# data[].attributes.body
Bakteriler arasındaki iletişim nasıl sağlanır?
Bu padletimizde inceleyeceğimiz konu oldukça sıradışı....Günlük hayatta pek üstünde durmasak da aklınıza düşünce işin içinden çıkamıyorsunuz! "Yahu bu bakterilerin ağızları yok , kulakları yok , burunları da yok! Nasıl oluyor da iletişim kuruyorlar?"

# data[].attributes.body
Aslında oldukça basit olan bu işlemi size bir deneyle açıklamakta fayda var 👍

Deneyimiz Bonnie Bassler tarafından görevi bulunduğu ortama ışık yaymak olan "Vibrio fischeri" adındaki bir deniz bakterisi üstünde gerçekleştiriliyor.
Bakteri ortama yalnız başına yerleştirildiğinde hiç ışık üretmiyor.Sadece ortama küçük molekülleri -kırmızı üçgenler- salgılıyor.

# data[].attributes.body
Bakteriler bölününce , hücre sayısı ve üretilen moleküller  de buna bağlı bir artış gösterince , bakteriler başka hücrelerin de ortamda bulunduğunu anlayıp ışık vermeye başlıyorlar.Yani bakteriler bu moleküllerle anlaşıyorlar!🙂

# data[].attributes.body
Yapılan diğer araştırmalar da ise sadece ışık saçan bakterilerin değil , tüm bakterilerin bu yöntemle anlaştığı gözlendi.Özel moleküller salgılayıp bu moleküller belirli bir miktara geldiğinde de onları algılayarak ortak hareket etmeye başlıyorlar.Buna da "Quorum Sensing  yani "Çoğunluk Algılama" adı veriliyor.

# data[].attributes.body
Bizi hasta eden bakterilerde tam olarak bu şekilde çalışıyor.Belirli bir ortama yerleştiklerinde çoğalıyorlar ve miktarları artınca zehir salgılayıp bizi hasta ediyorlar.

# data[].attributes.body
İzlemek isterseniz padletimizde bahsettiğimiz  bilim insanı Bonnie Bassler'ın bir Ted konuşması var.Linki tıklayarak oraya ışınlanabilirsiniz!
https://www.ted.com/talks/bonnie_bassler_on_how_bacteria_communicate?language=tr

# data[].attributes.body
Bu padletin  bir anlam ifade etmesi için  "kromozomun" ne olduğunu açıklasak iyi olacak. Bilimsel olarak "Kromozom, DNA'nın "histon" proteinleri etrafına sarılmasıyla, yoğunlaşarak oluşturduğu, canlılarda kalıtımı sağlayan genetik birimlerdir." öğrenci diliyle ise küçük DNA paketçikleri olarak adlandırabiliriz.

# data[].attributes.headline
Şimdi bu " kromozomlar" bakterilerde bulunur mu ona bakalım!

# data[].attributes.subject
Şimdi bu " kromozomlar" bakterilerde bulunur mu ona bakalım!

# data[].attributes.body
Sorumuzu cevaplayabilmek için bir kalıtım materyalinin kromozom olması için ne gerekir onu öğrenelim. Araştırdığım kaynaklardan birine göre kalıtım materyali "histon" proteini içeriyorsa kromozom olabiliyor..Bakterilerde de bu protein bulunmadığından kromozomları yok sayılır . Hatta arkebakterilerden de bu şekilde ayrılırlar.

# data[].attributes.body
Az önce histon proteini içermediğinden kalıtım materyallerinin kromozom olamayacağından bahsetmiştik.Bu kalıtsal materyallere ise "plazmid" adı veriliyor. Plazmidler kendini kendini eşleyebilen ve kromozomdan ayrı olan DNA parçalarıdır. Kimi kaynaklar bu plazmitleri bakteri kromozomu adı altında alırken kimi kaynaklar histon proteiniyle sarılı olmadığından kromozom bulunmadığını savunuyor.

# data[].attributes.headline
3) Kromozom ve DNA aynı çekirdekte bulunabilir mi?

# data[].attributes.subject
3) Kromozom ve DNA aynı çekirdekte bulunabilir mi?

# data[].attributes.body
Evet sıradaki padletimiz ise fen derslerinin en kafa karıştırıcı sorularından biriyle devam ediyor!
Kromozomlar ve DNA'lar bir arada bulunabilir mi?
Aslına bakılırsa bu soru için  internette 'net' bir  cevap bulamadım -hüzün içerisindeyim 😭- ben de tahmin yürütmeye karar verdim. Yola dualarımla başlıyorum İnşallah doğru olur👍

# data[].attributes.body
10.sınıf biyoloji ders kitabında okuduğum bir bölüme göre DNA lar çekirdekte kromatin iplikler halinde bulunuyor , yani proteinlerle iç içe geçmiş haldeler.

