# data[].attributes.attachment_link.title
การจัดการเรียนรู้ฐานสมรรถนะ (1)

# data[].attributes.headline
ชอบเพลง4คะ(ว่าที่ร้อยตรีหญิงยุวดี พรหมอินทร์)

# data[].attributes.subject
ชอบเพลง4คะ(ว่าที่ร้อยตรีหญิงยุวดี พรหมอินทร์)

# data[].attributes.headline
ฟังแล้วสนุก หายเครียด นึกถึงบ้าน (ว่าที่ร้อยตรีหญิงยุวดี พรหมอินทร์)

# data[].attributes.subject
ฟังแล้วสนุก หายเครียด นึกถึงบ้าน (ว่าที่ร้อยตรีหญิงยุวดี พรหมอินทร์)

# data[].attributes.headline
ฟังแล้วสบายใจ

# data[].attributes.subject
ฟังแล้วสบายใจ

# data[].attributes.headline
รู้สึกสบายใจและเศร้าคะ 

# data[].attributes.subject
รู้สึกสบายใจและเศร้าคะ 

# data[].attributes.body
รู้สึกสบายใจและเศร้าคะ

# data[].attributes.headline
ทักทาย สวัสดีกันหน่อยครับ

# data[].attributes.subject
ทักทาย สวัสดีกันหน่อยครับ

# data[].attributes.headline
1.3 ข้อตกลงเบื้องต้นในการเรียนรู้ร่วมกัน

# data[].attributes.subject
1.3 ข้อตกลงเบื้องต้นในการเรียนรู้ร่วมกัน

# data[].attributes.attachment_link.title
ข้อตกลงเบื้องต้น

# data[].attributes.headline
หมวกความคิด 6 ใบ

# data[].attributes.subject
หมวกความคิด 6 ใบ

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
การคิด เป็นกลไกของสมองอย่างหนึ่งที่เกิดขึ้นเมื่อมนุษย์สัมผัสกับสิ่งแวดล้อมรอบตัว อันเป็นกลไกที่ดำเนินอยู่ตลอดเวลาและเป็นไปตามธรรมชาติของมนุษย์ ซึ่งกลไกนี้มีผลต่อการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ การแปลความหมาย การสรุป การสร้างแนวความคิดรวบยอด การจำแนกความแตกต่าง การจัดกลุ่มและการวิเคราะห์ข้อเท็จจริงต่าง ๆ ที่ได้รับ ตลอดจนนำไปสู่การประยุกต์ใช้อย่างเหมาะสมกับสภาพแวดล้อมหรือสถานการณ์นั้น ๆ ได้

ปัจจุบันมีนวัตกรรมที่เกี่ยวข้องกับการส่งเสริมความคิดเกิดขึ้นมาอย่างมากมาย ซึ่งเรื่องที่หยิบยกขึ้นมานี้ก็เป็นหนึ่งในหลาย ๆ ทฤษฎีที่ช่วยส่งเสริมทักษะกระบวนการคิดอย่างได้ผล จนมีการนำไปประยุกต์ใช้กันอย่างมากมาย ซึ่งทฤษฎีที่หยิบยกมาในครั้งนี้ก็คือ ทฤษฎีหมวก 6 ใบ (Six Thinking Hats)

ดร. เอ็ดเวิร์ด เดอ โบ โน (Dr. Edward de Bono) ศาสตราจารย์ด้านการคิดชาวอิตาลี ได้ศึกษาและคิดค้นวิธีคิด (Thinking Method) เพื่อช่วยให้มนุษย์มีการคิดที่มีประสิทธิภาพสร้างสรรค์และครอบคลุมรอบด้านยิ่งขึ้น เขาเสนอวิธีคิดแบบ "Six Thinking Hats" หรือการคิดแบบหมวกหกใบ

"Six Thinking Hats" หรือการคิดแบบหมวกหกใบ เป็นวิธีคิดที่มีมุมมองแบบ "รอบด้าน" คือเน้นการคิดที่ครอบคลุมเพื่อไม่ให้เกิดการตกหล่นในเรื่องใดเรื่องหนึ่ง เป็นการจัดระเบียบการคิด ทำให้การคิดมีประสิทธิภาพมากขึ้น โดยใช้หมวก 6 ใบเป็นตัวนำเสนอทางเลือกที่เป็นไปได้ตามมุมมองต่างๆ ของปัญหา โดยหมวกแต่ละใบจะแทนพลังของการคิดจะมุ่งเน้นไปในทิศทางใดทิศทางหนึ่งเป็นการเฉพาะ ซึ่งจะทำให้ความเห็นและความคิดสามารถแสดงออกได้อย่างอิสระ มีความครอบคลุม ลดความขัดแย้งที่ไม่จำเป็น และยังสามารถดึงเอาศักยภาพของแต่ละคนมาใช้ได้อย่างเหมาะสมอีกด้วย

