# data[].attributes.body
10 wskazówek

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Kto z nas nie chciałby postawić na zdrowy tryb życia? Często jednak wydaje nam się to zbyt trudne, a dotychczasowe nawyki - niemożliwe do przezwyciężenia. Jednak lepsza jakość życia jest na wyciągnięcie ręki. Wystarczy zacząć od stopniowego wprowadzania zmian, by wkrótce cieszyć się lepszym zdrowiem i samopoczuciem. Jak więc zadbać o zdrowie już dziś? Oto 10 kroków do zmiany na lepsze. Spis treści:
Jak dbać o zdrowie?

Każdy chciałby znać odpowiedź na pytanie, jak żyć długo i zdrowo. Cóż, częściowo zależy to od naszych genów, a na te nie mamy wpływu. Jednak duże znaczenie mają też konkretne nawyki i zachowania. Owszem, nie zawsze łatwo je zmienić. Wynikają z wychowania, przyzwyczajeń, środowiska, z którego pochodzimy, braku czasu - przyczyny można mnożyć.

Jednak odpowiednia profilaktyka zdrowotna jest w zasięgu ręki każdego z nas. Wystarczy odrobina wiedzy i motywacji. Poniżej 10 wskazówek dla wszystkich, którzy chcą wiedzieć, jak dbać o zdrowie.

Zasady zdrowego stylu życia

1. Rezygnacja z używek

Aby zatroszczyć się o zdrowy tryb życia, warto w pierwszej kolejności zrezygnować z tego, co nam szkodzi. Nikomu nie trzeba tłumaczyć, że palenie papierosów czy nadmierne spożywanie napojów alkoholowych nam nie służą. Warto też pamiętać, że używki to także e-papieros (brak dowodów na to, że elektroniczny papieros jest nieszkodliwy) czy zbyt wiele filiżanek mocnej kawy wypitej w ciągu dnia. Warto także zwrócić uwagę na zbyt częste przyjmowanie dostępnych bez recepty leków przeciwbólowych.

2. Picie wody

Wypijanie codziennie ok. 2 litrów wody to nie tylko rada dla tych, którym marzy się gładka, jędrna cera. Człowiek nie może żyć bez wody. Szkodliwy jest nie tylko jej brak, ale i niedostatek. Niestety, często zapominamy o wodzie, sięgając w to miejsce po kawę, słodzone soki czy napoje gazowane. A zbyt małe ilości wody to problemy z trawieniem, krążeniem krwi czy regulacją temperatury ciała. Zdrowy styl życia polega m.in. na dostarczaniu odpowiedniej ilości wody. Jeśli mamy skłonność do zapominania o uzupełnianiu płynów, możemy zainstalować w telefonie aplikację, która pomoże nam monitorować, ile wody już spożyliśmy i ile powinniśmy jeszcze wypić.

3. Zdrowe odżywianie

Jak lepiej zadbać o zdrowie, niż stosując pełnowartościową, zbilansowaną dietę? Sięgajmy nie tylko po świeże owoce i warzywa, ale także kiszonki, pełnoziarniste pieczywo i ryby. Pamiętajmy o witaminach z grupy B, a także o witaminie A, C, D i E. Unikajmy produktów wysokoprzetworzonych, słodyczy i napojów słodzonych (oraz alkoholu), ograniczmy sól. Warto również zmniejszyć ilość spożywanego czerwonego mięsa.

4. Aktywność fizyczna

Zasady zdrowego stylu życia są niepełne bez aktywności fizycznej. Nie musimy od razu uprawiać sportów wyczynowych. Wystarczy kilka razy w tygodniu zapewnić sobie ruch przez min. 30 minut. Może być to szybszy spacer, joga, jazda na rowerze albo pływanie.

5. Zdrowy sen

Nie mamy czasu na sen, a kiedy już go znajdujemy, jest on słabej jakości. Tymczasem dorosły człowiek potrzebuje ok. 7-8 godzin snu na dobę, najlepiej w całkowitej ciemności i ciszy. Przed snem należy także odpowiednio się wyciszyć i zrezygnować z korzystania z komputera, telewizora czy telefonu, których ekrany emitują niebieskie światło. To wpływa niekorzystnie na produkcję melatoniny odpowiedzialnej za zdrowy, głęboki sen. Wysypianie się to klucz do lepszego dnia. Zdrowy tryb życia zaczyna się w łóżku.

6. Uwaga na słońce

Lubimy promienie słoneczne - gwarantują nam ładną opaleniznę i regulują produkcję witaminy D w organizmie. Słońce ma także swoją ciemną stronę. Szkodliwe promieniowanie UV to jedno z głównych źródeł zmian skórnych, w tym nowotworów. Jak prowadzić zdrowy tryb życia bez obaw o szkodliwość promieni słonecznych? Przede wszystkim warto ograniczać czas przebywania na pełnym słońcu, stosować kremy i balsamy z wysokim filtrem UV, a także osłaniać głowę kapeluszem bądź chustą, kiedy jesteśmy wystawieni na silną ekspozycję słoneczną.

7. Regularne badania

Jak jeszcze zadbać o zdrowie? Najlepiej zacząć od serii badań kontrolnych, które szybko odpowiedzą nam na pytanie, czy są jakieś obszary naszego zdrowia, nad którymi warto popracować - np. zbyt wysoki cukier, cholesterol czy zastanawiający poziom hormonów. Warto badać się profilaktycznie, to znaczy wykonywać co roku zestaw podstawowych badań oraz konsultować z lekarzami niepokojące objawy.

Dostęp do prywatnej opieki medycznej, w tym do badań profilaktycznych, zapewnia ubezpieczenie na życie i zdrowie.

8. Dbanie o umysł - nauka radzenia sobie ze stresem

Jak jednocześnie dbać o zdrowie psychiczne i fizyczne? Między innymi elimunując czynniki stresogenne. Stres to jedna z głównych przyczyn obniżonej odporności. Nie da się niestety całkowicie wyeliminować wszystkich jego źródeł. Należy po pierwsze rozpoznać źródła stresu chronicznego (przewlekłego) i w miarę możliwości je wyeliminować. Po drugie warto wypracować zachowania i postawy, które pomogą nam zdystansować się od stresujących czynników, których nie jesteśmy w stanie uniknąć. Może pomóc nam w tym przebywanie z bliskimi, rozmowa z zaufaną osobą lub lekarzem specjalistą, spacer z psem, techniki relaksacyjne czy mindfulness, a także aktywność fizyczna.

9. Przebywanie z ludźmi

Pielęgnowanie relacji jest niezwykle ważne nie tylko dla higieny umysłu. Przebywanie wśród ludzi daje nam poczucie przynależności, uczy empatii, często mobilizuje do wyjścia ze strefy komfortu, ale też podnosi poczucie bezpieczeństwa. Dobre relacje z bliskimi to gwarancja, że w gorszym momencie naszego życia nie zostaniemy sami ze swoimi problemami. Działalność społeczna i budowanie szerokiej siatki znajomych pomaga także zmniejszać ryzyko demencji.

10. Odpoczynek

Zdrowy tryb życia to nieśpieszny tryb życia. Owszem, w dzisiejszym świecie jest o taki coraz trudniej, ale mimo wszystko warto się starać. Przepracowanie zwiększa ryzyko zachorowania na którąś z chorób cywilizacyjnych, a to nie wszystko. Nieumiejętność odpoczynku wpływa na pogorszenie naszego stanu psychicznego, ciągła praca osłabia relacje z bliskimi i często prowadzi do szybszego wypalenia zawodowego. Nieważne, czy miałoby to być wyjście do kina ze znajomymi, spacer z psem czy układanie puzzli - zawsze warto znaleźć czas dla siebie.

