# data[].attributes.attachment_link.description
Join an activity with your class and find or create your own quizzes and flashcards.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Interesuje Cię jakość powietrza w Twojej okolicy?

Dzięki współpracy z Veolia Energia Łódź i Airly, poszerzamy liczbę czujników na obszarze Miasta. Urządzenia zostały rozmieszczone tak, by na każdym łódzkim osiedlu był przynajmniej jeden punkt monitorujący stan powietrza - w ten sposób wszyscy mieszkańcy otrzymują komunikat dotyczący ich otoczenia.

Skorzystaj z poniższej mapy i znajdź czujnik najbliżej Twojego miejsca zamieszkania. Dzięki bieżącym danym o poziomie zanieczyszczenia powietrza, dowiesz się, kiedy najlepiej przebywać na zewnątrz. Korzystając z prognozy zaplanujesz swój dzień tak, aby nie narażać się na smog.

# data[].attributes.attachment_link.description
Interesuje Cię jakość powietrza w Twojej okolicy? Dzięki współpracy z Veolia Energia Łódź i Airly, poszerzamy liczbę czujników na obszarze Miasta. Urządzenia zostały rozmieszczone tak, by na każdym łódzkim osiedlu był przynajmniej jeden punkt monitorujący stan powietrza - w ten sposób wszyscy mieszkańcy otrzymują komunikat dotyczący ich otoczenia.

# data[].attributes.headline
Skąd się bierze smog i jak temu zaradzić?

# data[].attributes.subject
Skąd się bierze smog i jak temu zaradzić?

# data[].attributes.body
To ostatnie zagadnienie w naszej ekologicznej innowacji

# data[].attributes.body
Uczniu opracuj infografikę w Canvie na temat:

„Jak zmniejszyć ślad węglowy?”

Gotową pracę prześlij przez Teams do mnie do końca kwietnia.

# data[].attributes.headline
Oblicz swój ślad węglowy - kalkulator emisji CO2

# data[].attributes.subject
Oblicz swój ślad węglowy - kalkulator emisji CO2

# data[].attributes.body
Spróbuj policzyć swój ślad.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Każdy z nas ma swój udział w emisji dwutlenku węgla - gazu, którego emisja powoduje zmiany klimatu.

Siedząc w ciepłym pokoju, biorąc kąpiel, podróżując samochodem, pociągiem lub samolotem, robiąc zakupy - korzystamy z energii spalanych paliw kopalnych i przyczyniamy się do emisji dwutlenku węgla.

Kalkulator wyliczy, jaki jest Twój wpływ na środowisko, związany ze spalaniem paliw kopalnych. Nie tylko z transportu czy mieszkania, ale również z uwzględnieniem konsumpcji towarów przemysłowych, żywności i wszystkich pozostałych sfer życia.

Jak ma się ona do średniej w Twoim kraju, do sposobu życia przeciętnego Amerykanina czy Hindusa? Czy Twój poziom emisji jest bezpieczny dla Ziemi, czy też może Twój odcisk węglowy wygląda jak ślad Godzilli?

Będziesz mógł też zobaczyć, które zmiany w stylu życia mogą dać największe efekty.

A jeśli dojdziesz do wniosku, że Twój sposób życia mimo to jest zbyt energożerny, będziesz mógł sprawdzić, jaki byłby Twój wpływ na planetę, gdybyśmy zmienili źródła energii, poprawili efektywność przemysłu i transportu.

Uruchom kalkulator

# data[].attributes.attachment_link.description
Każdy z nas ma swój udział w emisji dwutlenku węgla - gazu, którego emisja powoduje zmiany klimatu. Siedząc w ciepłym pokoju, biorąc kąpiel, podróżując samochodem, pociągiem lub samolotem, robiąc zakupy - korzystamy z energii spalanych paliw kopalnych i przyczyniamy się do emisji dwutlenku węgla.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Na statystycznego Polaka przypada rocznie około 400 kg wyrzucanych do kosza odpadów - około kilograma dziennie. Zauważamy to, bo pojemniki ze śmieciami musimy opróżniać. Warto sobie zdać sprawę, że emisje dwutlenku węgla ze spalania paliw kopalnych statystycznego Polaka są ponad dwudziestokrotnie większe. Tego nie zauważamy, bo bezbarwny i pozbawiony zapachu dwutlenek węgla w ogóle wymyka się naszym zmysłom - wpuszczamy je do atmosfery traktując ją jak darmowy ściek, i nie zwracamy na to praktycznie uwagi, jednak każdy z nas zostawia za sobą swój ślad węglowy. Podpowiadamy jak można w łatwy sposób go obliczyć a następnie redukować.

Rysunek 1: Ekran startowy osobistego kalkulatora emisji.

Mój (i Twój) ślad węglowy

Kiedy kilkanaście lat temu po raz pierwszy dowiedziałem się, że statystyczny Polak odpowiada za emisję ponad 8 ton dwutlenku węgla rocznie, mocno to mną wstrząsnęło. Chciałem dowiedzieć się, jak duża część tego śladu węglowego jest związana z różnymi obszarami życia: ogrzewaniem mieszkania, jazdą samochodem, przelotami, produkcją żywności i towarów przemysłowych, domowego zużycia prądu itd. Chciałem wiedzieć, jak mój ślad węglowy ma się do średniej krajowej i średniej Amerykanina, Chińczyka czy Hindusa. Postanowiłem obliczyć, jak moje codzienne działania wpływają na te emisje, a przy okazji dowiedzieć się jakie zmiany w moim stylu życia mogą dać największy efekt, dla faktycznej redukcji emisji, a nie dobrego samopoczucia z powodu wielu, ale w sumie mało istotnych, działań.

Szukałem w internecie wygodnego w obsłudze kalkulatora, który pomógłby mi znaleźć odpowiedzi na te pytania. Nie znalazłem, więc na podstawie różnego rodzaju zebranych danych, wykorzystując podstawowe zasady fizyki i inżynierii napisałem własny program. Prototyp był na tyle udany, że na jego podstawie powstał osobisty kalkulator emisji CO₂, który stał się oficjalnym narzędziem Ministerstwa Środowiska podczas Szczytu Klimatycznego COP14 w Poznaniu.

Kalkulator, wykorzystując informacje o stylu życia, oblicza indywidualny ślad węglowy, podzielony na kategorie i wyświetlony w czytelnej formie graficznej.

