z nas mają brata, inni siostrę, niektórzy są jedynakami, a inni mają dużo rodzeństwa. Każda rodzina jest inna, niepowtarzalna, ma swoje tajemnice i anegdoty.

Fragment Dynastii Miziołków czyta Elżbieta Golińska Fragment Dynastii Miziołków czyta Elżbieta Golińska Źródło: Contentplus.pl sp. z o.o., tylko do użytku edukacyjnego na epodreczniki.pl.
Nagranie dostępne na portalu epodreczniki.pl
Fragment Dynastii Miziołków czyta Elżbieta Golińska Fragment Dynastii Miziołków czyta Elżbieta Golińska Źródło: Contentplus.pl sp. z o.o., tylko do użytku edukacyjnego na epodreczniki.pl.

Joanna Olech

Ilustratorka, publicystka i autorka popularnych książek dla dzieci. Wydała m.in. „Dynastię Miziołków" i serię powieści o smoku Pomponie.

# data[].attributes.attachment_link.description
Niektórzy z nas mają brata, inni siostrę, niektórzy są jedynakami, a inni mają dużo rodzeństwa. Każda rodzina jest inna, niepowtarzalna, ma swoje tajemnice i anegdoty. Ilustratorka, publicystka i autorka popularnych książek dla dzieci. Wydała m.in. „Dynastię Miziołków" i serię powieści o smoku Pomponie.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Cele edukacyjne zgodne z etapem kształcenia

1. Odgłosy natury

2. Małgorzata Szyszko Odkurzacz

3. Ken Follett Igła

Z wysłuchanych nagrań i ich analizy wynika, że:
- niektórym zjawiskom przyrody towarzyszą dźwięki;
- dźwięki przyrody w różny sposób wpływają na ludzi;
- słowa nazywające dźwięki to wyrazy dźwiękonaśladowcze.

Wskazówka ortograficzna:
Czy wiesz, że w pisowni wyrazów dźwiękonaśladowczych nie obowiązują ścisłe reguły? Jeśli nie jesteś pewny, jak zapisać wyraz dźwiękonaśladowczy, koniecznie zajrzyj do słownika ortograficznego!

Zadanie 1.
Z załączonego tekstu wybierz 6 nazw ptaków i dopisz do nich wyrazy dźwiękonaśladowcze nazywające wydawane przez nie odgłosy.

W prostokątnym polu znajduje się strzałka skierowana w dół (symbol pobierania pliku) i napis „Pobierz załącznik". Jest to przycisk pozwalający na wyświetlenie, pobranie i zapisanie pliku zawierającego załącznik do Zadania 1. z pracy domowej.

Zadanie 2.
Wyszukaj w Internecie nagrania z odgłosami ptaków. Następnie zaprezentuj je klasie. Niech twoje koleżanki i koledzy odgadną, jaki to ptak śpiewa. Następnie podzielcie się na grupy (5/6‑osobowe) i stwórzcie krótkie opowiadania (narrację i dialogi) z wykorzystaniem nagranych dźwięków.

http://www.epodreczniki.pl/reader/c/221804/v/latest/t/student-canon http://www.epodreczniki.pl/reader/c/221804/v/latest/t/student-canon/m/j0000008IIB5v22

Notatka dla prowadzącego:

Przed rozpoczęciem pracy z audiobookiem, możesz skorzystać z przygotowanego scenariusza lekcji, który pokazuje, jak włączyć materiały multimedialne w tok lekcji.

R10CWxBPtgqp9 1

W prostokątnym polu znajduje się strzałka skierowana w dół (symbol pobierania pliku) i napis „Pobierz załącznik". Jest to przycisk pozwalający na wyświetlenie, pobranie i zapisanie pliku zawierającego scenariusz lekcji.

Uważnie wysłuchaj nagrania. Skoncentruj uwagę na przykładach wyrazów związanych z nazywaniem, odtwarzaniem, naśladowaniem dźwięków zjawisk przyrody.

RhWyyVtxTh6p4 m10280c076d6302d6_1536836514645_0 1

Na ekranie pokazany jest panel sterowania z aktywnymi klawiszami do odtwarzania zawartości audiobooka. W części górnej części znajdują się trzy klawisze. Pierwszy od lewej „Widok" umożliwia przełączenie między odtwarzaczem dźwiękowym audiobooka oznaczonym jako „Odtwarzacz" na liście wyboru a podglądem treści audiobooka oznaczonym jako „Tekst". Odtwarzacz dźwiękowy oznaczony jako „Odtwarzacz" przedstawia żółty pasek, na którym podczas odtwarzania pojawia się tekst. Widok „Tekst" prezentuje pełny tekst pojawiający się w nagraniu. Widok „Dynamiczny" stanowi połączenie widoku „Odtwarzacz" i „Tekst". Klawisz środkowy „Książka" umożliwia nawigację po treści audiobooka. Klawisz trzeci od lewej „Więcej" - zawiera informacje o programie. Poniżej oddzielony linią znajduje się panel sterowania odtwarzacza nagrania. Poniżej panelu sterowania znajduje się żółty pasek, na którym w trakcie odtwarzania pokazywany jest tekst nagrania.

Wersja tekstowa z wyróżnieniem pojęć

Wyrazy dźwiękonaśladowcze w poezji i prozie
Rozdział 1
Odgłosy natury

Nagranie zawiera dźwięki dźwięki wydawane przez naturę.

Poznaj odgłosy odgłosy i dźwięki wydawane przez naturę. Usłyszysz między innymi takie zjawiska natury, jak: strumyk, poranek, ocean, woda, wiatr, burza, deszcz. Dzięki dźwiękom przeniesiesz się do lasu, nad staw lub nad morze.
- strumyk
- ocean
- woda
- deszcz
- wiatr
- leśna polana
- staw wodny
- burza
- skrzypienie śniegu
- bzyczenie muchy
- lodowiec
- szum nadmorskiego lasu
- szum liści

Rozdział 2
Małgorzata Szyszko Odkurzacz

Nagranie zawiera recytację wiersza Małgorzaty Szyszko.

Trochę mam ze słonia,
trochę z węża boa,
Biegam po podłodze, aż turkoczą koła.
Burczę, kicham, duszę.

Syczę, prycham, sapię,
czasem guzik znajdę,
czasem papier złapię.

Ach, jak mnie się boją
kurz i pajęczyna,
kiedy wszystko łykam
Z najgroźniejszą miną.

Dziś spostrzegłem muchę,
Chciałem za nią biec.
Już... już ją miałem,
Nagle - nosem w piec.

Rozdział 3
Ken Follett Igła

Nagranie zawiera fragment powieści Kena Folleta, przedstawiający bohaterkę, która wsłuchuje się w odgłosy świata.

Lucy też nie mogła zasnąć. Nasłuchiwała odgłosów, które dochodziły ze wszystkich stron. Sztorm był jak orkiestra, w której deszcz walił w bęben tłukąc o dach, wiatr grał na flecie gwiżdżąc na poddaszu, a morze plażą wykonywało glissando. Stary dom trzeszczał i skrzypiał, poszturchiwany przez bezlitosną burzę. Ale i w środku słychać było różne dźwięki, chociażby powolny regularny oddech, który na szczęście nie przechodził w głośne chrapanie. Z drugiego pokoju dochodziło szybkie i płytkie sapanie małego Jo, który rozłożył się wygodnie na łóżku polowym przysuniętym do ściany. „Ten hałas nie pozwala mi usnąć - pomyślała Lucy. - Kogo właściwie chcę oszukać?" [...].

Jakie emocje wywołują w tobie usłyszane dźwięki? Nazwij je.

Stwórz komiks, który będzie ilustrował wiersz Odkurzacz.

Dlaczego Lucy nie może zasnąć? Odpowiedz, używając jak najwięcej wyrazów nazywających dźwięki.

1. rozwija umiejętność słuchania i czytania utworów literackich;

2. rozwija umiejętność tworzenia wypowiedzi inspirowanych utworem poetyckim i prozatorskim;

3. analizuje tekst poetycki i prozatorski, odnajdują wyrazy dźwiękonaśladowcze;

4. wyjaśnia funkcję użytych w utworach wyrazów dźwiękonaśladowczych;

5. tworzy nagranie, w którym ilustrują za pomocą dźwięków i wyrazów dźwiękonaśladowczych wymyślone scenki.

W przypadku braku możliwości rozwiązania zadania z klawiatury lub trudności z odczytem przez czytnik ekranu skorzystaj z innej wersji zadania.

# data[].attributes.attachment_link.title
Wyrazy dźwiękonaśladowcze w poezji i prozie

# data[].attributes.attachment_link.description
E‑podręczniki to bezpłatne i dostępne dla wszystkich materiały edukacyjne.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Rodzina i przyjaciele tworzą nasz świat: codziennie dają nam powody do uśmiechu, radości i szczęścia. A czasami także - niestety - do złości i łez smutku. Bez nich jednak nie wyobrażamy sobie życia! Bez nich byłoby nudno. Pomyślmy o nich ciepło: jacy są, co lubią, a czego nie. Zaprośmy ich w myślach na lekcję, którą właśnie rozpoczynamy.

Zapiszcie tutaj lub w zeszytach nazwy trzech osób, które są dla was najważniejsze na świecie. Opiszcie je za pomocą pięciu słów.

Przedstawcie sobie wzajemnie opisane osoby. Zaznaczcie nazwy osób i inne słowa, które powtarzają się w opisach uczestników grupy.

Podsumujcie wyniki wszystkich grup, a następnie zapiszcie wnioski w zeszytach.

uzupełnij treść

Wysłuchaj nagrania wiersza Piotra Wawrzeniuka pt. „Strażaczka". O kim opowiada?

Wiersz Piotra Wawrzeniuka czyta Elżbieta Golińska Wiersz Piotra Wawrzeniuka czyta Elżbieta Golińska Źródło: Contentplus.pl sp. z o.o., tylko do użytku edukacyjnego na epodreczniki.pl.
Nagranie dostępne na portalu epodreczniki.pl
Wiersz Piotra Wawrzeniuka czyta Elżbieta Golińska Wiersz Piotra Wawrzeniuka czyta Elżbieta Golińska Źródło: Contentplus.pl sp. z o.o., tylko do użytku edukacyjnego na epodreczniki.pl.

Piotr Wawrzeniuk

Wokalista i perkusista w szwedzkich zespołach metalowych. Doktor historii. Napisał dwa utwory dla dzieci: „Kosmonautka" i „Strażaczka".

