# data[].attributes.body
Վազգեն, Տաթևիկ, Վարդան, Անահիտ, Սիլվա, Էմիլյա, Գայանե

Ներքին ռիսկեր

-         Հայաստանի սուվերենության գաղափարի փոշիացում/ ոտնձգություն

-         Նախկին ռեժիմի վերադարձ -> էմիգրացիա

-         Տնտեսական ճգնաժամ, դրամի փլուզում

-         Հեղափոխության իմաստի և գաղափարի կորուստ, հեղափոխությունը կսկսվի ասոցացվել Նիկոլի հետ

-         Հանրային կառավարման և կադրերի ճգնաժամ

-         Իշխող քաղաքական թիմի հեռանալու դեպքում ներքին քաղաքական քաոտիկ վիճակի ձևավորում

-         Ներքին քաոտիկ վիճակ, որը կարող է հանգեցնել ներքին կոնֆլիկտի և պառակտման / քաղաքացիական պատերազմ

-         Արտահերթ ընտրությունների արդյունքում նոր քաղաքական ուժի ձևավորում – ներքին քաղաքական ռազմավարության անորոշություն

-         Սահմանամերձ համայնքների շատացման դեպքում գյուղերից դեպի քաղաք տեղափոխում

-         Պետության անիմաստ ռազմականացում, որը կարող է հանգեցնել շատ ավելի լուրջ հետևանքների

-         Մարդկանց ապագայի հեռանկարի զրոյացում

-         Պատերազմի ընթացքում հաջողության պատմությունների արձանագրման պակաս, ինչպես ազգը միավորվեց, սփյուռքը, սոլիդարություն և այլն

-         Հայաստանի իմիջը որպես պատերազմական գոտի

-         Սփյուռքի օտարացում

-         ՌԴ հետ սերտ փոխհարաբերություններ հաստատելու դեպքում, ինչպես նաև միավորման դեպքում քաղհասարակության գոյության վտանգ

-         > ԵՀՀ նոր ռազմավարության մշակում- մասնավորապես նոր ուղղվածության՝ ծառայությունների և բիզնես ոլորտի ուղղությամբ

Արտաքին ռիսկեր

-         Հայաստանի սուվերենության գաղափարի փոշիացում/ ոտնձգություն

-         Նոր պատերազմ – առավել մեծ, տարածաշրջանային

-         Արցախի ստատուսի անորոշություն

-         Արտահերթ ընտրությունների արդյունքում նոր քաղաքական ուժի ձևավորում – արտաքին քաղաքական ռազմավարության անորոշություն

-         Արժեքների տեղաշարժ դեպի ուժային կոնտեքստ – ով է ուժեղ, ում հետ է ավելի շահավետ համագործակցել

-         Ֆրանսիայի կողմից Արցախի ճանաչման դեպքում Միսնկի խմբից Ֆրանսիայի հեռացում, Թուրքիայի հավակնում որպես նոր համանախագահ

-         Հայաստան- Իրան հարաբերություններում Ռուսաստանի միջնորդի դերի ստանձնում

-         Վրաստանի հետ հարաբերությունների հնարավոր բացասական փոփոխություններ, պայմանավորված պատերազմի ժամանակ ցուցաբերած վերաբերմունքով

-         ՌԴ մերձեցման պարագայում, եվրոպական կառույցների մեկուսացում

-         Ադրբեջանի կողմից պահանջ՝ Հայաստանից գումարի տրամադրում, որպես տույժ

-         Թուրքիայի Ղրիմում ակտիվացումը, կարող է ռիսկ պարունակել ՌԴ-ի կողմից Արցախի հանձնման Ադրբեջանին

Հնարավորություններ

-         Արցախի ճանաչման հարցի վերաբերյալ բանակցությունների շարունակում/ անցումային ճանաչում

