# data[].attributes.body
Сирус программасына кіріп Cochrane Library логин парольін таптып.

# data[].attributes.headline
Телемедицина 

# data[].attributes.subject
Телемедицина 

# data[].attributes.body
Cochrane Library-дан информация іздедім

Сілтемелерді тақырыптың соныңа қойдым.

# data[].attributes.headline
Interactive telemedicine: effects on professional practice and health care outcomes тақырыбы бойынша қысқаша мәлімет.

# data[].attributes.subject
Interactive telemedicine: effects on professional practice and health care outcomes тақырыбы бойынша қысқаша мәлімет.

# data[].attributes.body
Телемедицина (ТМ) – қашықтан медициналық көмек көрсетуге арналған телекоммуникациялық жүйелерді қолдану. Ол пациенттердің денсаулығын жақсартуға, медициналық қызметтердің қолжетімділігін арттыруға және денсаулық сақтау шығындарын азайтуға мүмкіндік береді.

Зерттеу мақсаты – интерактивті ТМ-ның тиімділігін, қолайлылығын және шығындарын бағалау.

Әдістер
2013 жылға дейінгі деректерді қамтитын ғылыми мәліметтер базалары мен клиникалық зерттеулер реестрлерінен ТМ-ның әсерін зерттейтін рандомизацияланған бақылаулы сынақтар талданды.

Негізгі нәтижелер
93 зерттеу (22 047 қатысушы) қарастырылып, ТМ-ның үш түрі зерттелді:

Оңалтудың қосымша әдісі ретінде (32%)

Дәстүрлі емдеудің баламасы ретінде (57%)

Дәстүрлі емді ішінара алмастыру ретінде (11%)

ТМ келесі аурулары бар пациенттерге қолданылды:

Жүрек-қан тамыр аурулары

Қант диабеті

Тыныс алу жүйесінің аурулары

Психикалық денсаулық мәселелері

Созылмалы ауруларды мониторингтеу

Мамандандырылған медициналық кеңестер

Қолдану әдістері:

Қашықтықтан бақылау (55 зерттеу)

Видеобайланыс арқылы кеңес беру (38 зерттеу)

Зерттеулер ТМ-ның кейбір аурулар бойынша тиімділігін көрсетті. Мысалы, қант диабеті бар пациенттерде қандағы глюкоза деңгейінің төмендеуі байқалды. Алайда, жүрек жеткіліксіздігі бар науқастарда өлім-жітім деңгейінде айтарлықтай өзгеріс болмады.

Қорытынды

Телемедицина жүрек жеткіліксіздігін емдеуде дәстүрлі әдістермен салыстырғанда ұқсас нәтижелер көрсетті, бірақ қант диабетін бақылауда тиімділігін дәлелдеді. Алайда, оның денсаулық сақтау жүйесіне қаржылық әсері мен пациенттер үшін қолайлылығы туралы деректер шектеулі. ТМ-ның тиімділігі пациенттердің ауруының ауырлығына, араласудың түріне және медициналық қызмет көрсетушіге байланысты өзгеруі мүмкін.

Сілетемесі:https://www.cochranelibrary.com/cdsr/doi/10.1002/14651858.CD002098.pub2/full?highlightAbstract=telemedicine%7Ctelemedicin

# data[].attributes.body
Кіріспе

Телемедицина

Анықтамасы мен принциптері

Дамуы және қолдану салалары

Мобильді телемедициналық кешендер

Теле-білім беру

Маңызы мен артықшылықтары

Қашықтан оқыту платформалары

Телеконференциялар

Телеконференция түрлері мен өткізу әдістері

Онлайн және офлайн қатысу

Электронды үкімет

Даму кезеңдері

Қазақстандағы электронды үкіметтің енгізілуі

Телемедицина мен электронды үкіметтің байланысы

Қорытынды

# data[].attributes.headline
Телемедицина – медицинада жаңа бағыт. 

# data[].attributes.subject
Телемедицина – медицинада жаңа бағыт. 

# data[].attributes.body
Телемедицина – бұл қашықтан медициналық қызмет көрсетудің заманауи тәсілі. Ол ақпараттық және коммуникациялық технологияларды пайдалана отырып, дәрігерлер мен пациенттер арасындағы өзара әрекеттесуді қамтамасыз етеді. Бұл бағыт денсаулық сақтау саласында қолжетімділікті кеңейтіп, медициналық көмектің сапасын арттыруға ықпал етеді.

Бұл әдіс әсіресе шалғай яғни дамымаған, алыс елді мекендердегі адамдарға медициналық қызмет көрсету сапасын жақсарту, мамандарға қолжетімділікті арттыру және уақытты үнемдеу үшін маңызды. Сонымен қатар, телемедицина шұғыл медициналық көмек, созылмалы ауруларды бақылау, мамандандырылған кеңес беру және қашықтан мониторинг жасау үшін қолданылады.