Przeczytajcie wiersz Piotra Wawrzeniuka o mamie (każda grupa po jednej zwrotce), a następnie:

Wskażcie w wierszu wyrazy i wyrażenia, które kojarzą się z wykonywanym zawodem, ale mają też inne znaczenia, np. „Mama generał nie lubi generalnych porządków". Zastanówcie się, jak można je rozumieć.

Opowiedzcie kolegom i koleżankom z sąsiednich grup o mamie z „waszej" zwrotki wiersza. Nie możecie jednak wymienić nazwy zawodu. Wskazówką będą wyrazy o podwójnym znaczeniu. Zadaniem pozostałych grup będzie odgadnięcie, kim jest mama, np. kim z zawodu może być mama, która nie lubi generalnych porządków?

(fragmenty)

Moja mama jest
himalaistką.
Zdobyła Koronę Ziemi
i serce taty.
Mama nie lubi stać
w korku, bo to
szczyt wszystkiego.

Moja mama jest
informatyczką.
Znalazła wspólny język
z komputerami.
Gdy mam grypę,
mama zostaje w domu,
bo wie, jak walczyć
z wirusem.

Moja mama jest
ogrodniczką.
Hoduje i sprzedaje
piękne rośliny.
Przed mamą niczego
nie ukrywamy,
bo krzewi w nas
umiłowanie prawdy
i wie, co w trawie piszczy.

Moja mama jest
strażaczką.
Gasi pożary, a wieczorem światło
w moim pokoju.
Gdy tata ją chwali,
oblewa się
rumieńcem.

Moja mama jest
elektryczką.
Podłącza i rozłącza,
oświetla i uruchamia.
W weekendy
instalujemy się
na kanapie
i w napięciu
oglądamy seriale.

Podkreśl w tekście wiersza te fragmenty, które podobają ci się najbardziej. Przeczytaj zaznaczone fragmenty utworu i porównaj je z wyborami innych uczniów.

Wymyślcie ciekawy, nietypowy zawód dla mamy. Jakie skojarzenia można mieć z tym zawodem? Jak w domu mogłaby się zachowywać mama hutniczka, ślusarka albo pilotka? Możecie się wzorować na wierszu Piotra Wawrzeniuka.

# data[].attributes.attachment_link.description
Rodzina i przyjaciele tworzą nasz świat: codziennie dają nam powody do uśmiechu, radości i szczęścia. A czasami także - niestety - do złości i łez smutku. Bez nich jednak nie wyobrażamy sobie życia! Bez nich byłoby nudno. Pomyślmy o nich ciepło: jacy są, co lubią, a czego nie.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Cele edukacyjne zgodne z etapem kształcenia

1. Odgłosy natury

2. Małgorzata Szyszko Odkurzacz

3. Ken Follett Igła

Z wysłuchanych nagrań i ich analizy wynika, że:
- niektórym zjawiskom przyrody towarzyszą dźwięki;
- dźwięki przyrody w różny sposób wpływają na ludzi;
- słowa nazywające dźwięki to wyrazy dźwiękonaśladowcze.

Wskazówka ortograficzna:
Czy wiesz, że w pisowni wyrazów dźwiękonaśladowczych nie obowiązują ścisłe reguły? Jeśli nie jesteś pewny, jak zapisać wyraz dźwiękonaśladowczy, koniecznie zajrzyj do słownika ortograficznego!

Zadanie 1.
Z załączonego tekstu wybierz 6 nazw ptaków i dopisz do nich wyrazy dźwiękonaśladowcze nazywające wydawane przez nie odgłosy.

W prostokątnym polu znajduje się strzałka skierowana w dół (symbol pobierania pliku) i napis „Pobierz załącznik". Jest to przycisk pozwalający na wyświetlenie, pobranie i zapisanie pliku zawierającego załącznik do Zadania 1. z pracy domowej.

Zadanie 2.
Wyszukaj w Internecie nagrania z odgłosami ptaków. Następnie zaprezentuj je klasie. Niech twoje koleżanki i koledzy odgadną, jaki to ptak śpiewa. Następnie podzielcie się na grupy (5/6‑osobowe) i stwórzcie krótkie opowiadania (narrację i dialogi) z wykorzystaniem nagranych dźwięków.

http://www.epodreczniki.pl/reader/c/221804/v/latest/t/student-canon http://www.epodreczniki.pl/reader/c/221804/v/latest/t/student-canon/m/j0000008IIB5v22

Notatka dla prowadzącego:

Przed rozpoczęciem pracy z audiobookiem, możesz skorzystać z przygotowanego scenariusza lekcji, który pokazuje, jak włączyć materiały multimedialne w tok lekcji.

R10CWxBPtgqp9 1

W prostokątnym polu znajduje się strzałka skierowana w dół (symbol pobierania pliku) i napis „Pobierz załącznik". Jest to przycisk pozwalający na wyświetlenie, pobranie i zapisanie pliku zawierającego scenariusz lekcji.

Uważnie wysłuchaj nagrania. Skoncentruj uwagę na przykładach wyrazów związanych z nazywaniem, odtwarzaniem, naśladowaniem dźwięków zjawisk przyrody.

RhWyyVtxTh6p4 m10280c076d6302d6_1536836514645_0 1

Na ekranie pokazany jest panel sterowania z aktywnymi klawiszami do odtwarzania zawartości audiobooka. W części górnej części znajdują się trzy klawisze. Pierwszy od lewej „Widok" umożliwia przełączenie między odtwarzaczem dźwiękowym audiobooka oznaczonym jako „Odtwarzacz" na liście wyboru a podglądem treści audiobooka oznaczonym jako „Tekst". Odtwarzacz dźwiękowy oznaczony jako „Odtwarzacz" przedstawia żółty pasek, na którym podczas odtwarzania pojawia się tekst. Widok „Tekst" prezentuje pełny tekst pojawiający się w nagraniu. Widok „Dynamiczny" stanowi połączenie widoku „Odtwarzacz" i „Tekst". Klawisz środkowy „Książka" umożliwia nawigację po treści audiobooka. Klawisz trzeci od lewej „Więcej" - zawiera informacje o programie. Poniżej oddzielony linią znajduje się panel sterowania odtwarzacza nagrania. Poniżej panelu sterowania znajduje się żółty pasek, na którym w trakcie odtwarzania pokazywany jest tekst nagrania.

Wersja tekstowa z wyróżnieniem pojęć

Wyrazy dźwiękonaśladowcze w poezji i prozie
Rozdział 1
Odgłosy natury

Nagranie zawiera dźwięki dźwięki wydawane przez naturę.

Poznaj odgłosy odgłosy i dźwięki wydawane przez naturę. Usłyszysz między innymi takie zjawiska natury, jak: strumyk, poranek, ocean, woda, wiatr, burza, deszcz. Dzięki dźwiękom przeniesiesz się do lasu, nad staw lub nad morze.
- strumyk
- ocean
- woda
- deszcz
- wiatr
- leśna polana
- staw wodny
- burza
- skrzypienie śniegu
- bzyczenie muchy
- lodowiec
- szum nadmorskiego lasu
- szum liści

Rozdział 2
Małgorzata Szyszko Odkurzacz

Nagranie zawiera recytację wiersza Małgorzaty Szyszko.

Trochę mam ze słonia,
trochę z węża boa,
Biegam po podłodze, aż turkoczą koła.
Burczę, kicham, duszę.

Syczę, prycham, sapię,
czasem guzik znajdę,
czasem papier złapię.

Ach, jak mnie się boją
kurz i pajęczyna,
kiedy wszystko łykam
Z najgroźniejszą miną.

Dziś spostrzegłem muchę,
Chciałem za nią biec.
Już... już ją miałem,
Nagle - nosem w piec.

Rozdział 3
Ken Follett Igła

Nagranie zawiera fragment powieści Kena Folleta, przedstawiający bohaterkę, która wsłuchuje się w odgłosy świata.

Lucy też nie mogła zasnąć. Nasłuchiwała odgłosów, które dochodziły ze wszystkich stron. Sztorm był jak orkiestra, w której deszcz walił w bęben tłukąc o dach, wiatr grał na flecie gwiżdżąc na poddaszu, a morze plażą wykonywało glissando. Stary dom trzeszczał i skrzypiał, poszturchiwany przez bezlitosną burzę. Ale i w środku słychać było różne dźwięki, chociażby powolny regularny oddech, który na szczęście nie przechodził w głośne chrapanie. Z drugiego pokoju dochodziło szybkie i płytkie sapanie małego Jo, który rozłożył się wygodnie na łóżku polowym przysuniętym do ściany. „Ten hałas nie pozwala mi usnąć - pomyślała Lucy. - Kogo właściwie chcę oszukać?" [...].

Jakie emocje wywołują w tobie usłyszane dźwięki? Nazwij je.

Stwórz komiks, który będzie ilustrował wiersz Odkurzacz.

Dlaczego Lucy nie może zasnąć? Odpowiedz, używając jak najwięcej wyrazów nazywających dźwięki.

1. rozwija umiejętność słuchania i czytania utworów literackich;

2. rozwija umiejętność tworzenia wypowiedzi inspirowanych utworem poetyckim i prozatorskim;

3. analizuje tekst poetycki i prozatorski, odnajdują wyrazy dźwiękonaśladowcze;

4. wyjaśnia funkcję użytych w utworach wyrazów dźwiękonaśladowczych;

5. tworzy nagranie, w którym ilustrują za pomocą dźwięków i wyrazów dźwiękonaśladowczych wymyślone scenki.

W przypadku braku możliwości rozwiązania zadania z klawiatury lub trudności z odczytem przez czytnik ekranu skorzystaj z innej wersji zadania.

# data[].attributes.attachment_link.title
Wyrazy dźwiękonaśladowcze w poezji i prozie

# data[].attributes.attachment_link.description
E‑podręczniki to bezpłatne i dostępne dla wszystkich materiały edukacyjne.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Wypowiedzenia złożone zwykle rozpoznajemy po charakterystycznych dla nich wskaźnikach zespolenia. W zdaniach złożonych współrzędnie zawsze są to spójniki współrzędności. Niekiedy jednak pomijamy spójnik (pojawia się sam przecinek), a w języku mówionym granice między poszczególnymi zdaniami wyznacza dłuższa pauza. Na przykład:

Oto najczęściej używane zaimki i spójniki w zdaniach złożonych.

