# data[].attributes.headline
26.06.2020                Temat: Bezpieczni w wakacje        

# data[].attributes.subject
26.06.2020                Temat: Bezpieczni w wakacje        

# data[].attributes.body
Moi drodzy to już naprawdę koniec:) Wakacje to czas odpoczynku, zadbajcie proszę, aby był to czas radosny i przede wszystkim bezpieczny. Jeśli jesteście w górach zawsze możecie liczyć na pomoc GOPR-u, nad wodą WOPR-u, a ogólny numer ratunkowy to 112.
Pozostałe numery ratunkowe to:      998 - Straż Pożarna
999 - Pogotowie Ratunkowe
997 - Policja
Kochani zdrowych i bezpiecznych wakacji!
Do miłego zobaczenia we wrześniu:)

# data[].attributes.headline
24.06.2020         Powtórzenie wiadomości z okazji 100-lecia odzyskania niepodległości

# data[].attributes.subject
24.06.2020         Powtórzenie wiadomości z okazji 100-lecia odzyskania niepodległości

# data[].attributes.body
Moi drodzy dziś nasze ostatnie zajęcia z historii.
Dziękuję wam serdecznie za wspólną przygodę i podróże w czasie, za wasz trud i wysiłek, jaki włożyliście w naukę o przeszłości naszego pięknego kraju, za wasze poczucie humoru i wielką cierpliwość:)

Kochani życzę wam bezpiecznych i udanych wakacji, świętego spokoju i wytchnienia aż po ostatnie dni sierpnia:) Wracajcie do nas cali i zdrowi!

A na sam koniec obejrzyjcie proszę multimedialne show "100 years of Polish Independence" i poczujcie przedsmak tego, o czym będziemy rozmawiać w 8 klasie. Have fun!:)
https://www.youtube.com/watch?v=9yuoVnxdqyE

Do miłego zobaczenia:-)

# data[].attributes.body
Moi drodzy zapraszam was dzisiaj na nasze przedostatnie zajęcia z historii. Dziś dowiemy się jaka była sytuacja polityczna na arenie międzynarodowej pod koniec lat 30-tych, ostatnich lat pokoju.

Temat: Świat na drodze ku II wojnie światowej

Przeczytajcie proszę rozdział 34 w podręczniku od str. 248 do str. 255.

Wysłuchajcie następnie krótkiego wykładu na temat napiętej sytuacji międzynarodowej tuż przed wybuchem II wojny światowej.
https://www.youtube.com/watch?v=ZT469YvoGnA

Notatka do zeszytu
1. Odbudowa potęgi militarnej Niemiec
a) wystąpienie Niemiec z Ligi Narodów (1933)
b) wdrożenie programu zbrojeń natychmiast po dojściu Hitlera do władzy
c) remilitaryzacja Nadrenii (III 1936)
d) powstanie osi Berlin-Rzym-Tokio - 1936 - Włochy i Trzecia Rzesza (układ o współpracy),
- 1936 - Japonia i Trzecia Rzesza (pakt antykominternowski),
- 1937 - przystąpienie Włoch do paktu
2. Ekspansja terytorialna Trzeciej Rzeszy
a) włączenie Zagłębia Saary do Niemiec na mocy przeprowadzonego plebiscytu (1935)
b) tzw. Anschluss Austrii, czyli "przyłączenie" Austrii do Trzeciej Rzeszy (III 1938)
c) układ monachijski (IX 1938)
- włączenie Sudetów (części terytoriów Czechosłowacji) do Trzeciej Rzeszy
d) utworzenie Protektoratu Czech i Moraw (III 1939) zależnego od Niemiec
3. Prowadzona przez państwa zachodnie polityka ustępstw wobec Trzeciej Rzeszy nazywa się appeasement
4. Pakt Ribbentrop-Mołotow zawarty między Trzecią Rzeszą a ZSRR (23 VIII 1939)
a) tajny protokół paktu dzielił Europę Środkową na 2 strefy interesów:
1. radziecką: wschodnia część Polski, Finlandia, Estonia, Łotwa oraz część Rumunii
2. niemiecką: zachodnia część Polski i Litwa
b) ZSRR obiecał neutralność w razie wojny toczonej przez Trzecią Rzeszę, co oznaczało zgodę Stalina na niemiecką agresję przeciwko Polsce

Moi drodzy na sam koniec obejrzyjcie króciutki film "What caused World War Two" i spróbujcie w zeszycie odpowiedzieć na zadane w tytule pytanie.
https://www.youtube.com/watch?v=AUd1HSWoMVQ

Dla ciekawskich
https://gwo.pl/ekspansja-hitlera-p4608

Good luck!

# data[].attributes.headline
10.06.2020           Utrwalenie wiadomości

# data[].attributes.subject
10.06.2020           Utrwalenie wiadomości

# data[].attributes.body
Moi drodzy dziś "pod lupę" bierzemy komunizm w ZSRR. Powtórzymy sobie kilka najważniejszych wiadomości z totalitaryzmu u naszych wschodnich sąsiadów w okresie XX-lecia międzywojennego.

Temat: Komunizm w ZSRR - utrwalenie wiadomości

W celu przypomnienia sobie najważniejszych informacji przeczytajcie proszę poniższy tekst
https://opracowania.pl/opracowania/historia/komunizm-w-zsrr,oid,749

bądź zapoznajcie się z prezentacją
https://prezi.com/zbhnrstvkowr/tematzsrr-imperium-komunistyczne/

Na koniec sprawdźcie proszę siebie w krótkim teście
https://quizizz.com/admin/quiz/5eac5bf0a2284e001b6979fd/zsrs-imperium-komunistyczne
Wybierzcie 5 pytań z testu i przepiszcie je wraz z prawidłowymi odpowiedziami w formie notatki do zeszytu.

Powodzenia!

# data[].attributes.headline
05.06.2020               Włochy i Hiszpania

# data[].attributes.subject
05.06.2020               Włochy i Hiszpania

# data[].attributes.body
Drodzy dziś skupimy się na drugiej części tematu, tj. wojnie domowej w Hiszpanii, która miała miejsce w latach 1936-1939.

Temat: Wojna domowa w Hiszpanii (1936-1939)

Na początek przeczytajcie proszę w podręczniku na str. 244-246 informacje o wojnie domowej w Hiszpanii.

W wieku XIX Hiszpania ostatecznie traci swoją mocarstwową pozycję. Wojna w 1898 r. ze Stanami Zjednoczonymi, którą Hiszpania znacząco przegrywa powoduje utratę cennych kolonii: Kuby, Filipin i Puerto Rico. Sytuacja wewnętrzna staje się coraz bardziej napięta. Źle prosperująca gospodarka i porażki wojenne oznaczały upadek potęgi świetnego wcześniej państwa. Z tego powodu rządzący zdecydowali się na gruntowne reformy wewnętrzne, jednocześnie nie mieszając się w wielki konflikt I wojny światowej. Przyniosło to Hiszpanii szybki rozwój ekonomiczny, co nie oznaczało jednak odzyskania przez nią mocarstwowej pozycji.
W 1931r. tronu zrzekł się król Alfons XIII, a Hiszpania stała się republiką, która przeżywała ciągłe zmiany rządów.
W latach 1936-1939 dochodzi do krwawego konfliktu wewnętrznego, określanego często jako wstęp do II wojny światowej, gdyż obie strony konfliktu były wspierane przez inne państwa, których wojska testowały nowe typy broni w Hiszpanii.

Notatka do zeszytu
1. Przyczyny wybuchu wojny
a) narastające przez lata konflikty między różnymi grupami społecznymi (posiadaczami ziemskimi, przemysłowcami, chłopami, robotnikami, Kościołem katolickim) i między zwolennikami monarchii a zwolennikami republiki
b) dążenia niepodległościowe mniejszości narodowych - Basków i Katalończyków
https://www.youtube.com/watch?v=fV4q523a9_0
(proponuję obejrzeć film od ok. 12 min, można oczywiście obejrzeć cały:)
c) słaba kontrola rządu nad armią
d) bezpośrednią przyczyną wybuchu wojny stały się wybory do parlamentu w 1936r, które wygrał lewicowy Front Ludowy. Powołany rząd wkrótce przystąpił do likwidacji wielkiej własności ziemskiej i rozdawania gruntów chłopom, co znacząco uderzyło w interesy arystokracji i Kościoła, popieranych przez znaczą część armii. Rozpoczęto redukcję armii i represje wobec duchowieństwa.

2. Przebieg wojny (1936-1939)
a) polityce nowego rządu sprzeciwiła się grupa oficerów, która spróbowała przejąć władzę. Na czele puczu stanął m.in.
gen. Francisco Franco.
https://www.youtube.com/watch?v=sr0RDFCUlNQ
Buntowników poparła prawica, głównie hiszpańscy faszyści skupieni w partii Falanga Hiszpańska oraz monarchiści, a znaczną pomoc wojskową udzieliły im Włochy i Niemcy (Legion Condora) [frankiści - rebelianci]; Niemcy i Włosi wykorzystali walki w Hiszpanii jako poligon doświadczalny dla swojego lotnictwa i broni pancernej
b) przeciwną armię republiki popierali mieszkańcy miast, klasa średnia, robotnicy i najbiedniejsi chłopi, Katalończycy, Baskowie oraz partie lewicowe, a wszystkich ich łączyła niechęć do Kościoła [republikanie]; te siły zostały wsparte przez ZSRR (Brygada Międzynarodowa)
c) w obu spornych stronach przewagę zaczęły zyskiwać skrajne ugrupowania: komunistów u republikanów i faszystów u frankistów
d) wielkie okrucieństwa wojenne (m.in. rozstrzeliwano jeńców, zamordowano ok. 8 tys. duchownych, palono kościoły)
e) wiosna 1939 - zdobycie Madrytu przez frankistów zakończyło wojnę domową
f) władzę w Hiszpanii objął gen. Francisco Franco (do 1975r.)

3. Skutki wojny
a) zginęło ok. 300 tys - 1 mln ludzi
b) zrujnowanie kraju
c) powszechna bieda
d) wprowadzenie rządów autorytarnych w Hiszpanii przez gen. Franco
e) przetestowanie przez Niemców i Włochów nowych typów broni (czołgów, bombowców) oraz nowych sposobów prowadzenia wojny

Dla bardzo zainteresowanych tematyką wojny domowej w Hiszpanii proponuję ciekawą rozmowę "Kim był gen. Franco"
https://www.youtube.com/watch?v=Xx6h4gszboY

# data[].attributes.headline
03.06.2020     Przypominajka: kochani czasu coraz mniej, a brakuje wciąż sporo prac domowych. Przypominam, że w poniedziałek 08.06.2020 zamieniam bz-ty na 1. Brakuje szczególnie prac z tematu o faszyzmie we Włoszech (tydzień 11). Kochani ostatni wysiłek, dacie radę! Prace nadesłane w weekend zostaną ocenione w poniedziałek.

# data[].attributes.subject
03.06.2020     Przypominajka: kochani czasu coraz mniej, a brakuje wciąż sporo prac domowych. Przypominam, że w poniedziałek 08.06.2020 zamieniam bz-ty na 1. Brakuje szczególnie prac z tematu o faszyzmie we Włoszech (tydzień 11). Kochani ostatni wysiłek, dacie radę! Prace nadesłane w weekend zostaną ocenione w poniedziałek.

# data[].attributes.headline
03.06.2020           Utrwalenie wiadomości

# data[].attributes.subject
03.06.2020           Utrwalenie wiadomości

# data[].attributes.body
Moi drodzy kontynuujemy pasmo powtórek, tym razem skupiając się na nazizmie w Niemczech okresu międzywojennego.

Temat: Nazizm w Niemczech - utrwalenie wiadomości

W ramach powtórki wróćcie proszę do rozdziału nr 21 s. 155-162.

Wysłuchajcie następnie wykładu na temat nazizmu w Niemczech i napiszcie notatkę w zeszytach o tym czym był i czym charakteryzował się narodowy socjalizm - nazizm.
https://www.youtube.com/watch?v=xVkl3-2PYPE

Powodzenia!

# data[].attributes.headline
01.06.2020                      W Tym Szczególnym Dniu składam Wam kochani najserdeczniejsze życzenia radości, uśmiechu, zabawy i tylko szczęśliwych chwil:) Wszystkiego najlepszego z okazji Dnia Dziecka!

# data[].attributes.subject
01.06.2020                      W Tym Szczególnym Dniu składam Wam kochani najserdeczniejsze życzenia radości, uśmiechu, zabawy i tylko szczęśliwych chwil:) Wszystkiego najlepszego z okazji Dnia Dziecka!

# data[].attributes.body
P.S. Niespodzianka: przedłużam wam o kilka dni termin nadsyłania zaległych prac. ^~

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
DZIEŃ DZIECKA

W PIĄTECZCE:)

START

WŁĄCZ PROJEKTOR

INSTRUKCJA

ROZWIĄŻ POSZCZEGÓŁNE ZADANIA, A UZYSKASZ SZYFR DO SALI, W KTÓREJ CZEKA NA CIEBIE NIESPODZIANKA.

Z OKAZJI DNIA DZIECKA JEST TO JEDYNE ZAJĘCIE W DNIU DZISIEJSZYM. UDANEJ ZABAWY!!!

ZRÓB KOLEJNE ZADANIA

1

2

3

4

P1

P2

7

=

98

x

21

16

14

19

11

A

18

Rozwiąż równanie

16

=

17

33

-

÷

x

B

+

14

WYBIERZ ZNAK, ABY RÓWNANIE BYŁO PRAWDZIWE

÷

=

3

21

4

7

5

C

3

14

-

UZUPEŁNIJ RÓWNANIE

GRATULACJE!

14

-

7

* ZAPAMIĘTEJ WYNIK ODEJMOWANIA, TO JEST PIERWSZA CYFRA SZYFRU!!!

ZŁA ODPOWIEDŹ

*SPRÓBUJ JESZCZE RAZ!

CZAS NA PRZERWĘ I TROCHĘ RUCHUZAKRĘĆ KOŁEM I WYKONAJ ĆWICZENIE!

Przyjrzyj się się ilustracjom, zapamiętaj jak najwięcej szczegółówi odpowiedz na pytania

1

2

3

4

Wybierz prawidłowy numer

Na którym zdjęciu mamy postać związaną z powstaniem kościuszkowskim?

5

4

x

+

(

)

x

(

)

+

-

3

Wybierz prawidłową odpowiedź

Postać na zdjęciu nr 4 jest związana z

Bitwą pod Grunwaldem

Odsieczą wiedeńską

Bitwą pod Cedynią

3

x

+

(

)

x

(

)

+

-

Wybierz prawidłową odpowiedź

Który przykład zawiera poprawną interpunkcję?

Uważam, że na świecie są krasnoludki i dobre wróżki.

Uważam że, na świecie są krasnoludki i dobre wróżki.

Uważam, że na świecie są krasnoludki, i dobre wróżki.

3

4

x

+

(

)

x

(

)

+

-

Wybierz prawidłową odpowiedź

O którym władcy Polski mówimy, że „zastał Polskę drewnianą, a zostawił murowaną"?

