# data[].attributes.headline
📹19.06.2020 Temat: Powtórzenie wiadomości z gramatyki.

# data[].attributes.subject
📹19.06.2020 Temat: Powtórzenie wiadomości z gramatyki.

# data[].attributes.body
Witaj!
Zbliża się koniec roku szkolnego. W środę o 8.00 jesteś zobowiązany/a stawić się w szkole z kompletem podręczników szkolnych do oddania w bibliotece. Ostatnie dni roku szkolnego poświęcimy na powtórzenie wiadomości. Dzisiaj czeka na Ciebie escape room. Wykonaj wszystkie zadania. Jeśli popełnisz błąd, poszukaj poprawnej odpowiedzi, a wyjaśnienie rozwiązania zapisz w zeszycie.
https://view.genial.ly/5ea0874fd407580db9de4be0/game-breakout-gramatyczny-escape-room

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Zostań mistrzem gramatyki i uwolnij części mowy!

WEJDŹ!

WAŻNE

Przed Tobą 4 wyzwania. Po poprawnym rozwiązaniu każdego z zadań pojawi się cyfra. Zbierz je wszystkie!

Zbieraj cyferki!

Sprawdź kod

Zadanie 01

Zadanie 02

Zadanie 03

Zadanie 04

start

QUIZ

Zobaczmy, co pamiętasz z części mowy!

QUIZ

Pytanie 1 /5

Wskaż poprawnie oddzielony temat od końcówki:

trzepa-kiem

trzepak-iem

trzepaki-em

Następne

bRAWO!

QUIZ

Wyjaśnienie:Zmieniająca się końcowa część wyrazu nazywamy końcówką fleksyjną, tę zaś część, która pozostaje niezmienna, a zostaje po odrzuceniu końcówki, nazywamy tematem fleksyjnym. Często w odrębie tematu występują wymiany samogłosek lub spółgłosek. Nazywamy je obocznościami, np. w wyrazie trzepak mamy oboczność k: ki.

Pytanie 2/5

Wskaż szereg, w którym znajdują się wyłącznie czasowniki w aspekcie dokonanym.

napiszę poszedł zaśpiewać

ugotował pisze śpiewałby

trajkotałempływałemudawałem

QUIZ

Pytanie 2/5

Wskaż szereg, w którym znajdują się wyłącznie czasowniki w aspekcie dokonanym.

napiszę poszedł zaśpiewać

ugotował pisze śpiewałby

trajkotałempływałemudawałem

QUIZ

Pytanie 2/5

Wskaż szereg, w którym znajdują się wyłącznie czasowniki w aspekcie dokonanym.

napiszę poszedł zaśpiewać

ugotował pisze śpiewałby

trajkotałempływałemudawałem

QUIZ

Następne

BRAWO!

QUIZ

Wyjaśnienie: Czasowniki mogą występować w dwóch aspektach: dokonanym i niedokonanym. Aspekt dokonany to taki, który jest określeniem czynności zakończonej lub takiej, która na pewno się zakończy. Aspekt niedokonany to taki, który jest określeniem czynności, która jeszcze trwa.

PYTANIE 3/5

Przymiotnik spokojny stopniuje się:

regularnie (st. proste)

nieregularnie

opisowo

QUIZ

NASTĘPNE

brawo

QUIZ

Wyjaśnienie: Wyróżniamy 3 stopnie przymiotnika: stopień równy (np. spokojny), stopień wyższy (np. spokojniejszy), stopień najwyższy (np. najspokojniejszy). Mamy 3 typy stopniowania: regularne (proste), które charakteryzuje się dodaniem przyrostka -szy w II stopniu oraz przedrostka naj- w III stopniu); nieregularne - wymianie ulega cały przymiotnik i opisowe - dodajemy przysłówek bardziej w II stopniu i najbardziej w III.

PYTANIE 4/5

Z rzeczownikiem kocięta łączy się liczebnik:

główny - osiemnaście

zbiorowy - osiemnaścioro

porządkowy - osiemnaste

QUIZ

NASTĘPNE

BRAWO

QUIZ

WYJAŚNIENIE:Liczebniki zbiorowe - posługujemy się nimi przy określaniu liczby osób niedorosłych, różnej płci i przy rzeczownikach, które nie posiadają liczby pojedynczej, odmieniają się tylko przez przypadki:

PYTANIE 5/5

Wskaż szereg, w którym znajdują sie wyłącznie nieodmienne części mowy:

przysłówekzaimek spójnik

przysłówekprzyimekspójnik

liczebnikprzysłówekprzymiotnik

QUIZ

NASTĘPNE

brawo!

QUIZ

Wyjaśnienie:Przysłówek, przyimek i spójnik należą do nieodmiennych częśći mowy, tzn. nie odmieniają się ani przez przypadki, ani rodzaje, ani liczby, itd.

Coś poszło nie tak! Teraz możesz zajrzeć do zeszytu, by przypomnieć sobie dane zagadnienie.

O, Nie!

Spróbuj ponownie!

QUIZ

Znajdź słowa :)

START

Znajdź rzeczownik w celowniku liczby mnogiej

Wyraz odnajdziesz, korzystając z latarki.

detekywem

dziewczynami

wynalazcą

konstruktorom

Znajdź przyimek

Chwyć latarkę!

i

żeby

który

znad

ponieważ

Wspaniale!

Znajdź liczebnik główny

Chwyć latarkę!

pięcioro

piąty

piątka

pięcioma

dwanaścioro

Dobrze!

UPS!

Niestety! Tym razem się nie udało!

SPRÓBUJ PONOWNIE

Wybierz poprawną odpowiedź :)

start

Wskaż zdanie wyrażone w stronie czynnej.

Dobrze!

Wskaż prawidłowo oddzielony temat od końcówki:

dobrze!

Celownik liczby mnogiej wyrazu oko w znaczeniu oko sieci to:

Dobrze!

Rozmawiłem o wspaniałym dziecku. Wskaż formę gramatyczną przymiotnika:

Dobrze!

Czasownik wykonano to forma:

UPS!

Spróbuj ponownie!

START

Kolejka ;)

Która część mowy powinna być następna?

Wybierz poprawną odpowiedź

?

zaimek

rzeczownik

liczebnik

czasownik

przysłówek

przymiotnik

domek

laleczka

pokonał

oddalibyśmy

przyjemnie

Który stopień powinien być następny?

Wybierz poprawną odpowiedź:

?

stopień najwyższy

stopień wyższy

stopień równy

Dobrze!

miły

smaczny

lepszy

najsłodszy

najweselszego

jaki rodzaj powinien być następny?

Brawo!

Wybierz poprawną odpowiedź:

?

rodzaj męski

rodzaj żeński

rodzaj nijaki

rodzaj męskoosobowy

rodzaj niemęskoosobowy

inteligentni

wysocy

drobna

kędzierzawa

dojrzały

łakome

ERROR!

Niestety! Tym razem się nie udało!.

UPS!

Spróbuj ponownie!

7

WSPANIALE!

TWOJA PIERWSZA CYFRA:

PNIJ SIĘ W GÓRĘ!

0

SUPER!

TWOJA DRUGA CYFRA TO:

IDŹ DALEJ!

9

FANTASTYCZNIE!

TWOJA TRZECIA CYFRA TO

IDŹ DALEJ

2

BRAWO!

TWOJA CZWARTA CYFRA TO:

BRAWO!

0

7

8

1

5

4

3

2

9

6

ENTER THE SECRET CODE

_ _ _ _

2

3

4

5

0

6

8

1

7

9

WPISZ KOD

* _ _ _

1

7

9

4

0

2

8

3

5

6

WPISZ KOD

* _ _ _

6

0

5

2

3

9

7

4

8

1

WPISZ KOD

* * _ _

5

9

8

6

0

1

3

2

7

4

WPISZ KOD

* * _ _

0

3

8

1

9

4

5

6

7

2

WPISZ KOD

* * * _

1

6

2

3

7

8

0

9

5

4

WPISZ KOD

* * * _

GRATULUJĘ!

UDAŁO CI SIĘ ZDOBYĆ KORONĘ MISTRZA GRAMATYKI!

Wpisz ponownie

Och, nie!Zły kod!

Spróbuj ponownie!

# data[].attributes.attachment_link.description
Zostań mistrzem gramatyki i uwolnij części mowy! WEJDŹ! WAŻNE Przed Tobą 4 wyzwania. Po poprawnym rozwiązaniu każdego z zadań pojawi się cyfra. Zbierz je wszystkie! Zbieraj cyferki! Sprawdź kod Zadanie 01 Zadanie 02 Zadanie 03 Zadanie 04 start QUIZ Zobaczmy, co pamiętasz z części mowy!

# data[].attributes.headline
06.06.2020 Temat: Budowa sonetu na przykładzie utworu Adama Mickiewicza.

# data[].attributes.subject
06.06.2020 Temat: Budowa sonetu na przykładzie utworu Adama Mickiewicza.

# data[].attributes.body
1. Zapisz w zeszycie temat lekcji.
2. Wyszukaj w internecie wiadomości dotyczące życia Adama Mickiewicza w latach 1823-1827, polecam stronę: https://klp.pl/mickiewicz/ser-102.html
3. Co to jest step? Poszukaj zdjęć stepu, wyobraź sobie tą surową przestrzeń. Przy wykonywaniu zadań słuchaj:
https://ninateka.pl/audio/zygmunt-noskowski-step-op-66
Podczas słuchania dwukrotnie przeczytaj tekst sonetu Adama Mickiewicza (podr. str. 315).
4. Dokonaj analizy wiersza. Wykonaj pisemnie zadanie 1oraz tabelę z zadania 2.
5. Przejdźmy do dwóch ostatnich strof: wykonaj pisemnie zadanie 3. W razie trudności skorzystaj ze strony: https://klp.pl/mickiewicz/a-7791.html
6. Zapoznaj się z definicją sonetu. Zapamiętaj ją! W razie konieczności zrób notatkę w zeszycie. (podr. s. 316)

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Step op. 66 | Zygmunt Noskowski

Tradycyjne allegro sonatowe z dwoma kontrastującymi tematami opartymi na motywach zaczerpniętych z folkloru polskiego i ukraińskiego

Opis materiału

Mimo że Zygmunt Noskowski (1846-1909) zostawił po sobie pokaźną spuściznę, w praktyce koncertowej pozostaje przede wszystkim twórcą muzyki symfonicznej, kontynuatorem linii Stanisława Moniuszki (którego był studentem) i Ignacego Feliksa Dobrzyńskiego. Idąc śladami swoich poprzedników, kładł szczególny nacisk na eksponowanie w swojej twórczości przede wszystkim melodii. Pisał melodie piękne, chwytające za serce i wpadające w ucho. Opanował do mistrzostwa warsztat kompozytorski, z powodzeniem realizując się na polu wielkich form, jak symfonia czy koncert. Doceniony za granicą przez Franciszka Liszta, niejednokrotnie spotykał się z nim, nierzadko też wspólnie z nim koncertował. Być może zetknięcie się z tym kompozytorem zaważyło na decyzji Noskowskiego o wprowadzeniu w orbitę muzyki polskiej nowych form. Jest bowiem Noskowski twórcą pierwszego polskiego poematu symfonicznego, formy wynalezionej przez Liszta. Step powstały w 1896 roku to pod względem budowy tradycyjne allegro sonatowe z dwoma kontrastującymi tematami opartymi na motywach zaczerpniętych z folkloru polskiego i ukraińskiego.

Gdy słuchamy tej kompozycji, możemy kojarzyć ją z Sienkiewiczowską Trylogią, co zresztą było poniekąd zamiarem Noskowskiego. Nieraz wypowiadał się i pisał w publikowanych w prasie tekstach na temat obowiązków kompozytora, który winien w muzyce podkreślać swój rodowód. Step poprzedził słownym wstępem: „Stepie wspaniały, pieśnią cię witam. Pośród twoich niezmierzonych przestrzeni słychać było i szum skrzydeł, i dźwięk kopyt konnicy, rozbrzmiewała fujarka pastusza i tęskna pieśń kozacza, której towarzyszyły teorbany i bębenki, rozlegały się okrzyki wojenne i zgrzyt ścierających się szabel. Walki i zapasy olbrzymie skończyły się; wojownicy w grobie legli. Ty jeden tylko, wielki stepie, pozostałeś wiecznie piękny i spokojny!...".

Pierwsze wykonanie Stepu było w Warszawie dużym wydarzeniem. Sukces dzieła przyczynił się do popularności utworu nie tylko na ziemiach polskich, ale i za granicą, co potwierdziło jeszcze pozycję Noskowskiego wśród kompozytorów nadających kierunek polskiej muzyce XIX wieku. Z jednej strony osadzony mocno w tradycji, posługujący się jako twórca dobrze znanymi narzędziami, z drugiej świetny nauczyciel, spod którego skrzydeł wyszła większość późniejszych sław kompozytorskich, wśród nich Ignacy Jan Paderewski. Znaczenie Noskowskiego dla muzyki polskiej oddaje w pełni charakter Stepu. Tradycjonalista, pod względem muzycznym niewykraczający poza to, czym posługiwali się poprzednicy, z punktu widzenia formalnego - rewolucjonista i nowator. Przeszłość i przyszłość splecione razem.

dr Agnieszka Topolska Fot. Carole, Wikimedia Commons, CC BY-SA

Tagi

# data[].attributes.attachment_link.description
Tradycyjne allegro sonatowe z dwoma kontrastującymi tematami opartymi na motywach zaczerpniętych z folkloru polskiego i ukraińskiego Opis materiału Mimo że Zygmunt Noskowski (1846-1909) zostawił po sobie pokaźną spuściznę, w praktyce koncertowej pozostaje przede wszystkim twórcą muzyki symfonicznej, kontynuatorem linii Stanisława Moniuszki (którego był studentem) i Ignacego Feliksa Dobrzyńskiego.

# data[].attributes.headline
05.06.2020 Temat: Ojczyzna ukochana - ojczyzna utracona.

# data[].attributes.subject
05.06.2020 Temat: Ojczyzna ukochana - ojczyzna utracona.

# data[].attributes.body
1. Zapisz w zeszycie temat lekcji.
2. Otwórz podręcznik na str. 313, przeczytaj wiersz C.K. Norwida.
3. Pracuj z prezentacją:
https://view.genial.ly/5e8c553eff6c270e09d9af4b/vertical-infographic-moja-piosnka-ii-cypriana-kamila-norw

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Do kraju tego, gdzie kruszynę chleba
Podnoszą z ziemi przez uszanowanie
Dla d a r ó w Nieba...
Tęskno mi, Panie...

*

Do kraju tego, gdzie winą jest dużą
Popsować gniazdo na gruszy bocianie,
Bo wszystkim służą...
Tęskno mi, Panie...

*

Do kraju tego, gdzie pierwsze ukłony
Są - jak odwieczne Chrystusa wyznanie:
„B ą d ź p o c h w a l o n y !"
Tęskno mi, Panie...

*

Tęskno mi jeszcze i do rzeczy innej,
Której już nie wiem, gdzie leży mieszkanie,
Równie niewinnej...
Tęskno mi, Panie...

*

Do bez-tęsknoty i do bez-myślenia,
Do tych, co mają t a k za t a k - n i e za n i e -
Bez światło-cienia...
Tęskno mi, Panie...

*

Tęskno mi owdzie, gdzie któż o mnie stoi?
I tak być musi, choć się tak nie stanie
Przyjaźni mojej!...
Tęskno mi, Panie...

Poznaj sylwetkę autora:

CYPRIAN NORWID (1821-1883) - twórca wszechstronny - poeta, dramaturg, prozaik, malarz, rzeźbiarz. Urodził się pod Warszawą, lecz jego ojciec pochodził z rodziny litewskiej, matka zaś z rodu króla Jana III Sobieskiego. Wcześnie osierocony (ojciec zmarł w więzieniu za długi), wyjechał z Polski w wieku 21 lat. Do kraju już nie wrócił.

Florencja, Rzym, Berlin, Paryż - to kolejne etapy jego emigracyjnego życia. Poznał Juliusza Słowackiego, Fryderyka Chopina, Adama Mickiewicza. Stylu pisania autora nie cenił. Był dla niego zbyt śpiewny, uczuciowy, rzewny i malowniczy. Patriotyzm Pana Tadeusza nazywał „kapuścianym".

Norwid marzył o stworzeniu nowego stylu pisania poezji, całkowicie odmiennego od stylu Mickiewicza. Mówił, że „po mężu, który ukształca smak (tu: gust literacki) swojego narodu najgenialniejszym bywa ten, który go psuje". Norwid chciał być tym geniuszem. Rzeczywiście stworzył nowy język poezji - zrezygnował z barwnych opisów krajobrazu, wprowadzał do wierszy archaizmy*, neologizmy* (częściej niż współcześni mu poeci), zwroty zaczerpnięte z mowy potocznej. Posługiwał się symbolami*, alegoriami*, ironią*. Pisał językiem oszczędnym i wieloznacznym. Zmuszał tym odbiorców do twórczego wysiłku.

Współcześni mu czytelnicy tego wysiłku nie podjęli. Twórczość Norwida została przez nich odrzucona. Za życia poety niemal nic z jego utworów się nie ukazało. Żył więc, i to bardzo nędznie, ze sprzedaży swoich prac malarskich i rzeźbiarskich. Nie powiódł się poecie również wyjazd „za chlebem" do Stanów Zjednoczonych. Żadna z jego miłości nie okazała się szczęśliwa. Zmęczony życiem, skrajnie ubogi i chory Norwid zamieszkał w końcu w zakładzie opiekuńczym św. Kazimierza pod Paryżem. Zmarł niemal w całkowitym zapomnieniu.

Niełatwa twórczość literacka Norwida czekała pół wieku na odkrycie. Dziś uważa się tego twórcę za poetę wielkiego, wręcz genialnego, lecz nadal trudnego i wymagającego.
2 3 4 5
Wysłuchaj recytacji wiersza:

Temat: Inny odcień tęsknoty - "Moja piosnka (II)" Cypriana Kamila Norwida.

Podaj skojarzenia ze słowem Polska

Okoliczności, w jakich podmiot liryczny mówi słowa wiersza:

Zastanów się za czym tęskni podmiot liryczny? Poszukaj słów kluczy w poszczególnych strofach.

Scharakteryzuj podmiot liryczny.

DO KRAJU TEGO, GDZIE...

... okazuje się szacunek dla darów bożych, np. dla kruszyny chleba.

DO KRAJU TEGO, GDZIE...

... szanuje się przyrodę (nie niszczy się bocianich gniazd).

DO KRAJU TEGO, GDZIE...

... ludzie okazują głęboką wiarę i codzienną pobożność, przestrzega się chrześcijańskich obyczajów (powitanie odbywa się w imię boże: „Bądź pochwalony!").

DO RZECZY INNEJ...
- do uczciwości, prostoty - przejrzystego systemu wartości.
Wniosek:
Czyli do Polski, ale wyidealizowanej, ukazanej poprzez rozpoznawalne symbole (szacunek dla chleba, bocianie gniazda, pozdrowienie „Bądź pochwalony!").

DO RZECZY INNEJ...
- do czyjejś troski, opieki, miłości, przyjaźni - do poczucia, że komuś na nas zależy.
Wniosek:
Czyli do świata porządku moralnego.

bez-tęsknota, bez-myślenie - poczucie wyciszenia, uspokojenia, wewnętrzna harmonia;

bez światło-cienia - przejrzystość moralna, uporządkowany system wartości.

* człowiek pozbawiony ojczyzny, emigrant;
* człowiek wyobcowany;
* ktoś, kto nie chce (nie potrafi) zaakceptować reguł rządzących światem, który go otacza;
* wieczny wędrowiec, podróżnik, tułacz.

Podsumuj wiadomości:

# data[].attributes.attachment_link.title
"Moja piosnka (II)" Cypriana Kamila Norw

# data[].attributes.attachment_link.description
Do kraju tego, gdzie kruszynę chlebaPodnoszą z ziemi przez uszanowanieDla d a r ó w Nieba...Tęskno mi, Panie... * Do kraju tego, gdzie winą jest dużąPopsować gniazdo na gruszy bocianie,Bo wszystkim służą...Tęskno mi, Panie... * Do kraju tego, gdzie pierwsze ukłonySą - jak odwieczne Chrystusa wyznanie:„B ą d ź p o c h w a l o n y !"Tęskno mi, Panie...

# data[].attributes.body
https://forms.gle/9ZEVKRHhJVVtfrPr5

# data[].attributes.headline
04.06.2020 Temat: Obraz ojczyzny w wierszu Cypriana Kamila Norwida "Moja piosnka (II)".

# data[].attributes.subject
04.06.2020 Temat: Obraz ojczyzny w wierszu Cypriana Kamila Norwida "Moja piosnka (II)".

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Otwórz podręcznik na str. 372-373. Bardzo uważnie przeanalizuj schemat. Na jego podstawie stwórz w zeszycie notatkę graficzną, która będzie twoim podsumowaniem informacji na temat romantyzmu (bardziej zwróć uwagą na pojęcia niż na daty, stosuj kolory, wypisz słowa, których nie rozumiesz i zapisz ich znaczenie). Wykonaj notatkę bardzo rzetelnie, upewnij się, że masz gruntowną wiedzę na temat romantyzmu.
3. Wyszukaj w internecie informacji, dotyczących Cypriana Kamila Norwida. Zapisz je w zeszycie.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Cyprian Kamil Norwid, właściwie Cyprian Ksawery Gerard Walenty Norwid, herbu Topór, żył w latach 1821-1883. Był poetą, myślicielem i malarzem. Często jest określany jako ostatni wielki polski romantyk, jednakże badacze zaliczają go też do przedstawicieli klasycyzmu i parnasizmu. W latach 1846-1861 podpisywał się pod publikacjami C.K.N, również Cyprian Kamil Norwid. Wcześnie osierocony, wychowywał się u babki. Chętnie pisał o swym fikcyjnym normańskim czy wareskim rodowodzie po mieczu, zaś po kądzieli o parantelach z Janem III Sobieskim. Nie zdołał ukończyć gimnazjum w Warszawie. Był samoukiem-erudytą, gromadząc wiele niezbyt usystematyzowanych wiadomości z rozmaitych dziedzin. Jako poeta debiutował w roku 1840, w 1842 wyruszył do Europy Zachodniej, nigdy nie powracając do kraju. Przyjęte w roku 1845 podczas bierzmowania imię Kamil nawiązywało do wodza rzymskiego Marka Furiusza Kamillusa. W roku 1845 zakochał się bez wzajemności w traktującej go z góry Marii Kalergis. Znał Adama Mickiewicza, przyjaźnił się z Krasińskim, w roku 1849 poznał w Paryżu Juliusza Słowackiego i Fryderyka Chopina. Na emigracji w zasadzie stale był w złej sytuacji materialnej, korzystając z pomocy przyjaciół i dobrodziejów. Cierpiał na gruźlicę, problemy ze wzrokiem i głuchotę. W lutym roku 1877 nędza zmusiła go do zamieszkania w Zakładzie św. Kazimierza w Ivry.