Kłopotliwa może się okazać interpunkcja zdań współrzędnie złożonych. Należy tu pamiętać o ważnej zasadzie:
Jeśli jednak powtarza się spójnik charakterystyczny dla zdań łącznych i rozłącznych, to przed drugim i kolejnym użyciem powinien pojawić się przecinek, np.: Ani nie skończyliśmy zadania, ani nam nie wyszły dobre wyniki.
Albo pójdę na spacer, albo posiedzę w domu.
Często w zdaniach podrzędnych i współrzędnych - dłuższych i charakterystycznych dla wypowiedzi oficjalnych - pojawiają się podwojone (złożone) spójniki. Musimy pamiętać o tym, aby zawsze stosownie użyć jednego i drugiego spójnika z danej pary, a także o przecinkach między nimi. W tabeli zostały podane przykłady takich wskaźników zespolenia.

# data[].attributes.attachment_link.title
Zdanie złożone współrzędnie a zdania złożone podrzędnie

# data[].attributes.attachment_link.description
Materiał składa się z sekcji: "Zadaniowo (I)", "Sposoby łączenia zdań złożonych", "Zadaniowo (II)".Materiał zawiera 8 ilustracji (fotografii, obrazów, rysunków), 5 ćwiczeń, w tym 5 interaktywnych.

# data[].attributes.body
Temat: Zdania współrzędnie złożone.

# data[].attributes.body
Temat: Czy to jeszcze baśń?

# data[].attributes.body
Temat: Zdania podrzędnie złożone.

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Egzaminator podpowiada - Marek Filipkowski

# data[].attributes.attachment_link.title
Zdania złożone podrzędnie (wykresy) 3/5 - #5 egzamin ósmoklasisty język polski

# data[].attributes.body
Temat: Spółgłoski miękkie i twarde-ćwiczenia . http://sp3zabki.pl/wp-content/uploads/2021/01/Sp%C3%B3%C5%82g%C5%82oski-mi%C4%99kkie.ok_.pdf

# data[].attributes.body
4. Z powyższych linków przerysuj
do zeszytu notatkę graficzną
na temat rodzajów zdań
współrzędnie złożonych (którą
chcesz).
5. Następnie wykonaj zadania,
które się pod wykresami
znajdują (z drugiego
linku analizę zdań wpisz do
zeszytu).
6. Jeśli jeszcze napotykasz jakieś
trudności, to obejrzyj poniższy
filmik:
https://www.youtube.com/watch?v=JCeXlBWM5ic
7. A teraz krótka powtórka - otwórz poniższy link i wykonaj zadania online:
https://epodreczniki.pl/a/zdanie-zlozone-wspolrzednie-a-zdania-zlozone-podrzednie/D15NBNgNG

Powodzenia!

# data[].attributes.body
- składają się z dwóch zdań
składowych,
-  obydwa zdania są względem
siebie równorzędne (żadne z
nich nie jest ważniejsze),
- zdania składowe połączone są
spójnikiem lub przecinkiem,
- można je podzielić ze względu
na relacje jakie zachodzą
miedzy zdaniami składowymi
na:
łączne, rozłączne, wynikowe i
przeciwstawne
http://agnieszkakochan.pl/o-zdaniach-wspolrzednie-zlozonych-2/
http://gramatykaistylistyka.blogspot.com/2017/11/rownouprawnieniu-w-wypowiedzeniu.html

# data[].attributes.body
Temat: Zdanie złożone
współrzędnie i jego
rodzaje - powtórzenie
wiadomości.

# data[].attributes.body
6. Teraz trochę grafiki. Otwórz
poniższe wykresy ukazujące
rodzaje zdań złożonych
podrzędnie i przerysuj je do
zeszytu lu wydrukuj i wklej::
https://pl-static.z-dn.net/files/dca/d26c5d59be98ea60a41114cc11a1f62b.png
http://aleklasa.pl/wp-content/uploads/2019/03/test-10.jpg

7. Szczegółowe informacje na
temat każdego rodzaju zdań
złożonych znajdziesz w
poniższym linku:
http://aleklasa.pl/gimnazjum/gramatyka/c172-skladnia/zdania-zlozone-podrzednie

8. Jeszcze jedna ważna informacja
jak zrobić wykres zdania
złożonego? Odpowiedź
znajdziecie poniżej:
https://marzanka.pl/2018/10/02/co-najmniej-dwa-orzeczenia-to-wiele-w-analizie-zdania-zmienia/

9. A tera poćwicz:
Wykonaj tylko zadania
dotyczące zdań złożonych
podrzędnie.
http://agnieszkakochan.pl/zdania-podrzednie-zlozone/

10 Dokonaj analizy poniższych
zdań w zeszycie według wzoru
zamieszczonego w
powyższym linku:
1. Ponieważ dzisiaj ciągle pada, przełożymy wycieczkę na jutro.
2. Kiedy widziałem cię poraz ostatni, byłeś dużo niższy.
3. Od początku uważałam, że oni nam nie pomogą.
4. Płyta, która mi wczoraj pożyczyłeś, jest chyba uszkodzona.

Powodzenia :)

# data[].attributes.headline
 ZDANIE ZŁOŻONE PODRZĘDNIE                

# data[].attributes.subject
 ZDANIE ZŁOŻONE PODRZĘDNIE                

# data[].attributes.body
- jedno ze zdań składowych jest
ważniejsze (nadrzędne) od
drugiego (podrzędnego) ,
- od zdania nadrzędnego
wychodzi pytanie, a zdaniem
podrzędnym na to pytanie
odpowiadamy np.

Pójdę na spacer (N), kiedy pozmywam (P).
Pójdę na spacer (kiedy?), kiedy pozmywam.

- zdanie podrzędne uzupełnia
treść zdania nadrzędnego
- wzór zdania złożonego:
ZDANIE  +  ZDANIE  =  ZDANIE
NADRZ.      PODRZ.      ZŁOŻONE
PODRZ.
Wróciła do domu (N), ponieważ zapomniała kluczy (P).

(kolejność może być też
odwrotna)
ZDANIE  +  ZDANIE  =  ZDANIE
PODRZ.      NADRZ.      ZŁOŻONE
PODRZ.
Kiedy zrobiło się ciemno (P), skończył majsterkowanie (N).

(w zdanie nadrzędne może też
zostać wtrącone zdanie
podrzędne)
CZĘŚĆ + ZDANIE + CZĘŚĆ = ZD.
ZD.        PODRZ.       ZD.       ZŁ.
NADRZ.                     NADRZ.  POD.
Autobus (N), którym jechaliśmy do szkoły (P), nagle uległ awarii (N),

# data[].attributes.body
ZDANIE    ZŁOŻONE
- składa się z 2 zdań składowych
(są nimi zdania pojedyncze)
- ośrodkiem zdania składowego
jest orzeczenie np.
Kuba wygrał zawody, ponieważ
ciężko trenował.
(2 orzeczenia: wygrał i trenował,
czyli 2 zdania pojedyncze)
- ze względu na stosunek zdań
składowych do siebie dzielą się
na:

# data[].attributes.body
Temat: Zdanie złożone
podrzędnie - powtórzenie
wiadomości.

# data[].attributes.body
Dla chętnych

Dopasuj do tekstu odpowiednie spójniki. Wyjaśnij, w których miejscach wstawić brakujące przecinki.

że ● i ● choć ● a ● więc ● ponieważ

Wczoraj wieczorem umówiliśmy się wszyscy u Tomka 🤦‍♀️chcieliśmy wspólnie obejrzeć finałowy mecz Ligi Mistrzów.

Każdy przyniósł coś do jedzenia albo do picia  🤦‍♀️tata Tomka przygotował piłkarskie dekoracje w dużym pokoju.

Byliśmy wszyscy bardzo podekscytowani  🤦‍♀️z niecierpliwością czekaliśmy na rozpoczęcie gry.

W jednej z drużyn było aż trzech piłkarzy z Polski  🤦‍♀️wszyscy jej kibicowaliśmy.
Ku zaskoczeniu wszystkich okazało się jednak  🤦‍♀️to drużyna przeciwna wygrała mecz,  🤦‍♀️jeden z naszych, bramkarz, nie przepuścił dwóch karnych, co było nie lada wyczynem!

# data[].attributes.body
Temat: Zespalamy zdania pojedyncze.

Dla wszystkich
1.Zacznijmy od filmiku https://www.youtube.com/watch?v=0i8aBMSPaNk
2. Zapisz temat lekcji.
3. Porównaj dwie wypowiedzi. Nazwij zastosowane zdania. Czy obie wypowiedzi zawierają tę samą treść?

✔Rycerze stali na polu. Przygotowywali się do walki. Jeden z nich zaintonował Bogurodzicę. Pieśń podchwyciła cała rycerska rzesza.
Dzięki melodii odwaga wstąpiła w serca rycerzy. Moc wspólnoty połączyła ich w obronie ojczyzny.

✔Rycerze stali na polu i przygotowywali się do walki. Jeden z nich zaintonował Bogurodzicę, którą podchwyciła cała rycerska rzesza.
Dzięki melodii odwaga wstąpiła w serca rycerzy, a moc wspólnoty połączyła ich w obronie ojczyzny.

To już wiesz👌 zapisz w zeszycie!
Zdanie pojedyncze zawiera jedno orzeczenie, zdanie złożone – więcej niż jedno orzeczenie. Zdania wchodzące w skład zdania złożonego nazywamy zdaniami składowymi.

5.Przeczytaj zdania pojedyncze, a następnie zdanie złożone. Za pomocą jakiej części mowy połączono dwa zdania składowe?

Król szanował męstwo Ulryka von Jungingena. Zlecił jego godny pochówek.

Król szanował męstwo Ulryka von Jungingena, dlatego zlecił jego godny pochówek.

To już wiesz👌 zapisz w zeszycie!
Zdania składowe w zdaniu złożonym łączymy między innymi za pomocą spójników lub przez zastosowanie odpowiednich znaków interpunkcyjnych, takich jak przecinek, myślnik, średnik czy dwukropek.