# data[].attributes.body
Ancak mitoz bölünme geçirirken profaz evresinde kısalıp kalınlaşarak kromozoma "dönüşüyorlar". Tabii telofaz evresinde yeniden uzayıp incelerek kromatin iplik halini alıyorlar.
Demek istediğim kromozom aslında bir nevi DNA paketçiği.Büyük DNA gibi bir şey.
Bu yüzden bu soruya cevap vermek bir süre sonra "pamuk" ile "pamuk tarlası" aynı yerde bulunur mu gibi işin içinden çıkılmaz bir hal alıyor.Yine de cevap vermem gerekiyorsa "hayır" derdim.Sonuçta DNA kromozomun içinde bulunur ama ayrı ayrı bulunmaları kulağa pek mümkün gelmiyor.😊

# data[].attributes.headline
 4) Mitokondrilerde Kromozom bulunur mu?

# data[].attributes.subject
 4) Mitokondrilerde Kromozom bulunur mu?

# data[].attributes.body
Başlığımızdaki soruyla bir anda karşılaşınca aklınıza "Mitokondride RNA mı bulunuyordu ? Acaba o kloroplast mıydı? DNA nerede?"  gibi sorular yerleşiyor.Kafanız da hafif karışmıyor değil.Ancak panik yok , imdadınıza bu padlet yetişiyor!

# data[].attributes.body
Bilgi ormanı Google'dan edindiğim bilgilere göre kromozomlar çekirdekte bulunuyorlarmış.Yani mitokondride bulundukları hakkında bir metine vs . rastlamadım. Yine de tam emin olamadığımdan fikir yürüteceğim.Kromozomlar DNA'ların mitoz bölünmeden oluşan  kalınlaşmış ve kısalmış halleri. İnterfaz evresinde "çekirdekte" oluşuyorlar.Burada hem fikiriz! Metafaz evresinde sıraya dizilip anafaz evresinde bölünmeyi sağlıyorlar.Ve ortaya iki yeni hücre çıkıyor.Eğer kromozomlar mitokondride bulunsaydı bu  mitoz bölünmelerin mitokondride gerçekleştiği teorisini öne atabilirdik.Ancak hücrenin ikiye ayrılmasını sağlayan mitoz bölünme -mitokondrinin çoğalması değil.- çekirdekte gerçekleşiyor.O halde kromozomlar mitokondride bulunmaz eğer öyle olsaydı mitoz bölünme mitokondride gerçekleşirdi! - Umarım çok saçmalamamışımdır.-  Yani İnşallah  yürüttüğüm fikir doğrudur!

# data[].attributes.body
Bu soruyu cevaplamasdan önce "Mitokondriyel DNA" hakkında biraz bilgi edinelim.
Kısaca mtDNA çekirdekten bağımsız olarak mitokondride bulunan DNA'lardır.Tıpkı isimleri gibi. Her mitokondride 2-10 arası kopyası bulunur.Çok nadir istisnalar dışında da mtDNA çocuğa anneden aktarılır.

# data[].attributes.body
Bir şeyin içeriğini öğrenmeden önce onun ne olduğunu hatırlamakta fayda var! Biz de öyle yapalım! Sitoplazma nedir? Sitoplazma hücre içini dolduran yarı akışkan sıvıdır.Peki görevi nedir? Biyokimyasal reaksiyonlar için ortam hazırlamak , organellere yardımcı olmak  , hücredeki yaşamsal faaliyetlere ortam hazırlamak.

# data[].attributes.body
Enzimler, RNA, aminoasitler , yağlar ,tuz vitaminler , karbonhidratlar ve yüksek oranda su, sitoplazmanın koyu kıvamlı sıvısını oluşturuyor.Ayrıca ribozom , çekirdek vs. gibi tüm organeller burada bulunuyor!

# data[].attributes.headline
 7) Ribozomun büyük ve küçük birimi hep bitişik mi duruyor?

# data[].attributes.subject
 7) Ribozomun büyük ve küçük birimi hep bitişik mi duruyor?

# data[].attributes.body
Panomuzdaki soru ,  ribozomun şeklini gördüğümüz gibi aklımıza gelen sorulardan biridir. Ya acaba bu ribozom birleşik mi duruyor durmuyor mu ? Ama ilk olarak ribozomun ne olduğunu hatırlayalım. Ribozom ribozomal RNA'lar ve proteinlerden oluşan hücre için protein sentezleyen organellerdir.Çekirdek zarı,kloroplast,mitokondri,endoplazmik retikulum ve sitoplazmada bulunabilirler.Şekli ise tam şöyledir:

# data[].attributes.body
Hücrede protein sentezi gerçekleşeceği zaman alt ve üst birim bir araya geliyor.Hatta protein sentezinin yoğun olduğu zamanlarda ribozomlar birleşerek poliribozomları oluşturuyorlar!

