# data[].attributes.body
Kies een experiment en prik het hier!

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.description
Een rauw ei is zacht en een gekookt ei is stevig. Het gekookte ei kan niet zomaar door de kleine opening van een fles. Kun jij een gekookt ei toch in een fles krijgen?

# data[].attributes.body
bent

proefjes boek

# data[].attributes.body
jesse van kerckhoven

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.description
Peper en zout doe je door je eten om het wat meer smaak te geven. Als je het eenmaal door elkaar gemengd hebt, is het lastig om het peper en het zout weer te scheiden. Of toch niet?

# data[].attributes.body
basile

# data[].attributes.attachment_link.title
Experiment: Hoe maak je een vulkaan? - Technopolis

# data[].attributes.attachment_link.description
Een vulkaanuitbarsting zien? Dat is makkelijk. Maak er gewoon zelf eentje!

# data[].attributes.body
Juliette

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Een voorwerp in een vloeistof ondervindt een opwaartse kracht. Die hangt af van de vloeistof. Als die opwaartse kracht niet zo groot is, zinkt het voorwerp. Als je steeds meer zout toevoegt aan het water wordt die opwaartse kracht steeds groter. Op een zeker moment is die zo groot dat het voorwerp naar boven geduwd wordt.

Bij schepen merk je dat ook. In zout water (zeewater) liggen schepen hoger dan in water zonder zout (zoet water). En in de Dode Zee zit zoveel zout dat je zelf ook moeiteloos kan drijven, net als een bootje.

# data[].attributes.attachment_link.description
NEMO is het grootste science museum van Nederland voor jong en oud. Ontdek hoe fascinerend wetenschap en technologie zijn.

# data[].attributes.body
thor

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
diep bord

limonade zonder prik

waxinelichtje

glas

lucifers

volwassene

15 minuten

1.

doe een klein laagje limonade in het bord

2.

zet het waxinelichtje in het midden van het bord

3.

vraag een volwassene het waxinelichtje aan te steken

vraag 1: Wat denk je dat er gebeurt als je het glas over het waxinelichtje zet?

4.

zet het glas op zijn kop over het waxinelichtje heen

vraag 2: Wat gebeurt er?

vraag 3: Hoe denk je dat dat komt?

ga naar:
uitleg digiblad

print:
werkblad werkblad met grote letters antwoordblad

doe meer proefjes over:

natuurkunde, scheikunde

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.description
diep bord limonade zonder prik waxinelichtje glas lucifers volwassene 15 minuten 1. doe een klein laagje limonade in het bord 2. zet het waxinelichtje in het midden van het bord 3. vraag een volwassene het waxinelichtje aan te steken vraag 1: Wat denk je dat er gebeurt als je het glas over het waxinelichtje zet?

# data[].attributes.body
victor

# data[].attributes.attachment_link.title
Experiment: Hoe doe je het gezoem van een mug na? - Technopolis

# data[].attributes.attachment_link.description
Het staat vast en zeker in je top 10 van ‘irritantste geluiden’: het zoemen van een mug. Wist je dat je niet veel meer dan een ballon nodig hebt om het na te bootsen?

# data[].attributes.body
Elena

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Snoep heb je in alle kleuren van de regenboog. Zo zijn er bijvoorbeeld rode, gele en groene skittles. Wat gebeurt er als je water bij de skittles schenkt?

nodig

plat bord

skittles (gekleurde snoepjes)

water

15 minuten

stappen

1.

zet het bord voor je neer

2.

leg de skittles in een cirkel langs de rand op het bord

vraag 1: Wat denk je dat er gebeurt als je water bij de skittles schenkt?

3.

schenk een dun laagje water op het bord, zodat alle skittles in het water liggen

vraag 2: Wat gebeurt er?

vraag 3: Hoe denk je dat dit komt?

ga naar:
uitleg digiblad

print:
werkblad werkblad met grote letters antwoordblad

doe meer proefjes over:
scheikunde
licht, kleur, water, oplossing, snoep

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.title
proefjes.nl - proefje skittles in het water

# data[].attributes.attachment_link.description
Snoep heb je in alle kleuren van de regenboog. Zo zijn er bijvoorbeeld rode, gele en groene skittles. Wat gebeurt er als je water bij de skittles schenkt?

# data[].attributes.body
Nora

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Wat weet je nu?

Je kunt voorwerpen scheef op elkaar stapelen zonder dat ze omvallen. Dat komt door het zwaartepunt van het voorwerp, in het midden. Het is vergelijkbaar met een boek, als je deze op de rand van de tafel legt blijft het boek liggen. Schuif je het boek verder, dan valt het op de grond als minder dan de helft van het boek niet meer op tafel ligt. En omdat de chipjes deze ronde vorm hebben, is het resultaat van het stapelen een chipcirkel!