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak dbać o zdrowie? Poznaj zasady zdrowego stylu życia

# data[].attributes.attachment_link.description
Kto z nas nie chciałby postawić na zdrowy tryb życia? Często jednak wydaje nam się to zbyt trudne, a dotychczasowe nawyki - niemożliwe do przezwyciężenia. Jednak lepsza jakość życia jest na wyciągnięcie ręki. Wystarczy zacząć od stopniowego wprowadzania zmian, by wkrótce cieszyć się lepszym zdrowiem i samopoczuciem.

# data[].attributes.body
5 sprawdzonych sposobów

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Zapewne zostajesz w domu, unikasz kontaktów międzyludzkich, myjesz ręce, oraz dbasz o dezynfekcje codziennych przedmiotów.

To na pewno najlepsze sposoby na to, żeby zmniejszyć ryzyko zakażenia, oraz rozprzestrzeniania się wirusa.

Jednak czy są to najlepsze sposoby na to, żeby zadbać o swoje zdrowie i budować swoją odporność?

Niestety wszyscy jesteśmy narażeni teraz na większy stres, który negatywnie wpływa na naszą odporność. Rezygnujemy z aktywności na świeżym powietrzu, która była niezastąpiona dla naszego zdrowia fizycznego i psychicznego. Wreszcie nasze kontakty międzyludzkie są bardzo ograniczone, a to one dawały nam codziennie powody do uśmiechu i radości.

Dlatego mamy dla Ciebie 5 sprawdzonych sposobów na to, jak mimo społecznej izolacji dbać o swoje zdrowie, zarówno fizyczne jak i psychiczne. Tak! Sprawdzonych! Bo testowaliśmy je na sobie przez ostatnie 3 tygodnie.
1 #ŚWIEŻE POWIETRZE
Jeśli masz dom z ogrodem spędzaj dużo czasu na powietrzu. Mieszkasz w bloku i masz balkon, korzystaj z niego! Mieszkasz w małym mieszkaniu bez balkonu, często wietrz mieszkanie! Pozwól sobie również na krótki spacer, zachowując oczywiście wszelkie środki bezpieczeństwa. Nie kiś się przy zamkniętych oknach w obawie przed tym, że wirus wleci przez lufcik, szanse na to są znikome. Za to skutki niedotlenienia organizmu mogą skutecznie uprzykrzyć Ci życie. Zmęczenie, pogorszenie sprawności umysłowej i koncentracji, bezsenność... wymieniać dalej?
2 #AKTYWNOŚĆ FIZYCZNA
Tak, siłownie są zamknięte. Minister zdrowia nawołuje do ograniczania uprawiania takich sportów jak bieganie, czy jazda na rowerze w terenie. Jednak nie rezygnuj całkowicie z aktywności fizycznej! Poszukaj alternatywy. Wyciągnij z szafy skakankę i hula hop, poszukaj inspirujących treningów online. Namów do ćwiczeń swoją rodzinę i znajomych. Może umówcie się na wspólny trening podczas wideokonferencji. Będzie ogień!
3 #ŚMIECH
Choć sytuacja na świecie nie jest wcale do śmiechu, postaraj się odciąć od negatywnych wiadomości. Ogranicz newsy związane z epidemią do minimum. Bądź poinformowany, ale nie przeciążony negatywnymi komunikatami w mediach. Pamiętaj! Stres to największy wróg twojego zdrowia. Spędzaj przyjemnie czas ze swoimi bliskimi, graj w gry planszowe, oglądaj seriale, odkop stare albumy ze zdjęciami, czy przeczytaj dobrą książkę.
4 #PYSZNE I ZDROWE JEDZENIE
Postaw na zdrowe domowe jedzenie. Sięgaj po prawdziwe jedzenie a nie półprodukty czy gotowe fast-foody. Bogata odżywczo dieta, pozytywnie wpłynie na Twoją odporność i da Ci porządnego kopa energetycznego. Gotuj razem z bliskimi, a jeśli to niemożliwe spotkajcie się w swoich kuchniach na wideokonferencji. Może babcia za pośrednictwem Skypa, pokaże Ci w końcu jak przygotować idealne ciasto na pierogi.
5 # DOBRE SUPLEMENTY
Zdrowa dieta to zdecydowanie dobry kierunek, ale nawet najlepiej zbilansowana dieta nie dostarczy nam wszystkich niezbędnych witamin i mikroelementów, szczególnie teraz w dobie epidemii. Bo choć słoneczko już pięknie świeci, trudno łapać witaminę D3 z promieni słońca spędzając większość czasu w 4 ścianach. Dlatego sięgnij po najlepsze suplementy wspierające odporność już dziś. Specjalnie dla Was przygotowaliśmy gotowe zestawy specjalnie wyselekcjonowanych produktów wspierających odporność!

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak dbać o zdrowie w dobie epidemii. 5 sprawdzonych sposobów. - Prima Zdrowie

# data[].attributes.attachment_link.description
Zapewne zostajesz w domu, unikasz kontaktów międzyludzkich, myjesz ręce, oraz dbasz o dezynfekcje codziennych przedmiotów. To na pewno najlepsze sposoby na to, żeby zmniejszyć ryzyko zakażenia, oraz rozprzestrzeniania się wirusa. Jednak czy są to najlepsze sposoby na to, żeby zadbać o swoje zdrowie i budować swoją odporność?

# data[].attributes.body
10 porad, dzięki którym dowiesz się jak robić to prawidłowo

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Dbanie o zdrowie to poważne, długofalowe zadanie, praca na pełnym etacie - dla najważniejszego pracodawcy, jakim jesteś Ty, Drogi Czytelniku. Wykonanie jest niezwykle trudne jednak daje wspaniałe efekty, jeżeli jesteśmy konsekwentni w jego realizacji.
Oto 10 zasad, które pozwolą Ci na właściwe dbanie o zdrowie.