# data[].attributes.headline
8) Tüm hücreler aynı şekilde mi bölünür?

# data[].attributes.subject
8) Tüm hücreler aynı şekilde mi bölünür?

# data[].attributes.body
Aslında bu soruya cevap vermek fazlasıyla kolay! Eğer tüm canlılar aynı şekilde bölünseydi tüm canlılar aynı olurdu.Ama aynı değiller.Bu yüzden tabii ki aynı şekilde bölünmüyorlar!

# data[].attributes.body
Peki tüm canlılar aynı bölünmüyor , öyleyse nasıl bölünüyorlar!  Örneğin ökaryot bir canlıysa mayoz gerçekleştirip neslini devam ettirebilir, yada mitozla büyüyüp gelişebilir.Buna benzer şekilde prokaryot bir canlı mitozla bölünebilir.Hatta konuyu dallandıracak olursak ara lamel ya da boğumlanarak bölünmeyi ekleyebiliriz...Yani tüm canlılar kesinlikle aynı şekilde bölünmez!

# data[].attributes.headline
8) Sinir hücreleri gelişir mi? (29.09.2019)

# data[].attributes.subject
8) Sinir hücreleri gelişir mi? (29.09.2019)

# data[].attributes.body
Aslına bakılırsa bu sorunun cevabını araştırırken kendimi bir soru fırtınası içinde buldum! Pek çok farklı kaynaktan çeşitli bilgilere ulaştım ve bir tutarsızlıkla karşılaştım. Ancak sitelerden en güvenilir olanları (Evrim ağacı ve Tedtalk) aynı görüşleri savunuyordu ben de ikisini harmanlayıp cevabımı öyle vereyim diye düşündüm :D

# data[].attributes.body
Bunu öğrendiğimde ben de hepimiz gibi şu şekilde tepki verdim : Hadi canım!
Karolina Enstitüsü'nde yapılan bir araştırmaya göre hipokampüste (beynin hafızadan sorumlu bölgesi) günde 700 tane nöron üretiliyormuş.Bu beynimizin tamamındaki milyarlarca nörona göre az olabilir belki ancak  beyin hücrelerimiz , elli yaşımıza kadar , doğduğumuzda oluşan nöronlarımızın sayısı kadar çoğalıyorlarmış ve onların yerini alarak yenilenmesini sağlıyorlarmış.Yani sinir hücrelerimiz bebekliğimizden beri aynı kalmıyor , elli yaşında yenileniyorlarmış!
Unutmadan söyleyeyim bu bilgiye ise  Sandrine Thuret'in TED  konuşmasından ulaşmıştım. Linke tıklayarak oraya ışınlanabilirsiniz!
https://www.ted.com/talks/sandrine_thuret_you_can_grow_new_brain_cells_here_s_how/transcript?language=tr

# data[].attributes.body
Bu kadar sene boyunca hepimiz beyin rahatsızlıklarının nöronlar yeniden üretilemediğini bu yüzden de iyileşmenin gerçekleşmediğini sanmışız.Ancak evrim ağacına göre asıl problem , nöronların aşırı yavaş üretiliyor olmasıymış , yeniden üretilememeleri değilmiş! Sadece çok yavaş üretildiklerinden çoğu zaman yeterli tedaviyi sağlayamıyorlarmış
-Bilgi kaynağı Evrimağacı.org , GençYorum.com

# data[].attributes.headline
9) Bakterilerde kromozom bulunurmu? (29.09.2019)

# data[].attributes.subject
9) Bakterilerde kromozom bulunurmu? (29.09.2019)

# data[].attributes.body
Bu sorunun yanıtını daha önce bulmuştum.Ancak daha güvenilir bir kaynak kullanmam gerektiğinden araştırmamı tekrarlıyorum.Bu yüzden kısa tutacağım:D
Bakteri Genetiği , Bahar Yarıyılı, Trakya Üniv 6.kurul, , Neşe Akış, PhD, Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı'dan ulaştığım bilgilere göre

bakterilerin genetik malzemeleri tek bir dairesel kromozomdan oluşuyormuş.Ayrıca haploid olup protein kodlayan 500-1200 adet gen taşırmış.

# data[].attributes.body
Şöyle dediğinizi duyar gibiyim , alt tarafı minicik bir hücrenin küçücük çekirdeğinde bulunan bir yapı şu DNA , ne kadar büyük olabilir ki?  Ben de bu soruyu ilk duyduğumda böyle düşünmüştüm.Meğer cevap çok farklıymış!