Rysunek 2: Interfejs osobistego kalkulatora emisji CO₂. Zasymulowany „amerykański sposób życia": dochody w wysokości trzech średnich krajowych, dom na przedmieściach, samochód terenowy, częste przeloty oraz dieta mięsna. Sumaryczne emisje ponad 32 tony CO₂ rocznie.

Redukcja

Kalkulator pokazuje też zmianę śladu węglowego po wprowadzeniu wybranych zmian do stylu życia.

Rysunek 3: Ślad węglowy po zmianie stylu życia: 80% średniego dochodu, mieszkanie w domu wielorodzinnym, zamiast samochodu jazda rowerem i transportem zbiorowym, dieta wegetariańska i rezygnacja z latania samolotem prowadzą do spadku emisji do ok. ¾ średniej krajowej, z czego 1/3 stanowią emisje, na które nie mamy wpływu (żółty słupek na dole, reprezentujący emisje „ogólnospołeczne", związane z budową i utrzymaniem dróg, oświetleniem miast, administracją, działaniem policji, wojska, służb ratunkowych, szpitali, teatrów, muzeów, wodociągów, oczyszczalni ścieków, szkół etc.).

Każdy z nas może obliczyć swój ślad węglowy i zobaczyć, co może zrobić, by go obniżyć. Możesz zrobić eksperyment: sprawdzić, jakie zmiany musiałbyś wprowadzić w swoim stylu życia, żeby obniżyć swój ślad węglowy do poziomu średniej światowej (ok. 5 ton CO ₂ na osobę rocznie). Dla mnie było to oświecające doświadczenie. Jest bardzo wiele źródeł emisji i żyjąc w kraju rozwiniętym redukowanie osobistego śladu węglowego jest bardzo trudne - nie ma prostej recepty w tym względzie...

Często wykorzystuję kalkulator podczas wykładów i warsztatów. Pracę z kalkulatorem zwykle rozpoczynam od zasymulowania sposobu życia osoby prowadzącej „amerykański sposób życia", a następnie proszę uczestników spotkania o zasugerowanie, co osoba ta (powiedzmy, pan Kowalski) powinna zrobić, by znacząco ograniczyć swój ślad węglowy. Pierwsze sugestie z reguły dotyczą zamieszkania w energooszczędnym budynku. Zmiana miejsca zamieszkania oczywiście nie jest prosta, ale prawdziwe schody zaczynają się później... Uczestnicy warsztatów zaczynają czuć, że ich sugestie zmiany stylu życia przez pana Kowalskiego mogłyby niespecjalnie przypaść mu do gustu: zrezygnować z latania samolotem, nie używać samochodu (a co najmniej wymienić terenówkę na coś mniejszego i mniej spalającego - oraz jeździć mniej!), ograniczyć konsumpcję, przestać jeść mięso, w miejsce kąpieli brać prysznic, przestać korzystać z klimatyzacji...

Jest psychologicznie prawdopodobne, że Kowalski, chcąc zachować zarówno swój wysoko konsumpcyjny sposób życia jak i obraz siebie jako dobrego i odpowiedzialnego człowieka, może wybrać zmianę tematu, zaprzeczyć potrzebie ochrony klimatu lub twierdzić, że jego emisje stanowią tylko malutką i nic nieznaczącą część problemu.

Czy warto redukować swój ślad węglowy?

Ze swojej strony wytrwale staram się redukować zużycie energii (co przy okazji jest całkiem niezłym przybliżeniem zużycia zasobów i wpływu na środowisko). Uważam, że warto to robić nie tylko ze względów etycznych, a nawet nie dlatego, że moje czy Twoje indywidualne działanie rozwiąże problem wyczerpywania zasobów czy zmiany klimatu. Jaka jest więc moja motywacja?

Niższy ślad węglowy to mniejsze wydatki, co pozwala mieć oszczędności zamiast długów, zmniejsza ciśnienie na pogoń za pieniędzmi i daje więcej czasu na to, co w życiu naprawdę ważne. Jestem z tym szczęśliwszym człowiekiem i łatwiej mi co rano spojrzeć na siebie w lustrze.

Bezmyślna konsumpcja dziś, za cenę wymarcia niezliczonych gatunków i katastrof, które ściągniemy na nasze dzieci to podejście bazujące na systemie etycznym, którego nie podzielam.

Wiarygodność: jeśli mówiłbym innym, że powinni zredukować swoje zużycie energii i emisje, w międzyczasie jeżdżąc terenówką, latając dookoła świata i obwieszając się gadżetami, zostałbym słusznie uznany za hipokrytę.

Mamy naturalną tendencję do zapominania rzeczy niewygodnych. Wytrwale umieszczając „redukcję słupka zużycia zasobów" wysoko na swojej liście priorytetów internalizuję ją i utrwalam w sobie, Wpływa to także na decyzje nie tylko w życiu osobistym, ale też w miejscu pracy.

Zmiana nastawienia osobistego to krok w stronę zmiany nastawienia społecznego. Nasz przykład wpływa w pewnym stopniu na rodzinę, przyjaciół i innych ludzi w naszym otoczeniu.

Wydając swoje pieniądze wpływamy na to, co będzie się rozwijać, a co zwijać: lepiej wspierać transport publiczny, domy zeroenergetyczne, energooszczędne i trwałe sprzęty, odnawialne prosumenckie źródła energii, a nie koncerny wypluwające z siebie „biznes-jak-zwykle". Inaczej mówiąc: kupując rower i bilet na pociąg wspieramy niskoemisyjne środki transportu - kupując samochód zaś, swoimi pieniędzmi konserwujemy status-quo.

Zmiana nastawienia w najbliższym otoczeniu oznacza zmianę kulturową, która rozszerzając się prowadzi do zmian w prowadzonej przez decydentów polityce. Przykładowo, jeśli jeździsz dużo samochodem, będziesz miał tendencję do domagania się taniego paliwa oraz większej ilości dróg i parkingów. Jeśli jeździsz na co dzień rowerem lub transportem publicznym, będziesz oczekiwał zmian w zupełnie innym kierunku. Będąc prosumentem będziesz oczekiwać prawa ułatwiającego korzystanie z rozproszonych źródeł energii, a nie pisanego pod wielkie koncerny energetyczne. Większa liczba ludzi domagających się zmian w kierunku efektywnej energetycznie i niskowęglowej gospodarki przyspieszy transformację.