Bolesław Chrobry

Kazimierz Odnowiciel

Kazimierz Wielki

x

+

(

)

x

(

)

+

-

3

4

5

Wybierz prawidłową odpowiedź

Postać na ilustracji nr 2 to:

Mikołajek

Pan Kleks

Miziołek

x

+

(

)

x

(

)

+

-

3

1

5

4

Wybierz prawidłową odpowiedź

Która kolejność wyrazów jest alfabetycznie poprawna?

czarodziej, dziecina, humor, czerwiec, popisywać, suchar, popisy

dziecina, czerwiec, czarodziej, popisy, popisywać, suchar, humor

czarodziej, czerwiec, dziecina, humor, popisy, popisywać, suchar

x

+

(

)

x

(

)

+

-

3

1

5

4

0

PRAWIDŁOWA ODPOWIEDŹ

2

GRATULACJE!

x

+

(

)

x

(

)

+

-

3

1

5

4

0

Zapamiętaj wynik tego równania, to druga cyfra szyfru!

ZŁA ODPOWIEDŹ!

*SPRÓBUJ JESZCZE RAZ!

630

915

CZAS NA DRUGĄ PRZERWĘ I ŚNIADANIE

ABY STAD WYJŚĆ ZASTANÓW SIĘ CO JEST PODSTAWĄ PIRAMIDY ZDROWEGO ŻYWIENIA i ZNAJDŹ ODPOWIEDNI OBRAZEK

450

630

150

205

820

915

OTWÓRZ SZAFKĘ Z NUMEREM GODZINY NA ZEGARZE!

Is closed

Is closed

Is closed

Is closed

Is closed

450

630

150

205

915

CZAS NA KOLEJNE ZAJĘCIA .WEŹ KLUCZ I OTWÓRZ PRACOWNIĘ:)

Weź lupę i poszukaj odpowiedzi na pytanie.

1. Which city is the capital of the USA?

New York

Boston

Washington D. C.

2. Who is the Queen of Great Britain now?

Queen Elizabeth III

Queen Elizabeth II

Queen Elizabeth I

3. ROZWIĄŻ REBUS

GRZEBIEŃ

CZAJNIK

GRZEJNIK

4. Przez kogo został wynaleziony papier?

przez Chińczyków

przez Hiszpanów

przez Polaków

5. Kiedy obchodzony jest Europejski Dzień bez Samochodu?

22 WRZEŚNIA

22 LISTOPADA

22 PAŹDZIERNIKA

ZŁA ODPOWIEDŹ

*SPRÓBUJ JESZCZE RAZ

DOBRAODPOWIEDŹ

* TRZECIA CYFRA SZYFRU TO0! ZAPAMIĘTAJ JĄ

WŁĄCZ PROJEKTOR

NA PODSTAWIE FILMUODPOWIEDZ NA PYTANIA

SUBSTANCJE, W JAKIM STANIE SKUPENIA, WYPEŁNIAJĄ CAŁY POJEMNIK, W KTÓRYM SIĘ ZNAJDUJĄ ?

GAZOWYM

STAŁYM

CIEKŁYM

Pytanie 1 of 6

RESUBLIMACJA TO ZMIANA STANU SKUPENIE Z:

GAZOWEGO NA CIEKŁY

STAŁEGO NA GAZOWY

GAZOWEGO NA STAŁY

PYTANIE 2 of 6

PYTANIE 3 of 6

PYTANIE 4 of 6

DO ODYCHANIA W WODZIE SŁUŻĄ:

SKRZELA

OSKRZELA

PŁUCA

PYTANIE 5 of 6

DO KTÓREGO KOSZA WRZUCISZ ROZSYPANE ŚMIECI?

PYTANIE 6 of 6

GRATULACJE!

ostatnia CYFRA szyfu TO 5

ZŁA ODPOWIEDŹ

*SPRÓBUJ JESZCZE RAZ!

Enter the secret number

· Mission number 01 · Mission number 02 · Mission number 03 · Mission number 04

Enter the secret number

· Mission number 01 · Mission number 02 · Mission number 03 · Mission number 04

*

Enter the secret number

· Mission number 01 · Mission number 02 · Mission number 03 · Mission number 04

**

Enter the secret number

· Mission number 01 · Mission number 02 · Mission number 03 · Mission number 04

***

Enter the secret number

· Mission number 01 · Mission number 02 · Mission number 03 · Mission number 04

PRESS OK

Enter the secret number

· Mission number 01 · Mission number 02 · Mission number 03 · Mission number 04

*

Enter the secret number

· Mission number 01 · Mission number 02 · Mission number 03 · Mission number 04

**

Enter the secret number

· Mission number 01 · Mission number 02 · Mission number 03 · Mission number 04

***

Enter the secret number

· Mission number 01 · Mission number 02 · Mission number 03 · Mission number 04

PRESS OK

Enter the secret number

· Mission number 01 · Mission number 02 · Mission number 03 · Mission number 04

ERROR

PROMOCJA

GRATULACJE!!!

Grasz jeszcze raz?

WSZYSTKIE ZADANIA ZALICZONE. MOŻESZ NAPISAĆ SWOJEMY WYCHOWAWCY 4 CYFROWY SZYFR ORAZ Z JAKIEGO PRZEDMIOTU CHCESZ DOSTAĆ DODATKOWĄ PIĄTECZKĘ:)Pamiętaj, żeby to zrobić do 3.06

# data[].attributes.attachment_link.title
DZIEŃ DZIECKA by Gabriela A.P. on Genially

# data[].attributes.attachment_link.description
DZIEŃ DZIECKA W PIĄTECZCE:) START WŁĄCZ PROJEKTOR INSTRUKCJA ROZWIĄŻ POSZCZEGÓŁNE ZADANIA, A UZYSKASZ SZYFR DO SALI, W KTÓREJ CZEKA NA CIEBIE NIESPODZIANKA. Z OKAZJI DNIA DZIECKA JEST TO JEDYNE ZAJĘCIE W DNIU DZISIEJSZYM. UDANEJ ZABAWY!!!

# data[].attributes.headline
29.05.2020               Włochy i Hiszpania

# data[].attributes.subject
29.05.2020               Włochy i Hiszpania

# data[].attributes.body
Kochani dziś zajmiemy się pierwszą częścią tematu, mianowicie zjawiskiem faszyzmu we Włoszech.

Temat: Włochy - faszyści u władzy

Na początek proponuję, abyście zapoznali się z rozdziałem nr 33 w podręczniku str. 240-247. Skoncentrujcie swoją uwagę na razie tylko na Włochach.

Wysłuchajcie następnie 2 krótkich wykładów, które wprowadzą was w temat początków faszyzmu.
https://www.youtube.com/watch?time_continue=1&v=YIk_9jyY4p4&feature=emb_logo

https://www.youtube.com/watch?v=s5tzhU9ovXk

Zapiszcie notatkę w zeszycie:
1. Sytuacja we Włoszech po I wojnie światowej
a) Włosi byli bardzo rozczarowani sytuacją po I wojnie światowej

– byli niezadowoleni ze zbyt, ich zdaniem, małych zdobyczy terytorialnych

– w kraju panował kryzys gospodarczy

– sytuację ludności pogarszało wysokie bezrobocie
b) na fali powojennych frustracji we Włoszech ogromną popularność zdobył faszyzm, który charakteryzował się:

– skrajnym nacjonalizmem

– militaryzmem

– stosowaniem przemocy wobec własnych obywateli

– monopolem jednej partii politycznej

– dyktatorską formą sprawowania władzy przez „wodza” ("duce")

–  antydemokratyzmem, antyliberalizmem i antykomunizmem

c) we Włoszech powstała Narodowa Partia Faszystowska (NPF)

– NPF była partią nacjonalistyczną i wodzowską

– na czele partii stał Benito Mussolini
https://www.youtube.com/watch?v=Um6s_bbmfbA

2. Przejęcie władzy przez faszystów

a) w październiku 1922 r. we Włoszech odbył się tzw. marsz „czarnych koszul” na Rzym

b) król Wiktor Emanuel III powierzył urząd premiera – Benito Mussoliniemu

3. Rządy faszystów we Włoszech

a) dużym sukcesem Mussoliniego było zawarcie traktatów laterańskich z papieżem Piusem XI i zakończenie sporów z Państwem Kościelnym

b) wprowadzono system jednopartyjny

– Narodowa Partia Faszystowska była jedyną legalnie działającą partią polityczną

– wszystkie inne partie zostały zlikwidowane

c) w państwie kluczową rolę odgrywały korporacje skupiające pracodawców i pracowników

d) Benito Mussolini ustanowił własne rządy dyktatorskie, które sprawował jako duce (wódz)

e) na społeczeństwie wymuszano posłuszeństwo przemocą i terrorem

f) Włochy rozpoczęły podboje terytorialne – zajęły Albanię i Etiopię

Na zadanie domowe odpowiedzcie proszę na 7 pytań. Zapiszcie treść tych pytań i odpowiedzi na nie. Prace w wordzie przyślijcie proszę na maila d.smigiel@zsp3.gliwice.pl do 05.06.2020r.
https://learningapps.org/watch?v=p897woyvk19

Dla chętnych do wysłuchania kilka uwag na temat różnicy między nazizmem a faszyzmem.
https://www.youtube.com/watch?v=RSJk0mNwwN8&list=PLabZz9pasV0oPT3jQ-aAyZEURiKYwVZd_&index=1

Powodzenia!

# data[].attributes.headline
27.05.2020     Przypominajka: kochani macie sporo zaległych prac. Z przykrością stwierdzam, że niedługo będę musiała pozamieniać bz na 1. Proszę przysyłajcie zaległe prace.

# data[].attributes.subject
27.05.2020     Przypominajka: kochani macie sporo zaległych prac. Z przykrością stwierdzam, że niedługo będę musiała pozamieniać bz na 1. Proszę przysyłajcie zaległe prace.

# data[].attributes.headline
27.05.2020           Utrwalenie wiadomości

# data[].attributes.subject
27.05.2020           Utrwalenie wiadomości

# data[].attributes.body
Kochani zapraszam was do kolejnej powtórki, tym razem skupiając się na skutkach I wojny światowej..

Temat: Europa i Ameryka po I wojnie światowej - utrwalenie wiadomości

Powtórkę proponuję zacząć od rozdziału nr 20 w podręczniku str. 148-154.

Następnie wysłuchajcie wykładu "Skutki I wojny światowej" i w formie notatki wymieńcie proszę w zeszytach społeczne, gospodarcze i polityczne skutki I wojny światowej.
https://www.youtube.com/watch?v=-ZyzkPyHQCc

Chętni mogą wypróbować swoje siły w teście
https://www.memorizer.pl/test/9836/swiat-po-i-wojnie-swiatowej-/

Dla chcących rozszerzyć swoją wiedzę, bądź ją uporządkować proponuję materiał
https://epodreczniki.pl/a/skutki-i-wojny-swiatowej/DIzeMBUb3

Notatki nie musicie wysyłać mi na pocztę, proszę jednak aby ona znalazła się w zeszycie.

Powodzenia!

# data[].attributes.headline
20.05.2020     Przypominajka: wszystkie bz pragną zostać zamienione na oceny. Kochani macie czas do końca maja 2020r. Nie odkładajcie wszystkiego na ostatnią chwilę:)

# data[].attributes.subject
20.05.2020     Przypominajka: wszystkie bz pragną zostać zamienione na oceny. Kochani macie czas do końca maja 2020r. Nie odkładajcie wszystkiego na ostatnią chwilę:)

# data[].attributes.headline
22.05.2020             Japońska ekspansja

# data[].attributes.subject
22.05.2020             Japońska ekspansja

# data[].attributes.body
Kochani opuszczamy Europę i "wędrujemy" dalej na wschód. Zajmiemy się Japonią, która po serii reform wewnętrznych rozpoczęła u progu XX wieku walkę o dominującą pozycję w Azji.

Temat: Japońska ekspansja na Dalekim Wschodzie

Na początek proponuję zapoznać się z treścią 32 rozdziału ("Japońska ekspansja") w podręczniku od str. 232 do str. 239.

Notatka do zeszytu
1. Polityka izolacji Japonii (1 poł. XVIIw.) doprowadziła do jej zacofania.
https://www.youtube.com/watch?v=vETwZff_W44
2. Okres Meiji (1868-1912) - okres reform i otwarcia się Japonii na świat (cesarz Mutsuhito)
- rozbudowa przemysłu
- zreformowanie finansów
- utworzenie potężnej, nowoczesnej armii
- przekształcanie Japonii w monarchię konstytucyjną z silną władzą cesarza
- nawiązanie stosunków handlowych z innymi państwami
3. Ekspansja japońska na Dalekim Wschodzie
a) pierwsza wojna chińsko-japońska (1894-1895) - zwycięstwo Japończyków
b) wojna rosyjsko-japońska (1904-1905) - zwycięstwo Japończyków
c) 1910r. - przyłączenie Korei do Japonii
d) pragnienie budowy imperium kolonialnego - miało rozwiązać problem biedy, przeludnienia i braku surowców naturalnych
e) 1931r. - wkroczenie armii japońskiej do Mandżurii i utworzenie marionetkowego państwa Mandżukuo (1932)
f) 1933r. - wystąpienie Japonii z Ligi Narodów
g) druga wojna chińsko-japońska (1937-1945) - zajęcie znacznych obszarów Chin
https://www.youtube.com/watch?v=YHQm0aIUGA0

Zapraszam was do wysłuchania bardzo krótkiego fragmentu rozmowy z prof. Rana Mitterem na temat idei panazjatyzmu.
https://www.facinghistory.org/resource-library/video/japanese-pan-asianism-introduction

Napiszcie proszę odpowiedź na pytanie "What was the Japanese Pan-Asianism?"

Powodzenia!

# data[].attributes.headline
20.05.2020           Utrwalenie wiadomości

# data[].attributes.subject
20.05.2020           Utrwalenie wiadomości

# data[].attributes.body
Moi drodzy dziś zapraszam was do kolejnej powtórki dotyczącej ustalenia granicy wschodniej naszego nowo odrodzonego państwa. Skupimy się na wojnie polsko-radzieckiej i jej konsekwencjach.

Temat: Wojna polsko-radziecka - utrwalenie wiadomości

Jako wprowadzenie do powtórki proponuję rozdział 25 str. 183-189 w podręczniku.

Kochani proponuję 2 filmy do obejrzenia na temat bitwy warszawskiej. Proszę na ich podstawie napisać pracę dotyczącą "Cudu nad Wisłą" (min. 1 strona A4, wersja w pliku word). Termin nadsyłania prac: 26.05.2020r.

https://www.youtube.com/watch?v=XdGqRANDGxU

https://www.youtube.com/watch?v=aN73N9EjoM4

Ten drugi film to kompilacja filmu Jerzego Hoffmana "1920 Bitwa Warszawska".

Powodzenia!

# data[].attributes.headline
13.05.2020      Przypominajka: na wszystkie zaległe prace z historii czekam do końca maja 2020r.

# data[].attributes.subject
13.05.2020      Przypominajka: na wszystkie zaległe prace z historii czekam do końca maja 2020r.