6. To ważne!!!
Informacje o podziale zdań zapisz w zeszycie😊

# data[].attributes.attachment_link.title
Zdania złożone współrzędnie i podrzędnie

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Egzaminator podpowiada - Marek Filipkowski

# data[].attributes.attachment_link.title
Zdania złożone współrzędnie 2/5 - #4 język polski

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
ZDANIA ZŁOŻONE

podział

ZDANIA ZŁOŻONE

ZAWIERAJĄ WIĘCEJ NIŻ 1 ORZECZENIE (CZASOWNIK W FORMIE OSOBOWEJ)

2 ORZECZENIA

3 I WIĘCEJ ORZECZEŃ

ZDANIE ZŁOŻONE

ZDANIE WIELOKROTNIE ZŁOŻONE

ZDANIA WSPÓŁRZĘDNIE ZŁOŻONE

ZDANIA PODRZĘDNIE ZŁOŻONE

RODZAJE ZDAŃ ZŁOŻONYCH

ZDANIA WSPÓŁRZĘDNIE ZŁOŻONE

treść wszystkich zdań składowych jest równie ważna i wzajemnie od siebie zależna;pomiędzy zdaniami składowymi nie można zadawać pytań

RODZAJE ZDAŃ WSPÓŁRZĘDNYCH

łączne

TREŚĆ ZDAŃ SKŁADOWYCH ŁĄCZY SIĘ ZE SOBĄ

rozłączne

TREŚĆ ZDAŃ SKŁADOWYCH NIE ŁĄCZY SIĘ, ALE DAJE NAM WYBÓR

przeciwstawne

TREŚĆ ZDANIA KOLEJNEGO PRZECIWSTAWIA SIĘ (SPRZECIWIA SIĘ, WYKLUCZA) TREŚCI ZDANIA WCZEŚNIEJSZEGO

wynikowe

TREŚĆ ZDANIA KOLEJNEGO WYNIKA Z TREŚCI ZDANIA WCZEŚNIEJSZEGO

dalej

ZDANIE WSPÓŁRZĘDNIE ZŁOŻONE ŁĄCZNE

CHARAKTERYSTYCZNE SPÓJNIKI: I, ORAZ, A

PRZYKŁAD:

Wróciłem do domu i zjadłem obiad.

wróć

WYKRES:

...

ZDANIE WSPÓŁRZĘDNIE ZŁOŻONE ROZŁĄCZNE

CHARAKTERYSTYCZNE SPÓJNIKI: ALBO, LUB

PRZYKŁAD:

Pojadę nad morze albo wybiorę się w góry.

wróć

WYKRES:

...

<

<

ZDANIE WSPÓŁRZĘDNIE ZŁOŻONE PRZCIWSTAWNE

CHARAKTERYSTYCZNE SPÓJNIKI: ALE, LECZ

PRZYKŁAD:

Chciałbym kupić nowy samochód, ale nie mam pieniędzy.

wróć

...

<

<

WYKRES:

ZDANIE WSPÓŁRZĘDNIE ZŁOŻONE WYNIKOWE

CHARAKTERYSTYCZNE SPÓJNKI: WIĘC, TOTEŻ, DLATEGO

PRZYKŁAD:

Wygrałem dużo pieniędzy, więc kupię sobie samochód.

WYKRES:

wróć

...

<

<

ZDANIA PODRZĘDNIE ZŁOŻONE

zdania składowe uzupełniają, dopowiadają swoją treść, ale nie są niezbędne do samodzielnego istnienia najważniejszego zdania (tzw. zdania głównego); pomiędzy zdaniami składowymi można zadawać pytania

RODZAJE ZDAŃ PODRZĘDNYCH

PODMIOTOWE

ORZECZNIKOWE

DOPEŁNIENIOWE

PRZYDAWKOWE

OKOLICZNIKOWE:CZASU, MIEJSCA, CELU,PRZYCZYNY, WARUNKU,PRZYZWOLENIA, ITD.

ZDANIE PODRZĘDNE PODMIOTOWE

POMIĘDZY ZDANIAMI SKŁADOWYMI ZADAMY PYTANIE O PODMIOT: KTO? CO?

PRZYKŁAD:

Ten źle śpi, kto ma coś na sumieniu.

kto?

wróć

ZDANIE PODRZĘDNEORZECZNIKOWE

POJAWIA SIĘ TYLKO WÓWCZAS, GDY W ZDANIU NADRZĘDNYM WYSTĘPUJE ORZECZENIE IMIENNE, KTÓREGO ORZECZNIK WYRAŻONY JEST ZAIMKIEM WSKAZUJĄCYM, NP.: ZOSTAŁ TYM, JEST TYM

POMIĘDZY ZDANIAMI SKŁADOWYMI ZDAMY PYTANIE: KIM SIĘ STAŁ? CZYM SIĘ STAŁ? KIM JEST? CZYM JEST? KIM ZOSTAŁ? CZYM ZOSTAŁ?

PRZYKŁAD:

Wojtek został tym, kto leczy zwierzęta.

kim został?

wróć

ZDANIE PODRZĘDNE PRZYDAWKOWE

POMIĘDZY ZDANIAMI SKŁADOWYMI ZADAMY JEDNO Z PYTAŃ O PRZYDAWKĘ: JAKI? JAK? JAKIE? CZYJ? CZYJA? CZYJE? KTÓRY? KTÓRA? KTÓRE?

PRZYKŁAD:

Widziałam kobietę, która niosła ciężką torbę z zakupami.

jaką? którą?

wróć

ZDANIE PODRZĘDNEDOPEŁNIENIOWE

POMIĘDZY ZDANIAMI SKŁADOWYMI ZADAMY JEDNO Z PYTAŃ O DOPEŁNIENIE: KOGO? CZEGO? KOMU? CZEMU? KOGO? CO? Z KIM? Z CZYM? O KIM? O CZYM?

PRZYKŁAD:

Wiem, że muszę się tego nauczyć.

kogo? co?

wróć

ZDANIE PODRZĘDNE OKOLICZNIKOWE

POMIĘDZY ZDANIAMI SKŁADOWYMI ZADAMY PYTANIE O JEDEN Z OKOLICZNIKÓW: KIEDY? GDZIE? PO CO? DLACZEGO? JAK? MIMO CO? MIMO CZEGO? POD JAKI WARUNKIEM?

NA PODSTAWIE ZADANEGO PYTANIA DOKŁADNIE OKREŚLAMY RODZAJ ZDANIA PODRZĘDNEGO, NP.: KIEDY? - OKOLICZNIKOWE CZASU, ITD.

PRZYKŁAD:

Odrobiłem zadania już dzisiaj, żebym jutro mógł odpocząć

po co?

wróć

zdanie podrzędne okolicznikowe celu

ZAMKNIJ

KONIEC

# data[].attributes.attachment_link.description
ZDANIA ZŁOŻONE podział ZDANIA ZŁOŻONE ZAWIERAJĄ WIĘCEJ NIŻ 1 ORZECZENIE (CZASOWNIK W FORMIE OSOBOWEJ) 2 ORZECZENIA 3 I WIĘCEJ ORZECZEŃ ZDANIE ZŁOŻONE ZDANIE WIELOKROTNIE ZŁOŻONE ZDANIA WSPÓŁRZĘDNIE ZŁOŻONE ZDANIA PODRZĘDNIE ZŁOŻONE RODZAJE ZDAŃ ZŁOŻONYCH ZDANIA WSPÓŁRZĘDNIE ZŁOŻONE treść wszystkich zdań składowych jest równie ważna i wzajemnie od siebie zależna;pomiędzy zdaniami

# data[].attributes.attachment_link.description
Find and create gamified quizzes, lessons, presentations, and flashcards for students, employees, and everyone else. Get started for free!

# data[].attributes.body
https://www.youtube.com/watch?v=4G0dMPiZcTI

# data[].attributes.body
Temat: Wyrazy poza związkami składniowymi.
https://www.youtube.com/watch?v=1FPM4rPDvho

# data[].attributes.body
Temat: Romantyczny wzór patrioty w czasie powstania listopadowego - "Śmierć Pułkownika " A. Mickiewicza.

# data[].attributes.body
Temat: Uczta dżwięków.

# data[].attributes.body
Temat: Środki poetyckie w koncercie Wojskiego.

# data[].attributes.body
Temat: Wśród liter – głosek i sylab, e podręcznik

Dziś dalszy ciąg ćwiczeń z fonetyki, link do platformy e - podręczniki macie poniżej https://epodreczniki.pl/a/wsrod-liter-glosek-i-sylab/DXiq1YsI1

# data[].attributes.body
Temat: Podział  na sylaby oraz przenoszenie wyrazów.

Sylaba(zgłoska)-  część wyrazu, która zawiera wyłącznie jedną samogłoskę sylabiczną, czyli najmniejszą niezależną jednostkę fonetyczną.
Sylaba otwarta- sylaba zakończona samogłoską np.: -ma.
Sylaba zamknięta- sylaba zakończona spółgłoską, grupą spółgłoskową np.: -ność.

Zasady dzielenia wyrazów na sylaby:
- nie rozdzielamy cząstek słowotwórczych np.: wyraz podpisywać powinien być podzielony (pod- pi- sy- wać),
- nie dzielimy wyrazów na grupę słowotwórczą i samotną samogłoskę np.: chrząszcze (chrząsz- cze, chrzą- szcze)
- rozdzielamy dwie jednakowe spółgłoski np.: pan- na.

Przy przenoszeniu wyrazu do następnej linijki kierujemy się podziałem na sylaby.
Wykonajmy teraz wspólnie ćw. 5
niedziela-    nie- dzie- la
cieplarnia-    cie- plar- nia
przyimek-    przy- im- ek
śmiałość-    śmia- łość
silnik-    sil- nik
kasztan-    kasz- tan
pliszka-pli-szka

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
1

1

Nam strzelać nie kazano. - Wstąpiłem na działo

Akcja rozgrywa się na przedmieściach Warszawy w dzielnicy Wola. Jest relacją przyglądającemu się bitwie adiutanta. Jeszcze nie kazano im strzelać, dlatego Garczyński mógł wejść na stanowisko działa 16. i spojrzeć na teren walki. Zobaczył 200 armat carskiej artylerii ustawionych w kierunku Warszawy i dających ogień. Z daleka dostrzegł dowódcę Rosjan, który skinął mieczem, dając sygnał do ataku i po armatnich salwach ruszyła do natarcia piechota. Szli czarną ogromną kolumną podobną z dala do plam błota. Porównał ją do stada sępów, przeciwko którym stała samotnie biała, niewielka reduta Ordona - pas obronny z sześcioma armatami. Rozpoczęli ostrzał i wkrótce zasypali pole walki bombami, kulami i kartaczami - pocisk odłamkowy.

2

I spojrzałem na pole; dwieście armat grzmiało.

3

Artyleryji ruskiéj ciągną się szeregi,

4

Prosto, długo, daleko, jako morza brzegi;

5

I widziałem ich wodza; - przybiegł, mieczem skinął,

6

I jak ptak jedno skrzydło wojska swego zwinął.

7

Wylewa się z pod skrzydła ściśniona piechota

8

Długą, czarną kolumną, jako lawa błota,

9

Nasypana iskrami bagnetów. Jak sępy,

10

Czarne chorągwie na śmierć prowadzą zastępy.