1. Przebadaj się!
To jedna z najważniejszych i najczęściej ignorowanych zasad dbałości o zdrowie.
Większość osób wdrażając program „zacznę dbać o siebie" przechodzi na zdrowe odżywianie, stara się poprawić swoją formę fizyczną i nie może wyjść ze zdziwienia, gdy podczas standardowych badań wykrywa się u nich chorobę. Pierwszym krokiem do określenia prawidłowego kierunku, w jakim powinno zmierzać Twoja troska o zdrowie, jest przejście dokładnego badania organizmu pod kątem chorób występujących w Twojej rodzinie, np. cukrzycy, podwyższonego poziomu cholesterolu czy chorób serca.
2. Zmodyfikuj swoją dietę!
Regularne posiłki i unikanie śmieciowego jedzenia to podstawa, ale biorąc pod uwagę, że zmiana nawyków to trudna sprawa radzimy, by znaleźć dietę opartą na Twoich ulubionych smakach i rodzaju kuchni, którą najbardziej lubisz. Połączysz wtedy przyjemne (ulubione jedzenie) z pożytecznym (zdrowszym odżywianiem się) i będziesz mógł sprawnie przejść do trzeciego ważnego punktu naszego zestawienia, czyli aktywności fizycznej.
3. Zacznij ćwiczyć!
Zanim jednak to zrobisz, uczciwie spisz ilość godzin, które przeznaczasz na aktywność fizyczną w ciągu tygodnia. Gdy stwierdzisz, że jest ona zbyt mała, to postaraj się o towarzystwo mobilizujące Cię do wspólnych ćwiczeń. Dowiedziono, że trening grupowy poprawia konsekwentność w uprawianiu sportu. Oprócz większej motywacji, dzięki której poprawi się Twoja kondycja fizyczna, stanowi również okazję do nawiązania nowych kontaktów i poznania ciekawych ludzi.
4. Ogranicz nałogi!
Palenie papierosów i picie dużych ilości wysokoprocentowych alkoholi to znane nie od dziś najgroźniejsze czynniki ryzyka chorób cywilizacyjnych. Ilość ich negatywnych działań na zdrowie jest ogromna! Ogranicz nałogi już dziś!
Jak to zrobić? Kieruj się naszymi dziesięcioma krokami i bądź konsekwentny. A jeśli ograniczenie nałogu sprawia Ci trudności mimo szczerych chęci i podejmowanych wysiłków, to skontaktuj się z terapeutą.
5. Zadbaj o odnowę swoich sił!
Nie ma prostszej rzeczy na naszej liście, bo zadbanie o dobry, zdrowy sen nic nie kosztuje, a przynosi zbawienne efekty dla naszego organizmu. Gdy jesteś wyspany, to masz większą odporność na stres, jesteś bardziej opanowany, kreatywny i masz lepszy refleks. Nie tylko masz wrażenie bycia zdrowym, a po prostu taki jesteś.
6. Dokonaj przeglądu produktów w kuchni!
Sprawdź, jak wiele z obecnych w Twojej kuchni produktów zawiera substancje konserwujące z prefiksem E. Dowiedz się, jak można je zastąpić zdrowymi odpowiednikami i sporządź nową listę zakupów. Możesz ją od razu dopasować do Twojej nowej diety oraz do Twojego planu ćwiczeń fizycznych tak, by dostarczyć organizmowi odpowiednią ilość energii i substancji odżywczych. Przede wszystkim jednak, aby zadbać o zdrowie, ogranicz spożycie produktów wysoko przetworzonych. To one, w dużej mierze, odpowiadają za otyłość - jedną z najczęstszych chorób cywilizacyjnych.
7. Nie śpiesz się!
Istotą zmiany Twoich nawyków jest konsekwencja i systematyczność. Lepiej powoli modyfikować kolejne elementy diety niż gwałtownie zmienić całą, a po tygodniu zniechęcony wrócić do pierwotnej. Lepiej powoli zacząć ćwiczyć niż rzucić się na głęboką wodę i mieć bolesne zakwasy przez pół tygodnia. Zastosuj metodę małych kroków - ewolucja, nie rewolucja!
8. Nie wyrzekaj się cukru!
Nie tędy droga. Węglowodany, czyli cukry, są niezbędne dla organizmu. Glukoza jest głównym paliwem energetycznym ustroju, dzięki niej funkcjonuje układ nerwowy - jest jedynym źródłem energii dla mózgu, rdzenia nerwowego i erytrocytów, jest również wykorzystywana jako substrat energetyczny przez mięśnie, wątrobę, serce, nerki i jelita.
Najlepsze są produkty zawierające naturalne cukry złożone. Batoniki zastąp bakaliami, miodem, świeżymi i suszonymi owocami. Pamiętaj też o gorzkiej czekoladzie. Kostka lub dwie dziennie nie tylko poprawia samopoczucie, ale też dzięki antyoksydantom zmniejsza ryzyko zawału serca i udaru mózgu.
9. Wypisz okoliczności złych nawyków!
Nic tak nie pomaga we wdrożeniu zdrowego trybu życia, jak unikanie sytuacji, którym zazwyczaj towarzyszyły nieprawidłowe zachowania zdrowotne. Zastanów się, kiedy zjadasz o jedno lub dwa ciastka za dużo, w jakich okolicznościach wypijasz o jedno lub dwa piwa więcej, niż powinieneś? Unikaj sytuacji wystawiających Cię na pokusy, a doprowadzi Cię to do osiągnięcia celu w walce z niezdrowym trybem życia.
10. Zdobądź wsparcie bliskich!
Nikt bardziej Ci nie pomoże niż Twoi bliscy. Gdy czujesz ich wsparcie w Twoich wysiłkach, aby dbać o zdrowie i prowadzić zdrowy tryb życia, masz o wiele większe szanse na powodzenie. Nie należy ignorować mocy rodziny i otoczenia. Ogłoś światu, że od dzisiaj postanawiasz prowadzić zdrowy tryb życia i zobacz, jak Twoje sukcesy zainspirują Twoich bliskich do podjęcia tego wyzwania.

Dbanie o zdrowie nie jest łatwe. Zmiana zwyczajów początkowo wymaga sporo wysiłku, jednak z czasem zdrowe nawyki wchodzą w krew i stają się oczywistością - wraz ze wzrostem energii i poprawą samopoczucia idzie w parze „Zdrowie" przez wielkie „Z". A chyba nie ma cenniejszej rzeczy bowiem, jak mówił nasz słynny poeta Jan Kochanowski:

„Szlachetne zdrowie,
nikt się nie dowie,
jako smakujesz
aż się zepsujesz"

dr n. med. Katarzyna Skórzewska
Zastępca Dyrektora Medycznego ds. Przychodni Specjalistycznych

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak dbać o zdrowie - 10 porad, dzięki którym dowiesz się jak robić to prawidłowo

# data[].attributes.attachment_link.description
Dbanie o zdrowie to poważne, długofalowe zadanie, praca na pełnym etacie - dla najważniejszego pracodawcy, jakim jesteś Ty, Drogi Czytelniku. Wykonanie jest niezwykle trudne jednak daje wspaniałe efekty, jeżeli jesteśmy konsekwentni w jego realizacji. Oto 10 zasad, które pozwolą Ci na właściwe dbanie o zdrowie. 1. Przebadaj się!

# data[].attributes.body
a zdrowie człowieka

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Coraz częściej docierają do nas z mediów bardzo niepokojące informacje o złym stanie zdrowia Polaków, wynikającym po części z braku ćwiczeń i aktywności fizycznej. Generalnie ten problem nie dotyczy tylko naszego kraju, ale większości rozwiniętych społeczeństw. Nie powinno to jednak stać się dla nas pocieszeniem, bo sytuacja u nas wcale się nie poprawia.

Co powoduje brak aktywności fizycznej?

60% Polaków nie uprawia żadnej aktywności fizycznej. Zwiększa się za to z roku na rok liczba osób spędzających przed telewizorami trzy godziny i więcej każdego dnia. W 1996 r. ten odsetek wynosił 19%, a w 2013 już ponad 32%. Taki stan rzeczy powoduje wzrost zachorowań na takie choroby, jak:

W 2010 r. 9 mln Polaków cierpiało na nadciśnienie tętnicze, a na cukrzycę 1,5 mln. Jeśli nie odwrócimy trendu, prognoza jest jednoznacznie pesymistyczna. W 2035 r. te liczby wyniosą odpowiednio 15 mln i 3,2 mln.

Brak aktywnego stylu życia skutkuje:

W Polsce mamy obecnie prawie 15% osób otyłych. To wynik zdecydowanie lepszy niż w USA (35%), czy Wielkiej Brytanii (26%), ale lepsi i zdrowsi od nas są między innymi Francuzi (12,9%), Włosi (10%), nie wspominając o Japończykach (zaledwie 3,5%).

W schemacie opracowanym jeszcze w latach 70. ubiegłego wieku przez kanadyjskiego ministra zdrowia Marca Lalonde'a, wśród czynników pływających na nasze zdrowie największe znaczenie ma styl życia (50%). Takie elementy jak jakość służby zdrowia (10%), czy czynniki genetyczne (20%) są zdecydowanie mniej istotne. Aktywność fizyczna wpisuje się właśnie w styl życia.

Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) określiła niewystarczającą aktywność fizyczną jako czwarty w kolejności czynnik ryzyka, odpowiedzialny za przedwczesne zgony i śmiertelność na świecie. Eksperci z Komisji Europejskiej przygotowali kilka lat temu dokument, w którym zachęcają do aktywności fizycznej każdego.

Wpływ aktywności fizycznej na zdrowie

Lista naukowo dowiedzionych dobrych efektów zdrowego i aktywnego stylu życia jest bardzo długa. Ograniczając się tylko do najważniejszych można wymienić to, że:

ogranicza ryzyko schorzeń sercowo-naczyniowych,

powstrzymuje i opóźnia rozwój nadciśnienia tętniczego,

zmniejsza ryzyko otyłości,

pozwala na zachowanie funkcji metabolicznych,

pomaga w profilaktyce cukrzycy typu 2.

Aktywność fizyczna ma również wpływ na zmniejszenie występowania niektórych typów raka, np. raka piersi, prostaty i okrężnicy.

Lepsza mineralizacja kośćca w młodym wieku przyczynia się do zapobiegania osteoporozie oraz złamaniom w starszym wieku. Ale uprawianie sportu czy wykonywanie ćwiczeń fizycznych nie tylko wpływa korzystnie, przeciwdziałając różnym poważnym chorobom. Nie możemy zapomnieć, że wpływa na jakość naszego codziennego życia.

Warto sobie uzmysłowić, że aktywność pozwala na zachowanie i poprawę siły i wytrzymałości mięśni, skutkującą lepszymi możliwościami wykonywania codziennych czynności. Niższy poziom stresu oraz związana z tym lepsza jakość snu to kolejna wartość dodana aktywności fizycznej.

Należy również dodać, że dzięki aktywności mamy lepszy obraz własnej osoby oraz poczucie własnej wartości, a także większy entuzjazm i optymizm. Czyli same superlatywy.

Aktywność fizyczna a brak czasu

Dlaczego, skoro uprawianie sportu jest tak wartościowe, Polaków nieaktywnych wciąż jest tak wielu? Powodów może być kilka. Na pewno częściowo wynika to z niewiedzy, braku wyobraźni. Na pewno jednak spora liczba z nas nie zmienia swojego stylu życia, ponieważ nie ma czasu na ćwiczenia.

- Przyznaję, nie uprawiam żadnego sportu, nie ćwiczę, nie jeżdżę na rowerze. Nie mam na to czasu. W pracy spędzam sporo czasu, do tego dochodzą jeszcze codzienne obowiązki, związane z dziećmi, czy zakupami - wyjaśnia nam Alicja z Krakowa - po prostu fizycznie nie ma szans upchnąć dodatkowych zajęć. Kiedyś koleżanka namawiała mnie na zajęcia pilatesa, ale dwa razy w tygodniu po 1,5 godziny plus dojazdy... nieosiągalne dla mnie.

Pozornie nie sposób nie przyznać Alicji racji. Czasu nie da się rozciągnąć. Niektórzy radzą, by zwolnić tempo życia, odpuścić, wyjechać na jakiś czas na łono natury, uciec od cywilizacji. Łatwiej powiedzieć, niż zrobić. Żyjemy coraz szybciej, czy nam się to podoba, czy nie, i większość z nas coraz częściej będzie narzekać na brak czasu. Nie trzeba jednak załamywać rąk, bo są sposoby na to, by żyć aktywnie, zdrowo i przy tym starać się racjonalnie zarządzać swoim czasem.

Ile czasu potrzeba na aktywność fizyczną?

WAŻNE: Światowa Organizacja Zdrowia zaleca, by w odniesieniu do zdrowych osób dorosłych w wieku między 18. a 65. rokiem życia zalecanym celem było osiągnięcie systematycznej, umiarkowanej aktywności fizycznej przez przynajmniej 30 minut 5 dni w tygodniu lub bardzo intensywnej aktywności fizycznej przez przynajmniej 20 minut 3 dni w tygodniu. WHO zaznacza, że możemy czas poświęcony na ćwiczenia podzielić na bloki nie krótsze niż 10 minut.

Zaleca się też ćwiczenia zwiększające siłę mięśni i wytrzymałość 2 do 3 razy w tygodniu. Dla osób powyżej 65. roku życia można przyjąć, że z drobnymi wyjątkami, normy są te same co dla osób z przedziału 18-65. Młodzież szkolna powinna wykazywać codzienną aktywność fizyczną przez co najmniej 60 minut dziennie.

Normy, normami, ale w jaki sposób wygospodarować aż po pół godziny 5 dni w tygodniu? Sposobów na to jest wiele. Jednym z najprostszych jest rezygnacja z jakiś czynności (np oglądania telewizji) na rzecz sportu.

Niemal każdy, kto zaczął ćwiczyć, biegać, uprawiać dowolny sport, odczuł coś takiego jak pozytywne uzależnienie. Pozbawiony zwykłej dawki sportu odczuwa niepokój, dyskomfort. Stąd jeśli wykonamy pierwszy krok i przetrwamy miesiąc systematycznej aktywności, nasze szanse, że pozostaniemy aktywni, są bardzo duże.

Aktywność fizyczna w pracy

Co jednak, jeśli ciężko nam wykroić z naszego harmonogramu dnia aż tak dużo czasu na sport? W takim przypadku również nie jesteśmy skazani na porażkę. Okazuje się, że niektóre codzienne czynności możemy potraktować, tak jak aktywność, lub nieco zmieniając swoje nawyki znaleźć aktywność fizyczną w prostych czynnościach, niewymagających ani specjalnego sprzętu, ani infrastruktury technicznej.

Prof. Paul Loprinzi z Uniwersytetu Stanowego w Oregonie przeprowadził interesujące badania na próbie 6000 Amerykanów. Porównywał on uprawianie sportu takiego jak bieganie, pływanie, czy jazda na rowerze, z codziennymi czynnościami, takimi jak spacer, czy pracami w ogrodzie.

Okazuje się, że wbrew pozorom różnice we wpływie na nasze zdrowie są niewielkie. Na przykład możemy codziennie, zamiast jeździć windą, chodzić po schodach. W tabeli spalania kalorii właśnie ta czynność jest jedną z najbardziej efektywnych. Powtarzana codziennie szybko wejdzie w nawyk. Właśnie szukanie codziennych aktywności jest tutaj kluczem.

Zachęcamy każdego do chodzenia do pracy na piechotę. Oczywiście, jeśli z domu do miejsca pracy możemy dojść w miarę szybko. Jeśli odległości te są znaczne, możemy korzystając z masowych środków komunikacji wysiąść dwa przystanki wcześniej i pozostały dystans przejść na piechotę.

Ciekawym zaleceniem prof. Loprinziego jest też wykształcenie w sobie nawyku chodzenia podczas rozmawiania przez telefon. Po kilku takich rozmowach z zaskoczeniem odkryjemy, że przeszliśmy kilkaset metrów. Również w pracy warto zrobić sobie parę chwil przerwy na krótkie ćwiczenia.

- Czekając na wydruk większych dokumentów staram się zrobić kilka skłonów i trochę rozciągnąć zastane mięśnie - mówi nam Karolina, urzędniczka z Warszawy. - Oczywiście, nie są to jakieś bardzo forsowne ćwiczenia, ale mimo wszystko są miłym przerywnikiem i urozmaiceniem.