Uważam, że warto zrobić, co w naszej mocy - nie dlatego, że w skali globalnej zredukuje to w zauważalny sposób zużycie paliw kopalnych, ale że wpływa to na świadomość otoczenia, stymuluje zmiany kulturowe wokół nas. Traktując priorytetowo efektywność energetyczną zamiast kupować samochód kupisz rower, a zamiast domu w „typowym standardzie energetycznym" dom autonomiczny. Nie tylko wesprzesz swoimi decyzjami finansowymi jasną stronę mocy, ale też dasz przykład innym.

Zachęcam gorąco do skorzystania z osobistego kalkulatora śladu węglowego, obliczenia swoich emisji i zastanowienia, co możesz zrobić, żeby je ograniczyć. Skup się na najwyższych słupkach i ich zmniejszaniu. Ważne jest przede wszystkim, żeby nie robić 1001 rzeczy, które mają trzeciorzędne znaczenie, ale wziąć się za te, które naprawdę mogą zrobić różnicę.

Życie w niskoenergetyczny sposób w kraju uprzemysłowionym nie jest łatwe. Trzeba mieć świadomość, że do zera się nie zejdzie. Ja na przykład nie mam ogródka warzywnego ani sadu - mieszkam w Warszawie i byłoby to dla mnie bardzo trudne. Z kolei w moich warunkach mogę żyć bez samochodu (i dobrze mi z tym - jazda na rowerze sprzyja nie tylko zdrowiu i oszczędza pieniądze, ale też daje dużo czasu na myślenie - to właśnie wtedy wpadam na najlepsze pomysły).

Odejście od paliw kopalnych przy otaczającej nas obecnie infrastrukturze jest w zasadzie niewykonalne. Konieczna jest jej głęboka przebudowa niemożliwa bez zmiany zachowań i wzrostu świadomości społecznej. To nie stanie się samo. Trzymając się 'wysokoenergetycznego' sposobu życia, konserwujemy status quo. Redukując własny ślad węglowy silniej angażujemy się w transformację i stymulujemy ją. Do czego gorąco zachęcam, Was wszystkich w takim zakresie, w jakim potraficie.

Marcin Popkiewicz

Komentarz
Ja korzystam z kalkulatora Marcina od kilku lat. Dzięki temu w sposób świadomy i wcale nie bardzo dotkliwy znacznie zmniejszyłem swój ślad węglowy. Jest on cały czas dosyć wysoki. Mam samochód, ale prawie nigdy nie jeżdżę nim sam i bardzo ograniczyłem przebiegi roczne. Może wkrótce okaże się niepotrzebny? Dużo jeżdżę na rowerze i transportem publicznym, zrobiłem sporo usprawnień w domu i nabrałem nawyku zupełnego wyłączania urządzeń elektrycznych, gdy nie są używane. A przede wszystkim ograniczyłem bardzo podróże samolotem: odmawiam wielu zaproszeniom (co często nie jest łatwe), jeżdżę tylko na wybrane nieliczne spotkania i konferencje, staram się, gdzie się da, jeździć koleją. Polecam świadome korzystanie z kalkulatora każdemu. Mam satysfakcję wprowadzając kolejne zmiany, a stopniowa zmiana przyzwyczajeń nie jest wtedy trudna. Do dzieła!
Szymon Malinowski

# data[].attributes.attachment_link.title
Jaki jest Twój ślad węglowy? I czy warto go redukować?

# data[].attributes.attachment_link.description
Na statystycznego Polaka przypada rocznie około 400 kg wyrzucanych do kosza odpadów - około kilograma dziennie. Zauważamy to, bo pojemniki ze śmieciami musimy opróżniać. Warto sobie zdać sprawę, że emisje dwutlenku węgla ze spalania paliw kopalnych statystycznego Polaka są ponad dwudziestokrotnie większe.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Ślad węglowy to hasło, które pojawia się w mediach coraz częściej, w kontekście zmian klimatycznych i ocieplania globalnej atmosfery. Kiedy pierwszy raz usłyszałam o śladzie węglowym, wyobraziłam sobie, że mój rodzinny Śląsk będzie miał spektakularnie wysoki na skalę kraju. W końcu to tutaj wydobywało się bardzo dużo węgla, prawda? 🙂

Ale okazuje się, że to zupełnie nie o taki węgiel chodzi. Im bardziej zaczęłam interesować się ekologią, tym lepiej zaczęłam rozumieć to pojęcie. Zrozumiałam, jak zły wpływ na środowisko ma mój ślad węglowy - i zaczęłam szukać sposobów zminimalizowania i zrekompensowania go planecie.

I dzisiaj opowiem o tym też Tobie 🙂

Ślad węglowy w życiu i w podróży

Ślad węglowy - co to jest?

Jak już ustaliliśmy, nie ma nic wspólnego z historycznym wydobyciem węgla w, na przykład moich rodzinnych Katowicach.

Ślad węglowy to ilość dwutlenku węgla i innych gazów cieplarnianych, które uwalniają się do atmosfery w efekcie Twoich działań. I nie tylko Twoich - ślad węglowy możesz też policzyć dla społeczeństwa, organizacji, aktywności, czy sposobu życia. W ten sposób szacujemy negatywny wpływ naszych działań na środowisko.

Bezpośrednia vs pośrednia emisja

Swój ślad węglowy zostawiasz na dwa sposoby - pośrednio i bezpośrednio. Na przykład, jeśli jedziesz na wycieczkę samochodem, to zostawiasz ślad węglowy bezpośrednio spalając paliwo.

Ale oprócz tego, proces, który musiał zajść zanim samochód trafił w Twoje ręce, zanim paliwo pojawiło się na stacji benzynowej, a potem w Twoim baku - również wyemitował ogromną ilość gazów cieplarnianych. Produkcja części do samochodu, produkcja samego auta, wydobycie ropy, przeróbka jej, transport... to spowodowało emisję pośrednio powiązaną z Twoim użyciem samochodu.

Straszne, co?

Tak. Jeśli zaczniesz drążyć głębiej i głębiej w każdą czynność lub posiadaną rzecz, ilość kryjącej się za tym emisji może przytłoczyć. Nie chodzi tu jednak o to, żeby przeżywać każdą czynność, czy każdy zakupiony produkt, ale o to, żebyś miał/a większą świadomość problemu i w ten sposób motywował/a się do zmniejszania swojego śladu węglowego.

Co prowadzi nas do kolejnego punktu 🙂

Jak zmniejszać swój ślad węglowy?

