# data[].attributes.body
"Söz konusu kültür mirasının kentle, kentli ile bütünleşmesi, farklı bir döneme ilişkin birikimi kent yaşamına dahil ederek tarihsel süreklilik sağlaması beklenmektedir. Bu anlamda üst ölçekte alanın kentsel doku içinde nasıl bir odak noktası olabileceğinin düşünülmesi de önemli olacaktır. Ziyaretçi merkezi olarak da işlev görecek alanda arkeolojik alanla birlikte örgütlenen, sergi, araştırma ve eğitim birimlerini kapsayan bir tasarım öngörülmektedir. Bu noktada ziyaretçinin şehrin sokaklarından arkeolojik alana doğru yönelerek tasarlanacak kompleks içerisinde izleyeceği bir gezi rotasının oluşturulması temel tasarım problemlerinden birisidir. Ayrıca açık alanda yer alan buluntuları çevre koşullarından koruyacak bir örtünün de tasarım ile entegre bir biçimde ele alınması gerekmektedir.

Buluntuların sergilenmesi geleneksel sergi yöntemlerinin yanı sıra dinamik sergi yöntemleri (dijital, görsel-işitsel) ile sağlanmalıdır. Arkeoparklarda uygulanan sunum yöntemlerinin klasik sunum yöntemlerinden ve müzelerden en temel farkı, kültür varlıklarının durağan bir ortamda sergilenmesi değil, dinamik sunum yöntemleri yardımı ile daha iyi algılanmasının sağlanmasıdır. Arkeoparklarda dikkat çeken en önemli sunum biçimlerini deneysel arkeoloji uygulamaları, üç boyutlu canlandırmalar ve teknoloji kullanımı oluşturmaktadır (Eres vd., 2016). Bu bağlamda farklı yaş grubundaki ziyaretçilerin aktif eğitimine olanak verecek olanakların sunulması (deneysel arkeoloji gibi) beklenmektedir.

Bunun yanında kazı ekibinin kullanımına yönelik bir kazı evi (arkeoloji laboratuvarı, çalışma alanları ve konaklama birimleri) de projenin önemli bir parçasını oluşturmaktadır. Bu tür arkeolojik kazı alanlarında genellikle geniş katılımlı ve inter-disipliner bir ekip çalışmaktadır. Ancak alanın kent içi bir noktada yer alması dolayısıyla kazı ekibine yönelik kazı evi fonksiyonu beş kişilik bir konaklama ile sınırlandırılmıştır. Ancak ekibin gün içerisindeki ihtiyaçları düşünülerek bu bölümün kurgusu öğrenciler tarafından detaylandırılacaktır.

Arkeolojik alanın sınırları yapılan çalışmalarla haritada belirlenmiştir. Bu alan içerisinde günümüzde konut yapılarının da kısmen yer aldığı görülmektedir. Ön görülecek projenin yerleşeceği konum çeşitli parametreler düşünülerek kararlaştırılmalıdır. Alan içerisinde senaryoya göre buluntular ile yakın temas halinde kurgulanacak her türlü strüktürün zemine minimum müdahale ile hafif, sökülebilir sistemlerle sağlanması gerekmektedir. Arkeopark kavramının içeriği göz önünde bulundurularak arkeolojik mirasla ilişki kurulacak ve çevresindeki kent sakinlerinin de dahil olabileceği bir peyzaj kurgusu da tasarım problemlerinden biridir."

# data[].attributes.body
Proje kapsamında benimsenen rehber fikirler aşağıdaki gibidir:

Ulaşılabilirlik

Alanın kent dokusu içerisinde ulaşıma açık ve erişilebilir olması

Bütünleşme
Küçükyalının dokusunda yer alan kentsel ögeler ile etkileşimini artırıp, kazı tamamlansa dahi burayı kentsel bir odak    noktası haline getirerek halka arkeolojik bir disiplin ve eğitim aşılanmalı

Kullanım
Kazıların tamamlanıp kente bir kültür ögesi katmanın yanında geçmişi bugün içerisinde yaşatarak hem arkeoloji camiasına hem de alanın bulunduğu mahalleye bir katkı sağlamalı