# data[].attributes.attachment_link.title
Maak een cirkel van chips - NEMO Science Museum

# data[].attributes.attachment_link.description
NEMO is het grootste science museum van Nederland voor jong en oud. Ontdek hoe fascinerend wetenschap en technologie zijn.

# data[].attributes.body
Florre

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.description
Sommige dingen blijven in water drijven, terwijl andere dingen zinken. Bij dit proefje gebruik je metalen paperclips. Blijven de paperclips drijven?

# data[].attributes.body
Ghiyan

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.description
Meestal kijk je met twee ogen naar de dingen om je heen. Maar ook met één oog kun je goed zien. Kijk je met allebei je ogen evenveel of heb je een dominant oog?

# data[].attributes.body
Gust

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Door het wrijven langs je haar of je trui raken zowel de ballon als het stukje plastic statisch geladen. Je kunt het stukje plastic laten zweven door de (statisch geladen) ballon er onder te houden. De ballon stoot het plastic af (kracht omhoog).

Verder werkt op het plastic natuurlijk de zwaartekracht. En doordat die krachten tegengesteld zijn, blijft het stukje plastic zweven.

# data[].attributes.attachment_link.description
NEMO is het grootste science museum van Nederland voor jong en oud. Ontdek hoe fascinerend wetenschap en technologie zijn.

# data[].attributes.body
Estelle

# data[].attributes.attachment_link.title
Experiment: Kan je lopen op een vloeistof? - Technopolis

# data[].attributes.attachment_link.description
Ontdek de eigenschappen van een niet-Newtoniaanse vloeistof.

# data[].attributes.headline
kan je dingen zien die je niet kan zien?

# data[].attributes.subject
kan je dingen zien die je niet kan zien?

# data[].attributes.body
daan

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.description
Wat je niet ziet bestaat niet. En wat je wel ziet dat bestaat wel. Of is het niet zo eenvoudig? Kun je dingen zien die niet bestaan?

# data[].attributes.headline
kun je elektriciteit opwekken met een citroen

# data[].attributes.subject
kun je elektriciteit opwekken met een citroen

# data[].attributes.body
gabriël

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.title
proefjes.nl - proefje schokkende citroen

# data[].attributes.attachment_link.description
Een citroen smaakt zuur. Je kunt citroen gebruiken om eten of drinken frisser te maken. Kun je een citroen ook gebruiken om elektriciteit mee op te wekken?

# data[].attributes.body
lene vergauwen

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.description
Je hebt m&m's in allerlei kleuren: rood, geel, groen, oranje, blauw of bruin. Is het wel zo simpel? Welke kleur heeft een bruine m&m?

# data[].attributes.body
Indi

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.description
Plastic is meestal waterdicht. Behalve als het plastic lek is, dan kan er toch water doorheen. Wat gebeurt er als je in een plastic zak gevuld met water prikt?

# data[].attributes.body
xillian h

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Wat gebeurt er?

Als soda in aanraking komt met zuur treedt een reactie op (net als bij zuiveringszout met citroensap). Er ontstaan belletjes van koolzuurgas (koolstofdioxide, CO2). Koolzuurgas zorgt ook voor de belletjes in frisdrank. De belletjes hechten zich aan de rozijnen, waardoor ze stijgen. Als de rozijnen aan het wateroppervlak komen laten de belletjes los en zinken de rozijnen weer.

In de lucht zit ook koolzuurgas. Het kan eruit gehaald worden door de lucht heel erg af te koelen. Deze koolzuur wordt onder andere gebruikt in frisdrank en brandblussers.

Wat heb je nodig?

Wist je dat

# data[].attributes.attachment_link.title
Proefje - Dansende rozijnen - Ontdek chemie - C3

# data[].attributes.attachment_link.description
Als soda in aanraking komt met zuur treedt een reactie op (net als bij zuiveringszout met citroensap). Er ontstaan belletjes van koolzuurgas (koolstofdioxide, CO2). Koolzuurgas zorgt ook voor de belletjes in frisdrank. De belletjes hechten zich aan de rozijnen, waardoor ze stijgen. Als de rozijnen aan het wateroppervlak komen laten de belletjes los en zinken de rozijnen weer.

# data[].attributes.headline
2 baterijen en glas water tornado dinges

# data[].attributes.subject
2 baterijen en glas water tornado dinges

# data[].attributes.body
Nathan Ouderits :/

# data[].attributes.body
siem

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Als je dorst hebt is het fijn een glas water leeg te drinken. Misschien heb je wel trek in twee glazen. Je kunt ook andere dingen met glazen en water doen, zoals muziek maken.

nodig

5 dezelfde glazen

water

lepel

10 minuten

stappen

1.

zet de glazen naast elkaar

2.

3.

4.

