# data[].attributes.headline
Migu-Migu - piosenka dla dzieci na dzień Babci - Babadu TV

# data[].attributes.subject
Migu-Migu - piosenka dla dzieci na dzień Babci - Babadu TV

# data[].attributes.body
Materiały do wykorzystania w przedszkolu

# data[].attributes.attachment_link.title
Migu-Migu - piosenka dla dzieci na dzień Babci - Babadu TV

# data[].attributes.headline
Cisza jakiej nie znacie - Szkolna Akademia Filmowa 

# data[].attributes.subject
Cisza jakiej nie znacie - Szkolna Akademia Filmowa 

# data[].attributes.body
Poleca SCWEW Lublin

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
SOSW im. Prof. Zofii Sękowskiej w Lublinie, ul. Wyścigowa 31

# data[].attributes.attachment_link.title
Cisza jakiej nie znacie - Szkolna Akademia Filmowa

# data[].attributes.headline
Formy indywidualnej pracy rewalidacyjnej z dzieckiem z wadą słuchu 

# data[].attributes.subject
Formy indywidualnej pracy rewalidacyjnej z dzieckiem z wadą słuchu 

# data[].attributes.body
Poleca SCWEW Skarżysko-Kamienna

# data[].attributes.headline
Ćwiczenia słuchowe dla dzieci z wadą słuchu

# data[].attributes.subject
Ćwiczenia słuchowe dla dzieci z wadą słuchu

# data[].attributes.body
Poleca SCWEW Skarżysko-Kamienna

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Wczesne wykrycie i leczenie wady słuchu jest niezwykle ważne. Odpowiednie ćwiczenia słuchowe dla dzieci z niedosłuchem umożliwiają im prawidłowy i wszechstronny rozwój. Dlatego tak ważna jest wczesna diagnostyka. Obecnie pomocny w tej kwestii jest Program Powszechnych Przesiewowych Badań Słuchu. Gdy podczas badania stwierdzona zostanie wada słuchu, konieczna jest wizyta u lekarza, który może zlecić zakup aparatu słuchowego. Ten zaś umożliwi pojawienie się świadomości dźwięku i jego rozpoznawanie.

Nawet niewielkie uszkodzenie w uchu wewnętrznym wiąże się z problemami w nauce mowy werbalnej. To zaś powoduje wycofanie się dziecka z życia społecznego. Dlatego tak ważne są ćwiczenia dla dzieci z niedosłuchem. Mogą być wykonywane zarówno podczas terapii, jak i w domu.

Jakie ćwiczenia słuchowe powinno wykonywać Twoje dziecko?

Na początku warto rozróżnić dwa pojęcia: wychowanie słuchowe i trening słuchowy. Wychowanie słuchowe występuje wtedy, kiedy niedosłuch nastąpił przed procesem nauki mowy. W takim przypadku konieczne jest, by najpierw skupić się na świadomości dźwięku. Sam fakt jego istnienia jest dla dziecka czymś nietypowym. Musi się więc do niego przyzwyczaić, by z czasem zacząć go rozpoznawać i odpowiednio lokalizować. Trening słuchowy dla dzieci niedosłyszących występuje natomiast, gdy dziecko przeszło już proces nauki mowy. Wykonywane ćwiczenia muszą zatem przywoływać znane już dźwięki.

Aniela Korzon stworzyła listę elementów, które powinny zawierać ćwiczenia dla dzieci z wadą słuchu:

zmiana natężenia dźwięku (wysoko i nisko),

różna lokalizacja dźwięku,

dźwięk powinien trwać naprzemiennie krótko i długo,

powinna zmieniać się ilość sygnałów akustycznych,

zmiany tempa i rytmu.

Dziecko powinno zatem reagować na dźwięk oraz rozróżniać czy następujące po sobie sygnały akustyczne są takie same, czy różne. Z czasem zacznie rozpoznawać dźwięki o różnych cechach (szczekanie psa, dzwonek do drzwi). To zaś stanowi wstęp do rozumienia mowy i w końcu do sprawnego porozumiewania się, czyli po prostu rozmowy.

Aparaty słuchowe umożliwią Twojemu dziecku wykonywanie różnych ćwiczeń. Ćwiczenia z instrumentami polegają na wykonywaniu określonych czynności po usłyszeniu dźwięku. Do tego typu zabaw rozwojowych potrzebny będzie bębenek, tamburyn, albo trąbka. Trening słuchu opierać może się także na mowie werbalnej. Mów do Twojego dziecka, by zwracać na siebie uwagę. Ciekawym rozwiązaniem są także ćwiczenia łączące muzykę i ruch ze świadomością dźwięku. Zadbaj również o zabawy polegające na naśladownictwie, dzięki nim Twoje dziecko będzie trenować wydawanie dźwięków.

Ćwiczenia artykulacyjne

Ćwiczenia artykulacyjne skupiają się na rozruszaniu aparatu mowy. Dotyczą więc one języka, warg, podniebienia miękkiego i żuchwy. Odpowiednie ułożenie tych poszczególnych elementów sprawia, że powstaje określony dźwięk. Zatem terapia logopedyczna dziecka z wadą słuchu powinna się opierać na naśladownictwie sposobu ułożenia języka oraz powtarzaniu odgłosów. Pamiętaj, że wszystkie wykonywane w domu ćwiczenia słuchowe dla dzieci z niedosłuchem, powinny być jednocześnie zabawą. Dziecko dużo lepiej uczy się w swobodnej atmosferze. Zaproponuj mu więc zabawę w udawanie:

konia - stukot kopyt, parskanie,

żyrafę - wyciągnięcie szyi i udawanie żucia liści,

hipopotama - szeroko otwarta buzia,

kota - picie mleka i oblizywanie się,

rybę - powolne otwieranie i zamykanie warg, w kształcie koła,

chomika - wypychanie policzków językiem,

psa - dyszenie i dotykanie językiem brody.

Inne zabawy skupiają się na konkretnych ruchach w obrębie jamy ustnej. Dobrym ćwiczeniem jest wsuwanie i wysuwanie języka oraz jeżdżenie nim po zębach. Można również zaproponować napompowywanie policzków i powolne wypuszczanie powietrza tak, by z ust powstał dziubek. Ćwiczenia słuchowe dla dzieci z wadą słuchu opierają się także na przesuwaniu dolnej szczęki do przodu i do tyłu, zwijaniu boków języka oraz chwytaniu dolnymi zębami górnej szczęki.

Ćwiczenia oddechowe

Podstawowym ćwiczeniem logopedycznym dla dzieci z wadą słuchu jest również dmuchanie. Dmuchanie baniek, w wiatraczek, piłki plażowej, a także gra na instrumencie dętym czy flecie - to tylko kilka przykładów, propozycji może być o wiele więcej. Z czasem warto wprowadzić dodatkowy element, jakim jest natężenie i czas trwania takiego oddechu. Niech dziecko zmienia tempo z silnego i szybkiego na słabe i wolne.

Ciekawym pomysłem jest również wykorzystanie słomki. Za jej pomocą dziecko może nie tylko dmuchać w napój, trenując wydech, ale również ćwiczyć wdech. Przygotuj drobny przedmiot (na przykład płatki owsiane, chrupki). Zadaniem Twojej pociechy będzie złapanie tego obiektu, wciągając powietrze przez słomkę i przeniesienie go w inne miejsce. Możecie bawić się na stole lub zorganizować wyścig po pokoju, którego celem będzie dotarcie na metę. Dzięki temu ćwiczenie to nie tylko wzmocni mięsień okrężny warg i tylną część języka, ale także będzie świetną zabawą.

Ćwiczenia rozwijające rozumienie mowy

Ćwiczenia rozwijające rozumienie mowy opierają się na nieustannym powtarzaniu. Wprowadzając nowe określenie, postaraj się więc, by spytać o nie w najbliższym czasie. To również powinno odbywać się formie gry, aby dziecko nie czuło się sprawdzane. Zaproponuj więc wspólne szukanie i wkładanie przedmiotów do pudełka.

Wprowadzając czasowniki, zacznij od tych podstawowych, takich jak: je, śpi, myje się. Przy pomocy zabawek możecie odgrywać scenki, w których lalka czy miś wykonuje te czynności. W sposób naturalny dziecko zaczyna oswajać się z tymi słowami i wkrótce zacznie je stosować.

Następnie warto łączyć różne wyrazy. Dziecko może rozumieć oddzielne znaczenie słów i jednocześnie nie pojmować ich wspólnego sensu. Z czasem zacznij wprowadzać przymiotniki, liczebniki, czy przyimki przestrzenne. Wszystko to jednak powinno przebiegać spokojnie. Dziecko otrzymujące za dużo informacji naraz może poczuć się przytłoczone i zacząć się wycofywać. To sprawi, że wszystkie wcześniejsze postępy zostaną utracone.

Wybór odpowiedniego ćwiczenia dla dzieci z wadą słuchu

To, jakie ćwiczenia słuchowe dla dzieci z niedosłuchem wybrać, zależy od wielu czynników. Wpływa na to przede wszystkim charakter i poziom niedosłuchu Twojej pociechy. Nie wprowadzaj zadań, na które Twoje dziecko nie jest gotowe. Pozwól mu decydować, na co ma ochotę i nie zmuszaj go na siłę do ćwiczeń, których nie potrafi zrobić. Nastanie odpowiedni moment, w którym je wykona, potrzebuje tylko trochę czasu.

Równie ważne jest także zaangażowanie rodzica. Gdy jedyną formą pomocy będzie zawiezienie dziecka do lekarza, postępy będą bardzo wolne. Wykonuj ćwiczenia dla dzieci z niedosłuchem w domu. Wymyślaj zabawy, które będą treningiem, a jednocześnie sprawią radość.

Wpływ na pojawienie się postępów ma również moment rozpoczęcia terapii oraz terapeuta. Pamiętaj więc, by na każdym etapie rozwijającej się świadomości słuchu dziecka być w kontakcie z lekarzem. To on powie Ci jak dobrać aparat słuchowy oraz jakie ćwiczenia wykonywać w domu.

# data[].attributes.attachment_link.title
Ćwiczenia słuchowe dla dzieci z wadą słuchu

# data[].attributes.attachment_link.description
Wczesne wykrycie i leczenie wady słuchu jest niezwykle ważne. Odpowiednie ćwiczenia słuchowe dla dzieci z niedosłuchem umożliwiają im prawidłowy i wszechstronny rozwój. Dlatego tak ważna jest wczesna diagnostyka. Obecnie pomocny w tej kwestii jest Program Powszechnych Przesiewowych Badań Słuchu. Gdy podczas badania stwierdzona zostanie wada słuchu, konieczna jest wizyta u lekarza, który może zlecić zakup aparatu słuchowego.

# data[].attributes.headline
Zabawy i ćwiczenia rozwijające słuch i uwagę słuchową dziecka

# data[].attributes.subject
Zabawy i ćwiczenia rozwijające słuch i uwagę słuchową dziecka

# data[].attributes.body
Poleca SCWEW Skarżysko-Kamienna

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Nie wiesz w jaki sposób stymulować prawidłowy rozwój słuchowy Twojego dziecka? Mamy dla Ciebie specjalny zestaw ćwiczeń i zabaw, które wspomogą uwagę słuchową Twojego dziecka, a przy tym sprawią, że obydwoje będziecie się doskonale bawić. Sprawdź jakie to proste!

Zabawy doskonale sprawdzą się jako dodatek do treningu słuchowego Neuroflow, autorstwa dok. Andrzeja Senderskiego.
Zabawy mają na celu:

usprawnianie słuchu fizycznego - rozwijanie wrażliwości na dźwięki, natężenie, tempo, rytm

stymulowanie percepcji słuchowej - rozpoznawanie, identyfikację i różnicowanie dźwięków

poprawę uwagi słuchowej dziecka - analizowanie tego, co dziecko słyszy.

Zabawy rozwijające słuch i uwagę słuchową dziecka przygotowują dziecko do właściwej percepcji dźwięków mowy, rozwijania słuchu mownego.

1. Reagowanie na dźwięki.

Obserwuj dziecko w sytuacji, kiedy w jego otoczeniu odtwarzane są dźwięki (dzwonek telefonu, odkurzacz, pukanie do drzwi, odkręcanie wody, tykanie zegara, ...). Czy dziecko odwraca głowę w kierunku źródła dźwięku? Jeśli jest nieuważne, zwróć uwagę dziecka na dźwięk. Powiedz np.: „Słyszę tykanie zegara, słyszę ...". Jeśli nie reaguje, sprawdź słuch dziecka.

2. Zabawa: „Co słyszą moje uszy?"

Porównywanie wrażeń słuchowych z zasłoniętymi i odsłoniętymi uszami. Porozmawiaj z dzieckiem o znaczeniu słuchu. Zastanówcie się razem, dlaczego uszy są ważne, co im zawdzięczamy.

3. Zabawa „Rozpoznaj dźwięk"

Zabawy z przedmiotami codziennego użytku wydającymi dźwięki np. klucze, monety, sztućce, gazeta, czajnik, pudełko z kaszą, butelka z wodą, itp. Mama, tata prezentuje dźwięki przedmiotów i po prezentacji można rozpocząć zabawę w rozpoznawanie. Dziecko nie może widzieć podczas odgadywania przedmiotów.
Zagadki z instrumentami - cymbałki, bębenek, grzechotka, itp. Dziecko odwraca się i słucha dźwięku instrumentu. Odgaduje i sprawdza. Jeśli nie pamięta nazwy może wskazać gestem instrument.
Zabawa w odgadywanie i identyfikowanie różnych głosów zwierząt oraz dźwięków otoczenia. Mama lub tata włącza nagranie i pokazuje planszę z różnymi obrazkami (np. z wykorzystaniem multimedialnego programu edukacyjnego „Zwierzaki", Wydawnictwo Seventh Sea). Należy określić nazwę zwierzęcia lub przedmiotu oraz wskazać właściwy obrazek.

4. Różnicowanie dźwięków

Możemy wykorzystać w tej zabawie przedmioty np. pokrywkę od garnka, blachę do pieczenia ciasta, drewniany tłuczek, (...) lub instrumenty np. cymbałki, ksylofon, pianino, gitarę, skrzypce, (...). Dziecko odgaduje prezentowany dźwięk. Jaki dźwięk słyszysz?
Czy to był dźwięk głośny - czy dźwięk cichy?
Czy było dużo dźwięków - czy mało dźwięków?
Czy słyszysz dźwięk długi - czy dźwięk krótki?
Czy to był dźwięk wysoki („cienki") - czy dźwięk niski („gruby")?
Przed rozpoczęciem zabawy prezentujemy w/w dźwięki i wyjaśniamy pojęcia: głośny - cichy, długi - krótki, (...)

5. Odtwarzanie rytmów granych na bębenku

np.:
głośny, cichy, cichy - głośny, cichy, cichy, (...),
cichy, głośny, głośny - cichy, głośny, głośny, (...),
cichy, cichy, głośny, głośny - cichy, cichy, głośny, głośny, (...).

6. Lokalizacja dźwięku

zabawa: „Szukamy dźwięku" - dziecko szuka ukrytego przedmiotu, który wydaje dźwięk (np. budzik, telefon, ...).

7. Identyfikacja dźwięku

zabawa: „Rozpoznajemy odgłosy" - z klatki schodowej, podwórka, drugiego pokoju, np. słyszę jadący samochód, gra telewizor, w kuchni włączony jest czajnik, w łazience szumi woda, itp.

8. Uważne słuchanie

zabawa: „Ile dźwięków słyszysz?". Policz uderzenia w bębenek, stuknięcia o blat stołu. Dziecko zamyka oczy i liczy dźwięki wystukiwane przez mamę, tatę.
rozpoznawanie znanych piosenek, znanych melodii. Włączamy znaną melodię lub nucimy. Dziecko odgaduje tytuł lub słowa piosenki.

9. Rozpoznajemy głos ludzkiej mowy

dziecko z zamkniętymi oczami odgaduje, czyj głos słyszy:
„Kto mnie woła?" - dziecko nie widzi osób, które je wołają. Można utrudnić zgadywanie i zmieniać barwę i natężenie głosu, np. tata woła córeczkę „cienkim" głosem, itp.
„Rozpoznawanie głosów: kobiety, mężczyzny, dziecka" - dziecko zamyka oczy i słucha nagranych głosów. Czy to był głos pani, pana, czy dziecka?

10. Uważne słuchanie i rozumienie mowy

powtarzanie słów przy dźwiękach zakłócających: przy otwartym oknie z odgłosami otoczenia, przy muzyce, przy nagranej rozmowie, w ciszy. W trakcie zabawy dziecko zamyka oczy, a mama lub tata wypowiada słowa, które dziecko powtarza. Pytamy dziecko, w jakiej sytuacji rozumienie słów było najłatwiejsze.
Zabawa „Głuchy telefon" - powtórz następnej osobie usłyszany szept. Uczestnicy zabawy siedzą w kręgu. Osoba, która rozpoczyna zabawę mówi wymyślone słowo lub zdanie do lewego ucha siedzącej obok osoby - ostatnia osoba wypowiada na głos „przekazywane" słowo. Następnie „runka" przebiega w stronę prawego ucha każdej osoby.

11. Wyróżnianie melodii mówienia

Kiedy słyszysz zdania pytające? Kiedy słyszysz zdania rozkazujące? Prezentujemy zdania: „Czy lubisz lody?", „Zatrzymaj się!".

12. Rozpoznawanie natężenia głosu: szeptu, głośnego mówienia, naturalnego mówienia (natężenie umiarkowane).

Prezentujemy:
szept np. „Lubię spokój w naszym domu."
głośne mówienie np. „Chodźmy na spacer!"
naturalne (umiarkowane natężenie głosu) np. „Widzę otwarte okno".
Dziecko słucha i określa, czy słyszało np. szept, (...).

Życzymy radosnej zabawy!

Opracowanie: Zenobia Bogdanowska

# data[].attributes.attachment_link.title
Zabawy i ćwiczenia rozwijające słuch i uwagę słuchową dziecka

# data[].attributes.attachment_link.description
Nie wiesz w jaki sposób stymulować prawidłowy rozwój słuchowy Twojego dziecka? Mamy dla Ciebie specjalny zestaw ćwiczeń i zabaw, które wspomogą uwagę słuchową Twojego dziecka, a przy tym sprawią, że obydwoje będziecie się doskonale bawić. Sprawdź jakie to proste! Zabawy doskonale sprawdzą się jako dodatek do treningu słuchowego Neuroflow, autorstwa dok.