Warszawski debiut przyniósł uznanie krytyków, jednak gdy widać było, że poezja Norwida nie przynależy do drugiej generacji romantyków, zaś poglądy nie przystają ani do idei stronnictw emigracyjnych ani do pozytywizmu polskiego, przychylnych sądów było coraz mniej. Osią działalności literackiej Poety było prowadzenie sporu o oblicze cywilizacji XIX wieku, głównie poprzez dialog z romantykami. W drugiej połowie stulecia, polemizując z teoriami Karola Darwina, prowadząc amatorskie dociekania filologiczne i rozwiązując problem kwadratury koła, uchodził za postać dziwaczną, budzącą czasami litość. Dopiero w kolejnym wieku uznania doczekała się koncepcja poezji opartej na paraboli , korzystającej ze szczególnej formy ironii oraz projekt tragedii wysokiej. Dostrzec można również podobieństwo poglądów społecznych Pisarza i krytyków kultury masowej XX wieku.

Twórczość Norwida na nowo odkrył Zenon „Miriam" Przesmycki, natrafiając przypadkowo na tom Poezyj. Od lat 70. XX wieku wiersze Poety popularyzował Czesław Niemen, tworząc do nich własną muzykę. Wykonał m.in. Bema pamięci żałobny rapsod, Moja Ojczyzna, Pielgrzym, Italiam! Italiam!, Jesień i Daj mi wstążkę błękitną... . W roku 1983 powstał film ukazujący ostatni miesiąc życia Cypriana Kamila Norwida Dom świętego Kazimierza. W rolę Poety wcieli się Ignacy Gogolewski, będący też reżyserem.

Dzieciństwo, nauka i pierwsze przejawy talentu

Urodził się 24 IX 1821 roku w dziedzicznym majątku swej matki Laskowo-Głuchy pod Wyszkowem. Chrzest przyjął w kościele w Dąbrówce, gdzie znajduje się pamiątkowa tablica. Mały Norwid miał trójkę starszego rodzeństwa: dwóch braci Ludwika i Ksawerego, oraz siostrę Paulinę. Cała czwórka została osierocona przez matkę, Ludwikę Zdzieborską, w 1825 roku. Ojciec, Jan, był asesorem m.in. w sądzie głównym guberni Mińskiej, kawalerem Orderu św. Jana Jerozolimskiego (1810) i kawalerem maltański jak również wolnomularzem. Pochodził ze żmudzkiej rodziny szlacheckiej h. Topór, urodził się w roku 1784, najpewniej w Norwidyszkach. Na Białorusi zdobył pewne wykształcenie prawnicze (praktyka w palestrze? por. nie tak odległe opisy u Krasickiego oraz postaci z Pana Tadeusza). Pewien wpływ na Cypriana Kamila i jego zdolności mogło mieć lekkie pióro i zamiłowanie Jana Norwida do szarad, rebusów i innych łamigłówek oraz świetnie odnajdywanie się na salonach.

Synowie byli jednak pozbawieni bliskości i opieki ojca, który stale pełnił obowiązki zawodowe z dala od rodziny, m.in. służąc Michałowi Radziwiłłowi, który zapisał mu w testamencie niebagatelną sumę 100 000 złotych polskich. Cyprian Kamil w latach 1825-1830 wychowywał się w Strachówce pod Sulejowem, u swej gościnnej, żyjącej staropolską tradycją prababki ze strony matki, Hilarii z Buynów Sobieskiej. Prababka była wdową po wojskim liwskim Józefie (1741- po 1809), który wywodził się od Sebastiana Sobieskiego (zm. 1557), pradziada króla.

W domu Hilarii Sobieskiej młody Norwid nauczył się czytać przy pomocy przekładu Don Kiszota pióra Franciszka Podoskiego. Tam też zrodził się u niego kult Jana III Sobieskiego wraz z przeświadczeniem o normańskim pochodzeniu rodu Norwidów. Gdy prababka zmarła w roku 1830, Cyprian znalazł się pod opieką kolejnych krewnych, zaś po wybuchu Powstania zamieszkał w stolicy Królestwa, gdzie osiadł ojciec.

We wrześniu 1831 roku rozpoczął naukę w II klasie Gimnazjum Warszawskiego na Lesznie jednak już rok później naukę przerwał, jak się zdaje z powodu braku właściwej opieki. Jednakże już w roku 1833 powrócił do edukacji wstępując do Gimnazjum Gubernialnego przy Krakowskim Przedmieściu. I tu nie uczył się długo ze względu na problemy rodzinne. Wtedy też był świadkiem publicznej kary chłosty, wymierzonej na dziedzińcu gimnazjum uczniom, którzy 26 XI 1833 poszli na miejsce kaźni Artura Zawiszy i trzech jego kolegów-emisariuszy. Wydarzenie to wywarło trudny do przecenienia wpływ na twórczość Norwida z lat 1849-1851. Sprawy szkolne Cypriana Kamila doczekały się pewnej stabilizacji jesienią 1834, gdy znalazł się „na stancji" u guwernera Ferdynanda Sahlinga przy ul. Orlej. Powrócił też do Gimnazjum na Lesznie, gdzie uczęszczał do połowy roku 1837.

W lipcu 1835 roku zmarł Jan Norwid, jego dzieci natomiast znalazły się w złej sytuacji finansowej. Ojciec Poety znalazł się w areszcie „za długi" nie za sprawą zawinionej niewypłacalności, lecz dzięki szykanującym go dawnym wierzycielom z Białorusi. Miał w Banku Polskim depozyty wystarczające w zupełności na pokrycie ich wierzytelności. Silne przeżycia wywołane uwięzieniem spowodowały jego zgon 25 VII, być może tuż po aresztowaniu. Pogrzeb odbył się trzy dni później na warszawskich Powązkach.

Zgodnie z prawem cywilnym Królestwa Polskiego, sprawami majątkowymi osieroconych zajmowała się rada familijna, której przewodniczył Ksawery Dybowski. Jego karykaturę zawarł Poeta w opowiadaniu Łaskawy opiekun z roku 1840. Po ostatecznym porzuceniu Gimnazjum na Lesznie, bez ukończenia z powodu złego zdrowia klasy V, Norwid zapisał się do prywatnej szkoły malarstwa prowadzonej przez Aleksandra Kokulara, portrecisty i malarza scen mitologicznych. Zaprzyjaźnił się tam z Tadeuszem Brodowskim, tworzącym zwłaszcza sceny rodzajowe i batalistyczne . Wkrótce Norwid stworzył wiele karykatur i rysunków satyrycznych. Wtedy też po raz pierwszy zakochał się, zaś jego wybranką była Brygida Aleksandra Dybowska (1824-1889), młodsza córka jego opiekuna. Gdy wydano ją za mąż w roku 1840, Norwid pożegnał ją swym debiutem poetyckim - wierszem Mój ostatni sonet (druk w dodatku do Gazety Porannej z lutego 1840 zatytułowanym Piśmiennictwo Krajowe).

Salony, cenzura i Cytadela

Poeta miał kontakty ze środowiskiem spiskowców warszawskich m.in. Gustawem Ehrenbergiem i Karolem Levittoux. Gdy w czerwcu roku 1839 dobiegł końca proces Świętokrzyżowców, Norwid w nocy wybiegł na ulicę, by chociaż swą obecnością symbolicznie „zasłać pożegnanie" wywożonym kibitkami skazanym. Sprawy te były żywe w jego pamięci wiele lat później, jeszcze blisko 10 lat później, w roku 1848 wyliczył Zygmuntowi Krasińskiemu prawie wszystkich skazanych na katorgę lub zmarłych w Cytadeli, z którymi chodził do szkoły i których znał. Traumatyczne doświadczenia i obserwacje znalazły wyraz w najstarszym znanym wierszu Poety Samotność (1839). Również w pozostałych utworach swej liryki młodzieńczej szyfrował za pomocą aluzji, symboli i niedopowiedzeń, pozwalających na przechytrzenie cenzury, nastroje i refleksje mocno obecne wśród patriotycznej młodzieży warszawskiej (m.in. utwory Sieroty, Noc, Skowronek, Do piszących, Wieczór w pustkach).

Jednakże pewien stan zagrożenia wywołało aresztowanie Levittoux - Norwid zamierzał zrezygnować z pracy w Heroldii i wyjechać do Berlina. W końcu lipca problem paradoksalnie zniknął, gdyż Karol Levittoux popełnił samobójstwo, nie wydawszy nikogo, z czasem stając się symbolem niezłomnej postawy i poświęcenia za ojczyznę. Ze względu na cenzurę w rękopisie musiał pozostać wiersz Burza z adresowanymi do wtajemniczonych aluzjami do śmierci Levittoux. M.in. w związku z tym utworem w marcu 1842 ukazał się pełen entuzjazmu artykuł Karola Wittego, widzącego w Norwidzie „zaród wielkości". Poeta, wobec krępującej cenzury, starał się wyjechać zagranicę, jako pretekst przedstawiając doskonalenie sztuki rzeźbiarskiej. Paszport otrzymał wiosną roku 1842, został też uroczyście pożegnany na urządzonej przez Bibliotekę Warszawską okolicznościowej uczcie. Scena śmierci Levittoux wraca w liście do Krasińskiego kilka lat później: "...kląkł na łóżku z twardych desek powrozami słomianymi okręconych - pod one deseczki świecę postawił; wolno zapaliły się powrozy kręcone ze słomy. Jak wieczność długo musiały się rozżarzać, nim zaczęły śmierć zadawać. Kilka godzin ujść musiało nim to łóżko - w stos się przeobraziło i to raczej węglem niż płomieni. Znaleziono go na kolanach z piersią i twarzą zwęgloną, bez życia wpół opadłym".

Pożegnanie z Polską

Opuściwszy w połowie maja 1842 roku Warszawę, Poeta zwiedził Kraków, w drugiej połowie czerwca skierował się do Drezna, następnie przybył do Marienbadu i Pragi czeskiej. Jesienią na powrót bawił w stolicy Saksonii, w Norymberdze (wiersz Adam Krafft) oraz w Monachium. W stolicy Bawarii pozostał aż do 1843, pisząc zaginiony dramat Patkul oraz zajmując się studiami artystycznymi prowadzonymi w muzeach i pracowniach malarzy. Wywiad rosyjski zanotował, że Norwid zamierzał z pomocą szerokich kontaktów wśród monachijskiej Polonii stworzyć swoje stronnictwo polityczne.

Wiosną roku 1843 Poeta przybył do Wenecji, gdzie bawił do października. W tym czasie zwiedzał m.in. Weronę i Ferrarę. Kontynuował studia artystyczne, znajomego malarza Tytusa Byczkowskiego uwiecznił w opowiadaniu Menego. W listopadzie gościł we Florencji, gdzie spotykał się m.in. z Ignacym Zaleskim i jego synem Antonim. Dzięki nim poznał również profesora Giuseppe Bezzuoli, który polecił Poetę rzeźbiarzowi Luigi Pampalionemu, a następnie przyjął do swej klasy aktu. Okres florencki, trwający od listopada 1843 do stycznia 1845 roku, był doniosły dla rozwoju twórczego Norwida, nie tylko w dziedzinie rzeźby i malarstwa. W roku 1844 otrzymał list od Kamili L. (nazwisko pozostaje nieustalone), która zerwała zaręczyny i zawiadomiła o zbliżającym się ślubie z innym mężczyzną. Norwid najpewniej zachorował wtedy na depresję, ulgi zaś szukał w podróży po Włoszech (Rzym, Neapol, Pompeje). Powstają wtedy osobiste liryki zwane Czarną suitą: Moja piosnka [I], To rzecz ludzka..., Do mego brata Ludwika.

Czartoryscy, polityka i Maria Kalergis

W lipcu 1844 Poeta znalazł się na nowo we Florencji. Poznał tam agenta politycznego działającego na emigracji Hotelu Lambert Ludwika Orpiszewskiego, który trafnie oceniwszy potencjał umysłowy i ówczesną reputację Norwida, postanowił nakłonić go do pracy dla stronnictwa Adama Jerzego Czartoryskiego. Pisarz pozostał jednak aż do końca roku 1844 we Florencji, studiując m.in. rytownictwo, tam też doczekał się przybycia nowych rodaków: Karola i Klementyny z Tańskich Hoffmanowej oraz Marii Kalergis, podróżującej w tych latach po kontynencie wraz z Marią Trębicką, córką generała Stanisława Trębickiego, zabitego przez spiskowców 29 XI 1830 r.

W pierwszej dekadzie 1845 roku Norwid, namawiany przez Orpiszewskiego, wyjechał do Rzymu, nawiązując tam szybko kontakt z agencją Czartoryskich. Stał się jedną z najpopularniejszych postaci Polonii Wiecznego Miasta, stąd właśnie za jego pośrednictwem Orpiszewski „urabiał" bawiące w Rzymie elity arystokratyczne oraz młodych ziemian z terenów Litwy i Rusi. Wtedy też odnowił stosunki z Marią Kalergis. Ta najmodniejsza i najbardziej adorowana kobieta ówczesnej Europy szybko stała się przedmiotem miłosnych westchnień poety, który pod wpływem nowego uczucia, nie licząc się ze stanem swojego majątku, wyruszył w podróż po Włoszech w towarzystwie Marii, jej przyjaciółki Marii Trembickiej i licznych adoratorów swojej ukochanej. Odwiedził Pompeje, Herkulanum, Sorrento i wyspę Capri, zdobył szczyt Wezuwiusza. W każdym z miejsc intensywnie tworzył. Na złą sytuację materialną Poety (związaną ze stanem zdrowia psychicznego?) wskazuje, że by móc wyjechać za Kalergis do Niemiec, udał się po zasiłek do Władysława Wężyka, mieszkającego w Mikołowie. Tam też poznał Maksymilian Jatowtta, uciekiniera z Królestwa Kongresowego. Ofiarował mu swój paszport, co pozwoliło mu na wyjazd do Francji. Kalergis tolerowała Artystę, gdy był „w modzie", gdy stał się już passe bezwzględnie odsunęła go od siebie. Szczera okazała się przyjaźń Poety z Marią Trębicką, która stała się jego powierniczką na wiele lat.

Pobyt w stolicy Królestwa Prus trwał aż do połowy 1846 roku. Norwid zetknął się z tamtejszą emigracją, m.in. z Wojciechem Cybulskim, Janem Koźmianem i Józefem Gołuchowskim oraz z działaczami przygotowującymi powstanie na ziemiach polskich. Równocześnie słuchał wykładów na Uniwersytecie, odwiedzał biblioteki i muzea. Owocem pracy artystycznej był m.in. Album berliński i projekt pomnika Jana Kochanowskiego. W czerwcu 1846 do ambasady Rosji w Berlinie dotarła informacja o paszporcie Poety przekazanym Jatowttowi oraz kontaktach z podejrzanymi środowiskami polskimi. Sekretarz ambasady F. Fonton starał się skaptować Norwida do współpracy z Rosją, jednak gdy Poeta odmówił, spowodował jego uwięzienie przez pruską policję polityczną.

Poeta spędził w celi miesiąc, pierwszy tydzień „na słomie i w wilgoci", co miało wywołać później postępującą utratę słuchu. Zwolniony dzięki staraniom m.in. Fryderyka Wilhelma Radziwiłła, wkrótce po 26 VII wyjechał do Brukseli, następnie do Ostendy. Tam przez miesiąc kurował się i odpoczywał, przekładał Dantego i zaprzyjaźnił się z generałem Janem Skrzyneckim. Kolejne cztery miesiące spędził w Brukseli, odwiedzając też dwukrotnie Paryż. Stale zmagał się z ciężką sytuacją materialną. 24 stycznia 1847 roku wyjechał do Rzymu, gdzie akurat bawiła Kalergis, zaś znajomi Artysty obiecywali zamówienia.

Pobyt w Paryżu i epizod amerykański Norwida

22 I 1849 roku wyjechał do Paryża, gdzie stanął na początku lutego, zastając w mieście swego brata Ksawerego. Pisarz walczył z nędzą, coraz poważniejszą głuchotą i zaburzeniami psychicznymi. Nieżyczliwości dawnych przyjaciół z kręgów salonu i arystokracji wywołały kontakty z lewicą społeczną. Dzięki Edmundowi Chojeckiemu trafił do salonu George'a i Emmy Herweghów, gdzie poznał m.in. Hercena i Turgieniewa. Nowe inspiracje, złączone niejako eklektycznie z tradycjonalizmem Twórcy znalazły wyraz w jego ówczesnej publicystyce ( Listy o Młodej Emigracji, Memoriał o Młodej Emigracji, Pieśń społeczna). Pisał o ojczyźnie jako wielkim-zbiorowym-obowiązku, orędował na rzecz żywej tradycji narodowej, domagał się poczucia obowiązku od kręgów posiadających ( mienie to sumienie). Przeciwstawiał się jednak zrywom rewolucyjnym, opowiadając się za pokojowym postępem, przez wykonania stopniowe po całość.

Poglądy Norwida ostro skrytykował Jan Koźmian, pod wpływem tej negatywnej oceny kontakty z Twórcą zerwał na ponad rok Krasiński. W tym czasie zmarł też wspierający moralnie i materialnie Poetę Łubieński. Wobec braku wystarczających dochodów z rysunków, m.in cyklu „salonowego" oraz akwafort „biblijnych", Norwid podjął się napisania na zlecenie Adama Potockiego historii sztuki. Oprócz tego w roku 1849 powstał poemat Pompeja, zaś w roku kolejnym komedia Noc tysiączna druga oraz dialogi Bogumił i Wiesław. Jesienią 1850 Pisarz intensywnie polemizował z Augustem Cieszkowski i Krasińskim, którzy odmówili pomocy w wydaniu jego utworów, stawiając zarzut „ciemności i niezrozumiałości". Poeta zerwał z oboma przyjaciółmi oraz z Adamem Potockim. Równocześnie, zachęcany przez Adama Mickiewicza, przygotował do druku Promethidiona, wydanego nakładem M. Dziekońskiej w Paryżu w lutym 1851. Pojawiły się kolejne ataki, inspirowane często przez Krasińskiego. Owa kaskada złośliwych uwag, nie tylko drukiem, utrwaliła wśród czytelników, przeświadczenie o miernej wartości „ciemnych" dzieł Artysty.

Po owej „konserwatywnej ofensywie", przypominającej dawne spory epigonów klasycyzmu stanisławowskiego z romantykami, Norwid zmienił tematykę literacką. Tworzył liczne fraszki, odtwarzał zaginione misteria Krakus i Wanda, napisał słynny Bema pamięci żałobny rapsod (1851). Niebawem nadeszły kolejne niepowodzenia: odrzucenie oświadczyn przez Marię Trębicką, nieprzyjęcie przez jury Salonu paryskiego jego rysunku oraz odmowa przyjęcia do nowicjatu Księży Zmartwychwstańców.

Poeta wrócił do planów opuszczenia Europy, decydując się ostatecznie na Stany Zjednoczone. Po ciężkiej i długiej (62 dni) podróży statkiem „Margaret Evans" (na jego pokładzie powstał wiersz Z pokładu „Margerity") stanął w Nowym Jorku 12. II 1853 roku. W tym mieście przebywał ponad rok. Z początku biedował i chorował, jednakże już w kwietniu zyskał dobrą posadę rysownika w pracowni graficznej Deoplera, gdzie trwały prace nad albumem Wystawy Światowej. Pracował tam do września, zaś zarobione pieniądze skończyły się zapewne w czasie, gdy do USA dotarły wieści o wybuchu wojny krymskiej. Wkrótce pisał do Mickiewicza i Hercena o pomoc w sfinansowaniu powrotu na Stary Kontynent, jednak bez skutku. Znów poważnie chorował, żył w nędzy i osamotnieniu, pogarszał się przy tym stan zdrowia psychicznego (por. Moja piosnka [II]). Korespondował z Trębicką, pisząc, że wciąż kocha Marię Kalergis. Pomocy udzielił mu książę Marceli Lubomirski, który w maju 1854 gościł Poetę, zaś w czerwcu opłacił powrót do Europy. W lipcu 1854 roku Norwid zamieszkał w Londynie w Hotel Nelson przy Drummond Street. Stworzył wtedy poemat Epimenides, przesłał też do generała Józefa Wysockiego memoriał polityczny. W grudniu powrócił do stolicy Francji, odnawiając bez zwłoki znajomość z Teofilem Lenartowiczem oraz J.B. Dziekońskim, którym chętnie opowiadał „cuda" o USA.

Równolegle przygotował „przypowieść" Quidam. Jest to poemat psychologiczno-historiozoficzny, z fabułą nakreśloną na tle Rzymu czasów Hadriana. Wątki antyczne wykorzystał też w mikrotragedii Słodycz i poemacie Garstka piasku. W tym czasie powstały wiersze okolicznościowe ( Coś ty Atenom zrobił, Sokratesie, Sława, Na zgon śp. Jana Gajewskiego) i apoteozy współczesnych wielkich postaci ( Do obywatela Johna Brown, Do emira Abd el Kadera). Eksperymentalny charakter miała „suita hermetyczna" z 1860: Waga, Sfinks, Wczora-i-ja. W roku 1860 wygłaszał ponadto w Czytelni Polskiej wykłady o poezji, zwłaszcza Juliusza Słowackiego.

W listopadzie 1858 roku pojednał się z Zygmuntem Krasińskim, który płacząc opuścił izdebkę Norwida przy Bellefond 38. W tymże roku za potrzebą zbiorowego wydania rozproszonych utworów Norwida opowiedzieli się dwaj jego dawni przyjaciele: Antoni Czajkowski i Antoni Zaleski, jednakże ich plany nie powiodły się, jedynie Czajkowski włączył nieco juweniliów do XI tomu Skarbczyka Poezji Polskiej (Petersburg 1859). Wielką radością dla Twórcy było otrzymanie podziękowania papieskiego za skromne świętopietrze. Pismo to stało się dla Norwida cennym i wyjątkowym wyrazem uznania.