11

Przeciw nim sterczy biała, wąska, zaostrzona,

12

Jak głaz, bodzący morze, reduta Ordona.

13

Sześć tylko miała harmat. Wciąż dymią i świecą;

14

I nie tyle prędkich słów gniewne usta miecą,

15

Nie tyle przejdzie uczuć przez duszę w rozpaczy,

16

Ile z tych dział leciało bomb, kul i kartaczy.

2

17

Patrz, tam granat w sam środek kolumny się nurza,

Jeden z granatów wpadł między żołnierzy i całą kolumnę rozsadził, pozostawiając po sobie puste miejsce na placu boju. W innym miejscy wielkie spustoszenie wśród przeciwników czynią kule. Najstraszniejszej nie widać, ale słychać, gdy detonuje i rani dziesiątki ludzi, zabije też niczym "anioł śmierci" - porównanie do biblijnych opisów apokalipsy.

18

Jak w fale bryła lawy, pułk dymem zachmurza;

19

Pęka śród dymu granat, szyk pod niebo leci

20

I ogromna łysina śród kolumny świeci.

21

Tam kula, lecąc, z dala grozi, szumi, wyje,

22

Ryczy, jak byk przed bitwą, miota się, grunt ryje; -

23

Już dopadła; jak boa śród kolumn się zwija,

24

Pali piersią, rwie zębem, oddechem zabija.

25

Najstraszniejszéj nie widać, lecz słychać po dźwięku,

26

Po waleniu się trupów, po ranionych jęku:

27

Gdy kolumnę od końca do końca przewierci,

28

Jak gdyby środkiem wojska przeszedł anioł śmierci.

3

29

Gdzież jest król, co na rzezie tłumy te wyprawia?

Mimo iż Garczyński jest Polakiem i obrońcą Warszawy, żal mu nacierających i ginących od celnych strzałów żołnierzy. Zdaje sobie sprawę z faktu, że im kazano walczyć i nie ma wśród nich cara, który "tłumy te wyprawił" na rzeź. Siedzi on zapewne wygodnie 500 mil w swojej stolicy "samowładnik" - tyran samodzielnie rządzący krajem. Nie liczy się z cierpieniem ludu. "Zmarszczy brwi" - na jedno jego skinienie tysiące kibitek leci, wioząc na Sybir tysiące skazańców. Rządzi połową świata i na jego rozkaz "padają knuty" - bicze na plecy niewolników (podbite ludy) od Niemna po Chiwę - miasto na dalekim wschodzie Rosji, dzisiaj w Uzbekistanie, a także na Bałkanach, gdzie stoczył wojnę z Turcją. Tylko Warszawa nie chce słuchać jego rozkazów, nie godzi się na to, aby nosił koronę króla polskiego po piastach i Jagiellonach, bo odebrał im Polskę.

30

Czy dzieli ich odwagę, czy pierś sam nadstawia?

31

Nie, on siedzi o pięćset mil na swéj stolicy,

32

Król wielki, samowładnik świata połowicy.

33

Zmarszczył brwi, - i tysiące kibitek wnet leci;

34

Podpisał, - tysiąc matek opłakuje dzieci;

35

Skinął, - padają knuty od Niemna do Chiwy.

36

Mocarzu, jak Bóg silny, jak szatan złośliwy!

37

Gdy Turków za Bałkanem twoje straszą spiże,

38

Gdy poselstwo paryskie twoje stopy liże[5]:

39

Warszawa jedna twojéj mocy się urąga,

40

Podnosi na cię rękę i koronę ściąga,

41

Koronę Kazimierzów, Chrobrych z twojéj głowy,

42

Boś ją ukradł i skrwawił, synu Wasilowy!

4

43

Car dziwi się - ze strachu drżą Petersburczany,

"Car dziwi się" - ma zły humor i od razu mieszkańcy stolicy, Petersburga drżą ze strachu; "gniewa się" - umierają ze strachu jego dworzanie. Tak właśnie opisuje świat rządzony przez tyrana. Mimo nieliczenia się z życiem narodu, do walki wkraczają coraz to nowe oddziały. Jakby ironicznie krzyczą przed śmiercią, że ich śmierć rozweseli cara. Posyła do boju Iwana Paskiewicza z armią liczącą "pół świata". Wcześniej zaprawił się w bojach w Armenii i Azji, czyli za pasmem gór Kaukaz. Działą niczym wspomniany wcześniej bicz na podbite przez carat narody.

44

Car gniewa się - ze strachu mrą jego dworzany;

45

Ale sypią się wojska, których Bóg i wiara

46

Jest Car. - Car gniewny: umrzem, rozweselim Cara!

47

Posłany wódz kaukaski z siłami pół - świata,

48

Wierny, czynny i sprawny - jak knut w ręku kata.

5

49

Ura! ura! Patrz, blisko reduty, już w rowy

50

Walą się, na faszynę kładąc swe tułowy;

51

Już czernią się na białych palisadach wałów.

"Ura! ura!" - to okrzyki zagrzewające żołnierzy rosyjskich do ataku. Już są w miejscu faszyny - miejsce fos, grobli, gdzie obrońcy ułożyli gałęzie.

Otoczona reduta przez czarne mrowie ludzi nie ma szans na przetrwanie. Ostatnie działo już zostało zatkane i strącone z łoża, ginęli właśnie ostatni artylerzyści (bombardzierzy). Już Moskale otworzyli wrota (rogatki) do stolicy. Jeszcze walczą ostatni żołnierze, nikt nie wydaje rozkazów, żołnierze walczą ostatkiem sił jak "młyn palny" - automatycznie i odruchowo, bez komendy nabijają broń i strzelają.

Jednak w ładownicach nie było już kul, powstańcy i obrońcy stolicy nie mieli czym strzelać. Bili się wręcz, na bagnety, ale z tak licznym przeciwnikiem nie mieli szans. Mdleli, padali na ziemię i umierali z wyczerpania, zanim dobijali ich wrogowie.

Szaniec już się zapełnił niemal cały rosyjskim wojskiem. Przypominało to atak robaków na padlinę.

52

Jeszcze reduta w środku, jasna od wystrzałów,

53

Czerwieni się nad czernią: jak w środek mrowiska

54

Wrzucony motyl błyska, - mrowie go naciska, -

55

Zgasł; - tak zgasła reduta. Czyż ostatnie działo,

56

Śtrącone z łoża, w piasku paszczę zagrzebało?

57

Czy zapał[8] krwią ostatni bombardyjer zalał?

58

Zgasnął ogień. - Już Moskal rogatki wywalał.

59

Gdzież ręczna broń? - Ach, dzisiaj pracowała więcéj,

60

Niż na wszystkich przeglądach za władzy książęcéj!

61

Zgadłem, dlaczego milczy, - bo nieraz widziałem

62

Garstkę naszych, walczącą z Moskali nawałem.

63

Gdy godzinę wołano dwa słowa: pal, nabij;

64

Gdy oddechy dym tłumi, trud ramiona słabi;

65

A wciąż grzmi rozkaz wodzów, wre żołnierza czynność;

66

Na koniec bez rozkazu pełnią swą powinność,

67

Na koniec bez rozwagi, bez czucia, pamięci,

68

Żołnierz, jako młyn palny, nabija, grzmi, kręci

69

Broń od oka do nogi, od nogi na oko:

70

Aż ręka w ładownicy długo i głęboko

71

Szukała, nie znalazła - i żołnierz pobladnął,

72

Nie znalazłszy ładunku, już bronią nie władnął,

73

I uczuł, że go pali strzelba rozogniona;

74

Upuścił ją i upadł; nim dobiją, skona!...

75

Takem myślił, - Wróga w szaniec nieprzyjaciół kupa

76

Już lazła, jak robactwo na świeżego trupa.

6

77

Pociemniało mi w oczach; a gdym łzy ocierał,

Narratorowi pociemniało w oczach ze zmęczenia. Widział swojego generała, który w milczeniu szacował straty i analizował przebieg wydarzeń. W pewnej chwili przywołał go do siebie i pytał o Ordona, dowódcę baterii i reduty 54. Dowiedział się od adiutanta, iż Ordon walczył mężnie i nie ustępował.

Teraz właśnie z daleka zobaczył go. Gdy nieprzyjaciel wdarł się do fortu, stał, trzymając w ręku zapaloną świecę. W jednej chwili wskoczył do lochów, gdzie było składowisko prochów palnych i amunicji.

Generał Umiński ucieszył się, że ma tak odważnego oficera.

78

Słyszałem, że coś do mnie mówił mój Jenerał.

79

On przez lunetę, wspartą na mojém ramieniu,

80

Długo na szturm i szaniec poglądał w milczeniu.

81

Na koniec rzekł: „Stracona". - Spod lunety jego

82

Wymknęło się łez kilka, - rzekł do mnie: „Kollego,

83

Wzrok młody od szkieł lepszy; patrzaj, tam na wale,

84

Znasz Ordona, czy widzisz, gdzie jest?" - „Jenerale,

85

Czy go znam? -Tam stał zawsze, to działo kierował.

86

Nie widzę - znajdę - dojrzę - śród dymu się schował:

87

Lecz śród najgęstszych kłębów dymu, ileż razy

88

Widziałem rękę jego, dającą rozkazy...

89

Widzę go znowu - widzę rękę - błyskawicę,

90

Wywija, grozi wrogom, trzyma palną świécę,

91

Biorą go - zginął. - O, nie - skoczył w dół, do lochów!"

92

- „Dobrze - rzecze Jenerał, - nie odda im prochów".

7

93

Zaćmiło się powietrze od ziemi wyłomów:

W jednej chwili całe pole bitwy zadrżało a armaty podskoczyły i bezwiednie toczyły się na kołach. Dym z zapalonych lontów unosił się na wietrze, zasłaniając redutę 54. Gdy zrzedniał, narrator zobaczył wielką czarną bryłę bezkształtnej ziemi. Reduta zamieniła się w mogiłę, gdzie spoczęli obrońcy i atakujący ją żołnierze. Setki ciał leżało bez dusz i żaden rozkaz okrutnego cara już ich nie dotyczył.

Garczyński zastanawiał się, co podziało się z duszami poległych. Dusza Ordona będzie symbolem obrony i szańców, gdy ktokolwiek będzie atakowany przez Moskali.

- "plemię zwycięzców zbrodniami zatrute", Bóg wysadzi ich tak jak zrobił to Ordon.

