# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Piaget Ahlak Gelişimi konumuzda ahlak gelişim evrelerini ve bu evreleri özelliklerini ele alacağız. Piaget bilişsel gelişimde olduğu gibi ahlak gelişiminde de önemli katkılar sağlamıştır. Önceki konumuzda Ahlak Gelişimi konusunu incelemiş ve ahlak gelişimine giriş yapmıştık. Sıradaki gelişim psikolojisi dersi konumuz Piaget Ahlak Gelişimi olacaktır.

Piaget Ahlak Gelişimi

Piaget'e göre ahlak gelişimi, bilişsel gelişime paralellik göstererek ilerler. Bilişsel gelişimi etkileyen faktörlerin ahlak gelişimini de etkilediğini savunur. Bu sebeple ahlak gelişimdeki üst düzeyde gelişim gösterilebilmesi için bilişsel gelişimde üst düzey gelişimin gerçekleşmesi gerekir. Ancak bunun tersi doğrudur diyemeyiz çünkü üst düzey bilişsel gelişime ulaşmış herkes üst düzey ahlaka sahip olmuş olamaz.

Piaget ahlak öncesi evre, dışa bağımlı ahlak, ahlaki özerklik olarak üç dönemde ahlak gelişimini incelemiştir.
Ahlak Öncesi Evre (0-5 yaş)
Piaget 5 yaşına kadar çocukların çevresinde gördüğü olayları aynen taklit ettiğini söyler. Yani çevrelerinde gördükleri olayların ne oldukları, ne anlama geldikleri hakkında fikri yoktur. Yetişkinlerin otoritesine körü körüne bağlıdırlar. Bu dönem Piaget'in bilişsel kuramında duyusal motor ve işlem öncesi döneme denk gelmektedir. Çocukta empati duygusu yoktur. Çocukta bu dönemde hakim olan benmerkezci yapı bunu engellemektedir.
Dışa Bağımlı Ahlak (Ahlaki Gerçekçilik- Heteronom Ahlak) Evresi (6-10 yaş)
6-10 yaş arasındaki çocuklar artık çevrelerindeki olayların anlamlarını kısmen de olsa anlamaya başlarlar. Kurallara mutlak uyum bu dönemin temel özelliğidir. Çocuklara göre kural büyük bir otorite tarafından konulmuştur ve asla sorgulanamaz. Yanlış davranış bu dönemdeki çocuklara göre otomatik olarak cezayı gerektirir. Fakat kendileri de kesin ve değişmez olarak kabul ettikleri bu kurallara uymakta zorlanırlar. Bu evrede çocuklar olayın nedenini, niyetini sorgulamaz. Onlar için nesnel olan sonuç önemlidir.
Ahlaki Özerklik (Otonom Ahlak) Evresi (11 yaş ve üzeri)
Bu evreden itibaren çocuklar kuralların insanlar tarafından konulan basit şeyler olduğunu anlar. Kuralların isteğe ve faydasına göre değiştirilebileceğini anlarlar. Bir kural çiğnenmişse sonuca değil önce nedene ve niyete bakılır ve ahlaki değerlendirme buna bağlı olarak yapılır. Bu evrede nesnel sorumluluk önemini yitirmiş öznel sorumluluk ön plana getirilmiştir.

Bilişsel gelişim kuramına göre bireyler bir alt dönemin sonlarına doğru üst dönemin özelliklerinin belirtilerini göstermeye başlar.

Kpss eğitim bilimleri gelişim psikolojisi dersi Piaget Ahlak Gelişimi konusunu tamamladık. Bir sonraki gelişim psikolojisi dersi konumuz Kolhberg ve Ahlak Gelişimi olacaktır.

# data[].attributes.attachment_link.title
Piaget Ahlak Gelişimi | Ahlak Öncesi - Otonom - Heteronom

# data[].attributes.attachment_link.description
Piaget Ahlak Gelişimi konumuzda ahlak gelişim evrelerini ve bu evreleri özelliklerini ele alacağız. Piaget bilişsel gelişimde olduğu gibi ahlak gelişiminde de önemli katkılar sağlamıştır. Önceki konumuzda Ahlak Gelişimi konusunu incelemiş ve ahlak gelişimine giriş yapmıştık. Sıradaki gelişim psikolojisi dersi konumuz Piaget Ahlak Gelişimi olacaktır. Piaget'e göre ahlak gelişimi, bilişsel gelişime paralellik göstererek ilerler.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Bütün dil, düşüncenin imgelenmesidir.
Immanuel Kant

Dil Nedir?

