# data[].attributes.body
Je zou kunnen denken dat dat er technische redenen zijn waarom het langer duurt voordat Nederland 5G heeft, maar de echte reden is te vinden in Burum. In dit Friese dorpje bevindt zich namelijk een afluisterstation van de Nederlandse inlichtingendiensten. Dit station heeft twee grote en negen kleine schotels waarmee satellietcommunicatie wordt onderschept. Dit afluisteren gebeurt echter op de 3,5 GHz-bandbreedte: dezelfde bandbreedte die 5G gaat gebruiken. Het delen van deze frequentie werkt niet en beide netwerken ondervinden storing van elkaar.

Eind vorig jaar is besloten dat het station naar een ander land in Europa wordt verplaatst. Die verhuizing zou uiterlijk 2022 gerealiseerd moeten zijn. Waarheen wordt niet bekendgemaakt. Gezien T-Mobile belooft om al eind 2020 5G te kunnen aanbieden ligt het in de loop der verwachtingen dat er al delen zullen zijn uitgeschakeld van het station in Burum. Anders kan het noorden van Nederland hinder verwachten als ze van 5G gebruik willen maken.

# data[].attributes.body
Nederland is niet de koploper als het over 5G gaat. Er zijn al meerdere landen die het nieuwe communicatienetwerk hebben. Deze landen zijn onder andere Zuid-Korea, het Verenigd Koninkrijk, Duitsland en de Verenigde Staten. Deze landen zijn meteen begonnen met de uitrol van 5G sinds eind 2018.

# data[].attributes.attachment_link.title
5G-uitrol in Nederland mag doorgaan van rechter

# data[].attributes.attachment_link.description
Uitspraak in kort geding: 5G-netwerk mag worden uitgerold

# data[].attributes.headline
Onderzoeksvraag 3: Wat betekent het 5G-netwerk voor de gezondheid?

# data[].attributes.subject
Onderzoeksvraag 3: Wat betekent het 5G-netwerk voor de gezondheid?

# data[].attributes.body
Er is veel wetenschappelijk onderzoek gedaan naar elektromagnetische straling. De wetenschappelijke consensus luidt tot nu toe steeds dat mobiele straling ongevaarlijk voor de gezondheid is. Deze dringt maar mondjesmaat het lichaam binnen, te kort om voor schade te zorgen. Straling komt ook uit bronnen zoals zonlicht, de intensiteit daarvan is vele malen hoger.

Hoewel niet bewezen is dat 5G schadelijk is, is omgekeerd ook niet onbetwistbaar bewezen dat het 100 procent veilig is. De eerste 5G-proefmetingen laten volgens het RIVM weliswaar zien dat straling onder de Europese maximumnormen blijven, tegelijk blijft onzeker aan hoeveel straling Nederlanders straks in de praktijk worden blootgesteld. Zeker als het aantal masten nog groter blijkt dan nu voorzien.  In de blootstellingslimieten is door een marge rekening gehouden met de onzekerheden in het wetenschappelijk onderzoek. De blootstellingslimieten bepalen wat de maximale sterkte van elektromagnetische velden is waaraan mensen mogen worden blootgesteld. Dat betekent dat de signalen van alle antennes, wifi-routers en mobiele telefoons bij elkaar opgeteld onder de blootstellingslimieten moeten blijven. Dit verandert niet met de komst van 5G.

# data[].attributes.headline
Onderzoeksvraag 2: Wat verschilt 5G straling van 4G straling technisch gezien?

# data[].attributes.subject
Onderzoeksvraag 2: Wat verschilt 5G straling van 4G straling technisch gezien?

# data[].attributes.body
2G, 3G, 4G of 5G: de straling is hetzelfde. Wat wel verschilt is de wijze waarop mobiele signalen worden uitgezonden. Een deel van de 5G-masten bundelt mobiele straling, richt deze op individuele gebruikers en kan hen zelfs volgen. Zo vergroten dergelijke Massive Mimo-antennes de hoeveelheid mobiele straling. hoewel de duur beperkt is en er in de directe omgeving juist minder elektromagnetische velden zijn. Ander verschil is dat 5G meer van hoge radiofrequenties gebruik maakt. Die dringen juist minder ver het lichaam binnen dan 3G- of 4G-straling. Tegelijk zorgt dat er juist voor dat veel meer masten nodig zijn om dezelfde goede dekking te garanderen.

# data[].attributes.headline
Onderzoeksvraag 1: Welke voordelen biedt het 5G-netwerk t.o.v. het 4G-netwerk?

# data[].attributes.subject
Onderzoeksvraag 1: Welke voordelen biedt het 5G-netwerk t.o.v. het 4G-netwerk?

# data[].attributes.body
In de eerste plaats biedt 5G natuurlijk een sneller datanetwerk waardoor er naar schatting tien keer meer data per tijdseenheid kan worden verstuurd en ontvangen dan 4G. Het moet ook de reactiesnelheid tussen het uitzenden van een signaal en het ontvangen van een respons verhogen, een lagere latency. Bovendien zullen 5G-netwerken meer apparaten binnen eenzelfde radius ondersteunen dan wat 4G nu toelaat. Waar de oude standaard honderdduizend apparaten per vierkante kilometer ondersteunt, kan de nieuwe er 1 miljoen aan.