"Kiedy od ludzi wiara i wolność uciecze,
Kiedy ziemię despotyzm i duma szalona"

Wiersz kończy przestroga przed carem, jego tyrania i despotyzmem. Poeta ostrzega, iż jeśli te cechy ludzkiej władzy zaleją ziemię, wtedy Bóg postąpi jak Ordon, wysadzi ją wraz z oprawcami i największymi grzesznikami.

94

Harmaty podskoczyły i jak wystrzelone

95

Toczyły się na kołach; lonty zapalone

96

Nie trafiły do swoich panew. I dym wionął

97

Prosto ku nam; i w gęstéj chmurze nas ochłonął.

98

GróbI nie było nic widać, prócz granatów blasku,

99

I powoli dym rzedniał, opadał deszcz piasku.

100

Spojrzałem na redutę. - Wały, palisady,

101

Działa, i naszych garstka i wrogów gromady:

102

Wszystko jako sen znikło! - Tylko czarna bryła

103

Ziemi niekształtnéj leży - rozjemcza mogiła.

104

Tam i ci, co bronili, - i ci, co się wdarli,

105

Pierwszy raz pokój szczery i wieczny zawarli;

106

Choćby cesarz Moskalom kazał wstać: już dusza

107

Moskiewska, tam raz pierwszy, Cesarza nie słusza!

108

Tam zagrzebane tylu set ciała, imiona:

109

Dusze gdzie? nie wiem; lecz wiem, gdzie dusza Ordona

110

On będzie Patron szańców! - Bo dzieło zniszczenia

111

W dobréj sprawie jest święte, jak dzieło tworzenia:

112

Bóg wyrzekł słowo stań się, Bóg i zgiń wyrzecze!

113

Kiedy od ludzi wiara i wolność uciecze,

114

Kiedy ziemię despotyzm i duma szalona

115

Obleją, jak Moskale redutę Ordona:

116

Karząc plemie zwycięzców zbrodniami zatrute,

117

Bóg wysadzi tę ziemię, jak on swą redutę.

# data[].attributes.attachment_link.description
1 1 Nam strzelać nie kazano. - Wstąpiłem na działo Akcja rozgrywa się na przedmieściach Warszawy w dzielnicy Wola. Jest relacją przyglądającemu się bitwie adiutanta. Jeszcze nie kazano im strzelać, dlatego Garczyński mógł wejść na stanowisko działa 16. i spojrzeć na teren walki. Zobaczył 200 armat carskiej artylerii ustawionych w kierunku Warszawy i dających ogień.

# data[].attributes.body
Temat: Środki poetyckie w "Reducie Ordona " Mickiewicza.

# data[].attributes.body
Pan Tadeusz gra Wojskiego

# data[].attributes.body
Temat: Samogłoski i spółgłoski.

# data[].attributes.body
Temat:Opowiadanie adiutanta.

# data[].attributes.body
Temat: Głoska a litera.

# data[].attributes.body
Głoski to najmniejsze słyszalne dźwięki mowy. Wymawiamy je i słyszymy. niektóre głoski zapisujemy dwiema lub trzema literami np: sz, rz, ch, dź, dzi.
Wszystkie głoski dzielimy na samogłoski i spółgłoski.
Samogłoski oznaczamy literami: a,ą,e,ę,i,o,u(ó),y.
Spółgłoski to wszystkie pozostałe głoski np: m,k,b,ć,sz,dź.
Samogłoski mają tę właściwość, że można je dłużej wymawiać, natomiast w przypadku spółgłosek jest to trudne i niemożliwe.
Litery to graficzne znaki głosek. Zapisujemy je i widzimy.

# data[].attributes.attachment_link.title
Co to jest sylaba? Jak dzielić wyrazy na sylaby?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Przeczytaj lub wysłuchaj tekstu ballady Adama Mickiewicza. Zwróć uwagę na sposób obrazowania w tym utworze. Co najbardziej oddziałuje na twoją wyobraźnię?

BALLADA

Jakiż to chłopiec piękny i młody?
Jaka to obok dziewica?
Brzegami sinej wody
Idą przy świetle księżyca.

To mówiąc, więcej nie czeka,
Wieniec włożyla na skronie
I pożegnawszy strzelca z daleka,
Na zwykłe uchodzi .

A dusza przy tym
Niech lat doczeka tysiąca,
Wiecznie piekielne cierpiąc ,
Nie ma czym zgasić gorąca".
Świtezianka

Opisz świat przyrody w „Świteziance". Wymień poszczególne elementy natury, przypisz je do zaproponowanych przez siebie kategorii (np. drzewa, kwiaty, elementy itp.) i określ ich funkcję w utworze. Weź pod uwagę również elementy przyrody wykorzystane w porównaniach i pozostałych środkach poetyckich. Po wypełnieniu tabelki sformułuj ogólny wniosek dotyczący świata przyrody w „Świteziance".

Odpowiedz na pytania:

Jakiej próbie poddała dziewczyna strzelca?

Jak postąpił strzelec? Na czym polegała jego wina?

Jak powinien być, twoim zdaniem, ukarany?

Znajdź w balladzie złote myśli, pouczenia i zapisz je w zeszycie.

# data[].attributes.attachment_link.description
Przeczytaj lub wysłuchaj tekstu ballady Adama Mickiewicza. Zwróć uwagę na sposób obrazowania w tym utworze. Co najbardziej oddziałuje na twoją wyobraźnię? BALLADA Jakiż to chłopiec piękny i młody?Jaka to obok dziewica?Brzegami sinej wodyIdą przy świetle księżyca. To mówiąc, więcej nie czeka,Wieniec włożyla na skronieI pożegnawszy strzelca z daleka,Na zwykłe uchodzi .

# data[].attributes.body
Rymowane części mowy same wejdą Ci do głowy.

Kto?  co? –  o  rzeczownik  pytaj:
Uczeń,  Stach,  gramofon,  płyta.

Jaki ? który? – żółty, słodki.
Czyj? – państwowy –  to przymiotnik.

Liczebniku – właź w nasz wierszyk!
Ile? – jeden. Który? – pierwszy.

Ja, ty, jakiś, nigdzie ,wielu
– to zaimki  przyjacielu!

Co ktoś robi? Co się dzieje?
Czasowniki : śpiewa, dnieje.

Jak? Gdzie? Kiedy? – To przysłówek:
Ładnie, blisko, dziś. Dość  słówek.

Znajdź  przyimki przy  imionach:
Z Jankiem,  w Stachu,  do  Szymona.

Spójnik spaja doskonale
Słowa, zdania  : i,  lecz,  ale.

Wykrzykniku , jeśli  wola,
Wykrzyczże się   hej!  hop ! hola!

Wreszcie  partykuły  te:
li, czy, no, że, niech, by, nie.

# data[].attributes.body
Temat: Ludowość w utworze Mickiewicza.

# data[].attributes.body
Temat: Powtórzenie wiadomości o częściach mowy.

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Wordwall - Twórz lepsze zajęcia w krótszym czasie

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Poprawnie: kolor, koń, mgła, przyjaźń, anioł, tulipan, podłoga, szklanka, buda, zegar, pióro, foka, kogut, kucharka, miłość, kolega, wałek, komputer, ogon, palma, plaża, hamak, lipa, gruszka, telefon, serce, buty, poczta, Wiedeń, kosmos, Niepoprawnie: uczyć, żółty, szklane, ponury, zimna, mokro, oglądam, wbij, kwadratowy, wiszące, pięć, gruba, sucha, pojadą, wysoko, mało, miła, skrzypi, czytam, śpi,

# data[].attributes.attachment_link.description
Poprawnie: kolor, koń, mgła, przyjaźń, anioł, tulipan, podłoga, szklanka, buda, zegar, pióro, foka, kogut, kucharka, miłość, kolega, wałek, komputer, ogon, palma, plaża, hamak, lipa, gruszka, telefon, serce, buty, poczta, Wiedeń, kosmos, Niepoprawnie: uczyć, żółty, szklane, ponury, zimna, mokro, oglądam, wbij, kwadratowy, wiszące, pięć, gruba, sucha, pojadą, wysoko, mało, miła, skrzypi, czytam, śpi,

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Wordwall - Twórz lepsze zajęcia w krótszym czasie

# data[].attributes.attachment_link.description
Teaching resource | Poprawnie: iść, szyć, ryć, chodzić, pisać, czytać, myć, stroić, jeść, zdrowieć, szczotkować, Niepoprawnie: chodzik, pisak, wycie.

# data[].attributes.attachment_link.title
Gramatyka. Części mowy - rzeczownik, czasownik, przymiotnik, przysłówek

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Wordwall - Twórz lepsze zajęcia w krótszym czasie

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
czasownik: idę, rysuję, kochasz, biegniemy, byłeś, rzeczownik: chłopiec, miłość, niebo, kot, pamięć, miasto, mądrość, przymiotnik: biały, niski, zwykły, szkolny, mądry, przysłówek: dobrze, ładnie, jutro, daleko, nisko,

# data[].attributes.attachment_link.description
czasownik: idę, rysuję, kochasz, biegniemy, byłeś, rzeczownik: chłopiec, miłość, niebo, kot, pamięć, miasto, mądrość, przymiotnik: biały, niski, zwykły, szkolny, mądry, przysłówek: dobrze, ładnie, jutro, daleko, nisko,

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
0:00 / 7:15•Watch full video

# data[].attributes.attachment_link.description
E‑podręczniki to bezpłatne i dostępne dla wszystkich materiały edukacyjne.

# data[].attributes.body
Temat: Okoliczniki i ich klasyfikacja.
Okolicznik to część zdania, która:
-jest najczęściej określeniem czasownika
-wyrażona jest zazwyczaj przysłówkiem lub wyrażeniem przyimkowym
-odpowiada na pytania:
jak? gdzie? kiedy? skąd? dokąd? którędy? dlaczego? jak długo? z jakiego powodu?
Zapoznajcie się teraz z typami okoliczników i także przepiszcie je do zeszytu.
Następnie obejrzyjcie filmik, który wprowadzi Was w świat okolicznika.

# data[].attributes.body
Temat: Adam Mickiewicz "Świtezianka" - analiza ballady.

# data[].attributes.body
Temat: Co to jest spójnik?

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Wordwall - Create better lessons quicker

# data[].attributes.attachment_link.description
Materiał dydaktyczny | przyimek: w, do, zza, z, od, obok, pod, nad, o, ponad, spójnik: więc, że, i, oraz, bo, lub, ale, a, ponieważ, ani.