# data[].attributes.body
Hücrelerimizdeki DNA'nın 46'lı kromozom paketleri halinde bulunduğunu biliyoruz.Çift sarmallı olan DNA kullandığı enzimler sayesinde olması gerekenden çok daha az yer kaplıyor.
Eğer DNA'yı düz bir yüzeye yayacak olsaydınız uzunluğunun 2 metre olduğunu görürdünüz.Ne kadar şaşırtıcı değil mi? DNA' mızın boyu kendi boyumuzdan daha uzun!
Ancak DNA'nın vücudumuzda kapladığı yer sadece 6 mikrometre uzunluğunda.

# data[].attributes.headline
11) Canlının gelişmişliğini ne etkiler? (06.10.2019)

# data[].attributes.subject
11) Canlının gelişmişliğini ne etkiler? (06.10.2019)

# data[].attributes.body
Canlının gelişmişliği genel olarak kromozom sayısıyla ilişkilendirilir.Ancak bu büyük bir yanılgıdır! Öyle olsaydı bir moli balığıyla aynı gelişmişlik düzeyinde olurduk!

# data[].attributes.headline
Canlının gelişmişliğini ne etkiler? (06.10.2019)

# data[].attributes.subject
Canlının gelişmişliğini ne etkiler? (06.10.2019)

# data[].attributes.body
Canlının gelişmişliği kromozomların üzerlerinde bulunan genlerin  yapısına  dizilimine bağlıdır! Genlerin sentezlediği protein miktarı , yapısı ve çeşitliliği , bu proteinlerin başka proteinlerle ya da başka yapılarla oluşturdukları büyük yapılar canlıların gelişmişliğini gösteren etmenlerdir.

# data[].attributes.body
Bu soruyu cevaplamadan önce gelin beraber genlerin işlevlerini biraz inceleyelim! Genlerden bazıları protein kodlarken bazıları tRNA ve ribozomal RNA gibi RNA'Ları kodlayabilir . Kimisi küçük katalitik RNA'ları kodlarken , kimisi henüz fonksiyonu bilinmeyen çeşitli düzenleyici kodlama yapmayan RNA'lar kodlayabilir!

# data[].attributes.headline
İnsanda toplam kaç gen var? (06.10.2019)

# data[].attributes.subject
İnsanda toplam kaç gen var? (06.10.2019)

# data[].attributes.body
İnsanlarda  minimum 17,000-18,000 protein kodlayan gen mevcut olup, bu sayının 20,000’e kadar çıktığı ancak bu sayıyı pek fazla aşmadığı düşünülmektedir. Tabii, "alternatif ifade" ile hücrenin cinsine bağlı olarak protein sayısının bunun 5 katı bile olabileceği tahmin edilmektedir.

# data[].attributes.headline
13) Tüm genler bir özellik taşır mı? (06.10.2019)

# data[].attributes.subject
13) Tüm genler bir özellik taşır mı? (06.10.2019)

# data[].attributes.body
Her bir gen diğerinden farklı bir şifre içerir ve farklı bir proteini kodlar. Eğer vücutta bir genin kodladığı proteine gereksinim varsa o gen aktif hale geçerek üzerindeki şifre, haberci RNA adı verilen bir yapı şeklinde kopyalanır. Bu yapı hücrenin sitoplazmasındaki ilgili birimlere gelerek kalıp vazifesi görür ve o proteinin yapımı sağlanır.
Örneğin göz rengini belirleyen gen saç rengini belirleyen genden farklı bir şifre içerir yani farklı bir özelliktedir.İkiside her hücrede bulunmasına rağmen içinde oldukları hücreye göre aktif ya da pasif olabilirler.

# data[].attributes.headline
 14) Her kromozom eşit miktarda gen taşır mı? (06.10.2019)

# data[].attributes.subject
 14) Her kromozom eşit miktarda gen taşır mı? (06.10.2019)

# data[].attributes.body
Doğruyu söylemek gerekirse bu soruyu cevaplarken kendimi bir bilim insanın gibi hissettim.Çünkü farklı kaynaklardan çeşitli bilgiler edinip hepsini birleştirerek bir sonuca ulaştım! Bayağı havalı hissettim doğrusu  :D (Tabii sonuç ne kadar doğru olur ondan emin değilim :( )