ซึ่งการดำเนินระบบการคิดแบบหมวกหกใบนั้น ผู้ใช้ความคิดจะต้องสมมุติตัวเองว่ากำลังสวมหมวกทีละใบ ซึ่งหมวกแต่ละใบนั้นจะแทนมุมมองความคิดที่แตกต่างกัน ซึ่งเมื่อสมมุติตัวเองสวมหมวกทั้ง 6 ใบแล้ว จะทำให้เรื่องที่กำลังพิจารณาได้ข้อสรุปที่เหมาะสมและครอบคลุม โดยหมวกทั้ง 6 ใบนั้นประกอบด้วย

ภาพ : shutterstock.com

จะสังเกตเห็นว่า หมวกทั้ง 6 ใบนั้น มีรูปแบบของการใช้ความคิดที่แตกต่างกัน ซึ่ง การใช้หมวกทั้ง 6 ใบนี้จะทำให้การพิจารณาเรื่องต่าง ๆ สามารถหาข้อสรุปได้อย่างรวดเร็วและรอบด้านมากขึ้น

ทฤษฎีหมวก 6 ใบนี้ ได้มีการนำไปประยุกต์ในองค์กรเอกชนกันอย่างมาย เพราะเป็นแนวคิดที่ช่วยลดเวลาการประชุมตามปกติลงไปได้หลายเปอร์เซ็นต์เลยทีเดียว ซึ่งประโยชน์ของการนำทฤษฎีหมวก 6 ใบมาประยุกต์ใช้นั้น มีดังนี้

1.ช่วยให้ทุกคนโฟกัสเรื่องราวแต่ละเรื่องไปในทิศทางเดียวกันซึ่งจะช่วยเพิ่มพลังความคิดมากยิ่งขึ้น
2. ลดเวลาที่ใช้ในการประชุมร่วมกัน เนื่องจากทุกคนคิดไปในทิศทางเดียวกัน จึงไม่เสียเวลาไปกับการโต้เถียงต่างๆที่หาจุดจบได้ยาก
3. ลดอัตตา ซึ่งที่ก่อให้เกิดความขัดแย้งระหว่างผู้ร่วมประชุมด้วยกัน

4. ทำให้มีเวลาสำหรับการคิดหาทางแก้ไขหรือพัฒนาอย่างสร้างสรรค์

5. ช่วยให้ผู้ที่นำทฤษฎีนี้ไปประยุกต์ใช้ มีกระบวนการคิดที่แยบยลมากขึ้น

การประชุมโดยใช้แนวคิดแบบหมวก 6 ใบ

การประชุมโดยนำทฤษฎีหมวก 6 ใบมาใช้ควบคุมการประชุมจะช่วยให้การประชุมสามารถดำเนินไปได้ด้วยดี และได้รับรายละเอียดครบถ้วนไม่ตกหล่น เช่น เริ่มต้นจากการสวมหมวกสีน้ำเงิน เพื่อบอกถึงสาเหตุและเป้าหมายของการประชุมครั้งนี้ จากนั้นสวมหมวกสีขาวเพื่อให้ข้อมูลต่างๆอย่างเป็นกลาง ใช้สีเหลืองเพื่อหาข้อดีและจุดเด่น และสีดำเพื่อหาข้อจัดและอุปสรรค์ จากนั้นใช้สีเขียว เพื่อหาแนวทางแก้ไขอย่างสร้างสสรค์ และเช็คความพึงพอใจจากวิธีนั้น โดยใช้สีแดง เป็นต้น

การสร้าง Main Map

คือ นำทฤษฎีหมวก 6 ใบ มาประยุกต์ใช้เป็นแกนในการคิด Main Map เพื่อให้สามารถเชื่อมโยงเรื่องราวต่างๆได้ครบถ้วน เช่น ในการเขียน Main Map เรื่องการเพาะปลูก สีน้ำเงินคือการกำหนดเป้าหมายของเรื่องว่าเราจะกล่าวถึงเรื่องการเพาะปลูกแบบใดและในลักษณะใด สีขาวคือข้อมูลต่างๆ เกี่ยวกับการเพาะปลูก สีแดงคือ ความรู้สึกอยากปลูกอะไรบ้าง สีดำคือ ข้อจำกัดและความเสี่ยงต่างๆในการปลูกพืช พืชใดปลูกได้ไม่ได้ สีเหลือง บอกถึงประโยชน์ของการเพาะปลูก สีเขียว แนวทางการเพาะปลูกที่สร้างสรรค์ต่างๆ เป็นต้น