# data[].attributes.headline
Bariery i przykłady wsparcia w procesie edukacji w środowisku osób z wadami słuchu 

# data[].attributes.subject
Bariery i przykłady wsparcia w procesie edukacji w środowisku osób z wadami słuchu 

# data[].attributes.body
Poleca SCWEW Skarżysko - Kamienna

# data[].attributes.headline
Katalog sprzętu dla osób z dysfunkcją słuchu

# data[].attributes.subject
Katalog sprzętu dla osób z dysfunkcją słuchu

# data[].attributes.body
Zespół SCWEW Kalisz poleca!

# data[].attributes.body
Opracowane w ramach SCWEW Sosnowiec

# data[].attributes.headline
Wsparcie osób z deficytem słuchu- pętla indukcyjna

# data[].attributes.subject
Wsparcie osób z deficytem słuchu- pętla indukcyjna

# data[].attributes.body
Opracowane w ramach  SCWEW Sosnowiec

# data[].attributes.body
Zespół SCWEW Kalisz poleca!

# data[].attributes.attachment_link.title
Przetwarzanie słuchowe - zabawy i ćwiczenia

# data[].attributes.body
Poleca SCWEW Sieradz

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Jej twórcą jest dr Kjeld Johansen - duński nauczyciel i psycholog, dyrektor Bałtyckiego Laboratorium Badań Nad Dysleksją ( www.dyslexia-lab.dk). W swojej pracy Johansen oparł się na doświadczeniach Christiana A. Volfa.
Zaletą metody Indywidualnej Stymulacji Słuchu Johansena jest:

jej dostępność dla osób mieszkających daleko od dużych ośrodków, gdyż ma miejsce w domu dziecka,

to, że odbywa się w przyjaznym, bezpiecznym, domowym otoczeniu, co jest istotne dla wielu dzieci np. z autyzmem

w trakcje stymulacji Johansena IAS nie ma konieczności rezygnowania z innych form terapii, jakimi objęte jest dziecko w tym samym czasie.

Diagnoza w Indywidualnej Stymulacji Słuchu Johansena opiera się na badaniu audiometrii tonalnej, badaniu lateralizacji oraz testach mowy utrudnionej w tym teście dychotycznym - istotnych dla procesu uczenia się aspektów prawidłowego przetwarzania bodźców słuchowych.

Program terapeutyczny w formie indywidualnie filtrowanej muzyki instrumentalnej nagrywany jest na płyty CD. Dziecko otrzymuje płytę do domu i słucha jej codziennie przez 10 minut przez słuchawki. Postępy terapii kontrolowane są co 4 do 8 tygodni (zależnie od wieku), za każdym razem dziecko otrzymuje nową specjalnie dla niego przygotowaną płytę CD z programem terapeutycznym. Program stymulacji trwa 6-10 miesięcy.

Metoda Indywidualnej Stymulacji Słuchu dr Johansena stosowana jest w wielu krajach na świecie, cieszy się uznaniem w Niemczech, Wielkiej Brytanii, Szwecji, Francji i Austrii. W USA terapia Johansena znana jest pod nazwą Hemisphere Specific Auditory Stimulation (HSAS), w Skandynawii jako Auditory Discrimination Therapy (ADT) . Inne terapie dźwiękiem w formie treningów słuchowych - Metoda Tomatisa, AIT (Auditory Integration Training), Samonas Sound Therapy.
Indywidualny Program Stymulacji Słuchowej nagrany na płyty CD do odtwarzania w domu lub szkole.
Stymulacja słuchowa wg dr Kjelda Johansena poprawia przetwarzanie bodźców słuchowych. Jeśli u dziecka występują centralne zaburzenia przetwarzania słuchowego wówczas ma ono problemy z prawidłowym różnicowaniem dźwięków,lokalizacją źródła dźwięku, rozpoznawaniem wzorców dźwiękowych, analizą czasowych aspektów sygnału dźwiękowego, umiejętnością rozumienia mowy zniekształconej, rozumieniem mowy w hałasie. To znaczy, że osoba z tym zaburzeniem nie ma możliwości pełnego wykorzystania słyszanego sygnału akustycznego przy prawidłowym jego odbiorze w strukturach obwodowych (Katz, 1994).

W konsekwencji często pojawiają się trudności w rozwoju mowy, prawidłowej artykulacji, uczeniu się, czytaniu, koncentracji uwagi, konstruowaniu wypowiedzi pisemnych, pianiu. W klasie dzieci z tym zaburzeniem mogą pozostawać na uboczu z powodu nieśmiałości, niskiej samooceny.
Terapia słuchowa poprawia nie tylko przetwarzanie słuchowe, ale również:

Zdolność utrzymywania uwagi i koncentracji na wypowiedziach ustnych,

Czytanie,

Rozumienie mowy,

Artykulację,

Komunikację,

Samoocenę,

Harmonizuje napięcie mięśniowe co wpływa na postawę ciała,

Utrzymanie równowagi,

Koordynację ruchów,

Motorykę.

ZALECANA JEST RÓWNIEŻ DLA OSÓB UCZĄCYCH SIĘ JĘZYKÓW OBCYCH, JAKO METODA WSPOMAGAJĄCA PROCESY PAMIĘCI SŁUCHOWEJ.
Opracowano na podstawie: http://www.johansen-ias.pl/index.php?page=2

# data[].attributes.attachment_link.description
Jej twórcą jest dr Kjeld Johansen - duński nauczyciel i psycholog, dyrektor Bałtyckiego Laboratorium Badań Nad Dysleksją ( www.dyslexia-lab.dk). W swojej pracy Johansen oparł się na doświadczeniach Christiana A. Volfa. Zaletą metody Indywidualnej Stymulacji Słuchu Johansena jest: jej dostępność dla osób mieszkających daleko od dużych ośrodków, gdyż ma miejsce w domu dziecka, to, że odbywa się w przyjaznym, bezpiecznym, domowym otoczeniu, co jest istotne dla wielu dzieci np.

# data[].attributes.body
Poleca SCWEW Sieradz

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Neurotechnologie i Biofeedback dla terapeutów i psychologów

# data[].attributes.attachment_link.description
Terapia Metodą Warnego zakłada systematyczność i powtarzalność realizowanych treningów słuchowych, wzrokowych i motorycznych.

# data[].attributes.headline
SAT II screeningowy audiometr tonalny SCWEW Sieradz 

# data[].attributes.subject
SAT II screeningowy audiometr tonalny SCWEW Sieradz 

# data[].attributes.body
https://pracowniatestow.pl/pl/p/Screeningowy-Audiometr-Tonalny-z-Testami-Centralnymi-i-modulem-terapeutycznym-SAT-II/121

# data[].attributes.attachment_link.title
Screeningowy Audiometr Tonalny z Testami Centralnymi i modułem terapeutycznym SAT II

# data[].attributes.attachment_link.description
Urządzenie umożliwia precyzyjną ocenę sprawności narządu słuchu u dzieci (od 4 r.ż.),

# data[].attributes.body
https://instytut-gluchoniemych.waw.pl/informacje-dotyczace-wady-sluchu/

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Wspomaganie słuchu jest kluczem do porozumiewania się dziecka niedosłyszącego ze światem pełnym dźwięków. Aby dziecko otrzymywało właściwe bodźce słuchowe, wzmacnianie należy zastosować zaraz po uzyskaniu diagnozy. Oczywiste jest, że wspomaganie nie przywróci zdrowego słuchu, lecz umożliwi dziecku słyszenie dźwięków, które inaczej byłyby niemożliwe do usłyszenia.

Aparat słuchowy to miniaturowe wzmacniacze w małych, plastikowych obudowach. Mikrofon aparatu słuchowego wychwytuje dźwięki otoczenia i przekształca je w sygnał elektryczny, który przekazywany jest do wzmacniacza aparatu. Nowoczesne aparaty cyfrowe można tak zaprogramować, aby wzmacniały dźwięki ważne dla rozumienia mowy fonicznej, zaś odpowiednio eliminowały niepotrzebny hałas z otoczenia. Wzmocniony sygnał elektryczny przekształcany jest przez głośnik ponownie w słyszalny sygnał i przekazywany jest do przewodu słuchowego. Protetyk słuchu zawsze indywidualnie dostosowuje ustawienie aparatu indywidualnie do specyfiki ubytku słuchu dziecka. Takie dopasowanie następuje zwykle dwa razy w roku w okresie wczesnego dzieciństwa, po przebadaniu słuchu. Dla uzyskania jak najlepszych efektów korzystania z aparatów słuchowych należy dbać o higienę wkładek usznych oraz systematycznie wymieniać je na nowe.

Implant ślimakowy jest protezą słuchu stosowaną w przypadkach głębokiego obustronnego niedosłuchu odbiorczego, w sytuacji, gdy pacjent nie ma korzyści ze stosowania tradycyjnych aparatów słuchowych. Działa on w oparciu o zjawisko wywoływania wrażeń słuchowych poprzez podrażnianie nerwu słuchowego prądem elektrycznym.

Implant ślimakowy, podobnie jak aparat słuchowy - nie przywraca słuchu. W sposób sztuczny przywraca on zdolność do odbierania dźwięków przez system słuchowy. Zasadnicza różnica między aparatem słuchowym a implantem ślimakowym polega na tym, że aparat słuchowy wspomaga proces słyszenia poprzez wzmacnianie dźwięku, a implant ślimakowy nie powoduje wzmocnienia głośności, lecz dostarcza przetworzony w impulsy elektryczne dźwięk bezpośrednio do zakończeń nerwu słuchowego.

Możliwości percepcji dźwięków za pomocą wszczepu są w większości przypadków bardzo duże. Samo zastosowanie tej techniki jednak nie wystarczy, by opanować rozumienie mowy drogą słuchową. Percepcja musi być rozwijana w toku terapii.

# data[].attributes.attachment_link.title
Informacje dotyczące wady słuchu | Instytut Głuchoniemych

# data[].attributes.attachment_link.description
Wspomaganie słuchu jest kluczem do porozumiewania się dziecka niedosłyszącego ze światem pełnym dźwięków. Aby dziecko otrzymywało właściwe bodźce słuchowe, wzmacnianie należy zastosować zaraz po uzyskaniu diagnozy. Oczywiste jest, że wspomaganie nie przywróci zdrowego słuchu, lecz umożliwi dziecku słyszenie dźwięków, które inaczej byłyby niemożliwe do usłyszenia. Aparat słuchowy to miniaturowe wzmacniacze w małych, plastikowych obudowach.

# data[].attributes.headline
Zaburzenia przetwarzania słuchowego SCWEW Sieradz 

# data[].attributes.subject
Zaburzenia przetwarzania słuchowego SCWEW Sieradz 

# data[].attributes.body
https://youtu.be/lUhi3o6ChjA

# data[].attributes.attachment_link.title
ZABURZENIA PRZETWARZANIA SŁUCHOWEGO. Objawy, diagnoza, terapia, wspomaganie dziecka w domu i szkole.

# data[].attributes.headline
Nauka języków obcych uczniów z dysfunkcją słuchu SCWEW Sieradz

# data[].attributes.subject
Nauka języków obcych uczniów z dysfunkcją słuchu SCWEW Sieradz

# data[].attributes.headline
Zaburzenia percepcji słuchowej program SCWEW Sieradz

# data[].attributes.subject
Zaburzenia percepcji słuchowej program SCWEW Sieradz

# data[].attributes.body
https://platforma.mtalent.pl/Learnetic/DEMO_Percepcja_suchowa

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Zestaw interaktywnych ćwiczeń wspomagających usprawnianie i rozwój percepcji słuchowej, a także wspierający koncentrację uwagi opartej na analizatorze słuchowym.
Charakterystyka pełnej wersji programu:
Do czego służy? Do wykorzystania na zajęciach korekcyjno-kompensacyjnych, ale także logopedycznych, rewalidacyjnych i innych, mających na celu kształtowanie i usprawnianie percepcji słuchowej.

Z czego się składa? Z ponad 600 ekranów interaktywnych, więcej niż 200 kart pracy, przewodnika metodycznego oraz zestawu materiałów dodatkowych w jednym pudełku.

Dla kogo? Dla terapeutów pedagogicznych, logopedów i nauczycieli zajmujących się wspomaganiem sprawności w zakresie percepcji słuchowej.

mTalent PERCEPCJA SŁUCHOWA to odpowiedź na jedno z najczęstszych wskazań form pomocy psychologiczno-pedagogicznej i zaleceń do pracy z dzieckiem, jakim jest kształtowanie i ćwiczenie percepcji słuchowej i/lub wzrokowej.

Program Percepcja słuchowa to:

jedyny tego typu interaktywny produkt na rynku,

materiał pozytywnie zaopiniowany i zrecenzowany

propozycja uzupełniona o zestaw dodatkowych pomocy i publikacji autorskich (np. pomoce tradycyjne, karty pracy do wydruku, przewodnik metodyczny),

ćwiczenia pozwalające nagrywać, a następnie odsłuchiwać głos dziecka

produkt zgodny z wytycznymi dostępności dla osób z niepełnosprawnościami.

Zyta Czechowska (Nauczyciel Roku 2019) o mTalent: „W naszej szkole od dłuższego czasu mamy już te pakiety i nauczyciele są zachwyceni. Wykorzystują je na lekcjach, zajęciach rewalidacyjnych i zajęciach w ramach pomocy psychologiczno-pedagogicznej."
Minimalne wymagania techniczne: https://www.mtalent.pl/doc/Minimalne-wymagania

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
programy interaktywne w terapii pedagogicznej

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
programy interaktywne w terapii logopedycznej

# data[].attributes.attachment_link.title
DEMO Percepcja słuchowa - program na mTalent.pl

# data[].attributes.attachment_link.description
mTalent Percepcja słuchowa Zestaw interaktywnych ćwiczeń wspomagających usprawnianie i rozwój percepcji słuchowej, a także wspierający koncentrację uwagi opartej na analizatorze słuchowym. Charakterystyka pełnej wersji programu: Do czego służy? Do wykorzystania na zajęciach korekcyjno-kompensacyjnych, ale także logopedycznych, rewalidacyjnych i innych, mających na celu kształtowanie i usprawnianie percepcji słuchowej. Z czego się składa?

# data[].attributes.body
https://youtu.be/6LdWMJicYO0

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
World Hearing Center / Światowe Centrum Słuchu

# data[].attributes.attachment_link.title
Protezowanie słuchu - "Nauka dla Społeczeństwa"

# data[].attributes.body
https://model.dostepnaszkola.info/definicje/

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Potrzeby wynikające z różnic indywidualnych w rozwoju, indywidualnych zasobów i możliwości uczniów oraz doświadczanych trudności w uczeniu się. Rozpoznawane w toku nauczania w celu zapewnienia dostępności i równych możliwości uczenia się każdemu dziecku/uczniowi. IPE rozpoznawane są poprzez: konsultacje szkolne, obserwacje pedagogiczne i WOPFU. Prawo oświatowe zawiera otwarty katalog przyczyn, które wskazują, że osoba ucząca się, może mieć indywidualne potrzeby edukacyjne.

W szczególności mogą one wynikać 2 § 2, ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz. U. z 2020 r., poz.1280). :

z niepełnosprawności3 Zgodnie z art. 127 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2019 r. poz. 1148, z późn. zm.) i § 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1309). uczniów niesłyszących, słabosłyszących, niewidomych, słabowidzących, z niepełnosprawnością ruchową, w tym z afazją, z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu lekkim, umiarkowanym lub znacznym, z autyzmem, w tym z zespołem Aspergera i z niepełnosprawnościami sprzężonymi, gdy występują co najmniej dwie z niepełnosprawności wskazanych powyżej,

z niedostosowania społecznego,

z zagrożenia niedostosowaniem społecznym,

z zaburzeń zachowania lub emocji,

ze szczególnych uzdolnień,

ze specyficznych trudności w uczeniu się,

z deficytów kompetencji i zaburzeń sprawności językowych,

z choroby przewlekłej,

z sytuacji kryzysowych lub traumatycznych,

z niepowodzeń edukacyjnych,

z zaniedbań środowiskowych związanych z sytuacją bytową ucznia i jego rodziny, sposobem spędzania czasu wolnego i kontaktami środowiskowymi,

z trudności adaptacyjnych związanych z różnicami kulturowymi, ze zmianą środowiska edukacyjnego, w tym związanych z wcześniejszym kształceniem za granicą.

² § 2, ust. 2 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach (Dz. U. z 2020 r., poz.1280).

³ Zgodnie z art. 127 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2019 r. poz. 1148, z późn. zm.) i § 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1309).

# data[].attributes.attachment_link.description
Potrzeby wynikające z różnic indywidualnych w rozwoju, indywidualnych zasobów i możliwości uczniów oraz doświadczanych trudności w uczeniu się. Rozpoznawane w toku nauczania w celu zapewnienia dostępności i równych możliwości uczenia się każdemu dziecku/uczniowi. IPE rozpoznawane są poprzez: konsultacje szkolne, obserwacje pedagogiczne i WOPFU.

# data[].attributes.headline
Uczeń z wadą słuchu w szkole rady dla nauczycieli SCWEW Sieradz

# data[].attributes.subject
Uczeń z wadą słuchu w szkole rady dla nauczycieli SCWEW Sieradz

# data[].attributes.body
https://pedagogika-specjalna.edu.pl/surdopedagogika/uczen-wada-sluchu-szkole-ogolnodostepnej-informacje-wskazowki-dla-nauczycieli/

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Pedagogika Specjalna - portal dla nauczycieli

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Nauczyciele biorący udział w procesie edukacji dziecka z wadą słuchu w szkole masowej powinni być świadomi tego, na czym polegają trudności ucznia z obniżoną sprawnością percepcji słuchowej.

Biorąc pod uwagę dziecko z wadą słuchu należy pamiętać, że istnieją różne rodzaje wad słuchu ale także różne rodzaje niedosłuchów. Często trudności ucznia nie wynikają tylko z wady słuchu, ponieważ mogą być powiązane z innymi dysfunkcjami.

Dla nauczyciela ważne są informacje dotyczące stopnia ubytku słuchu u dziecka oraz jego funkcjonowania w aparatach słuchowych czy implancie ślimakowym w zakresie odbioru dźwięków. Poziom słyszenia może ulegać wahaniom. Uczeń może słyszeć raz lepiej, a raz gorzej. Należy pamiętać, że aparat wspomagający słyszenie nie czyni z ucznia z uszkodzonym słuchem osoby normalnie słyszącej oraz że upośledzenie słuchu nie jest związane z inteligencją.

Stopień ubytku słuchu a konsekwencje dla rozumienia języka i mowy

1. Ubytek słuchu w granicach normy 15-25 dB.
Dziecko może mieć trudności z rozumieniem cichej mowy z większej odległości. Na ogół nie ma problemów z artykulacją. Może mieć mniejszy zasób słownictwa oraz wykazywać ograniczenia sprawności językowych.

2. Łagodny niedosłuch na poziomie 30-45 dB.
Dziecko ma trudności w słyszeniu i odbiorze mowy z odległości 1m. Bez większych problemów może prowadzić rozmowę twarzą w twarz. W warunkach lekcyjnych umyka mu 50% dyskusji, jeśli koledzy mówią zbyt cicho, i niewyraźnie lub nie widzi twarzy osób mówiących. Może mieć trudności z artykulacją w zależności od zakresu ubytku słuchu i kształtu krzywej audiogramu.