# data[].attributes.headline
Her kromozom eşit miktarda gen taşır mı? (06.10.2019)

# data[].attributes.subject
Her kromozom eşit miktarda gen taşır mı? (06.10.2019)

# data[].attributes.body
Her kromozomda 2 tane DNA'nın bulunduğunu ve bunların 2 metre olduğunu biliyoruz.Benim teorime göre bulunan gen sayısı genlerin uzunluğuna bağlı olabilir.Örneğin  200 cm'de 40 cm'lik genler 5 tane , 20 cmlik genler 10 tane bulunabilir.Ben de bunu araştırdım ve sonuca ulaştım.
Genlerin büyüklüğü de (baz sayısı) kodladığı proteinin büyüklüğüne göre değişebilir. Bu ölçü, 1500-2000'den 10000 bp'e kadar değişebilir.
O halde gen sayısı değişkendir!
Genlerin kromozom üzerindeki sırası ve sayısı organizmalara göre belli bir düzen ve sıra içindedir. Bu uyum türler için sabittir ve değişmez. Ancak, cinsler veya familyalar arasında farklar gösterebilir.
İşte bu da teorimi kanıtlıyor gibi ! Yani galiba öyle XD
Sonuç olarak organizmaya göre değişebileceğini ancak aynı türden organizmalardaki kromozomlarda eşit sayıda gen bulunduğunu söyleyebilirim.

# data[].attributes.body
Telomer.com.tr'den edindiğim bilgilere göre telomer DNA sarmalının ucunda bulunan ve kromozomu koruyan parçalarmış.Her DNA sarmalının ucunda bir tane bulunduğundan ve hücreleremizde 46 kromozom yer aldığından her hücrede 92 telomer yer alıyormuş.Hücrelerimiz bizi genç ve sağlıklı tutabilmek için  her bölündüklerinde teromerlerin boyu biraz daha kısalıyormuş.Bu kısalma stres , sigara kullanımı  ya da obezite gibi etkenlere bağlı olarak artabilirmiş.Teromerlerimiz embriyo halindeyken 15.000 BP uzunluğundayken anne rahminde geçirdiğimiz ultra hızlı hücre bölünmesi sonucu 10.000 BP'ye düşüyormuş.Yaşlılığımıza yaklaştığımızda ise 3.000-4000 BP' ye düşüp hücrelerimiz görev yapmayı bırakırmış.Hayatımızın çoğunluğunda ise yaklaşık 7.000 BP uzunluğunda teromerlerimiz bulunup bu sayıda çeşitli etmenlere bağlı olarak her yıl 50/120 BP azalma gözlemlenirmiş.

# data[].attributes.body
Telomerler kritik uzunluğa düştüğünde ise önceki panelde bahsettiğim gibi bölünmeyi bırakırlarmış.Bu yüzden de  bir insan en iyi koşullarda yaşamını sürdürse bile 125 yıl kadar yaşayabilirmiş. Ayrıca hücrenin görevini yapamaz duruma gelmesi için 92 telomerden birinin kritik kısalığa ulaşmasının yeterli olduğunu , yaşın ilerledikçe sağlık sorunlarının artmasını da buna bağlı olduğunu öğrendim.

# data[].attributes.headline
16) Sinir hücreleri bölünme yeteneklerini ne zaman kaybeder? (12.10.2019)

# data[].attributes.subject
16) Sinir hücreleri bölünme yeteneklerini ne zaman kaybeder? (12.10.2019)

# data[].attributes.body
Tübitak'tan edindiğim bilgilere göre hücresel farklılaşma adı verilen süreçte hücreler belirli bir tipe mesela kas ya da sinir hücrelerine dönüşebiliyorlarmış.Sinir hücrelerinin her birinin sinir sistemi içinde karışık görevleri ve belirli yerleri bulunduğundan hücre farklılaşması sırasında normalden fazla özelleşerek bölünme yeteneklerini yitiriyorlarmış.Bütün enerjilerini ve yapılarını ise fazlasıyla karmaşık görevlerini yerine getirmek için kullanıyorlarmış.

# data[].attributes.headline
17) Bağışıklık sistemi hücreleri (12.10.2019)

# data[].attributes.subject
17) Bağışıklık sistemi hücreleri (12.10.2019)

# data[].attributes.body
Medikaynaktan edindiğim bilgilere göre;

Bağışıklık sistemi hücrelerinin görevi vücudu harici ajanlara karşı korumak üzere bir savaş vermekmiş.
İmmun (Bağışıklık) sistemin tüm hücreleri tek bir kök hücreden gelişirmiş. Kemik iliğinde kök hücreden daha özelleşmiş iki hücre bulunuyormuş.Bunlar  myeloid progenitor hücre ve lenfoid progenitor hücreymiş.Myeloid progenitor hücreden çok çeşitli immün sistem hücreleri ve lenfoid progenitor hücreden ise daha da farklı immün sistem hücresi oluşuyormuş.