Od Powstania do Komuny

W roku 1863 w liczącym się domu wydawniczym F.A. Brockhausa w Lipsku ukazały się bardzo starannie przygotowane przez Norwida Poezje. Jednakże utrwalona wśród Polaków opinia o „ciemnym poecie-dziwaku", a zwłaszcza wybuch Powstania, sprawiły, że nie pojawiły się żadne recenzje, poza nic nie wnoszącą uwagą Kraszewskiego, że „Norwid dorżnął się na sławie swej". Od pisarstwa i sztuki odciągnęło Poetę zaangażowanie w sprawę polską (m.in. Memoriał o prasie, liczne noty i postulaty, w tym przedstawione Trauguttowi, oraz Nota z dziewięciu punktów). Wieści o zamachu na Fiodora Berga i zdewastowaniu pałacu Zamoyskich wywołały stworzenie Fortepianu Szopena, poematu zawierającego wykład teorii ideału „całości", wyrażanej stałą dialektyczną dynamiką „niedopełnionego", „dopełniającego" i „dopełnionego", nie bez wpływu Hegla. W roku 1865 na wystawie publicznej w Nimes można było obejrzeć trzy akwaforty: Sforza w więzieniu, Pythia i Sybilla.

Krytycznie spoglądał Pisarz na ostatni okres Powstania Styczniowego, widząc przewagę energii nad trzeźwą ideą, przekraczający miarę rozlew krwi bez owoców w postaci realnych korzyści oraz naiwne pokładanie nadziei w losie i szczęśliwych okolicznościach (por. wiersz Święty-pokój oraz listy do Mariana Sokołowskiego). Wystąpił również z poetyckim protestem wobec haseł „realistycznej pracy organicznej", częstych w prasie galicyjskiej po upadku Powstania 1863 roku (wiersz Praca opubl. w Czasie z 1865 r.). Prace nad tragedią antyczną Tyrtej przerwał wobec nieoczekiwanego otrzymania od Brockhausa propozycji wydania drugiego tomu poezji. Ta oferta stała się genezą powstania Vade-mecum, najbardziej ambitnego dzieła Norwida. Pracował nad nim jeszcze w marcu 1866 roku, kreując tak podróż poety-moralisty po współczesności, jak i program nowej poezji narodowej. W kwietniu 1866 Vade-mecum trafiło do Lipska, tuż przed wybuchem wojny Prus z Habsburgami. Brockhaus wycofał się dzięki temu ze swych, nie ujętych w umowę obietnic, a Poeta znalazł się w pułapce bez wyjścia. Poszukiwania innego wydawcy zakończyły się fiaskiem, publikacja i to w formie rozproszonej, nastąpiła dopiero dzięki Zenonowi Przesmyckiemu w latach 1901-1933.

„Wycofanie się" Brockhausa, lekceważenie twórczości, a zwłaszcza skasowanie prze Michała Kleczkowskiego skromnej renty (50 franków miesięcznie), wypłacanej od dwóch lat Poecie, przygniotły Twórcę tak znacznie, że postanowił rzucić pisarstwo i poświęcić się jedynie malarstwu i grafice. Mimo przyjęcia akwaforty Le Musicien inutile na Salon paryski wiosną 1867 roku, publikacji dwóch akwarel w ważnym piśmie L'Artiste (II-III 1868) oraz zapisania się do francuskiego Societe des Artistes Reunis, nadzieje na dochody zawiodły. Wegetacji w nędzy towarzyszyło zastawianie i sprzedawanie ostatnich pamiątek oraz okazjonalna pomoc Cieszkowskiego. W lecie 1869 roku rozpoczął się romans Poety z Zofią Węgierską, u której bywał na wieczorach niedzielnych w „Sofiówce" przy rue de Laval. Wielką żałobę przyniósł jej niespodziany zgon 8 listopada 1869 roku. Azylem była poezja (w 1870 powstaje Assunta) oraz amatorskie studia historyczne i filologiczne (m.in. przekład kilku fragmentów Odysei Homera). Wojna francusko-pruska przyniosła jeszcze większą nędzę, a przy tym obawę o los rękopisów. W niebezpieczeństwie osobistym znalazł się Poeta w czasie Komuny paryskiej. Protestując przeciwko atakom prasy na swych rodaków, aresztowaniu i egzekucji duchownych oraz bezczeszczeniu kościołów, trafił przed władzę komunardów, która, na szczęście, udzieliła mu jedynie ostrzeżenia. Przejścia roku 1871 wyraziły się w poematach Emil na Gozdawiu oraz A Dorio ad Phrygium i w szkicach prozą Przyczynek do Rzeczy o wolności słowa i Obywatel Gustaw Courbet.

W roku 1872, mimo poważnej choroby, pracował wciąż nad tragedią historyczną Kleopatra i Cezar. 1 sierpnia tegoż roku spotkał Norwida jakiś „afront" ze strony Jadwigi Zamoyskiej. Gdy przyszedł do siebie po owym „nieuleczalnym ciosie", zajął się dramatem Pierścień Wielkiej Damy. Widział w nim początek nowego typu dramatu, pisanego wierszem białym, z obszernymi didaskaliami, przeznaczonego zarówno na deski teatrów jak i do lektury. Brak przelania krwi i zgonów miał stworzyć „tragedię-białą". Szarytkom prowadzącym Zakład św. Kazimierza ofiarował w 1874 roku obraz Wizja św. Stanisława, nad którym pracował od 1866. Wtedy Norwid zerwał większość dawnych znajomości, najczęściej przebywając w kręgu Józefa Bohdana Wagnera. Poznał tam zafascynowanych jego twórczością malarza Pantaleona Szyndlera, przyszłego inżyniera, publicystę i działacza niepodległościowego Mieczysława Stefana Geniusza oraz artystów młodego pokolenia m.in. Henryka Piątkowskiego, Jana Rozena i Jacka Malczewskiego.

Nawiązał romans z zamężną i mającą troje małych dzieci pisarską Marią Sadowską (ps. Zbigniew). Chcąc zerwać tę relację, postanowił wyjechać do Włoch. Apele o fundusze, skierowane m.in. do Kraszewskiego i Gersona spotykały się z milczeniem albo odmową. Jedynie Władysław Czartoryski zaproponował pieniądze, które Poeta uznał za upokarzającą jałmużnę. Znalazł się w katastrofalnej sytuacji, gdyż opuściwszy własne mieszkanie, sprzedał mienie ruchome na pokrycie zadłużenia, a resztę posłał pociągiem do Florencji. Wobec tego kuzyn Norwida Kleczkowski ponownie zaproponował poszukanie schronienia w Zakładzie św. Kazimierza.

Geniusz wśród pensjonariuszy

9 lutego 1877 Norwid zamieszkał w domu przy rue de Chevaleret. Wymaganą sumę na ręce matki Teofili Mikułowskiej wpłacił Kleczkowski. W ten sposób rozpoczął się ostatni, spokojny a jednocześnie tragiczny etap życia Poety. Samotność, zwłaszcza gdy zmarli T.A. Olizarowski i B. Zaleski (obdarowany w 1879 słynnym listem poetyckim Do Bronisława Z.) rzadko tylko była przerywana gościną u Seweryny i Franciszka Duchińskich, Wincentego Mazurkiewicza, Geniusza i Szynklera. Ja po prostu coraz jaśniej ... widzę, że się gubię tu. Nastrój i pogarszające się zdrowie odbiły się w rysunkach (np. cykle satyryczne ofiarowane Geniuszowi), oraz w liryce z jej drwiną, sarkazmem i ironią. Podobne cechy miała komedia Miłość-czysta u kąpieli morskich. Nie wiele wniósł powierzchowny artykuł o Norwidzie ogłoszony w styczniu 1879 roku w warszawskim Przeglądzie Tygodniowym. Ostatni wiersz ukazał się drukiem w cudzym felietonie w roku 1880. Poeta stworzył wiele małych akwarel, które dawały niewielki, sporadyczny zarobek, wygładził Assuntę, i Kleopatre, napisał również esej filozoficzno-estetyczny Milczenie (1882?) oraz filozoficzno-moralistyczny Ostatnia z bajek (1882). Nagłe i silne podupadnięcie na zdrowiu w drugiej połowie roku 1882 dało impuls do szukania funduszy na wyjazd do Włoch. Źródłem dochodu miały stać się trzy nowele ( Stygmat, Ad leones!, Tajemnica Lorda Singelworth), jednak żadna nie trafiła do druku ze względu na brak środków. Ostatnie zapisane słowa Cypriana Kamila Norwida brzmiały: C.N. zasłużył na dwie rzeczy od Społeczeństwa Polskiego, to jest, ażeby oneż społeczeństwo nie było dlań obce i nieprzyjazne.

Wiosną 1883 dosięgła Poetę „melancholia" (epizod ciężkiej depresji?), prawie cały maj przeleżał w łóżku, nie chcąc przyjmować znajomych. Ostatnie jego słowa to „przykryjcie mnie lepiej!". Zmarł spokojnie 23 maja 1883 ok. siódmej rano. Dwa dni później pochowano go na cmentarzu w Ivry, z pięcioletnim prawem do grobu. 28 XI 1888 szczątki przeniesiono do Montmorency i pochowano na koszt Michaliny Zaleskiej w „narodowym" grobie zbiorowym nr 42. Nie wykupiono jednak, mimo funduszy, miejsca „wieczystego" lecz jedynie czasowe na piętnaście lat. W konsekwencji w roku 1904 miała miejsce ekshumacja i przeniesienie szczątków do jednego z grobów zbiorowych dla „domowników" Hotelu Lambert. Za sprawą tego ostateczne miejsce pochówku pozostaje nieustalone, zaś uroczystości odbywają się w Montmorency przy grobie z roku 1888. W 2001 roku ziemię z jego mogiły umieszczono w Krypcie Wieszczów Narodowych w krakowskiej Katedrze.

Spojrzenie na dorobek twórczy Norwida

Cyprian Kamil Norwid był jednym z najwszechstronniejszych polskich artystów. Na jego obrazowanie poetyckie wpływało malarstwo, rzeźba i muzyka. Przekładał Szekspira, Byrona i Dantego, posługiwał się szeroką, chociaż amatorsko zgromadzoną wiedzą m.in. z zakresu dziejów kultury, która była jedną z podstawowych płaszczyzn odniesienia w jego refleksji nad współczesnością.

Sztuka, której nie ograniczał do arcydzieł, jest czynu testamentem ( Promethidion, Epilog w. 1) i towarzyszem doli ludzkiej, wiąże się z konkretną pracą człowieka, pracą ludzką par excellence. Pozostawił po sobie również małe formy rzeźbiarskie (wzorem rzeźbiarza był dla niego Michał Anioł co kuł sam w marmurze, Bogumił, w. 195). Sztuka poprzez ujawniane przez siebie piękno pomaga w pracy ludzkiej, humanizuje wysiłek, uszlachetnia go ( Bo piękno na to jest, by zachwycało/ Do pracy - praca, by się zmartwychwstało, Bogumił, w. 185-6). Piękno stanowi zatem cel i motywację pracy ludzkiej - pracy twórczej. Sztuka to kościół pracy, według Norwida nabiera ona cech symbolu, znaku uszlachetnionego ludzkiego trudu: I tak ja widzę przyszłą w Polsce sztukę, / Jako chorągiew na prac ludzkich wieży (Bogumił, w. 333-334). W myśli Pisarza sztuka ma również wymiar normatywny jako prawo ( zakon) pracy ludów i całej ludzkości. Prawo to ma też rolę uświęcającą, sakralną ( uczucie-wyższego-porządku-rzeczy), zaś wspólnota artystów i dzieł (nie tylko tzw. sztuki wysokiej czy „arcydzieł" z wystaw) nadaje pracy wymiar najszlachetniejszy. Podobne poglądy głosił później Georges Sorel.

Według Norwida sztuka winna być wszechogarniająca, tworzyć całościową atmosferę ludzkiego życia (życia twórczego i pracowitego), stąd nie można sztucznie kreślić jej granic, zamykać w arbitralnym ekskluzywizmie. Sztuka ekwacją jest postępu, postępu nawet moralnego (O sztuce dla Polaków), jest wobec tego ludzką entelechią, prowadząc do eudajmonii, znoszącej dezintegrujący dualizm ciała i ducha wraz z prymitywnością estetyczną (por. np. Bogumił w. 230-236: Niejeden szlachcic widział Apollina/ I Skopasową Milejską Wenerę/ A wyprowadzić nie umie komina...).

Nowatorstwo Poety miało charakter programowy, wyrastając na zinternalizowanej niechęci do odtwarzania cudzych prac, „klasycyzowania" i powielania zastanych form i formuł. Tworzył bezpośrednio po „trójcy wieszczów", w okresie przejściowym między kresem romantyzmu a początkiem pozytywizmu (m.in. A. Comte). Zmierzał do zainicjowania swą pracą nowej, dopełniającej (w sensie dość Heglowskim) fazy romantyzmu, poświęcającej uwagę codziennej rzeczywistości ludzkiej i człowieczym powinnościom, nie zaś jedynie narodowi i jego męczennikom. Z pism ideowych trzeba tu wskazać traktaty poetyckie ( Wiglia, Pieśni społecznej cztery stron, Niewola, Psalmów-psalm) oraz dramat Zwolon oraz traktat o sztuce Promethidion. Pisarstwo miało wykroczyć poza „czystą sztukę", będąc jednocześnie niezwykle staranne i precyzyjne na polu artyzmu. Współczesność należało ująć w perspektywie uniwersalnej i historiozoficznej. Korespondowały z rozwojem nauki i przemysłu poglądy Norwida na prace, modernizację polskiego społeczeństwa oraz położenia człowieka w nowym społeczeństwie industrialnym. Sięgając po tematy historyczne, Poeta wydobywał z nich genealogię czasów teraźniejszych oraz kulturowe i cywilizacyjne analogie do swej epoki ( Quidam, Kleopatra). W całej otaczającej go rzeczywistości szukał stale znaczeń symbolicznych, wierząc w istnienie „treści niewidzialnej" o cechach wyższego planu. Utwory poświęcone wybitnym postaciom ( Bema pamięci żałobny rapsod, Do obywatela Johna Brown, John Brown) to pochwała ludzi, którzy wyzwolili się spod jarzma okoliczności czasu, miejsca i historii, wyprzedzając innych w zwiększającym samowiedzę i świadomość współdziałaniu z planem Opatrzności.

Spośród środków przekazu poetyckiego stosował rozmaite typy ironii, przemilczenie, niedopowiedzenie, aluzje i parabole oraz kontrastowanie. Celem było oddanie za pomocą poetyckiej techne istotę reguł kierujących bytem ludzkim, prawd i idei. Poezja była też nakierowana dydaktycznie, pouczała czytelnika wprost, stawiała przed koniecznością samodzielnego odczytania znaczeń ukrytych w tekście i samodzielnego dojścia do prawdy (samowiedzy). W liryce dominowała refleksja, bez nastrojowej opisowości, z powściągliwą ekspresją emocji. Punktem wyjścia dla przemyśleń była obserwacja, nakreślony dokładnie i zwięźle szczegół. Szczegół ten ujawnia nieoczekiwane znaczenia, tworzą się jego sensy symboliczne, wskazujące na prawdę ogólną, ujętą często w aforyzm. Utwory były wymagające, pełne znaczeń, archaizmów i neologizmów, z czego Norwid dobrze zdawał sobie sprawę (wiersz Ciemność), a czego nie chcieli lub nie byli w stanie pojąć konserwatywni i „przeciętni" krytycy oraz, niestety, „mieszczańsko-patriotyczny" powieściopisarz Kraszewski. Można powiedzieć za Zofią Trojanowicz, że stosunek całego polskiego XIX wieku do literatury wyznacza sugestywny wzorzec poezji Mickiewiczowskiej i inwazja beletrystyki pozytywistycznej.

Ponowne odkrycie Poety i fascynacja nim środowisk Młodej Polski łączyły się z przeświadczeniem, że Norwid był prekursorem modernizmu, stąd i eksponowanie biografii z perspektywy fatalizmu i „losu geniusza", odrzucanego i przybitego, a przy tym stale samotnego i wyobcowanego. Szczególną popularnością cieszył się Promethidion.

Utwór ten, jak przypomina Stefan Sawicki, literaturoznawcy klasyfikowali różnie: jako poemat, poemat dydaktyczny, dialog filozoficzny (przynajmniej formalnie), rozprawę bądź traktat estetyczny. Sam Norwid określił go jako rzecz w dwóch dialogach z epilogiem, dodając we wstępie Do Czytelnika, że chodziło mu o uzyskanie formy greckiego dialogu, treścią zaś jest powaga sztuki (ibidem, w. 7). Sztukę odnaleźć można, zgodnie z romantyczną teorią estetyki, nawiązującą do Platona, w Polsce reprezentowaną m.in. przez Karola Libelta, w kręgu piękna. Piękno poetycko i metaforycznie określił Pisarz w znanym wersie 109 Bogumiła: Kształtem jest Miłości, też wersy 115-121 oraz 156: o pięknem rzekłem, że jest profil Boży. W Wiesławie pada natomiast sugestia, że piękność kształtem Prawdy i Miłości (w. 131). Norwid stwierdzał ponadto jasno, że zmierza nie tyle do przedstawienia swej definicji sztuki, co do zyskani[a] uznania potrzeby i powagi jak najżywotniejszej i jak najrozciąglejszej dla tego, co Sztuką się nazywa ( Do Czytelnika, 17-19).

Poeta we wczesnym okresie posługiwał się często formą i nazwą „dialog" ( Nieskończony z roku 1852 miał tytuł uzupełniony o dopowiedzenie Dialog w porządku dwunasty). Tadeusz Makowiecki zaliczał do owego szeregu dwunastu dialogów również Wiesława i Bogumiła. Pozostałe dziewięć to Rzeczywistość, Pisarstwo, Ruiny, Burza , Lilie (wydane łącznie jako Pięć zarysów (obyczajowych) w roku 1862), O historii (Dialog), Vendome, Plato i Archita, Rozmowa umarłych, Byron, Rafael-Sanzio. Poprzez wskazanie na dialogiczny charakter Bogumiła i Wiesława, Norwid wskazywał na własną praktykę pisarską, nawiązywał też do „formy dialogu greckiego", a przede wszystkim do klasyka - Platona. Myśl oparta na pismach tego Filozofa przeżywała swoisty renesans w dobie romantyzmu, a zwłaszcza ok. roku 1840, oddziałując inspirująco również w etyce i estetyce.

Bardzo dobrym punktem odniesienia dla Promethidiona jest Uczta. Podobne są już same sytuacje dialogowe: spotkanie towarzyskie, w którym biorą udział mężczyźni. I Platon i Norwid różnicują rozmówców co do pochodzenia, stanu, poglądów oraz rysów charakteru. Skontrastowanie i odmienność biesiadników tworzą atmosferę żywej rozmowy. Tak jak u Platona Sokrates, tak u Norwida nad swobodną dysputą panują Bogumił i Wiesław, ich imiona są też tytułami dialogów, podobnie jak u Filozofa, z tą jednak różnicą, że u Platona są to imiona najważniejszych partnerów Sokratesa, zaś u Norwida osoby „mające rację", protagonistów myślowych danej rozmowy- spotkania. U obu twórców każdy dialog jest zorganizowany wokół jednego tematu - osnowy. W Bogumile jest to docieranie do istoty sztuki, zaś w Wiesławie refleksja o stosunku sztuki do prawdy i dobra. Platon „tworzy" swego Sokratesa dialogów, Norwid zaś czyni z Bogumiła i Wiesława swoich porte-parole.

Tradycja grecka ulega jednak u Poety przekształceniu. Na jedną z różnic wskazał sam Twórca, pisząc: [c]o do wiersza, który potocznością swoją powinien by niewiele nawet uwagi wracać, to już jest osobistość autora, mniema on, że w draźliwie mogących dotykać (gdziegniedzie) przeprowadzaniach myśli w życie - rytm miarą swoją i muzyką upokaja, miarkuje i złagadza. Korzystanie z 11-zgłoskowca i po części 13-zgłoskowca Norwid uzasadniał osobistymi upodobaniami i funkcją łagodzenia - odrealniania poniekąd, a przy tym obiektywizacji wyrażanych opinii.

Od Platona odróżnia Norwida również pewna, widoczna zarówno w Wiesławie jak i w Bogumile drugoplanowość czy też akcesoryjność dialogu. Gospodarzem jest narrator, podobnie jak w Uczcie, jednakże nie w innych dialogach Filozofa. W dialogach Promethidiona narrator komentuje, ocenia, biorąc na siebie rolę swego rodzaju konferansjera - sprawozdawcy, wiążącego ze sobą wypowiedzi rozmówców, uogólniającego, podsumowującego i przygotowującego scenę pod występy protagonistów. Oprócz tego to właśnie narrator, będąc w tej roli podobny do Sokratesa (być może bardziej rzeczywistego niż Platońskiego), wcielając się w ironistę demaskuje zachowania uczestników „sympozjonu", odsłania ich reakcje, nawyki myślowe i brak argumentów pokrywany miałkimi żartami lub pustym (nerwowym?) śmiechem. Narrator z Promethidionu to rzecznik - koryfeusz Prawdy, będący jednocześnie sojusznikiem Bogumiła i Wiesława. Taka jego rola skutkuje zwiększeniem znaczenia ich wypowiedzi o cechach monologów. Norwid wprowadza swych czytelników in medias res. W Bogumile czytelnik jest od razu skonfrontowany z twierdzeniami o muzyce żywej, prostej, z pozoru narodowej i ludowej, rozumianej ludycznie (Konstanty), w opozycji staje zaś pojmowanie jej kładące nacisk na wymiar znacznie głębszy, bo poznawczy i moralny (Bogumił). Wiesław rozpoczyna się od repliki protagonisty, po niej następują sprzeciwy innych uczestników dyskusji, która ulega tym samym zaostrzeniu i intensyfikacji. Brak tu metody sokratejskiej, co zwiększa dystans do tradycji platońskiej, przybliżając jednocześnie formalny dialog, złożony jednakowoż z monologów ex promptu, do wielkich, zaangażowanych przemów bohaterów romantycznych, zwłaszcza improwizacji ( Przestańmy! cyt... uciszcie się moi kochani - / Władysław wołał - wkrótce Bogumił zaśpiewa).

Problemy z chronologią i rekonstrukcją procesu twórczego

Filologowie zgadzają się, że Promethidion to kompozycja powstała z kilku tekstów, które powstawały w różnym czasie. Co do tego, w jakich okresach i w jakim porządku poszczególne teksty składowe powstawały nie ma zgody.