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Wordwall - Twórz lepsze zajęcia w krótszym czasie

# data[].attributes.attachment_link.description
Poprawnie: i, oraz, ani, ni, albo, lub , czy , bądź, a, więc, zatem, aczkolwiek, aby, ponieważ, jeżeli, że, Niepoprawnie: pod, obok, nad, ja, ty, on, spajać,

# data[].attributes.body
- MOTYW WINY I KARY
*w utworze potwierdzona została odwieczna prawda ludowa - za przewinienie zawsze spotka nas zasłużona kara;
*ballada ukazuje sprawiedliwe zasady związane z ludową moralnością - każdy, kto zawinił, zostanie ukarany;
*należy więc liczyć się  z konsekwencjami popełnionych czynów;
*ten, kto składa przysięgę, musi jej dotrzymać; złamanie przysięgi jest największą zbrodnią, zasługującą na najsurowszy wyrok;
"BO KTO PRZYSIĘGĘ NARUSZY
ACH, BIADA JEMU, ZA ŻYCIA BIADA
I BIADA JEGO ZŁEJ DUSZY".
*kara, która spotyka strzelca jest okrutna - jego dusz zostaje umieszczona w drzewie i musi w nim pokutować za swoją winę.

# data[].attributes.body
Teraz narysuj tabelę, w której w
jednej kolumnie wypiszesz
elementy realistyczne
występujące w naszym utworze,
a w drugiej elementy
fantastyczne (znajdziesz je
poniżej):
Świtezianka- nimfa wodna
pląsanie po powierzchni wody
dające się słyszeć jęki pod modrzewiem
Kuszenie strzelca.
Taniec młodzieńca ze Świtezianką na środku jeziora
miejsce spotkań kochanków,
przyroda,
osoba strzelca
złożenie i niedotrzymanie przysięgi
Kuszenie strzelca.

# data[].attributes.body
Notatka: Inspiracją do napisania ballady były dla Mickiewicza opowieści ludowe.
Utwór powstał w czasie pobytu poety w dworku przyjaciela w Tuhanowiczach. W jego okolicy znajduje się słynne i owiane wieloma niezwykłymi opowieściami jezioro Świteź. Ludzie zamieszkujący jego okolice wierzyli, że jezioro pełne jest nimf wodnych - świtezianek. I właśnie w oparciu o te ludowe wierzenia, podania i opowieści Mickiewicz napisał  "Świteziankę" oraz balladę "Świteź" (którą warto przeczytać).

# data[].attributes.body
1. CZAS AKCJI:
- bliżej nieokreślony,
- noc, koniec lata/początek jesieni,
- podobny jest do czasu
baśniowego (wydarzenia te miały
miejsce prawdopodobnie w
bardzo odległej przeszłości);

2. MIEJSCE WYDARZEŃ:
- jezioro Świteź i las w okolicy
jeziora,
- miejsce rzeczywiste (Litwa,
okolice Kowna, bliskie
Mickiewiczowi);

3. BOHATEROWIE:
> Świtezianka:
- nimfa wodna, bogini jeziora
Świteź, posiada nadprzyrodzone
moce,
- przybiera postać pięknej
dziewczyny, aby poddać strzelca
próbie;
> strzelec:
- młody chłopak, myśliwy z boru,
łatwo ulega zmysłom i cielesnym
pokusom,
- lekkomyślnie traktuje uczucia
oraz miłosne przysięgi;

4. WYDARZENIA:

Napisz plan wydarzeń ukazanych w utworze. Może być ramowy lub szczegółowy. Pamiętaj o tym, żeby używać jednego rodzaju wypowiedzeń - albo samych zdań, albo samych równoważników zdań.
Zrób go samodzielnie.

# data[].attributes.body
1. Autor: ADAM MICKIEWICZ
2. Epoka: ROMANTYZM
3. Rok wydania: 1821/22
4. Rodzaj literacki: BRAK (utwór z
pogranicza
epiki i liryki)
Gatunek literacki: BALLADA
(gatunek
mieszany)
5. Budowa: 38 czterowersowych
strof
6. Tematyka utworu:
- pochodzi z ludowych wierzeń,
- oparta jest na ludowym podaniu
związanym ze Świtezią,
- zakorzeniona jest w przekonaniu
o istnieniu nimf wodnych czy
świtezianek, które pokazują się
nad brzegami jezior,
- główną myśl utworu stanowi
wiara w nieuchronność kary, która
należy się wszystkim łamiącym
dane słowo,
- to kwestie związane z
moralnością,
- problematyka winy i kary.

# data[].attributes.body
Temat: Czy łatwo wzbudzić w ludziach zachwyt? Koncert Wojskiego na rogu – fragm. IV ks. Pana Tadeusza – Adama Mickiewicza.

W życiu mieszkańców Soplicowa     - bohaterów „Pana Tadeusza” ważną rolę odgrywało zachowanie tradycji i zwyczajów : staropolska gościnność, grzeczność, uczty, tańce, polowania …. Pamiętacie z klasy V „ ważną naukę o grzeczności” – Sędziego?  Dzisiaj poznacie kolejny zwyczaj. Na zakończenie polowania Wojski ( zarządca Soplicowa i organizator polowania) zagrał koncert (na rogu), w którym oddał wszystkie odgłosy lasu.
Przedstaw w punktach historię opowiedzianą przez mistrza gry na rogu. Zapisz w zeszycie etapy koncertu.
Język, którym został napisany utwór jest bardzo bogaty w środki poetyckie. Odszukaj w tekście i zapisz:

a)      trzy porównania: ……………………………………………………………………………………………………,

b)      trzy epitety:  …………………………………………………………………………………………………………….,

c)       trzy przenośnie ( metafory): ………………………………………………………………………………….,

d)      trzy wyrazy dźwiękonaśladowcze ( onomatopeje): …………………………………………….

Odszukaj w Słowniku języka polskiego wyjaśnienie słów: wirtuoz, improwizacja i ułóż z nimi  po jednym zdaniu, nawiązując do koncertu Wojskiego.

Czy zgadzasz się ze stwierdzeniem, że Adam Mickiewicz potrafił malować słowem? – wyjaśnij krótko.

Zadanie

Spróbuj namalować słowami, czyli opisać w sposób poetycki  dwa zjawiska:

a)       wiatr

b)       zachód słońca

W każdym opisie zastosuj trzy środki poetyckie: epitet, porównanie i wyraz dźwiękonaśladowczy. Jeśli potrafisz,  zastosuj też metaforę ( przenośnię).

Np. burza

Nadchodzi potężna burza. Skrada się jak dziki zwierz po ciemku. Błyskawice rozdzierają niebo. Wokół słychać ryk piorunów.

# data[].attributes.body
Emilia Plater jako jedna z kilkunastu kobiet walczyła w powstaniu listopadowym. Była patriotką. Bardzo kochała Ojczyznę, dla której poświęciła swe życie. Zmarła w wieku 25 lat. Doceniana przez Polaków, ale też inne narody została nazwana nową Joanną d' Arc (Poczytajcie o niej lub zapoznajcie się z filmem - to też była bardzo ciekawa postać. Polecam!) - zresztą również jak ona bywało, że przebierała się za mężczyznę
( oczywiście chodziło o bezpieczeństwo).

# data[].attributes.attachment_link.title
13. "Świtezianka" ballada Adama Mickiewicza. Język polski egzamin ósma klasa

# data[].attributes.headline
"Śmierć pułkownika"- konteksty powstania utworu

# data[].attributes.subject
"Śmierć pułkownika"- konteksty powstania utworu

# data[].attributes.attachment_link.title
KONTEKSTY POWSTANIA UTWORU A. MICKIEWICZA

# data[].attributes.attachment_link.description
Cele: - znam przyczyny wybuchu powstania listopadowego, - wiem, kim była Emilia Plater, - potrafię wykonać notatkę, korzystając z różnych źródeł informacji, - porównuję przekaz popularnonaukowy i nieoficjalny, - rozumiem sytuację społeczną kobiet w XIX w., - doceniam wyjątkowość Emilii Plater.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Lorem Ipsum Dolor Sit Amet

Adam Mickiewicz

W głuchEj puszczy, przed chatką leśnika,

Rota strzelców stanęła zielona;

A u wrót stoi straż Pułkownika,

Tam w izdebce Pułkownik ich kona.

Z wiosek zbiegły się tłumy wieśniacze:

Wódz to był wiélkiej mocy i sławy,

Kiedy po nim lud prosty tak płacze

I o zdrowie tak pyta ciekawy.

Kazał konia Pułkownik kulbaczyć,

Konia w każdéj sławnego potrzebie;

Chce go jeszcze przed śmiercią obaczyć,

Kazał przywieść do izby - do siebie.

Kazał przynieść swój mundur strzelecki,

Swój kordelas i pas i ładunki;

Stary żołnierz, - on chce, jak Czarniecki,

Umierając, swe żegnać rynsztunki

A gdy konia już z izby wywiedli,

Potem do niéj wszedł ksiądz z Panem Bogiem;

I żołnierze od żalu pobledli,

A lud modlił się klęcząc przed progiem.

Nawet starzy Kościuszki żołnierze,

Tyle krwi swéj i cudzéj wylali,

Łzy ni jednéj - a teraz płakali,

I mówili z księżami pacierze.

Z rannym świtem dzwoniono w kaplicy;

Już przed chatą nie było żołnierza,

Bo już Moskal był w téj okolicy.

Przyszedł lud widzieć zwłoki rycerza.

Na pastuszym tapczanie on leży -

W ręku krzyż, w głowach siodło i burka,

A u boku kordelas, dwururka.

Lecz ten wódz, choć w żołnierskiéj odzieży,

Jakie piękne dziewicze ma lica?

Jaką pierś? - Ach, to była dziewica,

To Litwinka, dziewica-bohater,

Wódz Powstańców - Emilija Plater!

https://wolnelektury.pl/katalog/lektura/smierc-pulkownika.html

Emilia Plater

Tytułowy Pułkownik to EMILIA PLATER, postać autentyczna, litewska szlachcianka. Brała udział w walkach powstańczych. Kapitan Wojska Polskiego w czasie powstania listopadowego.

Motywy w utworze:

-bohaterstwo, męstwo, odwaga,

-wzór patriotyzmu, żołnierza,

-poświęcenie życia dla ojczyzny.

Emilia

- Utwór przedstawia ostatnie chwile życia dowódcy powstańców, który umiera
w chacie leśnika.

- Przed śmiercią prosi o przyniesienie munduru, szabli i przyprowadzenie osiodłanego konia. Żegna się ze swoim rynsztunkiem - jak dawni rycerze.