Türk Dil Kurumu Dil Bilimi Terimleri Sözlüğü 'ne göre; "İnsanlar arasında karşılıklı haberleşme aracı olarak kullanılan; duygu, düşünce ve isteklerin ses, şekil ve anlam bakımından her toplumun kendi değer yargılarına göre biçimlenmiş ortak kuralların yardımıyla başkalarına aktarılmasını sağlayan, seslerden örtülü çok yönlü ve gelişmiş bir sistem " olarak tanımlanmıştır. Toplum içindeki problemlerimizi çözmemize yardımcı olur ve insanların fikirlerini öğrenmemizi sağlar.

Tanımda da yer aldığı gibi her topluluğun kendi özelliklerini barındırdığı bir dili vardır. Bu bakımdan dil için bir tür gizli anlaşma sistemi diyebiliriz. Başlangıcı tam olarak bilinmemektedir. Bugün olduğu gibi yüzyıllardır insanlar bunun üzerine araştırmalar yapmıştır. En bilinen örneklerinden bir tanesini Heredot Mısır gezisi sırasında duymuş ve Tarihler kitabının ikinci cildinde bize aktarmıştır. Kitapta anlaşıldığı şekliyle M.Ö. 600'lü yıllarda Mısır Firavunu 1. Psamtik insanların dili nasıl keşfettiklerini ve kelimelerin kökenini merak etmiştir. Kelimelerin kökenini bulduğunda insanlığın da kökenini bulacağını düşünmüştür. Yeni doğan iki bebeği annesinden ayırıp bir çobanın yanına göndermiştir. Firavunun emri üzerine çoban bebeklerin tüm ihtiyaçlarını karşılamış ama bebeklerle herhangi bir iletişimde bulunmamıştır. Aradan yıllar geçtikten sonra bebeklerden biri "becos" kelimesini söylemiştir. Kelimenin kökeni hakkında yaptıkları araştırmalar sonucu yaşanılan dönemden uzun yıllar önce, bugünkü Anadolu topraklarında yaşamış Frig halkının dilinde ekmek anlamına geldiğini öğrenmişler. Bunun sonucunda Frigleri ataları olarak kabul etmişlerdir(1*).

Kritik Dönem Nedir?

Gelişim belli bir sıra içinde, evreler halinde ilerler ve bir evre tamamlanmadan diğer evreye geçilemez. Geçiş olmadığı için gelişim sekteye uğrar. Bu gelişim evrelerinde belli kazanımlar için belirlenmiş dönemler vardır. Birey bu dönemlerde kazanması gereken yetilere karşı daha duyarlı hale gelir. Birey kazanması gereken yetileri bu dönemlerde kazanamazsa, hayatının kalan dönemlerinde kazanamaz. Bu dönemlere kritik dönem denir.

Dil Gelişiminde Kritik Dönem

Diğer gelişim alanlarında olduğu gibi dil gelişimi de belli bir sıra halinde ilerler. Örneğin motor gelişiminde gördüğümüz emekleme, yürüme, koşma; dil gelişiminde agulama, heceleme, konuşma şeklinde ilerler. Dil gelişimi için kritik dönem 0-3 yaş arasındadır. Bu dönemi diğer dönemlerden ayıran en belirgin özelliği, bebek 0-3 yaş arasında herhangi bir sese maruz kalmazsa hayatının kalan döneminde konuşamaz ve anlayamaz.

İlk olarak 6- 12 ay arasındaki dönemde çevreden gelen uyarıcılara dikkat etmeye başlayan bebek yine bu dönemde seslere tepki vermeyi öğrenir. 12. aydan sonra sesleri birleştirip heceler oluşturmaya çabalar. İlk zamanlar anlamlandıramadığımız bu heceler zaman geçtikçe iyileşir. 18. aydan sonra kelimeleri kullanmaya başlar. 2-3 yaş dönemine gelindiğindeyse sıkça görülen dil hatalarıyla birlikte ihtiyaçlarını belirli düzeyde anlatmaya başlar.

Piaget ve Dil Gelişim Kuramı

Piaget dili birçok açıdan incelemiştir. Dilin zihinsel, bilişsel ve duyuşsal yönleri hakkında araştırmalar yapmış ve dil gelişimini belli bir gelişim dizisi halinde açıklamıştır. Piaget'e göre dil gelişimi ve bilişsel gelişim arasında paralellik vardır. Araştırmaları sonucunda çocukların üç farklı şekilde konuştuğu sonucuna ulaşmıştır. Bunlar;

Otistik Konuşma (0-2 Yaş): Bebeklik yılları konuşmalarına verdiği isimdir. Tek kelimelik cümleleri içerir.