Zenon Przesmycki uważał, że najstarszym tekstem jest Wiesław (1848-49), napisany zatem w okresie rzymskim Twórcy albo w początkach okresu paryskiego, gdy żywe były jeszcze wspomnienia Wiecznego Miasta. Na poparcie swej hipotezy Miriam przytaczał podobną problematykę Wiesława i Niewoli, to jest sumienie narodu oraz wspólne motywy, zaznaczone określeniami z Wiesława ( dzisiejsi świata politycy, fałsz zewnętrznego świata). Bogumiła oraz Epilog Norwid napisać miał później, oddając rezultaty procesów twórczych i intelektualnych, które absorbowały Twórcę od połowy roku 1849. to jest kwestie znaczenia sztuki dla życia społecznego i narodowego.

Fragment Wiesława nawiązujący do plastyki użytkowej (wersy 130-147) Gomulicki uznał za poetyckie ujęcie zasadniczej myśli skierowanej w listopadzie 1850 do Augusta Cieszkowskiego i Zygmunta Krasińskiego, a przy tym polemicznie nastawionej, Jasności i ciemności: jasność - prawdziwa wartość, może być dostrzeżona dopiero na tle ciemności - to jest braku wartości, która, paradoksalnie, ze względu na swą rolę uwydatniającą przestaje być brakiem. Epilog miał powstać na samym końcu, po Wiesławie, zaś pozostałe części Promethidiona dopiero wraz z ostateczną redakcją dzieła.

Stefan Sawicki zaznacza, że wyżej naszkicowane hipotezy, chociaż intrygujące, oparte są na dowodach pośrednich, poszlakowych. Pewne jest jednak, że utwór ostateczne ramy kompozycyjne otrzymał w grudniu 1850 roku. Wskazuje na to list Norwida do Michaliny Dziekońskiej z tegoż miesiąca, dołączony do rękopisu Promethidiona. Druk miał miejsce niewiele później, bo w końcu stycznia albo na początku lutego 1851 roku, co można wywnioskować z listu Pisarza do Adama Potockiego z 29 stycznia 1851 roku ( ... za dni piętnaście odbierzesz, Szanowny Panie, pismo moje pod nazwą Promethidion ...). Można ponadto przyjąć, że Bogumił został napisany jeszcze przed śmiercią Chopina, zaś Epilog już po zgonie Kompozytora 17. X. 1849 roku (por. Bogumił 1-2: Taka rozmowa była o Chopinie/ (Który naczelnym jest u nas artystą) oraz wers 36 Epilogu: W Polsce - od grobu Fryderyka Chopina rozwinie się sztuka).

Rafał Marek
Literatura:
Juliusz W. Gomulicki s.v. Norwid Cyprian [w:] Polski Słownik Biograficzny, tom. 23 (1978), s. 186 - 198. https://www.ipsb.nina.gov.pl/a/biografia/cyprian-ksawery-gerard-walenty-norwid?print
Juliusz W. Gomulicki s.v. Norwid Jan [w:] Polski Słownik Biograficzny, tom. 23 (1978), s. 198 - 199.
Aleksandra Melbechowska - Luty, Oprzeć głowę o mury klasztorne. Kronika bezdomności Cypriana Norwida, http://cyfrowaetnografia.pl/Content/4984.
Marek Adamiec, biogram Norwida w Wirtualnej Bibliotece Literatury Polskiej https://literat.ug.edu.pl/autors/norwid.htm
Artykuł biograficzny w Wikipedii, https://pl.wikipedia.org/wiki/Cyprian_Kamil_Norwid
Cyprian Kamil Norwid, Promethidion, oprac. Stefan Sawicki, Universitas, Kraków 1997;
Zofia Trojanowicz s.v. Norwid Cyprian [w:] Literatura polska. Przewodnik encyklopedyczny, PWN, Warszawa 1984-1985, vol. II, s. 38-40;

# data[].attributes.attachment_link.title
Cyprian Kamil Norwid - biografia, wiersze, utwory

# data[].attributes.attachment_link.description
Cyprian Kamil Norwid, właściwie Cyprian Ksawery Gerard Walenty Norwid, herbu Topór, żył w latach 1821-1883. Był poetą, myślicielem i malarzem. Często jest określany jako ...

# data[].attributes.headline
03.06.2020 Temat: Myśli Jana Pawła II inspiracją do rozważań o dziedzictwie kulturowym Polaków. 

# data[].attributes.subject
03.06.2020 Temat: Myśli Jana Pawła II inspiracją do rozważań o dziedzictwie kulturowym Polaków. 

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Zastanów się nad sformułowaniem "dziedzictwo duchowe narodu". Jakie masz skojarzenia? Czyją twórczość uważasz za godną określenia tym mianem?
3. Przeczytaj tekst ze str. 311, z pierwszego akapitu wynotuj sformułowania, które są synonimiczne do wyrazu "ojczyzna".
4. Kartkówka: wypełnij formularz google:
https://forms.gle/XgnFQJimom5QJaAu5

# data[].attributes.body
1. Z okazji Dnia Dziecka życzę, aby na co dzień towarzyszyła Ci  radość, dopisywało zdrowie i aby otaczała Cię miłość. Przesyłam wirtualnego cukierka:)
2. Dedykuję Ci film, obejrzyj go i pomyśl, o czym on NAPRAWDĘ jest:)
https://youtu.be/QieZx_Elbb4

# data[].attributes.attachment_link.title
**Award Winning** Animated Short Film: "Lili Short Film" by Hani Dombe & Tom Kouris | CGMeetup

# data[].attributes.headline
29.05.2020 Temat: Co określa naszą tożsamość?

# data[].attributes.subject
29.05.2020 Temat: Co określa naszą tożsamość?

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Zapoznaj się z definicją słowa tożsamość (podr. str. 310).
4. Co według ciebie ma największy wpływ na kształtowanie twojej tożsamości? Odpowiedź zapisz w zeszycie. Na pewno w odpowiedzi na to pytanie pomogą ci pojęcia z zadania 2.
5. Przeczytaj książkę:
https://drive.google.com/file/d/19EbzqoaZ1p3ccTjx7y-v2rMgda9gwM8g/view?usp=sharing

# data[].attributes.headline
28.05.2020 Temat: Utrwalenie wiedzy i umiejętności przed sprawdzianem.

# data[].attributes.subject
28.05.2020 Temat: Utrwalenie wiedzy i umiejętności przed sprawdzianem.

# data[].attributes.body
1. Zapisz w zeszycie temat lekcji.
2. Otwórz podręcznik na str. 305 i sprawdź swoją wiedzę.
3. Wykonaj zadania 1-4.
4. Zadanie 4 prześlij nauczycielowi.

# data[].attributes.attachment_link.title
Stanisław Lem | Życie i twórczość | Artysta | Culture.pl

# data[].attributes.attachment_link.description
Czołowy przedstawiciel polskiej fantastyki naukowej, filozof, futurolog i eseista, w swoim dorobku ma również powieści realistyczne i teksty satyryczne.

# data[].attributes.headline
27.05.2020 Temat: Wypowiedzenie z imiesłowowym równoważnikiem zdania.

# data[].attributes.subject
27.05.2020 Temat: Wypowiedzenie z imiesłowowym równoważnikiem zdania.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Zapoznaj się z tabelą na str. 302 w podręczniku.
3. Wykonaj zadanie 1 str. 303 w zeszycie.
4. Obejrzyj film z nową wersją swojej nauczycielki polskiego :)
https://youtu.be/ppK6NYeNHHU

# data[].attributes.attachment_link.title
Zdania złożone IMIESŁOWOWY RÓWNOWAŻNIK ZDANIA 4/5 - #6 język polski

# data[].attributes.headline
26.05.2020 Temat: Życzenia na Dzień Matki.

# data[].attributes.subject
26.05.2020 Temat: Życzenia na Dzień Matki.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Dzisiaj obchodzimy wyjątkowe święto. Posłuchaj piosenki:
https://youtu.be/SO88Yj8x1pw
Zastanów się, kto jest podmiotem lirycznym w tekście piosenki Moniki Urlik, jaki nastrój przeważa, jaki morał można wyciągnąć z piosenki?
3. Wykonaj dla mamy kartę z kuponami na wzór tej, zamieszczonej w załączniku. Pomyśl, co możesz zrobić dla mamy, aby ją uszczęśliwić. Możesz (nie musisz) pochwalić się swoją pracą, przesyłając ją na adres poczty elektronicznej: justyh@o2.pl
4. Życzę Ci miłego dnia! Zadanie domowe: uściskaj mamę!

# data[].attributes.headline
25.05.2020 Temat: Środki wyrazu w komiksie - zabawna historia Lila i 🤬.

# data[].attributes.subject
25.05.2020 Temat: Środki wyrazu w komiksie - zabawna historia Lila i 🤬.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Przypomnij sobie, czym jest komizm, jakie rodzaje komizmu rozróżniamy. W razie potrzeby zajrzyj do podręcznika, tabela str. 299.
3. Przeczytaj komiks (str. 292-298).
4. Zastanów się nad zad. 3 ab. Na jego podstawie wykonaj notatkę w zeszycie, najlepiej graficzną:)
5. Dla chętnych: stwórz zabawny komiks on-line. Skorzystaj ze strony:
http://writecomics.com/   lub
https://www.makebeliefscomix.com/
6. Zainteresowanym polecam artykuł:
https://culture.pl/pl/artykul/krotki-przewodnik-po-polskim-komiksie

# data[].attributes.attachment_link.description
Oto nasz subiektywny przegląd najważniejszych albumów i najgłośniejszych twórców w stuletniej historii polskiego komiksu. Każdy znajdzie tu coś dla siebie!

# data[].attributes.headline
22.05.2020 Temat: Jak opisać sytuację? Mowa zależna i mowa niezależna.

# data[].attributes.subject
22.05.2020 Temat: Jak opisać sytuację? Mowa zależna i mowa niezależna.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Zapoznaj się z definicją opowiadania (str. 263). W formie notatki graficznej zapisz charakterystyczne cechy opowiadania.
3. Zapoznaj się z teorią, dotyczącą opisu sytuacji (str. 290). Zastanów się, jaka jest różnica między opowiadaniem, a opisem sytuacji? Czy opis sytuacji może być elementem opowiadania?
4. W opowiadaniu stosujemy najczęściej mowę niezależną, w opisie częściej mowę zależną - prawda czy fałsz? Pracuj z prezentacją i zdecyduj, jak odpowiedzieć na to pytanie:
https://view.genial.ly/5e7080d645bfe40fc00b2ecb/presentation-e-lekcja-mowa-zalezna-i-niezalezna

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
zapoznaj się

z informacjami umieszczonymi

informacje wstępne

zapisz w swoim zeszycie!
Przeczytaj wiadomości. Na ich podstawie zrób notatkę do zeszytu.
Na co dzień w rozmowach, wiadomościach tekstowych przywołujemy wypowiedzi innych osób.

Używamy wtedy

mowy zależnej

mowy niezależnej.

Jest to dosłowne przytoczenie czyjejś wypowiedzi, cytowanie kogoś.

MOWA NIEZALEŻNA

Zazwyczaj towarzyszy jej zdanie wprowadzające.

Przytoczona wypowiedź zachowuje własną budowę gramatyczną.

Taką wypowiedź wprowadzamy po dwukropku,

ujmując ją w cudzysłów lub pauzy dialogowe (myślniki).

Kamil powiedział wesoło: „Jutro pójdę do dentysty".

- Jutro pójdę do dentysty - wyznał Kamil z uśmiechem.

zdanie wprowadzające zacytowaną wypowiedź

Maciek zawołał: „Chodźcie! Musimy się pospieszyć!".

- Chodźcie! Musimy się pospieszyć! - zawołał Maciek.

przytoczona wypowiedź ujęta w cudzysłów

dwukropek przed cytatem

wypowiedź narratora

przytoczona wypowiedź wyodrębniona

kropka na końcu całej wypowiedzi

MOWA ZALEŻNA

Jest to ujęcie własnymi słowami czyjejś wypowiedzi.

Oddajemy sens cudzej wypowiedzi, ale nie przytaczamy cudzych słów dosłownie.

Przybiera ona często formę zdania złożonego

Kamil powiedział, że jutro pójdzie

Marta wyznała, że boi się pająków.

zdanie nadrzędne,

Maciek zawołał, że muszą się pospieszyć.

zdanie podrzędne, czyli przywołana wypowiedź

spójnik łączący zdanie nadrzędne

Można dowolnie przekształcać

mowę zależną w niezależną

Karol wyznał, że lubi grać na skrzypcach.

Karol wyznał: „Lubię grać na skrzypcach".

- Lubię grać na skrzypcach - wyznał Karol.

Wojtek stwierdził: „Ja także chcę przeczytać tę książkę".

Przekształceń możemy dokonać za pomocą:

Musimy też zmienić formy czasowników, zaimków

oraz dostosować interpunkcję.

Nieśmiały Marek zapytał cicho, czy może pożyczyć ksiażkę, ale bał się odpowiedzi.

Za to w mowie zależnej autor wypowiedzi może łatwiej scharakteryzować mówiącego , może oddać sposób mówienia, opisać jego stan psychiczny i usposobienie.

Różnica między tymi dwoma sposobami polega na tym, że mowa niezależna

ma charakter naturalnej rozmowy ,

jest żywym dialogiem oddającym emocje towarzyszące mówiącym.

a) Dziś podano wiadomość: „Do Polski przyjedzie

w tym roku znana piosenkarka".
Dziś podano wiadomość, że do Polski przyjedzie w tym roku znana piosenkarka.
Zamień mowę niezależną na zależną:

b) - Ustawcie krzesła w sali gimnastycznej - poprosił uczniów nauczyciel.
Nauczyciel poprosił uczniów, żeby ustawili krzesła w sali gimnastycznej.

c) Mama przykazała rodzeństwu: „Nie otwierajcie nikomu drzwi".

Mama przykazała rodzeństwu, żeby nie otwierali nikomu drzwi.

Zamień mowę zależną w niezależną:

a) Przeczytałam w ogłoszeniu, że potrzebna jest osoba do pracy na basenie.

b) Ciocia napisała w liście, że zaprasza nas na wakacje.

c) Matka poprosiła córkę, żeby umyła okna.
Matka poprosiła córkę: ,, Umyj okna". - Umyj okna - poprosiła matka córkę.
Który typ mowy jest, według Ciebie, ciekawszy oraz łatwiejszy w użyciu i zapisaniu?

Dziękujemy!

# data[].attributes.attachment_link.description
zapoznaj się z informacjami umieszczonymi informacje wstępne zapisz w swoim zeszycie! Przeczytaj wiadomości. Na ich podstawie zrób notatkę do zeszytu. Na co dzień w rozmowach, wiadomościach tekstowych przywołujemy wypowiedzi innych osób. Używamy wtedy mowy zależnej mowy niezależnej. Jest to dosłowne przytoczenie czyjejś wypowiedzi, cytowanie kogoś. MOWA NIEZALEŻNA Zazwyczaj towarzyszy jej zdanie wprowadzające.

# data[].attributes.headline
21.05.2020 Temat: Jak przemawiać, aby odnieść zamierzony skutek?

# data[].attributes.subject
21.05.2020 Temat: Jak przemawiać, aby odnieść zamierzony skutek?

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Obejrzyj:
https://youtu.be/0wCyhF_wARc
Czy wiesz, że 1. sezon „Wiedźmina” jest niekwestionowanym hitem Netflixa?  Adaptacja prozy Andrzeja Sapkowskiego ma największą oglądalność ze wszystkich nowych seriali, jakie pojawiły się na platformie a sam Andrzej Sapkowski (ur. 21 czerwca 1948 w Łodzi) – polski pisarz fantasy, z wykształcenia ekonomista, twórca postaci wiedźmina jest najczęściej po Lemie tłumaczonym polskim autorem fantastyki.
3. Zapoznaj się z tekstem na str. 275-280.
4. Napisz rozprawkę. Temat: Świat przedstawiony w "Wiedźminie" jako przykład fikcji fantastycznej. Pracę prześlij nauczycielowi.

# data[].attributes.headline
18.05.2020 Temat: Ballada "Lilije" jako wyraz romantycznego zainteresowania grozą.

# data[].attributes.subject
18.05.2020 Temat: Ballada "Lilije" jako wyraz romantycznego zainteresowania grozą.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Przed przeczytaniem tekstu zapoznaj się z zad. 3 ze str. 262.
3. Przeczytaj samodzielnie tekst.
4. Pracuj z prezentacją. Wykonaj w zeszycie zadanie 3 i zadanie 6.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Temat: Nie ma zbrodni bez kary. Ballada "Lilije" A. Mickiewicza.

Opracowała Maria Mytko

Podręcznik str. 257

PLAN WYDARZEŃ

ROLA PRZYRODY

1. Wypisz z tekstu ballady sformułowanie, które jest - według Ciebie - głównym przesłaniem utworu.2. Przeczytaj definicje winy i kary.3. Odwołując się do definicji, napisz, czy Twoim zdaniem pani i bracia ponieśli słuszną karę.

Najpierw spróbuj wykonać zadanie samodzielnie. Później sprawdź, najeżdżając kursorem na poszczególne luki.

epicki

dramatu

Świat

liryczne

epiki

# data[].attributes.attachment_link.description
Temat: Nie ma zbrodni bez kary. Ballada "Lilije" A. Mickiewicza. Opracowała Maria Mytko Podręcznik str. 257 PLAN WYDARZEŃ ROLA PRZYRODY 1. Wypisz z tekstu ballady sformułowanie, które jest - według Ciebie - głównym przesłaniem utworu.2. Przeczytaj definicje winy i kary.3. Odwołując się do definicji, napisz, czy Twoim zdaniem pani i bracia ponieśli słuszną karę.

# data[].attributes.headline
19.05.2020 Lekcja wychowawcza: na co mam wpływ?

# data[].attributes.subject
19.05.2020 Lekcja wychowawcza: na co mam wpływ?

# data[].attributes.headline
20.05.2020 Temat: "Są dziwy na niebie i na ziemi, o których nie śniło się waszym filozofom". Powtórzenie wiadomości o "Dziadach". 

# data[].attributes.subject
20.05.2020 Temat: "Są dziwy na niebie i na ziemi, o których nie śniło się waszym filozofom". Powtórzenie wiadomości o "Dziadach". 

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Lektura ta została  już szczegółowo omówiona na lekcji języka polskiego. Przypomnij sobie najważniejsze informacje na jej temat:
https://youtu.be/D7yT7vkvFd4
3. Twoim zadaniem będzie wykonanie kart duchów. Wyobraź sobie, że projektujesz grę "Dziady - resurrection".
Wzoruj się na:
https://pl.gameme.eu/najlepsze-karty-wiedzmin-3-gwint-karty-bohaterow-wyjasnione-i-gdzie-je-znalezc/
Tworząc karty:
a) wykonaj rysunek ducha
b) określ typ ducha
c) stopień demoralizacji (w gwiazdkach lub punktach)
d) opisz grzech ducha
e) napisz, czego potrzebuje duch, o co prosi
4. Zdjęcie wykonanych kart (przynajmniej trzech) prześlij nauczycielowi.

# data[].attributes.attachment_link.title
A. Mickiewicz DZIADY cz. II NOC DZIADÓW - opracowanie

# data[].attributes.headline
15.05.2020 Temat: "Wszak, kto przysięgę naruszy,/Ach biada jemu, za życia biada!/I biada jego złej duszy!".

# data[].attributes.subject
15.05.2020 Temat: "Wszak, kto przysięgę naruszy,/Ach biada jemu, za życia biada!/I biada jego złej duszy!".

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Otwórz podręcznik na tekście utworu "'Świtezianka". Przeczytaj go głośno, spróbuj interpretować głosowo czytany tekst.
3. Zapoznaj się z pytaniami z zadania 2a (str. 255). Odpowiedz na nie pisemnie w zeszycie.
4. Pracuj z prezentacją:
https://view.genial.ly/5e81aedc7fd6910db4843d29/interactive-image-switezianka

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
2

3

4

Temat: Nastrojowa ballada i zdradzona miłość - w jaki sposób poeta głosi prawdy ludowe?

Zapoznaj się z trescią punktów poniżej (klikaJ Myszką)

5

Na podstawie wiersza powiedz, kim jest tytułowa świtezianka.

Odszukaj w tekście fragment, w którym narrator zawarł naukę moralną. Przepisz go na kolorowo do zeszytu.

Świtezianka to nimfa wodna żyjąca w głębiach jeziora Świteź. Początkowo pojawia się jako zwykła dziewczyna, w której zakochał się Strzelec. Nimfa poddaje zakochanego w niej młodzieńca trudnej próbie. Niestety, chłopiec nie przechodzi jej zwycięsko. Nauka moralna jest zawarta w wersach: "KTO PRZYSIĘGĘ NARUSZY, BIADA JEMU , ZA ŻYCIA BIADA! I BIADA JEGO ZŁEJ DUSZY" Zdrada jest bardzo złym i haniebnym czynem, który sprawia, że druga osoba cierpi. Kara jest nieuchronna, prędzej czy później zostanie się ukaranym, co jest zgodne z ludową moralnościa.

# data[].attributes.attachment_link.description
2 3 4 Temat: Nastrojowa ballada i zdradzona miłość - w jaki sposób poeta głosi prawdy ludowe? Zapoznaj się z trescią punktów poniżej (klikaJ Myszką) 5 Na podstawie wiersza powiedz, kim jest tytułowa świtezianka. Odszukaj w tekście fragment, w którym narrator zawarł naukę moralną. Przepisz go na kolorowo do zeszytu.

# data[].attributes.headline
14.05.2020 Temat: Tajemniczy świat ballady Adama Mickiewicza - "Świtezianka".

# data[].attributes.subject
14.05.2020 Temat: Tajemniczy świat ballady Adama Mickiewicza - "Świtezianka".

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Zapoznaj się z artykułem:
https://klp.pl/mickiewicz/a-5888.html i na jego podstawie zdefiniuj pisemnie w zeszycie "ludową moralność".
3. Przed tobą utwór Adama Mickiewicza, wchodzący w skład cyklu "Ballady i romanse",  w dużej mierze opierającego się na wierzeniach prostego ludu oraz na podaniach, które krążyły wśród gminu.
3. Otwórz podręcznik na str. 253. Zapoznaj się z tekstem, który należy do kanonu lektur obowiązkowych. Możesz czytać i słuchać audiobooka:
https://youtu.be/00RL3T6xkXI
4. Wykonaj zad. 1 str. 255:
"Do wyrazów w krzyżówce sformułuj hasła w taki sposób, aby objaśnienia dotyczyły treści analizowanego tekstu".