3. Umiarkowany niedosłuch na poziomie 50-60 dB.
Dziecko nie mając aparatu słuchowego nie odbiera prawie nic z treści lekcji. Może rozumieć tylko głośną mowę i to z odległości do 1 m. Może mieć też trudności z odbiorem i zrozumieniem innych dźwięków z otoczenia. Ma wadliwą artykulację.

4. Ciężki ubytek słuchu na poziomie 80-95 dB.
Dziecko może słyszeć jedynie głośne dźwięki z otoczenia. Mowa i język mogą się rozwinąć tylko w efekcie wczesnej diagnozy oraz dzięki intensywnej rehabilitacji słuchu i mowy. U niektórych dzieci rozumienie mowy może nastąpić dopiero po zastosowaniu komunikacji totalnej - za pośrednictwem wszystkich zmysłów. Mowa dziecka może brzmieć w sposób zbliżony do normy (cechy głosu, rytm mowy), chociaż nie zawsze bywa zrozumiała.

5. Głęboki ubytek słuchu na poziomie 95 dB i więcej.
Szanse na spontaniczny rozwój mowy i języka są znikome. Mowa dziecka może być niezrozumiała dla otoczenia. Rozumienie mowy u większości dzieci może być osiągnięte przy zastosowaniu komunikacji totalnej. Część dzieci nie używa aparatów słuchowych ze względu na niewielką skuteczność wzmocnienia. Mowa dziecka i jej znajomość są na niskim poziomie rozwoju. Możliwości przyswojenia programu szkolnego przez dziecko mogą być poważnie ograniczone.

Wskazówki do pracy z uczniem z wadą słuchu

W procesie nauczania należy uwzględnić obiektywne ograniczenia wynikające z dysfunkcji słuchu i w związku z tym starać się o zapewnienie uczniowi optymalnych warunków do percepcji mowy:

należy zapewnić dobre oświetlenie klasy (źródło światła powinno znajdować się z tyłu za uczniem), miejsce w pierwszej,drugiej lub trzeciej ławce w rzędzie bocznym co umożliwi łatwe odwracanie się do mówiącego kolegi i obserwację twarzy nauczyciela w celu umożliwienia odczytywania mowy z ust oraz lepszego zrozumienia,

ucho lepiej słyszące uczeń powinien mieć skierowane w stronę klasy, osoby mówiącej,

prowadząc lekcję należy stać w pobliżu ucznia, zwróconym w jego stronę, mówić w sposób naturalny, wyraźnie, unikać pojedynczych słów, stosować krótkie zdania lub frazy, upewniając się czy uczeń rozumie o co pytamy lub co do niego mówimy (ma to mobilizować ucznia do lepszej koncentracji uwagi i ułatwiać mu zrozumienie tematu),

chcąc doskonalić umiejętności językowe ucznia należy skoncentrować się na wzbogacaniu zasobu słownika biernego i czynnego, zrozumieniu, omawiając istotne pojęcia i wyjaśniając nowe słownictwo,

należy zachęcać ucznia by dawał znać, gdy czegoś nie usłyszał lub nie zrozumiał,

uczeń z wadą słuchu ma trudności z wykonywaniem kilku czynności w tym samym czasie, nie jest w stanie słuchać nauczyciela - co wymaga obserwacji jego twarzy - jednocześnie otworzyć książkę i odnaleźć wskazane ćwiczenie, dlatego może nie nadążać za tempem pracy pozostałych uczniów w klasie i wskazane jest by siedział w ławce z dobrym uczniem,

ważne jest utrzymać niski poziom hałasu w klasie wyjaśniając uczniom dlaczego to jest istotne,

przy omawianiu tematu należy zapisać na tablicy słowa kluczowe oraz używać pomocy
wizualnych,

w pierwszych latach nauki szkolnej nauczyciel może z wyprzedzeniem podawać rodzicom tematy zajęć, czytanki, po to by uczeń aktywniej mógł uczestniczyć w zajęciach lekcyjnych,

dyktanda przeprowadzać indywidualnie - wskazane wolne i wyraźne dyktowanie na wprost,

w zależności od możliwości ucznia w zakresie obowiązujących lektur wyznaczać ważniejsze fragmenty do opanowania,

nie wymagać czytania i wygłaszania wierszy z zastosowaniem odpowiedniej intonacji, tempa, pauz,

zrezygnować z ćwiczeń zmierzających do wzmożenia tempa czytania, zwrócić szczególną uwagę na czytanie ze zrozumieniem,

materiał gramatyczno-ortograficzny opracowywać przede wszystkim w formie ćwiczeń praktycznych bez egzekwowania znajomości reguł,

prace pisemne oceniać głównie pod względem wartości merytorycznych,

wymagamy od ucznia przystosowania się do tych samych reguł, które obowiązują innych kolegów w klasie,

uczeń z wadą słuchu powinien mieć sprawny, działający i dobrze dostrojony aparat słuchowy by mógł w pełni uczestniczyć w lekcji.

Trudności ucznia z wadą słuchu

Niepowodzenia ucznia z wadą słuchu dotyczą głównie szeroko rozumianej komunikacji werbalnej i przejawiają się w formie następujących trudności:

w rozumieniu bardziej złożonych poleceń, pytań, treści zadań, stwierdzeń,

w rozumieniu pojęć abstrakcyjnych (myślenie abstrakcyjne u dziecka z wadą słuchu rozwija się znacznie wolniej),

w zrozumieniu znaczenia danego słowa w zależności od kontekstu w jakim się ono znajduje,

w pełnym rozumieniu czytanego tekstu w zależności od ilości występujących w nim pojęć abstrakcyjnych oraz trudniejszych konstrukcji zdaniowych (trudności w rozumieniu lektur oraz wiedzy przedmiotowej zawartej w podręcznikach),

w rozumieniu mowy tylko na drodze słuchowej,

w koncentrowaniu uwagi na czas trwania wszystkich lekcji w ciągu dnia (wielozmysłowe śledzenie toku lekcji, które wymaga od dziecka znacznego wysiłku jest bardzo męczące),

w formułowaniu wypowiedzi ustnych i pisemnych o charakterze wiązanym poprawnych gramatycznie, składniowo i stylistycznie (agramatyczna budowa zdań jest typowym zjawiskiem dla osób niedosłyszących),

trudności artykulacyjne, które zależą od wielkości ubytku słuchu oraz efektów dotychczasowej rehabilitacji słuchu i mowy,

w bezbłędnym pisaniu (ograniczone możliwości analizy słuchowej w zależności od typu i stopnia ubytku słuchu; w pisaniu ze słuchu może nie nadążać za tempem pisania, przekręcać słowa, zmieniać końcówki),

uczeń z wadą słuchu ma ograniczone możliwości korzystania z wielu środków masowego przekazu więc jego zasób informacji może być ograniczony.

Ocenianie ucznia z wadą słuchu

Ocenianie ucznia z wadą słuchu wymaga znacznej indywidualizacji. Nie jest to proste zadanie zwłaszcza, że należy wziąć pod uwagę wiele kryteriów. Warto dokonać najpierw oceny opisowej, a następnie wyrazić ocenę stopniem. Ułatwi to w pewien sposób dostrzeżenie przyrostu wiedzy i umiejętności ucznia.

Oceniając należy brać pod uwagę:

rodzaj ubytku słuchu i ewentualne inne dysfunkcje, które często ograniczają możliwości
ucznia,

wysiłek ucznia przejawiający się pracowitością, pilnością i systematycznością,

błędy artykulacyjne, gramatyczne, przekręcanie wyrazów oraz inne wynikające z niedosłuchu nie mogą wpływać na ocenę,

w przypadku ustnego odpytywania można oczekiwać odpowiedzi na konkretne, zrozumiałe dla ucznia pytania (należy pamiętać, że uczeń z wadą słuchu z powodu lęku przed reakcją klasy i nauczyciela unika sytuacji, w których musiałby przyznać się do tego, że nie rozumie mowy innych co może wywoływać u ucznia stres, niepewność, zahamowanie czy też lęk przed ośmieszeniem),

jeżeli uczeń udzielił złej odpowiedzi lub nie odpowiedział (ustnie lub pisemnie) należy upewnić się czy zrozumiał pytanie zadając je ponownie (sformułować proste pytanie) i dopiero wówczas brak prawidłowej odpowiedzi może oznaczać, że uczeń nie przyswoił danego materiału,

zadając pytania należy unikać takich, które wymagają odpowiedzi tak lub nie i pamiętać, że uczeń niedosłyszący mimo, że nie zrozumie pytania czy informacji z reguły przytaknie,

przy ocenie samodzielnych prac pisemnych należy uwzględnić zasób słownictwa, poziom wiadomości, samodzielny wysiłek i wkład pracy z pominięciem błędów spowodowanych niedosłuchem,

o klasówkach i sprawdzianach uczeń powinien być poinformowany z wyprzedzeniem, najlepiej w formie pisemnej ponieważ potrzebuje więcej czasu na przyswojenie wiadomości,

ocena negatywna pogłębia bierność i brak wiary we własne możliwości oraz nasila kompleks niepełnosprawności, dlatego też powinna być poprzedzona informacją o tym, za co ją uczeń otrzymał,w jaki sposób może ją poprawić i kto mu pomoże,

ocena powinna pełnić funkcję rewalidacyjną i wychowawczą, a w mniejszym zakresie dydaktyczną.

Wiedząc, że uczeń z dysfunkcją słuchu wymaga właściwego i zindywidualizowanego traktowania w procesie dydaktyczno-wychowawczym pożądany jest dobry kontakt nauczyciela ze specjalistami, którzy prowadzą z dzieckiem rehabilitację słuchu i mowy oraz kontakt z rodzicami.

Materiał opracowała Czytelniczka portalu Pedagogika Specjalna - portal dla nauczycieli
mgr Monika Kurkiewicz - surdopedagog, logopeda, nauczyciel terapii pedagogicznej

Literatura :
1. Buryn Urszula, Teresa Hulboj i inni - praca zbiorowa "Mój uczeń nie słyszy", MEN,
Warszawa 2001r.
2. Jastrzębowska Grażyna, "Diagnoza i terapia zaburzeń mowy dzieci niedosłyszących
i głuchych", Logopedia - Pytania i Odpowiedzi pod red. Tadeusza Gałkowskiego
i Grażyny Jastrzębowskiej, Opole 2003r.
3. Wyczesany Janina, "Dziecko z wadą słuchu w szkole podstawowej", Wydawnictwo
SPONSOR, Kraków 1992r.

Kursy online dla nauczycieli:

# data[].attributes.attachment_link.title
Uczeń z wadą słuchu w szkole - rady dla nauczycieli

# data[].attributes.attachment_link.description
Nauczyciele biorący udział w procesie edukacji dziecka z wadą słuchu w szkole masowej powinni być świadomi tego, na czym polegają trudności ucznia z obniżoną sprawnością percepcji słuchowej. Biorąc pod uwagę dziecko z wadą słuchu należy pamiętać, że istnieją różne rodzaje wad słuchu ale także różne rodzaje niedosłuchów.

# data[].attributes.body
https://koordynacja.com.pl/sklep/neurologia-neurorehabilitacja/tomatis/soundsory-multisensoryczne-sluchawki-powietrzno-kostne/

# data[].attributes.attachment_link.description
SOUNDSORY® - multisensoryczne słuchawki powietrzno-kostne SOUNDSORY® to multisensoryczny program przeznaczony do użytku domowego. Pomaga poprawiać zdolności ruchowe i poznawcze. Program składa się ze specjalnie opracowanych utworów muzycznych, w których dokonano modyfikacji o charakterze neuro-akustycznym, oraz z szeregu ćwiczeń ruchowych. Program rozłożony jest na 40 dni, po 30 minut dziennie.

# data[].attributes.body
https://www.osrodek-pzg.pl/aparaty-sluchowe/systemy-wspomagaj%C4%85ce-s%C5%82yszenie-fm.html

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Systemy wspomagające słyszenie FM

Nawet dzieci z prawidłowym słuchem mają czasem problem, żeby skupić się w głośnym otoczeniu.

Dzieci z niedosłuchem centralnym mają ograniczoną percepcję mowy, uboższe słownictwo, uboższą gramatykę, problemy z koncentracją uwagi, trudności w czytaniu, pisaniu - bo zaburzona jest koordynacja wzrokowo-słuchowo-ruchowa. Mają problemy emocjonalne - są niespokojne, szybciej się denerwują, muszą dłużej i więcej pracować, by osiągnąć określony efekt.

Aby wyeliminować zjawiska zewnętrzne w postaci hałasu lub odległości i stworzyć osobie z wadą słuchu jak najlepsze warunki odbioru dźwięku stosuje się system FM.

System FM pomaga zrozumieć w hałasie głos osoby mówiącej, jest on dedykowany zarówno osobom z aparatami słuchowymi jak i bez nich.

Ułatwia naukę, pomagając dziecku skupić się na najważniejszych informacjach.

Lepsze słyszenie głosu nauczyciela wspomaga koncentrację dziecka.

Pomaga dzieciom z jednostronnym ubytkiem słuchu, zaburzeniami przetwarzania słuchowego oraz spektrum zaburzeń autystycznych.

Badania wykazały poprawę w zakresie rozumienia mowy średnio o 53%.

Ze względu na sposób działania system FM może przyspieszać i usprawniać przebieg rehabilitacji głosu, słuchu i mowy u osoby z ubytkiem słuchu, a więc jest cennym narzędziem wspomagającym pracę logopedy i surdologopedy. Ułatwia też codzienny kontakt i porozumiewanie się z osobą słabo słyszącą. System FM wykorzystany jest klasach szkolnych (ułatwia kontakt nauczyciela z uczniem słabo słyszącym), a także na salach wykładowych i aulach.

# data[].attributes.attachment_link.description
Polski Związek Głuchych diagnostyka i rehabilitacja osób z wadami słuchu. Wykonujemy badania słuchu m. in.: audiometria tonalna, otoemisja, tympanometria, badanie BERA, konsultacje laryngologiczne, audiologiczne, psychologiczne, logopedyczne i pedagogiczne, prowadzimy terapie i testy zaburzeń przetwarzania słuchowego (APD). Zapewniamy dobór aparatów słuchowych i systemów wspomagających słyszenie FM.

# data[].attributes.headline
Rehabilitacja sprzęt dla osób niesłyszących SCWEW Sieradz

# data[].attributes.subject
Rehabilitacja sprzęt dla osób niesłyszących SCWEW Sieradz

# data[].attributes.body
http://www.niepelnosprawni.pl/ledge/x/35615

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Przyczyną izolacji osób głuchych i niedosłyszących jest brak warunków sprzyjających ich rozwojowi. Brak słuchu nie musi jednak na nią skazywać, gdyż istnieje sprzęt ułatwiający codzienne funkcjonowanie osobom z niepełnosprawnością tego zmysłu.

Światłem i wibracją

Urządzenia wspomagające są dla osób niesłyszących i słabosłyszących szansą na przełamanie własnych ograniczeń oraz na rozwój. Umożliwiają dostęp do informacji, edukacji, telepracy i wielu usług, z których korzystają osoby pełnosprawne. W kontaktach międzyludzkich pozwalają na wymianę myśli, poznawanie i porozumiewanie się. Mówiąc wprost: zmniejszają bariery komunikacyjne, co pozwala im żyć wśród ludzi słyszących. Wielkie możliwości daje osobom niesłyszącym internet, a zwłaszcza poczta elektroniczna oraz telefon komórkowy, pozwalający komunikować się poprzez SMS-y. Działanie urządzeń przeznaczonych dla tej grupy odbiorców opiera się głównie na komunikatach świetlnych lub wibrujących.

Aparat słuchowy

Podstawowym urządzeniem wspomagającym komunikację u osób z niedosłuchem jest aparat słuchowy. Składa się z odbiornika (miniaturowego mikrofonu), układu elektronicznego przetwarzającego i wzmacniającego sygnał oraz nadajnika (miniaturowego głośnika). Aparaty słuchowe wyposażane są w coraz bardziej zaawansowaną cyfrową technologię z układami sztucznej inteligencji. Reagują na dźwiękowe zmiany otoczenia, aby użytkownik mógł optymalnie słyszeć swych rozmówców: na ulicy, mimo wiatru czy w pomieszczeniu. Niektóre aparaty oferują opcjonalne piloty umożliwiające regulację wzmocnienia i wybór odpowiedniego programu słuchania. Wybór najodpowiedniejszego aparatu zależy od rodzaju i głębokości niedosłuchu, a także budowy kanału słuchowego. Wyboru powinien dokonać specjalista laryngolog, który dopasuje najlepszy aparat.

Implant ślimakowy

Dla osób całkowicie niesłyszących lub niemal całkowicie niesłyszących, którym aparaty słuchowe już nie pomagają, przeznaczony jest implant ślimakowy. Wszczep ślimakowy zastępuje czynność uszkodzonego ucha wewnętrznego i w sztuczny sposób pozwala odbierać dźwięki. Nie przywraca jednak pełnego komfortu słyszenia. Zasada działania implantu ślimakowego polega na odpowiednim podrażnianiu nerwu słuchowego prądem o małym natężeniu. Implant przekazuje wrażenia dźwiękowe - nie drogą akustyczną, jak to jest w przypadku aparatów słuchowych - lecz drogą elektryczną. Lekarz ocenia, kto kwalifikuje się do wszczepienia implantu ślimakowego. Dobór odpowiedniego implantu opiera się na indywidualnej ocenie pacjenta, uwzględniającej rodzaj jego niedosłuchu, przyczynę i wiek. Pacjenci z wszczepionym implantem przechodzą jeszcze rehabilitację, podczas której rozwija się u nich zdolność wykrywania i identyfikowania dźwięków z otoczenia.

Budzik

Dla osób niesłyszących i słabosłyszących stworzono specjalne budziki migające mocnym światłem oraz wibrujące. Dodatkowo wyposażone są w funkcję głośnego alarmu dźwiękowego. Budziki z alarmem wibracyjnym mają klips, który łatwo można przypiąć do poduszki bądź ubrania. Są zasilane dwoma bateriami typu paluszki, można je także podłączyć do kontaktu. Budzikiem może być również poduszka. Niektóre budziki mają w zestawie urządzenie wibrujące, które kładzie się pod poduszkę. Istnieją także poduszki, które mają wewnątrz zainstalowane urządzenie wibrujące. Coraz większą popularnością cieszą się zegarki na rękę wyposażone w alarm wibracyjny.