# data[].attributes.headline
15.05.2020         Powtórzenie wiadomości

# data[].attributes.subject
15.05.2020         Powtórzenie wiadomości

# data[].attributes.body
Drodzy dziś powtórzymy wiadomości z działu IV "Świat w dwudziestoleciu międzywojennym".

Temat: Świat w dwudziestoleciu międzywojennym – powtórzenie wiadomości

Proponuję odświeżyć sobie wiadomości poprzez lekturę działu IV w podręczniku str. 145-168. Obejmuje on 3 tematy o sytuacji Europy i Stanów Zjednoczonych po I wojnie światowej, a następnie systemy totalitarne, jakie pojawiły się w Niemczech (nazizm) i w Związku Radzieckim (komunizm).

Zachęcam do obejrzenia wykładu "Europa po I wojnie światowej", który usystematyzuje waszą wiedzę.
Waszym zadaniem będzie utworzenie notatki, takiej historii w pigułce na temat sytuacji Europy po I wojnie światowej. Nie piszcie proszę elaboratów, raczej krótkie, treściwe informacje, mogą być w punktach, które pomogą wam w zapamiętaniu przedstawionych tu treści. Możecie pochwalić się swoją pracą przesyłając zdjęcia, bądź pliki na d.smigiel@zsp3.gliwice.pl

https://www.youtube.com/watch?v=nLhxkjK2SjI

A dla mega zainteresowanych wykład znanego Bogusława Wołoszańskiego "Po I wojnie światowej" z serii "Sensacje XX wieku", który skupił się na stosunkach niemiecko-radzieckich i sytuacji tych państw po Wielkiej Wojnie. Dla chętnych proponuję zadanie:
Napisz kim był i jaką rolę odegrał Karol Radek?
Odpowiedzi przysyłajcie na adres d.smigiel@zsp3.gliwice.pl

https://www.youtube.com/watch?v=M7kcOmWBoDs

Powodzenia!

# data[].attributes.headline
13.05.2020           Utrwalenie wiadomości

# data[].attributes.subject
13.05.2020           Utrwalenie wiadomości

# data[].attributes.body
Kochani dziś kolejna powtórka, tym razem skupimy się na walkach o granice odrodzonej Polski - na północy, zachodzie i południu.

Temat: Walka o granice - utrwalenie wiadomości

W ramach powtórki przypomnijcie sobie wiadomości z rozdziału nr 24 w podręczniku na str. 176-182.

Następnie zapraszam was do wysłuchania wykładu, w którym poruszone są dokładnie kwestie walk o granice u progu odzyskania niepodległości.
https://www.youtube.com/watch?v=Y9pz35Vl9Gc

Uzbrojeni w taką wiedzę proponuję rozwiązanie krzyżówki (ćwiczenie nr 5) oraz polecenie nr 1 dotyczące hasła z krzyżówki. Odpowiedzi przyślijcie proszę w wersji elektronicznej na adres d.smigiel@zsp3.gliwice.pl do 19.05.2020
https://epodreczniki.pl/a/wiem-gdzie-polska-jest-na-mapie-walka-o-granice-ii-rzeczypospolitej/Dq4U2UY3D

Powodzenia!

# data[].attributes.headline
Link do quizu z powtórki tematu "Sprawa polska w trakcie I wojny światowej"

# data[].attributes.subject
Link do quizu z powtórki tematu "Sprawa polska w trakcie I wojny światowej"

# data[].attributes.body
Kochani na waszą prośbę przedłużyłam termin rozwiązania quizu powtórkowego z 4 maja do 31 maja 2020r. Powodzenia!

# data[].attributes.attachment_link.description
Find quizzes on any topic and practice or compete with friends.

# data[].attributes.body
Mały poradnik dla opornych:)

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak uczyć się historii 🎓 📚( i nie tylko) + NIESPODZIANKA!!!

# data[].attributes.headline
06.05.2020               Ważne: na wszystkie zaległe prace z historii czekam do końca maja 2020r. Po tym terminie niestety nie będę już ich przyjmować.

# data[].attributes.subject
06.05.2020               Ważne: na wszystkie zaległe prace z historii czekam do końca maja 2020r. Po tym terminie niestety nie będę już ich przyjmować.

# data[].attributes.body
Kochani dziś kontynuujemy temat Związku Radzieckiego w okresie międzywojennym. Skupimy się na latach po dojściu Józefa Stalina do władzy.

Temat: ZSRR państwem totalitarnym.

Proponuję, abyście przeczytali kolejny raz rozdział nr 22 w podręczniku str. 163-168, a następnie wysłuchali krótkiego wykładu.
https://www.youtube.com/watch?v=dFSc0X7rwvY

Następnie napiszcie w zeszycie pod tematem notatkę.
1. Walka o władzę po śmierci Włodzimierza Lenina (1924-1929)
a) w ciągu pięciu lat władzę przejął Józef Stalin eliminując wszystkich konkurentów
b) funkcjonowała tylko jedna partia - WKP(b) - Wszechzwiązkowa Komunistyczna Partia bolszewików
c) Stalin wprowadził kult jednostki
2. Polityka gospodarcza 1929-1939
a) kolektywizacja rolnictwa 1929 – 1933 r. – upaństwowienie ziemi i utworzenie kołchozów i sowchozów (spółdzielczych i państwowych gospodarstw rolnych). Bogatych chłopów, tzw. kułaków mordowano lub zsyłano do łagrów
b) industrializacja – uprzemysłowienie kraju ze szczególnym naciskiem na rozwój przemysłu ciężkiego. Cel – przekształcenie ZSRR z kraju rolniczo – przemysłowego w kraj przemysłowy
c) wprowadzenie gospodarki opartej na 5-letnich planach gospodarczych
3. Przemiany społeczne – walka z Kościołem prawosławnym, likwidacja opozycji, dążenie do powstania społeczeństwa opartego na „klasie robotniczej”, rozbicie więzi rodzinnych, podporządkowanie wszystkich instytucji partii, powszechna indoktrynacja (wpajanie poglądów zgodnych z głoszoną ideologią)
4. Okres czystek 1934 – 1939 r. – terror komunistyczny.
Całkowita likwidacja opozycji w społeczeństwie, w partii, w wojsku, i w służbach bezpieczeństwa. Masowe egzekucje buntujących się chłopów, robotników, procesy polityczne opozycji. Prześladowanie mniejszości narodowych powiązane z przesiedleniami całych narodów. Zsyłki do łagrów ponad 10 mln ludzi. Wykorzystywanie więźniów łagrów do katorżniczej pracy w obozach pracy. Czystki przeprowadzała NKWD – Ludowy Komisariat Spraw Wewnętrznych
5. Polityka zagraniczna ZSRR z Niemcami
a) 1922 – zawarcie układu w Rapallo z Niemcami. Niemcy miały utrzymywać od ZSRR surowce naturalne oraz otrzymać dostęp do radzieckich poligonów wojskowych. ZSRR miał otrzymywać od Niemiec nowoczesne uzbrojenie, technologie i środki finansowe
b) 23.08.1939 r. - ZSRR podpisał z III Rzeszą pakt Ribbentrop – Mołotow, który był paktem o nieagresji i określał podział wpływów, tych dwóch państw w Europie, w przypadku wojny.
https://dzieje.pl/aktualnosci/pakt-ribbentrop-molotow

We wspomnianym wyżej wykładzie była m.in. mowa o formach kultu jednostki. Wybierzcie i opiszcie jedną formę kultu Stalina (kilka zdań, może być w j. angielskim). Na prace czekam do 17.05.2020.

Powodzenia!

# data[].attributes.headline
06.05.2020           Utrwalenie wiadomości

# data[].attributes.subject
06.05.2020           Utrwalenie wiadomości

# data[].attributes.body
Moi drodzy wciąż znajdujemy się w klimacie pierwszych dni i tygodni po odzyskaniu przez Polskę niepodległości. Zapraszam was do utrwalenia i usystematyzowania sobie informacji z tego okresu.

Temat: Odzyskanie niepodległości - utrwalenie wiadomości

W podręczniku znajduje się rozdział "Odzyskanie niepodległości" na str. 170-175. Znajdują się tu przydatne informacje, które możecie wykorzystać do uzupełnienia karty pracy. Wypełnione karty przyślijcie proszę na adres: d.smigiel@zsp3.gliwice.pl do 12.05.2020r. Jeśli to możliwe, przyślijcie je proszę uzupełnione "komputerowo", np. w pliku word, a jeśli nie uda się, to tradycyjnie w zeszycie (piszcie wyraźnie).
Powodzenia!

# data[].attributes.headline
29.04.2020           Utrwalenie wiadomości

# data[].attributes.subject
29.04.2020           Utrwalenie wiadomości

# data[].attributes.body
Kochani zapraszam was do kolejnej powtórki materiału, tym razem "wrócimy" się do sprawy polskiej w okresie I wojny światowej.

Temat: Utrwalenie wiadomości ze sprawy polskiej w trakcie I wojny światowej - quiz

Proponuję przejrzeć rozdział 19 w podręczniku str. 140-146 i spróbować swoich sił w quizie "Sprawa polska w trakcie I wojny światowej". Macie czas do 4 maja 2020 do godz. 20.00. Good luck!

https://quizizz.com/join?gc=881251

# data[].attributes.headline
20.03.2020                Klęska państw centralnych - powtórzenie wiadomości

# data[].attributes.subject
20.03.2020                Klęska państw centralnych - powtórzenie wiadomości

# data[].attributes.body
Moi drodzy zapraszam was do krótkiej powtórki materiału. Poniżej znajduje się karta pracy. Sprawdźcie się:)

# data[].attributes.attachment_link.title
Klęska państw centralnych - powtórka wiadomości

# data[].attributes.headline
Jak się uczyć i wszystko pamiętać? Mały poradnik.

# data[].attributes.subject
Jak się uczyć i wszystko pamiętać? Mały poradnik.

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak się UCZYĆ i WSZYSTKO PAMIĘTAĆ - Szkoła Szpiegów

# data[].attributes.body
Moi drodzy dziś poznamy kolejne państwo totalitarne. Obok nazistowskich Niemiec na zgliszczach carskiego imperium rosyjskiego powstała Rosja Radziecka, która w 1922r. przekształciła się w Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (ZSRR). Państwo to istniało aż do 1991r. W latach dyktatury Józefa Stalina został tam wprowadzony system totalitarny. Jest to pierwsza część lekcji dotyczącej komunizmu w ZSRR.

Temat: Pierwsze lata władzy radzieckiej

Przeczytajcie proszę rozdział o komunizmie w ZSRR od str.163 do str.168.

Zapiszcie w zeszytach i dokończcie notatkę.

W latach 1917-1922 przez Rosję przetoczyła się okrutna wojna domowa. Bolszewicy, tzw. "czerwoni" za pomocą Armii Czerwonej i tzw. "czerwonego terroru" zdobyli przewagę nad większością przeciwników.
s.163 - wypiszcie na czym polegał "czerwony terror"
https://www.youtube.com/watch?v=m-xZcSTS4Cg&list=PL3mposj9_bGues-TbZpu8hhojCWW4ChcA&index=2

Bolszewicy po wygranej wojnie domowej na odzyskanych terenach utworzyli republiki socjalistyczne, które zostały potem wcielone do Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich (ZSRR) (1922).
Wśród problemów, którym bolszewicy musieli stawić czoła, były m.in. zrujnowana gospodarka, kolosalne bezrobocie, bieda i głód. Lenin w 1918r. wprowadził politykę gospodarczą nazwaną komunizmem wojennym.
s. 164 - wypiszcie na czym polegał komunizm wojenny

Skutki komunizmu wojennego.
Polityka ta wbrew założeniom doprowadziła do dewastacji gospodarki i zaostrzenia sytuacji społecznej w kraju. Chłopi z bronią w ręku chronili swój dobytek i ziemię, występując przeciwko oddziałom usiłującym rekwirować żywność i rabującym gospodarstwa. W miastach większość zdewastowanych fabryk była unieruchomiona z powodu braku paliwa i surowców, rosło bezrobocie, ubóstwo i głód.

Lenin w 1921r., aby załagodzić sytuację, wprowadził Nową Politykę Ekonomiczną (NEP), która polegała na częściowym przywróceniu gospodarki rynkowej, tj.:
1.
2.
3.
s. 165 - wypiszcie w 3 punktach na czym polegała NEP
W efekcie stopniowo wyprowadzono kraj z ruiny gospodarczej, co ułatwiło przełamanie niechęci ludności do nowej władzy i jej rządów.

Śmierć Lenina w 1924r. rozpoczęła rywalizację o przywództwo w partii i w państwie. Zwycięsko z niej wyszedł pochodzący z Gruzji Józef Stalin.
https://www.youtube.com/watch?v=LB8js8a6kOo
Po wyeliminowaniu konkurentów do władzy Stalin stał się dyktatorem, samodzielnie władającym państwem radzieckim, jego wodzem. Imieniem Stalina nazywano miasta, place, ulice, zakłady przemysłowe, kołchozy, instytucje publiczne, szczyty gór, wznoszono mu pomniki. Jego podobizny towarzyszyły ludziom w życiu codziennym i z okazji świąt. Tak się zrodził kult jednostki.

Kochani, aby rozjaśnić wam początki władzy radzieckiej proponuję obejrzeć wykład z serii "Korki od Prezydenta".
https://www.youtube.com/watch?v=X7pNJhhFwi8

Poniżej znajduje się karta pracy. Zapoznajcie się z nią i odpowiedzcie na pytanie. Wyrazy zaznaczone żółtym kolorem przepiszcie do zeszytu wraz z tłumaczeniem.

# data[].attributes.headline
22.04.2020         Powtórzenie wiadomości

# data[].attributes.subject
22.04.2020         Powtórzenie wiadomości

# data[].attributes.body
Moi drodzy za nami spory "kawał" historii i proponuję powtórkę materiału z zakresu historii Polski (tematy nr 29, 30, 31) dotyczącej życia politycznego, gospodarczego i kulturalnego II RP.

Temat: Powtórzenie wiadomości z polityki zagranicznej, gospodarczej i narodowościowej oraz życia naukowego i kulturalnego II Rzeczpospolitej

Kochani w ramach powtórki proszę was o wypełnienie karty i odesłanie jej do 27.04.2020r. na adres: d.smigiel@zsp3.gliwice.pl Jeśli to możliwe, wypełnijcie ją proszę elektronicznie i prześlijcie w pliku np. word. Jeśli nie, to tradycyjnie wyślijcie zdjątka.

Powodzenia!

# data[].attributes.attachment_link.title
Karta Pracy Polityka zagraniczna, gospodarcza, narodowościowa i kulturalna II RP

# data[].attributes.headline
17.04.2020                Nazizm w Niemczech

# data[].attributes.subject
17.04.2020                Nazizm w Niemczech

# data[].attributes.body
Moi drodzy kontynuujemy temat nazizmu w Niemczech, ale tym razem skupimy się nie na Republice Weimarskiej, ale na III Rzeszy Niemieckiej, która powstała krótko po dojściu Adolfa Hitlera do władzy.