-         Միջազգային կազմակերպությունների գրասենյակների ստեղծում Արցախի տարածքում որպես երկարաժամկետ խաղաղության երաշխավոր

-         Կոմունիկացիաների բացում, առևտուր և այլն, որը կնպաստի ներքին և արտաքին քաղաքական դիրքորոշումների փոփոխման, ինչը կնպաստի կոնֆլիկտի վերաբերյալ մարդկանց վերաբերմունքի փոփոխման

Զարգացումների հնարավոր սցենարներ

-         Հայաստանի-Արցախի տարածաշրջանի Սիրիականացում, անկայունություն/ իրավիճակի երկարաժամկետ պահպանում

-         Երկրի միլիտարիզացիա+աղքատացում vs հաշտեցում ստեղծված իրավիճակի հետ և հզորացում որպես դեմոկրատական երկիր

-         ՌԴ ռազմական ներկայությունից ներկայությունից օգտվելով երկրի robust զարգացում, այդ թվում նաև՝ տնտեսական և ժողովրդավարական առումներով / թույլ չտալ ՌԴ-ին խաթարել ներքին կառավարման համակարգը

-         2-րդ տարբերակը՝ Հայաստանի պռո-Ռուսական դառնալը կարող է խրախուսել Արևմուտքին ավելի ակտիվ գործունեություն ծավալել Հայաստանում, որպես օգնություն

# data[].attributes.body
Լիլիթ, Փիրուզա, Կոլյա, Մառա, Միքայել, Վարսիկ, Սառա

Ներքին վտանգներ

Քաղաքական ճգնաժամի խորացում – կարճաժամկետ, բարձր ռիսկայնություն; քաղաքական կարողությունների կոնսոլիդացիա

Հեղաշրջում – կարճաժամկետ, բարձր ռիսկայնության;

Անիշխանություն – կարճաժամկետ, բարձր ռիսկայնություն

Պետական կառավարման համակարգի դիսֆունկցիա, արդյունավետ չի գործում ու չի անում այն գործառույթները, որ պիտի անի; բարեփոխումների ձգձգում հետպատերազմյան իրողությունների հիմնավորմամբ – կարճաժամկետ, միջնաժամկետ, բարձր ռիսկայնություն; հասարակական, քաղաքական նոր միավորումների ստեղծում, կոնսոլիդացիա

Հապճեպ իրականացվող օրենսդրական նախաձեռնություններ – կարճաժամկետ, բարձր ռիսկայնություն; դրական հնարավորություն

Քաղաքացիական հասարակության դիրքերի թուլացում, ՀԿ սեկտորի թուլացում, Օտարերկրյա գործակալների մասին օրենքի - միջնաժամկետ, միջին ռիսկայնություն

Հասարակական բեւեռացում

Պատերազմ ու խաղաղություն ուզողներ

Ղարաբաղցիներ ու հայաստանցիներ

Նիկոլականններ ու հականիկոլականներ

Կարճաժամկետ, բարձր ռիսկայնություն

ԶԼՄ դաշտի դեգրադացում; մեդիամանիպուլացիաներ - կարճաժամկետ, բարձր ռիսկայնություն

Զարգացման ծրագրերը կարող են կանգնել

Տնտեսական ճգնաժամ

Դրամի արժեզրկում

Ներդրումային ծրագրերի խնդիրներ

Միջազգային ռեյթինգների վատացում

Հարկերի ավելացում

Արտաքին ու ներքին պարտքի ավելացում

Բիզնեսների թվի կրճատում

Գազի գնի բարձրացում

Թուրքական ապրանքների էմբարգոն - փաստ

Առողջապահություն

Նոր լոքդաուն

Քվիդի մահերը դրական

Արտաքին աշխարհի հետ կապը տուժել է ու շարունակում է տուժած մնալ, տնտեսությունն է շատ տուժել – տեխնիկական դրական՝ արտագաղթը կանխում է