# data[].attributes.headline
Әлемдегі телемедицинаның дамуы

# data[].attributes.subject
Әлемдегі телемедицинаның дамуы

# data[].attributes.body
Телемедицина әлемнің көптеген елдерінде қарқынды дамып келеді. Алғашқы қадамдар 20-ғасырдың ортасында жасалғанымен, интернет пен сандық технологиялардың дамуы бұл саланың кең таралуына серпін берді. АҚШ, Еуропа елдері және Қытай телемедицинаны денсаулық сақтау жүйесіне белсенді енгізіп, қашықтан диагностика, онлайн-консультациялар және мобильді медициналық кешендерді дамытып келеді. Бүгінде телемедицина ауылдық және шалғай аймақтардағы пациенттерге қолжетімді медициналық қызмет көрсетудің маңызды құралына айналды.

Кохрейн кітапханасының зерттеулері көрсеткендей, телемедицинаның қолданылуы жүрек-қан тамырлары аурулары, қант диабеті, психикалық денсаулық, тыныс алу жүйесі аурулары сияқты көптеген медициналық жағдайларды басқаруда тиімділігін дәлелдеді.

Әлемде телемедицинаның дамуы технологиялық прогрестің, интернет пен мобильді байланыс жүйелерінің кеңеюінің арқасында жедел қарқын алды. COVID-19 пандемиясы бұл процесті одан әрі жеделдетіп, телемедицинаны көптеген елдерде денсаулық сақтау жүйесінің ажырамас бөлігіне айналдырды. Дамыған елдерде телемедицина қашықтықтан консультациялар, электронды медициналық жазбалар және мобильді денсаулық қосымшалары арқылы жүзеге асса, дамушы елдерде ол шалғай аймақтардағы медициналық қызметтердің қолжетімділігін арттырудың тиімді құралына айналды.

# data[].attributes.headline
Әлемдегі телемедицинаның дамуы

# data[].attributes.subject
Әлемдегі телемедицинаның дамуы

# data[].attributes.body
Мобильді телемедициналық кешендер (МТК) – заманауи медициналық технологиялар мен телекоммуникацияны біріктіретін жүйелер, олар шалғайдағы және медициналық қызметтері шектеулі аймақтардағы науқастарға қашықтан сапалы медициналық көмек көрсетуге арналған. Бұл кешендер жылжымалы диагностикалық орталықтар, телемедициналық платформалар мен арнайы жабдықталған көліктер түрінде болуы мүмкін.

Кохрейн кітапханасының зерттеулері көрсеткендей, мобильді телемедицина әсіресе дамушы елдерде және төтенше жағдайлар кезінде медициналық көмектің қолжетімділігін жақсартуға айтарлықтай ықпал етеді. Бұл кешендер жүрек-қан тамырлары ауруларын, қант диабетін, тыныс алу жүйесі ауруларын бақылау, қашықтан консультациялар жүргізу және инфекциялық ауруларды ерте анықтау сияқты мақсаттарда тиімді қолданылады.

Мобильді телемедициналық кешендердің негізгі артықшылықтары:

1. Қашықтан диагностика және емдеу – пациенттерге үйден шықпай-ақ медициналық көмек алуға мүмкіндік береді.

2. Мамандарға қолжетімділікті арттыру – шалғай ауылдарда тұратын тұрғындарға жоғары білікті дәрігерлермен байланыс орнатуға көмектеседі.

3. Төтенше жағдайлардағы рөлі – табиғи апаттар, пандемия немесе әскери жағдайлар кезінде медициналық көмектің үздіксіздігін қамтамасыз етеді.

4. Деректерді жинау және талдау – науқастардың жағдайын бақылауға және денсаулық сақтау жүйесінің тиімділігін арттыруға көмектеседі.

Кохрейн кітапханасында жүргізілген мета-анализдер мобильді телемедициналық кешендердің жүрек аурулары мен қант диабетін бақылауда, сондай-ақ ана мен бала денсаулығын жақсартуда оң нәтиже беретінін көрсетеді. Бұл кешендер медициналық қызмет көрсету сапасын жақсартып қана қоймай, шығындарды азайтуға және емдеудің қолжетімділігін арттыруға ықпал етеді.

# data[].attributes.headline
Теле-білім беру

# data[].attributes.subject
Теле-білім беру

# data[].attributes.body
Теле-білім беру – заманауи ақпараттық технологиялар арқылы медициналық мамандарды қашықтан оқыту және біліктілігін арттыру әдісі. Бұл тәсіл дәрігерлер мен мейірбикелерге жаңа білім мен тәжірибені кез келген жерден алуға мүмкіндік береді.