# data[].attributes.headline
18) G2 evresinde sorun çıkarsa ne olur? (13.10.2019)

# data[].attributes.subject
18) G2 evresinde sorun çıkarsa ne olur? (13.10.2019)

# data[].attributes.body
Hocam bu soruya bir cevap bulamadım maalesef :( Ve bu konuda bildiğim tek şey de kas hücrelerinin g2 evresinde sorun çıktığı :(

# data[].attributes.body
Dna replikasyonu mitoz öncesi gerçekleşip bölünme sonucu hücredeki Dna sayısının eşit kalmasını , aynı zamanda iki tane aynı Dna meydana getirdiğinden kalıtımın aynı olmasını sağlar , çeşitliliği önler.Sarmallardan her biri replikasyonda rol oynarken eşlenme şekillerinde küçük farklılıklar bulunur.Örneğin biri primer enziminden sadece bir örnek alarak kendini tamamlarken diğeri primer enziminden birden fazla örnek alarak aradaki mesafeyi doldurur.
https://youtu.be/AuNXSs8eSmo

# data[].attributes.body
Bir hücrenin çekirdeğinde her türlü kromozomun bulunduğunu biliyoruz! Cinsiyet kromozomunun gerek olmasa bile gözde yer aldığı hakkında bir bilgimiz var.Peki bu "fazlalık" olan genler ne yapıyorlar? Bir etkileri var mı? İşte bu sorumuzun cevabında devreye aktif ve pasif genler giriyor.
Her hücrede vücuttaki her türden kromozom bulunuyor ancak lazım olmayanlar pasif hale getiriliyor.Bir etkisi olmuyor yani.Örnekte anlattığımız gibi cinsiyet geni göz dokusunda var ancak pasif bir halde.

# data[].attributes.headline
21) Olgun Alyuvarlarda DNA bulunur mu? (19.10.2019)

# data[].attributes.subject
21) Olgun Alyuvarlarda DNA bulunur mu? (19.10.2019)

# data[].attributes.body
Eğer alyuvarlar, sizi ortaöğretim seneleriniz boyunca  çıkmazlara soktuysa ve bunu yapmaya devam ediyorsa ,  sürekli  olarak ikilemde kalmanıza sebep oluyorsa ,  devamlı " olgun alyuvardan mı bahsediyor yoksa olgun olmayandan mı? " sorusunu test kitaplarında görüp yanlış cevaplamaktan bıktırdıysa doğru yerdesiniz! Bu padlet sayesinde alyuvarlarınızın işlevini anlayabilecek ve sonunda kan hücrelerinizle barışabileceksiniz!

# data[].attributes.body
Gelin en temelden , alyuvarların tanımından başlayalım!  Alyuvar, kırmızı kan hücresi veya eritrosit, kanda en çok sayıda bulunan hücre türüdür ve omurgalı hayvanlarda akciğer veya solungaçlardan vücut dokularına oksijen taşınmasında başlıca araçtır. Alyuvarlar kemik iliğinden kana geçerken hafif olmak ve kanda hızlı hareket etmek için alyuvarlar çekirdeklerini kaybederler.  Aynı zamanda karbondioksitin kanda taşınması için onu farklı bileşiklere dönüştüren karbonik anhidraz enzimini taşırlar. Bu nedenle ağır olmamalıdırlar.Alyuvarlar kemik iliğinden kana geçerken sadece çekirdeklerini değil mitokondri ve lizozom gibi organellerini de kaybederler.

# data[].attributes.body
Alyuvarları tanıdığımıza göre asıl konumuza gelelim! Olgun alyuvarlarda DNA bulunur mu? Alyuvarlarda; mitokondri, sentrozom, ribozom, çekirdek, RNA, endoplazmik retikulum gibi bir çok organel bulunmaz. Bu yüzden olgun alyuvarlarda DNA sentezi, Protein sentezi ve Oksijenli solunum olayları gerçekleşmez.
Bunu kısaca şu şekilde aklımızda tutabiliriz. DNA'nın yapay zeka olduğunu varsayalım. Nöronlar robotlar , oksijen  mısır gevreği,  alyuvarlar da kaseler  ,  olsun. .Sizce bir kasenin görevini yerine getirmek için yapay zeka gibi karmaşık bir donanıma ihtiyacı var mıdır?  Gevrek taşımak için yapay zeka gerekir mi?Tabii ki gerekmez! Ama fazlasıyla karmaşık robotlar olan nöronların iletişim kurmak , beyin içerisinde iletimi gerçekleştirmek gibi  görevleri vardır. Bunları yerine getirmek için de doğal olarak  yapay zeka gibi karmaşık bir donanıma  ihtiyaç duyarlar!
(Az önce bir kase , yapay zeka ve bir robotu kullanarak biyoloji anlattığıma inanamıyorum...)
(https://eodev.com)

# data[].attributes.headline
 22) Mitoz Bölünmede Homolog Kromozomlar Bulunur mu? (19.10.2019)

# data[].attributes.subject
 22) Mitoz Bölünmede Homolog Kromozomlar Bulunur mu? (19.10.2019)

# data[].attributes.body
Doğruyu söylemek gerekirse mitoz bölünmede homolog kromozomların bulunduğunu öğrendiğimde tüm fen altyapımın bir anda çöktüğünü hissetmiştim. (Klasik test mantığını bilirsiniz , homolog kromozom diyorsa kesin mayozdur!) O yüzden bu padleti okurken geçirmeniz olası bir çöküntüden korunmanız için sizi uyarıyorum! Bu sorunun cevabı çok ilginç olacak!