Aktywność fizyczna w domu

Nie samą pracę jednak człowiek żyje. Również w innych czynnościach możemy znaleźć zdrową aktywność. Coraz więcej czasu spędzamy przed telewizorem. To fakt, ale możemy i tę czynność wykorzystać aktywnie. Jak? Coraz popularniejsze obecnie konsole do gier takie jak Xbox, czy Playstation posiadają systemy, dzięki którym możemy ruchami naszego ciała sterować postaciami w grach. Powstało więc mnóstwo gier sportowych, w których musimy wykonywać dokładnie takie same ruchy jak tenisista na korcie, bokser w ringu, czy piłkarz na boisku.

Taki trening na sucho daje mnóstwo frajdy, a wymaga od nas dużego wysiłku. Jeśli jesteśmy już przy innowacyjnych gadżetach, to warto zwrócić uwagę na coraz popularniejsze aplikacje mobilne, które pozwalają nam na mierzenie intensywności i czasu poświęconego na różne aktywności. Jednym z najprostszych jest popularny krokomierz, znany z telefonów z systemem Android. Są również bardziej zaawansowane aplikacje, które nie tylko monitorują ale również podpowiadają, ile powinniśmy jeszcze przejść kroków, bądź wykonać innych czynności, aby wypełnić zakładany limit dzienny.

Jak widać, by żyć zdrowo, nie trzeba zwalniać się z pracy, wyjeżdżać na wieś, czy kupować karnetów na zajęcia w klubach fitness, ani drogiego sprzętu. Jeśli naszym celem będzie zdrowy styl życia, wystarczy odrobina dobrej woli, trochę wiedzy i systematyczność. Jeśli spełnimy te trzy warunki, cel z pewnością osiągniemy.

Wchodzenie po schodach - 948 kcal/godz.

Szybki marsz - 600 kcal/godz.

Powolny spacer - 172 kcal/godz.

Pływanie - 468 kcal/godz.

Energiczny taniec - 366 kcal/godz.

Aerobik - 300 kcal/godz.

Gra w kręgle - 204 kcal/godz.

Jazda na łyżwach - 426 kcal/godz.

Odkurzanie - 135 kcal/godz.

Skakanka - 492 kcal/godz.

Brzuszki - 400 kcal/godz.

Dowiedz się więcej:
Mała aktywność fizyczna młodzieży w wieku pokwitania sprzyja rozwojowi otyłości http://www.phie.pl/pdf/phe-2008/phe-2008-1-058.pdf Wpływ aktywności fizycznej w pracy i życiu codziennym na układ krążenia https://journals.viamedica.pl/forum_medycyny_rodzinnej/article/download/19246/15139 Aktywność fizyczna w podstawowej i pierwotnej prewencji choroby sercowo-naczyniowej http://janiszewska.com/wp-content/uploads/2016/10/aktywno%C5%9B%C4%87-fizyczna-profilaktyka-ch.-serc.-nacz.f.pdf

# data[].attributes.attachment_link.description
Coraz częściej docierają do nas z mediów bardzo niepokojące informacje o złym stanie zdrowia Polaków, wynikającym po części z braku ćwiczeń i aktywności fizycznej. Generalnie ten problem nie dotyczy tylko naszego kraju, ale większości rozwiniętych społeczeństw. Nie powinno to jednak stać się dla nas pocieszeniem, bo sytuacja u nas wcale się nie poprawia.

# data[].attributes.body
10 zasad zdrowego żywienia

# data[].attributes.attachment_link.description
Zasady prawidłowego żywienia dzieci i młodzieży są integralnym elementem Piramidy Zdrowego Żywienia i Aktywności Fizycznej Dzieci i Młodzieży. Aktualna Piramida Zdrowego Żywienia i Aktywności Fizycznej Dzieci i Młodzieży (2016 r.) została opracowana przez grupę ekspertów Instytutu Żywności i Żywienia.

# data[].attributes.body
Światowy Dzień Zdrowia obchodzimy co roku 7 kwietnia, w rocznicę powstania Światowej Organizacji Zdrowia (WHO). Jest to jedno z najważniejszych wydarzeń w świecie zdrowia publicznego. Jego celem jest zwrócenie szczególnej uwagi na problemy zdrowotne społeczeństw na całym świecie.

# data[].attributes.body
Książki na konkretne problemy

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Dostaję wiele pytań od rodziców szukających książek, które mogą pomóc w rozwiązywaniu dziecięcych problemów. Zamieściłam poniżej listę trudnych sytuacji, z którymi często borykają się dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym (np. lęki nocne, śmierć zwierzątka, pojawienie się młodszego rodzeństwa, hospitalizacja, adaptacja przedszkolna) i przyporządkowane do nich tytuły książek (nie tylko typowych bajek terapeutycznych [1]), których lektura może być „lekarstwem" na dany problem. Przy tytułach znajdziecie linki do recenzji i informację o wieku czytelnika.

Do tej listy odsyłam również bibliotekarzy i pedagogów, którzy poszukują książek przydatnych do biblioterapii. Po kliknięciu na wybrany temat (np. umiejętności społeczne, akceptacja odmienności, przemoc rówieśnicza, odrzucenie przez grupę, niskie poczucie własnej wartości) rozwinie się lista z tytułami książek, które mogą ułatwić rozmowę na trudny temat albo przepracowanie jakiegoś problem w grupie czy klasie. Polecane tu książki mogą stanowić podstawę ciekawych zajęć biblioterapeutycznych (scenariusze ).

[1] Warto zaznaczyć, że bajki terapeutyczne to nie jedyny materiał czytelniczy wykorzystywany w biblioterapii dziecięcej. Większość pozycji z listy NIE jest bajkami terapeutycznymi w rozumieniu literatury przedmiotu (nie zostały napisane na potrzeby terapii, nie posiadają budowy i cech charakterystycznych dla bajki terapeutycznej itd.), ale z powodzeniem mogą być wykorzystywane do realizacji celów terapeutycznych (umacniają dziecko i pomagają mu radzić sobie z życiowymi trudnościami).

ALERGIA

Basia i alergia, Zofia Stanecka, ilustracje Marianna Oklejak, Wydawnictwo Egmont, Warszawa 2017 r., ISBN: 978-83-237-7602-4, wiek 4+

, Małgorzata Osipiak, ilustracje Joanna Depa, Wydawnictwo Bernardinum, Pelplin 2018 r., ISBN: 978-83-8127-0007-6, wiek 5+; (recenzja

Joanna M. Chmielewska, ilustracje Agnieszka Ostrowska, seria „Bajki bez barier", Wydawca: Stowarzyszenie Rodziców Dzieci Niepełnosprawnych „Światełko", Szklarska Poręba 2016 r., ISBN: 978-83-65214-26-3, wiek 6+; (recenzja ); atopowe zapalenie skóry

ASERTYWNOŚĆ w kwestii ciała

, Jana Frey, przekład Martyna Ewa, ilustracje Betina Gotzen-Beek, Wydawnictwo Jedność, seria Wielkie problemy małych ludzi, Warszawa 2007 r., ISBN: 978-83-7442-533-9, wiek 5+; (recenzja )

, Marcie Aboff, przekład Elżbieta Zubrzycka, ilustracje Ewa Poklewska-Koziełło, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2004 r., ISBN: 978-83-60577-18-9, wiek 3+; (recenzja tutaj )

Anita Lehmann, przekład Paulina Błaszczykiewicz, ilustracje Kasia Fryza, Wydawnictwo Kropka, Warszawa 2020, ISBN: 978-83-66500-73-0, wiek 3+; (recenzja )

Zgadzam się, albo i nie! Jak szanować granice swoje i ludzi , Rachel Brian (tekst i ilustracje), przekład Maria Antonina Jaszczurowska, Wydawnictwo Debit, Katowice 2020 r., ISBN: 978-83-8057-398-7, wiek 7+, (recenzja )