Temat: III Rzesza Niemiecka - państwo totalitarne

Hitler po przejęciu władzy wykorzystał nocny pożar Reichstagu w Berlinie, by przekształcić Niemcy w państwo totalitarne. Rozprawił się z komunistami, socjalistami i socjaldemokratami, a następnie rozpoczął proces ujednolicenia Niemiec.

Na początek proszę przeczytać informacje w podręczniku ze str. 158-162.

Proponuję zapisać pod tematem notatkę.

Totalitaryzm – system sprawowania rządów polegający na kontrolowaniu przez władzę wszystkich przejawów życia społecznego.
W okresie dwudziestolecia wykształciły się dwa państwa totalitarne: III Rzesza (państwo faszystowskie) i ZSRR (państwo komunistyczne).

Cechy totalitaryzmu:
- podporządkowanie jednostki państwu
- system monopartyjny – delegalizacja wszystkich partii z wyjątkiem jednej
- na czele państwa stoi wódz
- podporządkowanie wszystkich ruchów, organizacji, stowarzyszeń jednej partii
- bardzo rozwinięta propaganda
- indoktrynacja – wpajanie przekonań, ideologii we wszelki możliwy sposób
- kultura, sztuka, mass media oraz oświata na „usługach” obowiązującej ideologii
- bardzo rozbudowany aparat bezpieczeństwa – państwo policyjne - militaryzm
- rozwój przemysłu ciężkiego i zbrojeniowego
- likwidacja opozycji i wszystkich ludzi, którzy występują przeciwko obowiązującej ideologii

Uzupełnijcie proszę tekst.

a) Partia Hitlera, ............., uzyskała 37% głosów w wyborach i stała się największą partią w............., tj. niemieckim parlamencie.
b) Prezydent Niemiec mianował Hitlera .........., czyli szefem rządu. Naziści nie mieli jednak większości w parlamencie.
c) Gdy spłonął budynek Reichstagu w Berlinie naziści oskarżyli .......... o jego podpalenie i ogłosili zarządzenie nadzwyczajne "o ochronie .........." Na jego mocy Hitler kazał zamknąć w ............ komunistów i socjaldemokratów.
d) Osłabiony parlament pozwolił rządowi stanowić prawo. Wówczas Hitler rozwiązał wszystkie ......... - poza NSDAP. Tak powstała ........., która istniała w latach 1933-1945.
e) Po śmierci prezydenta Niemiec ......... Hitler połączył urząd kanclerza z urzędem prezydenckim i ogłosił się ............ , tj. wodzem. W sposób zgodny z prawem zniszczył ............
Niemcy stały się państwem ............, rządzonym przez partię nazistowską, tj. ..........................

brakujące wyrazy:
partie, narodu i państwa, Trzecia Rzesza, NSDAP, Reichstagu, totalitarnym, Fuhrerem, kanclerzem, komunistów, demokrację, obozach koncentracyjnych, Paul von Hindenburg

Aby sprawdzić swoją wiedzę proponuję zrobić test (10 pytań) "Why the Nazis were able to stay in power?" (ikonka "Test" znajduje się obok ikonki "Revise")
https://www.bbc.co.uk/bitesize/guides/zgtyvcw/revision/1

I na koniec króciutkie zadanko. Poniżej znajduje się informacja dotycząca głównych idei Adolfa Hitlera (a później nazistów), którymi podzielił się w swojej książce "Mein Kampf". Wypiszcie słowa, których nie znacie, przetłumaczcie je i wybierzcie jedną z idei, myśli Hitlera i wytłumaczcie, dlaczego i z kim niewątpliwie prowadziła do konfliktu (2-3 zdania).

# data[].attributes.headline
Kochani myślę, że w tym miejscu zbiorę wszystkie dodatkowe zadania dla chętnych, osobno z historii Polski i świata, żeby było to łatwiej odnaleźć, i żeby panował tu jako, taki ład i porządek.

# data[].attributes.subject
Kochani myślę, że w tym miejscu zbiorę wszystkie dodatkowe zadania dla chętnych, osobno z historii Polski i świata, żeby było to łatwiej odnaleźć, i żeby panował tu jako, taki ład i porządek.

# data[].attributes.body
Drodzy kto ma ochotę, zapraszam do napisania krótkiej notatki (max. 1 strona A4) na temat urlopów i wakacji w okresie II Rzeczpospolitej. Gdzie, dlaczego i jak Polacy spędzali ciepłe lata w przedwojennej Polsce.

# data[].attributes.headline
Ważne: Informacja o sprawdzianie została wysłana mailem przez dziennik elektroniczny. Zajrzyjcie tam proszę.

# data[].attributes.subject
Ważne: Informacja o sprawdzianie została wysłana mailem przez dziennik elektroniczny. Zajrzyjcie tam proszę.

# data[].attributes.headline
15.04.2020                 Nauka i kultura                 II Rzeczpospolitej

# data[].attributes.subject
15.04.2020                 Nauka i kultura                 II Rzeczpospolitej

# data[].attributes.body
Rok 1918 rozpoczął nową epokę w dziejach polskiej kultury. Po 123 latach niewoli Polacy mogli w końcu samodzielnie decydować o swoim losie. W tej sytuacji znacznemu ożywieniu uległa ich działalność społeczna i kulturalna - tworzono organizacje społeczne, instytucje kształceniowe, kluby sportowe, chóry, zespoły taneczne, teatry amatorskie. Słowem - entuzjazm i euforia z odzyskania niepodległości.

Temat: Życie naukowe i kulturalne II Rzeczpospolitej

Na początku zapoznajcie się proszę z treścią rozdziału 31 w podręczniku (str. 225-230).

Zapiszcie w zeszycie punkty i rozwińcie je dosłownie w kilku zdaniach.
1. Nauka w międzywojennej Polsce.
a) szkoła lwowsko-warszawska
b) Instytut Radowy
c) polscy naukowcy: Maria Skłodowska-Curie, Józef Kostrzewski, Eugeniusz Romer
2. Literatura i sztuka w II Rzeczpospolitej
a) proza: Maria Dąbrowska, Władysław Reymont, Stefan Żeromski
b) poezja: Jan Lechoń, Antoni Słonimski, Jarosław Iwaszkiewicz; literackie grupy twórcze: "Skamander" i "Awangarda"
c) literatura dla dzieci: Julian Tuwim, Kornel Makuszyński
d) malarstwo: kubizm, dadaizm, abstrakcjonizm
e) muzyka: Karol Szymanowski
f) rozwój teatru
3. Rozwój massmediów
a) 1926 - powstanie Polskiego Radia
b) wzrost popularności kina i prasy
c) polscy aktorzy: Jadwiga Smosarska, Eugeniusz Bodo, Adolf Dymsza
4. Przedwojenny sport
a) liczne kluby sportowe, boiska, pływalnie
b) znani sportowcy:
- Halina Konopacka (lekkoatletka)
- Janusz Kusociński (biegacz)
- Stanisław Marusarz (skoczek narciarski)
c) piłka nożna była najpopularniejszym sportem

Zapraszam was w podróż w czasie do Polski międzywojennej. Po naciśnięciu radia usłyszycie informacje na temat kultury II RP, ale oczywiście zapraszam was do zapoznania się także z pozostałymi ciekawostkami historycznymi (posłuchajcie koniecznie tych szlagierów w tle:)
https://niepodleglawobiektywie.pl/

Na koniec zapraszam was do obejrzenia filmu "Ludzie sukcesu przedwojennej Polski". Waszym zadaniem będzie:
1. wypisanie z imienia i nazwiska ludzi sukcesu, o których mowa w filmie
2. wybranie jednej z tych postaci i króciutkie opisanie jej dokonań i sukcesów (nie życiorysu) w zeszycie.
Na odpowiedzi (max. 1 strona A4) czekam do 20.04.2020r. Proszę was o terminowość:)
https://www.youtube.com/watch?v=waFQlT2xcWQ

# data[].attributes.headline
08.04.2020             Problemy gospodarcze i narodowościowe

# data[].attributes.subject
08.04.2020             Problemy gospodarcze i narodowościowe

# data[].attributes.body
Drodzy kontynuujemy temat problemów młodego państwa polskiego, z naciskiem na wielonarodowość II Rzeczpospolitej.

Temat: Mniejszości narodowe II Rzeczpospolitej i konflikty na tle narodowościowym

Nowo powstała Polska była państwem wielonarodowościowym, zamieszkiwanym przez ludność polską, ukraińską, białoruską, niemiecką, żydowską oraz kilka innych mniejszych narodowości takich jak: Czesi, Litwini, Ormianie, Romowie, Rosjanie, Słowacy, Tatarzy, Karaimi oraz grupy etniczne posługujące się językiem zbliżonym do rosyjskiego (ukraińskiego), czyli Bojkowie, Łemkowie i Huculi (patrz niżej: mapa II Rzeczpospolita - narodowości).
W okresie międzywojennym zostały przeprowadzone dwa powszechne spisy ludności – w 1921 i 1931r., jednakże ich legalność pozostawia wiele do życzenia. Szacunkowo można powiedzieć, iż Polacy stanowili ok. 69% populacji II RP, a mniejszości narodowe ok. 31%, co na tle Europy nas wyróżniało (np. na Litwie w tym czasie mniejszości narodowe stanowiły ok. 15% populacji, a w Bułgarii ok. 19%).

Ludność ukraińska w II RP stanowiła w przybliżeniu 5 milionów osób oraz zamieszkiwała głównie obszar południowo-wschodniej części Polski. Utworzyła własne partie polityczne, tj. Ukraińskie Zjednoczenie Narodowo-Demokratyczne oraz organizacje o charakterze ekonomicznym, kulturalnym i naukowym.
Mniejszość ukraińska uważała, że jako grupa są dyskryminowani przez naród polski. Właśnie dlatego powołali do życia Organizację Ukraińskich Nacjonalistów (OUN).

Ludność żydowska stanowiła około 3 miliony osób, osiedliła się we wschodniej i centralnej Polsce. Żydowscy przedstawiciele polityczni dążyli przede wszystkim do równouprawnienia.

Ludność białoruska stanowiła ok. 5% całej populacji i zamieszkiwała głównie północno-wschodnie rejony Polski. Ich głównym źródłem utrzymania były gospodarstwa rolne.

Należy nadmienić, iż różne były także wyznania religijne mieszkańców II Rzeczpospolitej:
rzymskokatolickie (ok. 64%), greckokatolickie (ok. 11,2%), prawosławne (ok. 10,5%), protestanckie (ok. 3,7%), judaizm (ok. 10,5%) i inne.

Ta różnorodność narodów i wyznań religijnych była niestety źródłem poważnych problemów.
I wasze zadanie kochani to wypisanie tych problemów z podręcznika str. 191-192 do zeszytu.

Następnie zapoznajcie się z tekstem podręcznika ze str. 222 - 223.

Na podstawie tekstu "Państwo wielu narodów" opiszcie w zeszycie jedną z mniejszości narodowych.
http://www.polska1918-89.pl/spoleczenstwo-ii-rzeczypospolitej,22.html

Dla chętnych do odsłuchania dyskusja z cyklu "Spór o historię" na temat mniejszości narodowych w II RP.
https://vod.tvp.pl/video/spor-o-historie,mniejszosci-narodowe-w-ii-rp,6366926

A tym, którym jeszcze mało proponuję lekturę:)
https://epodreczniki.pl/a/mniejszosci-narodowe-ii-rp-i-konflikty-na-tle-narodowosciowym/DRP76tecq

# data[].attributes.headline
03.04.2020                Nazizm w Niemczech

# data[].attributes.subject
03.04.2020                Nazizm w Niemczech

# data[].attributes.body
Trudny, ale niestety potrzebny temat z historii Niemiec.

Temat: Narodziny nazizmu w Niemczech

Tym razem skupimy się głównie na Republice Weimarskiej (1919-1933) i początkach nazizmu.
Po zapoznaniu się z treścią 21 rozdziału "Nazizm w Niemczech"
(str. 155 - 162, szczególnie str. 155-158) proszę, abyście w zeszycie zapisali kilka punktów:

1. Niemcy po I wojnie światowej
a) niezadowolenie z wyniku wojny i postanowień traktatu wersalskiego
b) powojenny kryzys gospodarczy
c) kryzys wartości i upadek autorytetów
2. Powstanie Republiki Weimarskiej (1919)
3. Narodowosocjalistyczna Niemiecka Partia Robotnicza (NSDAP)
a) 1919r. - powstanie w Bawarii Niemieckiej Partii Robotniczej (DAP), która zmieniła nazwę na NSDAP
b) od 1921r. kierował nią Adolf Hitler
c) program nacjonalistyczno-faszystowski zawarty w "Mein Kampf" (1925)
- narodowy socjalizm
- państwo militarne
- silna władza
- dyscyplina
- ślepa wiara w wodza
- rasizm
- żądza władzy nad światem
- wyższość rasy germańskiej
- hasła antykomunistyczne
d) pucz monachijski (1923) - nieudany zamach stanu w Monachium
e) szybki wzrost poparcia społecznego dla programu NSDAP
f) SA - "oddziały szturmowe", bojówki szerzące terror, torujące Hitlerowi drogę do władzy

Następnie proszę, abyście obejrzeli film "Hitler's rise to power: 1918 - 1933" (są napisy, więc powinno być prościej) i spróbowali odpowiedzieć na pytania 1 - 3. Poniżej filmu znajduje się tzw. transcript (text), gdzie w formie pisemnej jest podane dokładnie to, o czym traktuje film. Aby ułatwić wam trochę zadanie, zamieszczam poniżej vocabulary z tłumaczeniem (patrz niżej: Vocabulary. Hitler's Rise to power). Podkreślone słowa na żółto proszę zapisać w swoich zeszytach. Na odpowiedzi czekam do 15.04.2020.

https://www.facinghistory.org/resource-library/video/hitlers-rise-power-1918-1933

# data[].attributes.headline
01.04.2020             Problemy gospodarcze i narodowościowe

# data[].attributes.subject
01.04.2020             Problemy gospodarcze i narodowościowe

# data[].attributes.body
Drodzy w tym tygodniu skupimy się na gospodarce II Rzeczpospolitej - od jej odbudowy, poprzez tworzenie podstaw i wielki kryzys, aż do późnych lat 30-tych, kiedy nastąpiło ożywienie gospodarcze. Jednym słowem, spróbujemy przyjrzeć się próbom przezwyciężenia problemów gospodarczych młodego państwa polskiego.