# data[].attributes.attachment_link.title
Świtezianka Adam Mickiewicz ( audiobook pl )

# data[].attributes.headline
13.05.2020 Temat: Czas na lekturę: "Balladyna" Juliusza Słowackiego.

# data[].attributes.subject
13.05.2020 Temat: Czas na lekturę: "Balladyna" Juliusza Słowackiego.

# data[].attributes.body
1. Zapewne zapoznałeś się już z tekstem Juliusza Słowackiego.
2. Zapoznaj się z informacjami, dotyczącymi gatunku, przepisz je do zeszytu:
https://opracowania.pl/opracowania/jezyk-polski/balladyna-j-slowacki,oid,7,gatunek-kompozycja
3. Zapraszam cię do dziwnego świata "Balladyny":
https://view.genial.ly/5eac3281eacf4c0d671645c2/interactive-content-escape-room-balladyna

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
BalladynaJ. Słowacki

Start

Czytałeś książkę o mroczynym świecie Balladyny. Zasnąłeś. Obudziłeś się w ciemnym lesie. Jesteś przerażony. Próbujesz biec. Nagle potykasz się o ... tajemniczą skrzynię zamkniętą na kłódkę. Światło księżyca pada na kawałek urwanego papieru. "Jeśli chcesz wrócić do swojego świata, musisz otworzyć skrzynię. Trzeba znać hasło, które pozna tylko ten, kto rozwiąże cztery zagadki. Po rozwiązaniu każdej otrzymuje się jedną liczbę. Na końcu trzeba będzie wprowadzić czterocyfrowy kod, aby otworzyć skrzynię i wrócić do domu. Uwaga! Trzeba się spieszyć. Skrzynia jest zabezpieczona. Po uływie określonego czasu, ulegnie samounicestwieniu, a wtedy utkniesz tu na zawsze!!!". Na dodatek zaczyna padać.

Oj, zaczęło padać i grzmieć. Znajdź schronienie.

Jednak nie jest tu tak miło jak w domu. Czas szukać rozwiązań.

W twojej rzeczywistości słuzę i do przekazywania wiadomości, i do rozrywki, ale w czasach Słowackiego na pewno mnie jeszcze nie znali. Znajdź mnie i kliknij.

Odszyfruj słowa. Następnie znajdź pierwszą wskazówkę.

1

Wśród rozszyfrowanych słów jedno nie pasuje do treści tekstu. Które to słowo? Ile ma głosek? Liczba głosek tego wyrazu, to pierwsza cyfra kodu. Zapamiętaj ją.

2

Ważne

Policzyłeś sylaby? To teraz do tego wyniku dodaj x, gdzie x oznacza ilość rodzajów literackich. Wynik to druga cyfra kodu. Zapamiętaj ją.

Ułóż puzzle. Uzupełnij zdanie: Na ułożonym obrazku widzę.......?... Z ilu sylab składa się odgadnięty wyraz? https://www.jigsawplanet.com/?rc=play&pid=3597caf14c22

Rozwiązałeś zagadkę nr 2? Szukaj dalej: mała pętelka, nóżka i pomoże drzwi otworzyć. Tam znajdziesz kolejną wskazówkę.

Wdowa

Pustelnik

Filon

Kostryn

Kirkor

Alina

Balladyna

3

Z jednej strony umieść bohaterów pozytywnych, z drugiej - negatywnych. Następnie policz, ilu bohaterów opowiedziało się po stronie światła. Świetnie- znasz już trzecią cyfrę do hasła. Zapamiętaj ją.

ważne!!!

4

Po rozwiązaniu zadania kliknij w obrazek, który przedstawia hasło krzyżówki. Krzyżówka też da ci odpowiedź, jaka jest czwarta liczba kodu. Zapamiętaj ją.

Aby otworzyć skrzynię, wprowadź czterocyfrowy kod.

WPROWADŻ KOD

%$#ERROR

Aby otworzyć skrzynię, wprowadź czterocyfrowy kod.

WPROWADŻ KOD

Aby otworzyć skrzynię, wprowadź czterocyfrowy kod.

WPROWADŻ KOD

Aby otworzyć skrzynię, wprowadź czterocyfrowy kod.

WPROWADŻ KOD

UDAŁO SIĘ !!!

# data[].attributes.attachment_link.description
BalladynaJ. Słowacki Start Czytałeś książkę o mroczynym świecie Balladyny. Zasnąłeś. Obudziłeś się w ciemnym lesie. Jesteś przerażony. Próbujesz biec. Nagle potykasz się o ... tajemniczą skrzynię zamkniętą na kłódkę. Światło księżyca pada na kawałek urwanego papieru. "Jeśli chcesz wrócić do swojego świata, musisz otworzyć skrzynię.

# data[].attributes.headline
11.05.2020 Temat: Reklama jako komunikat językowy.

# data[].attributes.subject
11.05.2020 Temat: Reklama jako komunikat językowy.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Wyszukaj w tekście Jerzego Bralczyka (podręcznik str. 249) fragmenty, w których jest mowa o tym , co różni reklamę od innych komunikatów.
3. Zapoznaj się z prezentacją dotyczącą języka reklamy:
https://prezi.com/oriabrle0ksb/jezyk-reklamy-srodki-i-funkcje-omow-na-podstawie-zgromadz/

# data[].attributes.attachment_link.title
Język reklamy - środki i funkcje. Omów na podstawie zgromadz

# data[].attributes.attachment_link.description
NASTĘPUJE REAKCJA Język reklamy - środki i funkcje. Omów na podstawie zgromadzonych przykładów. Wniooski 1. Język reklamy jest prosty i ucieka się do skojarzeń. 2. Czasem w treści reklam pojawia się żart. 3. W reklamach przeważnie występują zdania pojedyncze. 4. W reklamach

# data[].attributes.headline
08.05.2020 Temat: Czy reklama może ograniczać wolność?

# data[].attributes.subject
08.05.2020 Temat: Czy reklama może ograniczać wolność?

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Zastanów się, czy wszystko może być przedmiotem reklamy? Co sądzisz na temat miejsc, w których umieszcza się reklamy?
3. Przeczytaj felieton Krzysztofa Zanussiego. Zanim przejdziesz do tekstu w podręczniku na str. 248, koniecznie przypomnij sobie, czym jest felieton i wykonaj notatkę graficzną na ten temat w zeszycie - skorzystaj z indeksu na końcu podręcznika lub sprawdź tu:
https://język-polski.pl/felieton/323-jak-napisac-felieton
4. Wskaż co najmniej trzy cechy felietonu, które można odnaleźć w tekście Krzysztofa Zanussiego.
5. Czy masz swoją ulubioną reklamę? Sprawdź te propozycje, może coś ci się spodoba:
https://vendo.tv/blog/aktorski-piatek/najlepsze-reklamy-wszech-czasow/

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Wykonaj ustnie zad. 1 str. 246. Przeczytaj wiersz głośno.
3. Objaśnij, co to są homonimy. Staraj się to zrobić swoimi słowami, popieraj teorię przykładami.
4. Wykonaj zad. 4 str. 247 pisemnie w zeszycie.
5. Słowa "może" i "morze" to homofomy. Czy potrafisz wyjaśnić, czym jest homofon? Podpowiedź ze Słownika Języka Polskiego: fono- «pierwszy człon wyrazów złożonych wskazujący na ich związek znaczeniowy z dźwiękiem lub z głosem».
6. Na stronie 244 znajduje się powtórzenie wiadomości z zakresu pisowni partykuły "nie" z różnymi częściami mowy. Napisz dyktando i sprawdź swoją wiedzę na ten temat:
https://dyktanda.online/app/dyktando/1791

# data[].attributes.attachment_link.title
Aplikacja dyktanda.online - ćwicz zasady pisowni!

# data[].attributes.attachment_link.description
Aplikacja dyktanda.online jest świetnym sposobem na naukę zasad ortograficznych oraz ćwiczenie rozwiązywania dyktand! Rozwiąż dyktando teraz bezpłatnie!

# data[].attributes.body
1. Lekcja wychowawcza z prezentacją.

# data[].attributes.headline
06.05.2020 Temat: Iqbal Masih - mały wielki człowiek.

# data[].attributes.subject
06.05.2020 Temat: Iqbal Masih - mały wielki człowiek.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Zapoznaj się z tekstem w podręczniku str. 242-243.
3. Z jakimi problemami muszą borykać się dzieci? O jakie prawa muszą walczyć. Zapisz w zeszycie swoje pomysły.
4. Są organizacje, które wspierają dzieci. Na czym polega pomoc? Obejrzyj: https://youtu.be/u0wQY7FL7Hs

# data[].attributes.headline
 04.05.2020 Temat: Opis sytuacji. Powtórzenie.

# data[].attributes.subject
 04.05.2020 Temat: Opis sytuacji. Powtórzenie.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Zadania zawarte w prezentacji, wymagające pisania wykonaj w zeszycie.
https://www.smore.com/rzky3

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Zadanie!

Spójrz na zdjęcie i w pięciu zdaniach opisz sytuację.

4. Wczuj się!

Jak określiłbyś uczucia głównego bohatera?

wesołość ufność spokój lubienie pogoda ducha nadzieja czułość radości

wzruszenia wdzięczności sympatii podziwu ulgi rozbawienia fascynacji

siły zwycięstwa satysfakcji nadziei podniecenia zachwytu

wstyd żalenie się nad sobą porażka poczucie pokonania rozczarowanie frustracja apatia bezradność bierność spanikowany sponiewierany strach upokorzenie wkurzony wstyd załamany zaskoczony zasmucony zdenerwowany zdesperowany zdezorientowany zdziwiony zimno zirytowany zły zmartwiony zniecierpliwiony

A co ty czułeś? Jak sądzisz, dlaczego?

# data[].attributes.attachment_link.description
Spójrz na zdjęcie i w pięciu zdaniach opisz sytuację. Jak określiłbyś uczucia głównego bohatera? wesołość ufność spokój lubienie pogoda ducha nadzieja czułość radości wzruszenia wdzięczności sympatii podziwu ulgi rozbawienia fascynacji siły zwycięstwa satysfakcji nadziei podniecenia zachwytu wstyd żalenie się nad sobą porażka poczucie pokonania rozczarowanie frustracja apatia bezradność bierność spanikowany sponiewierany strach upokorzenie wkurzony wstyd załamany zaskoczony zasmucony zdenerwowany zdesperowany zdezorientowany zdziwiony zimno zirytowany zły zmartwiony zniecierpliwiony A co ty czułeś?

# data[].attributes.headline
30.04.2020 Temat: Niecodzienna lekcja języka polskiego z profesorem Keatingiem. Przypomnienie wiadomości o lekturze.

# data[].attributes.subject
30.04.2020 Temat: Niecodzienna lekcja języka polskiego z profesorem Keatingiem. Przypomnienie wiadomości o lekturze.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Przypomnij sobie omówiony w szóstej klasie film "Stowarzyszenie umarłych poetów", na podstawie którego Nancy H. Kleinbaum napisała książkę (fragment w podręczniku na str. 239).
3. Co sądzisz o takiej inscenizacji tekstu: https://youtu.be/q22429FrRy0 Zastanów się kto lub co może mieć wpływ na kształtowanie twojej osobowości? Wykonaj w zeszycie zadanie 3, str 241.
4. Życzę ci udanego długiego weekendu!

# data[].attributes.attachment_link.title
Stowarzyszenie Umarłych Poetów - trailer

# data[].attributes.headline
29.04.2020 Temat: Piszemy pracę inspirowaną "Pieśnią XIV" Jana Kochanowskiego.

# data[].attributes.subject
29.04.2020 Temat: Piszemy pracę inspirowaną "Pieśnią XIV" Jana Kochanowskiego.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Twoim zadaniem będzie  napisanie pracy, stąd prośba: zanotuj sobie zwroty, które będą przydatne przy pisaniu rozprawki, wejdź na stronę:
http://aleklasa.pl/liceum/c238-sztuka-pisania/c244-klucze-zdan/przydatne-sformulowania
3. Otwórz podręcznik na str. 236 zad. 5 i wybierz temat pracy. Napisaną pracę  prześlij nauczycielowi w formie pliku tekstowego.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
We wstępie rozprawki możesz użyć sformułowań:

Jeżeli prócz postawienia tezy serwujemy czytelnikowi wstęp, ogólne rozważania na jakiś temat, pomocne będą sformułowania:

- Celem moich rozważań jest...
- Postaram się przedstawić swoje refleksje na temat...
- Problem, o którym chcę pisać...
- Celem tej pracy jest...
- Celem moich rozważań jest...
- Może warto najpierw zastanowić się nad znaczeniem słowa...
- Proponuję najpierw rozważyć, czym jest...
- Najpierw zastanowię się nad znaczeniem słowa...
- Zamierzam skupić się na...
- Postaram się przedstawić swoje refleksje na temat...
- Od dawna nurtował mnie problem.

- Moja teza brzmi...
- We wstępie ujawnię swój pogląd...
- Pragnę w swojej pracy uzasadnić następującą tezę...

- We wstępie zarysuję okoliczności powstania dzieła...
- Na początku przytoczę najważniejsze założenia epoki...
- Przed analizą lektur warto przytoczyć okoliczności historyczne ich powstania.
- Wymienione w temacie dzieła tworzą zbiór utworów ...
- Pojęcie zawarte w temacie jest jednym z najważniejszych zagadnień ludzkiej kultury.
- Wymienione w temacie lektury należą do... (arcydzieł polskich, klasyki narodowej).
- Porównanie (charakterystykę) zacznę od przedstawienia postaci.
- Problem zawarty w temacie to powracający motyw literatury wszech czasów.
- We wstępie pracy pragnę zamieścić słowa znanego autorytetu w dziedzinie (etyki, prawa, literatury, sztuki...).
- Mottem swoich rozważań chcę uczynić słowa...

- Odpowiedź na pytanie zawarte w temacie brzmi...
- Pytanie w temacie dotyczy reprezentantów nurtu ... w polskiej literaturze.

Kiedy zgadzamy się ze stanowiskiem zawartym w temacie pracy:

- Będę starał się bronić tezy, iż...
- Zacznę od potwierdzenia tezy zawartej w temacie...
- W pełni zgadzam się z myślą zawartą w temacie / cytacie...
- Nie sposób nie zgodzić się z poglądem, iż...
- Co sądzę o tezie zawartej w temacie? Zgadzam się z myślą zawartą w temacie...

Kiedy nie zgadzamy się z przytoczonym w temacie pracy poglądem:

- Teza postawiona w temacie nie przekonuje mnie.
- Nie mogę się zgodzić z opinią, iż...
- Nie mogę zgodzić się z tezą zawartą w temacie...
- Rzekomo..., ja jednak uważam...
- Chciałbym podać w wątpliwość stanowisko, że...
- Nie mogę zgodzić się z tezą zawartą w temacie...
- Nie zgadzam się z myślą zawartą w temacie/ cytacie...
- Nie sposób zgodzić się z poglądem, iż...
- Powszechnie sądzi się, że... Jednak ja zajmuję w tej sprawie odmienne stanowisko...
- Wbrew temu, co na ten temat mogliby sądzić inni, uważam, że...
- Zamierzam polemizować z tezą zawartą w temacie.
- Nie mogę zgodzić się z opinią, że...
- Niejasne wydaje mi się to, że...

Ustal porządek argumentowania:

Już powiedzieliśmy sobie, że rozprawka składa się z kolejnych argumentów i że porządek myślenia jest szalenie ważny. Jak ten następny, a potem jeszcze następny argument przytoczyć, aby się na okrągło nie powtarzać?

- Na początku chciałbym przedstawić bohatera, który...
- Na poparcie mojej tezy chciałem przywołać...
- Zacznę od...,
- Na wstępie...
- Czas (pora) na uzasadnienie twierdzenia...
- Po pierwsze... Po drugie... Po trzecie...
- Pierwszym argumentem na poparcie mojej tezy...
- Potwierdzę to przykładem... ,
-Posłużę się przykładem...
- Przejdę do kolejnego argumentu...
- Przytoczę jeszcze jeden argument...
- Oto kolejny argument...
- Następny argument brzmi...
- Mój kolejny argument to...
- A oto kolejny, ważny moim zdaniem, argument.
- Dodatkowym argumentem niech będze / może być...
- Dodatkowym argumentem
- Teraz zajmę się następną postacią. - To nie był ostatni mój argument.
- Ten przykład nie wyczerpał tematu... - Nie można zapomnieć o...
- Świadczy o tym przykład...
- Przemawia za tym fakt, że...
- Jest coś, o czym trzeba pamiętać... - Powołam się także na...
- Poza tym.../Ponadto...
- Z kolei... / Z drugiej strony...
- Nie można pominąć... - Czy to już wszystko? Jeszcze należy wspomnieć o...- Następnie przeanalizuję... - Teraz przejdę do sprawy następnej. - Warto teraz zaznaczyć rzecz kolejną...
- Nie należy zapominać również...
- Oto kolejny argument...
- Omówię problem następny...
- Przejdę teraz do omówienia...
- Komuś może wydawać się, że...
- Świadczy o tym przykład...
- Na przykład...
- Świadczy to o tym, że...
- Następnie zamierzam przytoczyć dowód tej wagi co...
- Następnie zamierzam uzasadnić, przytoczyć

- Na poparcie mojej tezy chciałem przywołać...
- Świadczy o tym przykład...
- Jako przykładem posłużę się...
- Dodatkowym argumentem niech będzie...
- Przemawia za tym fakt, że...
- Koniecznie trzeba podkreślić..
- Powołam się teraz na słowa...
- Powołam się na zdanie...
- Uzupełnię swoją myśl cytatem...
- Pozwolę sobie zwrócić uwagę na...
- Teraz wyjawię opinię w sprawie...
- Warto wiedzieć...

- Najpierw zastanowię się nad znaczeniem słowa...

Nawiąż do poprzedniej myśli

- Nawiążę do wątku głównego...
- Powrócę do tematu...
- Wrócę do pytania zawartego w temacie...
- Powyższa myśl inspiruje do refleksji...
- Aby poprzeć myśl, przywołam wypowiedź...
- Swoją tezę poprę cytatem...
- Kontynuując powyższą myśl, przytoczę kolejny przykład...
- Następny wniosek wynika z poprzedniego...
- Powyższa refleksja skłania do następnej...
- Wspomniany wcześniej pogląd powraca tu wyraźnie...
- W nawiązaniu do głównej myśli przytoczę...
- Po takiej refleksji powraca porzucona myśl...
- Zaniechana refleksja jednak uporczywie powraca...
- Wniosek poprzedni wydał się tylko dygresją, tymczasem okazuje się bardzo ważny...
- Nawiązując do poprzedniej refleksji...
- Kontynuując wątek....
- Kwestia następna
- Uzupełnieniem myśli może być...
- Poza tym.../Ponadto...
- Natomiast...
- Z kolei...
- Nie można pominąć...
- Dodajmy jeszcze jeden argument....
- Reasumując...

Sformułowania wyrażające opinię piszącego:

- Wydaje się, że...
- Według mnie...
- Sądzę, że...
- Myślę, że...
- Moim zdaniem...
- Uważam, że...
- Jestem przekonany, że...
- Przypuszczam, że/że...
- Nie jestem pewien, czy...
- Jestem pewna, iż...
- Nie mam żadnych wątpliwości co do tego, że...
- Bez wątpienia...
- Nie mam wątpliwości, że...
- Trudno zaprzeczyć, że...
- Z całą pewnością...
- Nie ulega wątpliwości, że...
- Nie mam wątpliwości, że...,
- Jest dla mnie jasne,
- Jest dla mnie oczywiste, że...
- Na podstawie przytoczonych argumentów sądzę, że...
- Po rozważeniu tego problemu utwierdziłem się w przekonaniu, że...

Wprowadź przeciwny sąd:
- Ktoś może mieć inne zdanie i twierdzić, że...
- Oddajmy głos innej opinii... (opiniodawcy).
- Słyszałem też odmienny pogląd...
- Są tez tezy przeciwne...
- Przeciwnicy sądu, jaki reprezentuję, uważają, że...
- Opinii X nie mogę podzielić, ponieważ...
- Oto inne spojrzenie na ten temat...
- Z innego punktu widzenia...
- Patrząc na to z innej strony...
- Co mógłby powiedzieć przeciwnik?
- Kontrargumentem jest...
- Z drugiej strony..., Z kolei...
- Patrząc na to inaczej,
- Przeciwnicy tej tezy głoszą,
- Rozważmy kwestię z innego punktu widzenia,
- Postawmy się w skrajnie różnej sytuacji.

- Niech ostatecznym argumentem będzie wypowiedź poety...
- Tezę potwierdza następny wiersz...
- Dowód znajduję jeszcze w...
- Splot okoliczności w biografii autora (lub bohatera) powoduje, że...
- Sugestia zawarta w utworze jest słuszna...
- Szereg argumentów potwierdza tezę...

Kontrargumenty

- Tej teorii można przeciwstawić kontrargumenty...
- Przesłanie utworu jest zaprzeczeniem tej tezy / idei...
- Łatwo zaprzeczyć słowom pisarza...
- Będę polemizować z artystą...
- Tok rozważań, bieg myśli, tok przemyśleń nie potwierdza tej tezy...
- Podczas analizy pojawia się szereg wątpliwości...
- Twierdzenie pana X wydaje mi się zaskakujące...
- Mamy do czynienia z wyjątkowo trudnym zagadnieniem...
- Teraz sprecyzuję własne poglądy...
- Pojęcie zawarte w temacie jest nieścisłe. Zacznę więc od sprecyzowania. Jak rozumiem termin „abstrakcja"?
- Przegląd literackich przykładów zacznę od...
- Cytat w temacie skłania do refleksji nad twórczością autora...
- Motyw... Nie było epoki, w której nie pisano by o nim.
- Literatura jest kopalnią przykładów na temat...
- Sięgnę do innych tekstów kultury...

Nowy wątek, nowa myśl

- W tym miejscu pozwolę sobie na dygresję...
- Trudno odmówić sobie refleksji...
- Odbiegając na chwilę od głównego wątku przemyśleń...
- Ta refleksja każe jeszcze raz przyjrzeć się zagadnieniu...
- Na chwilę zboczę z tematu, ale tylko pozornie.
- Wspomniany już wątek pojawia się znowu...
- Jeszcze raz wrócę do refleksji o...
- To rzuca nowe światło na wspomniany temat...
- Okazuje się, że omawiany już wcześniej wątek powraca...

- Z tego wynika, że...
- Nasuwa się nam kolejny wniosek...
- Reasumując...
- Wniosek z tego taki...
- Nasuwa się nam kolejny wniosek...