Ժողովրդավարացման գործընթացների դիսկրեդիտացիա – խորքային խնդիր ու երկարաժամկետ ռիսկ

Սոցիալական բեւեռացման դեմ ծրագրերի բացակայություն – ինտեգրման արդյունավետ ապահովման ծրագրերի անհրաժեշտություն

Հասարակութան միլիտարիզացիա

Կրթական

Ուսանողների թիվն ա պակասել, մանավանդ տղա, դա ողբերգական է

Կրթության որակի անկում

Կրթության միլիտարիզացիա

Այլատյացության խթանում՝ նոր միֆեր են ձեւավորվելու (պարտվածի միֆ)

Քովիդի (պատերազմի) պատճառով կրթական պրոցեսի խաթարում ու որակի նվազում

Տեղահանվածների խնդիրներ, դրանց պատճառով առաջացող բացասական զարգացումներ

Կացարան

Դպրոց

Աշխատանք

Տեղահանվածների կացարանների խնդիր Հայաստանում ու Ղարաբաղում

Արտագաղթ

Արտաքին վտանգներ

Ռուսաֆիկացման կտրուկ ուժեղացում

Պատերազմ

Ինքնիշխանության կորուստ

Բանակցային դիրքերի խիստ թուլացում

Համաշխարհային տնտեսական ճգնաժամը

Տնտեսական կապուղիների խտացումը տարածաշրջանում (հնարավորություն) – սպառող տնտեսություն դառնալու վտանգ

Հայաստանի եւ Ղարաբաղի՝ Ռուսաստանին ինտերգրվելու ծրագրերի ներդրում

Ղարաբաղի՝ ռուբլու գոտի դառնալը

Խաղաղապահների կողմից արված հանցագործությունները

Արցախի հայաթափություն

Ադրբեջանցիների, վարձկանների, թուրքերի՝ Հայաստան ներթափանցում

Թուրքիայի ներքին վիճակի վատթարացմամբ (արմենաֆոբիայով) պայմանավորված՝ Թուրքիայում բնակվող հայերի ներգաղթ

Տարածաշրջանային կոմունիկացիաների բացման հետեւանոքով անվտանգության ու անվտանգության զգացման նվազում

Հնարավորություններ

Հայ-թուրքական սահմանի բացում

Ադրբեջանում հեղաշրջում

# data[].attributes.body
Գևորգ, Բելլա, Նելլի, Լուիզա, Տիգրան, Դավիթ, Մելինե
Նշումներ
1. Իրավիճակի  զարգացման սցենարներ
*Դասեր չքաղելը նախկին ձախողումներից և չվերակազմավորվելը։
*Հանրության ինքնակազմակերպման վերաբերյալ հետազոտություն՝ օգտագործելով այն որպես դիմադրության գործիք։
Մարտահրավերներ և հնարավորություններ
* Կրթության զարգացման, վերափոխման հրամայականը՝  և՛ որպես հնարավորություն և՛ մարտահրավեր։
*Հասարակության մեջ տրավմաների և վախերի կոտրելու հնարավորության մարտահրավեր։
* Սահմանների վերափոխումը և որպես ռիսկ և որպես հնարավորություն։

2․ Ներքին վտանգ
* քաոսային իրավիճակում է բոլոր ոլորտներում, ի մի բերել բոլոր ոլորտները։  Ներքին ապակայունացում։
*Հնարավոր արտագաղթը որպես ռիսկ։
*Ռացիոնալ մտածողության պակասը։
*Պրոֆեսիոնալ մարդկանց ընդգրկում պետական համակարգում։
*Քաղաքացիական պատերազմ