Geliştirme

Alanın mecvut potansiyelini geliştirip, günümüz kültürü ile birleşerek daha zengin ve kullanışlı bir alan haline getirilmeli

# data[].attributes.attachment_link.title
Tuğçe Nur ARICAN-Feyza Nur ÇİMEN_1.pafta_3.jüri analiz paftası

# data[].attributes.body
Yaklaşım olarak kentin hafızasını canlandıran alanı suya yaklaştıran Satyrosun sarnıç olma halini duyumsatan suyun izinin takip edildiği  kentsel rota önerisinde bulunuldu. Kentin içindeki kentsel boşluklar tespit edilerek rotaya durak olarak dahil edildi. Atıl kalmış yeşil alanların yeniden ele alınarak rotaya dahil edilmesiyle sürdürülebilir yaklaşım

hedeflendi. Konsept yaklaşımı doğrultusunda; yerleşim planında, sarnıcın giriş noktasının karşısında  alanda rekreatif fonksiyonlar, giriş noktası, idari birim ve ziyaretçi merkezi kurgusu öngörüldü. Daha sonrasında rota devamında kazı evi deneysel arkeoloji alanı ve laboratuvar önerisi Gürkan sokağında önerildi. Gürkan sokağın doğu tarafında kentsel boşlukların kullanılmasıyla atölyeler, eğitsel arkeoloji alanları, kafe, dinlenme alanları önerildi. Mevcutta cami avlusunun güneybatısında bulunan çay  bahçesi alanına tarihsel hafızayı canlandırmak adına bostan kurgusu önerildi.

# data[].attributes.body
Kullanıcılar müzenin alt kotundan içeri girerek sergi alanına ulaşır. Girişte danışma vestiyer ve ıslak hacimler yer almaktadır. Bu birimlerin arkasındaysa ofis birimleri bulunmaktadır. Bu birimlerin ışık alması tavandaki peyzajla bütünleşen camlarla sağlanmaktadır. Müzenin ikinci bölümü ise yine afet riski sebebiyle yıkılması planlanan konutların konumu referans alınarak yer altında devam etmektedir. Bu alanda sergiyi rampalarla yavaş yavaş yükselerek gezen kullanıcılar zemin kotuna ulaşır. Satiros Manastırı’nın diğer ismi olan ve Türkçe’de yükselen anlamına gelen Ανατελλων(Anatellon) kavramından ve yer altından zemine ulaşarak kendisini gösteren arkeolojik alandan esinlenilerek bu şekilde bir dolaşım kurgusu tasarlandı.

Müzenin rampalarla yükselmesi sayesinde sergi bölümünün çatısı da eğimli olarak tasarlandı ve bu sayede gezi platformuna engelsiz erişim sağlanmış oldu. Gezi platformu +16.00 kotunda devam ederek laboratuar ve atölyelerin bulunduğu yapının üst kotundaki terasa ulaşılır. Terastaki tavan açıklıklarından laboratuar çalışmalarını gözlemlemek mümkündür. Bu terasın Saray Sokağa doğru yaptığı çıkma sayesinde, eskiden olduğu gibi hem arkeolojik alan hem denizle ilişki sağlanmış oldu.

# data[].attributes.body
Arkeopark programı kapsamında gerekli işlevler belirlenerek bu işlevlere uygun yapılar oluşturuldu. Yapılar vaziyet planı üzerinde arazinin yapısına ve çevresel faktörlere duyarlı olacak şekilde konumlandı. Yapıların konumlanışına göre peysaj düzenlendi. Arazinin eğimi de göz önünde alınarak yapılarla kot ilişkileri değerlendirildi. Bu kot ilişkileri ele alınarak yapıların konumlanışı ve kütlesel hareketleri belirlendi.