Zły dotyk NIE! , Delphine Saulière, przekład Anna Skowrońska, ilustracje Bernadette Després, Wydawnictwo Muchomor, Warszawa 2005 r., ISBN: 83-89774-11-9, wiek 7+; (recenzja )

BEZPIECZEŃSTWO W SIECI

Dzieci w sieci, czyli dobre maniery w Internecie, Zofia Staniszewska, ilustracje Artur Nowicki, Wydawnictwo Debit; Bielsko-Biała 2018 r., ISBN: 978-83-8057-223-2, wiek 9+; (recenzja )

Żółty berecik w: , red. Katarzyna Klimowicz, ilustracje Marcin Piwowarski, Wydawnictwo Nasza Księgarnia, Warszawa 2011 r., ISBN: 978-83-10-11944-5, wiek 5+; (recenzja )

CHOROBA ALZHEIMERA

, Clare Helen Welsh, przekład Agata Byra, ilustracje Ashling Lindsay, Wydawnictwo Wilga, Warszawa 2020, ISBN: 978-83-280-7328-9, wiek 3+; (recenzja )

Jasne dni, ciemne dni, Katarzyna Ryrych, ilustracje Elżbieta Chojna, Wydawnictwo Literatura, Łódź 2018 r., ISBN: 978-83-7672480-5, wiek 12+

, Rolf Barth, przekład Grażyna Chamielec, ilustracje Daniela Bunge, Wydawnictwo Kinderkulka, Warszawa 2019 r., ISBN: 978-83-951792-7-3, wiek 5+; (recenzja )

CHOROBA W RODZINIE

A Zosia ma raka na smyczy, czyli Mały Człowiek mierzy się z chorobą rodzica, Bianca-Beata Kotoro (tekst i ilustracje), Wydawnictwo Wilga, Poznań 2011 r., ISBN: 83-259-0372-4, wiek 5+; choroba nowotworowa rodzica

Babcia Rabuś, David Walliams, przekład Karolina Zaremba, ilustracje Tony Ross, Wydawnictwo Mała Kurka, Piastów 2013 r., ISBN: 978-83-62745-12-8; wiek 9+; choroba nowotworowa babci

Cudowny chłopak, R. J. Palacio, przekład Maria Olejniczak-Skarsgȧrd, Wydawnictwo Albatros, Warszawa 2014 r., ISBN: 978-83-7885-942-0, wiek 9+; (recenzja ); choroba genetyczna brata

Jasne dni, ciemne dni, Katarzyna Ryrych, ilustracje Elżbieta Chojna, Wydawnictwo Literatura, Łódź 2018 r., ISBN: 978-83-7672480-5, wiek 12+; choroba Alzheimera, depresja

Kosmita, Roksana Jędrzejewska-Wróbel, ilustracje Jona Jung, Fundacja ING Dzieciom, wydawnictwo ING Bank Śląski, Bielsko-Biała, 2008 r., książka dostępna na stronie: http://www.ingdzieciom.pl, wiek 5+; (recenzja ); autyzm brata

Krzycz po cichu braciszku, Ivona Březinová, przekład Mirosław Śmigielski, Wydawca Stara Szkoła, Wołów 2018 r., ISBN: 978-83-66013-08-07, wiek 15+; autyzm brata

Listy do A. Mieszka z nami Alzheimer , Anna Sakowicz, ilustracje Ewa Beniak-Haremska, Wydawnictwo Poradnia K, Warszawa 2019 r., ISBN: 978-83-66005-60-0, wiek 8+; (recenzja ); choroba Alzheimera babci

Mój brat ma autyzm, Jeniffer Moore-Mallinos, przekład Beata Śliwińska, ilustracje Marta Fabrega, Wydawnictwo Edycja Świętego Pawła, seria Porozmawiajmy o tym, Częstochowa 2009 r., ISBN: 978-83-7424-542-5; wiek 5+

, Rolf Barth, przekład Grażyna Chamielec, ilustracje Daniela Bunge, Wydawnictwo Kinderkulka, Warszawa 2019 r., ISBN: 978-83-951792-7-3, wiek 5+; (recenzja tutaj )

Mój młodszy brat, Monika Krajewska, ilustracje Bogusław Orliński, wydawnictwo Media Rodzina, Poznań 2009 r., ISBN: 978-83-7278-364-6, wiek 6+, (recenzja ); zespół Downa

Wszystko jest możliwe, Magda Papuzińska, Wydawnictwo Pierwsze, Lasek 2007 r., ISBN: 978-83-923288-5-8; wiek 12+; porażenie mózgowe brata

, Katarzyna Ryrych, Wydawnictwo Stentor, Warszawa 2011 r., ISBN: 978-83-61245-67-4, wiek 12+, (recenzja ), zespół Downa siostry

Życie pod psem, który wabi się depresja, Matthew i Ainsley Johnstone (tekst i ilustracje), przekład Joanna Nowakowska, Wydawnictwo Media Rodzina, Poznań 2010 r., ISBN: 978-83-7278-420-9, wiek 15+; depresja członka rodziny

DYSLEKSJA

Igor, Barbara Ciwoniuk, ilustracje Katarzyna Kołodziej, Wydawnictwo Literatura, Łódź 2011 r., ISBN: 978-83-7672-145-3, wiek 12+

Książkowe królestwo, Lidia Ippoldt w: Magiczne bajki na dziecięce smutki. Bajki pomagajki dla nieco starszych dzieci, Wydawca Urząd Miasta i Gminy w Skawinie, Skawina 2012 r., ISBN: 978-83-60941-89-8, wiek 6+

DZIECKO 'ROZPIESZCZONE' (nieposłuszne, uparte, roszczeniowe)

Kapciuszek w: Siedmiu wspaniałych i sześć innych nie całkiem nieznanych historii , Roksana Jędrzejewska-Wróbel, ilustracje Joanna Olechnowicz-Czernichowska, Wydawnictwo Bajka, Warszawa 2010 r., ISBN: 978-83-61824-24-4, wiek 6+; (recenzja tutaj )

Królewicz, Dorota Suwalska, w: , red. Katarzyna Klimowicz, ilustracje Marcin Piwowarski, Nasza Księgarnia, Warszawa 2009 r., ISBN: 978-83-10-11667-3, wiek 5+, (recenzja )

Paweł Porywczy w: Kiedy Pani Złość przychodzi z wizytą. Terapeutyczne opowiadania dla impulsywnych dzieci, Erika Meyer-Glitza,przekład Magdalena Jałowiecka, Wydawnictwo Jedność, Kielce 2001, ISBN: 83-7224-316-6, wiek 5+

EUROSIEROCTWO

, Piotr Rowicki, Wydawnictwo Literatura, Łódź 2017 r., ISBN: 978-83-7672-559-8, wiek 10+; (recenzja tutaj )

Samotni.pl, Barbara Kosmowska, Wydawnicto Literatura, Łódź 2018 r., ISBN: 978-83-7672-586-4, wiek 15+

Tata, gotuj kisiel! Barbara Stenka, ilustracje Anna Wielbut, Wydawnictwo Literatura, Łódź 2016 r., ISBN: 978-83-7672-422-5, wiek 8+

HOMOSEKSUALIZM

Kim jest ślimak Sam? , Maria Pawłowska, Jakub Szamałek, ilustracje Katarzyna Bogucka, Krytyka Polityczna, Warszawa 2015 r., ISBN: 9788364682513, wiek 7+; (recenzja tutaj )