5.

ga naar:
uitleg digiblad aflevering

print:
werkblad werkblad met grote letters antwoordblad

doe meer proefjes over:
natuurkunde
geluid, trillingen, toonhoogte

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.description
Als je dorst hebt is het fijn een glas water leeg te drinken. Misschien heb je wel trek in twee glazen. Je kunt ook andere dingen met glazen en water doen, zoals muziek maken. 5 dezelfde glazen water lepel 10 minuten 1. zet de glazen naast elkaar 2. 3. 4.

# data[].attributes.body
Mathiz

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.description
Water stroomt meestal van boven naar beneden. Dat komt door de zwaartekracht. Wat gebeurt er als je een emmer water op z'n kop houdt?

# data[].attributes.body
vince

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Als je een ballon hebt opgeblazen, kun je er een knoop in leggen. Of je kunt hem weer leeg laten lopen. Wat hoor je als de ballon leegloopt?

nodig

ballon

10 minuten

stappen

1.

rek de ballon een beetje op

2.

blaas de ballon op

vraag 1: Wat denk je dat er gebeurt als je de ballon laat leeglopen terwijl je aan het tuitje trekt?

3.

houd het tuitje met vier vingers vast

4.

trek aan het tuitje naar links en rechts

vraag 2: Wat gebeurt er?

vraag 3: Hoe denk je dat dit komt?

ga naar:
uitleg digiblad

print:
werkblad werkblad met grote letters antwoordblad

doe meer proefjes over:
natuurkunde
geluid, trillingen, toonhoogte, lucht, luchtdruk, wet van Bernoulli

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.description
Als je een ballon hebt opgeblazen, kun je er een knoop in leggen. Of je kunt hem weer leeg laten lopen. Wat hoor je als de ballon leegloopt?

# data[].attributes.body
Louise

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.title
proefjes.nl - proefje gummibeer onder water

# data[].attributes.attachment_link.description
Gummiberen zijn gekleurde snoepjes in de vorm van een beer. Als je er op kauwt dan zijn ze een beetje flexibel. Wat gebeurt er als je een gummibeer een tijdje in water legt?

# data[].attributes.body
Milana

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.description
Door een rietje kun je water drinken. Handig wanneer jij dorst hebt, maar niet wanneer je de planten wil sproeien. Hoe maak je een watersproeier van een rietje?

# data[].attributes.body
Elise

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Om zeepbellen te blazen, heb je zeepsop nodig. Zeepsop maak je van water en afwasmiddel. Het blazen van zeepbellen is niet zo moeilijk. Zeker niet als je een beetje oefent. Maar kun je ook zeepbellen in andere zeepbellen blazen?

nodig

glas

water

afwasmiddel

rietje

bord

theelepel

10 minuten

stappen

ga naar:
uitleg digiblad

print:
werkblad werkblad met grote letters antwoordblad

doe meer proefjes over:
scheikunde
water, oppervlaktespanning, zeep, zeepbellen

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.description
Om zeepbellen te blazen, heb je zeepsop nodig. Zeepsop maak je van water en afwasmiddel. Het blazen van zeepbellen is niet zo moeilijk. Zeker niet als je een beetje oefent. Maar kun je ook zeepbellen in andere zeepbellen blazen?

# data[].attributes.body
gimaya

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.description
Van een stokje wierook komt geurige rook af. Die rook kun je opvangen in een leeg blik van limonadesiroop. Wat gebeurt er als de rook er weer uitkomt?

# data[].attributes.body
Blazen ballonnen zichzelf op

# data[].attributes.attachment_link.title
Experiment: Blazen ballonnen zichzelf op? - Technopolis

# data[].attributes.attachment_link.description
Heb je al eens een cake gebakken? Dan voegde je misschien wel bakpoeder of natriumbicarbonaat toe. Waarom je dat doet, ontdek je hier.

# data[].attributes.body
laura

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Van water word je nat. Je wordt nat als je gaat zwemmen of onder de douche gaat. Het papier van een boek mag niet nat worden, dus je kunt onder de douche geen boekje lezen. De bladzijden zouden doorweekt worden! Of kan het toch?

nodig

vel papier

glas

emmer water

10 minuten

stappen

ga naar:
uitleg digiblad

print:
werkblad werkblad met grote letters antwoordblad

doe meer proefjes over:
natuurkunde
water, dichtheid, nat en droog

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.title
proefjes.nl - proefje papier onder water

# data[].attributes.attachment_link.description
Van water word je nat. Je wordt nat als je gaat zwemmen of onder de douche gaat. Het papier van een boek mag niet nat worden, dus je kunt onder de douche geen boekje lezen. De bladzijden zouden doorweekt worden! Of kan het toch?

# data[].attributes.body
Nathan Ouderits :D

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
text: proefjes.nl; webdesign/artwork: Tijn Snoodijk; programming: Arno Verweij

# data[].attributes.attachment_link.description
Een opgeblazen ballon is rond en glad. Als je er iets aan vast wil plakken, dan kun je daar lijm voor gebruiken. Kun je ook iets op een ballon plakken zonder lijm?