Bu proje konseptinde yer alan yapılarda işlev olarak; bir adet müze, bir adet kazı evi, deneysel arkeoloji laboratuvarı, kütüphane, konaklama alanı, kafeterya ve konferans salonu bulunmakta. Bu yapıların arasında ise arazinin ve kalıntıların tarihi yapısıyla ve doğal çevreyle uyumlu olacak şekilde işlevsel hale gelmeye müsait olan konstrüktif elemanlar yer aldı. Bu elemanlar, eni ve boyu genellikle 2m x 2m olacak şekilde ölçülenen ahşap tablalar ve onları destekleyen çelik çubuklar olarak biçimlendi. Bu konsrtüktif elemanlar yer yer bi etkinilk alanına dönüşebilirken, yer yer sirkülasyonun ana kaynağı olan elemanlar haline geldi. Bu konsrtüksiyonlar yapıların cephelerini sararak bazı noktalarda saçağa evrilirken, bazı noktalarda oturma alanlarına dönüştü. Bir sirkülasyon aracı olmaktan öteye giden bu elemanlar aynı zamanda sarnıcın üzerinde yeni işlevler üretmekte ve yapıların birbiriyle olan ilişkisini güçlendirmekte.

# data[].attributes.headline
"BALIKLI RUM HASTANESİ ALANINDA PSİKOSOSYAL REHABİLİTASYON ve ENTEGRASYON MERKEZİ"

# data[].attributes.subject
"BALIKLI RUM HASTANESİ ALANINDA PSİKOSOSYAL REHABİLİTASYON ve ENTEGRASYON MERKEZİ"

# data[].attributes.body
“Psikoloji” ve “sosyal” kelimelerinin birleşiminden oluşan “psiko-sosyal” kavramı, insanın çevre faktörlerinden etkilenen ve ruhsal açıdan çeşitli evrelere ayrılan yaşamını ifade eder. Psikososyal rehabilitasyon yaklaşımı psikolojik ve sosyal işlevlerin iyileştirilmesini hedeflemektedir. Bireyin çevresinde sergileyeceği rol performansının yeniden yapılandırılmasına ilişkin müdahaleleri içermektedir. Geleneksel olarak rehabilitasyon, belirti ya da hastalık kontrolünden çok, işlevsel performansın iyileştirilmesine odaklanma biçimiyle tedaviden ayrılır. Bakım merkezlerinde ve evlerde rehabilitasyon uygulamalarında, sosyal geri çekilme durumu yaşayan kişiler üzerinde iyileşmeler olduğu gözlenmiştir. Bu yolla hastalar doğrudan terapötik sürece dahil olurlar ve sosyal kurumlara alışırlar. Korumalı ve yalıtılmış bir ortamda tedavi gören diğer hastalardan daha hızlı bir şekilde sosyal durumu benimseme becerileri kazanırlar (WHO raporu 2001).
Tedavi, yaşanılan ruhsal hastalıklarla ilişkili belirtilerin ortadan kaldırılmasına yönelik tüm müdahaleleri içermektedir. İyileşme ise nesnel ve öznel iyileşme seklinde ayrılarak tanımlanabilir. Rehabilitasyon kavramı ise, genel anlamda kişinin zayıflayan, azalan işlevlerinin veya yetilerinin yeniden tesis edilmesidir. Psikososyal Rehabilitasyon (PSR), bir engellilik, fiziksel rahatsızlık ya da ruhsal rahatsızlık nedeniyle ruhsal sıkıntı yaşayan kişilerin, yaşadıkları güçlüklerle daha sağlıklı baş etmelerini, yaşam kalitelerinin artırılmasını ve toplum içerisinde bağımsız yaşam becerilerini sürdürebilmelerini hedefler.