Zakończenie

W zakończeniu rozprawki sięgnij po zwroty (potwierdzenie postawionej na początku tezy):

- Mam nadzieję, że udało mi się udowodnić...
- Z tego, co napisałem, jasno wynika, że...
- W świetle przytoczonych argumentów...
- Przytoczone przeze mnie argumenty świadczą o tym, że...
- Przytoczone argumenty wystarczą, by stwierdzić, że...
- Jak wynika z przytoczonych argumentów...
- Sądzę, że udało mi się udowodnić, iż...
- Chyba udało mi się przekonać, że...
- Myślę, że dowiodłam, iż...
- Sądzę, że przedstawione przykłady wystarczą, aby przekonać o słuszności mojego twierdzenia...
- Wszystko to prowadzi do wniosku, iż...
- Podsumowując dotychczasowe rozważania, należy stwierdzić, że...
- Na podstawie przytoczonych argumentów sądzę, że...

Przebieg pracy nad rozprawką

Rozprawka. Czego nie wolno Ci robić, pisząc rozprawkę?

Jak wprowadzić nową myśl, wniosek, argument? (zdania wzorcowe)

Jak przejść do omówienia kolejnego utworu?

Rozprawka - tematy z hipotezą

Rozprawka - tematy z tezą

Rozważamy argumenty za i przeciw

Jak przedstawić argumenty i kontrargumenty?

# data[].attributes.attachment_link.description
Piszesz rozprawkę? Zastanawiasz się: jak zacząć? jak rozwinąć? jak zakończyć. Brakuje Ci słów i zwrotów. Jesteś uratowany! Tu znajdziesz odpowiedz!

# data[].attributes.headline
27.04.2020 Temat: Czy słowa szesnastowiecznego poety są wciąż aktualne?

# data[].attributes.subject
27.04.2020 Temat: Czy słowa szesnastowiecznego poety są wciąż aktualne?

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Zapraszam na lekcję interaktywną, skup się, postępuj zgodnie z instrukcjami.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Przypomnij sobie ciekawostki, informacje i fakty powiązane z poetą. Wykonaj mapę myśli i sprawdź, ile pamiętasz. W razie konieczności uzupełnij swoja notatkę o informacje, zawarte w materiale: https://culture.pl/pl/tworca/jan-kochanowski

Skup się przede wszystkim na treściach związanych z życiorysem poety, akapity:

"Lata nauki", "Kariera dworska i kościelna", "Życie w Czarnym Lesie", "Poeta renesansowy"

# data[].attributes.attachment_link.description
Przypomnij sobie ciekawostki, informacje i fakty powiązane z poetą. Wykonaj mapę myśli i sprawdź, ile pamiętasz.

# data[].attributes.headline
24.04.2020 Temat: Skróty i skrótowce. Powtórzenie.

# data[].attributes.subject
24.04.2020 Temat: Skróty i skrótowce. Powtórzenie.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Dzisiaj lekcja, która będzie wymagała skupienia, przygotuj sobie odpowiednie warunki do pracy, unikaj rozpraszaczy.
3. Przypomnij sobie, co wiesz na temat skrótów i skrótowców. Lekcja ma charakter powtórzeniowy.
4. Wejdź na stronę: https://wke.lt/w/s/2ajpFv
5. Czytaj uważnie i ze zrozumieniem. Postaraj się wykonać wszystkie zadania zgodnie z poleceniami.

# data[].attributes.attachment_link.title
Na skróty przez język polski, czyli o skrótach i skrótowcach. - Wakelet

# data[].attributes.attachment_link.description
Czym są literki bdb w dzienniku, wsch. na mapie, mgr przed nazwiskiem nauczyciela i PZU na wielkim neonie? To skróty i skrótowce. Materiał wymaga od ciebie samodzielnej pracy. Zapoznaj się z nim. Pracuj w swoim tempie, spokojnie i dokładnie. Zadania wykonuj w zeszycie, przepisując wcześniej temat lekcji.

# data[].attributes.headline
23.04.2020 Temat: Charakterystyka osoby mówiącej w wierszu Wisławy Szymborskiej "Możliwości".

# data[].attributes.subject
23.04.2020 Temat: Charakterystyka osoby mówiącej w wierszu Wisławy Szymborskiej "Możliwości".

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Zastanów się, co już wiesz o Wisławie Szymborskiej. Następnie przejdź do artykułu:
https://czytajpl.pl/2018/02/01/kicz-woody-allen-kfc-ciekawostki-o-wislawie-szymborskiej/ oraz film
https://youtu.be/J9DeJwU8Qao
3. Wolisz psy czy koty? Wodę czy sok? Boże Narodzenie czy Wielkanoc? Zrób w zeszycie listę rzeczy, które wolisz bardziej od innych. Zapisz przynajmniej pięć przykładów.
4. Przeczytaj dwukrotnie wiersz Wisławy Szymborskiej (podręcznik str. 237-238).
5. Wykonaj pisemnie w zeszycie zadanie pierwsze (podpunkty a-d).

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
2 lipca 1923 roku urodziła się jedna z najwybitniejszych polskich poetek, eseistka i krytyczka literacka, laureatka nagrody Nobla w dziedzinie literatury, uhonorowana Orderem Orła Białego. Wisława Szymborska odznaczała się nieprzeciętnym poczuciem humoru, żywiołowym charakterem i dużą aktywnością, lubiła spotykać się z ludźmi i zwiedzać. Przy okazji rocznicy zebraliśmy kilka informacji potwierdzających, że polska noblistka była arcyciekawą osobowością.
Woody

Szymborska marzyła by przed śmiercią poznać ludzi, którzy ją najbardziej inspirowali. Zawsze wymieniała trójkę - Woody Allena, prezydenta Czech Vaclava Havla i brytyjską badaczkę zajmującą się badaniem prymatów, Jane Goodall. Havla miała okazję poznać przy okazji jego wizyty dyplomatycznej w Polsce. Niewiele brakowało, a spotkałaby się także z reżyserem "Annie Hall", jednak ten po swoim koncercie w Warszawie musiał bezpośrednio jechać na lotnisko, by kontynuować trasę. Obydwoje wypowiadali się o sobie bardzo pochlebnie, Szymborska doceniała twórczość Woody'ego, a reżyser wspominał o tym, że czytał wszystkie wiersze polskiej poetki. Co prawda marzenia noblistki nie udało się spełnić, ale namiastkę spotkania zaaranżowała Katarzyna Kolenda-Zaleska, która przeprowadziła wywiad z Allenem, który został Szymborskiej zaprezentowany na specjalnym pokazie w kinie.

Kicz

Szymborska była wielką fanką kiczu, przez to była przez swoich gości obdarowywana przedmiotami, których inaczej nie można byłoby nazwać. Jak opisuje to w swojej książce Michał Rusinek, część przedmiotów, najbardziej nietrafionych i nieśmiesznych, z automatu trafiała do kosza. Część trafiała na tzw. loteryjki. Był to stały rytuał spotkań w mieszkaniu noblistki, zaproszeni goście brali udział w losowaniu przedmiotów, które Szymborska sama wcześniej dostała. Zdarzało się tak, że goście wychodzili od niej z przedmiotem, który sami jej sprezentowali. „Najładniejsze" i najciekawsze kiczowate prezenty lądowały na reprezentacyjnej półce między książkami. Był to najwyższy objaw uznania dla wartości humorystycznej otrzymanej rzeczy.

KFC

Szymborska nie bardzo dbała o zdrowe odżywanie. Często zamawiała do swojego mieszkania duże kubełki pikantnych skrzydełek w KFC. Część z nich zjadała, a te które jej zostały, mroziła, by w dowolnym momencie móc je sobie usmażyć. Przez przypadek informacja o jej nawyku dostała się do mediów. Sieć fastfoodów przesłała noblistce specjalne podziękowanie oraz dokument, dzięki któremu w każdym lokalu KFC w Polsce mogła żywić się za darmo. Znana ze skromności Szymborska, podziękowała i zachowała voucher jedynie jako pamiątkę.

Lepieje

Wisława Szymborska znana jest również, z tego że stworzyła i rozpropagowała lepieje, moskaliki, odwódki i altruiki - żartobliwe gatunki literackie. Jeden z nich - lepiej - to nonsensowny, komiczny wierszyk składający się z jednego zdania. W pierwszym wersie opisana zostaje przykra sytuacja, w drugim autor dochodzi do wniosku, że jest to i tak łagodniejsze zdarzenie niż drugie, pozornie bezpieczne. Nazwę gatunkowi nadał wieloletni sekretarz noblistki, Michał Rusinek.

Przykład: „Lepszy piorun na Nosalu / niż pulpety w tym lokalu."

Sabaty czarownic

Wśród tradycyjnych wizyt w mieszkaniu Szymborskiej odbywały się również... sabaty czarownic. Był to zamknięty krąg koleżanek noblistki z czasów gimnazjalnych. W latach młodości dziewczyny spotykały się regularnie, nawet parę razy w miesiącu. Wiek i ograniczony czas zawęził tę regularność do corocznych wizyt. Główną zasadą panującą podczas spotkań był całkowity zakaz narzekania. Jeżeli, któraś z uczestniczek chciała pomarudzić, musiała liczyć się z karą finansową.

Wyklejanki

Szymborska zajmowała się nie tylko pisaniem, ale również graficznymi formami sztuki. W 1943 roku wykonała swoje pierwsze rysunki - były to ilustracje do podręcznika języka angielskiego. Przez wiele lat poetka tworzyła tzw. "wyklejanki", które w formie pocztówek wysyłała swoim znajomym. Zazwyczaj były to kolaże, w których zestawiała dwa zdjęcia, rysunki bądź obrazki pochodzące z różnych epok, należące do innego porządku. Dużą część zbiorów wyklejanek można oglądać w Szufladzie Szymborskiej - wystawie otwartej w Kamienicy Szołayskich, oddziale Muzeum Narodowego w Krakowie.

https://www.instagram.com/p/BelAJXiB8Li/?tagged=szymborska

Co czytała Szymborska i "Lektury nadobowiązkowe"

Szymborska była zapaloną czytelniczką i bardzo często dzieliła się z innymi opiniami na temat setek książek, które pochłaniała. W wieku jedenastu-dwunastu lat czytała "Trylogię" Sienkiewicza, powieści Julesa Verne i "Nędzników" Hugo. Za najwybitniejszego polskiego poetę uważała Bolesława Leśmiana. Poświęciła kilka swoich utworów m.in. Tomaszowi Mannowi, Krzysztofowi Kamilowi Baczyńskiemu i Poświatowskiej.

Od lat 80. do 2002 roku pisała felietony pt. „Lektury nadobowiązkowe". W 2015 roku ukazał się opasły, przeszło 800 stronicowy zbiór wszystkich 562 tekstów pt. "Wszystkie lektury nadobowiązkowe". Wśród jej ulubionych czasopism znajdowały się "Kwartalnik artystyczny", "Odra", "Twórczość" i "Zeszyty Literackie", które prenumerowała. Dużą pomocą przy tworzeniu wyklejanek była także polska edycja National Geographic.

Szymborska w kulturze

Wisława Szymborska odcisnęła ogromny ślad na światowej kulturze. Jej wiersze, przetłumaczone na blisko 50 języków, stały się inspiracją dla wielu muzyków. Jej teksty można usłyszeć w twórczości Łucji Prus, Magdy Umer, Grzegorza Turnaua czy Na Bani. W 2010 roku ukazało się czteropłytowy zestaw poświęcony poetce: na dwóch płytach noblistka czyta swoje wiersze, na trzeciej znajdują się nagrania dziewięciu muzycznych interpretacji jej wierszy, a na ostatniej jest wspomniany wcześniej film dokumentalny Katarzyny Kolendy-Zaleskiej pt. "Chwilami życie bywa znośne. Przewrotny portret Wisławy Szymborskiej". Szymborska doczekała się również hołdu w przestrzeni miejskiej. W Poznaniu, przy placu Kolegiackim, od 2015 roku można podziwiać i czytać jej wiersz "Chmury".

Tutaj rodzi się pytanie, czemu takiego muralu nie ma jeszcze w Krakowie, w którym spędziła większość życia?

Fundacja Wisławy Szymborskiej

W roku, w którym przyznano Wisławie Szymborskiej nagrodę Nobla w dziedzinie literatury, bonifikata pieniężna przyznawana laureatce wynosiła milion koron szwedzkich. W testamencie znalazł się zapis o celu, na jaki mają zostać przeznaczone pieniądze, których suma praktycznie nienaruszona nadal znajdowała się na koncie pisarki. Szymborska życzyła sobie by powstała fundacja oraz ma zostać ustanowiona nagroda poetycka jej imienia. W skład zarządu Fundacji weszli Michał Rusinek, Teresa Walas i Marek Bukowski - taka była wola poetki. Celem fundacji ma być dbanie o spuściznę pisarki, popularyzowanie jej twórczości, wspieranie kultury dialogu i tolerancji oraz organizowanie corocznego konkursu poetyckiego. Od jej śmierci odbyło się już siedem edycji, w czasie których wyróżniani byli Julia Hartwig, Jacek Podsiadło, Roman Honet, Krystyna Dąbrowska, Łukasz Jarosz, Jakub Kornhauser, Marcin Sendecki, Julia Fiedorczuk i Marta Podgórnik. Pod względem finansowym jest to najbardziej wartościowa nagroda w Polsce - laureat otrzymuje 200 tys. złotych.

Lamy pióra

Z okazji 20 rocznicy przyznania Wisławie Szymborskiej literackiej Nagrody Nobla marka Lamy wspólnie z Prime Line i Fundacją Wisławy Szymborskiej przyczyniły się do powstania jubileuszowej serii wiecznych piór Wisława Szymborska: "Radość pisania". Część dochodu ze sprzedaży piór zostanie przekazana na stypendia dla młodych pisarzy oraz działalność Fundacji. Premiera edycji odbyła się podczas 20. Międzynarodowych Targów Książki w Krakowie.

Twórczość Szymborskiej jest obecna na całym świecie. W aplikacji Instagram pod hasztagami #szymborska i #wislawaszymborska znajduje się przeszło 20 tysięcy zdjęć. Wśród nich dużą część stanowią zdjęcia z Azji, Włoch i Francji. W Bolonii w 20 rocznicę przyznania Szymborskiej Nobla odbył się trzydniowy festiwal poświęcony jej twórczości, w tym samym roku ukazał się również komiks włoskiej autorki Alice Milani "Wisława Szymborska. Życie w obrazkach".

Festiwale, komiksy, teksty piosenek, murale, Fundacja i Nagroda im. Wisławy Szymborskiej są doskonałym świadectwem na to, że twórczość polskiej noblistki jest nieprzerwanie żywa.
Jakub Krasny
https://www.instagram.com/p/BepAKeeB38z/?tagged=szymborska
O autorze
Miłośnik literatury pięknej uzależniony od koncertów i festiwali.
Chciałby robić tysiąc rzeczy na raz, jednak na drodze do spełnienia stoi jego największy wróg - czas.

Rocznik 94. Redaktor , , kiedyś związany z Valkirią Network. Student Zarządzania Kulturą i Mediami UJ.

Najbardziej lubi poznawać, rozmawiać i przebywać z ludźmi, którzy go inspirują.

# data[].attributes.attachment_link.title
Kicz, Woody Allen i KFC - ciekawostki o Wisławie Szymborskiej - Czytaj PL

# data[].attributes.attachment_link.description
2 lipca 1923 roku urodziła się Wisława Szymborska, jedna z najwybitniejszych polskich poetek, laureatka literackiej nagrody Nobla.

# data[].attributes.headline
22.04.2020 Temat: Interpretacja wiersza na podstawie utworu Edwarda Stachury "Ite missa est".

# data[].attributes.subject
22.04.2020 Temat: Interpretacja wiersza na podstawie utworu Edwarda Stachury "Ite missa est".

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Zapraszam na lekcję, która ma charakter powtórzeniowy, zawiera informacje na temat interpretacji wiersza, które bezwzględnie musisz znać.
3. Wejdź na:
https://view.genial.ly/5e9c9d27f69c430d826a4ba0/interactive-image-ite-missa-est
i punkt po punkcie stosuj się do poleceń zawartych w prezentacji.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Kim był Edward Stachura? Przeczytaj:https://www.polskieradio.pl/39/156/Artykul/1200801,Edward-Stachura-%E2%80%93-zyl-tak-jak-pisal

2

3

4

5

Teraz zajrzyj na You Tube!

Ite missa est

Made by: Justyna Cierpiszewska

Czy przesłanie wiersza Edwarda Stachury jest aktualne do dziś?

Przeczytaj tekst wiersza "Ite missa est" (podręcznik str. 346),posłuchaj interpretacji wiersza w wykonaniu zespołu Stare Dobre Małżeństwo:https://youtu.be/D8sTQBzFY0I

Jak napisać interpretację wiersza?Przypomnij sobie, to są podstawy, które bezwzględnie musisz znać, kliknij na ponizsze zdjęcie.https://www.e-korepetycje.net/artykuly/interpretacja-wierszaJak napisać interpretację wiersza?Administracja serwisu Analiza i interpretacja wiersza - praktyczne porady Napisanie dobrej interpretacji wiersza to dla wielu uczniów problem nie do...E-korepetycje

1. Zwróć uwagę na metaforę pojawiającą się w tekście, przedstawiającą dom jako świat. Stwórz w zeszycie mapę myśli prezentującą twoje skojarzenia ze słowami „dom" i „świat".Spróbuj odpowiedzieć na pytanie kluczowe: Co łączy dom ze światem? Czy przemawia do ciebie ta metafora, czy świat jest dla ciebie wspólnym domem, czy to stwierdzenie jest ci bliskie?2. Określ nadawcę i odbiorcę wiersza.Zwróć uwagę na użycie apostrofy! Wykonaj pisemnie w zeszycie zadanie 1 (podręcznik str. 346).3. Określ temat wiersza. O czym mówi podmiot liryczny? Jakie obrazy poetyckie pojawiają się w tekście? Wykonaj pisemnie w zeszycie zadanie 2 (podręcznik str. 347).4. Na podstawie wniosków z zadań 1. i 2.powiedz, jakie przesłanie zostało zawarte w utworze. Podpowiedź:Łacińska formuła kończąca mszę ma pokazać, że utwór zawiera uniwersalne przesłanie bliskie nie tylko chrześcijanom, ale i wszystkim osobom, dla których pokój i szczęście ludzi są wartością. Mówi ono, że należy czynić dobro, i zwraca uwagę, że ludzi z różnych zakątków świata łączy pragnienie pokoju.

Zadanie dla chętnych: Co możesz zrobić, by wypełnić przesłanie wiersza Ite missa estEdwarda Stachury i dbać o traktowanie wszystkich ludzi z szacunkiem? Odpowiedź w formie prezentacji multimedialnej prześlij do nauczyciela.

# data[].attributes.attachment_link.title
Ite missa est by Justyna Cierpiszewska on Genially

# data[].attributes.attachment_link.description
Kim był Edward Stachura? Przeczytaj:https://www.polskieradio.pl/39/156/Artykul/1200801,Edward-Stachura-%E2%80%93-zyl-tak-jak-pisal 2 3 4 5 Teraz zajrzyj na You Tube! Ite missa est Made by: Justyna Cierpiszewska Czy przesłanie wiersza Edwarda Stachury jest aktualne do dziś? Przeczytaj tekst wiersza "Ite missa est" (podręcznik str.

# data[].attributes.headline
21.04.2020 Temat: Lekcja wychowawcza. Czym jest prokrastynacja?

# data[].attributes.subject
21.04.2020 Temat: Lekcja wychowawcza. Czym jest prokrastynacja?

# data[].attributes.headline
20.04.2020 Temat: Czy przesłanie wiersza Edwarda Stachury jest aktualne do dziś?

# data[].attributes.subject
20.04.2020 Temat: Czy przesłanie wiersza Edwarda Stachury jest aktualne do dziś?

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Zapoznaj się z wierszem Edwarda Stachury (podręcznik str. 346). Przeczytaj tekst dwa razy i powiedz swoimi słowami, jakie jest przesłanie wiersza, o czym on jest (liczy się Twoje wrażenie, Twoje zdanie, Twoja interpretacja).
3. Jak sądzisz, czy 77 rocznica powstania w getcie warszawskim ma coś wspólnego z tematyką wiersza?
4. Zapoznaj się z lekcją dostępną na:
https://view.genial.ly/5e9c1b1e124e5b0d7bd071c6/presentation-powstanie-w-getcie-warszawskim
5. Dla chętnych: prześlij nauczycielowi zapis swoich przemyśleń odnoszących się do punktu 3 (proszę o plik tekstowy).

# data[].attributes.headline
17.04.2020 (2h) Temat: Poszanowanie praw człowieka w moim życiu.

# data[].attributes.subject
17.04.2020 (2h) Temat: Poszanowanie praw człowieka w moim życiu.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Spróbuj przypomnieć sobie treść Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka, jaką masz wiedzę na ten temat? Co zapamiętałeś/aś?
3. Obejrzyj film:
https://youtu.be/nDgIVseTkuE
Polskie napisy należy wybrać w ustawieniach (dół ekranu, prawa strona, ikona ustawienia). W zeszycie (pisemnie) odpowiedz na pytanie postawione na samym końcu filmu.
4. Nadużycia i przypadki łamania praw człowieka zdarzają się również w Polsce. Jak rozmawiać o trudnych sprawach. Sprawdź w podręczniku (str. 234), czym jest grzeczność językowa i jakie są najważniejsze zachowania grzecznościowe.
5. Dla chętnych: napisz rozprawkę. Temat: Poszanowanie praw człowieka w moim życiu (w szkole, w domu, w internecie). Pamiętaj o zasadzie rybki :sTAAAW (teza, argumenty, wnioski).

# data[].attributes.attachment_link.title
What are the universal human rights? - Benedetta Berti

# data[].attributes.headline
16.04.2020 Temat: Współczesny zbiór praw człowieka. 

# data[].attributes.subject
16.04.2020 Temat: Współczesny zbiór praw człowieka. 

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Posłuchaj piosenki: https://youtu.be/puKnDg6fhE4
3. Przeczytaj tekst (podręcznik str. 231).
4. Wykonaj w zeszycie zad. 2. str. 232.
5. Przeczytaj wybrane artykuły Powszechnej deklaracji praw człowieka (str. 232-233) i wykonaj ustnie zad. 5a.
6. Dla chętnych: przedstaw w formie rysunku, mema, plakatu, komiksu lub prezentacji multimedialnej jeden z artykułów Powszechnej deklaracji praw człowieka. Zastosuj odpowiednie aplikacje, platformy i programy komputerowe (podpowiedź w komentarzach). Pracę prześlij nauczycielowi.