Temat: Gospodarka II Rzeczpospolitej

Zapoznajcie się proszę z rozdziałem 30 w podręczniku, od str. 218 do 224. Następnie w zeszycie zróbcie notatkę (dosłownie parę zdań):
1. Sytuacja gospodarcza państwa polskiego po odzyskaniu niepodległości (tu musimy się wrócić do str. 190-191, aby zrozumieć, jaki był stan gospodarki polskiej tuż po odzyskaniu wolności. Proponuję zapoznać się także z fragmentem wspomnień Eugeniusza Kwiatkowskiego, naocznego świadka wydarzeń ogromu zniszczeń po I wojnie światowej - patrz poniżej "Tekst źródłowy: Eugeniusz Kwiatkowski.)
2. Gospodarka polska do 1926r.
a) ożywienie gospodarcze
b) reforma rolna
c) 1923r. - znaczne pogorszenie sytuacji gospodarczej (hiperinflacja)
d) reformy Grabskiego
e) wojna celna z Niemcami (1925)
3. Ożywienie gospodarcze w latach 1926-1929
4. Kryzys ekonomiczny na ziemiach polskich 1929-1935 (związany z kryzysem amerykańskim 1929-1934)
5. Ożywienie gospodarcze w latach 1936-1939 (wspomnijcie tu proszę o planach Eugeniusza Kwiatkowskiego i powstaniu COP (Centralnego Okręgu Przemysłowego - poniżej znajdują się 2 króciutkie filmy, z których dowiecie się jak wyglądały inwestycje i osiągnięcia II RP oraz czym był COP)

https://www.youtube.com/watch?v=ehBKyFtEmNY

https://www.youtube.com/watch?v=kCfAz7I7ukU

Aby ułatwić wam zrozumienie tematu proponuję obejrzeć także  film "Port Gdynia. Jak powstawała perła II RP?" Na podstawie filmu napiszcie notatkę na temat portu w Gdyni i przyślijcie proszę mailem do 05.04.2020.

# data[].attributes.attachment_link.title
Port Gdynia. Jak powstawała perła II RP? - AleHistoria odc.25

# data[].attributes.body
Zadanko dla chętnych:) Przygotujcie proszę prezentację multimedialną na temat portu w Gdyni (do 12-13 slajdów, nie więcej), albo w formie artykułu dziennikarskiego relację z budowy portu (tak jakbyśmy byli naocznymi świadkami jego budowy), albo w formie wspomnień, pamiętnika, coś na kształt wspomnień Eugeniusza Kwiatkowskiego. No forma jest dowolna:) Zachęcam.

# data[].attributes.body
Drodzy dla tych, którym się bardzo chce:) Proponuję artykuł z portalu dzieje.pl "Wielki Kryzys zwyczajnych ludzi" ukazujący polską rzeczywistość zwyczajnych ludzi na tle Wielkiego Kryzysu. Można zapoznać się z fragmentami pamiętników, pisanych przez ludzi z lat 20 i 30-tych.
Zastanówcie się proszę, jaki wpływ miał Wielki Kryzys na życie Polaków? Co się zmieniło, gdy światowa gospodarka drastycznie spowolniła, wręcz załamała się? Pomyślcie proszę i uzewnętrznijcie się na stronie A4:)
A może macie jakiś inny pomysł na to zadanie domowe? Może napisanie tego w formie wywiadu dziennikarza ze zwykłym mieszkańcem II Rzeczpospolitej o jego bolączkach i problemach dnia codziennego (w formie pytań i odpowiedzi)...Piszcie w komentarzu, czy coś się wam "urodziło" w głowie:) Jestem otwarta na wasze pomysły.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Grupki bezrobotnych pracowników umysłowych zbierające się na placu Trzech Krzyży przed pochodem na Sejm. Warszawa, 1933 r. Fot. NAC
W ostatnich dniach października 1929 r. na giełdzie papierów wartościowych na Wall Street w Nowym Jorku doszło do największego załamania cen akcji w historii. Był to początek jednego z najpotężniejszych kryzysów gospodarczych w dziejach nowożytnej gospodarki. Już kilka miesięcy później jego skutki dotknęły społeczeństwo II Rzeczpospolitej. Poza koszmarem bezrobocia, niepokojami społecznymi i powszechną biedą kryzys wyzwolił w ludziach potrzebę opowiedzenia o swoich doświadczeniach. Dzięki temu pamiętniki z okresu Wielkiego Kryzysu są wspaniałym świadectwem tamtych trudnych lat. Szalone lata dwudzieste?
Po koszmarze Wielkiej Wojny i epidemii hiszpanki Zachód wkroczył w dekadę lat dwudziestych. Jej symbolem był jazz i wraz z nim wielkie zmiany w obyczajowości tamtych społeczeństw. W Stanach Zjednoczonych rosły fortuny milionerów, często budowane dzięki związkom z błyskawicznie rozrastającymi się grupami przestępczymi. Jednak również zwykli ludzie otrzymywali owoce szybkiego wzrostu. Amerykańskim snem stał się domek na przedmieściu i stojący przed nim Ford T. Ten świetlany obraz prosperity lat dwudziestych ma się nijak do sytuacji świeżo odrodzonej Rzeczpospolitej.

W ciągu pierwszych lat istnienia Polska zmagała się z potężnymi wyzwaniami ekonomicznymi: hiperinflacją, potrzebą złączenia trzech odziedziczonych po zaborach systemów gospodarczych i brakiem zaufania zachodnich pożyczkodawców. Przemysł był całkowicie wyniszczony polityką zaborców i okupacją państw centralnych bezwzględnie dokonujących grabieży majątku fabryk i kolei. Szczyt głębokiej depresji gospodarczej pierwszych lat wolności przypadł na rok 1923. W odpowiedzi na ogłoszony przez PPS strajk generalny wojsko o policja starło się z robotnikami w Borysławiu, Tarnowie i Krakowie.

W kolejnym miesiącu powołano rząd Władysława Grabskiego. Rozmach reform wdrażanych przez nowego premiera, pełniącego jednocześnie urząd ministra skarbu porównać można jedynie do transformacji gospodarczej przełomu lat 80 i 90. Dzięki wprowadzeniu reform budżetowych i walutowej w początkach 1926 r. Polska wkroczyła na drogę wzrostu gospodarczego.

Pomimo ciężkiej sytuacji budżetowej w pierwszych latach istnienia kolejne rządy próbowały prowadzić aktywną politykę inwestycyjną. Autorem idei interwencji młodego państwa w odradzającą się gospodarkę był Eugeniusz Kwiatkowski, minister przemysłu i handlu w latach 1926-1930. Symbolem trudów i rozwoju lat dwudziestych była budowa Gdyni i kilku innych inwestycji wspieranych przez rząd. Była to swoista zapowiedź nowego rozdziału w dziejach polskiej gospodarki, który rozpoczął się właśnie w okresie wielkiego kryzysu.

Lata dwudzieste nie były więc okresem szalonego rozwoju polskiej gospodarki. Trudno szukać w Polsce zbyt wielu podobieństw do wspaniałych lat dwudziestych, których doświadczyła większość krajów zachodniej Europy i USA. Dokonywane wówczas reformy i inwestycje stanowić miały dopiero fundament dla dalszych sukcesów II Rzeczpospolitej. Szczęśliwe czterolecie 1926-1929 było więc dowodem powodzenia reform Grabskiego i dawało nadzieje na dalszy, już znacznie bardziej stabilny rozwój kraju.
„Gdzie jest przyczyna kryzysu w Polsce?"
W starotestamentowej przypowieści po siedmiu tłustych latach następowało siedmiolecie głodu i niedostatku. Twórcę tej interpretacji snu faraona, Mojżesza, historycy gospodarki uznają za pierwszego polityka zdolnego do przewidzenia typowego dla każdej gospodarki zjawiska cyklu koniunkturalnego. W przeciwieństwie do biblijnego przywódcy Izraelitów, nowocześni ekonomiści od czasów Adama Smitha, pomimo zaangażowania wyrafinowanych metod badawczych nie potrafią dokładnie przewidzieć momentu załamania pomyślnej dotąd koniunktury.

Wciąż mamy w pamięci niespodziewany szok załamania gospodarczego w roku 2008. Podobnie, jesienią 1929 r. niewielu obserwatorów spodziewało się nadejścia kłopotów. Nikt zaś nie przewidział ich niszczycielskiej skali. W jednym z pochodzących z tego okresu pamiętników odnajdujemy to zaskoczenie kryzysem „to było zdaje się wczoraj - miałem pracę, mogłem chociaż po części spełnić swoje pragnienia... A dziś? Beznadzieja i pustka życia człowiek pokrzywdzonego, wychyla znów swą straszną trupią maskę".

Wspomniany pamiętnik był jednym z 774 nadesłanych na konkurs zorganizowany przez Instytut Gospodarstwa Społecznego. Na jego czele stali naukowcy związani z nurtem lewicy niepodległościowej. Szefem Instytutu był prof. Ludwik Krzywicki, pionier polskiej socjologii. IGS zajmował się badaniami społecznymi dotyczącymi głównie robotników, bezrobotnych i chłopów. W opublikowanej przez większość gazet w grudniu 1931 r. odezwie skierowanej do bezrobotnych Krzywicki wraz ze swoimi współpracownikami napisał: „nie zależy nam na pięknej, wyszukanej formie opisów. Niechaj padają słowa proste i twarde, byle oparte na prawdziwych przeżyciach".

Inicjatywa spotkała się z dużym odzewem, również za sprawą nagród. Instytut ustanowił nagrody za najlepsze pamiętniki. Laureat konkursu otrzymał 250 złotych, czyli dwu i pół krotność średniej miesięcznej pensji robotniczej. W skład sądu konkursowego Krzywicki powołał wybitnych pisarzy i działaczy społecznych, między innymi Tadeusza Boya-Żeleńskiego, Tadeusza Szturm de Sztrema, Antoniego Zdanowskiego i Halinę Krahelską.

We wstępie Krzywicki dzielił się z czytelnikami swymi refleksjami z lektury pamiętników. Początkowo przysyłane do Instytutu pamiętniki miały charakter listów z prośbą o pomoc. W kolejnych tygodniach autorzy nadsyłali znacznie bardziej rozbudowane relacje obejmujące również okres sprzed wielkiego kryzysu. Wyłaniał się z nich obraz bezrobocia obejmującego większość warstw społecznych: od robotników rolnych, majstrów, nauczycieli, aż po handlowców i urzędników państwowych. Wszystkich łączy poczucie niepewności jutra, ale i nadzieja na zmianę sytuacji w której się znaleźli.

Wielu bezrobotnych rozpoczyna swoją narrację od wspomnienia swego patriotyzmu, wyrażającego się w walce o odzyskanie niepodległości w pierwszych latach II RP. Urodzony w 1904 r. łódzki bezrobotny napisał, że w wieku czternastu lat wyjechał do Lwowa, gdzie zaciągnął się do walczącego w Galicji pułku piechoty. Brał również udział w wojnie z bolszewikami: „w wojsku byłem do lutego 21 roku. Przez cały czas brałem czynny udział we wszystkich bitwach tego pułku, przez cały czas pobytu mojego w wojsku przebywałem stale na froncie, byłem dwa razy ranny i raz kontuzjowany gazem (ordynansem nie byłem)".

W pamięć bezrobotnych pamiętnikarzy dobrze wrył się kryzys pierwszych lat niepodległości. Niektórzy z nich po pierwszej wojnie światowej posiadało spory majątek: „dostałem się do Polski [z Rosji Sowieckiej] przywożąc ze sobą 130 tysięcy rubli. Zamieniając pieniądze na marki i odebrawszy z Kasy oszczędności miałem 9 tysięcy marek polskich. Za te pieniądze można było na prowincji kupić pokaźny domek. Nie śpiesząc się z kupnem, za niedługi czas kupiłem za te pieniądze bochenek chleba i parę butów".

Z rozrzewnieniem wspominano krótki okres dobrej koniunktury drugiej połowy lat dwudziestych. Mieszkaniec Łodzi pisał: „w roku 1925 w listopadzie ożeniłem się, matka wyzdrowiała, zaczęła pracować, a w roku 1926 kupiłem sobie już mieszkanie z uskładanych pieniędzy. (...) To były czasy! Człowiek zarobił, miał pracę".

Z perspektywy traumatycznego doświadczenia Wielkiego Kryzysu trwająca zaledwie cztery lata „mała stabilizacja" wydawała się okresem dynamicznego rozwoju gospodarczego i poprawy warunków życia. Kryzys oznaczał zaś stałą pauperyzację rosnących rzesz bezrobotnych.

Jeden z nich, mieszkaniec Dąbrowy Górniczej precyzyjnie wyliczał kolejne fazy pogrążania się w nędzy znaczone wyprzedawaniem należących do jego rodziny cennych przedmiotów: „Czwartek 17 września [1931]. Udało mi się spieniężyć kilka rzeczy z lepszych czasów. Jest to zegarek, palto, garnitur i gramofon. Część pieniędzy powędrowało na mieszkanie zaległe od kilku miesięcy. (...) Poniedziałek 19 października. Sprzedałem łóżko żelazne i żakiet. W domu za to jest ciepło, bo kupiłem dwa korce węgle i trochę będzie na życie".

Każdy z pamiętników bezrobotnych opiera się na wyjątkowym i niepowtarzalnym doświadczeniu jego twórcy. Jednak pomimo ogromnego ładunku emocjonalnego, nadsyłane pamiętniki były dla Krzywickiego i jego współpracowników bezcenną podstawą do podjęcia pionierskich badań socjologicznych nad zjawiskiem bezrobocia.

Zebrane przez Instytut Gospodarstwa Społecznego dane wciąż imponują swoją precyzją, a przede wszystkim rozległością stawianych im pytań badawczych. Wiele wyników tych badań stanowiło zaskoczenie nawet dla tak znakomitego socjologa jak Krywicki. Nie spodziewał się, że bezrobocie jest zjawiskiem obejmującym nie tylko robotników, ale również szeroko pojmowane mieszczaństwo: handlowców, urzędników, nauczycieli. Co ciekawe, kryzys był sprawcą dziwnych „karier" zawodowych „człowiek ima się wszelkiej pracy, kiedy nadarzy się po temu okazja. Oto parę przykładów takiej kolejności zajęć: wojskowy - oficer - gajowy - budowniczy - rysownik - stróż - szofer - werkmistrz [majster]".

Najwięcej uwagi badaczy skupiały warunki życia i źródła utrzymania. Współcześni nam bezrobotni utrzymują się przede wszystkim z zasiłków i innych form pomocy społecznej. Bezrobotni Wielkiego Kryzysu poszukiwali jakichkolwiek zajęć przynoszących dochód. Krzywicki tak charakteryzował ich wysiłki „zajęcia dorywcze - ileż w tych wyrazach zawiera się treści, ileż pracy, zabiegów, kłopotów, nadziei i rozczarowań! Oto wiązanka niektórych z tych zajęć: zrobienie klucza, wstawienie szyby, malowanie ścian, wypiek ciastek i pieczywa, fotografowanie, sprzedaż kwiatów, cukierków, galanterii [...]. Pomimo długiej litanii jest to zaledwie drobna cząstka zajęć dorywczych". Ważną rolę odgrywały społeczne organizacje zajmujące się opieką nad biednymi.