การใช้บทบาทสมมุติ

ลองสุ่มหรือเลือกให้นักเรียนแต่ละคนสวมหมวกด้วยสีแตกต่างกัน แล้วลองให้พวกขาแสดงความคิดเห็นในเรื่องที่กำหนดนั้นตามสีของหมวก จากนั้นลองให้นักเรียนสลับหมวกกัน วิธีจะช่วยให้นักเรียนมีประสบการณ์ในการใช้กลไกความคิดที่แตกต่างๆกัน ตามสีของหมวก ซึ่งจะเป็นประโยชน์อย่างมากต่อการพัฒนากระบวนการคิดของนักเรียนให้แตกฉานและหลากหลายมากยิ่งขึ้น

ทฤษฎีหมวก 6 ใบนี้ นับว่าเป็นทฤษฎีที่มีประโยชน์อย่างมาก เพราะสามารถนำไปประยุกต์ได้หลากหลาย การให้นักเรียนเรียนรู้เกี่ยวกับแนวคิดหมวก 6 ใบ จะช่วยให้พวกเขามีกระบวนการคิดที่ดีและรอบคอบ ซึ่งการพัฒนาทักษะนี้เป็นผลดีต่อนักเรียนทั้งในปัจจุบันและอนาคต เพราะถ้าเขาสามารถใช้ทฤษฎีหมวก 6 ใบได้อย่างคล่องแคล่ง เรื่องของการคิดวิเคราะห์ แยกแยะที่มีในหลักสูตรก็เป็นเรื่องที่ง่ายดายเลยก็ได้

เอกสารอ้างอิง
http://oteamwork.blogspot.com/2016/01/6.html https://www.gotoknow.org/posts/297126 https://www.gotoknow.org/posts/386999 https://sites.google.com/site/thvsdihmwk6bi/prayochn-khxng-kar-khid-baeb-hmwk-6-bi http://www.pisitzhong.com/%E0%B8%84%E0%B8%B4%E0%B8%94%E0%B9%81%E0%B8%9A%E0%B8%9A%E0%B8%AB%E0%B8%A1%E0%B8%A7%E0%B8%816%E0%B9%83%E0%B8%9A/

# data[].attributes.attachment_link.title
ทฤษฎีหมวก 6 ใบ กับการส่งเสริมให้นักเรียนคิดวิเคราะห์แยกแยะ

# data[].attributes.attachment_link.description
การคิด เป็นกลไกของสมองอย่างหนึ่งที่เกิดขึ้นเมื่อมนุษย์สัมผัสกับสิ่งแวดล้อมรอบตัว อันเป็นกลไกที่ดำเนินอยู่ตลอดเวลาและเป็นไปตามธรรมชาติของมนุษย์ ซึ่งกลไกนี้มีผลต่อการเชื่อมโยงความสัมพันธ์ ...