Telefon dla osób niedosłyszących

Istnieją telefony wykorzystujące przewodnictwo kostne. Zamiast do ucha osoba z niedosłuchem przykłada słuchawkę do kości czaszki. Sygnał przekazywany jest dzięki wibracjom przez kości czaszki bezpośrednio do ucha wewnętrznego z pominięciem ucha zewnętrznego i środkowego. Telefon ten nie będzie przydatny dla osób niesłyszących, które mają uszkodzenie ślimaka lub nerwu słuchowego. Skorzystają z niego natomiast osoby z tzw. niedosłuchem przewodzeniowym, a więc z uszkodzeniem tych części ucha, które biorą udział w mechanicznym przetwarzaniu fali dźwiękowej. Do zwykłego telefonu stacjonarnego można podłączyć też specjalną przystawkę, która poprawia i wzmacnia głos. Przystawkę wpina się pomiędzy przewód słuchawki a gniazdo telefonu.

Komputer

Narzędziem, które osobom niesłyszącym i niedosłyszącym pozwala zmniejszyć bariery komunikacyjne, wspomaga ich integrację społeczno-zawodową oraz edukację, jest komputer. Językiem w tej komunikacji jest słowo pisane. Część osób niedosłyszących, a nawet zupełnie niesłyszących, w pewnych sytuacjach może wykorzystywać syntezator mowy, który przetwarza zapisany tekst na mowę. Może on być pomocny zwłaszcza wtedy, gdy konieczny jest bezpośredni kontakt z osobą słyszącą i wpisany tekst w przenośnym komputerze może zostać odczytany głosowo. Komputer jest również nieocenionym narzędziem wspomagającym edukację niesłyszących uczniów: naukę czytania, pisania i matematyki, jak również w terapii słuchu i mowy.

Czujniki (np. płaczu dziecka, telefonu)

Bardzo proste w użyciu urządzenie - czujnik płaczu dziecka - poinformuje niesłyszących lub słabosłyszących rodziców o dźwiękach wydawanych przez ich dziecko. Reaguje ono na płacz malucha, a następnie przekazuje tę informację do ulokowanych w innych pomieszczeniach sygnalizatorów (mogą być nawet cztery). Sygnalizatorem jest zwykle urządzenie z lampką, która zaczyna migać, gdy otrzyma sygnał z czujnika. Niektóre czujniki wyposażone są dodatkowo w sygnał dźwiękowy. Czujnik można ustawić w trzech pozycjach: od najmniejszej do największej czułości. Osoby niesłyszące i słabosłyszące mają w domach także inne czujniki, m.in. czujnik dzwonka do drzwi, czujnik telefonu, a często i czujnik dymu.

Pętla indukcyjna

System wspomagający słyszenie osób noszących aparaty słuchowe wyposażone w funkcję odbioru indukcyjnego, czyli pętla indukcyjna, transmituje wzmocniony sygnał bezpośrednio do aparatów słuchowych. Można ją instalować w miejscach publicznych, z których korzystają osoby z niedosłuchem: w kościołach, teatrach, na lotniskach, w szkołach, urzędach, miejscach pracy itp. Mogą być także zamontowane w domu. Istnieją też małe przenośne pętle indukcyjne (noszone na szyi), które obsługują inne urządzenia, np. telewizor, odtwarzacz mp3 i telefon komórkowy. Telefonu nie trzeba np. trzymać przy uchu, a mówi się do mikrofonu zainstalowanego na przewodzie pętli.
Pętlę indukcyjną można połączyć z implantem ślimakowym.

System FM

System FM to urządzenie wspomagające lepsze słyszenie w trudnych warunkach akustycznych i w związku z dużymi odległościami między mówiącym a osobą z niedosłuchem. Oddziela sygnał mowy od zakłóceń z otoczenia (hałasu, pogłosu, szumu), dzięki czemu osoba niedosłysząca może lepiej rozumieć słowa. Jest szczególnie przydatny w szkole, na wykładach i konferencjach. Wykorzystywany może być również przez rodziców, gdyż ułatwia porozumiewanie się z dzieckiem. System FM przekazuje sygnał drogą radiową. W mikrofon i nadajnik zaopatrzona jest osoba mówiąca, natomiast odbiornik połączony jest z aparatem słuchowym osoby niedosłyszącej. System ma również mikrofon, który pozwala użytkownikowi aparatu słyszeć własny głos. Odbiornik ma wyjście audio, więc można podłączyć go do innych urządzeń: komputera, telewizora, wieży, dyktafonu, telefonu komórkowego.

Adresy: Oticon Polska Sp. z o.o. plac Trzech Krzyży 4/6, 00-499 Warszawa, tel.: 022 622 14 44, e-mail: info@oticon.pl, www.oticon.pl; Phonak Polska Sp. z o.o. Al. Ujazdowskie 13, 00-567 Warszawa, tel.: 022 523 67 00, www.phonak.pl; Widex Polska ul. Szyszkowa 4, 55-040 Kobierzyce, tel.: 071 388 22 22, e-mail: widex@widex.com.pl, www.widex.com.pl; Med-el Polska ul. Świętokrzyska 36, Warszawa, tel.: 022 526 34 58, 662 095 820, e-mail: biuro@medel-polska.pl, www.implantslimakowy.pl; Medicus Aleja Dębowa 3b, 53-134 Wrocław, tel.: 071 34 72 100, e-mail: info@medicus.wroc.pl, www.medicus.wroc.pl; Kontel-telecom ul. Rakowiecka 30, 02-528 Warszawa, tel.: 022 646 76 76, e-mail: info@kontel.pl, www2.kontel.pl; Audio Sat Sp. z o.o., ul. Warszawska 39/41, 61-028 Poznań, tel.: 061 653 6835, www.audioservice.pl, www.akcesoria.audiosat.pl; e-mail: audiosat @audiosat.pl; Siemens, Biuro Obsługi Klienta, tel.: 061 653 68 51, www.siemens-audiologia.pl; Nokia Poland ul. Sienna 73, 00-833 Warszawa, tel.: 022 203 03 10, www.nokia.pl; Blucom, ul. Wolności 23, 58-260 Bielawa, tel.: 074 833 60 55, e-mail: info@blucom.pl, www.blucom.pl.

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
rehabilitacja - sprzęt dla osób niesłyszących i niedosłyszących

# data[].attributes.attachment_link.title
Rehabilitacja - sprzęt dla osób niesłyszących i niedosłyszących

# data[].attributes.attachment_link.description
Przyczyną izolacji osób głuchych i niedosłyszących jest brak warunków sprzyjających ich rozwojowi. Brak słuchu nie musi jednak na nią skazywać, gdyż istnieje sprzęt ułatwiający codzienne funkcjonowanie osobom z niepełnosprawnością tego zmysłu. Urządzenia wspomagające są dla osób niesłyszących i słabosłyszących szansą na przełamanie własnych ograniczeń oraz na rozwój.

# data[].attributes.body
https://koordynacja.com.pl/sklep/neurologia-neurorehabilitacja/tomatis/sluchawki-kostne-mikrofonem-forbrain/

# data[].attributes.attachment_link.title
FORBRAIN - słuchawki kostne z mikrofonem

# data[].attributes.attachment_link.description
FORBRAIN - słuchawki kostne z mikrofonem Forbrain działa jak trening sluchowo-glosowy. Gdy mówimy, filtr dynamiczny zastosowany w tym niezwykłym urządzeniu koryguje dźwięk naszego głosu i natychmiast przekazuje go z powrotem do nas przez przewodnictwo kostne, czyli za pomocą drgań kości czaszki z przodu, tuż przy uchu. Swój głos słyszymy inaczej,ale bez efektu ucha.

# data[].attributes.headline
Przewodnik po systemach wspomagania słuchu z pętlą indukcyjną SCWEW SIERADZ

# data[].attributes.subject
Przewodnik po systemach wspomagania słuchu z pętlą indukcyjną SCWEW SIERADZ

# data[].attributes.body
http://www.petleindukcyjne.pl/sites/default/files/file/przewodnik-po-systemach-wspomagania-sluchu-z-petla-indukcyjna.pdf

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Nie jest to nowy wynalazek, a jednak w Polsce dopiero raczkuje. Bywa, że same osoby korzystające z aparatów słuchowych nie wiedzą, że mogą je łączyć z pętlą indukcyjną. Co daje to urządzenie, gdzie powinno się je stosować i ile kosztuje jego montaż? Tłumaczymy w kolejnej części cyklu ABC Dostępności.

Dla kogo jest pętla indukcyjna?

Dla osób słabosłyszących o różnym poziomie ubytku słuchu, które jednak mają zdolność słyszenia i rozumienia mowy. Do stosowania pętli niezbędne będzie używanie aparatu (jednego lub dwóch) lub implantu słuchowego. Mało który sprzęt tego rodzaju nie współpracuje z pętlą.

Szacuje się, że w Polsce poważne problemy ze słuchem może mieć nawet milion obywateli. Dlatego drugą grupą osób, które korzystają z pętli indukcyjnej, są... wszyscy, którzy potrzebują skutecznie porozumieć się z osobą słabosłyszącą.

Gdzie powinno się stosować pętlę indukcyjną?

Można powiedzieć, że wszędzie tam, gdzie kluczowe znaczenie ma dobre rozumienie mowy. Pętla indukcyjna ma bowiem za zadanie pomóc osobie słabosłyszącej zrozumieć słowo mówione, np. w przychodni, szpitalu, urzędzie, sklepie, ale także w kinie, sali wykładowej, kościele, na konferencji, koncercie, pomoże też oglądać telewizję czy słuchać radia.

Istnieją oczywiście adekwatne przepisy. Pętla indukcyjna, jako jedna z metod wspomagania obsługi osób słabosłyszących, obowiązkowych dla podmiotów publicznych, pojawiła się w Ustawie 19 lipca 2019 r. o zapewnianiu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami (tekst jednolity: Dz.U. z 2020 r. poz. 1062). Wcześniej zbliżone zapisy, choć mniej konkretne, znalazły się w Ustawie z 19 sierpnia 2011 r. o języku migowym i innych środkach komunikowania się (tekst jednolity: Dz.U. 2017 poz. 1824).

Od niedawna istnieje stale uzupełniana lista miejsc wyposażonych w pętlę indukcyjną, stworzona przez Fundację Kultury bez Barier, pod nazwą Tu Możesz.

Jak działa pętla indukcyjna?

Pętla wykorzystuje zjawisko indukcji elektromagnetycznej, odkryte niemal 200 lat temu. By otrzymać precyzyjne wytłumaczenie tej zasady, należy... cofnąć się do lekcji fizyki. Na potrzeby tego artykułu istotny jest sam efekt działania pętli indukcyjnej.

Pętla to w dużym skrócie przewód obejmujący konkretną przestrzeń - stąd nazwa, ponieważ tworzy on wokół tej przestrzeni pętlę właśnie. Przewód jest podłączony do wzmacniacza, do którego podpięty jest też mikrofon lub inne źródło dźwięku, np. system nagłośnienia sali. Odbiornikami tej instalacji są aparaty lub implanty słuchowe wyposażone w cewkę indukcyjną. Gdy znajdą się w obrębie pola magnetycznego generowanego przez przewód pętli, odbierają je i przetwarzają z powrotem na dźwięk.

Zastosowanie pętli indukcyjnej pozwala więc przekazać bezpośrednio do aparatu słuchowego użyteczny dźwięk - np. głos z mikrofonu lub nagłośnienia sali wykładowej. Dlaczego jest to tak ważne? Sam aparat słuchowy nie rozpoznaje, na którym dźwięku zależy korzystającej z niego osobie. Razem z głosem mówiącego przekaże więc inne szumy i hałasy z pomieszczenia lub przestrzeni. Czasem najlepiej będzie słychać to, co jest najbliżej aparatu, do tego może dojść pogłos z sali. W efekcie sam głos rozmówcy - np. urzędnika czy lekarza - będzie często trudny do wychwycenia, a więc niezrozumiały. Wykorzystanie pętli indukcyjnej pozwala słyszeć sam głos, bez innych niepotrzebnych dźwięków.

Co przy tym niezmiernie istotne, ok. 90 proc. aparatów słuchowych ma na wyposażeniu wspomnianą cewkę indukcyjną, mogą więc, po odpowiednim, jednorazowym skonfigurowaniu przez protetyka, przekazywać dźwięk z pętli. Część osób słabosłyszących nie wie nawet, że ich aparaty mają taką funkcjonalność, choć prawda jest też taka, że przez wiele lat nie mieli gdzie jej przetestować. Tymczasem, po odpowiedniej konfiguracji aparatu, wystarczy w miejscu działania pętli przełączyć go w tzw. tryb „T", by lepiej słyszeć mówiącą osobę.

Jak powinna wyglądać pętla indukcyjna?

Urządzenia mają różne rozmiary i przeznaczenie.

Najmniejszą, osobistą wiesza się na szyi lub na uszach. Można ją połączyć (przewodem lub przez Bluetooth) np. z telefonem komórkowym, komputerem, radiem i innym urządzeniem, które ma wyjście słuchawkowe.

Pętla stanowiskowa (okienkowa) to z kolei mały wzmacniacz oraz niewielka pętla, montowane pod blatem danego stanowiska. Do wzmacniacza podłączony jest mikrofon. Tego rodzaju pętla przeznaczona jest do punktów obsługi indywidualnej klientów oraz interesantów (np. recepcji, okienka obsługi czy rejestracji). Służy do komunikacji jeden na jeden i raz zainstalowana jest bezobsługowa (o ile ktoś jej nie wyłączy z prądu - o czym niżej).

Pętla powierzchniowa (stacjonarna) to także stosunkowo niewielki wzmacniacz i przewód (lub płaska taśma, by nie było wybrzuszenia pod wykładziną lub posadzką), którego długość zależy od powierzchni pomieszczenia. Służy do obsługi wydarzeń z udziałem wielu uczestników (np. w salach konferencyjnych, widowniach, aulach, kościołach, ale i na koncertach). Powinna obejmować cały obszar sali czy widowni. Ona również po prawidłowym zamontowaniu nie wymaga dodatkowej obsługi. Znacznie mniejsze pętle tego typu mogą też być montowane w mieszkaniach.

Istnieją też pętle przenośne - nie są jednak rekomendowane do stałych punktów obsługi. Mogą służyć raczej jako uzupełnienie. Są też przenośne pętle powierzchniowe (walizkowe), choć przeznaczone są raczej dla podmiotów, które zajmują się organizacją konferencji w różnych miejscach.

Pętla musi być zamontowana przez specjalistów, którzy potrafią sobie poradzić w różnych trudnych do obsługi obiektach. Wcześniej powinien zostać przeprowadzony audyt miejsca montażu i na jego podstawie musi powstać projekt instalacji pętli. Jest to moment wyboru technologii - konkretnego wzmacniacza, przekroju, grubości i metody ułożenia przewodu (np. obwodowo, czyli dookoła pomieszczenia, lub macierzowo, czyli w bardziej skomplikowanym układzie prostokątów). Przewód kładzie się na podłodze (lub - rzadziej - podwiesza pod sufitem), ukrywając go pod wykładziną, panelami, posadzką albo nawet pod wylewką. Dlatego najlepiej jest montować pętlę indukcyjną na etapie budowy lub remontu.

Pętli nie powinno się kalibrować jedynie według wskazań miernika, lecz w tym procesie powinna uczestniczyć też osoba słabosłysząca (lub nawet dwie - o różnym ubytku słuchu), korzystająca z cewki indukcyjnej. Wtedy jest większa pewność co do tego, że elektronika pokrywa się z tym, co jest realnie odbierane przez człowieka. Bardzo ważne jest też w końcu przeszkolenie obsługi obiektu, która potem będzie pętli używać.

Pętla indukcyjna musi technicznie spełniać wymogi normy PN EN 60118-4, którą stworzono głównie po to, by każdy, niezależnie od posiadanego aparatu, odbierał dźwięk podobnej jakości. Jej elementem jest też odpowiednie oznakowanie. Znaczek przekreślonego ucha z literą T powinien być umieszczony w widocznym miejscu przy stanowisku z pętlą. Dobrze jest przykleić tę ikonkę także przy wejściu do budynku oraz zamieścić na stronie internetowej instytucji. Można też pod tym znaczkiem dołożyć krótką instrukcję na temat tego, jak skorzystać z pętli.

Pętla indukcyjna. Jakich błędów nie popełnić?

Błędem jest stosowanie przenośnych pętli okienkowych jako jedynego rozwiązania służącego zapewnieniu dostępności dla osób słabosłyszących. Po pierwsze, nie zapewnia to porozumienia od razu - trzeba o ten sprzęt poprosić, ktoś musi go przynieść (czasem znaleźć w przepastnej szafie), odpowiednio ustawić itd. Po drugie, problemem może być samo ustawienie tego sprzętu - każde jego obrócenie może spowodować, że dźwięk nie dotrze do odbiorcy. Takie rozwiązanie można stosować jedynie jako uzupełnienie pętli stacjonarnych lub gdy ich zastosowanie jest problematyczne (np. metalowy blat pochłania pole elektromagnetyczne wytwarzane przez pętlę, więc cewka aparatu nie odbierze sygnału).

Błędem może się okazać kupienie taniej pętli przez internet. Często okazuje się, że nie ma kto jej zamontować, leży więc w szafie nieużywana i wszystko zgadza się jedynie w papierach. Nie warto więc kupować pętli byle gdzie, byle jak, bez konsultacji.

Błędny może być sam montaż pętli, niespełniający ww. normy. Może to wynikać z braku fachowości, może też być skutkiem niedbalstwa. Może to też być efekt zwracania uwagi jedynie na cenę urządzenia, bez analizy, czy sprawdzi się w danym miejscu.

Kolejnym błędem jest brak szkolenia personelu, choćby z podstaw obsługi pętli. W efekcie zdarza się, że mikrofon jest schowany np. w szufladzie, a osoba obsługująca nie wie nawet, gdzie go szukać. Bywa też, że wzmacniacz nie jest podłączony do prądu. Dlatego jedną z zasad obsługi pętli jest... nieruszanie wtyczki tkwiącej w gniazdku. Sprzęt musi być podłączony do prądu przez cały czas.

Już w czasie obsługi trzeba sprawdzać, czy osoba słabosłysząca rozumie rozmowę przez pętlę. Warto zadać pytanie kontrolne, by sprawdzić, czy nie jest tak, że jedynie przez grzeczność potakuje. Czasem wystarczy, by osoba mówiąca przysunęła mikrofon do swych ust. Im bliżej, tym lepiej.

Ile kosztuje pętla indukcyjna?

Rozrzut cenowy jest spory, jest to w końcu kwestia indywidualnego dopasowania sprzętu.

Pętla indywidualna, na szyję, to kwestia kilkuset złotych.

Pętla do mieszkania kosztuje 900-1300 zł, ale warto wiedzieć, że można otrzymać na nią dofinansowanie z PFRON w ramach likwidacji barier w komunikowaniu się.

Pętla stanowiskowa (z instalacją) to wydatek rzędu 2000-2500 zł.

Największy rozrzut cenowy jest wśród pętli powierzchniowych - przeznaczona do niewielkiego pomieszczenia może kosztować od kilku do kilkunastu tysięcy złotych, a w przypadku dużych sal, hal, auli będzie to kilkadziesiąt tysięcy.