Popularnym sposobem na przeżycie kryzysu było przeniesienie się do rodziny na wieś. Odsuwało to od bezrobotnych groźbę głodu. Jednak jak zauważał Krzywicki, pomoc „zwykle urywa się z biegiem czasu, zwłaszcza gdy rodzina również zacznie odczuwać ciężary kryzysu". W takich sytuacjach pozostawała już tylko wspomniana już wyprzedaż posiadanego majątku: „sprzęty te kupowane niegdyś kosztem odmówienia sobie wielu rzeczy, a przy sprzedaży otrzymuje się kwotę drobną, w żadnym nie pozostającym stosunku do ceny zakupu". Do tak rozpaczliwych działań bezrobotni zmuszeni byli przez bardzo słabą pomoc instytucji państwa. Zaledwie 8% pamiętników wspomina o zasiłkach uzyskiwanych w pierwszych trzynastu tygodniach bezrobocia.

Koszmar bezrobocia oznaczał również wpadanie w pętlę długu, zarówno kredytów udzielanych przez rodzinę i lichwiarzy jak i tych zaciąganych u sklepikarzy. W przeszło 100 pamiętnikach współpracownicy Krzywickiego odnaleźli informacje na temat zadłużenia bezrobotnych w sklepach. Najczęściej ich wysokość wynosiło około 150-200 złotych, a więc równowartość dwóch pensji. Zadłużanie bywało niespłacane przez rok, powodowało to naliczanie odsetek przez właścicieli sklepów lub przejmowanie posiadanych przez bezrobotnych co cenniejszych przedmiotów. „Trudniejsza sprawa z komornym". Dla rodzin bezrobotnych największym koszmarem i symbolem całkowitego upadku była groźba eksmisji. „Są pomiędzy naszymi pamiętnikarzami tacy, którzy doświadczyli eksmisji i przebywania wraz z rodziną pod gołym niebem", podsumowuje Krzywicki.
Sztafeta
Rok 1933, w którym opublikowano pamiętniki, był szczytowym momentem Wielkiego Kryzysu. Próżno więc szukać w pamiętnikach jakichkolwiek oznak optymizmu. Powodem do zadowolenia było znalezienie dorywczego zatrudnienia pozwalającego na zaspokojenie głodu i spłatę długów.

W tym samym roku do władzy w Niemczech, równie mocno doświadczonych kryzysem, doszedł Adolf Hitler. Jego błyskotliwy sukces był efektem słabości elit Republiki Weimarskiej kompletnie nie radzących sobie z walką ze skutkami kryzysu. Za oceanem, prezydentem USA został Franklin Delano Roosevelt. Jego triumf był zasługą zaproponowanej radykalnej strategii walki z kryzysem. Nowy Ład opierał się na dotychczas nieznanym amerykańskiej gospodarce interwencjonizmie państwowym. Skala Wielkiego Kryzys zmieniła społeczeństwa i politykę gospodarczą większości krajów zachodu i walnie przyczyniła się do wybuchu II wojny światowej.

W Polsce klasa polityczna, wciąż młodego państwa stanęła przed wyzwaniem kryzysu mogącego zachwiać stabilnością jego instytucji. Podobnie jak w innych krajach, początkowy okres Wielkiego Kryzysu odznaczał się biernością rządzących oczekujących na szybką poprawę koniunktury. Dopiero w 1931 r. Rada Ministrów przygotowała pierwsze plany ograniczania skutków pogłębiającego się załamania gospodarczego. Z powodu trudnej sytuacji budżetowej ograniczały się do prób wpływania na zmonopolizowane sektory gospodarki, organizacji robót publicznych i niewielkiej pomocy dla bezrobotnych.

Długotrwałość kryzysu w Polsce przyczyniła do zapóźnienia polskiej gospodarki w stosunku do ZSRS, niedotkniętego Wielkim Kryzysem, oraz Niemiec walczących z recesją między innymi poprzez program forsownych zbrojeń. W 1935 r. wyciągając wnioski z kończącego się kryzysu, rząd pod wodzą Eugeniusza Kwiatkowskiego, podjął niezwykle ambitny program industrializacji, którego symbolem miał być Centralny Okręg Przemysłowy. Plan Kwiatkowskiego obejmował okres do 1950 r., gdy Polska stać się miała nowoczesną, przemysłową potęgą. II Rzeczpospolita wkraczała w okres wzmacniania siły autorytarnego państwa, również w sferze gospodarki. Bezrobocie, bieda, zacofanie rolnictwa miały stać się jedynie wspomnieniem.

Symbolem autentycznego entuzjazmu znaczącej części polskiego społeczeństwa wobec planów rządu był słynny reportaż Sztafeta Melchiora Wańkowicza opublikowany wiosną 1939 r. Według autora, jego dzieło miało być podsumowaniem gospodarczego sukcesu pierwszych dwudziestu lat „bytu niepodległego - na tle przeszłości i planów na przyszłość".

We wstępie Wańkowicz tłumaczył: „czując temat jak narastanie nowego słoju w drzewie narodowym, dałem tej mojej książce tytuł Sztafeta. Jutro już ta sztafeta będzie dalej niż książka, pojutrze jeszcze dalej. Przecież w świadomości naszej musi się żłobić szlak pędu, jego linia. Byśmy wiedzieli, że nie na nas się poczyna i nie nas na się kończy. Byśmy czerpali stąd pokorę i siłę". Sny Wańkowicza, Kwiatkowskiego, Krzywickiego i milionów doświadczonych Wielkim Kryzysem zostały brutalnie przerwane jesienią 1939 r.
Michał Szukała
Źródło: MHP

# data[].attributes.attachment_link.description
W ostatnich dniach października 1929 r. na giełdzie papierów wartościowych na Wall Street w Nowym Jorku doszło do największego załamania cen akcji w historii. Był to początek jednego z najpotężniejszych kryzysów gospodarczych w dziejach nowożytnej gospodarki. Już kilka miesięcy później jego skutki dotknęły społeczeństwo II Rzeczpospolitej.

# data[].attributes.headline
27.03.2020                Europa i Ameryka po I wojnie światowej

# data[].attributes.subject
27.03.2020                Europa i Ameryka po I wojnie światowej

# data[].attributes.body
Temat: Europa i Ameryka po        I wojnie światowej

Po zapoznaniu się z treścią rozdziału "Europa i Ameryka
po I wojnie światowej" (str. 148 - 154) zapraszam was do krótkiego zadania domowego w formie gry. Podajcie swoje imiona z pierwszą literką nazwiska, żebym wiedziała, kto zadanie odrobił:)

Moi drodzy, aby ułatwić wam zrozumienie tematu przesyłam wam jego opracowanie w bardzo klarownej i przejrzystej formie. Postarajcie się pod tematem w zeszycie utworzyć króciutką notatkę, kilka punktów dot. świata po I wojnie światowej, np.
1. Skutki I wojny światowej
2. Traktat wersalski
3. Powołanie Ligii Narodów
4. Zmiany na mapie politycznej Europy
5. Konferencja w Locarno (1925)
6. Wielki kryzys ekonomiczny 1929-1933
To nie musi być elaborat, po 2 zdania do każdego punktu.

http://www.tomaszewska.com.pl/7sp.6r.1n.swiat.po.1.wojnie.pdf

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Wordwall - Twórz lepsze zajęcia w krótszym czasie

# data[].attributes.attachment_link.description
Przeciągnij i upuść każde słowo kluczowe obok jego opisu.. Materiał dydaktyczny | Traktat wersalski - Traktat pokojowy z Niemcami podpisany 28.06.1919r..

# data[].attributes.headline
Quiz: Which of these WW1 facts are true?

# data[].attributes.subject
Quiz: Which of these WW1 facts are true?

# data[].attributes.body
Kochani 5 faktów z dziejów I wojny światowej...ciekawe, czy mieliście o nich w ogóle pojęcie:) Sprawdźcie koniecznie! Po kliknięciu obrazka pojawi się w prawym górnym rogu "otwórz w nowym oknie", dopiero wtedy przekieruje was do quizu. Enjoy!:)
Czy ktoś z was był zaskoczony, tak jak ja?

# data[].attributes.attachment_link.title
Quiz: Which of these WW1 facts are true? - CBBC Newsround

# data[].attributes.attachment_link.description
Can you tell which of these World War One facts are true and which are false?

# data[].attributes.body
Drodzy to dla tych, którym się bardzo chce:) Zróbcie proszę prezentację multimedialną "Dojście Adolfa Hitlera do władzy"
(około 12 slajdów, nie więcej).
Przypominam, że wszystkie dodatkowe zadania będą nagradzane oceną:)

# data[].attributes.attachment_link.title
How did Hitler rise to power? - Alex Gendler and Anthony Hazard

# data[].attributes.attachment_link.description
Decades after the fall of the Third Reich, it feels impossible to understand how Adolf Hitler, the tyrant who orchestrated one of the largest genocides in human history, could ever have risen to power in a democratic country. So how did it happen, and could it happen again? Alex Gendler and Anth…

# data[].attributes.body
Proponuję, abyście w ramach dodatkowego zadania zrobili
w temacie "Trudne początki Republiki Weimarskiej" polecenie
nr 9-13 + ćwiczenie nr 4

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Krajami, w których faszyzm znalazł podatny grunt, były Włochy i Niemcy. W obu państwach (mimo że Włochy znalazły się w gronie zwycięzców) wojna położyła kres marzeniom o zdobyczach terytorialnych i sukcesach na arenie międzynarodowej. Wprawdzie we Włoszech faszyzm stał się ideologią państwową znacznie wcześniej niż w Niemczech i inne były drogi dojścia do władzy jej zwolenników, niemniej i włoskie, i niemieckie społeczeństwo - zmęczone i rozczarowane wojną - uległo hasłom głoszonym przez faszystów, a później doświadczyło konsekwencji funkcjonowania totalitarnego reżimu.

W 1915 roku Włochy, przyłączając się do wojny po stronie państw ententy, liczyły na zdobycze terytorialne. Postanowienia konferencji wersalskiej, na której premier Vittorio Orlando formalnie wchodził w skład Wielkiej Czwórki i był jednym z decydentów, nie spełniły tych oczekiwań. Włochy otrzymały tylko południowy Tyrol i Dalmację. Trudno więc się dziwić, że mówiono o „kalekim" lub „ukradzionym zwycięstwie". Pogłębiło to panującą od końca XIX wieku w społeczeństwie włoskim frustrację. Formalnie zjednoczony kraj w końcu lat 70. XIX wieku zamiast rozwoju przeżywał kryzys. Nie udała się unifikacja, widoczny był podział na północ i południe. Włochy, w odróżnieniu od zjednoczonych Niemiec, nie odgrywały w polityce międzynarodowej istotnej roli. Osiągnięcie pozycji światowego mocarstwa pozostało niespełnionym marzeniem.

Ogromne koszty działań wojennych wpłynęły na kryzys gospodarczy, z którym nie potrafiły sobie poradzić kolejne rządy. Ze względu na rozbicie polityczne parlamentu, a tym samym brak możliwości stworzenia stabilnej koalicji, wzrastało niezadowolenie społeczne i następowała radykalizacja nastrojów. Robotnicy na północy Włoch próbowali nawet zakładać rady robotnicze i przejmować fabryki. Włoski poeta Gabriele D'Annunzio zorganizował marsz niezadowolonych kombatantów i zajął miasto Fiume (obecnie Rijeka) na pograniczu Włoch oraz Królestwa Serbów, Chorwatów i Słoweńców. Miejscowość portowa była w większości zamieszkana przez Włochów. W 1924 roku Liga Narodów uznała aneksję włoską dokonaną przez D'Annunzia.

Benito Mussolini wykorzystał niezadowolenie byłych żołnierzy i założył w 1919 roku Fasci di Combattimento (Związki Kombatanckie).

Mussolini urodził się w 1883 roku. Był nauczycielem, ale krótko pracował w tym zawodzie. Chcąc uniknąć służby wojskowej, na początku XX wieku wyjechał do Szwajcarii. Tam stał się aktywnym socjalistą. W latach 1912-1914 redagował gazetę „Avanti". Kiedy jednak zaczął czynnie opowiadać się za przystąpieniem Włoch do wojny po stronie ententy, naraził się socjalistom. W związku z tym zrezygnował z kierowania wspomnianą gazetą i założył organ o charakterze nacjonalistycznym „Il Popolo d'Italia". W latach 1915-1917 walczył w I wojnie.

W 1917 roku Mussolini został ranny i wrócił z frontu do domu, a dwa lata później założył wspomniane Fasci di Combattimento. Organizacja skupiała przede wszystkim weteranów wojennych. Jej program na przestrzeni lat się zmieniał. Mussolini podkreślał potrzebę budowy silnego państwa, czyli powstania „Wielkich Włoch". Posługiwanie się hasłami nacjonalistycznymi i odwoływanie się do czasów Imperium Rzymskiego stanie się charakterystycznym elementem włoskiego faszyzmu. Rywalizując natomiast o wpływy z socjalistami (z Włoską Partią Socjalistyczną), głosił poglądy, które pozwoliły mu zdobyć poparcie uboższych warstw społecznych: m.in. deklarował konieczność obłożenia podatkami najbogatszych. Widział też potrzebę konfiskaty majątków kościelnych. Członkowie organizacji Mussoliniego często zachowywali się agresywnie wobec bojówek socjalistów, podkreślając tym samym niechęć do głoszonych przez nich haseł, jak choćby rewolucji społecznej czy zniesienia własności prywatnej.

Często dochodziło do walki członków Fasci, zwanych ze względu na ubiór „czarnymi koszulami", z bojówkami socjalistów („czerwonymi koszulami"). Mimo że program proponowany przez Mussoliniego był radykalny, wydawał się bezpieczniejszy niż rewolucjonizm socjalistów. Pracodawcy wierzyli, że uspokoi sytuację i wzmocni pozycję państwa, a robotnicy - że poprawi ich położenie. Mussolini, chcąc zintegrować swoich zwolenników, powołał w 1921 roku Narodową Partię Faszystowską. Była to organizacja mocno scentralizowana z Mussolinim jako wodzem (duce) na czele. Wódz miał władzę absolutną („duce ma zawsze rację"). W programie partii faszystowskiej zaczęły pojawiać się poglądy, które miały przyciągnąć do niej przemysłowców, bankierów, czyli kapitał. Mussolini zapowiadał wprowadzenie silnej władzy, ograniczenie roli związków zawodowych i tym samym wprowadzenie w życie idei współpracy przedsiębiorców i robotników, ale przede wszystkim podjęcie działalności, która umożliwi rozwój gospodarczy.

Z perspektywy ruchu faszystowskiego korzystnym wydarzeniem był podział włoskich socjalistów. W wyniku rozłamu powstała Włoska Partia Komunistyczna. Przedstawiciele obydwu partii organizowali strajki (m.in. w sierpniu 1922 roku strajk generalny), które paraliżowały życie gospodarcze i pogłębiały kryzys. Mussolini postanowił więc podjąć bardziej zdecydowane działania i w październiku 1922 roku zorganizował „marsz na Rzym". Około 40 tysięcy „czarnych koszul" z różnych części kraju ruszyło do stolicy.

Król Wiktor Emanuel III nie zdecydował się na wysłanie wojsk i zbrojne zatrzymanie faszystów, co sugerowali mu przedstawiciele rządu, tylko powierzył funkcję premiera... Mussoliniemu. Duce utworzył rząd, w którym faszyści objęli najważniejsze ministerstwa.