Mimari ve tasarım, şüphesiz tedavi ve iyileşme sürecinin ayrılmaz unsurlarıdır. Ayakta tedavi edilen hastalar, vakit geçirilen aktivite kompleksleri, yataklı tedavi edilen hastalar, dinlenme alanları için koşullara uygun bir şekilde mekanlar yaratılması önem taşımaktadır. En önemlisi de bu hastalıkların, hastaların çeşitleri ve tedavi türleri, merkezin tasarımına yansımak durumundadır. Burada mimar ve tasarımcılara düşen sorumluluk onlar gibi düşünüp, yaşayabilmektir.
Projenin ana kurgusu, yukarıda tanımlanan sınıflama içerisindeki “yataklı rehabilitasyon merkezi” kapsamına karşılık gelmektedir. Öncelikle hastaneye yatmayı gerektirmeyen kronik ruhsal bozukluğu olan kişiler için -50 kişiye kadar (bireysel ve grup terapi)- açık ve esnek bir
toplum hizmeti sağlamak üzere gün boyunca açık kalacak bir ortam sunması beklenmektedir. Bu bireylerin ihtiyaçlarına ve özel durumuna uygun çalışma programlarının bulunduğu uzmanlaşmış hizmetler merkezi olarak tanımlanmıştır. Ayrıca iyileşme sürecini kısaltmak amacıyla tedavisini merkezde yatılı olarak sürdürebilecek kişiler için -30 kişiye kadar (15 kadın-15 erkek)- açık servis birimi olması da ön görülmüştür. Fonksiyonel kapasiteleri ve sosyal çevrelerinde büyük bir bozulma olan, ciddi ruhsal bozukluğu olan kişiler için, mesleğe yönelik fonksiyonel iyileşme programları ve yapılandırılmış faaliyetlerin yürütüldüğü uzmanlaşmış ve özel bir merkez olması düşünülmektedir.
Ergoterapi ve iş-uğraş terapisi alabilecekleri ve bir takım spor aktivitelerini yapabilecekleri sosyal etkinlik alanlarının yanı sıra hastalıkların ilerlemesini veya tekrar oluşmasını önleyici eğitim/bilgilendirme alanlarının da tasarlanması gerekmektedir.
Gün içinde merkezi kullanacak kişiler ile açık serviste konaklaması beklenen kişilerin alanları arasındaki, diğer bir deyişle, merkezdeki kamusal ve özel alanların arasındaki dengenin proje kapsamında gözetilmesi önemlidir.Merkezi kullanacak hastaların yanı sıra hem klinikte hem de açık serviste çalışan personel için ortamdan uzaklaştırıp kendilerini yenileyecekleri dinlenme alanları tasarlanmalıdır. Açık servisteki hastalardan sorumlu hemşireler için de nöbet düzenleri düşünülerek giyinme, yeme-içme ve dinlenme alanları oluşturulmalıdır.

# data[].attributes.body
Makroform ölçekte belirlenen ekolojik koridorlar ve bağlantı aksları kentsel yeşil dokunun bütünleştirici öğeleridir. Yedikule Surları boyunca devamlılığı sağlanmış yeşil dokunun bir zihin koridoru oluşturduğu görülmektedir. Yer yer oluşturulan yeşil bağlantı akslarıyla kent içine ve proje alanına bu koridorun sızması ve süreklilik kazandırılması hedeflenmektedir. Ekolojik koridorlar ve bağlantı noktaları kentsel yeşil dokuyu oluşturmanın yanı sıra içerisinde bulundurduğu sağlık ve kültür yapılarıyla da ilişkilidir. Bu yapılarla kurulacak bağlantılar ne kadar güçlü olursa kent ile kentliler arasındaki bağ da o derecede güçlenmiş olacaktır.

Özellikle Covid19 sonrası toplumda gerek fizyolojik gerekse psikolojik gereksinimler doğmuştur. Psikososyal rehabilitasyon yaklaşımı da tam bu noktada devreye girmektedir. Psikososyal rehabilitasyon yaklaşımı psikolojik ve sosyal işlevlerin iyileştirilmesini hedeflemektedir. Bireyin çevresinde sergileyeceği kişisel performansının yeniden yapılandırılmasına ilişkin müdahaleleri içermektedir. Bu bağlamda sisteme entegre edilen genç, yetişkin birimi ve çocuk birimine ek olarak proje alanının yakınında bulunan Süleymaniye Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Hastanesi ile entegre çalışabilecek hamile birey ve anne adayları için bir birim daha sisteme ilave edilmiştir. Bu birimleri geliştirmek adına aynı zamanda hastaların sosyalleşip, ortak aktivite yapabilmeleri için alanlar oluşturulmuştur. Bu alanlar hasta birimlerinin alt kotunda yer almaktadır. Bunun sebebi ise dışarıdan insanların da sisteme kolayca eklemlenebilmesi ve sosyal bir ortam oluşturulmasıdır. Bu aktivite birimleri ise kütüphane, hamile ve anne bireyler için spor, egzersiz alanları ve çocuk atölyeleridir.