- Umiera w otoczeniu wzruszonych żołnierzy i prostego ludu.

- Dopiero w zakończeniu utworu podmiot liryczny ujawnia kim jest tytułowy pułkownik. To wódz powstańców - Emilia Plater.

# data[].attributes.attachment_link.description
Lorem Ipsum Dolor Sit Amet Adam Mickiewicz W głuchEj puszczy, przed chatką leśnika, Rota strzelców stanęła zielona; A u wrót stoi straż Pułkownika, Tam w izdebce Pułkownik ich kona. Z wiosek zbiegły się tłumy wieśniacze: Wódz to był wiélkiej mocy i sławy, Kiedy po nim lud prosty tak płacze I o zdrowie tak pyta ciekawy.

# data[].attributes.body
Temat: Świat przedstawiony w utworze "Dynastia Miziołków".

Witam Was, moi drodzy Uczniowie:) Przed nami kolejne spotkanie z rodziną Miziołków.
Dziś omówimy świat przedstawiony w powieści i odpowiemy na pytanie, czy Miziołek to aniołek?
Zadania do wykonania:
1. Przypomnij sobie elementy świata przedstawionego - podręcznik str.45.
2. Wypełnij karty pracy, by dowiedzieć się, kiedy i gdzie rozgrywają się wydarzenia. (zdjęcia na messengerze)
3. Czas i miejsce akcji zapisz w zeszycie.  W linku poniżej znajdziesz podpowiedź:)
https://klp.pl/dynastia-miziolkow/a-10274.html
4. Wypisz bohaterów utworu - postać główna to będzie Miziołek; bohaterowie drugoplanowi - Mamiszon, Papiszon, Kaszydło i Mały Potwór. Dopisz też przyjaciół i kolegów z klasy, nauczycieli, znajomych rodziców (wybrane postacie).
5. Zastanów się, kto opowiada o wydarzeniach? Tak, to Miziołek, który jest jednocześnie bohaterem - to narrator pierwszoosobowy. Zapisz tę informację w zeszycie.
6. Zadanie domowe:
Opisz Miziołka.Zwróć uwagę na jego wygląd i cechy charakteru.
Wykorzystaj słownictwo - kolejne zdjęcie.

# data[].attributes.body
Temat: Poznajemy Miziołka i jego rodzinę ("Dynastia Miziołków" Joanny Olech).

Zaczynamy omawiać lekturę "Dynastia Miziołków". Zadania na dziś:
1. Wyjaśnij znaczenie słowa "dynastia", zapisz definicję. Skorzystaj z internetu.
2. Na podstawie książki lub nagrania opisz /przedstaw Miziołka i jego rodzinę. Możesz też narysować ich w zeszycie.
3. Przeczytaj o okolicznościach napisania "Dynastii Miziołków" - https://klp.pl/dynastia-miziolkow/a-10250.html.
4. Zadanie domowe:
Opisz siebie i swoją rodzinę w zabawny sposób, wzorując się na słowach Miziołka.
Powodzenia! Przyjemnej pracy:)

# data[].attributes.attachment_link.title
AUDIOBOOK DYNASTIA MIZIOŁKÓW - Słuchaj MP3 za darmo i pobierz całość.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Uwielbiam ten poemat... Pamiętam, jak w siódmej czy ósmej klasie szkoły podstawowej zagwarantował mi zwycięstwo w konkursie recytatorskim. Do dziś mam sentyment do „Reduty Ordona". Tyle emocji w jednym utworze. Końcowe wersy tak wzruszające, że aż ściska człowieka w gardle... Niestety, większość uczniów nie podziela mojego entuzjazmu.

„Trudny / O co tu chodzi? / Długi! / Za dużo informacji / Tyle środków stylistycznych / I tak nie rozumiem" - takimi komentarzami podsumowali poniedziałkową lekcję z tym utworem moi siódmoklasiści .

Masz ci los, a z takim zapałem i przejęciem recytowałam poszczególne fragmenty! Naśladując adiutanta, weszłam nawet na ławkę, żeby lepiej oddać powagę chwili. A tu klapa. Robiłam z siebie wariata na darmo.

We wtorek zaczęliśmy od początku, ale już inaczej. Jak?

Najpierw rozjadę kartę pracy nr 1.

1. Przygotowana wcześniej uczennica omawia kontekst historyczny, ja dokładam swoje pięć groszy. W ten sposób omawiamy okoliczności powstania utworu oraz okoliczności wydarzeń przedstawionych w utworze, przybliżamy postać Ordona. Następnie uczniowie wypełniają część karty pracy (OKOLICZNOŚCI oraz JULIAN KONSTANTY ORDON - postać autentyczna). Zwracam w tym miejscu uwagę na fakt, że w rzeczywistości Ordon nie zginął pod gruzami reduty (został jedynie ranny), a wybuch był przypadkowy.

2. Następnie wyjaśniam tytuł utworu - definiujemy pojęcie „reduta", wspomagając się ilustracjami (źródło: https://pl.wikipedia.org/):

4. Przechodzę do recytacji. Przerywam co pewien czas - uczniowie próbują przekładać trudniejsze wersy na język współczesny. Odwołujemy się również do karty pracy - uczniowie wskazują palcem element ilustracji związany z przeczytanym fragmentem. Ilustracje i symbole pomagają dzieciom zrozumieć metafory i porównania obecne w poemacie.

5. Następnie określamy osobę mówiącą, podając odpowiednie cytaty i odnosząc się do przypisów. Dzieci wskazują osobę mówiącą na ilustracji, uzupełniają tę część karty pracy. Zauważają jeszcze jedną postać - szukają fragmentu utworu, który wyjaśniałby, kto stoi obok adiutanta Garczyńskiego.

6. Kolejny etap narodził się zupełnie nieoczekiwanie - jedna z uczennic stwierdziła, że gdyby wyeliminować wszystkie środki poetyckie z tego utworu, można by wówczas streścić go w kilku zdaniach. Poleciłam uczniom, aby w takim razie napisali krótkie streszczenie fragmentu.

7. Następnie przeszliśmy do opisu walczących stron - uczniowie wyszukiwali cytatów dotyczących liczebności wojsk, porównań, jakich użyto do ich przedstawienia, barw przypisanych każdej z walczących stron. Również często odwoływaliśmy się do ilustracji w karcie pracy. Gdy grupy zebrały potrzebne materiały, zaczęliśmy komentować przywołane cytaty, a na koniec wysunęliśmy ogólne wnioski dotyczące sposobu przedstawienia wojsk polskich (ze szczególnym uwzględnieniem opisu reduty) i rosyjskich.

Praca z kartą nr 2.

1. Przeszliśmy następnie do analizy warstwy językowej. Uczniowie wyszukiwali środki poetyckie związane z fragmentem dotyczącym wystrzelonej kuli oraz samego momentu eksplozji. Wskazaliśmy też środki poetyckie służące zaprezentowaniu potęgi cara. Na ich podstawie scharakteryzowaliśmy rządy cara. Zadałam pytanie, który fragment poematu mógł sprawić, że utwór był zakazany przez rosyjską cenzurę.

2. Na koniec omówiliśmy ideę poematu - najpierw rozmawialiśmy nad motywami decyzji Ordona, oceniliśmy wybór bohatera. Pytałam też, dlaczego Mickiewicz zmienił rzeczywisty bieg wydarzeń - dlaczego uśmiercił Ordona? (Jeszcze raz przywołaliśmy ostatni fragment utworu)

3. Na koniec uczniowie odczytują fragmenty, które szczególnie się spodobały - będą musieli nauczyć się na pamięć wybranego fragmentu.

Czy taki sposób okazał się skuteczny, okaże się podczas sprawdzianu z działu, wiem jednak, że przynajmniej część uczniów wyszła z lekcji zadowolona. Takie przynajmniej sprawiali wrażenie 😉

# data[].attributes.attachment_link.description
Uwielbiam ten poemat... Pamiętam, jak w siódmej czy ósmej klasie szkoły podstawowej zagwarantował mi zwycięstwo w konkursie recytatorskim. Do dziś mam sentyment do „Reduty Ordona". Tyle emocji w jednym utworze. Końcowe wersy tak wzruszające, że aż ściska człowieka w gardle... Niestety, większość uczniów nie podziela mojego entuzjazmu. „Trudny / O co tu chodzi?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Na straganie w dzień targowy
Takie słyszy się rozmowy:

„Może pan się o mnie oprze,
Pan tak więdnie, panie koprze."

„Cóż się dziwić, mój szczypiorku,
Leżę tutaj już od wtorku!"

Rzecze na to kalarepka:
"Spójrz na rzepę - ta jest krzepka!"

Groch po brzuszku rzepę klepie:
"Jak tam, rzepo? Coraz lepiej?"

„Dzięki, dzięki, panie grochu,
Jakoś żyje się po trochu."

Lecz pietruszka - z tą jest gorzej:
Blada, chuda, spać nie może."

„A to feler" -
Westchnął seler.

Burak stroni od cebuli,
A cebula doń się czuli:

„Mój buraku, mój czerwony,
Czybyś nie chciał takiej żony?"

Burak tylko nos zatyka:
"Niech no pani prędzej zmyka,

Ja chcę żonę mieć buraczą,
Bo przy pani wszyscy płaczą."

„A to feler" -
Westchnął seler.

Naraz słychać głos fasoli:
"Gdzie się pani tu gramoli?!"

„Nie bądź dla mnie taka wielka" -
Odpowiada jej brukselka.

„Widzieliście, jaka krewka!" -
Zaperzyła się marchewka.

„Niech rozsądzi nas kapusta!"
"Co, kapusta?! Głowa pusta?!"

A kapusta rzecze smutnie:
"Moi drodzy, po co kłótnie,

Po co wasze swary głupie,
Wnet i tak zginiemy w zupie!"

„A to feler" -
Westchnął seler.

# data[].attributes.attachment_link.description
Na straganie w dzień targowyTakie słyszy się rozmowy: „Może pan się o mnie oprze,Pan tak więdnie, panie koprze." „Cóż się dziwić, mój szczypiorku,Leżę tutaj już od wtorku!" Rzecze na to kalarepka:"Spójrz na rzepę - ta jest krzepka!" Groch po brzuszku rzepę klepie:"Jak tam, rzepo? Coraz lepiej?" „Dzięki, dzięki, panie grochu,Jakoś żyje się po trochu."

# data[].attributes.body
Temat: Utrwalamy zasady ortograficzne.