Zastosowanie pętli indukcyjnej w praktyce

Schemat działania pętli stanowiskowej, zamontowanej na stałe pod blatem, grafika: archiwum Polskiej Fundacji Osób Słabosłyszących

Schemat działania pętli powierzchniowej, grafika: archiwum Polskiej Fundacji Osób Słabosłyszących

Pętla indukcyjna - ekspert radzi

Grzegorz Kozłowski, prezes Zarządu Polskiej Fundacji Osób Słabosłyszących

Jeśli osoba słabosłysząca dobiera sobie aparat słuchowy, to ma taką pokusę, jeżeli ubytek słuchu nie jest zbyt głęboki, żeby go ukryć, żeby go nie było widać, najlepiej schować do wnętrza przewodu słuchowego. Owszem, zyskuje wtedy takie „utajnienie" faktu bycia osobą słabosłyszącą, chowa tę protezę, jaką jest aparat. Warto jednak wiedzieć, że ceną może być brak technicznej możliwości ulokowania w takich najmniejszych aparatach cewki indukcyjnej. Więc w przestrzeni publicznej, tam, gdzie są zainstalowane pętle, nie będzie możliwości skorzystania z nich. Lepiej więc jednak korzystać z takich aparatów, które tę cewkę mają.

Co bardzo ważne, należy czasem wręcz wymóc na protetyku słuchu, żeby uruchomił w aparacie funkcję umożliwiającą korzystanie z pętli indukcyjnych. Niestety, wciąż u nas wielu protetyków hołduje podejściu, że - co przez wiele lat było prawdą - w Polsce nie ma pętli, więc po co klientowi w aparacie taki „bajer"? I tak nie będzie z niego korzystać. Obecnie ten argument słabnie, ale poziom wiedzy części protetyków słuchu wciąż jest niedostateczny. Dlatego ciągle spotykamy osoby, które owszem, przychodzą do miejsca z oznakowaniem pętli indukcyjnej, ale są rozczarowane, bo to nie działa i wciąż nic nie rozumieją. Przyczyny mogą być różne, ale jedną z nich może być to, że albo jakimś cudem w tym aparacie cewki nie ma, albo protetyk nie skonfigurował jej, by dostarczała dobrej jakości dźwięk do ucha osoby słabosłyszącej.

Dawniej nie było tego problemu, bo po przełączeniu „wajchy" w ówczesnym aparacie mikrofon całkowicie się blokował. Oznaczało to przejście w tzw. tryb telefoniczny. Stąd zresztą do dziś w oznaczeniu pętli litera „T", jak „telefon". Niektórzy wciąż cewkę indukcyjną nazywają cewką telefoniczną, bo jej włączenie służyło kiedyś poprawie jakości rozmowy przez telefon. Po przyłożeniu tradycyjnej słuchawki do ucha, słyszałem wyłącznie to, co dostarczała, bez dźwięków wokół, hałasu za oknem czy rozmów innych osób w pomieszczeniu.

Wracając do dzisiejszych czasów, bardzo ważne, żebyśmy nie panikowali, gdy znajdziemy się w sytuacji, że pętla nie działa tak, jak powinna. Po pierwsze, warto sprawdzić, czy jest uruchomiona, czyli czasem po prostu podpięta do gniazdka, a po drugie, czy osoba słabosłysząca jest odpowiednio przygotowana do korzystania z niej. Dlatego tak istotne jest szkolenie personelu, a także zapewnienie informacji nt. używania pętli na stronie internetowej czy w formie ulotek, które można byłoby mieć pod ręką w takiej sytuacji.

Cykl: ABC Dostępności

O niektórych ludziach mawia się, że widzą drzewa, ale nie widzą lasu. Z dostępnością architektoniczną jest podobnie.

Inwestorom, zarządcom budynków, architektom wydaje się czasem, że wystarczy do budynku dodać pochylnię i potrzeby osób z niepełnosprawnością są zaspokojone. Nie jest to prawda. Różne są przecież potrzeby osób poruszających się na wózkach, niewidomych, głuchych czy z niepełnosprawnością intelektualną, ale i rodziców z małymi dziećmi, podróżnych z bagażami, kurierów z paczkami. Dlatego dostępność budynków i przestrzeni należy traktować kompleksowo, aby każdy czuł się bezpiecznie i komfortowo, korzystając z nich samodzielnie.

Z drugiej jednak strony, różne składowe dostępności służą osobom o różnych potrzebach, a dla reszty są często niezauważalne. Każda z tych składowych ma swoje zasady. Dlatego w ramach cyklu „ABC Dostępności" chcemy je rozłożyć na czynniki pierwsze. Wspólnie m.in. z ekspertami Integracja LAB tłumaczymy, komu konkretne rozwiązanie służy, gdzie powinno się je stosować, jak działa, jak powinno wyglądać oraz ile kosztuje. Opowiadamy też, jakich błędów nie popełniać przy projektowaniu i budowie lub montażu, a na przykładach prezentujemy prawidłowe jego zastosowanie.

W ramach cyklu „ABC Dostępności" pokazujemy więc drzewa, nie zapominając przy tym, że dopiero wspólnie tworzą las.

Polecamy także:

Artykuł powstał we współpracy z Bankiem Gospodarstwa Krajowego

# data[].attributes.attachment_link.description
Nie jest to nowy wynalazek, a jednak w Polsce dopiero raczkuje. Bywa, że same osoby korzystające z aparatów słuchowych nie wiedzą, że mogą je łączyć z pętlą indukcyjną. Co daje to urządzenie, gdzie powinno się je stosować i ile kosztuje jego montaż? Tłumaczymy w kolejnej części cyklu ABC Dostępności.

# data[].attributes.body
Poradnik

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Przygotowaliśmy podręcznik zawierający wszystkie istotne zagadnienia związane z ewakuacją OzN. Aspekty prawne i praktyczne oraz informacje o tym kogo i w jaki sposób ewakuować w sytuacji zagrożenia.

...Dzień w biurze. Wybucha pożar. Panika. Ludzie biegają, potykają się. Ewakuacja. Tym razem nie taka na niby. Komuś przypomina się, że trzeba pomóc, ale człowiek na wózku waży zbyt wiele...

W czasie pożaru (albo awarii prądu, katastrofy budowlanej, itp.) windy przestają działać. Osoby poruszające się na wózkach, seniorzy i seniorki oraz wszyscy ci, którzy mogą mieć problem z szybkim poruszaniem się po schodach, mają kłopot.

Warto opracować standardy postępowania w takich sytuacjach i regularnie je ćwiczyć. Naprawdę warto! Ufamy, że zgadzamy się ze śmiałą tezą, iż ludzie nie powinni się palić w czasie pożaru - nawet gdy są osobami z niepełnosprawnością. Można zrobić coś więcej, niż tylko oczekiwanie na straż pożarną. Bardzo Was do tego zachęcamy.

Akcja: ewakuacja

Oddajemy do dyspozycji również ulotkę i plakat, które powstały w ramach projektu „Akcja: ewakuacja". Materiały zawierają organizacyjne aspekty ewakuacji OzN i praktyczne wskazówki, w tym metody wykorzystania sprzętu do bezpiecznej ewakuacji.

Zadanie publiczne pn.: „Akcja: ewakuacja" sfinansowane ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych otrzymanych za pośrednictwem Województwa Mazowieckiego.

Jak w Twojej organizacji wygląda obowiązująca procedura ewakuacji osób z niepełnosprawnościami?

Czy macie krzesła / wózki ewakuacyjne?

Czy wasz system alarmowy tylko hałasuje, czy może też mruga?

Czy macie możliwość zaoferowania pracownikom / gościom systemów wibracyjnych podłączonych do alarmu?

Czy każdy pracownik wie, komu powinien pomóc i w jaki sposób robi się to bezpiecznie i profesjonalnie?

#niezostawiamynikogo także podczas
ewakuacji z wydarzeń.

Oferujemy wsparcie w zapewnieniu ewakuacji osób z niepełnosprawnościami podczas wydarzeń: konferencji, spotkań, warsztatów itp.

wypożyczanie i obsługę wózków/krzeseł/materacy ewakuacyjnych wraz z doradztwem odnośnie miejsc ich umieszczenia, przeszkoleniem personelu z zakresu bezpiecznej obsługi sprzętu oraz różnych technik transferów różnych osób na sprzęt ewakuacyjny - to może być bardzo ważne dla osób, które z jakiś przyczyn nie mogą wystarczająco sprawnie opuścić ewakuowanej przestrzeni (np. osoby poruszające się na wózkach)

wypożyczanie i obsługę sprzętu informującego o konieczności ewakuacji za pomocą silnych wibracji - to może być bardzo ważne dla osób, które nie usłyszą sygnałów alarmowych i komunikatów werbalnych

szkolenia z zakresu dostępności wydarzeń w zakresie bezpieczeństwa i ewakuacji osób z różnymi niepełnosprawnościami, różnymi wrażliwościami sensorycznymi, osób G/głuchych - szkolenia dla organizatorów, organizatorek, wolontariuszy, wolontariuszek, pracowników, pracownic ochrony itp.

Oferujemy system wspomagania procedur związanych z ewakuacją osób z niepełnosprawnością - zgodnie z wymogami Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r.w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków,innych obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 109, poz. 719.)

Szkolimy pracowników obiektów w zakresie rozwiązań ewakuacji osób z niepełnosprawnością

Wraz z naszym SuperPartnerem ESCAPE Mobility Company prowadzimy sprzedaż wysokiej klasy, atestowanych krzeseł / wózków i materaców do ewakuacji osób z niepełnosprawnością

Wykonujemy okresowe kontrole sprzętu do ewakuacji osób z niepełnosprawnością

Przeznaczone dla osób, które nie mogą być ewakuowane za pomocą krzesła / wózka lub w miejscach, gdzie krzesło / wózek może być niewygodny w użyciu.

Idealne dla ośrodków medycznych, domów pomocy i szpitali - do przenoszenia pacjentów nieprzytomnych i obłożnie chorych.

Przeznaczone do ewakuacji po schodach w dół lub w górę i w dół. Wyposażone w ergonomiczne pojedyncze oparcie i system pasów ślizgowych w bezpiecznej zamkniętej kasecie oraz zagłówek wraz z pasem unieruchamiającym.

Prosty i intuicyjny system rozkładania. Gwarancja producenta 6 lat.

Przeznaczone do ewakuacji osób obłożnie chorych bezpośrednio z łóżka.

Mata umieszczona jest na stałe pod materacem na łóżku: w razie konieczności ewakuacji mata i materac unieruchamiają pacjenta za pomocą pasów bezpieczeństwa, dając możliwość bezpiecznej ewakuacji poziomej i pionowej (po schodach).

Najwyższa jakość od ESCAPE Mobility
‍Wszystkie rozwiązania przeznaczone do ewakuacji osób z niepełnosprawnością naszego Partnera są produkowane w Europie (z głównymi dostawami z Niemiec i Holandii), a cały sprzęt spełnia wymagania normy ISO 9001 i jest testowany zgodnie z certyfikatem TÜV.

Co to?
Krzesło / Wózek ewakuacyjny służy do tego, aby w sytuacji zagrożenia bezpiecznie sprowadzić wózkowicza / wózkowiczkę (i nie tylko!) po schodach.

Kiedy jest potrzebny?
* Pożar lub zadymienie
* Atak terrorystyczny
* Powódź
* Trzęsienie ziemi
* Brak dostawy prądu
* Strukturalne uszkodzenia budynków

Jakie?
Krzesła / Wózki ewakuacyjne należą do grupy urządzeń zakwalifikowanych przez Dyrektywę Rady 93/42/EWG z dnia 14 czerwca 1993 r. do kategorii wyrobów medycznych, dlatego muszą spełniać wymagania dyrektywy dotyczącej wyrobów medycznych 93/42/EWG (2002) i być opatrzone znakiem CE.

Dla kogo?
* Ludzi poruszających się na wózkach
* Kobiet w ciąży
* Osób stale przyjmujących leki
* Osób z tymczasową niepełnosprawnością ruchu
* Seniorów

1 krzesło/wózek ewakuacyjny dla 1 osoby na każdym piętrze budynku.

Gdzie?
W pobliżu miejsc przebywania osób wymagających pomocy lub w pobliżu: toalet dla osób z niepełnosprawnościami, restauracji, sal konferencyjnych, wyjść ewakuacyjnych.

# data[].attributes.attachment_link.title
Fundacja Polska Bez Barier - Ewakuacja osób niepełnosprawnościami

# data[].attributes.attachment_link.description
Wraz z naszym SuperPartnerem ESCAPE Mobility Company prowadzimy sprzedaż wysokiej klasy, atestowanych krzeseł, wózków i materaców do ewakuacji osób z niepełnosprawnością. Pamiętaj zgodnie z prawem: 1 krzesło / wózek ewakuacyjny dla 1 osoby na każdym piętrze budynku

# data[].attributes.headline
I jak Informacja (wizualna, dźwiękowa, dotykowa)

# data[].attributes.subject
I jak Informacja (wizualna, dźwiękowa, dotykowa)

# data[].attributes.body
ABC Dostępności

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ile razy zdarzyło Ci się zgubić w miejscu, którego nie znasz? Ile razy w takim miejscu informacja była nieprawdziwa lub nieaktualna? A ile razy była niedostosowana do Twoich potrzeb wynikających z niepełnosprawności? W kolejnym artykule z cyklu ABC Dostępności tłumaczymy, jak powinna wyglądać informacja wizualna, dźwiękowa i dotykowa, by nikt się nie pogubił.

Dla kogo jest informacja?

Odpowiedź jest więcej niż prosta.

1. Po pierwsze, dla wszystkich, którzy jej potrzebują. Wiadomo, że jeśli ktoś codziennie wraca do domu tym samym pociągiem, nie potrzebuje już informacji, gdzie jest peron, z którego odjeżdża.

2. Po drugie, dla wszystkich, do których jest skierowana. Mijane podczas jazdy tym pociągiem semafory są przeznaczone dla maszynisty, pasażer nie musi zwracać na nie uwagi.

Nieco bardziej złożona będzie odpowiedź na pytanie, dla kogo są trzy wymienione w tytule rodzaje informacji: wizualna, dźwiękowa, dotykowa.

Informacja wizualna

Jest ona oczywiście przeznaczona dla wszystkich, którzy widzą. Ale i w tej prostej konstatacji jest wyłom. Jeśli osoba niewidoma pyta kogoś o drogę, to ten ktoś może skorzystać z informacji wizualnej, więc służy też ona pytającej osobie. Tego typu informacja ma natomiast szczególne znaczenie dla osób głuchych i słabosłyszących. Także osoby słabowidzące bardzo potrzebują dość konkretnego przekazu, który ma wpływ na ich bezpieczeństwo - stąd np. kontrastowe pasy przy schodach czy na przystankach.

Informacja dźwiękowa

Przeznaczona jest dla wszystkich, którzy są w stanie ją usłyszeć. Na pewno jednak posłuży większej liczbie osób niż informacja dotykowa. Minusem jest to, że samym dźwiękiem nie przekaże się zbyt złożonej informacji, np. planu budynku.

Informacja dotykowa

Przeznaczona jest głównie dla osób z niepełnosprawnością wzroku. Chodzi tu zwłaszcza o informację w brajlu, plany tyflograficzne, ścieżki dotykowe itp. W wielu sytuacjach swego rodzaju informacja dotykowa jest też jednak przeznaczona dla osób, które nie mają kłopotów ze wzrokiem. Jeśli np. obok równego chodnika jest wysypany pas kamyków lub położona niewygodna kostka brukowa, to jest to najprawdopodobniej informacja, że projektant nie chciał, by tam chodzić i delikatnie to w ten sposób sugeruje. Informacja dotykowa to również kształt i położenie pokręteł, przełączników, to także wibrowanie smartfona podczas jego używania i wiele innych elementów, których na co dzień nie zauważamy, a które czynią świat bardziej przyjaznym dla wszystkich.

Gdzie powinno się stosować informację?

Na pewno musi być tam, gdzie ma wpływ na bezpieczeństwo. Chodzi więc o znaki ostrzegawcze, oznaczenia wskazujące kierunki ewakuacji. To także oznaczenia krawędzi schodów, peronów, chodnika przy przejściu dla pieszych itd. - zwłaszcza dla osób niewidomych i słabowidzących.

Niezbędna będzie w dużych budynkach, np. na dworcu kolejowym, lotnisku, w centrum handlowym. Tam, gdzie peron musi być oznakowany albo gdy musimy wiedzieć, na którym jesteśmy piętrze, gdy wysiadamy z windy. Informacja jest też bardzo ważna w miastach i innych miejscach, w których potrzebujemy wskazówek, jak dokądś dotrzeć, gdzie jest zabytek, na jakiej ulicy jesteśmy, w którą stronę rosną numery budynków, gdzie jest sklep, poczta, przystanek itd.

Natomiast cała reszta jest potrzebna wtedy, kiedy w inny sposób, intuicyjnie nie jesteśmy w stanie zdobyć informacji. Jeśli więc np. architektura budynku lub przestrzeń wokół nas sugeruje, z czym mamy do czynienia, dokąd iść itd., to informacja stanie się tylko dodatkiem.

Informację należy stosować także w pewnych szczególnych przypadkach. Jeśli np. trasa turystyczna jest w jakimś miejscu niedostępna dla osób z niepełnosprawnością ruchową, trzeba poinformować o tym na samym jej początku (a najlepiej: zapewnić dostępną trasę alternatywną). Łatwiej jest znieść informację o niedostępności trasy niż konieczność zawracania po pokonaniu wielu kilometrów...

Informacja będzie też potrzebna, gdy... ktoś popełni błąd projektowy. Amerykański psycholog i badacz Don Norman użył określenia afordancja na design, który na coś pozwala. Podał przykład klamek, które „podpowiadają", w którą stronę otwierają się drzwi. Jeśli więc wejście jest źle zaprojektowane, jest to klęska projektanta, natomiast trzeba się wówczas ratować informacją: pchać czy ciągnąć.

Jak działa informacja?

Wszystko wokół jest pewnego rodzaju informacją. Już sam kształt budynku sugeruje, czy jest to dworzec, czy blok mieszkalny - a przynajmniej powinien sugerować. Zejdźmy jednak do poziomu konkretów.

Różne rodzaje informacji działają nieco inaczej. W przypadku informacji wizualnej, np. tablicy z wyświetlanymi informacjami, ma się pewność, skąd ona dociera, widzi się źródło tego przekazu. Nie ma jednak pewności, że się taki przekaz w ogóle zauważy, bo trzeba patrzeć akurat w tym kierunku.

Inaczej działa informacja dźwiękowa. Ta jest trudna do przeoczenia, gdy dobrze wyróżnia się z ogólnego hałasu. Nie jest przypadkiem, że w budynkach sygnały alarmowe są przede wszystkim dźwiękowe. Dźwięku nie da rady przegapić. Natomiast dźwięk trudno jest zlokalizować. Nie zawsze wiadomo, skąd dochodzi.