# data[].attributes.body
Proje 4 amacı gerçekleştirmek üzerine kurgulanmıştır:

1)Konsept doğrultusunda hastalar için

kaliteli ve değerli bir yaşam alanı tasarlamak; bu  amaçla hastanede geçirilen uzun süreli konaklamayı restoratif bir süreç bağlamında  değerlendirip, iç ve dış mekan tasarımlarını terapötik (tedavi edici) etki yaratacak biçimde

kurgulamak.

2)Profesyonel ve güvenlikli bir psikiyatrik tedaviyi desteklemek için açık ve işlevsel bir düzen tasarlamak. Psikiyatri kliniklerinin amacı hastanın hastaneye yatmasına neden olan psikiyatrik problemi fark etmesini sağlamak ve iyileşmesine yardım etmektir. Bu nedenle hastanelerde yenilikçi ve ilham veren fiziksel ortamların tasarlanması hem hastalar hem de çalışanlar açısından çok önemlidir.

3)Mevcut yeşil doku, binalar ve diğer peyzaj ögeleri ile bütünleşen yeni ek yapıların ulaşım, erişim ve yaşam alanları

bağlamında bir master plan oluşturmak.

4) Bulunduğu çevrenin yeşil alan ihtiyacının karşılanabileceği kamusal alanlar oluşturmak.

# data[].attributes.body
Hastane   birimlerine   eklenmek   üzere   tasarlanan   psiko-sosyal   rehabilitasyon   ve   entegrasyon merkezinin tasarım sürecinde, hastane içerisinde mevcut omurgayı koruyup güçlendirerek bir yaşam omurgası oluşturmak hedeflenmiştir. Bu omurga yaklaşımı bölgenin okunabilirliğini arttırmakla birlikte farklı işlevlere sahip birimler arasında hiyerarşi kurulmasına da hizmet etmektedir. Çift yönlü olarak tasarlanan  bu  omurgaya farklı işlevleri temsil eden açık ve kapalı mekanlar entegre edilmiştir.

Oluşturulan yaşam omurgasının üzerinde yer alan mimari düzenlemelerin hem güçlü bir peyzaj düzenlemesi için zemin yaratması hem de farklı yaş gruplarındaki kullanıcılar için güçlü bir rekreasyon kullanımı sunması öngörülmüştür. Tasarlanan rekreasyon alanlarında duyu kullanımını arttırarak doğanın iyileştiriciliğinin kullanılması hedeflenmiştir. Alanda rüzgarda ses çıkaran uzun gövdeli bitkiler kullanılmış(ses); lavanta, gül, okaliptus, mor salkım, sandal, iğde gibi tıbbi ve aromatik bitkilerle(koku) terapi bahçeleri tasarlanmıştır. Alanda bitkilerin yanı sıra hareketli su ögelerinin tasarlanması özellikle çocuk yaş grubunun iyileşme süreci için olumlu etki oluşturabileceği düşünülmüştür. Doğal peyzajın güçlendirilmesiyle kullanıcıların içsel dünyalarındaki iyileşmenin desteklenmesi istenmiştir. Bölgede açık ve kapalı spor alanları, çok amaçlı açık-kapalı alanlar, yürüyüş ve bisiklet güzergahları gibi mekanlarda kurgulanmıştır.