W Mussolinim zarówno część społeczeństwa, jak i monarcha widzieli silną osobowość, która może doprowadzić do uspokojenia sytuacji.

Mussolini po objęciu funkcji premiera podjął kroki w celu umocnienia władzy. Powołał Wielką Radę Faszystowską, która miała być ciałem doradczym rządu, ale stała się miejscem podejmowania wszystkich decyzji. W 1922 roku zdelegalizowano partię komunistyczną. Wprowadzono także nową ordynację wyborczą, zgodnie z którą każdej partii przysługiwało zgłoszenie tylko jednej listy, a ugrupowanie, które zdobyło w wyborach najwięcej głosów (min. 25%), otrzymywało 2/3 mandatów w parlamencie. W efekcie tych zmian wybory, które odbyły się w kwietniu 1924 roku, przyniosły zwycięstwo kandydatom z listy faszystowskiej. W nowym parlamencie zasiadali jednak jeszcze przedstawiciele innych partii, m.in. socjaliści. Ich lider, Giacomo Matteotti, oskarżył faszystów o oszustwa, gwałty wyborcze i domagał się unieważnienia wyborów. W efekcie został porwany, a po dwóch miesiącach odnaleziono jego ciało.

Giacomo Matteotti przed wystąpieniem w parlamencie miał powiedzieć swoim współtowarzyszom, aby szykowali mowę na jego pogrzeb.

Zaczęło się stopniowe tworzenie państwa totalitarnego. Pod koniec 1924 roku zniesiono wolność prasy oraz zdelegalizowano wszystkie partie oprócz faszystowskiej. Zaostrzono terror wobec przeciwników politycznych, nasilono propagandę. Jednym z najbardziej charakterystycznych plakatów z tych czasów był rysunek głowy Mussoliniego na tle wielokrotnie powtórzonego „si", czyli „tak".

Nie prześladowano jednak Kościoła. Mussolini nie chciał podejmować rywalizacji o dusze, tylko zapewnić sobie przychylność Watykanu. W 1929 roku doszło do zawarcia między papiestwem a rządem faszystowskim paktów laterańskich, likwidujących trwający od 1870 roku spór pomiędzy papieżem a państwem włoskim. Religia katolicka została uznana za państwową.

Oficjalnie Włochy pozostały królestwem. Monarcha, oprócz tego, że był, w rzeczywistości nie miał wpływu na rządy. Wszelkie decyzje podejmował Mussolini, który ewentualnie konsultował je z Wielką Radą Faszystowską. Trzeba jednak zauważyć, że niektóre decyzje mogły być przyjmowane przez społeczeństwo jako mające na celu poprawę sytuacji w kraju. Wprowadzono na przykład ustawodawstwo socjalne: rozwiązania prawne służące opiece nad rodziną oraz system urlopów wypoczynkowych. Ponadto usprawniono funkcjonowanie opieki medycznej.

Oficjalna ideologia szerzyła kult państwa. Nawiązywano do tradycji imperialnych starożytnego Rzymu (czyli do czasów świetności i wielkości). Rozpoczęto prace wykopaliskowe w stolicy Włoch.

Powstała Narodowa Rada Korporacyjna, która czuwała nad właściwym funkcjonowaniem korporacji zawodowych - łączących pracodawców i pracowników konkretnych branż. Tego typu organizacje miały przeciwdziałać powstawaniu konfliktów między robotnikami a przedsiębiorcami. Zakazano strajków i lokautów. Mussolini zmniejszył bezrobocie dzięki licznym pracom publicznym, między innymi rozpoczęto osuszanie bagien pontyjskich, a otrzymaną w ten sposób ziemię przydzielono rolnikom. Działania podejmowane w celu rozbudowy armii i jej dozbrajania wpłynęły na rozwój przemysłu zbrojeniowego, ale też samochodowego i lotniczego. Mussolini wprowadził wiele ustaw poprawiających bezpieczeństwo w kraju. Niemniej społeczeństwo włoskie znajdowało się pod nadzorem.

Kontrolę sprawowano poprzez istniejące organizacje faszystowskie: dorośli należeli do Narodowej Partii Faszystowskiej, dzieci i młodzież zrzeszano w faszystowskich organizacjach dostosowanych do ich wieku.

Ważne miejsce w działalności państw faszystowskich zajmowała polityka zagraniczna. O niej jednak (także w odniesieniu do Włoch) traktuje lekcja Polityka ustępstw. W tym miejscu - tylko wstęp do rozważań.

Kryzys, który przeżywała Republika Weimarska na początku istnienia, mobilizował różne siły polityczne do podejmowania działań, które zmieniłyby na korzyść zaistniałą sytuację. Po komunistycznym zrywie inspirowanym przez Związek Spartakusa w 1920 roku przeprowadzony został pucz wojskowy. Wolfgang Kapp, popierany przez część generalicji i Freikorpsy, próbował przejąć władzę. Pucz stłumiono, ale kolejny raz pokazał on słabość i brak poparcia dla rządów socjaldemokratów. W 1920 roku zdobyli oni o połowę mniej głosów niż w 1919 roku. Trudna sytuacja gospodarcza uniemożliwiała spłatę reparacji. W Niemczech podobnie jak w innych krajach wystąpiła hiperinflacja. Apogeum kryzysu przyniósł rok 1923.
Hiperinflacja dotknęła wszystkie warstwy społeczne. Kurs dolara wzrósł od kilkunastu tysięcy marek do 4 bilionów. Francja ze względu na niespłacanie przez Niemcy reparacji rozpoczęła okupację Zagłębia Ruhry. Kolejny raz doszło do prób przejęcia władzy przez komunistów (m.in. w Turyngii i Saksonii). W Bawarii natomiast odbył się nacjonalistyczny przewrót. Na czele tzw. puczu monachijskiego stanęli Adolf Hitler i Eric Ludendorff. Ten drugi był jedną z ważnych postaci armii niemieckiej w okresie I wojny i zwolennikiem tezy, że armia niemiecka była w stanie nadal walczyć w I wojnie i odnieść sukces. Udział w puczu monachijskim zakończył się dla niego aresztowaniem, ale w procesie oczyszczono go z zarzutów. Dla Hitlera zamach w Monachium stał się początkiem jego politycznej kariery.

# data[].attributes.attachment_link.title
Początki faszyzmu w Niemczech i we Włoszech

# data[].attributes.attachment_link.description
Krajami, w których faszyzm znalazł podatny grunt, były Włochy i Niemcy. W obu państwach (mimo że Włochy znalazły się w gronie zwycięzców) wojna położyła kres marzeniom o zdobyczach terytorialnych i sukcesach na arenie międzynarodowej.

# data[].attributes.body
Proszę o stworzenie prezentacji multimedialnej "Wielki kryzys 1929 - 1933" i przesłanie jej na adres d.smigiel@zsp3.gliwice.pl
Podrzucam linka do ciekawego artykułu i filmu, które mogą być pomocne przy tworzeniu prezentacji.
https://www.youtube.com/watch?v=l6MjVjqL1po

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
24 października 1929 roku doszło do krachu na Nowojorskiej Giełdzie Papierów Wartościowych. Dzień ten nazywany czarny czwartkiem uznaje się za początek tzw. Wielkiego kryzysu, czyli jednego z największych kryzysów gospodarczych w XX wieku. Kryzys w USA przeniósł się bardzo szybko na gospodarki innych państw, zwłaszcza europejskich. Dopiero w połowie lat 30. sytuacja na świecie zaczęła wracać do normy.

Geneza

Przyczyn wybuchu Wielkiego kryzysu można szukać już w okresie I wojny światowej.Państwa biorące udział w konflikcie musiały całkowicie przekonstruować swój przemysł, dostosowując go do potrzeb wojny. Wzrost wydatków zbrojeniowych sprawił, że wiele państw zaczęło się zadłużać.

Wraz z zakończeniem wojny kraje te musiały zacząć spłacać swoje długi, równocześnie wracając do odbudowy przemysłu pokojowego. Sytuacja ta doprowadziła do wybuchu kryzysu gospodarczego na początku lat 20.. Kryzys ten uderzył głównie w mniejsze kraje, oraz państwa europejskie.

Równocześnie w latach 20. rozwój techniczny w zakresie produkcji przemysłowej sprawił, że gospodarki wszystkich państw odżyły. Mniejsze koszty pracy, większa automatyzacja i zapotrzebowanie na surowce sprawiły, że w połowie lat 20. na całym świecie rozpoczął się boom gospodarczy.

Rosnąca produkcja dóbr przemysłowych oraz żywności nie szła jednak za popytem, który wzrastał wolniej. W latach 1927-1928 w wielu krajach pojawiły się olbrzymie nadwyżki produkcji, które zaczęły doprowadzać do spadku cen tych produktów.

Spadające ceny nie zniechęcały jednak przedsiębiorców do zwiększania produkcji. Wszystko to doprowadziło do załamania się światowej gospodarki i poprzez reakcję łańcuchową, rozpoczętą w USA, kryzys rozlał się praktycznie na cały świat.

Czarny czwartek i czarny wtorek

24 października 1929 roku doszło do krachu na giełdzie w Nowym Jorku. Tego jednego dnia sprzedano aż 13 mln akcji (średnio przed kryzysem dziennie sprzedawano około 3 mln akcji). Paniczna wyprzedaż rozpoczęła reakcję łańcuchową. Mimo serii bankructw banków i dużych przedsiębiorstw, władze USA nie podjęły żadnych działań naprawczych, uznając, że sytuacja wróci do normy sama.

Niestety 29 października miał miejsce kolejny krach, znany jako czarny wtorek. Tego dnia akcjonariusze pozbyli się około 16 mln akcji. Do listopada akcjonariusze pozbyli się akcji o wartości 30 mld dolarów, przyczyniając się do olbrzymiego spadku wartości rynku.

Tragiczna sytuacja na giełdzie doprowadziła do bankructw banków i wielu dużych przedsiębiorstw. Załamanie się amerykańskiej gospodarki szybko odbiło się na kondycji gospodarek państw europejskich, związanych z USA handlem i zobowiązaniami kredytowymi.

Wielki kryzys

Zapoczątkowany pod koniec października kryzys rozlał się na cały świat. Jedynym wyjątkiem był Związek Radziecki, który oparł się problemom gospodarczym głównie dzięki gospodarce centralnie planowanej, odizolowaniu od reszty świata i trwającym olbrzymim inwestycjom.

Bankructwo przemysłu i rolnictwa doprowadziło do wzrostu bezrobocia. W samych Stanach Zjednoczonych liczba bezrobotnych wzrosła z 1 550 000 w 1929 roku do 10 243 000 w 1935 roku, przy czym są to dane oficjalne. Według nieoficjalnych danych liczby te mogą być znacznie większe. W Polsce w najgorszym momencie kryzysu w 1934 roku bezrobocie osiągnęło poziom 414 tysięcy.

W 1932 roku światowa produkcja przemysłowa była o 37% gorsza niż w 1929 roku. W takich krajach jak USA, Niemcy czy też Polska produkcja przemysłowa spadła o ponad 40%. Co ciekawe jeszcze gorzej wyglądała sytuacja w rolnictwie.

O ile przemysł bronił się dzięki wzajemnym powiązaniom, grupom interesów i układom, tak rolnicy nie współpracujący ze sobą znaleźli się w tragicznej sytuacji. Olbrzymie bezrobocie doprowadziło do ubóstwa i głodu, a z drugiej strony rolnicy nie mogący sprzedać swoich produktów zaczęli niszczyć plony. Ceny produktów rolniczych już przed kryzysem były niskie, ale w jego trakcie spadły jeszcze bardziej.

Spadek produkcji przemysłowej pociągnął za sobą załamanie handlu międzynarodowego. Przeciętnie obroty państw spadły aż o 60%. Najgorzej wyglądała sytuacja w krajach uprzemysłowionych, ale również mniejsze państwa znalazły się trudnej sytuacji. W USA zyski z handlu spadły o 73%, a w Polsce o 28%.

# data[].attributes.attachment_link.description
24 października 1929 roku doszło do krachu na Nowojorskiej Giełdzie Papierów Wartościowych. Dzień ten nazywany czarny czwartkiem uznaje się za początek tzw. Wielkiego kryzysu, czyli jednego z największych kryzysów gospodarczych w XX wieku. Kryzys w USA przeniósł się bardzo szybko na gospodarki innych państw, zwłaszcza europejskich. Dopiero w połowie lat 30.

# data[].attributes.body
Jeśli ktoś jest zainteresowany poszerzeniem wiedzy odnośnie m.in. układu w Rapallo i w Locarno, podsyłam ciekawy artykuł do poczytania w wolnej chwilce.

Proponuję, aby w formie pisemnej spróbować opisać na 1 kartce A4 przedstawione w publikacji wiadomości. Przesyłamy w formie pliku worda na adres d.smigiel@zsp3.gliwice.pl

# data[].attributes.attachment_link.description
Portal historyczny - Historia w zasięgu ręki. Artykuły historyczne, kalendarium historyczne, II wojna światowa, średniowiecze, historia najnowsza, historia Polski, Historia Powszechna

# data[].attributes.body
Kochani zachęcam do zapoznania się z losami starszego brata Józefa Piłsudskiego, Bronisława, który po nieudanym zamachu na cara rosyjskiego został zesłany na Sybir.
Film ukazuje życie Bronisława na wygnaniu, jego pracę i osiągnięcia. W ramach dodatkowej pracy proszę chętnych o krótką recenzję filmu (jest naprawdę ciekawy:). Myślę, że 1 kartka z zeszytu w zupełności wystarczy, no chyba, że ktoś ma wenę twórczą i napisze więcej, też będzie ok:)
Czekam na prace od odważnych.
Oczywiście można stworzyć, zamiast recenzji, także prezentację multimedialną. Byłoby to nawet może ciekawsze, biorąc pod uwagę dołączone zdjęcia czy filmiki:)
Pozostawiam wam to oczywiście pod rozwagę:)
Będziecie naprawdę zaskoczeni życiorysem Bronisława. Good luck!

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Użytkowniku,

Wygląda na to, że używasz dodatku do swojej przeglądarki, który blokuje reklamy.
Aby móc oglądać materiał prosimy o jego wyłączenie.
Dziękujemy! Redakcja TVP VOD

WYŁĄCZ BLOKADĘ

Bronisław Piłsudski w 1887 został wciągnięty w przygotowania do zamachu na cesarza Aleksandra III. Po...