Jest wiele efektywnych sposobów na które możemy zmniejszyć swój ślad węglowy. To między innymi:

Mniejsza konsumpcja

Jak widzisz po tym, co opisałam wyżej, niemal każda akcja jaką podejmujemy niesie za sobą ślad węglowy, bezpośrednio lub pośrednio.

Najefektywniejszym sposobem ograniczania go, jest więc mniejsza konsumpcja. Ograniczenie konsumpcji produktów, usług, których tak naprawdę nie potrzebujesz, planowanie zakupów. Takie proste, ale ma ogromne znaczenie.

Odpowiedni wybór środków transportu

Piszę ten tekst w czasie kwarantanny z powodu koronawirusa, więc akurat teraz niemal nikt nie podróżuje. Mam nadzieję, że sytuacja prędzej czy później wróci do normy - i znów będziemy stali przed wyborami podróżniczymi, które teraz wydają się abstrakcyjne. Czy i dokąd polecieć na city break? Czy w podróż na drugi koniec Polski wybrać się samochodem, czy pociągiem?

Wtedy warto pamiętać, że nasz wybór środka transportu ma ogromny wpływ na środowisko. Dla środowiska, najlepszymi środkami transportu są pociągi i autobusy. Jeśli wybierasz samochód, spróbuj wypełnić go pasażerami, nawet jeśli nie planujesz wycieczki większą grupą. Możesz ogłosić swój przejazd w mediach społecznościowych lub zabrać ze sobą kogoś z bla bla car.

Samolot jest najgorszym wyborem jak chodzi o dobro środowiska. Nie będę jednak zniechęcać Cię do podróży samolotem, bo byłabym ogromną hipokrytką 😉 Warto tylko pamiętać, że jeśli jest taka opcja, lepiej wybrać autobus lub pociąg - co przy podróży na niektórych krótszych dystansach bywa też tańszą, lepszą, czy szybszą opcją.

Kupuj lokalnie

Kupując produkty, zastanów się jaką drogę musiały przebyć zanim trafiły w Twoje ręce. Awokado, które wyrosło w Meksyku, banan z Panamy, ubranie z Bangladeszu czy z Chin, sprzęty, których części pochodzą z różnych miejsc na świecie... pomijając kwestię etycznej produkcji, sam fakt, że produkt musiał przebyć tysiące kilometrów żeby do Ciebie dotrzeć, nie wpływa dobrze na środowisko.

Dużo lepiej jeśli wesprzesz lokalne biznesy i wybierzesz produkty z Polski - zarówno dla środowiska, jak i dla gospodarki 🙂

Kupuj z drugiej ręki

Długo myślałam, że kupowanie rzeczy z drugiej ręki to „obciach". Teraz myślę, że to obciach kupować nowe rzeczy, kiedy na rynku wtórnym można często znaleźć rzeczy lepszej jakości, w niższej cenie - i bez przyczyniania się do dodatkowego śladu węglowego! Same plusy 🙂

Jak chodzi o ubrania, polecam Ci zagłębić się w vinted.pl. Jestem pewna, że znajdziesz tam to, czego szukasz. Używane meble, sprzęty kupisz przez olx, allegro, grupy na Facebooku - możesz też zapytać swoich znajomych. Kto wie, czy nie mają na zbyciu tego, czego akurat potrzebujesz?

Ogranicz konsumpcję mięsa i produktów odzwierzęcych

Nie martw się, nie musisz z mięsożercy zamieniać się w wege terrorystę, który nigdy już nie tknie mięsa nawet kijem. Ale ograniczenie mięsa, wprowadzenie jednego, czy dwóch bezmięsnych/wegańskich dni w Twój tygodniowy jadłospis już będzie miało duży wpływ na poprawę sytuacji środowiska.

Hodowla zwierząt na mięso zajmuje dużo przestrzeni, zużywa mnóstwo wody i emituje do środowiska więcej gazów cieplarnianych, niż globalny transport!

Otwórz się na nowe smaki i wprowadzaj drobne, stopniowe zmiany w Twoim jadłospisie jak coś Ci zasmakuje. Wypróbuj wegetariańskiego burgera, przetestuj wegański jogurt, wypróbuj różne marynaty do tofu, czy zamień mleko krowie sojowym, migdałowym, czy owsianym. Po prostu testuj - jestem przekonana że część z tych produktów zasmakuje Ci na tyle, że zostanie na stałe w Twoim jadłospisie.

Więcej o wpływie diety roślinnej na środowisko możesz przeczytać tutaj lub tutaj.

Jak możesz stać się osobą neutralną węglowo?

Kompensacja emisji

Nie sposób jest unikać emisji gazów cieplarnianych do środowiska w pełni. Nawet zamknięci w domach w czasie kwarantanny nadal konsumujemy i mamy wpływ na środowisko 😉 Co dopiero kiedy wrócimy do normalnego życia.

Na szczęście możemy w pewien sposób zrekompensować światu swój negatywny wpływ.

Jak?

Przez kompensację emisji, kompensację śladu węglowego. Przy użyciu kalkulatorów online ( ja używam tego) możesz wyliczyć ile gazów cieplarnianych wyemitowały do środowiska Twoje loty samolotem, przejazdy samochodem, przyzwyczajenia z życia codziennego.

Następnie system przelicza, ile pieniędzy powinieneś przekazać na rzecz organizacji charytatywnych, które zajmują się zmniejszaniem emisji w innych miejscach na świecie, aby zrekompensować swój negatywny wpływ. Poniżej wyliczenia moich lotów z 2019 roku

Chociaż Twój lot samolotem, czy przejazd autem wyemitował już dwutlenek węgla do atmosfery - możesz przyczynić się do tego, że na przykład przez wymianę starych pieców gdzieś w Afryce - taka sama ilość nie zostanie tam wyemitowana.

Nie bój się sprawdzić - kwoty nie są wcale wysokie. Kompensacja wszystkich powyższych lotów wyniosła około 25 euro.

Nie jest to idealne rozwiązanie - ale zdecydowanie lepsze, niż żadne! 🙂
A jeśli interesuje Cię temat ekologii i ekologicznych podróży, sprawdź też: Oprócz tego na czas kwarantanny polecam Ci 10 podróżniczych pomysłów, co robić w domu.
A jeśli ten post był dla Ciebie interesujący, to udostępnij go na Facebooku, czy Twitterze, albo wspomnij o nim na Instagramie! 🙂 Dzięki!