3․ Արտաքին վտանգ
*Պատերազմ, արտաքին ապակայունացում։
*Հայերի՝ Ռուսաստանին ասիմիլացվելը, քանի որ Ռուսաստանն ավելի հետաքրքրված է այս տարծքով, քան բուն հայերով։
*Փափուկ ուժի և դիմադրության պակասը՝ Ռուսաստանի և այլ արտաքին ուժերի դեմ։
*Հայակենտրոնության ամրապնդումը այդ վտանգները չեզոքացնելու համար։
*Ճիշտ մեսիջներ միջազգային հանրությանը՝ ոչ ճիշտ ձևակերպված։

Մտքեր՝
- Ինչ խզում տեղի ունեցավ <<Պատրաստել Հանրությանը խաղաղության>> հայտարարությունից հետո՝ այն չիրագործելու  պատճառները։
-Թեթևություն՝ ՄԱԿ-ի բանաձևերի և միջազգային ճնշման չեզոքացում։

# data[].attributes.body
Արմեն, Ջուլյա, Անի, Դիանա, Լուսինե, Տաթև, Նանե

Արտաքին ռիսկեր

1. Ինտեգրացիոն պրոցեսներից դուրս մնալը։

2. Ռուսական ազդեցության մեծացումը։

3. Միջազգային կառույցների հետաքրքրության պակասը Հայաստանում և ԼՂ-ում գործունեություն ծավալելու համար։

4. Սահմանների անվտանգության խնդիրը. Սյունիք և այլն։ Ոչ բարիդրացիական հարաբերությունները։

5. Վրաստանի ժողովրդավարության պակասի ռիսկերը, որպես պատուհան դեպի արտաքին ոչ ռուսական աշխարհ։

Ներքին ռիսկեր

1. Արտագաղթ․ տնտեսական կապիտալի, մտավոր brain drain, բնակության վայրից զրկվածներ, իշխանության

2. Պետական համակարգի բացեր, անարդյունավետություն։

3. Իշխանափոխության դեպքում կոռումպառված նախկին իշխանության վերադարձ։

4. Տնտեսական վերլուծությունների և սցենարների բացակայություն։

5. Բիզնես միջավայրի ոչ բարենպաստ պայմաններ ու ներդրումների պակաս պայմանավորված ներքին և արտաքին վտանգներով։

6. Տուրիզմի համար ոչ ապահով իմիջի ստեղծումը։

7. Բանակի մոդերնիզացիայի չիրականացումը։

8. Կադրային քաղաքականության մշակման բացակայությունը։ Ճիշտ հաշվարկի բացակայությունը․ տնտեսության և սոցիալական զարգացումների ինչ մասագետներ են հարկավոր։

9. Տնտեսական և արդյունաբերական համակարգերի բացակայությունը՝ առավել պատրաստված կադրերի ներգրավվման և երկրի զարգացման համար։

10. Սփյուռք-Հայաստան քաղաքական հարցերում կողմնորոշման հակասություն։

11. Հանրային վստահության պակասով առաջացող խնդիրները․ պետական կառույցների, բանակի և ֆինանանսական համակարգի հանդեպ։

12. Համակարգային աշխատանքի բացակայություն հասարակական և տնտեսական։

Հնարավորություններ

1. Կրթական ռեֆորմ, բայց թիրախային ոլորտները զարգացնելու նպատակով եկող անհրաժեշտությամբ:

2. Տաբույացաված և փակ թեմաները բացելու, հանրային ավելի մեծ խմբերին հասցնելու և   քննարկելու հնարավորություններ ՏԻՄ հզորացնելու հնարավորություններ

3. Նորարարական արտադրանքի վաճառք․ պատենտների ստեղծում։

4. Բժշկական տուրիզմ։

5. Միջազգային կրթական մոդելների կիրառում Հայաստանում։ UWC նման։

6. Չինաստանի հետ հարաբերությունների խորացում։

7. Իրանի, Վրաստանի և այլ հարևանների համար արժեքի ստեղծումը։

8. Ծախսերի արդյունավետության բարձրացում պատերազմից դասեր քաղելով։

Կարիքներ

1. Հայաստանի վերաբրենդավորման կարիք։