Jeszcze inaczej działa informacja dotykowa. Trzeba ją najpierw znaleźć, dlatego należy ją montować w miejscach, gdzie można się jej spodziewać.

Jak powinna wyglądać informacja?

Funkcja informacji determinuje jej wygląd i czytelność. Co to znaczy? Choćby tyle, że informacja wpływająca na bezpieczeństwo ludzi musi być zrozumiała natychmiast. Nie ma miejsca na fantazję projektanta, gdy chodzi o zdrowie lub nawet życie. Takiej informacji nikt nie może przegapić i każdy musi ją zrozumieć. Zasada ta dotyczy także np. kontrastowych pasów na schodach czy guzków przed przejściem dla pieszych. Inaczej jest w przypadku informacji, która dokądś kieruje. Też powinna być czytelna, ale skutek jej przegapienia nie będzie tak poważny. Jeszcze niżej w hierarchii są regulaminy, reklamy i tego rodzaju informacje.

Na pewno informacja wizualna powinna być zrozumiała nie tylko dla tych, którzy biegle posługują się językiem polskim. Dotyczy to np. obcokrajowców, ale i osób głuchych, dla których naturalnym językiem jest migowy, a także osób z niepełnosprawnością intelektualną, którym czytanie sprawia kłopot. Dlatego dobrym pomysłem jest informacja w formie piktogramów, w dużym stopniu niezależna od znajomości języka. Dobrze zrobiona informacja w formie obrazków jest bardziej czytelna, lepiej ją widać niż tekst, a na pewno z większej odległości. Z drugiej strony są osoby, które nie są przyzwyczajone do informacji obrazkowej i mają problemy z jej zrozumieniem - to np. osoby starsze. Konkretne wytyczne dotyczące informacji wizualnej, oparcie o normę ISO, podaje Kamil Kowalski w publikacji „Włącznik. Projektowanie bez barier".

Informację dotykową, przeznaczoną dla osób z niepełnosprawnością wzroku, powinno się stosować na elementach, których w naturalny sposób i tak ktoś w budynku wyszuka. Dobrym przykładem jest poręcz schodów, którą wiele osób złapie, gdy z tych schodów korzysta. Jeśli takie informacje w brajlu umieścimy w przypadkowych miejscach, nie będzie to miało większego sensu, bo jak osoba niewidoma miałaby je znaleźć? Takie oznakowanie powinno być też stosowane konsekwentnie. Jeśli oznaczamy w budynku drzwi, to wszystkie - i najlepiej w tym samym ich miejscu. Z kolei do planów tyflograficznych warto naprowadzić ścieżką dotykową lub ew. sygnałem dźwiękowym. Konkretne zasady dotyczące informacji dotykowej opiszemy w kolejnym artykule z cyklu „ABC Dostępności" nt. alfabetu Braille'a.

W wielu przypadkach korzystne jest podwojenie tej samej informacji. Np. na dworcu kolejowym sama informacja wizualna może się nie przydać tym, którzy biegną na pociąg, a także osobom niewidomym. Z drugiej strony, są to często głośne miejsca i z kolei informacji podawanej przez megafon można nie usłyszeć; nie skorzystają z niej także osoby głuche. Podwojona może być też np. sama informacja wizualna, gdy obok piktogramu jest też napis albo gdy słowo „uwaga" jest na czerwonym tle. Podwojenie przekazu daje większą pewność, że użytkownik go zauważy i zrozumie.

Nie zawsze potrzebne będą jednocześnie wszystkie trzy rodzaje informacji - wizualna, dźwiękowa i dotykowa. W przestrzeniach w rodzaju hali dworca kolejowego warto zapewnić wszystkie, jednak nie wszędzie będą one niezbędne. Dwa rodzaje - już tak. Jeśli mielibyśmy je wybrać z dostępnych kombinacji, najlepszym połączeniem są wizualna i dźwiękowa lub wizualna i dotykowa - posłużą najszerszej grupie osób, w tym niewidomym i głuchym.

Jakich błędów nie popełnić projektując informację?

Znaki, piktogramy i wszelka informacja wizualna nie powinny łamać pewnych kodów kulturowych. Naturalne jest dla nas, że np. kolor czerwony odbieramy jako zakaz, niebezpieczeństwo. Kolor żółty to ostrzeżenie. Z kolei oznakowanie dróg ewakuacyjnych ma kolor zielony. Błędem będzie więc oznakowanie sprzeczne z tym kodem kolorystycznym. Niewłaściwe będzie też oznakowanie bazujące wyłącznie na kolorach - będzie to niedostępne dla daltonistów.

Informacji nie powinno być za dużo. Przestaje być wówczas czytelna. Nie wiadomo, co jest ważne. Warto wyważyć, ile tej informacji przekazać. Przykładem przeładowania są stanowiska w urzędach, na których wisi pokaźny zestaw kartek z zasadami, regulaminami, ale tak naprawdę nikt tego przecież nie czyta. To także oznaczanie wszystkiego wewnątrz budynku agresywnym kolorem, np. z myślą o osobach słabowidzących, w efekcie czego nie wiadomo już, co jest w tej przestrzeni najważniejsze. Zbyt dużo informacji może spowodować, że ktoś przegapi tę naprawdę ważną, wpływającą na jego bezpieczeństwo.

Nieskuteczna może być informacja, która zaprzecza temu, co czuje użytkownik. Jeśli na prostej drodze postawimy znak zakazu wstępu, to ludzie i tak będą tamtędy chodzić, jeśli to jest najlepsza lub najkrótsza droga. Taką dostawioną informację po prostu zignorują.

Błędy zdarzają się także przez brak zrozumienia, jak funkcjonują osoby z różnymi rodzajami niepełnosprawności. Na jednym z dworców kolejowych tabliczki z informacjami w brajlu były przyklejane na ścianach, a nie na poręczach, a to tam prędzej będą ich szukać osoby niewidome - lub nawet nie szukać, lecz znajdą je łapiąc za poręcz.

Błędem jest też nieaktualizowanie informacji. Układ pomieszczeń w budynku może się zmienić, ale często nie nadążają za tym zmiany w systemie informacji. A już najczęściej dzieje się tak w przypadku planów tyflograficznych, z których korzysta mniej osób niż np. z informacji wizualnej, trudniej więc błąd zauważyć.

Błędem, choć szerszej natury, jest projektowanie w różnych miejscach w Polsce informacji wizualnej czy dotykowej od podstaw. Ma to szczególne znaczenie w przypadku informacji dotykowej. Czytanie jej zajmuje stosunkowo dużo czasu, tym bardziej unifikacja byłaby wskazana. A tak, raz schody są oznaczone brajlowską literą S, innym razem jakimś symbolem, który potrafi pokazać kierunek schodów.

Zastosowanie informacji w praktyce

Urząd Dzielnicy Wilanów - spójny system oznaczeń ściennych, stosowany we wszystkich urzędach dzielnic w Warszawie. Kontrastowe piktogramy uzupełnione są opisem w alfabecie Braille'a.

Dworzec Warszawa Wschodnia - czytelny system informacji wizualnej, umieszczony na kontrastowym, matowym tle. Dwujęzyczne opisy oraz dobrze zaprojektowane piktogramy ułatwiają poruszanie się turystom.

Muzeum Łazienki Królewskie, Stara Oranżeria - kasa z piktogramami informującymi m.in. o zastosowaniu pętli indukcyjnej i audiodeskrypcji

Dworzec Warszawa Wschodnia - plan dotykowy, ułatwiający orientację na terenie dworca, pod warstwą dotykową znajduje się warstwa wizualna umożliwiająca zrozumienie planu osobom widzącym

Urząd Dzielnicy Ursynów - legenda planu tyflograficznego, odzwierciedlającego plan kondygnacji i jej najważniejsze elementy

Informacja - ekspert radzi

Kamil Kowalski, projektant dostępności, dyrektor Integracja LAB

Mówiąc o informacji, warto w szczególności zwrócić uwagę na trzy z zasad projektowania uniwersalnego. Jedna z nich to jej czytelność, czyli odpowiedni kontrast, właściwa wielkość znaków itd. w przypadku informacji wizualnej czy odróżnienie od tła w przypadku informacji dźwiękowej, ale też konieczność przekazywania tej samej informacji na kilka sposobów jednocześnie, by była odbierana wieloma zmysłami. Druga z zasad mówi o tolerancji na błędy. Chodzi o to, że powielanie przekazu w różny sposób powoduje, że jeżeli użytkownik się pomyli, w tym nie zauważy jakiejś informacji, przegapi ją, to dostaje kolejny sygnał, który powoduje, że ten błąd może naprawić. Można podać przykład wielkiego centrum handlowego, w którym użytkownik szuka toalety. Jeśli przegapi jeden drogowskaz, to zaraz dostaje kolejny. Trzecia zasada to prostota i intuicyjność, czyli unikanie nadmiaru informacji, upraszczanie jej.

Jak projektować informację? Wiadomo, że znaki drogowe, służące ewakuacji czy szerzej: bezpieczeństwu są obwarowane przepisami, trudno tu więc o dowolność. Generalnie jednak przy projektowaniu informacji ważne jest trzymanie się pewnych zasad, niezależnie od tego, czy chodzi o informację dotykową, dźwiękową czy wizualną. W każdym rodzaju informacji są pewne kody, które rozumiemy, rozwiązania, które są dla nas bardziej czytelne. Często przy projektowaniu np. wnętrza budynku możemy sobie pozwolić na delikatne łamanie schematów, choć nie powinniśmy projektować zupełnie innych znaków. Postać mężczyzny oznacza męską toaletę, a postać kobiety - damską i tak raczej pozostanie, ale w obrębie tego kodu można poszaleć. Oczywiście bez przesady, to wciąż musi być czytelne. Podobnie jest z sygnałami dźwiękowymi. Niektóre kojarzą się nam z zagrożeniem. Poza tym częstotliwość, głośność, ton sygnału - to wszystko ma wpływ na to, jak te sygnały rozumiemy.

Szczególnym obszarem jest informacja dotykowa. Osoba niewidoma jest w stanie skorzystać i z informacji dotykowej, i dźwiękowej, ale z tą pierwszą może być taki kłopot, że trzeba ją znaleźć. Nie jest to wcale takie oczywiste i łatwe. Osoba posługująca się dotykiem po wejściu do nieznanego pomieszczenia nie wie, gdzie jest zainstalowana tabliczka w brajlu. Musi tę informację znaleźć. Na pewno poważną wadą takiej informacji jest to, że trzeba posiadać pewne umiejętności, by ją odczytać, w tym przypadku znać alfabet Braille'a. Osoby ociemniałe, zwłaszcza te, które straciły wzrok w bardziej zaawansowanym wieku, niekoniecznie ten alfabet znają. Czytanie tyflografiki też wymaga posiadania pewnych umiejętności jej rozumienia. Z drugiej strony w formie dźwiękowej nie przedstawimy planu budynku, a w formie dotykowej możemy to zrobić.

Zdobycie informacji nie zawsze musi jednak bazować na samodzielności. To zależy od sytuacji. Jeśli wchodzi się do oddziału banku, w którym jest zasada, że tuż po wejściu konsjerż podchodzi do każdego klienta, pyta go o cel wizyty i kieruje go dalej, to jest to w porządku. W takim miejscu nie jest tak, że osobę z niepełnosprawnością traktujemy jakoś inaczej. Pewnie też tego typu informacja jest nawet lepsza, niż gdyby klient musiał szukać jakiegoś planu, informacji w brajlu itd. Jeśli jednak jest się w centrum handlowym i trzeba co chwilę pytać kogoś o drogę, to już jest bardzo nie w porządku.

Cykl: ABC Dostępności

O niektórych ludziach mawia się, że widzą drzewa, ale nie widzą lasu. Z dostępnością architektoniczną jest podobnie.

Inwestorom, zarządcom budynków, architektom wydaje się czasem, że wystarczy do budynku dodać pochylnię i potrzeby osób z niepełnosprawnością są zaspokojone. Nie jest to prawda. Różne są przecież potrzeby osób poruszających się na wózkach, niewidomych, głuchych czy z niepełnosprawnością intelektualną, ale i rodziców z małymi dziećmi, podróżnych z bagażami, kurierów z paczkami. Dlatego dostępność budynków i przestrzeni należy traktować kompleksowo, aby każdy czuł się bezpiecznie i komfortowo, korzystając z nich samodzielnie.

Z drugiej jednak strony, różne składowe dostępności służą osobom o różnych potrzebach, a dla reszty są często niezauważalne. Każda z tych składowych ma swoje zasady. Dlatego w ramach cyklu „ABC Dostępności" chcemy je rozłożyć na czynniki pierwsze. Wspólnie m.in. z ekspertami Integracja LAB tłumaczymy, komu konkretne rozwiązanie służy, gdzie powinno się je stosować, jak działa, jak powinno wyglądać oraz ile kosztuje. Opowiadamy też, jakich błędów nie popełniać przy projektowaniu i budowie lub montażu, a na przykładach prezentujemy prawidłowe jego zastosowanie.

W ramach cyklu „ABC Dostępności" pokazujemy więc drzewa, nie zapominając przy tym, że dopiero wspólnie tworzą las.

Polecamy także:

Artykuł powstał we współpracy z Bankiem Gospodarstwa Krajowego

# data[].attributes.attachment_link.title
ABC Dostępności: I jak Informacja (wizualna, dźwiękowa, dotykowa)

# data[].attributes.attachment_link.description
Ile razy zdarzyło Ci się zgubić w miejscu, którego nie znasz? Ile razy w takim miejscu informacja była nieprawdziwa lub nieaktualna? A ile razy była niedostosowana do Twoich potrzeb wynikających z niepełnosprawności? W kolejnym artykule z cyklu ABC Dostępności tłumaczymy, jak powinna wyglądać informacja wizualna, dźwiękowa i dotykowa, by nikt się nie pogubił.

# data[].attributes.body
ABC Dostępności

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Wyobraź sobie, że jesteś w obcym kraju, którego mieszkańcy porozumiewają się wyłącznie egzotycznym językiem, tymczasem musisz załatwić sprawę w lokalnym urzędzie lub pójść na konsultację do lekarza. Tak często czują się w Polsce osoby głuche. Barierę komunikacyjną likwidują tłumacze języka migowego. Na czym polega ich praca? Jak wygląda dobre tłumaczenie, a jak wyglądać nie powinno? Ile to kosztuje i kto zgodnie z prawem za to płaci? Tłumaczymy w kolejnym artykule z cyklu ABC Dostępności.

Dla kogo jest tłumacz języka migowego?

W pierwszym odruchu odpowiemy: dla osób głuchych. Oczywiście tak, to jednak tylko połowa prawdy. Po „drugiej stronie" tłumacza są przecież osoby słyszące, które potrzebują go, by się z osobami głuchymi porozumieć. Jest on więc niezbędny obu stronom.

Warto przy okazji rozprawić się z pewnymi mitami na temat komunikacji osób słyszących z osobami głuchymi. Po pierwsze, nie używa się terminu „głuchoniemy", który niepotrzebnie stygmatyzuje. Osoby, które nie słyszą, mają przecież swój język - migowy właśnie. Komunikują się więc, choć bez użycia fonii. Na potrzeby tego artykułu będziemy pisać „osoba głucha", choć warto wiedzieć, że w tej zbiorowości są Głusi, którzy wielką literą chcą podkreślić swoją odrębność jako grupy o własnym języku i kulturze.

Mitem jest też przekonanie wielu osób, że osoby głuche powszechnie czytają z ruchu ust. Jakaś część z nich pewnie tak, choć niezbędne są do tego odpowiednie warunki. Nie wolno jednak zakładać, że wystarczy „mówić głośno i wyraźnie", by ktoś, kto nie słyszy, bez problemu zrozumiał.

Nie jest też dobrym pomysłem przekazywanie informacji za pomocą karteczek i długopisu. Naturalnym, pierwszym językiem osoby głuchej jest polski język migowy (PJM), ze swoją gramatyką i swoimi zasadami. Język polski (jako drugi język) może być niezrozumiały, zwłaszcza w stopniu, który umożliwiałby swobodną komunikację poprzez pisanie na ww. karteczkach. Istnieje też system językowo-migowy (SJM), jednak o różnicach między nim a PJM opowiemy w kolejnej części cyklu ABC Dostępności.

Odpowiedni do właściwej komunikacji osoby słyszącej z osobą głuchą i odwrotnie będzie więc wyłącznie tłumacz języka migowego.

Gdzie powinno się stosować tłumacza języka migowego?

Chciałoby się powiedzieć: wszędzie, bo tylko wtedy osoby głuche mogą na równych prawach uczestniczyć w życiu społecznym. Wiadomo jednak, że tak idealnego świata na razie nie mamy. Na szczęście z pomocą przychodzą przepisy.

Przede wszystkim, od 10 lat działa Ustawa o języku migowym i innych środkach komunikowania się ( tekst jednolity opublikowano w Dzienniku Ustaw 2017, poz. 1824), zgodnie z którą osoba głucha ma prawo do „swobodnego korzystania z wybranej formy komunikowania się". Zgodnie z ustawą, do umożliwienia kontaktu z pomocą tłumacza języka migowego zobowiązane są:

organy administracji publicznej,

jednostki systemu,

podmioty lecznicze,

jednostki Policji, Państwowej Straży Pożarnej i straże gminne oraz jednostki ochotnicze działające w tych obszarach.

Co ważne, zapewnienie tłumacza języka migowego jest dla osoby głuchej bezpłatne, a koszt ponosi jeden z wymienionych wyżej podmiotów. Warunkiem jest zgłoszenie potrzeby co najmniej 3 dni robocze wcześniej (prócz sytuacji nagłych).

Istnieje też Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z 26 marca 2014 r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących świadczenia udogodnień dla osób niepełnosprawnych przez dostawców publicznie dostępnych usług telefonicznych, które zobowiązuje firmy telekomunikacyjne do zapewnienia możliwości skorzystania z tłumacza języka migowego. Musi być dostępny w minimum 1/6 wszystkich placówek, w tym przynajmniej jednej w każdym mieście na prawach powiatu (jeżeli firma ma w nim swój punkt obsługi klienta).

Ustawa z 19 lipca 2019 r. o zapewnianiu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami rozszerza katalog podmiotów, które muszą zapewnić tłumacza języka migowego. Mówi już m.in. o wszystkich instytucjach sektora finansów publicznych, czyli prócz urzędów (centralnych i jednostek samorządu) także publicznych szkołach, uczelniach, instytucjach kultury itd.

To, czy w danym podmiocie publicznym jest możliwość skorzystania z tłumacza języka migowego online, powinno być wyjaśnione w deklaracji dostępności na stronie internetowej. Taki obowiązek wprowadziła z kolei Ustawa z 4 kwietnia 2019 r. o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych.