# data[].attributes.attachment_link.title
Co to jest ślad węglowy i jak go zminimalizować w życiu i w podróży?

# data[].attributes.attachment_link.description
Ślad węglowy to hasło, które pojawia się w mediach coraz częściej, w kontekście zmian klimatycznych i ocieplania globalnej atmosfery. Kiedy pierwszy raz usłyszałam o śladzie węglowym, wyobraziłam sobie, że mój rodzinny Śląsk będzie miał spektakularnie wysoki na skalę kraju. W końcu to tutaj wydobywało się bardzo dużo węgla, prawda?

# data[].attributes.headline
Co to jest ślad węglowy i jak go zmniejszyć?

# data[].attributes.subject
Co to jest ślad węglowy i jak go zmniejszyć?

# data[].attributes.body
Ślad węglowy to ilość dwutlenku węgla i innych gazów cieplarnianych, które uwalniają się do atmosfery w efekcie Twoich działań. I nie tylko Twoich – ślad węglowy możesz też policzyć dla społeczeństwa, organizacji, aktywności, czy sposobu życia. W ten sposób szacujemy negatywny wpływ naszych działań na środowisko.

# data[].attributes.attachment_link.title
Co zrobić z niepotrzebnymi i zepsutymi rzeczami- Szymon Dębowski[770]

# data[].attributes.attachment_link.title
NIEPOTRZEBNE RZECZY - CO Z NIMI ZROBIĆ -Sebastian Dębowski[771]

# data[].attributes.body
Przygotuj plakat "Co robić z niepotrzebnymi lub zepsutymi rzeczami?" przy użyciu platformy Canva.

# data[].attributes.headline
Co robić z niepotrzebnymi lub zepsutymi rzeczami?

# data[].attributes.subject
Co robić z niepotrzebnymi lub zepsutymi rzeczami?

# data[].attributes.body
Aż 84% Polaków przyznaje, że w ich mieszkaniach zalegają niepotrzebne i nieużywane przedmioty. Bywa, że jest ich więcej niż sto, a czasami tak dużo, że trudno to oszacować – wynika z badania przeprowadzonego na zlecenie Gumtree.pl. Niestety, większość z nas nie ma pomysłu, jak nieprzydatnym rzeczom nadać „drugie życie”. Częściej niż oddać lub sprzedać, wolimy je… wyrzucić do kosza! Taka strategia ma degradujący wpływ na zasoby naszej planety i w trybie długoterminowym wszyscy na tym tracimy, a może być zupełnie inaczej. Zastanów się zanim cokolwiek wyrzucisz.

Co robimy z niepotrzebnymi, zalegającymi w naszych domach rzeczami?

Tylko co piąty mieszkaniec Polski przekazuje nieużywane przedmioty organizacjom charytatywnym. Podobny odsetek oddaje je bliskim. Najczęściej wolimy jednak… nic z nimi nie robić. Aż 38% zapytanych Polek i Polaków stwierdziło, że zbędne rzeczy po prostu zalegają w ich mieszkaniach. Jedna na cztery osoby wyrzuca je do kosza na śmieci, a 9% badanych to, co zalega w domach, sprzedaje w internecie. Wolimy chomikować rzeczy na strychu lub w szafie albo wyrzucać je do kosza.
Temu, co (nie)zbędne i (nie)przydatne możesz nadać „drugie życie”
Choć co czwarta osoba o dochodzie między 3001 a 5000 złotych deklaruje, że przekazuje niepotrzebne i nieużywane rzeczy wybranym instytucjom i organizacjom charytatywnym, w przypadku najlepiej zarabiających (powyżej 5000 złotych) odsetek ten spada do 20%. Zbędne rzeczy najchętniej organizacjom dobroczynnym przekazują osoby między 50 a 65 rokiem życia (niemal 26%) oraz te poniżej 24 roku życia (22%). Młodzi ludzie, chętniej niż inni, sprzedają również przedmioty z drugiej ręki w internecie. Robi to 13% badanych w grupie wiekowej 18-24 lata.
(źródło:https://estilo.com.pl/polacy-lubia-chomikowac-zbedne-rzeczy-sondaz-portalu-gumtree-pl/)

# data[].attributes.body
Przedstaw w formie kolażu zdjęć sposoby na niemarnowanie jedzenia. Wykorzystaj dowolny program do tworzenia kolażu.

# data[].attributes.body
Około 42 % Polaków przyznaje się do marnowania żywności. Powody są różne, najczęściej związane z przegapieniem terminu przydatności do spożycia, zakupu zbyt wielu produktów, zbyt dużych porcji posiłków czy wyboru złego produktu lub złego przechowywania. Produktami najczęściej wyrzucanymi są: pieczywo, owoce, wędliny, warzywa, nabiał. W takim razie co możemy zrobić, aby w sposób racjonalny gospodarować swoją żywnością ?

# data[].attributes.attachment_link.description
Pijąc kranówkę przyczyniamy się do zmniejszenia produkcji plastiku, a tym samym do zmniejszenia zanieczyszczeń z tym związanych. Minerałów w k...

# data[].attributes.body
Stwórz e-książkę, w której zamieścisz rady dlaczego warto pić kranówkę przy użyciu programu https://www.storyjumper.com

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Dociera do Łodzi z:

33 studni głębinowych położonych w mieście i na jego obrzeżach - w 20 z nich woda jest tak dobrej jakości, że nie wymaga uzdatniania (studnie o głębokości od 100 do 901 metrów - czwartorzęd, górna i dolna kreda),

8 studni w Rokicinach (jura) i ujęcia na rzece Pilicy w Tomaszowie Mazowieckim,

7 studni w Bronisławowie (okolice Zalewu Sulejowskiego, górna kreda).

Od 2004 r. ZWiK nie ujmuje wody dla Łodzi z Zalewu Sulejowskiego.
Woda dostarczana przez ZWiK cechuje się doskonałą jakością a przy tym jest bardzo tania - jedna z najtańszych spośród wód dostarczanych mieszkańcom w największych polskich miastach.

Butelka wody źródlanej w sklepie (1,5 litra) kosztuje około 2 złotych. 1000 litrów wody z kranu (1 metr sześcienny) kosztuje 4,51 złotych!

Wystarczy porównać skład łódzkiej wody głębinowej z dostępnymi w sklepach wodami źródlanymi, by przekonać się, że ta płynąca z kranów jest bardzo dobrej jakości. Występuje w niej sporo korzystnych dla zdrowia minerałów, w tym ważne dla człowieka: wapń, magnez, sód, fluorki - zawartość składników mineralnych to ponad 330 mg/litr.
wiecej na: https://lodzkawodanajlepsza.info/

W prowadzonych przez ZWiK badaniach satysfakcji klientów mieszkańcy bardzo dobrze oceniają parametry jakości łódzkiej "kranówki" takie jak przejrzystość, smak i zapach.