# data[].attributes.headline
Mitoz Bölünmede Homolog Kromozomlar Bulunur mu?

# data[].attributes.subject
Mitoz Bölünmede Homolog Kromozomlar Bulunur mu?

# data[].attributes.body
Evet , konuya çok heyecanlı bir giriş yapmış olabilirim ama maalesef ki internette ,  mitoz bölünmede homolog kromozomların bulunması hakkında bilimsel bir makale bulamadım.Ben de dedim ki biyoloji hocamız Esra Esgen'den daha iyi bir kaynak olamaz zaten , okulda anlatılan bilgilerden hatırladığım kadarıyla özet geçeyim :D
Mitoz bölünmede homolog kromozomların bulunmasının sebebi bütün vücut hücrelerinin daha doğrusu bütün hücrelerimizin , mayoz sonucu oluşan eşey hücrelerinin döllenmesiyle oluşan zigottan meydana gelmesi. Eğer mitozda kromozom sayıları eşit kalıyorsa yani direkt kopyalanıyorsa ve mitoz geçiren hücrede zaten homolog kromozom varsa ondan oluşan hücrelerde de homolog kromozom bulunur. Sadece kromozomların homolog olması çok bir şeyi değiştirmediğinden pek kullanılmıyor.

# data[].attributes.body
Wikipedia sitesinde kromozomu arattığınızda karşınıza 46 kromozomunuzun da kaç tane geni olduğu hakkında bir liste çıkıyor.Bu sayılar en az 125 iken en fazla 3,148'e kadar çıkıyor.Yani kromozomlarımızın hiçbiri tek genden oluşmuyor.

# data[].attributes.headline
27) İnsanda tek genli kromozom bulunur mu? (09.02.2019) 

# data[].attributes.subject
27) İnsanda tek genli kromozom bulunur mu? (09.02.2019) 

# data[].attributes.body
Sayın seyirciler  , uzun zaman önce verdiğimiz aramızdan sonra padletlerimle tekrar karşınızdayım! Bir alkış alayım ,  clap clap clap!
Bugün sizlerle beraber insanlarda tek genli kromozom bulunabilir mi , yoksa bulunamaz mı ,  onu inceleyeceğiz!
Tabii bu sorudan önce elimizde bazı temel bilgilerin olması gerekiyor.Örneğin "Kromozom nedir?" Kromozom  , karyokinez bölünme sırasında çekirdeğin içinde beliren ve kromatin ipliklerin kısalıp kalınlaşmasıyla oluşan, kimi yeteneklerin, özelliklerin yeni bireylere geçmesine yarayan, kıvrık çubuk biçimindeki DNA topluluğudur.DNA'lar da genlerden oluştuğuna göre "genler topluluğu"da denebilir tabii... İşte asıl sorun burada ortaya çıkıyor  , gen topluluğu olarak nitelendirilen bir yapıda tek gen olması mümkün müdür?

# data[].attributes.body
Denizanaları hem bir eşeysiz üreme şekli olan tomurcuklanmayla ürer hem de eşeyli üreyebilirler. Eşeyli üremede, dişi yumurta hücreleri erkek sperm hücreleri ile döllenir. Daha sonra eşeysel bezlerde bulunan üreme hücreleri suya dökülür ve yumurta suda döllenir. Yumurta sırasıyla larva ve polip evrelerini geçirdikten sonra bir denizanası haline gelecektir.

# data[].attributes.body
Bu padletimizde ise benim fazlasıyla korkup , gördüğümde çığlık çığlığa kaçtığım jölemsi canlıları , deniz analarını inceliyoruz! Denizanası veya medüz, serbestçe yüzen ve beyni bulunmayan deniz canlısı. Denizanaları, yassılaşmış ve yüzmeye uyum yapmış varlıklar olarak tanımlanabilirler.
Vücut şekli çoğunlukla yayvan ya da kubbeli bir şemsiye şeklindedir. Poliplerden daha karmaşık yapılı canlılardır. Yüzme organı olarak bir şemsiye gelişmiştir. Bu organ sayesinde hayvan ileriye doğru hareket eder. Medüzlerin beyinleri yoktur. Bunun yerine sinir sistemleri ışığa ve kokuya duyarlı şekilde gelişmiştir. Küçük balıklarla ve diğer küçük deniz canlılarıyla beslenirler. Vücutları hidrodinamik olmadığı için yavaş yüzerler ve avlarını yakalamalarına yardımcı olacak şekilde bir dalgalanma yaratırlar. Denizanaları bir eşeysiz üreme şekli olan tomurcuklanmayla ürerler.
Denizanasının çeşitli türleri dokungaçlarında zehir taşırlar. Başka bir canlının bunlarla teması halinde, denizanasının ölü olduğu durumlarda bile, zehirlenme söz konusu olabilir. Bu durum denizanası sokması olarak nitelendirilir.