, Linda de Haan i Stern Nijlanda, przekład Robert Biedroń, Wydawnictwo AdPublik, Warszawa 2010 r., ISBN: 978-83-926199-2-5, wiek 5+; (recenzja )

Mała książka o homofobii, Anna Laszczuk, ilustracje Beata Sosnowska, Wydawnictwo Czarna Owca, Seria Bez Tabu, Warszawa 2010 r., ISBN: 978-83-7554-241-7, wiek 15+

Zlatanka i ukochany wujek , Pija Lindenbaum (tekst i ilustracje), przekład Katarzyna Skalska, Wydawnictwo Zakamarki, Poznań 2012 r., ISBN: 978-83-7776-024-6, wiek 6+; (recenzja )

Z Tango jest nas troje , Justin Richardson, Peter Parnell, przekład Katarzyna Remin, wydawnictwo AdPublik, Warszawa 2009 r., ISBN: 978-83-926199-1-8, wiek 3+; (recenzja )

LĘK PRZED DENTYSTĄ

Basia i dentysta, Zofia Stanecka, ilustracje Marianna Oklejak, Wydawnictwo Egmont, Warszawa 2015 r., ISBN: 978-83-237-5243-1, wiek 4+

Kamyczek u dentysty, Johanne Mercier, Wydawnictwo Rea, Konstancin-Jeziorna 2007 r., ISBN: 978-83-7141-824-2, wiek 3+

Krokodyl Benio u dentysty w: Blogowe dbajki. Bajki, które dbają o rozwój dziecka, opracowanie zbiorowe, red. Marzena Dobosz, wydawnictwo dbajki, Warszawa 2012 r., ISBN: 978-83-63033-04-0, wiek 5+

Rycerz i jego giermek w: Bajki Terapeutyczne. Część II, Maria Molicka, Wydawnictwo Media Rodzina, Poznań 2003 r., ISBN: 978-83-7278-099-7, wiek 5+

Syrenka w: Bajki na dobry sen, Gerlinde Ortner, przekład Zbigniew Dalewski, Wydawnictwo Świat Książki, Warszawa 1996 r. , ISBN: 83-7129-830-7, wiek 5+

Zuzia idzie do dentysty, Liane Schneider, ilustracje Eva Wenzel-Bürger, przekład Emilia Kledzik, Seria Mądra Mysz, Wydawnictwo Media Rodzina, Poznań 2011 r., ISBN: 978-83-7278-304-2, wiek 4+

LĘK PRZED LEKARZEM

Będę badany, ale jak? Objaśniamy dzieciom badania, Hoehl Mechthild, ilustracje Gisela Dürr, Wydawnictwo MediPage, Warszawa 2006 r.,ISBN: 83-89769-20-4; wiek 4+

Idę do lekarza, Aleksandra Stańczewska, seria Julka poznaje świat, Wydawnictwo Aksjomat, Kraków 2008 r., ISBN: 978-83-7118-647-9; wiek 4+

Kamilka idzie do doktora, Nancy Delvaux, przekład Agata Szeszko, ilustracje Aline de Petigny, Wydawnictwo Grafag, Warszawa 2005 r., ISBN: 83-88437-49-6; wiek 4+

Kamyczek u doktora, Joceline Sanschagrin, Wydawnictwo Rea, Konstancin-Jeziorna 2002 r., ISBN: 83-7141-449-8, wiek 3+

Kotek Pimpuś i doktor Igiełka, Lidia Ippoldt w: Bajkowa niania. Bajki pomagajki dla dzieci, Wydawca Urząd Miasta i Gminy w Skawinie, Skawina 2011 r., ISBN: 978-8360941-37-9, wiek 4+

Staś Pętelka. Dzielny pacjent, Barbara Supeł, ilustracje Agata Łuksza, Wydawnictwo Zielona Sowa, Warszawa 2019 r., ISBN: 978-83-815-4135-0, wiek 4+

Tupcio Chrupcio. Idę do lekarza, Eliza Piotrowska, ilustracje Marco Campanella, Wydawnictwo Wilga, Warszawa 2013 r., ISBN: 978-83-259-0693-1, wiek 3+

Zuzia idzie do lekarza, Liane Schneider, przekład Emilia Kledzik, ilustracje Eva Wenzel-Bürger, Seria Mądra Mysz, Wydawnictwo Media Rodzina, Poznań 2012 r., ISBN: 978-83-7278-625-8, wiek 4+

LĘK PRZED ZGUBIENIEM SIĘ

Co jeśli się zgubię? Jak zachować się w tłumie, Dagmar Geisler (tekst i ilustracje), przekład Magdalena Jałowiec, Wydawnictwo Jedność, Kielce 2020 r., ISBN: 978-83-8144-132-2, wiek 5+

Czarna Wrona, Małgorzata Strękowska-Zaręba, w: red. Katarzyna Klimowicz, ilustracje Marcin Piwowarski, Wydawnictwo Nasza Księgarnia, Warszawa 2011 r., ISBN: 978-83-10-11944-5, wiek 5+; (recenzja tutaj)

O Jacusiu, który zgubił się w sklepie w: Jak Anitce uciekły zabawki, Jacuś zgubił się w sklepie i inne historyjki , Małgorzata Zółtaszek, ilustracje Artur Nowicki, Oficyna Wydawnicza G&P, Poznań 2012 r., ISBN: 978-83-7272-265-2, wiek 4+; (recenzja )

Zgubiłam się i znalazłam, Jeniffer Moore-Mallinos, przekład Beata Śliwińska, ilustracje Marta Fabrega, Wydawnictwo Edycja Świętego Pawła, Częstochowa 2009 r., ISBN: 978-83-7424-541-8, wiek 4+

Zuzia się zgubiła, Liane Schneider, przekład Emilia Kledzik, ilustracje Annette Steinhauer, Seria Mądra Mysz, Wydawnictwo Media Rodzina, Poznań 2012 r. , ISBN: 978-83-7278-622-7, wiek 5+

MOCZENIE SIĘ

Kamilka zrobiła siusiu w majtki, Nancy Delvaux, przekład Agata Szeszko, ilustracje Aline de Petigny, Wydawnictwo Grafa, Warszawa 2005 r., ISBN: 83-88437-52-6, wiek 3+

Kłopotliwa sprawa z WC, Aleksandra Starczewska, seria Julka poznaje świat, Wydawnictwo Aksjomat, Kraków 2010 r., ISBN: 978-83-7118-575-5, wiek 4+

Moczenie nocne - jak sobie poradzić z tym problemem w: , Doris Brett, przekład Hanna Dankiewicz, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2005 r., ISBN: 978-83-87957-67-4, wiek 4+; (recenzja tutaj)

NIEPEŁNOSPRAWNOŚĆ W RODZINIE

PLOTKA (pomówienie, raniąca siła słów)

Albercie, ty złodzieju!, Gunilla Bergström (tekst i ilustracje), przekład Katarzyna Skalska, Wydawnictwo Zakamarki, Poznań 2019 r., 978-83-7776-192-2, wiek 5+

Nędzny tchórz, Paweł Beręsewicz (pokojowość) w: Gorzka czekolada i inne opowiadania o ważnych sprawach, Paweł Beręsewicz i inni, ilustracje Anita Głowińska, Wydawnictwo Prószyński i S-ka, Warszawa 2016 r., ISBN: 978-83-8097-004-5, wiek 11+; (recenzja )

Niebieska niedźwiedzica, Joanna M. Chmielewska, ilustracje Jona Jung, Wydawnictwo Bajka, Warszawa 2012 r., ISBN:978-83-61824-49-7, wiek 6+; (recenzja )