Istnieje także Rozporządzenie Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z 15 listopada 2018 r. w sprawie udogodnień dla osób niepełnosprawnych z powodu dysfunkcji wzroku i osób niepełnosprawnych z powodu dysfunkcji narządu słuchu w programach telewizyjnych. Określa ono procentowy udział programów telewizyjnych dostępnych z tłumaczeniem na język migowy. Wartości procentowe zależą głównie od rodzaju kanału telewizyjnego i z roku na rok są coraz wyższe. Kolejne zmiany w tym zakresie przyniesie nowelizacja Ustawy o radiofonii i telewizji oraz ustawy o kinematografii, która wejdzie w życie w listopadzie br.

Jak pracuje tłumacz języka migowego?

Wyróżnić można kilka metod pracy tłumacza języka migowego.

Może przebywać w tym samym pomieszczeniu, co rozmawiające ze sobą osoba głucha i słysząca (to może być urząd, siedziba firmy, sala sądowa itp.) i tłumaczyć z języka migowego oraz na ten język.

Może tłumaczyć online, czyli osoba głucha i słysząca są w tym samym pomieszczeniu lub przy swoich komputerach, natomiast tłumacz jest widoczny na ekranie i wizualnie przekazuje treść osobie głuchej, a głosem osobie słyszącej.

Jest też tłumaczenie na język migowy na konferencjach, różnego rodzaju imprezach, ale także np. w telewizji (tu odbywa się jedynie „w jedną stronę", dla osób głuchych) - tłumacz jest obecny w miejscu wydarzenia lub tłumaczy online.

Generalnie jednak tłumacz języka migowego pracuje tak, jak tłumacz języka obcego. Przekłada to, co słyszy na język migowy i odwrotnie - z języka migowego na foniczny.

Podczas tłumaczenia dla konkretnej osoby bywa, że tłumacz musi dopytać o coś, jeśli nie jest pewien, czy dobrze zrozumiał. Czasem powinien też upewnić się, czy osoba głucha dobrze rozumie przekaz.

Nieco inaczej jest podczas tłumaczenia konferencji czy programu telewizyjnego, gdy fizycznie nie ma się przed sobą odbiorcy. Trzeba wówczas tak dostosować poziom przekazu, by dotarł do jak największej grupy osób głuchych.

Zdarza się, że język migowy jest „szybszy" niż mówiony. Bywa też jednak odwrotnie. Nie zawsze więc jest czas na to, by wszystko tłumaczyć słowo w słowo. Tłumacz musi na bieżąco decydować, które informacje są ważne, a które może pominąć bez szkody dla przekazu. Podobnie jest w sytuacji, gdy np. podczas dyskusji panelowej kilka osób mówi jednocześnie. Tłumacz trzyma się wtedy najczęściej osoby, która miała przydzielony głos, nie tłumaczy docinków w stylu: „pan nie ma racji" (chyba że powtarzają się co jakiś czas, a ich efektem jest np. awantura).

Jak powinno wyglądać tłumaczenie języka migowego?

Podstawową zasadą jest „wyłączenie" siebie. Tłumaczenie powinno być pozbawione własnych interpretacji. Nawet jeśli tłumacz wie, że osoba głucha lub np. urzędnik popełnia błąd merytoryczny, to nie do niego należy interpretacja. Tłumacze przyznają jednak, że czasem, choć rzadko, zdarza im się trochę pomagać osobie głuchej, która np. w urzędzie podejmuje niekorzystną dla siebie decyzję. Taka pomoc odbywa się jednak zawsze w porozumieniu z tą osobą. Niezależnie od tego, samo tłumaczenie musi być pozbawione interpretacji i „własnej inicjatywy" tłumacza.

Co bardzo istotne, tłumacza obowiązuje tajemnica. Przekład dotyczy przecież często prywatnych spraw z życia konkretnej osoby głuchej, włącznie z kwestiami medycznymi czy sądowymi. Korzystający z tłumacza musi mieć pewność, że to, o czym informuje, jest poufne.

Bardzo ważny jest ubiór tłumacza. Powinien być schludny i - co bardzo ważne - czarny lub ew. bardzo ciemny, by dobrze widać było dłonie. Niewskazane są jakiekolwiek ozdoby, a także pomalowane lub zbyt długie paznokcie oraz mocny makijaż. Chodzi o to, by nie rozpraszać głuchego odbiorcy. Do tego długie paznokcie przeszkadzają w samym tłumaczeniu. Zdarzało się, że tłumaczki w ogniu pracy... kaleczyły się własnymi „szponami".

Osoby słyszące powinny z kolei pamiętać o tym, by nie nawiązywać z tłumaczem rozmowy dotyczącej jego samego. Podczas wykonywania usługi nie jest ważne, skąd zna język migowy, ile lat się go uczył albo to, czy jego praca jest trudna. Tłumacz jest jedynie pośrednikiem i tak należy go traktować. Nie powinien więc na takie pytania odpowiadać, bo wychodzi ze swojej roli.

Są jeszcze pewne sprawy techniczne. Jeśli tłumacz jest w miejscu, w którym odbywa się rozmowa, musi tak się ustawić, by osoba głucha miała komfort odbioru informacji. Stoi więc zazwyczaj przy osobie mówiącej i miga nie patrząc na nią, jest natomiast frontem do osoby głuchej. Z kolei podczas tłumaczenia online tłumacz musi stale kontrolować, czy jest „w oku kamery", a wcześniej powinien zadbać o odpowiednie tło i oświetlenie. Co ważne, na ekranie (np. telewizora) tłumacz powinien zajmować nie mniej niż 1/8 powierzchni, by być dobrze widocznym. Tradycyjnie umieszcza się go po prawej stronie na dole.

Z kolei miejsca, w których można skorzystać z tłumacza języka migowego, głównie online, należy odpowiednio oznakować. Właściwy znak (już przy wejściu) to dwie dłonie na niebieskim tle.

Jakich błędów nie popełniać?

Tłumacz języka migowego musi mieć świadomość swoich kompetencji. Zdarza się, że niektórzy przeceniają swoje możliwości i podejmują się tłumaczeń, które są dla nich za trudne. Chodzi głównie o słownictwo, czasem specjalistyczne. Tłumacz nie powinien więc przyjmować zleceń bez wiedzy, na jaki to będzie temat. Jeśli jest to konferencja, warto zapoznać się z wszelkimi możliwymi materiałami, w tym prezentacjami czy wystąpieniami prelegentów. Przed tłumaczeniem w sądzie dobrą praktyką jest przeczytanie wcześniej przez tłumacza akt sprawy. Jest to też wskazówka dla zamawiających tłumaczenie instytucji i firm, by choć ogólnie poinformować, jaki temat będzie podejmowany.

Błędem, który wynika z powyższego, czyli przyjęcia przez tłumacza zlecenia w obcym sobie obszarze tematycznym, jest późniejsze nieprecyzyjne tłumaczenie lub przekazywanie treści pojedynczymi literami, zamiast całych słów i zwrotów.

Nie jest też dobrym pomysłem organizowanie szkoleń z języka migowego dla pracowników, jeśli to ma być jedyna odpowiedź instytucji na potrzeby osób głuchych. Trudno jest osiągnąć taką biegłość w języku migowym, by bez problemu obsłużyć klienta. Na pewno nie wystarczy do tego jedno szkolenie. Do tego, jak w przypadku każdego języka obcego, zapomina się go, gdy się go nie używa. Takie szkolenia są dobrym pomysłem jedynie wówczas, gdy ich efektem ma być zdobycie przez pracowników podstaw, by potrafili przywitać głuchego klienta, zaprosić do stanowiska i np. wytłumaczyć, że zaraz nastąpi połączenie z tłumaczem online. Klientowi doda to otuchy, że ktoś wie, jak on się komunikuje i nie będzie prób załatwiania sprawy „karteczką i długopisem". Jeszcze ważniejsze staje się to w nagłych wypadkach, w tym podczas ratowania zdrowia i życia.

Błędem popełnianym przez telewizje lub organizatorów wydarzeń jest nieprawidłowa ekspozycja tłumacza. Bywa więc na ekranie za mały (nie zajmuje 1/8 powierzchni), więc w praktyce niewidoczny. Bywa zasłaniany tzw. belkami w programach informacyjnych. Podczas wydarzeń bywa ustawiany w przejściu lub innym miejscu, które utrudnia odbiór.

Zdarza się niestety, że instytucje kupują sprzęt lub aplikację do tłumaczenia języka migowego online, ale... chowają to „do szafy", nie chwaląc się szerzej, chcąc jedynie spełnić ustawowe wymogi. W razie czego twierdzą, że osoby głuche do nich nie przychodzą...

Ustawa o języku migowym wyraźnie mówi o wieku 16 lat jako granicznym dla osoby, która może pełnić rolę tłumacza. Tymczasem zdarza się, że urzędnicy, lekarze, pracownicy socjalni próbują prowadzić rozmowę przy pomocy słyszących dzieci głuchych rodziców. Na te dzieci mówi się CODA (Children/Child of Deaf Adults), a na te spośród nich, które są niepełnoletnie - KODA (Kids/Kid of Deaf Adults). Błędem jest właśnie wykorzystywanie niepełnoletnich dzieci jako tłumaczy własnych rodziców. Tłumaczenie mamie lub tacie słów lekarza o poważnej chorobie, policjanta o odpowiedzialności karnej czy sędziego podczas rozprawy rozwodowej rodziców może zaburzyć relację dziecka z rodzicem, a także negatywnie wpłynąć na całe dzieciństwo. Może skutkować co najmniej krępującymi sytuacjami, odbiera dzieciom beztroskie lata, a bywa, że staje się dla nich przyczyną traumy na całe życie.

Powyżej wymieniliśmy błędy popełniane przez tłumaczy lub zatrudniające ich podmioty. Jest też jednak rada dla odbiorców tłumaczeń. Osoba głucha nie powinna wstydzić się powiedzieć, że nie rozumie tłumacza, który został jej zapewniony. Tak się niestety zdarza, a traci na tym tak naprawdę ten, który nie chce się przyznać, że nie rozumie. Nie załatwi sprawy lub - co gorsza - załatwi ją w sposób dla siebie niekorzystny.

Ile kosztuje tłumacz języka migowego?

Koszt wynagrodzenia tłumacza jest opisany w Ustawie o języku migowym. To za godzinę nie więcej niż „2% przeciętnego wynagrodzenia w poprzednim kwartale" ogłoszonego w Monitorze Polskim. W tej chwili to ok. 110 zł.

Obecnie jednak potrzeby rynku są tak duże, że realnie trzeba założyć koszt ok. 150 zł za godzinę pracy tłumacza. Jeśli jest to kilkugodzinna konferencja, tłumaczy powinno być dwóch. Jeden nie jest w stanie efektywnie pracować przez tak długi czas. Za godzinę będzie to więc ok. 300 zł.

Stawka może być też wyższa przy tłumaczeniu filmu, spotu, reklamy, ponieważ dochodzi jeszcze zgoda na późniejszą publikację wizerunku tłumacza.

Inaczej jest natomiast, jeśli wykupi się abonament na tłumaczenia online. Wówczas stawka za miesiąc zaczyna się od ok. 150-250 zł. W tej cenie są zaś często nielimitowane tłumaczenia.

Zastosowanie tłumacza języka migowego w praktyce

Tłumaczenie na język migowy „od kuchni". Kluczowe jest m.in. odpowiednie oświetlenie, fot. archiwum PZG Warszawa

Fragment tłumaczenia online w wykonaniu p. Bożeny Kunat podczas wideoczatu na żywo z wiceministrem Pawłem Wdówikiem, fot. archiwum Integracji

Urząd Dzielnicy Wilanów - stanowisko recepcyjne z informacją o możliwości skorzystania z tłumacza języka migowego on-line, fot. M. Kuśmierz

Tłumacz języka migowego - ekspert radzi

Bożena Kunat, Polski Związek Głuchych Oddział Mazowiecki - tłumacz i szkoleniowiec Polskiego Języka Migowego z ponad 30-letnim stażem:

Głusi muszą pamiętać, że w instytucji państwowej lub samorządowej mają prawo domagać się tłumacza języka migowego. Czasem się wstydzą i próbują rozmawiać „karteczkami i długopisem" albo udają, że odczytują z ruchu warg. Urzędnik może wtedy uważać, że jak będzie mówił wolno i wyraźnie, to będzie w porządku. Tymczasem nic to nie da, bo wciąż będzie używać gramatyki języka polskiego. Wzajemne zrozumienie będzie bardzo trudne. Urzędom radziłabym więc zamówić usługę tłumacza migowego online i korzystać z niej. Ułatwią sobie w ten sposób pracę. Nie chodzi o to, żeby udowodnić, że „jestem dobra, bo się z głuchym dogadałam bez tłumacza". Otóż nie dogadała się pani, nie ma co udawać, że tak jest. Jest pewne narzędzie, z którego powinno się korzystać.

Samo tłumaczenie na język migowy nie jest proste, nawet dla profesjonalnego tłumacza. Wiele zależy od poziomu funkcjonowania osoby głuchej. Nie zawsze wystarczy suchy przekład, czasami trzeba coś dopowiedzieć, wyjaśnić. Szczególnie w urzędach czy przychodniach. Trzeba się dostosować do poziomu wiedzy danej osoby. Zresztą mnie samej zdarza się, że słyszę urzędnika, ale nie wiem, co do mnie mówi, bo rzuca ustawami, przepisami. Mówię wówczas, że abym mogła to przetłumaczyć, najpierw muszę to zrozumieć.

Także dlatego zanim tłumacz podejmie się jakiegokolwiek tłumaczenia, powinien przede wszystkim uzyskać informację, na jaki ono będzie temat. Inaczej może być kłopot. Niedawno głucha pani połączyła się z naszymi tłumaczami online z poradni psychologiczno-pedagogicznej z prośbą o pomoc w tłumaczeniu. Generalnie poradnia ma obowiązek wezwać tłumacza. Okazało się, że owszem, tłumacz siedział obok, ale kompletnie nie mógł się dogadać z tą głuchą kobietą, która była coraz bardziej zdenerwowana, jako że to była dość ważna rozmowa. Po prostu połączyła się z nami i poprosiła o pomoc, bo nie rozumiała, co ten tłumacz do niej miga.

Cykl: ABC Dostępności

O niektórych ludziach mawia się, że widzą drzewa, ale nie widzą lasu. Z dostępnością architektoniczną jest podobnie.

Inwestorom, zarządcom budynków, architektom wydaje się czasem, że wystarczy do budynku dodać pochylnię i potrzeby osób z niepełnosprawnością są zaspokojone. Nie jest to prawda. Różne są przecież potrzeby osób poruszających się na wózkach, niewidomych, głuchych czy z niepełnosprawnością intelektualną, ale i rodziców z małymi dziećmi, podróżnych z bagażami, kurierów z paczkami. Dlatego dostępność budynków i przestrzeni należy traktować kompleksowo, aby każdy czuł się bezpiecznie i komfortowo, korzystając z nich samodzielnie.

Z drugiej jednak strony, różne składowe dostępności służą osobom o różnych potrzebach, a dla reszty są często niezauważalne. Każda z tych składowych ma swoje zasady. Dlatego w ramach cyklu „ABC Dostępności" chcemy je rozłożyć na czynniki pierwsze. Wspólnie m.in. z ekspertami Integracja LAB tłumaczymy, komu konkretne rozwiązanie służy, gdzie powinno się je stosować, jak działa, jak powinno wyglądać oraz ile kosztuje. Opowiadamy też, jakich błędów nie popełniać przy projektowaniu i budowie lub montażu, a na przykładach prezentujemy prawidłowe jego zastosowanie.

W ramach cyklu „ABC Dostępności" pokazujemy więc drzewa, nie zapominając przy tym, że dopiero wspólnie tworzą las.

Polecamy także:

Artykuł powstał we współpracy z Bankiem Gospodarstwa Krajowego

# data[].attributes.attachment_link.title
ABC Dostępności: T jak Tłumacz języka migowego

# data[].attributes.attachment_link.description
Wyobraź sobie, że jesteś w obcym kraju, którego mieszkańcy porozumiewają się wyłącznie egzotycznym językiem, tymczasem musisz załatwić sprawę w lokalnym urzędzie lub pójść na konsultację do lekarza. Tak często czują się w Polsce osoby głuche. Barierę komunikacyjną likwidują tłumacze języka migowego. Na czym polega ich praca?

# data[].attributes.headline
Praktyczna rola orzeczenia w pracy z dzieckiem głuchoniewidomym

# data[].attributes.subject
Praktyczna rola orzeczenia w pracy z dzieckiem głuchoniewidomym

# data[].attributes.body
Konsekwencje dla dziecka, nauczycieli i rodziców

# data[].attributes.headline
Wskazania dla nauczyciela do pracy z dziećmi słabosłyszącymi 

# data[].attributes.subject
Wskazania dla nauczyciela do pracy z dziećmi słabosłyszącymi 

# data[].attributes.body
W przedszkolu

# data[].attributes.headline
Dostosowywanie wymagań wobec dziecka niesłyszącego i słabosłyszącego 

# data[].attributes.subject
Dostosowywanie wymagań wobec dziecka niesłyszącego i słabosłyszącego 

# data[].attributes.body
W edukacji przedszkolnej

# data[].attributes.headline
Rola komunikacji migowej w rozwoju i edukacji dzieci głuchych 

# data[].attributes.subject
Rola komunikacji migowej w rozwoju i edukacji dzieci głuchych 

# data[].attributes.body
Paweł Rutkowski

# data[].attributes.body
Zasoby zgromadzone w Zintegrowanej Platformie Edukacyjnej

# data[].attributes.attachment_link.description
E‑podręczniki to bezpłatne i dostępne dla wszystkich materiały edukacyjne.

# data[].attributes.headline
Materiały ćwiczeniowe dla uczniów z niepełnosprawnościami

# data[].attributes.subject
Materiały ćwiczeniowe dla uczniów z niepełnosprawnościami

# data[].attributes.body
Dostosowane do nowej podstawy programowej kształcenia ogólnego

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ministerstwo Edukacji Narodowej udostępnia materiały ćwiczeniowe do podstawy programowej kształcenia ogólnego dostosowane do potrzeb edukacyjnych i możliwości psychofizycznych uczniów niepełnosprawnych mających trudności w uczeniu się i/lub komunikowaniu się w tym niesłyszących, słabosłyszących, z niepełnosprawnością intelektualną, autyzmem i afazją.

Materiały ćwiczeniowe zatytułowane „Język polski na plus" adresowane są do uczniów klas I-III szkoły podstawowej i służą utrwalaniu wiedzy o języku polskim oraz wspomaganiu procesu nabywania przez uczniów umiejętności komunikacyjnych.

Materiały ćwiczeniowe w postaci kart pracy adresowane są do uczniów kas I - III szkoły podstawowej i odpowiadają współczesnym standardom międzynarodowym, wykorzystują symbole PCS czyli znaki graficzne obrazujące pojęcia (wspierające osoby z trudnościami w komunikowaniu się w rozumieniu treści i uczestnictwie w procesie dydaktycznym). Struktura opracowanego materiału jest przejrzysta i pozwala na wykorzystywanie poszczególnych kart w zależności od potrzeb tematycznych, jak i na gradację poziomu trudności w trakcie długoterminowej pracy z uczniem niepełnosprawnym.