Теле-білім берудің негізгі бағыттары:

Қашықтан оқыту платформалары – вебинарлар, онлайн-курстар, виртуалды зертханалар.

Тікелей трансляциялар – әлемдік мамандардың дәрістері мен оталарды бақылау.

Виртуалды консультациялар – халықаралық тәжірибе алмасу.

Интерактивті оқыту – жасанды интеллект пен телемедицина құралдарын қолдану.

Кохрейн кітапханасының зерттеулері теле-білім берудің тиімділігін дәлелдеді:

Онлайн оқытуды қолданған мамандардың емдеу сапасы жақсарды.

Телемедициналық симуляциялар студенттердің практикалық дағдыларын күшейтті.

Қашықтан оқыту үздіксіз кәсіби дамуға ықпал етті.

Теле-білім беру медицина кадрларының біліктілігін арттырып, денсаулық сақтау сапасын жақсартуға үлес қосады.

# data[].attributes.headline
Телеконференция өткізу және қатысу мақсаты. 

# data[].attributes.subject
Телеконференция өткізу және қатысу мақсаты. 

# data[].attributes.body
Телеконференция – медициналық мамандардың, зерттеушілердің және басқа да қатысушылардың қашықтан байланысуына арналған виртуалды жиналыс. Ол медициналық кеңестер, ғылыми пікір алмасу және білім беру мақсатында қолданылады.

Негізгі мақсаттары:

Медицинадағы тәжірибе алмасу – дәрігерлердің күрделі жағдайларды талқылауы.

Ғылыми зерттеулерді таныстыру – жаңа медициналық жаңалықтарды бөлісу.

Білім беру – дәрігерлер мен студенттерге вебинарлар өткізу.

Медицина саласындағы шешімдер қабылдау – денсаулық сақтау жүйесін дамытуға қатысты талқылаулар.

# data[].attributes.headline
Телеконференция түрлері және сервер.

# data[].attributes.subject
Телеконференция түрлері және сервер.

# data[].attributes.body
Телеконференция түрлері:

1. Видеоконференция: Бұл ең көп қолданылатын түрі, оның барысында қатысушылар бір-бірімен бейнемазмұн арқылы байланысады. Әсіресе медицина саласында диагноз қою мен кеңес беру кезінде пайдалы.

2. Аудиоконференция: Тек дауыстық байланыс арқылы өтетін конференциялар. Күрделі жағдайларда жылдам байланыс қажет болғанда қолданылады.

3. Веб-конференция: Тек мәтіндік чат, презентациялар және экранды бөлісу арқылы жүргізілетін конференциялар. Бұл түрі көптеген қатысушыларды бір уақытта қатыстыруға мүмкіндік береді.

4. Гибридтік конференциялар: Видеоконференция мен аудио, веб-конференция элементтерінің үйлесімі. Бұл түрі әртүрлі қатысушылардың байланыс қажеттіліктерін қанағаттандырады.

Сервер:
Телеконференцияларды өткізу үшін арнайы серверлер қажет. Олар қатысушылардың байланысын қамтамасыз етіп, мәліметтерді шифрлайды және қауіпсіздікті қамтамасыз етеді. Серверлер екі негізгі түрге бөлінеді:

Орталықтандырылған сервер: Конференция сервері барлық қатысушылармен байланысты ұстап, мәліметтерді басқаруға жауапты.

Бөлінген серверлер: Әрбір қатысушы өз серверіне қосылып, онда мәліметтерді алмасады.

Телеконференцияға онлайн және офлайн қатысу

Онлайн қатысу: Қатысушылар интернет арқылы конференцияға қосылады. Бұл заманауи байланыс түрі барлық қатысушыларға уақыт пен орыннан тәуелсіз қатысуға мүмкіндік береді.

Офлайн қатысу: Қатысушылар конференцияның алдын ала жазылған бейнемазмұнын немесе тыңдалымдарын көріп, кейін өз сұрақтарын немесе пікірлерін ұсына алады. Бұл жағдайда қатысу нақты уақытқа тәуелді емес.

# data[].attributes.headline
Қазақстан Республикасының Web-порталынан	(www.e.gov.kz)«Электрондық үкімет» қалыптастырудың 2005-2007, 2008-2010 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасына іздестіру жасап, ашыңыз. 

# data[].attributes.subject
Қазақстан Республикасының Web-порталынан	(www.e.gov.kz)«Электрондық үкімет» қалыптастырудың 2005-2007, 2008-2010 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасына іздестіру жасап, ашыңыз. 