# data[].attributes.body
Her hücre gibi bitki hücrelerinde de bölünme gerçekleşmeden önce iğ iplikleri kısalıyor ve hücrede büyüme gerçekleşiyor.Bir nevi uzama yani...Katmanlara ayrılan hücre duvarında birincil hücre duvarı, hücre büyümesine izin vermek için gereken esnekliği sağlar.Hücreye çevreden zarar gelmesini önleyen katman olan ikincil hücre duvarı ise hücre bölündükten sonra oluşabilir.İğ iplikleri ve birincil katmanın sağladığı esneklik sayesinde hücre ikiye bölündüğünde gerekli büyüklüğe ulaşır ve aynı büyüklükte iki bitki hücresi oluşmuş olur.

# data[].attributes.headline
25) Bitki hücreleri bölünürken küçülür mü?

# data[].attributes.subject
25) Bitki hücreleri bölünürken küçülür mü?

# data[].attributes.body
EVET EVET EVET! Şuan kendimi ekstra mutlu hissediyorum.Çünkü bu sorunun cevabını belirli bir soru sorarak bulmadım! Hücre duvarının özelliklerini inceleyerek elime geçen verileri  görselleri incelediğimde aklımda oluşan bilgilerle birleştirdim.Ve BUM! Şu an kendimi Einstein gibi hissediyorum -Einstein bir fizikçiydi ama bunu şimdilik boşverelim...- Tamam tamam , çok da abartamayayım , çünkü eğer cevap doğru değilse , Everest Dağı'ndan Mariana Çukuru'na düşebilirim :D

# data[].attributes.body
Alyuvarlar kemik iliğinde üretilip genç hücreler halinde iken DNA'ya sahip olduklarından ATP sentezi ve protein sentezi gibi hücresel faaliyetlerini yerine getirirler. Ancak bu hücreler olgun alyuvarlara dönüşünce daha fazla oksijen taşıyabilmek için çekirdeklerini kaybederler. Çekirdekte ise hücrenin yaşamsal faaliyetlerini kontrol eden DNA bulunduğundan DNA çekirdek ile kaybolunca , hücresel faaliyetler durur. Protein sentezi ve ATP üretimi yapılmaz.

# data[].attributes.body
Bu padletimizde üzerine konuşacak olduğumuz soru bizi yine bir çıkmaza sokuyor.Sorumuzu ilk duyduğunuzda şöyle diyorsunuz , hadi canım bir mısır gevreği kasesinde -burada önceki padletime gönderme yapıyorum :D- ATP sentezi olur mu? Olmuyorsa nasıl hareket edecek peki? Ancak sakın endişelenmeyin bu padletimiz sizi dolambaçlı sokaklardan biyolojinin ışığıyla kurtarıp hedefinize ulaştıracak!

# data[].attributes.body
Karyotip, bir hücredeki kromozomların özdeş çift kromozomlar halinde eşlendikten sonra belli bir düzene göre sıralanmasıdır. Her bireyin kromozom sayısı, şekli ve büyüklüğü onun karyotipini ifade eder. Karyotipten faydalanılarak çeşitli türlerin kromozom haritaları çıkarılabilmektedir. Karyotip analizi kandan ve kemik iliğinden alınan örneklerle yapılabilir. Karyotip Analizinde incelenen kromozomlar A’dan G’ye 7 gruba ayrılır. Bireyin erkek ya da kadın  olduğunu gösteren cinsiyet kromozomları ise X,Y olarak tanımlanır. Normal karyotip kadınlarda 46 XX, erkeklerde ise 46 XY’ dir. Kromozomal anormallikler, hem sayısal hem de yapısal değişiklikleri içerir.
Peki bu kromozom haritaları neye benziyor? İşte bir fotoğraf!
(https://www.bilimvetekno.com)

# data[].attributes.body
Bu da Mitokondriyel DNA'nın ayrıntılı bir resmi!

# data[].attributes.body
Bitiiiiş
Padletimi görüntülediğiniz için size çok teşekkür ederiiiiim 💖💖💖💖 Umarım beğenmişsinizdir.💚💚💚💚💚
-Eslem Naz Ulusu , 310 , 10A