Sieć wodociągowa w Łodzi podzielona jest na dwie strefy ciśnień:

Północna część - zasilana w 90% wodą ze studni głębinowych, w 10% wodą z Pilicy.

Południowa część - zasilana w 100% wodą ze studni głębinowych w Bronisławowie.

Miastu przybywa też ogólnodostępnych ujęć wód podziemnych. Łodzianie najczęściej korzystają z ujęć przy ulicy Giewont, Przyklasztorze oraz ujęcia przy ulicy Wycieczkowej.

Jakość wody, którą piją łodzianie jest wciąż kontrolowana w laboratoriach ZWiK, posiadających akredytację Polskiego Centrum Akredytacji (certyfikat PCA nr AB 1448).

Woda jest pobierana do badania nie tylko w stacjach uzdatniania i przy wtłaczaniu do sieci wodociągowej, ale również z rurociągów w kilkudziesięciu punktach miasta. Sprawdzanych jest ok. 100 jej parametrów. Łódzka woda pozbawiona jest chorobotwórczych mikroorganizmów, szkodliwych metali ciężkich, pestycydów, detergentów, a występujące w wodzie niektóre chlorowcopochodne mieszczą się w zakresach norm określonych w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dn. 07.12.2017 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi.
Dodatkowo nad jakością „kranówki" czuwają ryby i małże (jest to tzw. biokontrola), które żyją w akwariach w kilkunastu obiektach ZWiK, gdzie jest ujmowana i uzdatniana woda dla Łodzi jak i w tej wodzie, która na bieżąco trafia do mieszkańców. Okonie i małże to bardzo czułe organizmy, które natychmiast reagują na zmianę jakości wody.

ZWiK dba, by czysta, doskonałej jakości woda ze studni głębinowych trafiała do dobrze utrzymanych, czystych rurociągów (łączna ich długość w Łodzi wynosi ponad 2000 km). Dlatego już na początku lat 90 zaczęto je remontować - najpierw odnowiono największe rurociągi, transportujące wodę do Łodzi z Tomaszowa Mazowieckiego, a potem magistrale miejskie. Po raz pierwszy w Polsce do remontu magistral wodociągowych wykorzystano właśnie w Łodzi metodę cementowania. ZWiK stosuje ją od 1991 roku - pod względem długości wycementowanej sieci Łódź można porównać dziś z dużymi miastami w Niemczech, odnowiono tą metodą rurociągi o dużych średnicach o długości ponad 200 km. Oprócz tego ZWiK każdego roku czyści różnymi metodami ok. 350 km wodociągów mniejszych średnic, a cementuje ok. 10 km zabezpieczając w ten sposób dobrą jakość wody w sieci miejskiej.

Ile wody zużywa dziennie przeciętny łodzianin?

Każdej doby miasto „wypija" 100-110 tys. metrów sześciennych wody. To poniżej 110 litrów w przeliczeniu na jednego, statystycznego mieszkańca Łodzi, po odliczeniu wody pobieranej dla celów przemysłowych. Prawie cała ta woda zużywana jest w naszych łazienkach (mycie, kąpiele, pranie, sanitariaty), a tylko ok. 3-5 litrów na cele spożywcze. W porównaniu z końcem lat 80 zużycie wody w Łodzi spadło trzykrotnie (z ok. 350 do 110 tys. metrów sześciennych na dobę), w przeliczeniu na statystycznego mieszkańca - prawie dwukrotnie (z ok. 230 do ok. 110 litrów na dobę). To skutek głównie upadku przemysłu włókienniczego, który zużywał dużo wody, ale na spadek zużycia wpływa także racjonalniejsze gospodarowanie wodą w każdym domu - dzisiaj wodomierz w mieszkaniu jest czymś naturalnym, każdy go ma lub woli mieć. Mniejsze zużycie wody „wymuszają" także nowoczesne pralki i zmywarki, których jest coraz więcej w naszych domach, baterie, ekonomiczne spłuczki, różnego rodzaju napowietrzacze strumienia wody, itd.

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Logonet Sp. z o.o.; Programmer: Marcin Kowalewski

# data[].attributes.attachment_link.description
Dociera do Łodzi z: 33 studni głębinowych położonych w mieście i na jego obrzeżach - w 20 z nich woda jest tak dobrej jakości, że nie wymaga uzdatniania (studnie o głębokości od 100 do 901 metrów - czwartorzęd, górna i dolna kreda), 8 studni w Rokicinach (jura) i ujęcia na rzece Pilicy w Tomaszowie Mazowieckim, 7 studni w Bronisławowie (okolice Zalewu Sulejowskiego, górna kreda).

# data[].attributes.body
Film o łódzkiej kranówce. Czy jest zdrowa?

# data[].attributes.body
W Łodzi mamy najlepszą kranówkę:)

# data[].attributes.body
Styczeń to miesiąc, w którym przedstawiamy fakty na temat zdatności kranówki do picia.

# data[].attributes.body
Mnóstwo ciekawych i ważnych informacji przygotowanych przez województwo łódzkie

# data[].attributes.attachment_link.title
Plakat oszczędzanie wody Patrycja Miller

# data[].attributes.body
Rozpoczynamy realizację innowacji:)

# data[].attributes.attachment_caption
"Jeśli czegoś nie znamy, to tego nie pokochamy. Jeśli nie pokochamy, to nie ochronimy" - Jakub Małecki

# data[].attributes.body
Edukacja ekologiczna stanowi szczególny rodzaj kształcenia i wychowania, który pozwala z nieco innej perspektywy spojrzeć na świat. Niestety zdarza nam się zapominać, iż my – ludzie, jesteśmy sami częścią przyrody, a co więcej, że nie jesteśmy w stanie bez niej żyć. Edukacja ekologiczna rozwija nie tylko wiedzę, ale również umiejętności oraz kształtuje postawy. Motywuje do działania, promuje praktyczne wykorzystanie zdobywanej wiedzy i przygotowuje człowieka do stawiania czoła wyzwaniom współczesnego świata. To właśnie szkoła powinna być miejscem inspirującym do zmian.

Innowacja Inspirujemy do bycia eko - 10 wyzwań ekologicznych z TIK ma na celu edukować i promować działania ekologiczne, a ich dokumentacja będzie oparta na wykorzystaniu nowoczesnych technologii, które w ostatnim czasie towarzyszą nam w szkole niezależnie od nauczanego przedmiotu.