Benmerkezci Konuşma (3-6 Yaş): Çocuğun çevreyle iletişiminin kesildiği dönemdir. Anlattıklarının dinlenip dinlenmediği önemli değildir. Monolog konuşmalar sıklıkla görülür.

Sosyalleşmiş Konuşma (7 Yaş ve Sonrası): Etkin iletişim dönemidir. Soru sorar, dinler, sorulan sorulara cevap verir. Kendi kendine konuşmak yerine birileriyle konuşmayı tercih eder(2*).

Piaget'e Göre Dil Gelişim Evreleri

Piaget dil gelişimini dört temel evreye ayırmıştır.

1. Agulama Evresi (0-12 Ay):

-Ağlama Dönemi(0-2 Ay): İhtiyaçlarını ağlayarak anlatır. Bilinçli olabileceği gibi bazı ağlamalar bilinçsiz ve refleksiftir.

-Babıldama Dönemi (2-5 Ay): Ünlü, ünsüz sesler ortaya çıkar. Mırıldanma ve homurdanmalar dönemidir.

-Çığıldama-Heceleme Dönemi (6-12 Ay): Neredeyse tüm sesler kullanılmıştır. Çevresinde duyduğu sesleri sıkça kullanır.

2. Tek Sözcük Dönemi (12-18 Ay):

Günlük dilde sıkça duyduğu kelimeleri kullanmaya başlar. Su, mama gibi kelimeleri kullanarak isteklerini belirtebilir.

3. Telegrafik Konuşma Dönemi (18-24 Ay):

Tek sözcük ardından gelen bu dönemde çocuk, iki kelimelik cümleler kurar. Bir önceki dönemde sadece "su" derken, bu dönemde "anne su" ifadesini kullanır.

4. İlk Gramer Dönemi (24-60 Ay):

Her şeyden önce "Neden?" sorusuyla en sık karşılaşacağınız ve kelime hafızasının geliştiği dönemlerdendir. Yapılan araştırmalar gösteriyor ki bu dönemde doğru uyarıcı çevreyle dönem sonunda 2500 kelime hafızasına sahip olur(2*).
Kaynaklar:

1. Temizyürek, F. (2007). Çocukta Dil Gelişim Süreci. Hacettepe Üniversitesi Türkiye Araştırmaları (HÜTAD), 169-176.

2. Sargın, N., Avşaroğlu, S., ve Ünal, A. (2016). Dil gelişimi ve kuramları. Eğitim ve Psikolojiden Yansımalar, 126-134.

Okuduğunuz içerik sevgiyle oluşturulmuştur ❤️

# data[].attributes.attachment_link.description
Bütün dil, düşüncenin imgelenmesidir. Immanuel Kant Türk Dil Kurumu Dil Bilimi Terimleri Sözlüğü 'ne göre; "İnsanlar arasında karşılıklı haberleşme aracı olarak kullanılan; duygu, düşünce ve isteklerin ses, şekil ve anlam bakımından her toplumun kendi değer yargılarına göre biçimlenmiş ortak kuralların yardımıyla başkalarına aktarılmasını sağlayan, seslerden örtülü çok yönlü ve gelişmiş bir sistem " olarak tanımlanmıştır.

# data[].attributes.attachment_link.title
Piaget'in korunum ilkesinin çocuk üzerindeki deneyi

# data[].attributes.body
Le Langage et la Pensée chez l’Enfant - Çocukta Dil ve Düşüncesi

La Représentation du Monde chez l’Enfant - Çocukta Dünya Tasarımı

Introduction à l’Épistemologie génétique - Genetik Epistemolojiye Giriş

La Naissance de l’Intelligence - Zekânın Doğuşu

# data[].attributes.attachment_link.title
Jean Piaget : Hayatı, Kuramı ve Psikolojiye Kazandırdıkları

# data[].attributes.attachment_link.description
Piaget kimdir? Bilişsel gelişim kuramı ne anlatıyor? Jean Piaget psikolojiye hangi kavramları kazandırdı? Tüm cevaplar tek bir yazıda!

# data[].attributes.attachment_link.title
PİAGET'İN BİLİŞSEL GELİŞİM KURAMI BAŞTAN SONA ÖZET