# data[].attributes.headline
15.04.2020 Temat: Przy okrągłym stole - symboliczny początek rycerstwa.

# data[].attributes.subject
15.04.2020 Temat: Przy okrągłym stole - symboliczny początek rycerstwa.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Zastanów się, co współcześnie oznacza sformułowanie "być rycerzem"? O kim powiesz, że jest "człowiekiem szlachetnym"?
3. Zapoznaj się z tekstem podręcznik na str. 228 - 230.
4. Wykonaj zadanie 1 i 3 w zeszycie.
5. Na podstawie wypowiedzi Merlina sporządź kodeks rycerza. Pracę w formie pliku tekstowego prześlij do nauczyciela.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Zapoznaj się z wierszem Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego i komentarzem do tekstu. Wejdź na stronę: http://www.kamilianie.eu/tarnowskiegory/filia/glos/17/17-3.htm
3. Określ temat wiersza (o czy jest wiersz). Zastanów się kim jest podmiot liryczny (kto mówi w wierszu)? Jakie obrazy poetyckie pojawiają się w wierszu (co wyobrażamy sobie, czytając tekst)?
4. Na czym polega ponadczasowość tego utworu? Jakie elementy utworu nadają mu charakter uniwersalny? Odpowiedź w formie krótkiej rozprawki - wstęp, rozwinięcie (przynajmniej jeden argument), zakończenie - prześlij nauczycielowi w formie pliku tekstowego. Uwaga,  bardzo pomocny przy wykonywaniu zadania może być film, prezentujący rzeźbę "Bezdomny Jezus", autor Timothy Schmalz (2013): https://youtu.be/ald1bu5LLWs
5. Ciekawostka! Wejdź na:
https://przekroj.pl/archiwum/artykuly/34050?f=rok:1947,szukaj:chmury

# data[].attributes.attachment_link.title
Wróbla Wielkanoc, Oleodruk dla oberży pod sową (30 marca 1947) - Archiwum - Kwartalnik Przekrój

# data[].attributes.headline
Temat: Powtórzenie wiadomości i budowie zdania pojedynczego.

# data[].attributes.subject
Temat: Powtórzenie wiadomości i budowie zdania pojedynczego.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Dzisiejszy temat ma charakter powtórkowy. Otwórz podręcznik na str. 225 i 226. Zapoznaj się z treścią tabeli. Czy potrafisz rozróżnić części mowy i części zdania?
3. Sprawdź swoją wiedzę: https://wordwall.net/play/242/324/677
https://wordwall.net/play/427/288/9794
4. Zostaw komentarz, jak poszło.

# data[].attributes.headline
03.04.2020 Temat: Jak rozpoznać alegorię sprawiedliwości?

# data[].attributes.subject
03.04.2020 Temat: Jak rozpoznać alegorię sprawiedliwości?

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Otwórz podręcznik na str. 223 i 224, zapoznaj się z definicją atrybutu i alegorii.
3. Postaraj się swoimi słowami wytłumaczyć znaczenie terminu "atrybut" i "alegoria".
4. Wykonaj zad. 4 a i b.
5. Jaka jest różnica między symbolem i alegorią? Zobacz: https://slideplayer.pl/slide/10907999/
6. Odpocznij przez weekend.

# data[].attributes.headline
02.04.2020 Temat: Cyceron w obronie sprawiedliwości - czytamy fragment powieści historycznej.

# data[].attributes.subject
02.04.2020 Temat: Cyceron w obronie sprawiedliwości - czytamy fragment powieści historycznej.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Zapoznaj się z definicją powieści historycznej (podręcznik str. 223).
3. Twoim zadaniem będzie wykonanie w zeszycie zadania 3, zapoznaj się z jego treścią  przed przeczytaniem tekstu.
4. Przeczytaj z uwagą tekst ze str. 218-221.
5. Wykonaj zadanie 3.
6. Dla chętnych: zadanie 6, pracę w formie pliku elektronicznego proszę przesłać nauczycielowi.

# data[].attributes.headline
01.04.2020 Temat: Dekalog - tekst biblijny i jego średniowieczna ilustracja.

# data[].attributes.subject
01.04.2020 Temat: Dekalog - tekst biblijny i jego średniowieczna ilustracja.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Pamiętasz, czym jest dekalog? Zajrzyj do podręcznika, na str. 215 masz informacje wstępne, zapoznaj się z nimi. Odpowiedz w zeszycie na pytanie: dlaczego dekalog jest istotny dla każdego Europejczyka?
3. Przeczytaj tekst ze str. 215-216.
4. Odpowiedz pisemnie (w zeszycie)  na pytania zawarte w zad. 1. str. 217.
5. Dla chętnych: zadanie 2, prześlij do nauczyciela drogą elektroniczną plik tekstowy z uzupełnioną odpowiedzią; "NA powiększonych fragmentach ukazano...". Analizując obraz uwzględnij kompozycję jako całość (spójrz na zadanie 3, zastanów się, ile odrębnych scen namalowano, czy możesz je ponumerować?). To jest zadanie dla chętnych, nie szukaj odpowiedzi w internecie, analizy obrazu dokonaj samodzielnie.

# data[].attributes.headline
31.03.2020 Lekcja wychowawcza: Nauczanie zdalne - wyzwanie na miarę XXI w.

# data[].attributes.subject
31.03.2020 Lekcja wychowawcza: Nauczanie zdalne - wyzwanie na miarę XXI w.

# data[].attributes.body
Napiszcie w komentarzach z jakich narzędzi korzystacie, kiedy uczycie się zdalnie (ulubione programy, strony, Youtuberzy itp.)

# data[].attributes.headline
30.03.2020  Temat: Jak umiejętnie korzystać z tekstów innych autorów? 

# data[].attributes.subject
30.03.2020  Temat: Jak umiejętnie korzystać z tekstów innych autorów? 

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Zapoznaj się definicją opisu bibliograficznego i cytatu (tabele str. 213 i 214, 215).
3. Przypomnij sobie tekst ze strony 211, przeczytaj również tekst ze str.214.  Wykonaj pisemnie ćwiczenie 3 i 4 ze str. 212. Zastosuj cytaty z obu tekstów.
3. Sformułuj pięć zasad dotyczących nauki zdalnej. Jakich ustaleń powinni przestrzegać uczniowie, jakie reguły powinni stosować? Pamiętaj, że piszesz regulamin, zastosuj odpowiedni styl wypowiedzi (styl urzędowo-kancelaryjny, więcej informacji o nim znajdziesz w linku https://prezi.com/1ylksmdld5b5/styl-urzedowy/ ). Swoje pomysły i odpowiedzi prześlij nauczycielowi w formie pliku tekstowego (proszę nie przesyłać zdjęć).

# data[].attributes.attachment_link.description
Styl Urzędowy. Temat: Style Językowe Przykład Informuję, że jako mieszkaniec bloku przy ul. Bajkowej 2, sąsiadujacego z parkiem miejskim im. Kaczora Donalda jestem wysoce zaniepokojony zdarzeniami mającymi ostatnio miejsce w tymże parku. Do niedawna stanowił on miejsce wypoczynku

# data[].attributes.headline
27.03.2020 Temat: Jakie kwestie regulował Kodeks Hammurabiego?

# data[].attributes.subject
27.03.2020 Temat: Jakie kwestie regulował Kodeks Hammurabiego?

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Wyszukaj informacje temat Hammurabiego i napisz w zeszycie krótką notatkę na temat władcy Babilonii.
3. Przeczytaj tekst ze strony 211-212 w podręczniku.
4. W zeszycie wykonaj zadanie 1 i 2 z podręcznika (przy okazji sprawdź, czy pamiętasz pojęcie synonimu).
5. Odpocznij przez weekend.

# data[].attributes.headline
26.03.2020 Człowiek i prawo - ćwiczenia językowe.

# data[].attributes.subject
26.03.2020 Człowiek i prawo - ćwiczenia językowe.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Otwórz podręcznik na str. 210.  Zaczynamy nowy dział. Zastanów się, co kojarzy Ci się ze słowem "PRAWO".
3. Wykonaj ustnie zadanie trzecie. Czy rozumiesz podane frazeologizmy?  W zeszycie zapisz znaczenie frazeologizmu: drakońskie prawo i wilcze prawo. Zapisz przykład tekstów kultury, które się Tobie kojarzą z tymi dwoma frazeologizmami.
4. Zadanie drugie zapisz w zeszycie. Obok rzeczownika "prawo" w odpowiedniej formie zapisz w jakim przypadku został użyty (przypadki rzeczownika, patrz załącznik).
5. Zadanie 3 wykonaj i prześlij do nauczyciela. Powinno mieć charakter bardzo krótkiej rozprawki (wstęp, jeden krótki argument i zakończenie).

# data[].attributes.headline
25.03.2020 Temat: Nasz projekt. Wywiad. Podsumowanie działu.

# data[].attributes.subject
25.03.2020 Temat: Nasz projekt. Wywiad. Podsumowanie działu.

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Otwórz podręcznik na stronie 209.
3. Twoim zadaniem będzie realizacja projektu. W związku z zaistniałą sytuacją modyfikuję problematykę zadania na temat związany z... koronawirusem.
4. Na realizację zadania masz tydzień. Gotową pracę proszę przesłać bezpośrednio do nauczyciela poprzez idzienik lub pocztą elektroniczną.
5. W realizacji projektu może być przydatny ten adres: https://ninateka.pl/film/fundacja-nowe-media-robert-mazurek-jak-robic-wywiady-cz-1 (jest to część wywiadu, kolejne wypowiedzi dostępne są w serwisie i na Google Classroom).

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Jak robić wywiady? | Robert Mazurek | 1/5

O przeprowadzaniu i pisaniu wywiadów

00:00:16 Wywiad jest najbardziej naturalną formą poznania drugiego człowieka,

00:00:19 dlatego że w stosunkowo niewielkim stopniu wpływ na to, co tam się ukaże, ma cała machina medialna.

00:00:26 Oczywiście wpływ znaczny ma autor, natomiast oprócz niego już nic.

00:00:32 Ten wywiad nie jest obrabiany.

00:00:34 Ja oczywiście mogę głupio wyglądać,

00:00:35 ale jak ktoś jest zainteresowany tym, co mam do powiedzenia, to mnie teraz słyszy.

00:00:40 Na przykład: "Dzień dobry pani, dzień dobry panu". Państwo mnie słyszą.

00:00:43 Jeżeli chcą Państwo dowiedzieć sie czegoś ode mnie, to właśnie Państwo mają tę, jakże rzadką i jakże cenną okazję,

00:00:50 bo to jest to, co jest chyba w dziennikarstwie najfajniejsze. Kontakt z drugim człowiekiem,

00:00:57 możliwość poznania ludzi, których inaczej byśmy nie poznali.

00:01:02 Wywiad jest właśnie tym, co mnie w tym zawodzie fascynuje najbardziej, bezpośrednim kontaktem z kimś, kogo zawsze chciałem poznać,

00:01:12 ale przy innej okazji nie miałbym... no nie byłoby powodu.

Opis materiału

Dziennikarz Robert Mazurek opowiada nam o tym, co - jego zdaniem - jest w dziennikarstwie najważniejsze, czyli o kontakcie z drugim człowiekiem i o tym co się z tym bezpośrednio wiąże - przeprowadzanie wywiadów. Robert Mazurek doradza na co powinni zwrócić uwagę początkujący dziennikarze, którzy są zainteresowani tą tematyką; doradza na co dobrze jest zwrócić uwagę, a czego unikać.

Robert Mazurek jest dziennikarzem, publicystą, felietonistą i podróżnikiem. Absolwentem dziennikarstwa na Uniwersytecie Warszawskim. Był jednym z założycieli i przez pewien czas członkiem redakcji kwartalnika Fronda. Pracował w Życiu. Od początku lat 90. publikował na łamach Nowego Państwa, Tygodnika Powszechnego, a także Wprost, czy Filmu. Szczególnie znany z cotygodniowych wywiadów z cyklu Rozmowa Mazurka w Dzienniku, a potem w Rzeczpospolitej. Uczy dziennikarstwa na Uniwersytecie Warszawskim. W 2010 roku został laureatem Złotej Ryby, nagrody im. Macieja Rybińskiego dla najlepszych felietonistów.

Materiały wideo zamieszczone w tym artykule są dostępne na licencji Creative Commons. Uznanie autorstwa na tych samych warunkach 3.0 Unported License.

Tagi

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak robić wywiady? | Robert Mazurek | 1/5

# data[].attributes.attachment_link.description
O przeprowadzaniu i pisaniu wywiadów 00:00:16 Wywiad jest najbardziej naturalną formą poznania drugiego człowieka, 00:00:19 dlatego że w stosunkowo niewielkim stopniu wpływ na to, co tam się ukaże, ma cała machina medialna. 00:00:26 Oczywiście wpływ znaczny ma autor, natomiast oprócz niego już nic. 00:00:32 Ten wywiad nie jest obrabiany.

# data[].attributes.headline
24.03.2020 Temat: Arkusz egzaminacyjny. Sławomir Mrożek "Artysta".

# data[].attributes.subject
24.03.2020 Temat: Arkusz egzaminacyjny. Sławomir Mrożek "Artysta".

# data[].attributes.body
1. Zapisz temat w zeszycie.
2. Dzisiaj wracamy na chwilę do "Artysty". W załączniku znajduje się fragment arkusza egzaminacyjnego. Proszę o pobranie pliku, udzielenie odpowiedzi i przesłanie go, najlepiej przez Google Classroom do nauczyciela (Google Classroom bardzo usprawnia pracę, postarajcie się z nim zaprzyjaźnić:). Ewentualnie można przesłać przez pocztę elektroniczną.

# data[].attributes.body
Kochani, ważna sprawa! Każdy loguje się na idziennik na swoje konto, sprawdźcie w swoim profilu swój adres e-mail, czy jest aktualny? Potem każdy z Was pisze do mnie maila na adres: justyh@o2.pl. Treść wiadomości: "marzec" oraz imię i nazwisko. Muszę zebrać bazę kontaktów. To jest zadanie na dzisiaj!

# data[].attributes.body
Temat: Jak tworzyć skuteczną notatkę?
Dzisiejsza lekcja ma pomóc Wam w skutecznej nauce. Podstawową formą pracy zdalnej jest samodzielne tworzenie notatek. Po zapoznaniu się z tekstem (mowa tu o pracy na różnych przedmiotach) dobrze jest wykonać skuteczną notatkę. Jak to zrobić? Podpowiedzi w artykule. Uwaga! W żaden sposób nie zachęcam do kupna ebooka! Wręcz przeciwnie, postarajcie się znaleźć swoje efektywne metody uczenia się!

Zostaw komentarz, na temat Twoich sposobów na naukę.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Jak notować mniej, a wiedzieć więcej - kompleksowy poradnik tworzenia notatek

Umiejętność robienia notatek to nie tylko przejrzysty zeszyt. To także kondensowanie informacji, myślenie słowami kluczowymi, wybieranie najważniejszych informacji - a co za tym idzie - szybsze pisanie i uczenie się. Przy dobrych notatkach Twój mózg po prostu sprawniej przetwarza informacje. Zobacz kompleksowy poradnik tworzenia notatek, w szkole i w domu.
Myślenie słowami kluczowymi

Jeśli do tej pory notowałeś całkowicie luźne myśli lub (o zgrozo) zapisywałeś każde słowo, jakie wypowiadał nauczyciel, czeka Cię mała rewolucja.

Dobre notatki to w dużej mierze wyłącznie słowa-klucze, odpowiadające danym zagadnieniom. Ma to dużo plusów: zabiera znacznie mniej czasu, papieru i energii.

Jeśli robisz notatki samodzielnie, to nie ma co obawiać się, że nie zrozumiesz swoich zapisków po czasie. Mózg jest trochę jak Google - zaskakująco dobrze dopasowuje słowa kluczowe do kontekstu. Co więcej, lepiej rozumie tekst w skondensowanej formie.

Pisz takie słowa kluczowe, które pomogą Tobie. Nikt inny nie musi ich rozumieć.

Komputer czy papier?

Dla wielu osób pisanie notatek na papierze jest bardzo naturalne; inni z kolei wolą wykorzystywać do tego komputer. Oczywiście większość uczniów nie może pozwolić sobie na korzystanie z laptopa w czasie lekcji, ale chętnie wykorzystuje go w domu. Tutaj niestety jest jeden problem. Jak wynika z badania z 2014 roku, uczniowie, którzy robią notatki na komputerach, dużo częściej po prostu kopiują słowa nauczyciela. Mózgi badanych przetwarzały informacje bardzo płytko, nie analizując ich, przez co dużo gorzej wypadli w testach koncepcyjnych.

Jeśli już korzystasz z komputera, poszukaj programu, który pozwala na dodawanie rysunków, kolorów i strzałek.

Notowanie na lekcjach

Tutaj liczy się szybkość i spryt. Jeśli nauczyciel każe Twojej klasie robić notatki samodzielnie ze słuchu, to bardzo dobrze. To nie tylko poprawia koncentrację i wymusza na Tobie przetwarzanie słów, ale też sprawia, że wiele z zapisanych tak informacji będziesz pamiętać bez uczenia się. Staraj się każde usłyszane zdanie zmienić na krótsze, a potem zapisać własnymi słowami. Nie obawiaj się błędów gramatycznych czy stylistycznych. Notatki mają służyć przede wszystkim Tobie. Wykorzystuj myślniki, numerowanie, a jeśli masz czas - najważniejsze słowa kluczowe zaznaczaj kolorem.

Lepiej zaznaczać pojedyncze słowa aniżeli całe zdania.

czytaj dalej...

Istota znaczników

Podczas robienia notatek z obszernego zagadnienia przydadzą się dwa gadżety: kolorowe zakreślacze oraz samoprzylepne znaczniki (zakładki indeksujące).

Na początek warto stworzyć własny system kolorów. Każdy kolor odpowiada za jedno zagadnienie - tak, żebyś w czasie wertowania zeszytu lub kartek od razu mógł odnaleźć to, czego szukasz. Staraj się też wykorzystywać jak najmniej kolorów jednocześnie. To sprawia, że notatki są przejrzyste i przyjemniej się z nich potem uczy.

Znaczniki samoprzylepne mają podobny cel, co system kolorów: pozwalają szybko odnaleźć się w gąszczu dziesiątek stron zeszytu. Na górnej części znacznika wystarczy wtedy napisać temat lub słowo kluczowe.

Znaczniki indeksujące sprawdzają się również przy czytaniu książek

Trzy metody robienia notatek w czasie nauki

To były najważniejsze porady związane z tworzeniem szybkich i przejrzystych notatek, które świetnie sprawdzają się w zapisywaniu szkolnych zeszytów. Teraz pokażę Ci trzy, moim zdaniem, najskuteczniejsze metody robienia notatek w domu. Dzięki nim nauka do sprawdzianu lub testu zajmie Ci mniej czasu.

1. Mapy myśli

Metoda Map Myśli, nazywana niekiedy Metodą Map Koncepcyjnych, to skuteczny system tworzenia notatek dla osób, które myślą obrazowo. Wykorzystanie słów kluczowych i zastosowanie hierarchii informacji pozwala na szybkie przyswojenie wiedzy.
Jak notować?

Uzbrój się w białą kartkę papieru, kolorowe mazaki i kredki.

Upewnij się, że rozumiesz cały materiał.

Wybierz najważniejsze zagadnienia i słowa kluczowe (na przykład: zagadnienie: wojna secesyjna; słowa-klucze: konflikty rasowe, USA, północ-południe, prezydent Lincoln itp.).

Stwórz wizualną mapę, łącząc zagadnienia ze słowami kluczowymi za pomocą strzałek, gałęzi, haseł i rysunków.

2. Metoda Cornella

Ta metoda idealnie sprawdzi się przy obszernych materiałach. Zmusza Cię do kompresowania informacji, a co za tym idzie - zmniejszania treści do nauki. Można wykorzystywać ją również do notowania na lekcjach.
Jak notować?

Podziel kartkę na cztery części.

Na samej górze jest miejsce na tytuł (nagłówek).

Z lewej strony zrób miejsce na margines. Tutaj będziesz zapisywać słowa kluczowe, związane z danym fragmentem notatki.

Na dole kartki pozostaw miejsce na podsumowanie oraz wnioski. Wystarczy kilka zdań.

Cały środek (największa część) kartki to miejsce na standardowe notatki. Pisz je tak jak zwykle, a potem przeanalizuj i dopisz słowa kluczowe oraz wnioski. Staraj się być jak najbardziej zwięzły.

3. Metoda tabelki

Ta metoda wykorzystuje standardową tabelkę. Podobnie jak Mapy Myśli, również wymaga zapisywania hasłowego, ale sprawdza się przy treściach, które nie wymagają tak kreatywnego podejścia. Świetnie ułatwia zapamiętywanie przyczyn i skutków wojen czy różnic pomiędzy krainami geograficznymi.
Jak notować?

Wybierz najważniejsze tematy i rozrysuj na kartce tabelkę.

Zapisuj kolejne podpunkty w odpowiednie rubryki, jeden pod drugim.

Możesz wykorzystywać pytania (np. pytanie w rubryce: „czy kraina ma ciepły klimat?"; odpowiedzi: „Tak" lub „Nie").

Pamiętaj, że dobre notatki to dopiero pierwszy krok. Jeśli chcesz dowiedzieć się, jak teraz wykorzystać je do nauki, zajrzyj do mojego e-booka „niePRZYGOTOWANI". Stworzyłem go dla uczniów, którzy mają dość tradycyjnych metod uczenia się i po prostu chcą mieć więcej czasu na przyjemności.
autor e-booka: Andrzej Gutt

# data[].attributes.attachment_link.title
-nie-PRZYGOTOWANI - 10 skutecznych technik szybkiego uczenia się

# data[].attributes.attachment_link.description
Umiejętność robienia notatek to nie tylko przejrzysty zeszyt. To także kondensowanie informacji, myślenie słowami kluczowymi, wybieranie najważniejszych informacji - a co za tym idzie - szybsze pisanie i uczenie się. Przy dobrych notatkach Twój mózg po prostu sprawniej przetwarza informacje. Zobacz kompleksowy poradnik tworzenia notatek, w szkole i w domu.