# data[].attributes.body
​Қазақстан Республикасында электрондық үкіметті қалыптастыру мақсатында екі кезеңнен тұратын мемлекеттік бағдарламалар қабылданды:​

1. Электрондық үкімет қалыптастырудың 2005-2007 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасы: Бұл бағдарлама Қазақстан Республикасы Президентінің 2004 жылғы 10 қарашадағы №1471 Жарлығымен бекітілді. Бағдарламаның негізгі мақсаты – мемлекеттік органдардың ақпараттық жүйелерін интеграциялау және электрондық қызметтерді енгізу арқылы мемлекеттік қызмет көрсету сапасын арттыру. Осы кезеңде электрондық үкімет порталы іске қосылып, ақпараттық-анықтамалық сипаттағы мемлекеттік қызметтер туралы материалдар орналастырылды.

Толық осы сілтемеде: https://egov.kz/cms/information/help/help-elektronnoe-pravitelstvo?utm_source=chatgpt.com

https://www.gov.kz/memleket/entities/kgu/activities/1363?lang=kk&utm_source=chatgpt.com

2. Электрондық үкіметті дамытудың 2008-2010 жылдарға арналған бағдарламасы: Бұл бағдарлама Қазақстан Республикасы Президентінің 2007 жылғы 30 қарашадағы №1155-1 қаулысымен бекітілді. Бағдарламаның мақсаты – электрондық үкіметтің инфрақұрылымын дамыту, электрондық қызметтердің аясын кеңейту және мемлекеттік органдардың ақпараттық жүйелерінің тиімділігін арттыру.

Толық осы сілтемеде:https://online.zakon.kz/Document/?doc_id=30207361&utm_source=chatgpt.com

# data[].attributes.body
Телемедицина – бұл қашықтықтан медициналық қызмет көрсету жүйесі, ол телекоммуникациялық және ақпараттық технологияларды пайдалану арқылы жүзеге асырылады. Әлемде телемедицинаның дамуы шалғай аймақтардағы науқастарға сапалы көмек көрсетуді жеңілдетті. Мобильді телемедициналық кешендер мониторинг жүргізу мен емдеуді тиімді етеді. Теле-білім беру медицина қызметкерлерінің білімін арттыруға арналған қашықтықтан оқыту платформаларын ұсынады. Телеконференциялар медицина мамандарына тәжірибе мен ақпарат алмасуға мүмкіндік береді. Қазақстанда электронды үкімет 2005 жылдан бастап дамып, мемлекеттік қызметтердің қолжетімділігін арттырды. Электронды үкімет жүйесі азаматтарға қызметтерді онлайн алуға мүмкіндік береді. Телемедицина науқастардың жағдайын қашықтан бақылауға көмектеседі. Кохрейн кітапханасындағы зерттеулер телемедицина мен онлайн білім берудің тиімділігін дәлелдейді. Электронды үкімет пен телемедицина жүйелері медициналық қызметтердің сапасын арттырып, цифрландыруды жеделдетуде.

# data[].attributes.headline
Электронды үкіметтің кезеңдері.

# data[].attributes.subject
Электронды үкіметтің кезеңдері.

# data[].attributes.body
Алғашқы кезең (2005-2007 жылдар): Бұл кезеңде электронды үкіметтің негізі қаланып, мемлекеттік қызметтердің онлайн форматта көрсетіле бастады. Бұл кезеңде ақпараттық жүйелердің құрылуы мен алғашқы электрондық қызметтер іске қосылды.

Екінші кезең (2008-2010 жылдар): Электрондық үкімет жүйесі дамып, мемлекеттік органдардың ақпараттық жүйелері біріктіріліп, электронды қызметтер көлемі кеңейтілді. Мемлекеттік қызметтерді алу жеңілдеп, азаматтарға ыңғайлы жағдай жасалды.

Үшінші кезең (2011-2014 жылдар): Электрондық үкімет жүйесінің инфрақұрылымы одан әрі нығайып, мемлекеттік қызметтерді ұсыну бойынша жаңа мүмкіндіктер ашылды. Азаматтар үшін электронды қызметтерді алу мүмкіндігі артып, жүйе көбірек жетілдірілді.

Төртінші кезең (2015-2020 жылдар): Электрондық үкіметтің қызметтері толықтай автоматтандырылды, жүйе тұрақты түрде жаңартылып, азаматтарға көрсетілетін қызметтердің сапасы жақсарды. Бұл кезеңде цифрландыру деңгейі артты.

Бесінші кезең (2020 жылдан бастап): Электронды үкіметтің дамуының жаңа деңгейіне көшу жүзеге асырылды. Бұл кезеңде үлкен деректер, жасанды интеллект, блокчейн технологиялары енгізілді, сондай-ақ азаматтарға онлайн қызметтерді алу процесі одан әрі оңтайландырылды.

Сілтемелер: https://www.e.gov.kz/cms/ru.