# data[].attributes.attachment_link.title
It's smarter to travel in groups. Take the bus.

# data[].attributes.headline
3.1.2 ภัยทางการเงิน

# data[].attributes.subject
3.1.2 ภัยทางการเงิน

# data[].attributes.body
สร้างเสริมสมรรถนะการสื่อสาร

# data[].attributes.attachment_link.title
หนังน้องเดียวกับแบงก์ชาติเตือนภัยทางการเงิน

# data[].attributes.body
รู้สึกอย่างไร ได้แง่อะไร

# data[].attributes.attachment_link.title
ไก่ย่าง 5 ดาว

# data[].attributes.body
รู้สึกอย่างไร ได้แง่อะไร

# data[].attributes.attachment_link.title
ไทยประกันชีวิต "พ่อหนูเป็นใบ้" Silence of Love

# data[].attributes.body
รู้สึกอย่างไร ได้แง่อะไร

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
ไลค์คอม วีดีโอ

# data[].attributes.attachment_link.title
ผู้หญิง สวยที่สุดจากข้างใน (ดูแล้วซึ้ง น้ำตาจะไหล)

# data[].attributes.body
(สร้างเสริมสมรรถการจัดการตนเอง+การสื่อสาร)

# data[].attributes.headline
1.3.3 คุณครูเป็นคนธาตุไหน ดิน-น้ำ-ลม-ไฟ

# data[].attributes.subject
1.3.3 คุณครูเป็นคนธาตุไหน ดิน-น้ำ-ลม-ไฟ

# data[].attributes.body
จะปรับปรุงตนเอง ในด้านใดบ้างในการสอน

# data[].attributes.headline
ศาสตร์การสอนและการจัดการเรียนรู้

# data[].attributes.subject
ศาสตร์การสอนและการจัดการเรียนรู้

# data[].attributes.headline
1.2.4 ชอบเพลงใหน มากที่สุด เพราะเหตุใด

# data[].attributes.subject
1.2.4 ชอบเพลงใหน มากที่สุด เพราะเหตุใด

# data[].attributes.body
รู้สึกอย่างไร คิดถึง/จิตนาการถึงสิ่งใด-สถานที่ใด

# data[].attributes.body
รู้สึกอย่างไร คิดถึง/จิตนาการถึงสิ่งใด-สถานที่ใด

# data[].attributes.headline
1.1 ความพร้อมในการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในวันนี้อยู่ในระดับใด

# data[].attributes.subject
1.1 ความพร้อมในการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในวันนี้อยู่ในระดับใด

# data[].attributes.body
1. น้อยที่สุด
2. น้อย
3. มาก
4. มากที่สุด
(ตอบข้างล่าง click ที่สัญลักษณ์ คำพูด)

# data[].attributes.body
รู้สึกอย่างไร คิดถึง/จิตนาการถึงสิ่งใด-สถานที่ใด

# data[].attributes.body
ทายนิสัยการสอน จากสิ่งเหล่านี้
1. ตรง ๆ ไม่แคร์
2. กวาดบ้านบ่อย ชอบความเป็นระเบียบ
3. ขี้เบื่อ ชอบความแปลกใหม่
4. ขี้เกรงใจ ลังเล
(เลือกเพียงหมายเลข ตอบใน comment ครับ)

# data[].attributes.body
ครูจะจัดกิจกรรมอย่างไรเมื่อในชั้นเรียน มีนักเรียนที่แตกต่างกัน (ตอบใน Comment โดย click ที่สัญลักษณ์คำพูด ข้างล่าง)

# data[].attributes.body
การเรียนรู้ด้วยใจที่ใคร่ครวญ (Contemplative Education)

# data[].attributes.headline
เกม แข่งขันพิมพ์ชื่อ เทคนิค/วิธีการ/รูปแบบการสอน

# data[].attributes.subject
เกม แข่งขันพิมพ์ชื่อ เทคนิค/วิธีการ/รูปแบบการสอน

# data[].attributes.attachment_link.title
พิมพ์ชื่่อเทคนิควิธีการสอน

# data[].attributes.headline
ท่านเคยใช้/เคยได้ยิน ชื่อเทคนิควิธีการสอนใดบ้าง

# data[].attributes.subject
ท่านเคยใช้/เคยได้ยิน ชื่อเทคนิควิธีการสอนใดบ้าง

# data[].attributes.headline
คลิปนี้ใช้นำเข้าสู่บทเรียนเรื่องอะไรได้ในรายวิชาของท่าน

# data[].attributes.subject
คลิปนี้ใช้นำเข้าสู่บทเรียนเรื่องอะไรได้ในรายวิชาของท่าน

# data[].attributes.body
ตอบใน comment ข้างล่างครับ

# data[].attributes.attachment_link.title
Pasha and Aliona SURPRISE The Judges With an Unexpected Performance - America's Got Talent 2021

# data[].attributes.headline
- นำเข้าสู่บทเรียนด้

# data[].attributes.body
- นำเข้าสู่บทเรียนด้วยกิจกรรมที่ตื่นตา ตื่นใจ เช่น เรื่องเล่า สื่อ การสาธิต คำถาม ชวนสนทนาฯลฯ
- ที่สามารถทำได้ง่ายและ นร.ชื่นชอบ คือ คลิปวีดิทัศน์

# data[].attributes.body
- ใน Padlet ให้เปลี่ยนชื่อเป็น ครู.....(ใช้ชื่อเล่น)
- Check-in
- เตรียมความพร้อมด้วยกิจกรรม Contemplative Education
- ข้อตกลงในการเรียนรู้ร่วมกัน

# data[].attributes.headline
2. นำเข้าสู่บทเรียน

# data[].attributes.subject
2. นำเข้าสู่บทเรียน

# data[].attributes.headline
1. Check-in และเตรียมความพร้อม

# data[].attributes.subject
1. Check-in และเตรียมความพร้อม

# data[].attributes.headline
การจัดการเรียนรู้ฐานสมรรถนะเชิงรุก

# data[].attributes.subject
การจัดการเรียนรู้ฐานสมรรถนะเชิงรุก

# data[].attributes.attachment_link.title
การจัดการเรียนรู้ ฐานสมรรถนะเชิงรุก

# data[].attributes.headline
เอกสารประกอบ

# data[].attributes.subject
เอกสารประกอบ