Moja lista Usuń z mojej listy

Bronisław Piłsudski w 1887 został wciągnięty w przygotowania do zamachu na cesarza Aleksandra III. Po... ROZWIŃ

Bronisław Piłsudski w 1887 został wciągnięty w przygotowania do zamachu na cesarza Aleksandra III. Po dekonspiracji spisku Bronisław został skazany na karę śmierci, zamienioną na 15 lat katorgi i zesłany na wyspę Sachalin. Na Sachalinie w 1891 poznał Lwa Sternberga, znanego już etnografa, który także przebywał na zesłaniu. W 1896 ukazała się jego praca o obserwacjach klimatycznych. Został wówczas wysłany z misją meteorologiczną na południową część wyspy, gdzie zetknął się z Ajnami. ZWIŃ

Moja lista Usuń z mojej listy

Moja lista Usuń z mojej listy

# data[].attributes.attachment_link.title
Piłsudski Bronisław zesłaniec, etnograf, bohater

# data[].attributes.attachment_link.description
Bronisław Piłsudski w 1887 został wciągnięty w przygotowania do zamachu na cesarza Aleksandra III. Po dekonspiracji spisku Bronisław został skazany na karę śmierci, zamienioną na 15 lat katorgi i zesłany na wyspę Sachalin. Na Sachalinie w 1891 poznał Lwa Sternberga, znanego już etnografa, który także przebywał na zesłaniu.

# data[].attributes.body
Drodzy, jeśli ktoś ma ochotę,
to w ramach rozszerzenia wiadomości proponuję wysłuchanie kilkunastominutowego wykładu
prof. Przemysława Waingertnera
z Uniwersytetu Łódzkiego.

Chętnych proszę o próbę pisemnej odpowiedzi na 2 pytania, które stawia profesor:
1. Dlaczego przewrót majowy poparła znaczna część społeczeństwa?
2. Dlaczego Piłsudski, "ojciec polskiej demokracji", dokonał zamachu stanu?
Prace pisemne w formie pliku word proszę przesyłać na adres d.smigiel@zsp3.gliwice.pl
Przewidywana ocena to 5.

# data[].attributes.attachment_link.title
Przewrót majowy - po co był Piłsudskiemu?

# data[].attributes.body
Drodzy proponuję "rzucić okiem" na ten 5-minutowy filmik, który objaśnia ten trudny okres w dziejach Niemiec.

# data[].attributes.attachment_link.title
Nazizm w Niemczech - GWO - Gdańskie Wydawnictwo Oświatowe

# data[].attributes.headline
25.03.2020               Polityka zagraniczna II Rzeczpospolitej

# data[].attributes.subject
25.03.2020               Polityka zagraniczna II Rzeczpospolitej

# data[].attributes.body
Drodzy moi na wykonanie zadania macie czas do końca tygodnia, tj. do 29.03.2020r., czyli całkiem sporo:)
Oceny ze sprawdzianu wpiszę do dziennika elektronicznego, więc zaglądajcie także i tam. W razie jakichkolwiek pytań, czy wątpliwości piszcie proszę na maila, czy przez dziennik elektroniczny:)

Temat: Polityka zagraniczna II Rzeczpospolitej

Polska w początkach niepodległości zmagała się z problemami
i kryzysami, także na arenie międzynarodowej.
Zapoznajcie się proszę
z rozdziałem 29 "Polityka zagraniczna II Rzeczpospolitej"
str. 212 do str. 217 w podręczniku.

W ramach notatki, a także zadania domowego proszę uzupełnić kartę pracy (w razie braku drukarki, uzupełnijcie notatkę w zeszycie). Zdjęcie, skan z wykonanej pracy proszę podesłać do 29.03.2020 na adres d.smigiel@zsp3.gliwice.pl.

Aby rozjaśnić i ułatwić wam rozwiązanie zadania proponuję zapoznać się z interaktywną mapą, gdzie możecie klikać także na mapie, i uzyskać informacje o układach w Rapallo czy Locarno. W prawym górnym rogu znajdują się literki a, b, c. Gdy klikniecie literkę "c" możecie się sprawdzić, wykonując króciutki test. Zachęcam:)

http://scholaris.pl/resources/run/id/52607

# data[].attributes.body
Moi drodzy bardzo proszę w wolnej chwili, bez ciśnienia i presji, o powtórzenie wiadomości z zakresu II Rzeczpospolitej (temat nr 26) i pierwszych lat niepodległej Polski (temat nr 27).
Kolejne tematy zrealizujemy wspólnie wkrótce (mam nadzieję:)
A tu proponuję, w formie relaksu, krótką powtórkę z odzyskania niepodległości przez Polskę oraz sytuacji wewnętrznej młodego państwa. Enjoy!:)

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Wordwall - Twórz lepsze zajęcia w krótszym czasie

# data[].attributes.attachment_link.description
1) Kiedy Polska odzyskała niepodległość? 2) Mały traktat wersalski (o ochronie mniejszości narodowych) Polska podpisała

# data[].attributes.body
Drodzy zapraszam was do wysłuchania krótkiej audycji radiowej dotyczącej polityki zagranicznej II RP.
Proszę odnaleźć na stronie podtytuł "Polityk", a następnie audycję "Wojsko i polityka zagraniczna".

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Decyzje zapadały w Belwederze

- Wielogłowy parlament został zmuszony do abdykacji na rzecz jednego człowieka. Układ ten zapewniał ciągłość w działaniu państwa - mówił Kajetan Morawski. (RWE,... więcej

- Wielogłowy parlament został zmuszony do abdykacji na rzecz jednego człowieka. Układ ten zapewniał ciągłość w działaniu państwa - mówił Kajetan Morawski. (RWE, 1.09.1962) zwiń

Były to lata bardzo szczęśliwe

Jadwiga Jaraczewska, młodsza córka Piłsudskiego, oprowadza po dworku w Sulejówku, gdzie mieszkała z rodzicami i z siostr...

W gabinecie mojego ojca

Jadwiga Jaraczewska, młodsza córka Piłsudskiego, oprowadza po dworku w Sulejówku, gdzie mieszkała z rodzicami i z siostr...

W salonie obchodziliśmy rodzinne święta

Jadwiga Jaraczewska, młodsza córka Piłsudskiego, oprowadza po dworku w Sulejówku, gdzie mieszkała z rodzicami i z siostr...

Jadalnia była sercem naszego domu

Jadwiga Jaraczewska, młodsza córka Piłsudskiego, oprowadza po dworku w Sulejówku, gdzie mieszkała z rodzicami i z siostr...

Pogrzeb Józefa Piłsudskiego Uroczystości pogrzebowe Marszałka trwały od 13 do 18 maja 1935 roku. W tym czasie ciało Józefa Piłsudskiego zostało przetransportowane koleją z Warszawy do Krakowa. Tam złożono je w krypcie św. Leonarda na Wawelu. więcej

Józef Piłsudski - Marszałek z ludzką twarzą [WIDEO]

W wysłużonej maciejówce i ze smutno zwisającymi wąsami, nazywany był przez wielu obywateli II Rzeczypospolitej po prostu...

Komendant Legionów, Wódz Naczelny, Marszałek Zdjęcia przedstawiają Józefa Piłsudskiego w otoczeniu bliskich, sympatyków, żołnierzy i polityków. więcej

# data[].attributes.attachment_link.title
Strona główna - Piłsudski - polskieradio.pl

# data[].attributes.attachment_link.description
Decyzje zapadały w Belwederze - Wielogłowy parlament został zmuszony do abdykacji na rzecz jednego człowieka. Układ ten zapewniał ciągłość w działaniu państwa - mówił Kajetan Morawski. (RWE,... więcej - Wielogłowy parlament został zmuszony do abdykacji na rzecz jednego człowieka. Układ ten zapewniał ciągłość w działaniu państwa - mówił Kajetan Morawski.

# data[].attributes.headline
18.03.2020                    Pod rządami sanacji - utrwalenie wiadomości

# data[].attributes.subject
18.03.2020                    Pod rządami sanacji - utrwalenie wiadomości

# data[].attributes.body
Zaczynamy z impetem, od zamachu stanu w pierwszych latach niepodległej Polski:)
Proszę, abyście na początek przeczytali rozdział 28
w podręczniku od str. 204 do str. 211. W tym rozdziale dowiecie się dlaczego doszło do przewrotu majowego, kto za nim stał,
i co z tego wynikło.
Następnie wynotujcie w punktach
w zeszycie na podstawie podrozdziału "Zamach majowy"
(str. 206) główne wydarzenia,
do jakich doszło w czasie trzech dni przewrotu.
W ramach utrwalenia wiadomości zachęcam do rozwiązania zadania "Zamach majowy 1926r."
Przyjemne z pożytecznym :-)

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Wordwall - Twórz lepsze zajęcia w krótszym czasie

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Przyczyny zamachu majowego: Rosnące bezrobocie, Częste zmiany składu rządu, Skłócona scena polityczna, Kryzys gospodarczy, Wojna celna z Niemcami, Rozczarowanie społeczeństwa niepodległym państwem, Powołanie 10 maja 1926r. rządu Wincentego Witosa, Polityczne skandale i korupcja, Przebieg zamachu majowego 12.05. - 14.05.1926: Antyrządowe manifestacje piłsudczyków , Skoncentrowanie się wojsk wiernych Piłsudskiemu w Rembertowie, Bezowocne spotkanie Piłsudskiego z prezydentem Wojciechowskim na moście Poniatowskiego, Walki uliczne w Warszawie, Brak kompromisu między Piłsudskim a prezydentem Wojciechowskim, Podanie się prezydenta i rządu do dymisji, Sympatia warszawskiej ulicy dla Piłsudskiego, Skutki zamachu majowego: Początek rządów autorytarnych w Polsce, Rządy sanacji 1926-1939, Tzw. nowela sierpniowa, Wzmocnienie pozycji prezydenta, Walka z opozycją, Śmierć kilkuset osób, ponad 900 osób rannych,

# data[].attributes.attachment_link.description
Przyczyny zamachu majowego: Rosnące bezrobocie, Częste zmiany składu rządu, Skłócona scena polityczna, Kryzys gospodarczy, Wojna celna z Niemcami, Rozczarowanie społeczeństwa niepodległym państwem, Powołanie 10 maja 1926r. rządu Wincentego Witosa, Polityczne skandale i korupcja, Przebieg zamachu majowego 12.05.

# data[].attributes.headline
Oryginalne nagranie głosu Marszałka Piłsudskiego

# data[].attributes.subject
Oryginalne nagranie głosu Marszałka Piłsudskiego

# data[].attributes.attachment_link.title
Oryginalne nagranie - Głos Marszałka Józefa Piłsudskiego

# data[].attributes.headline
"Rzeczpospolita reaktywacja" czyli o początkach II Rzeczpospolitej

# data[].attributes.subject
"Rzeczpospolita reaktywacja" czyli o początkach II Rzeczpospolitej

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Użytkowniku,

Wygląda na to, że używasz dodatku do swojej przeglądarki, który blokuje reklamy.
Aby móc oglądać materiał prosimy o jego wyłączenie.
Dziękujemy! Redakcja TVP VOD

WYŁĄCZ BLOKADĘ

11 listopada 1918 roku zakończyła się trwająca ponad cztery lata wojna światowa, w której udział...

Moja lista Usuń z mojej listy

11 listopada 1918 roku zakończyła się trwająca ponad cztery lata wojna światowa, w której udział... ROZWIŃ

11 listopada 1918 roku zakończyła się trwająca ponad cztery lata wojna światowa, w której udział brały 33 państwa. Jej koniec przyniósł Polsce niepodległość pod zaborami: rosyjskim, pruskim i austriackim. W jaki sposób odbudowywało się polskie państwo i kto odegrał w tym kluczową rolę? ZWIŃ

Moja lista Usuń z mojej listy

Moja lista Usuń z mojej listy

# data[].attributes.attachment_link.description
11 listopada 1918 roku zakończyła się trwająca ponad cztery lata wojna światowa, w której udział brały 33 państwa. Jej koniec przyniósł Polsce niepodległość pod zaborami: rosyjskim, pruskim i austriackim. W jaki sposób odbudowywało się polskie państwo i kto odegrał w tym kluczową rolę?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Użytkowniku,

Wygląda na to, że używasz dodatku do swojej przeglądarki, który blokuje reklamy.
Aby móc oglądać materiał prosimy o jego wyłączenie.
Dziękujemy! Redakcja TVP VOD

WYŁĄCZ BLOKADĘ

Udany zamach na cara Aleksandra II zmienia życie mieszkańców byłego
Królestwa Polskiego, w tym Ziuka...

Moja lista Usuń z mojej listy

Napisy: polskie dla niesłyszących

Udany zamach na cara Aleksandra II zmienia życie mieszkańców byłego
Królestwa Polskiego, w tym Ziuka... ROZWIŃ

Udany zamach na cara Aleksandra II zmienia życie mieszkańców byłego
Królestwa Polskiego, w tym Ziuka - Józefa Piłsudskiego. Ziuk wraz z bratem Bronkiem są w tym czasie w gimnazjum. Ziuk wygrywa zakład, że nie wyrzucą go ze szkoły jeśli nie pójdzie do cerkwi na mszę żałobną za cara. Bronek wyjeżdża na studia i angażuje się w ruch socjalistów, którzy chcą przeprowadzić zamach na cara Aleksandra III. Zamach się nie udaje, a Ziuk i jego starszy brat Bronek zostają oskarżeni o udział w jego planowaniu. Ziuk zostaje skazany na 5 lat zesłania na Syberię, a Bronek na 15 lat katorgi na Sachalinie. Ziuk wyrusza kibitką spod bramy więzienia na Sybir. ZWIŃ

Moja lista Usuń z mojej listy

Moja lista Usuń z mojej listy

# data[].attributes.attachment_link.description
Udany zamach na cara Aleksandra II zmienia życie mieszkańców byłego Królestwa Polskiego, w tym Ziuka - Józefa Piłsudskiego. Ziuk wraz z bratem Bronkiem są w tym czasie w gimnazjum. Ziuk wygrywa zakład, że nie wyrzucą go ze szkoły jeśli nie pójdzie do cerkwi na mszę żałobną za cara.

# data[].attributes.headline
Drodzy zapraszam was wszystkich do wspólnej podróży w czasie, podczas której będziemy odkrywać "tajemnice" Polski i Europy   w okresie dwudziestolecia międzywojennego. Proponuję wam, oprócz tradycyjnych ćwiczeń, dodatkowe zadania dla chętnych, które będą oceniane, a które znacznie rozszerzą waszą wiedzę na omawiane tematy. Pozostawiłam wam możliwość komentowania. W wolnej chwilce poczytajcie, pooglądajcie filmiki, jeśli macie ochotę. Zebrałam tu na tablicy przydatne materiały, które pomogą wam "połapać" tematy. Informacje będą na bieżąco aktualizowane, więc zaglądajcie tu:) Trzymam za was kciuki i życzę powodzenia! :)

# data[].attributes.subject
Drodzy zapraszam was wszystkich do wspólnej podróży w czasie, podczas której będziemy odkrywać "tajemnice" Polski i Europy   w okresie dwudziestolecia międzywojennego. Proponuję wam, oprócz tradycyjnych ćwiczeń, dodatkowe zadania dla chętnych, które będą oceniane, a które znacznie rozszerzą waszą wiedzę na omawiane tematy. Pozostawiłam wam możliwość komentowania. W wolnej chwilce poczytajcie, pooglądajcie filmiki, jeśli macie ochotę. Zebrałam tu na tablicy przydatne materiały, które pomogą wam "połapać" tematy. Informacje będą na bieżąco aktualizowane, więc zaglądajcie tu:) Trzymam za was kciuki i życzę powodzenia! :)