Materiały tworzą spójne zeszyty, które udostępniamy w formie elektronicznej z możliwością wydruku z środków finansowych pozyskanych z dotacji celowej.

Zachęcamy do korzystania!

Ministerstwo Edukacji Narodowej
Departament Informacji i Promocji

Informacje o publikacji dokumentu

Ostatnia modyfikacja:

21.04.2021 15:13 Hanna Lipińska

Pierwsza publikacja:

17.12.2020 14:44 administrator gov.pl

# data[].attributes.attachment_link.title
Materiały ćwiczeniowe dla uczniów niepełnosprawnych dostosowane do nowej podstawy programowej kształcenia ogólnego - Ministerstwo Edukacji i Nauki - Portal Gov.pl

# data[].attributes.attachment_link.description
Ministerstwo Edukacji Narodowej udostępnia materiały ćwiczeniowe do podstawy programowej kształcenia ogólnego dostosowane do potrzeb edukacyjnych i możliwości psychofizycznych uczniów niepełnosprawnych mających trudności w uczeniu się i/lub komunikowaniu się w tym niesłyszących, słabosłyszących, z niepełnosprawnością intelektualną, autyzmem i afazją.

# data[].attributes.body
Kurs polskiego języka migowego (PJM)

# data[].attributes.attachment_link.title
Migaj razem z nami - kurs polskiego języka migowego (PJM)

# data[].attributes.attachment_link.description
E‑podręczniki to bezpłatne i dostępne dla wszystkich materiały edukacyjne.

# data[].attributes.body
Opis i informacje

# data[].attributes.attachment_link.title
Oprogramowanie wspomagające terapię logopedyczną - P.H.U. Impuls Ryszard Dziewa

# data[].attributes.attachment_link.description
Programy wspomagające terapię logopedyczną przeznaczone są do wspierania terapii zaburzeń mowy u dzieci z niedosłuchem lub spowodowanych innymi deficytami, np.

# data[].attributes.body
Kanał YouTube

# data[].attributes.headline
Dostępność Plus - animacja (napisy, audiodeskrypcja, PJM)

# data[].attributes.subject
Dostępność Plus - animacja (napisy, audiodeskrypcja, PJM)

# data[].attributes.attachment_link.title
Dostępność Plus - animacja (napisy, audiodeskrypcja, PJM)

# data[].attributes.headline
Program dostępność Plus w języku migowym

# data[].attributes.subject
Program dostępność Plus w języku migowym

# data[].attributes.body
Program na lata 2018-2025

# data[].attributes.attachment_link.title
Program dostępność Plus w języku migowym

# data[].attributes.attachment_link.description
Share your videos with friends, family, and the world

# data[].attributes.headline
TIK w terapii logopedycznej i pedagogicznej

# data[].attributes.subject
TIK w terapii logopedycznej i pedagogicznej

# data[].attributes.body
Beata Sobera-Baron, Learnetic

# data[].attributes.attachment_link.title
TIK w terapii logopedycznej i pedagogicznej – Beata Sobera-Baron

# data[].attributes.headline
Fenomen dotyku we wczesnej interwencji logopedycznej

# data[].attributes.subject
Fenomen dotyku we wczesnej interwencji logopedycznej

# data[].attributes.body
G. Lorens, A. Karwowska

# data[].attributes.body
Nowa Era

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Programy LOGOPEDIA PRO to doskonałe narzędzia do terapii procesów komunikacji, w tym zaburzeń przetwarzania słuchowego - dla uczniów z centralnymi zaburzeniami słuchu, słabo słyszących, z zaburzeniami
koncentracji i uwagi, w tym ADHD i ADD, oraz dla uczniów ze spektrum autyzmu.
Specjaliści znajdą tu także narzędzia do terapii dla uczniów posługujących się wspomagającymi i alternatywnymi metodami komunikacji (AAC), uczniów z uszkodzeniami neurologicznymi, porażeniami oraz dla
uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym, znacznym i głębokim. Ponadto jako narzędzie do pracy dla młodszych dzieci mających problemy w edukacji szkolnej polecamy „Mówiące obrazki", „Logorytmikę" i „Zabawy słowem", z kolei jako pomoc dydaktyczna do terapii psychoneurologicznej dla uczniów z zaburzeniami uwagi i koncentracji (np. ADHD, ADD) sprawdzi się program „Logo-Gry".

Programy polecane logopedom, terapeutom, nauczycielom i wszystkim specjalistom, którzy:

prowadzą zajęcia z dziećmi mającymi problemy z artykulacją głosek, przyswajaniem języka i jego prawidłowym rozwojem,

pracują z dziećmi ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.

Programy można wykorzystywać także podczas innych zajęć z dziećmi o specjalnych potrzebach edukacyjnych i z trudnościami w uczeniu się.

Dowiedz się, jakie warunki musi spełnić szkoła, aby otrzymać wsparcie finansowe na sprzęt, narzędzia i pomoce terapeutyczne w ramach programu "Aktywna tablica".

# data[].attributes.attachment_link.description
Programy LOGOPEDIA PRO to doskonałe narzędzia do terapii procesów komunikacji, w tym zaburzeń przetwarzania słuchowego - dla uczniów z centralnymi zaburzeniami słuchu, słabo słyszących, z zaburzeniami koncentracji i uwagi, w tym ADHD i ADD, oraz dla uczniów ze spektrum autyzmu.

# data[].attributes.body
Nowa Era

# data[].attributes.attachment_link.description
UWAGA SŁUCHOWA PRO – innowacyjny system do prowadzenia terapii audiopsychofonologicznej opartej na metodzie prof. Alfreda Tomatisa

# data[].attributes.body
Skrzynki z narzędziami﻿

# data[].attributes.attachment_link.keywords[]
sześciolatek wychowanie dziecko nastolatek rozwój psychologia rozwojowa szkoła

# data[].attributes.attachment_link.title
Niezbędnik Dobrego Nauczyciela - skrzynki z narzędziami

# data[].attributes.attachment_link.description
Poradnik wiedzy o dziecku i nastolatku. Broszury, plakaty naukowe i inne materiały wspomagające wychowywanie i nauczanie dzieci i młodzieży na poszczególnych etapach rozwoju

# data[].attributes.body
Dostęp do bezpłatnych zasobów merytorycznych

# data[].attributes.headline
Wykorzystanie TIK w nauczaniu i uczeniu się uczniów ze SPE

# data[].attributes.subject
Wykorzystanie TIK w nauczaniu i uczeniu się uczniów ze SPE

# data[].attributes.body
na przykładzie rządowego programu rozwijania kompetencji uczniów i nauczycieli w zakresie stosowania technologii informacyjno-komunikacyjnych „Cyfrowa szkoła”

# data[].attributes.body
Informacja o programie  Ministerstwo Edukacji i Nauki

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Aktywna tablica 2020-2024

Od października 2020 r. realizowana jest kolejna edycja rządowego programu rozwijania szkolnej infrastruktury oraz kompetencji uczniów i nauczycieli w zakresie technologii informacyjno-komunikacyjnych „Aktywna tablica" na lata 2020-2024. Ze względu na szacowany zakres wyposażenia szkół, zróżnicowane potrzeby uczniów i nauczycieli w zakresie korzystania ze sprzętu, pomocy dydaktycznych i narzędzi do terapii, nastąpiła przebudowa programu w stosunku do poprzedniej edycji programu na lata 2017-2019, m.in. zostały określone inne progi wsparcia finansowego dla szkół, w których kształcą się uczniowie ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, w tym uczniowie niewidomi oraz uczniowie z niepełnosprawnościami.

Wsparciem finansowym z nowej edycji programu na lata 2020-2024 zostały/zostaną objęte:

1. 2670 szkoły podstawowe, które nie otrzymały wsparcia finansowego w poprzedniej edycji programu na lata 2017-2019;

2. 5870 szkół ponadpodstawowych;

3. 267 szkół kształcących uczniów niewidomych;

4. 11 specjalnych ośrodków szkolno-wychowawczych;

5. 4530 szkół kształcących uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, w tym z niepełnosprawnościami,

- przy założeniu, że:

każda szkoła podstawowa i ponadpodstawowa lub szkoła za granicą może wnioskować o udzielenie wsparcia finansowego w wysokości nie wyższej niż 14 tys. zł;

każda szkoła podstawowa kształcąca uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, w tym z niepełnosprawnościami, może wnioskować o udzielenie wsparcia finansowego w wysokości nie wyższej niż 35 tys. zł;

każda szkoła podstawowa kształcąca uczniów niewidomych może wnioskować o udzielenie wsparcia finansowego w wysokości nie wyższej niż 35 tys. zł;

każdy specjalny ośrodek szkolno-wychowawczy może wnioskować o udzielenie wsparcia finansowego na zakup drukarki w wysokości nie wyższej niż 100 tys. zł.

20 sierpnia br. Rada Ministrów przyjęła nowelizację programu „Aktywna tablica". Jej celem jest doprecyzowanie i wyjaśnienie regulacji zawartych w rozporządzeniu w związku z uwagami i zapytaniami zgłaszanymi przez szkoły, organy prowadzące szkoły i wojewodów w toku jego realizacji w 2020 r. oraz doposażenie szkół w sprzęt do realizacji kształcenia na odległość, wymuszonego utrzymującą się sytuacją zagrożenia epidemicznego COVID-19.
W obecnej edycji programu rozszerzono na kolejne lata:

możliwość zakupu laptopów wraz ze sprzętem umożliwiającym przetwarzanie wizerunku i głosu w czasie rzeczywistym za pośrednictwem transmisji audiowizualnej
oraz wprowadzono nowy rodzaj sprzętu i pomocy dydaktycznych:

zestaw dla nauczyciela do prowadzenia zajęć z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość. W ramach zestawu będzie można zakupić: laptop, dodatkową kamerę internetową, dodatkowe słuchawki i dodatkowy mikrofon, statyw, tablet graficzny lub innego rodzaju tablet służący w szczególności do rysowania elementów graficznych na komputerze lub monitorze.

Finansowanie

Planowany łączny koszt realizacji Programu wynosi 361 mln 455 tys. zł, z czego 290 mln zł będzie pochodzić z budżetu państwa natomiast wkład własny organów prowadzących będących jednostkami samorządu terytorialnego, osobami prawnymi innymi niż jednostki samorządu terytorialnego lub osobami fizycznymi wynosić będzie 71 mln 455 tys. zł.
Program finansowany jest w 80% ze środków budżetu państwa i w 20% z wkładu własnego organów prowadzących szkołę.
Za wkład własny uważa się:

1. wkład finansowy, który został przeznaczony przez organ prowadzący szkołę, szkołę za granicą lub specjalny ośrodek szkolno-wychowawczy na zakup sprzętu, pomocy dydaktycznych i narzędzi do terapii objętych wnioskiem o udział w Programie, wydatkowany w roku złożenia wniosku o udział w Programie;

2. wkład rzeczowy w formie sprzętu komputerowego i innych urządzeń TIK wykorzystywanych jako pomoce dydaktyczne, zakupionych w roku złożenia wniosku, ale nie później niż do dnia złożenia wniosku o udział w Programie.

W celu spełnienia warunku polegającego na konieczności zapewnienia wkładu własnego dopuszcza się połączenie wkładu finansowego i rzeczowego.
W ramach finansowego wkładu własnego katalog możliwych do zakupienia sprzętu, pomocy dydaktycznych i narzędzi do terapii nie będzie ograniczony zakresowo, więc organ prowadzący szkołę będzie mieć również możliwość zakupu dowolnie wybranych sprzętu, pomocy dydaktycznych lub narzędzi do terapii, wykorzystujących TIK do 20% wartości całego zadania. Jeżeli wsparcie finansowe będzie przeznaczone na dofinansowanie zadań inwestycyjnych, o których mowa w art. 42 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 38 i 694), wkład własny organu prowadzącego będącego jednostką samorządu terytorialnego, wynosi co najmniej 50% kwoty kosztów realizacji zadania objętego dofinansowaniem z budżetu państwa.

Z Programu mogą skorzystać:

szkoły podstawowe, które nie skorzystały z Programu w latach 2017-2019

szkoły podstawowe, które korzystały z programu w latach 2017-2019 a w latach 2021-2024 będą korzystały z doposażenia w specjalistyczny sprzęt i oprogramowanie do diagnozy i terapii uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi,

szkoły ponadpodstawowe, w których uczą się dzieci i młodzież,

szkoły za granicą,

specjalne ośrodki szkolno-wychowawcze dla uczniów niewidomych lub słabowidzących (SOSW),

szkoły, które nie skorzystały z programu w roku 2020.

Program dotyczy szkół publicznych i niepublicznych. W latach 2020-2024 szkoła może skorzystać z Programu tylko raz.
Ważne terminy

W 2021 szkoły będą mogły wnioskować o udział w Programie do 4 września br., a organy prowadzące do wojewodów - do 14 września br. Kwalifikacja wniosków nastąpi do 28 września br. Przekazanie środków finansowych na zakup pomocy dydaktycznych planowane jest do 31 października br.
Wyjaśnienia dotyczące możliwości zmiany wniosku o udział w Programie Aktywna tablica
W związku z wątpliwościami dotyczącymi możliwości zmiany wniosku o udział w Programie Aktywna tablica (kalkulacja kosztów) w zakresie rodzaju i liczby pomocy dydaktycznych, uprzejmie informujemy, że wsparcie finansowe jest udzielane w formie dotacji, a tym samym jest udzielane na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. z 2021 r. poz. 305) Zgodnie z art. 150 powyższej ustawy, dysponent części budżetowej udzielając dotacji celowej, w tym jednostce sektora finansów publicznych zawiera umowę, która określa w szczególności: szczegółowy opis zadania, w tym m.in. cel, na jaki dotacja została przyznana i termin jego wykonania, wysokość udzielonej dotacji oraz termin wykorzystania dotacji, nie dłuższy niż do dnia 31 grudnia danego roku budżetowego.

Podstawą do sporządzenia umowy z organem prowadzącym są wnioski o udział w Programie oraz wnioski o udzielnie wsparcia finansowego, które zawierają m.in. rodzaj oraz liczbę pomocy dydaktycznych. W związku z powyższym, po zakończeniu kwalifikacji wniosków nie jest możliwa ich zmiana w zakresie rodzaju i liczby (zwiększenie liczby) pomocy dydaktycznych. Może natomiast ulec zmianie kwota zakupu poszczególnych pomocy dydaktycznych (na etapie składania wniosku jest to jedynie kalkulacja kosztów) oraz parametry pomocy dydaktycznych (np. przekątna monitora pod warunkiem, że zostanie zachowane minimum określone w Programie tj. 55 cali).

Ponadto informuję, że w ramach udzielonego wsparcia finansowego dokonuje się - zgodnie z założeniami Programu - zakupu pomocy dydaktycznych dla zakwalifikowanych szkół natomiast dostawcy urządzeń i oprogramowania powinni być zobligowani umownie do zapewnienia instalacji, uruchomienia oraz zintegrowania zakupionych urządzeń i oprogramowania wchodzących w skład pomocy dydaktycznych z infrastrukturą szkolną, a także zapewnienia technicznych szkoleń nauczycieli w zakresie funkcji i obsługi urządzeń i oprogramowania wchodzących w skład pomocy dydaktycznych, uwzględniając konieczność stosowania TIK w prowadzeniu zajęć edukacyjnych z różnych przedmiotów.

W związku z powyższym, koszty montażu pomocy dydaktycznych oraz szkoleń technicznych dla nauczycieli nie będą stanowiły podstawy do ich uznania i rozliczenia w ramach przyznanej dotacji i jako takie nie powinny widnieć na przedstawianych do rozliczenia rachunkach.

Ze względu na docierające do MEiN informacje o komentarzach zamieszczonych na portalu www.lex.pl, dotyczących zakupu pomocy dydaktycznych określonych w Programie „Aktywna tablica" informujemy, że informacje zamieszczane na ww. portalu pochodzą od podmiotów zewnętrznych, nie związanych z MEiN.
W 2021 roku obowiązują nowe wnioski dla dyrektorów szkół oraz organów prowadzących:
1) Wniosek A dyrektora szkoły- dotyczy szkół wymienionych § 2 ust. 3 i 4 rozporządzenia (szkoły podstawowe i szkoły za granicą, które nie otrzymały wsparcia finansowego w latach 2017-2019; szkoły ponadpodstawowe i szkoły za granicą);
2) Wniosek B1 dyrektora szkoły - dotyczy szkół wnioskujących tylko o laptopy i zestawy dla nauczyciela wymienionych § 2 ust. 6 rozporządzenia (szkoły podstawowe, w których uczą się uczniowie ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi - uczniowie posiadający różnorodne zaburzenia rozwojowe, utrudniające lub uniemożliwiające prawidłowy proces kształcenia);
3) Wniosek B2 dyrektora szkoły - dotyczy szkół wnioskujących tylko o pomoce dydaktyczne wymienionych § 2 ust. 6 rozporządzenia (szkoły podstawowe, w których uczą się uczniowie ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi - uczniowie posiadający różnorodne zaburzenia rozwojowe, utrudniające lub uniemożliwiające prawidłowy proces kształcenia);
4) Wniosek C dyrektora szkoły - dotyczy szkół wymienionych § 2 ust. 5 i 7 rozporządzenia (szkoły podstawowe, w których uczą się uczniowie ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi - uczniowie niewidomi; specjalne ośrodki szkolno-wychowawcze dla uczniów niewidomych lub słabowidzących);
5) Wniosek organu prowadzącego.
Załącznik: Zestawienie pomocy dydaktycznych

# data[].attributes.attachment_link.title
Aktywna tablica - Ministerstwo Edukacji i Nauki - Portal Gov.pl

# data[].attributes.attachment_link.description
Od października 2020 r. realizowana jest kolejna edycja rządowego programu rozwijania szkolnej infrastruktury oraz kompetencji uczniów i nauczycieli w zakresie technologii informacyjno-komunikacyjnych „Aktywna tablica" na lata 2020-2024. Ze względu na szacowany zakres wyposażenia szkół, zróżnicowane potrzeby uczniów i nauczycieli w zakresie korzystania ze sprzętu, pomocy dydaktycznych i narzędzi do terapii, nastąpiła przebudowa programu w stosunku do poprzedniej edycji programu na lata 2017-2019, m.in.

# data[].attributes.headline
WOPFU i IPET – praktyczne porady, studium przypadku

# data[].attributes.subject
WOPFU i IPET – praktyczne porady, studium przypadku

# data[].attributes.body
Anna Gawryluk, Białystok

# data[].attributes.attachment_link.title
WOPFU i IPET – praktyczne porady, studium przypadku - Anna Gawryluk