Sto godzin nocy, Anna Woltz, przekład Jadwiga Jędryas, Wydawnictwo Dwie Siostry, Warszawa 2019 r., ISBN: 978-83-65341-95-2, wiek 15+

RODZIC OPUSZCZA DZIECKO, rodzinę

Krzycz po cichu braciszku, Ivona Březinová, przekład Mirosław Śmigielski, Wydawca Stara Szkoła, Wołów 2018 r., ISBN: 978-83-66013-08-07, wiek 15+

Lilana, Małgorzata Strękowska-Zaremba, ilustracje Daniel de Latour, Wydawnictwo Nasza Księgarnia, Warszawa 2019 r., ISBN: 978-83-10-13535-3, 10+

Moja siostra mieszka na kominku, Annabel Pitcher, przekład Donata Olejnik, Wydawnictwo Papierowy Księżyc, Słupsk 2013 r, ISBN: 978-83-61386-30-8, wiek 12+

Morze ciche , Jeroen Van Haele, przekład Jadwiga Jędryas, ilustracje Sabien Clement, Wydawnictwo Nasza Księgarnia, Warszawa 2017 r., ISBN: 978-83-10-13115-7, wiek 7+; (recenzja tutaj )

My dwie, my trzy, my cztery, Sarah Crossan, przekład Małgorzata Glasenapp, Wydawnictwo Dwie Siostry, Warszawa 2018 r. , ISBN: 978-83-8150-013-5, wiek 15+

Wszystko jest możliwe, Magda Papuzińska, Wydawnictwo Pierwsze, Lasek 2007 r., ISBN: 978-83-923288-5-8, wiek 12+

RODZINA PATCHWORKOWA, nowi partnerzy rodziców, przyrodnie rodzeństwo

Bercik i niuniuch, Petra Soukupova, przekład Julia Różewicz, ilustracje Petr Korunka , Wydawnictwo Afera, Wrocław 2015 r., ISBN: 978-83-937711-8-9, wiek 9+

Doris ma dość , Pija Lindenbaum (tekst i ilustracje), przekład Katarzyna Skalska, Wydawnictwo Zakamarki, Poznań 2016 r., ISBN: 978-83-7776-128-1, wiek 4+; (recenzja tutaj )

Dziewczynka z walizkami ,Jacqueline Wilson, przekład Ewa Rajewska, Wydawnictwo Media Rodzina, Poznań 2003 r., ISBN: 83-7278-084-6, wiek 8+; (recenzja )

Kość niezgody, w: Bajki terapeutyczne... na dobry dzień i jeszcze lepsze jutro. Poradnik pozytywnego myślenia, działania i odczuwania, Barbara Stańczuk, Wydawnictwo Martel, Kalisz 2015 r., ISBN: 978-83-64859-75-5, wiek 4+

My dwie, my trzy, my cztery, Sarah Crossan, przekład Małgorzata Glasenapp, Wydawnictwo Dwie Siostry, Warszawa 2018 r., ISBN: 978-83-8150-013-5, wiek 15+

Nowa rodzina - jak ułatwić dziecku przystosowanie się do nowej smytuacji w: Bajki, które leczą część II , Doris Brett, przekład Hanna Dankiewicz, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2005 r., ISBN: 978-83-87957-67-4, wiek 6+; (recenzja tutaj )

Rok Szczura, Clare Furniss, przekład Katarzyna Rosłan, Wydawnictwo Dwie Siostry, Warszawa 2016 r., ISBN: 978-83-64347-81-8, wiek 15+

Tata, gotuj kisiel! Barbara Stenka, ilustracje Anna Wielbut, Wydawnictwo Literatura, Łódź 2016 r., ISBN: 978-83-7672-422-5, wiek 8+

Tata na miarę, Davide Cali, przekład Zuzanna Naczyńska, ilustracje Anna Laura Cantone, Wydawnictwo Egmont, Warszawa 2007 r., ISBN: 978-83-237-1807-9, wiek 5+

, Alexandra Maxainer, Anke Kuhl, przekład Katarzyna Weintraub, Wydawnictwo Sam, Racibórz 2019 r., ISBN: 978-83-953321-0-4, wiek 5+; (recenzja tutaj)

Zuzanka z pistacjowego domu, Barbara Gawryluk, ilustracje Małgorzata Flis, Wydawnictwo Literatura, Łódź 2009 r., ISBN: 978-83-61224-98-3, wiek 8+

SPRZĄTANIE POKOJU

Franklin mały bałaganiarz, Paulette Bourgeois, przekład Patrycja Zarawska, ilustracje Brenda Clark, Wydawnictwo Debit, Bielsko-Biała 2008 r., ISBN: 978-83-7167-243-9, wiek 4+

Małgosia i niecodzienne porządki, Christine Merz, przekład Adam Girzejowski, ilustracje Betina Gotze-Beek, Wydawnictwo Jedność, Kielce 2008 r., ISBN: 978-83-7442-637-4, wiek 5+

O Anitce, której uciekły zabawki, bo nie chciała ich sprzątać w: Jak Anitce uciekły zabawki, Jacuś zgubił się w sklepie i inne historyjki , Małgorzata Zółtaszek, ilustracje Artur Nowicki, Oficyna Wydawnicza G&P, Poznań 2012 r., ISBN: 978-83-7272-265-2, wiek 4+, (recenzja tutaj )

Porządeczek i Bałaganiak, Ryszard Cebula, w: Bajkoterapia, czyli dla małych i dużych o tym, jak bajki mogą pomagać , red. Katarzyna Klimowicz, ilustracje Marcin Piwowarski, Wydawnictwo Nasza Księgarnia, Warszawa 2009 r., ISBN: 978-83-10-11667-3, wiek 5+; (recenzja )

Przygoda Zosi w bałaganowie w: Bajki na dobry sen, Gerlinde Ortner, przekład Zbigniew Dalewski, Wydawnictwo Świat Książki, Warszawa 1996 r., ISBN: 83-7129-830-7, wiek 5+Wielki bałagan i jeszcze większe porządki, Christine Merz, przekład Ewa Pstraś-Kołodziej, ilustracje Barbara Korthues, Wydawnictwo Jedność, Kielce 2011 r., ISBN: 978-83-7660-120-5, wiek 5+

STAROŚĆ, NIEDOŁĘŻNOŚĆ

Babcia Rabuś, David Walliams, przekład Karolina Zaremba, ilustracje Tony Ross, Wydawnictwo Mała Kurka, Piastów 2013 r., ISBN: 978-83-62745-12-8, wiek 9+

Droga na górę, Marianne Dubuc (tekst i ilustracje), przekład Justyna Bednarek, Wydawnictwo Wytwórnia, Warszawa 2019 r., ISBN: 978-83-64011-66-5, wiek 5+

, Wojciech Widłak, Media Rodzina, Poznań 2011 r., ISBN: 978-83-7278-532-9, wiek 7+; (recenzja tutaj )

# data[].attributes.attachment_link.title
Książki na konkretne problemy - Biblioteczka-apteczka

# data[].attributes.attachment_link.description
Dostaję wiele pytań od rodziców szukających książek, które mogą pomóc w rozwiązywaniu dziecięcych problemów. Zamieściłam poniżej listę trudnych sytuacji, z którymi często borykają się dzieci w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym (np. lęki nocne, śmierć zwierzątka, pojawienie się młodszego rodzeństwa, hospitalizacja, adaptacja przedszkolna) i przyporządkowane do nich tytuły książek (nie tylko typowych bajek terapeutycznych [1]), których lektura może być „lekarstwem" na dany problem.