# data[].attributes.body
TEMAT: Lektura do egzaminu. "Artysta" Sławomira Mrożka.
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Wyjaśnij powiedzenie: "Nawet Mrożek by tego nie wymyślił". Objaśnienie zapisz w zeszycie.
3. Stwórz w zeszycie mapę myśli: słowo klucz zapisane drukowanymi literami to ARTYSTA. Zapisz swoje skojarzenia i przemyślenia, połącz strzałkami.
4. Zapoznanie z tekstem ułatwi prezentacja. PAMIĘTAJ: musisz dobrze znać ten tekst, to lektura obowiązkowa!
5. Napisz komentarz, co sądzisz o tekście/zadaniu.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
ARTYSTA

Sławomir Mrożek

2

1

4

Joanna Klimas

1

Twórca

Kliknij w zdjęcie i zapoznaj się z biografią Sławomira Mrożka, a później wykonaj zadnie.

żródło - Wyborcza.pl

Uzupełnijcie rozpoczęte wypowiedzi, wykorzystując informacje o pisarzu zawarte w artykule.Sławomir Mrożek jest autorem następujących utworów...Uważam, że pisarz...Najbardziej zaciekawiło mnie to, że...Zdziwił mnie fakt, że...Myślę, że warto...

2

Utwór

Kliknij w obrazek i zapoznaj się z opowiadaniem.

żródło: skokiporozum.blogspot.com

ŚWIAT PRZEDSTAWIONY

Spróbujcie samodzielnie określić elementy świata przedstawionego.Odpowiedzi znajdziecie pod obrazkami.

CZAS AKCJI

MIEJSCE AKCJI

BOHATEROWIE

WYDARZENIA

No cóż, miejsce także określone niezbyt precyzyjnie - to cyrk (bez konkretów).

Nie męczcie się!Czas jest nieokreślony!

Fabuła jest bardzo prosta. Główny wątek to ambicje Koguta.Wydarzenia dotyczą rozmowy kwalifikacyjnej bohatera odbytej z dyrektorem cyrku.

To z pozoru proste:KogutLisi...narrator - ujawniający się np. w zdaniu: Ja i Lis zatrzymaliśmy się opodal.Mamy zatem do czynienia z narracją pierwszoosobową, jednak nie wiemy dokładnie, kim jest narrator. Na pewno jest on świadkiem i uczestnikiem wydarzeń.

Jeszcze o bohaterach...

Zastanówcie się, jaki, znany Wam dobrze, środek artystyczny został zastosowany w utworze.Odpowiedź pod obrazkiem (źródło: )

Jaki zabieg został zastosowany w „Artyście"?Zastosowanym środkiem artystycznym jest, oczywiście, personifikacja. Bohaterami, oprócz narratora, są Kogut i Lis Jednak prezentowane postawy i zachowania nie występują w świecie zwierząt, lecz ludzi. Kogut pragnie być sławny i bogaty. Chce też wolności i zagranicznych wojaży. To postawa typowa dla celebryty, raczej nie dla prawdziwego artysty. Dla niego ani sztuka, ani prawda nie są ważne. Nie jest utalentowany, niczym specjalnym się nie wyróżnia. Pewnie byłby atrakcją, gdyby umiał ryczeć jak lew, co można sobie wyobrazić, ale on tego nie potrafi. Koguta cechują za to pewność siebie i wysoka choć nieadekwatna ocena własnych możliwości. Jest dumny, zarozumiały i obrażalski jak stereotypowa gwiazda.Lis jest postacią, która towarzyszy Kogutowi, ale nie uświadamia mu jego wad i śmieszności w sposób bezpośredni. Szydzi z marzeń Koguta:-Sława i pieniądze. A może nawet wyjazdy za granicę.- I z powrotem - dodał Lis. Drwi z ambicji i zachowania towarzysza:W drodze powrotnej Kogut milczał ponuro. Wreszcie nie wytrzymałem.- Co ci strzeliło do głowy, dlaczego chciałeś grać lwa?- Jak to, dlaczego... - odpowiedział za niego Lis. - Czy widziałeś kiedy artystę bez ambicji?

Opowieść Sławomira Mrożka a historia literatury

Zapewne już się domyślacie, z jakim gatunkiem literackim powinniście skojarzyć opowieść o Kogucie.?W których utworach:- piętnuje się i ośmiesza ludzkiewady?- zawarty jest dydaktyzm, a z nim pojawiają sięmorały? - cechy ludzi są reprezento wane przez zwierzęta?- występujealegoria?

To, oczywiście, BAJKI

Info

dydaktyzm "dążenie do kształtowania u kogoś właściwych postaw lub poglądów poprzez pouczanie go lub dawanie wzorów do naśladowania" sjp.pwn.pl

morał "pouczający wniosek, który można wyciągnąć z jakiegoś wydarzenia lub sytuacji" (sjp.pwn.pl)

alegoria "w literaturze i sztuce: postać, motyw lub fabuła mające poza znaczeniem dosłownym stały umowny sens przenośny" (sjp.pwn.pl)

"Artysta" S.Mrożka a bajki

Jakie postawy uosabiakogut?

Info

materiały WSiP

Przeczytaj poniższy tekst i napisz, co łączy go z opowiadaniem pt."Artysta".

źródło: maszuwage.pl - cały artykuł: klikCzy „Artysta" jest podobny do oświeceniowej bajki?Zarówno w przypadku bajek jak i w przypadku „Artysty" można mówić o ponadczasowej, stale aktualnej i uniwersalnej wymowie tych utworów.Jednak u Mrożka zwierzęta nie są przedstawione w sposób alegoryczny. Lis nie jest alegorią sprytu i przebiegłości. Również Kogut nie jest tym, który pianiem obwieszcza poranek. Nie ma też w„Artyście" wyraźnego morału, a wymowa utworu jest przewrotna i oparta na grotesce. Groteska jest szczególnym rodzajem komizmu. Elementy świata ukazuje niczym w krzywym zwierciadle. Wyolbrzymia je i deformuje. Posługuje się absurdem i sprzecznością.I bajka, i opowiadanie to utwory narracyjne, należące do epiki. Bajka jednak pisana jest wierszem, a opowiadanie prozą.

Odpowiedzcie na pytania i zastanówcie się nad tym, czy to jedyne możliwe odczytanie utworu. Może macie inne zdanie na temat postawy Koguta?

est. 2019

Subtitle here

Jak jest?

Dlaczego nie jest tak, jak powinno być?

Jak powinno być?

Wnioski - co trzeba zrobić?

na podstawie materiałów WSiP

odpowiedzi pod obrazkami

VS

Która z sentencji ilustruje sytuację przedstawioną w opowiadaniu S.Mrożka? Uzasadnij wybór.

Podsumowanie

Na zakończenie wysłuchajcie wykładu.

Wykonajcie ćwiczenia podsumowujące.Link do oryginalnego materiału CKE: klik

Dla chętnych

Spodobała Ci się propozycja literacka Stanisława Mrożka?Może sięgniesz po słuchowiska?

3

2

1

4

Finis coronat opus!

Uff! Byliście dzielni!Dziękuję za uwagę! :)

# data[].attributes.attachment_link.title
Sławomir Mrożek, "Artysta" by asik8 on Genially

# data[].attributes.attachment_link.description
ARTYSTA Sławomir Mrożek 2 1 4 Joanna Klimas 1 Twórca Kliknij w zdjęcie i zapoznaj się z biografią Sławomira Mrożka, a później wykonaj zadnie. żródło - Wyborcza.pl Uzupełnijcie rozpoczęte wypowiedzi, wykorzystując informacje o pisarzu zawarte w artykule.Sławomir Mrożek jest autorem następujących utworów...Uważam, że pisarz...Najbardziej zaciekawiło mnie to, że...Zdziwił mnie fakt, że...Myślę, że warto...

# data[].attributes.body
Temat: Lektura do egzaminu. Plan wydarzeń:"Syzyfowe prace" Stefana Żeromskiego.
1. Zapisz temat lekcji w zeszycie.
2. Dzisiaj będzie trochę pisania. Na podstawie przeczytanej lektury ułóż ramowy plan wydarzeń. Jeśli potrzebujesz wsparcia zerknij tutaj: https://klp.pl/syzyfowe-prace/a-7749.html i tutaj: https://youtu.be/DnXNdflcf0Q
3. Ramowy plan wydarzeń zapisz w zeszycie przedmiotowym.
4. Odpocznij przez weekend.

# data[].attributes.body
Temat: O języku wiersza. Styl artystyczny.
1. Zapisz w zeszycie temat lekcji. Przypomnij sobie, co to jest liryka?
2. Poszukaj informacji na temat stylu artystycznego i wykonaj notatkę w zeszycie (mile widziana notatka graficzną). Polecam portal polszczyzna.pl https://polszczyzna.pl/style-wypowiedzi/
3. Wykonaj quiz. W komentarzach pod dzisiejszym tematem daj znać, jaki wynik.

# data[].attributes.body
Temat: Lektura do egzaminu. "Syzyfowe prace".
Tego jeszcze nie było! Kartkówka z Syzyfowych prac, taka sama będzie do napisania w szkole, więc warto zaznajomić się z nią już dziś 💪 Dajcie znać w komentarzach, czy pytania sprawiły Wam kłopot!

# data[].attributes.body
Pamiętnik z kwarantanny.
Zadanie polega na napisaniu kart z pamiętnika. Dla chętnych zadań rozszerzam na wiele dni (systematyczne zarządzanie notatek). Po zrobieniu zadań umieszczam link do strony z pamiętnikiem w komentarzach (ja już to zrobam, zerknijcie do mojego pamiętnika).

# data[].attributes.body
Czas na "Balladynę"
Po przeczytaniu "Syzyfowych prac" bierzemy na tapet "Balladynę" Słowackiego. Załączam link do darmowego ebooka.

# data[].attributes.attachment_link.description
Lektury, które możesz mieć zawsze przy sobie. Korzystaj na komputerze, smartfonie, tablecie i czytniku.

# data[].attributes.body
Powtórka

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
LEKCJA ONLINE

IMIESŁOWY

JĘZYK POLSKI

Imiesłów - nieosobowa forma czasownika mająca cechy składniowe i fleksyjne przymiotnika. W języku polskim istnieją również imiesłowy o funkcji zbliżonej do przysłówka (imiesłowy przysłówkowe)

Zadania do wykonania:

Brawo! Dotarłeś/ dotarłaś już do czwartego, ostatniego zadania!Przygotuj trzy ćwiczenia, pytania dotyczące imiesłowów i prześlij je Twojemu poloniście!Powodzenia! :)

# data[].attributes.attachment_link.title
Język polski - imiesłowy - lekcja online (edukreatywne) by edukreatywni.amw on Genially

# data[].attributes.attachment_link.description
LEKCJA ONLINE IMIESŁOWY JĘZYK POLSKI Imiesłów - nieosobowa forma czasownika mająca cechy składniowe i fleksyjne przymiotnika. W języku polskim istnieją również imiesłowy o funkcji zbliżonej do przysłówka (imiesłowy przysłówkowe) Zadania do wykonania: Brawo! Dotarłeś/ dotarłaś już do czwartego, ostatniego zadania!Przygotuj trzy ćwiczenia, pytania dotyczące imiesłowów i prześlij je Twojemu poloniście!Powodzenia!

# data[].attributes.body
Oglądamy!
TVP KULTURA
13.00 Zemsta
15.35 Twój Vincent (dla chętnych)
Po obejrzeniu "Zemsty" rozwiązujemy krzyżówkę.

# data[].attributes.body
Temat: Imiesłów bez błędu.
1. Zapisz temat lekcji.
2. Przeczytaj zalinkowany artykuł.
3. Przepisz do zeszytu zdania. Wyjaśnij, na czym polega błąd. Przeredaguj zdania tak, by zachowały swój sens, ale nie zawierały błędu:

Zapraszając gości, przyjął ich po królewsku.
Śpiesząc się na przystanek, tramwaj mi uciekł.
Mapa jest ważna, jadąc samochodem.
Mając 10 lat, rodzice podarowali mi ogromnego misia.

Z pewnością wiecie z lekcji gramatyki, co to są imiesłowy.

O ile nie macie zwykle kłopotu z poprawnym posługiwaniem się imiesłowami odmiennymi, bo są podobne do przymiotników (np. grające radio, czytający uczeń), o tyle popełniacie nieraz błędy, kiedy przyjdzie wam użyć imiesłowu przysłówkowego (np. grając, zjadłszy). Przekonajcie się sami…

Ale nie zawsze musimy mówić i pisać: Czytałem książkę i słuchałem radia; Szedłem do teatru i spotkałem kolegów. Tę samą treść daje się wyrazić konstrukcją z imiesłowem: Czytałem książkę, słuchając radia; Idąc do teatru, spotkałem kolegów. Zauważcie, że w zdaniach tych występuje ten sam podmiot (ja czytałem i ja słuchałem; ja szedłem i ja spotkałem).

A teraz przyjrzyjcie się innym przykładom:

Kiedy wracałem ze szkoły, zza chmur wyjrzało słońce;

Gdy wybieraliśmy się na spacer, spadł deszcz.

Jak łatwo odkryjecie, w każdym ze zdań występują inne podmioty (ja wracałem – słońce wyjrzało; my wybieraliśmy się – deszcz spadł). W takim wypadku absolutnie nie wolno wprowadzać do tekstu imiesłowu. Zwroty: Wracając ze szkoły, zza chmur wyjrzało słońce; Wybierając się na spacer, spadł deszcz są nielogiczne! Przecież to nie słońce wracało ze szkoły, nie deszcz wybierał się na spacer!

Nie byłoby błędu, gdyby zdania brzmiały tak: Wracając ze szkoły, zobaczyłem, że zza chmur wyjrzało słońce; Wybierając się na spacer, stwierdziłem, że spadł deszcz. Tutaj wykonawca czynności jest jeden.

Pamiętajcie też o tym, że nie wolno zastępować imiesłowu przysłówkowego współczesnego uprzednim. Nie mówcie więc: Kończąc pracę, poszedł do domu; Wydając ostatni posiłek, zamknęła stołówkę, lecz: Skończywszy pracę, poszedł do domu (najpierw skończył pracę, później poszedł do domu); Wydawszy ostatni posiłek, zamknęła stołówkę (najpierw wydała posiłek, potem zamknęła stołówkę).

Pan Literka

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Z pewnością wiecie z lekcji gramatyki, co to są imiesłowy.

O ile nie macie zwykle kłopotu z poprawnym posługiwaniem się imiesłowami odmiennymi, bo są podobne do przymiotników (np. grające radio, czytający uczeń), o tyle popełniacie nieraz błędy, kiedy przyjdzie wam użyć imiesłowu przysłówkowego (np. grając, zjadłszy). Przekonajcie się sami...

Ale nie zawsze musimy mówić i pisać: Czytałem książkę i słuchałem radia; Szedłem do teatru i spotkałem kolegów. Tę samą treść daje się wyrazić konstrukcją z imiesłowem: Czytałem książkę, słuchając radia; Idąc do teatru, spotkałem kolegów. Zauważcie, że w zdaniach tych występuje ten sam podmiot (ja czytałem i ja słuchałem; ja szedłem i ja spotkałem).

A teraz przyjrzyjcie się innym przykładom:
Kiedy wracałem ze szkoły, zza chmur wyjrzało słońce;
Gdy wybieraliśmy się na spacer, spadł deszcz.

Jak łatwo odkryjecie, w każdym ze zdań występują inne podmioty (ja wracałem - słońce wyjrzało; my wybieraliśmy się - deszcz spadł). W takim wypadku absolutnie nie wolno wprowadzać do tekstu imiesłowu. Zwroty: Wracając ze szkoły, zza chmur wyjrzało słońce; Wybierając się na spacer, spadł deszcz są nielogiczne! Przecież to nie słońce wracało ze szkoły, nie deszcz wybierał się na spacer!

Nie byłoby błędu, gdyby zdania brzmiały tak: Wracając ze szkoły, zobaczyłem, że zza chmur wyjrzało słońce; Wybierając się na spacer, stwierdziłem, że spadł deszcz. Tutaj wykonawca czynności jest jeden.

Pamiętajcie też o tym, że nie wolno zastępować imiesłowu przysłówkowego współczesnego uprzednim. Nie mówcie więc: Kończąc pracę, poszedł do domu; Wydając ostatni posiłek, zamknęła stołówkę, lecz: Skończywszy pracę, poszedł do domu (najpierw skończył pracę, później poszedł do domu); Wydawszy ostatni posiłek, zamknęła stołówkę (najpierw wydała posiłek, potem zamknęła stołówkę).
Pan Literka

# data[].attributes.attachment_link.title
Ostrożnie z imiesłowami! - Polszczyzna od ręki Pana Literki - Obcy język polski

# data[].attributes.attachment_link.description
Z pewnością wiecie z lekcji gramatyki, co to są imiesłowy. O ile nie macie zwykle kłopotu z poprawnym posługiwaniem się imiesłowami odmiennymi, bo są podobne do przymiotników (np. grające radio, czytający uczeń), o tyle popełniacie nieraz błędy, kiedy przyjdzie wam użyć imiesłowu przysłówkowego (np. grając, zjadłszy). Przekonajcie się sami...

# data[].attributes.body
Większość z Was na pewno już przeczytała lekturę (jeśli nie, to macie teraz dużo czasu, żeby dogłębnie zapoznać się z tekstem). Po lekturze czas się sprawdzić:

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Wordwall - Twórz lepsze zajęcia w krótszym czasie

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
1) Głównym tematem "Syzyfowych prac" jest: a) rusyfikacja b) bieda na wsi c) szkolne życie 2) Szkoła, do której Marcin Borowicz uczęszczał w Owczarach to: a) Szkoła Główna b) Gimnazjum Wstępne c) Szkoła Początkowa/ Szkoła Elementarna 3) Marcin Borowicz, gdy zaczynał edukację w Owczarach miał: a) sześć lat b) osiem lat c) dziewięć lat 4) Naczelnik po kontroli szkoły Wiechowskiego: a) przyznał mu podwyżkę b) przeniósł go do innej placówki c) awansował go 5) Przed egzaminami w klerykowskim gimnazjum Marcin uczęszczał na korepetycje do: a) Ozierskiego b) Wiechowskiego c) Majewskiego 6) Ile zapłaciła Borowiczowa za korepetycje syna? a) 18 kopiejek b) 24 ruble c) 12 rubli 7) Pani Przepiórkowska mieszkała: a) na Wiejskiej b) na Wigwizdowie c) na Barakowej 8) Ojciec "Biruty" był: a) komendantem policji b) dozorcą c) lekarzem wojskowym 9) Rodzina Stogowskich wyjechała z Klerykowa, ponieważ: a) Stogowski dostał lepszą pracę b) z powodu wybuchu wojny c) Anna zaczynała studia w innym mieście 10) Podczas przerwy w sztuce teatralnej Marcina przywitał w prywatnej loży: a) gubernator b) pomocnik klasowych gospodarzy c) Majewski 11) Biedę, próżniactwo i niskie pochodzenie wytykano w gimnazjum: a) Piotrowi Michcikowi b) Marcinowi Borowiczowi c) Romciowi Gumowiczowi 12) Kto po wzmożeniu rusyfikacji miał czuwać na młodszymi uczniami na stancjach i prowadzić książkę? a) "kacyk" b) "starszy" c) inspektor 13) Walecki na lekcji historii sprzeciwił się szkalowaniu polskich zakonnic, ponieważ: a) chciał bronić ich honoru b) pochodził z katolickiej rodziny c) wychowywał się w klasztorze 14) Profesor Rudolf Leim uczył: a) języka polskiego b) języka rosyjskiego c) łaciny 15) Andrzej Radek urodził się w Pajęczynie Dolnym jako syn: a) kupca b) szynkarza c) fornala 16) Radek miał być wyrzucony ze szkoły z powodu: a) braku pieniędzy b) bójki c) kłótni z profesorem 17) Płoniewicz zaproponował Radkowi pracę: a) korepetytora b) woźnicy c) pucybuta 18) Kto najbardziej zaważył na życiu Andrzeja Radka? a) ksiądz b) nauczyciel c) ojciec 19) Antoniego Paluszkiewicza, nauczyciela Radka, z powodu kaszlu przezywano: a) "Kawką" b) "Żabą" c) "Wroną" 20) W Pyrzogłowach: a) mieszkał z nauczycielem Andrzej Radek b) urodził się Andrzej Radek c) Andrzej Radek uczęszczał do szkoły elementarnej 21) Guwerner to: a) profesor b) korepetytor c) lokaj 22) Bernard Zygier został wyrzucony z gimnazjum w: a) Kielcach b) Warszawie c) Krakowie 23) Jakie szykany spotkały Zygiera w gimnazjum klerykowskim? a) wyśmiewano się z niego b) rewidowano mu tornister c) bito go 24) Jaki utwór recytuje na lekcji polskiego Zygier? a) "Do Matki Polki " b) "Reduta Ordona" c) "Hymn o miłości ojczyzny" 25) Momentem przełomowym w życiu Marcina jest: a) wstawienie się za Radkiem b) recytacja Zygiera c) groźba wyrzucenia ze szkoły 26) „Dziurą Efialtesa" uczniowie nazywali: a) bramę cmentarną b) tajemne przejście do domu Gontali c) przejście przez mur gimnazjum 27) Kogo obrzucił błotem Marcin, idąc do mieszkania Gontali? a) inspektora Majewskiego b) inspektora Zabielskiego c) pomocnika Mieszoczkina 28) W trzeciej klasie długi pobyt Marcina w kozie o chlebie i wodzie był spowodowany: a) opluwaniem nauczycieli b) strzelaniem z pistoletu c) głoszeniem patriotycznych haseł 29) Co przypomniał sobie Marcin po wysłuchaniu recytacji Zygiera? a) udział ojca w powstaniu styczniowym b) matkę c) historię powstańca z jego rodzinnych stron 30) Syzyfowa praca, to praca: a) bezowocna, daremna b) daremna, efektywna c) bezsensowna, opłacalna

# data[].attributes.attachment_link.description
1) Głównym tematem "Syzyfowych prac" jest: a) rusyfikacja b) bieda na wsi c) szkolne życie 2) Szkoła, do której Marcin Borowicz uczęszczał w Owczarach to: a) Szkoła Główna b) Gimnazjum Wstępne c) Szkoła Początkowa/ Szkoła Elementarna 3) Marcin Borowicz, gdy zaczynał edukację w Owczarach miał: a) sześć lat b) osiem lat c) dziewięć lat 4) Naczelnik po kontroli szkoły Wiechowskiego: a) przyznał mu podwyżkę b) przeniósł go do innej placówki c) awansował go 5) Przed egzaminami w klerykowskim gimnazjum Marcin uczęszczał na korepetycje do: a) Ozierskiego b) Wiechowskiego c) Majewskiego 6) Ile zapłaciła Borowiczowa za korepetycje syna?