Innowacja przeznaczona jest dla chętnych uczniów. Za zaangażowanie i prawidłowe wykonanie zleconych zadań uczniowie otrzymają oceny dodatkowe z przedmiotu geografia. Uczeń może dołączyć do realizowanej innowacji w dowolnym momencie jej trwania, może wykonać jedno bądź kilka zadań zapisanych w harmonogramie. Zgodę na udział ucznia w innowacji musi wyrazić rodzic/opiekun prawny dziecka.

# data[].attributes.body
Zapraszam chętnych uczniów do wykonywania poszczególnych zadań.
Ewa Kosińska - nauczyciel geografii

# data[].attributes.body
Zobacz, jakie to proste. Segregujmy, nie marnujmy:)

# data[].attributes.attachment_link.description
Zasady segregacji odpadów na pięć frakcji. Podręczna ściąga segregacji. Do jakich pojemników należy wyrzucać poszczególne odpady.

# data[].attributes.body
Opracuj quiz na temat segregacji odpadów na platformie https://quizizz.com/

# data[].attributes.body
Quiz Karoliny - sprawdź się

# data[].attributes.body
Quiz Julki

# data[].attributes.attachment_caption
Plastik - czy jest nam niezbędny w życiu? 

# data[].attributes.headline
W jaki sposób ograniczyć używanie plastiku?

# data[].attributes.subject
W jaki sposób ograniczyć używanie plastiku?

# data[].attributes.body
W tym miesiącu zajmiemy się problemem nadprodukcji plastiku na świecie.

# data[].attributes.body
Spójrz na swoje biurko, do plecaka czy do torebki – ile plastikowych przedmiotów możesz tam znaleźć? Ilu spośród nich nie użyjesz ponownie? Ile plastikowych odpadów generujesz każdego dnia? Czy jesteś w stanie to ograniczyć? Jak poważnym problemem dla współczesnego świata jest nadprodukcja plastiku?

# data[].attributes.attachment_link.title
Czy zasypie nas plastik? Globalna nadprodukcja plastiku - Maraton Pomysłów Społecznych

# data[].attributes.attachment_link.description
Ile plastikowych odpadów generujesz? Czy jesteś w stanie to ograniczyć? Jak poważnym problemem dla współczesnego świata jest nadprodukcja plastiku?

# data[].attributes.attachment_link.embed_code
Czy zasypie nas plastik? Globalna nadprodukcja plastiku

# data[].attributes.body
Skorzystaj z powyższych materiałów dotyczących plastiku i wykorzystując wybrane przez ciebie narzędzie TIK opracuj materiał na temat "Jak ograniczyć używanie plastiku?"
Liczę na Waszą kreatywność.

# data[].attributes.body
Quiz Kacpra

# data[].attributes.attachment_link.description
Find and create gamified quizzes, lessons, presentations, and flashcards for students, employees, and everyone else. Get started for free!

# data[].attributes.body
Quiz Patrycji

# data[].attributes.body
Quiz Sebastiana

# data[].attributes.attachment_link.description
Find and create gamified quizzes, lessons, presentations, and flashcards for students, employees, and everyone else. Get started for free!

# data[].attributes.body
Quiz Patrycji T

# data[].attributes.attachment_link.description
Find and create gamified quizzes, lessons, presentations, and flashcards for students, employees, and everyone else. Get started for free!

# data[].attributes.body
Quiz Sławka

# data[].attributes.attachment_link.description
Find and create gamified quizzes, lessons, presentations, and flashcards for students, employees, and everyone else. Get started for free!

# data[].attributes.body
Kolejny problem przed nami - problemem niedoboru wody na świecie.

# data[].attributes.attachment_link.title
Oszczędzanie wody to za mało - animacja edukacyjna | PAH

# data[].attributes.body
Zapoznaj się z powyższymi informacjami i utwórz plakat na temat oszczędzania wody na stronie https://crello.com/pl/create/posters.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Światowy Dzień Wody, który obchodzimy 22 marca, został ustanowiony przez ONZ w 1992 roku, aby uświadomić ludziom skalę problemów związanych z brakiem wody w niektórych rejonach świata oraz z marnowaniem wody w miejscach, w których jest jej jeszcze pod dostatkiem. Co roku wybierane jest inne hasło przewodnie. W tym roku jest to Leaving No One Behind (ang. nie pozostawić nikogo).

Woda znaczy życie

Bez wody nie moglibyśmy żyć. Nasze ciało, w zależności od wieku, zbudowane jest z wody w 50-75%. Woda usuwa toksyny z naszego organizmu, pomaga utrzymać odpowiednią temperaturę ciała i reguluje ciśnienie. Dzięki wodzie nasza skóra zachowuje elastyczność i nie wysusza się, a nerki i układ trawienny mogą prawidłowo pracować. Bez wody człowiek jest w stanie przeżyć zaledwie kilka dni, znacznie krócej niż bez jedzenia. Zapasy wody należy uzupełniać na bieżąco, ponieważ nie mamy zdolności magazynowania wody.
Kiedy ilość wody w naszym ciele nie jest wystarczająca, dochodzi do odwodnienia. Skutkiem tego jest uczucie pragnienia, ból głowy, a nawet omdlenia. Zatem ile wody powinniśmy pić dziennie, aby nie doszło do odwodnienia? Zdania w tej kwestii są podzielone - jedni głoszą, że powinno to być osiem szklanek dziennie, inni - że jedna trzecia masy naszego ciała. Jeszcze inne głosy donoszą, że jest to zależne od wielu czynników - naszego wieku, masy ciała, wzrostu, klimatu (pory roku) i wysiłku fizycznego. Jednak naczelna zasada mówi, że nie powinniśmy dopuszczać do sytuacji, kiedy odczuwamy pragnienie. Odpowiednie nawodnienie jest szczególnie ważne w przypadku dzieci, osób starszych oraz kobiet w ciąży - te grupy są najbardziej narażone na odwodnienie.

Mineralna? Smakowa? A może kranówka?