# data[].attributes.body
Önerilen tasarım , alanın güney kısmında yer alan ihityarhane(f1) ile klinik yapısı(b1), Anatolia(d1) yapıları arasında konumlandırılımıştır. Bu bölümde ağaçlar seyrek ve daha rastgele yer almaktadır. Bu durum dinamik boşluklar oluşturmuştur. Hasta odaları ve klinik üniteleri avlu etrafına yerleştirilmiştir. Farklı işlev yoğunluğuna göre ve yer aldığı alandaki yapılara göre yükselen, alçalan ve boyutları değişken olan avlulu yapılar birbirlerine doğu batı aksında uzanan aks ile ilişkilendirlimiştir. Kütlelerin değişkenlik gösteren kot farkı bu aksa doğrudan veya asansör ve merdiven ile bağlanma durumunu belirlemiştir.

Topografik eğim su öğesinin hasta tedavisinde terapi aracı olarak kullanılmasına imkan vermektedir. Çoğunlukla kapalı bir devre sistemi oluşturularak, bu devredeki suyun arıtma ve temizlenme ihityacı için permakültür alanında yer alacak bitkilerin kökleri ile doğal bir süreç içerisinde sitemin karşılıklı fayda sağlayacağı durumu oluşturmak hedeflenmektedir.

Ayrıca havuz, spa , yoga ve spor alanları ile aromatik bitki bahçesi, şifalı bitkiler ve atölye alanları grup terapi alanlarının ana parçası olarak düşünülmektedir. Sosyallliğin ön plana çıktığı ve atıl kalan yeşil alanın bu ve benzeri işlevlerle tekrar kullanıma katılması hedeflenmektedir.

# data[].attributes.body
En alt kademeye sosyalleşmeye imkan veren programlar verilmiştir. Hobi bahçeleri ve yarı açık bir oturma alanı ile desteklenmiştir. Geçiş teması vurgulandığı için tasarımın her yanında bu temanın hissettirilmesi amaçlanmıştır. Kot geçişleri yalnızca dışarıdan değil, mekanın içinden de yapılarak bu etki güçlendirilmek istenmiştir. İyileşme sürecinin kilit taşı tedavi aşaması olduğu için ve bu aşamada ruhen iyileşmeye fiziki beraberlik destek olacağı için etkileşim alanı ve tedavi alanı aynı kotta da bir ayara getirilmiştir. Böylece istenildiğinde bir aradalık istenildiğinde de hastaların yalnız kalabilecekleri alanlar olarak kurgulanmıştır. Yine tedavi aşamasının iyileşme aşamasının kilit taşı olduğu düşünüldüğü için mekanlar arasında bağlantı sağlayabilen alanın da o kademede olabileceği düşünülmüştür.Oradan uzanan kapalı ya da yarı açık koridorlarla farklı alanlara geçiş yapılabilmektedir. Yatılı hastalar için kadın ve erkek odaları iki farklı katta ayrılmıştır. Bir araya gelebilecekleri ve üretim yapabilecekleri atölyeler, dinlenme alanları kurgulanmıştır. Bu birimler bazen tedavi biriminin içinde yer alırken bazen de etkileşim ve sosyal alan kademesinde bulunmaktadır. Bu alanlarda birlikte zaman geçirerek iyileşme süreçlerine destek olmaktadırlar. Ayrıca tedavi alanından atölye kısmına uzananara mekanda ileri dönüşüm atölyesinde üretilen ürünler sergilenmektedir ve avluya bakarak keyifli zaman geçirilebilmektedir.

Bu geçiş alanlarının saçakları da yer yer şeffaf hale getirilerek içeride ışık hamleleri düşünülmüştür.

# data[].attributes.body
Yerleşkedeki mevcut yaya aksları ve kullanılan rotalar ve mevcut yeşil doku baz alınarak potansiyel akslar önerilmiştir. Yerleşim kararı olarak, kapalı, yarı açık ve açık mekanların kompleks bir kurguda önerilmiştir. Bu sayede ihtiyaç programına yer alana mekanların birbiriyle ilişki ve özelleşmiş ihtiyaçlarına cevap verebilecek bir iz önerilmiştir. Önerilen akslar potansiyel mekansılar olarak ele alınmış ve kurgu dahilinde farklılaşması mümkündür.