Nieuwe technologieën zullen vooral profiteren van de lagere latency. Zelfrijdende auto’s moeten zo snel mogelijk kunnen reageren op onverwachte gebeurtenissen op de weg. Bij een noodinterventie kunnen ambulanciers slimme brillen dragen die via een 5G-verbinding live video’s opnemen en streamen. Dokters kunnen vanuit het ziekenhuis meekijken en aanwijzingen geven. Met de huidige 4G-standaard is de beeldkwaliteit daar nog te laag voor en is er te veel vertraging op de verbinding. Omdat het meer op software dan op hardware gebouwd is, kan je een 5G-netwerk ook virtueel in stukjes verdelen, een principe dat network slicing heet. Je zou bijvoorbeeld één slice of stukje kunnen optimaliseren voor lage latency, wat ideaal is voor zelfrijdende auto’s. Een andere slice kan je dan toewijzen aan smartphones, waar je hoge datasnelheden biedt.

Al die verbeteringen maken van 5G meer dan zomaar een 4G-netwerk op speed. Heel wat nieuwe toepassingen worden ermee mogelijk, en sommige daarvan komen de gezondheid ten goede.

# data[].attributes.body
- Telefoon met 5G ondersteuning nodig
- Schade door te veel opwarming
- Brandstichting zendmasten
- Meer zendmasten

# data[].attributes.body
- Sneller internet
- Korte reactietijd met als   gevolg dat het internet stabieler en betrouwbaarder is
- Hogere capaciteit
- Aansturing operatie op afstand en zelfrijdende auto's
- Lager stralingstype

# data[].attributes.body
Voor 5G-internet heb je een smartphone nodig met een 5G-modem. Zo’n toestel ondersteunt hogere datasnelheden. Je hebt ook een 5G-abonnement nodig.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
KPN, T-Mobile en Vodafone hebben al 5G-ready-abonnementen. Ook zijn er smartphones met 5G-modem. De belofte: supersnel mobiel internet.

Wat is 5G?

5G is de opvolger van 4G. Het is de vijfde generatie in mobiele netwerken. 5G maakt heel snel mobiel internet mogelijk. De downloadsnelheid kan oplopen tot 1Gbps. Dat is 10 keer sneller dan het huidige mobiele internet. Ook ben je veel sneller verbonden met het netwerk. Daardoor is het internet stabieler en betrouwbaarder.

Wat kun je met 5G?

Supersnel internet is handig om even snel een film te downloaden. Bijvoorbeeld vlak voor een vliegreis. Verder is er op dit moment nog geen baanbrekende toepassing die zoveel snelheid nodig heeft. Mogelijk komt die vanuit de gaming en virtual reality hoek.

Wat heb je nodig voor 5G?

Voor 5G-internet heb je een smartphone nodig met een 5G-modem. Zo'n toestel ondersteunt hogere datasnelheden. Je hebt ook een 5G-abonnement nodig.

Wat is 5G ready?

Providers gebruiken de term '5G ready' voor een toestel of abonnement dat geschikt is voor 5G. Bij T-Mobile heb je bij Unlimited abonnementen toegang tot 5G-internet wanneer het er is.

De Red-abonnementen van Vodafone en die van KPN Hussel zijn ook 5G ready. Je betaalt op dit moment geen extra kosten om 5G ready te zijn.

Wanneer is het 5G netwerk beschikbaar?

Vodafone biedt vanaf eind april 5G internet aan in een deel van Nederland. KPN en T-Mobile hebben aangegeven 5G internet aan te bieden nadat de eerste frequentieveiling heeft plaatsgevonden.

In eerste instantie merk je weinig verschil in snelheid. Providers zullen de vrijgekomen frequenties vooral gebruiken voor het verbeteren van hun 4G-netwerk.

In 2022 vindt de tweede 5G-frequentieveiling plaats. Daarna volgt het 5G-netwerk waarmee je op veel plekken supersnel kunt internetten.

Hoe zit het met de straling bij het 5G-netwerk?

Er zijn zorgen over de gevolgen van 5G voor de gezondheid. De straling van de antennes in het 5G-netwerk zou schadelijk zijn. Voor een goed bereik breiden providers hun netwerk uit met heel veel nieuwe zendmasten. Dat zorgt voor angst voor de negatieve effecten van straling.

Wetenschappelijk onderzoek naar straling heeft tot nu toe geen schadelijke effecten op de gezondheid zijn aangetoond. Een studie van de RIVM geeft aan dat gemeten straling van 5G netwerken onder de gangbare limieten ligt.

Meer lezen

# data[].attributes.attachment_link.description
KPN, T-Mobile en Vodafone hebben al 5G-ready-abonnementen. Ook zijn er smartphones met 5G-modem. De belofte: supersnel mobiel internet. 5G is de opvolger van 4G. Het is de vijfde generatie in mobiele netwerken. 5G maakt heel snel mobiel internet mogelijk. De downloadsnelheid kan oplopen tot 1Gbps. Dat is 10 keer sneller dan het huidige mobiele internet.

# data[].attributes.body
We zijn steeds afhankelijker van draadloze communicatie. Steeds meer diensten worden digitaal geleverd en steeds meer apparaten zijn aangesloten op het internet en communiceren automatisch met elkaar. Of het nu gaat om werk of privé.

Het 5G-netwerk moet de groeiende vraag van consumenten en bedrijven naar meer en snellere mobiele datacommunicatie opvangen. Het huidige 4G-netwerk kan die groeiende vraag in de toekomst niet meer aan. 5G is de vijfde generatie in mobiele netwerken..  5G is 10 keer sneller dan het huidige mobiele internet. Ook ben je veel sneller verbonden met het netwerk. Daardoor is het internet stabieler en betrouwbaarder.