Woda trafia do naszego organizmu z pożywieniem, szczególnie dużo zawierają jej owoce i warzywa. Soki owocowe i inne napoje również nawadniają nasze ciało, jednak zwykle jest to za mało i powinniśmy również pić samą wodę. Jednak jaką wodę wybrać? Najgorszym wyborem są wody smakowe. Trudno je w zasadzie nazwać wodą, ponieważ jest to bardziej rodzaj słodkiego napoju, zawierającego cukier i inne szkodliwe substancje. Jeśli nie lubimy zwykłej wody, warto dodać do niej cytrynę, jabłko lub arbuza - woda nabierze owocowego smaku, a jednocześnie nie będzie zawierała niezdrowych składników. W ostatnim czasie coraz popularniejsze staje się picie wody z kranu. Niektóre urzędy i inne instytucje państwowe również rezygnują z kupowania wody w plastikowych butelkach lub dystrybutorach na rzecz wody z kranu. Przedsiębiorstwa wodociągowe zapewniają, że woda, która leci z naszych kranów, musi spełniać normy WHO i Ministerstwa Zdrowia, dlatego nie może być dla nas szkodliwa. Jeśli ktoś ma wątpliwości, zawsze może zaopatrzyć się w dzbanek filtrujący, który oczyści wodę z niepożądanych substancji i jednocześnie uzupełni ją o wartościowe składniki mineralne.

Zakręć kran!

Marnowanie wody jest w dzisiejszych czasach problemem na dużą skalę. Przyzwyczailiśmy się do komfortu, jakim jest dostęp do wody w każdej ilości i w każdej chwili. A o tym, że trudno bez niej funkcjonować, przypominamy sobie dopiero w momencie awarii. Światowy Dzień Wody ma na celu również uświadomienie ludziom, którzy wody pitnej mają jeszcze pod dostatkiem, że w wielu miejscach na naszej planecie jest ona niedostępna. Wiele organizacji, w tym ONZ, alarmuje, że pitnej wody na świecie ciągle ubywa i jedynie podjęcie odpowiednich działań uchroni nas przed katastrofalną w skutkach suszą. Na problemy z dostępem do wody pitnej mają wpływ głównie zmiany klimatyczne, będące wynikiem działalności człowieka. Jednak nie bez znaczenia pozostaje to, że na świecie jest coraz więcej ludzi i każdy z nich potrzebuje wody oraz jedzenia, do produkcji którego również konieczna jest woda. Abyśmy nie musieli borykać się z niedostatkiem wody, oprócz ogólnoświatowych działań w postaci wdrażana nowych technologii i regulacji prawnych, każdy z nas może podjąć działania przyczyniające się do oszczędzania wody. Wystarczy wprowadzić kilka nawyków, które pomogą zaoszczędzić wodę.

Sposoby na oszczędzanie wody

Poniżej kilka prostych rad, w jaki sposób możemy oszczędzać wodę:

Zakręć wodę podczas mycia zębów i golenia - kiedy jesteśmy zajęci szorowaniem zębów, niech woda się nie leje - dzięki temu zaoszczędzimy wiele litrów wody pitnej w skali roku.

Krótki prysznic, zamiast kąpieli - kąpiel kojarzy się z relaksem i odpoczynkiem, jednak jeśli często jej zażywamy, marnujemy ogromne ilości wody. Dlatego na co dzień lepiej wziąć szybki prysznic, natomiast kąpiel pozostawić na wyjątkowe okazje.

Podlewanie kwiatów ugotowaną wodą - domowe kwiaty możemy podlać wodą, w której gotowaliśmy warzywa lub jajka - dzięki temu nie zostanie ona zmarnowana, a rośliny zostaną dodatkowo odżywione. Jeśli używamy dzbanka filtrującego, podczas wymiany filtra nie wylewajmy wody do zlewu, ale również wykorzystajmy ją do podlania roślin.

Usuń awarie - cieknący kran, oprócz tego, że wydaje irytujący dźwięk, jest również przyczyną marnowania wody. Zatem na bieżąco usuwajmy wszystkie awarie związane z wyciekiem wody.

Nie marnuj jedzenia - marnowanie jedzenia jest tożsame z marnowaniem wody - do produkcji jedzenia, szczególnie mięsa, zużywa się bardzo dużo wody, więc kiedy wyrzucamy produkty spożywcze, wylewamy sporo wody.

Pierz i zmywaj, kiedy to konieczne - pralkę i zmywarkę uruchamiajmy dopiero wówczas, kiedy będą pełne lub kiedy nie mamy już na czym jeść ani co założyć.

Nie odkręcaj wody maksymalnie - kiedy myjemy ręce lub płuczemy warzywa pod bieżącą wodą, nie odkręcajmy wody do oporu, ponieważ wówczas większość wody i tak nie zostanie wykorzystana, ale trafi do odpływu lub rozbryzga się wokół.

Skorzystaj z nowych technologii - na rynku dostępne są rozwiązania, które pomagają zaoszczędzić wodę. Do takich urządzeń należą spłuczki z możliwością regulowania ilości wody, krany i baterie oszczędzające wodę oraz słuchawki prysznicowe z funkcją napowietrzania, dzięki której zużywa się mniej wody.

Oszczędność dla planety i dla portfela

Oprócz kwestii ekologicznych, ważnym czynnikiem w podjęciu decyzji o oszczędzaniu wody jest nasz portfel. Każdy z nas płaci za wodę, więc jeśli przestaniemy ją marnować, możemy nieco zaoszczędzić. Obecnie woda w naszym kraju nie kosztuje zbyt dużo (średnio 12 złotych za 1m3, czyli 1000 litrów). Pamiętajmy jednak o tym, że kiedy wody będzie mniej, stanie się ona znacznie droższa. Dlatego dobrze już teraz zacząć przyzwyczajać się do oszczędzania substancji, bez której nasze życie nie byłoby możliwe.

Źródła:

https://businessinsider.com.pl/firmy/zarzadzanie/picie-wody-rano-a-zdrowie-co-daje/ppc5x6y

https://www.newsweek.pl/polska/spoleczenstwo/picie-kranowki-czy-w-polsce-zapanowala-moda-na-wode-z-kranu/fst1tcl

https://zaradnyfinansowo.pl/ceny-wody/

# data[].attributes.attachment_link.title
Woda jest cenniejsza niż sądzisz - jak nauczyć dzieci jej oszczędzania?

# data[].attributes.attachment_link.description
Światowy Dzień Wody, który obchodzimy 22 marca, został ustanowiony przez ONZ w 1992 roku, aby uświadomić ludziom skalę problemów związanych z brakiem wody w niektórych rejonach świata oraz z marnowaniem wody w miejscach, w których jest jej jeszcze pod dostatkiem. Co roku wybierane jest inne hasło przewodnie.