# data[].attributes.body
Pogłos (rewerberacja) – zjawisko stopniowego zanikania energii dźwięku po ucichnięciu źródła, związane z występowaniem dużej liczby fal odbitych od powierzchni pomieszczenia. Ucho ludzkie odczuwa pogłos jako przedłużenie dźwięku. Pogłos jest określany ilościowo przez czas pogłosu, czyli ilość sekund potrzebną na spadek poziomu ciśnienia akustycznego o 60 dB. Zjawiskiem odwrotnym (narastania dźwięku po włączeniu źródła) jest dogłos.

Zjawisko to można spotkać w życiu codziennym na klatkach schodowych, korytarzach, w pustych pomieszczeniach – wszędzie tam, gdzie występują duże powierzchnie dobrze odbijające dźwięk.

Echo – fala akustyczna odbita od przeszkody i docierająca do obserwatora po zaniku wrażenia słuchowego fali docierającej bezpośrednio. Wrażenie echa pojawia się, gdy opóźnienie pomiędzy falą bezpośrednią a falą odbitą jest większe niż 100 ms. Przy krótszym opóźnieniu ma się do czynienia z pogłosem[1].

Czas opóźnienia powyżej 100 ms umożliwia człowiekowi wyraźne rozróżnienie obu dźwięków (jest dwukrotnie większy od rozdzielczości czasowej słuchu). Przy temperaturze około 20 °C odpowiada to sytuacji, gdy odbijająca przeszkoda jest oddalona o minimum 17 m.

Zjawisko echa obserwuje się najczęściej w wyniku odbicia dźwięku od ścian lasów, górskich zboczy, skał, jarów. Echo swojego głosu można usłyszeć, gdy odbity dźwięk powraca i dociera do własnego ucha.

Statki wodne używają urządzeń zwanych echosondami do określenia odległości od dna lub wykrywania nieznanych przeszkód. Urządzenie zwane sonarem wysyła wiązki fal dźwiękowych, które po odbiciu wracają i są rejestrowane na specjalnym wykresie.

Zjawisko echa akustycznego ultradźwięków wykorzystuje się w m. in. w hydrolokacji, defektoskopii, ultrasonografii.

# data[].attributes.headline
11. infradźwięki, dźwięki słyszalne i ultradźwięki, oraz ich zakres częstotliwości

# data[].attributes.subject
11. infradźwięki, dźwięki słyszalne i ultradźwięki, oraz ich zakres częstotliwości

# data[].attributes.body
fale dźwiękowe, których częstotliwość jest zbyt wysoka, aby usłyszał je człowiek. Za górną granicę słyszalnych częstotliwości, jednocześnie dolną granicę ultradźwięków, uważa się częstotliwość 20 kHz[1], choć dla wielu osób granica ta jest znacznie niższa. Za umowną, górną, granicę ultradźwięków przyjmuje się częstotliwość 1 GHz[2]. Zaczyna się od niej zakres hiperdźwięków[1] Niektóre zwierzęta mogą emitować i słyszećultradźwięki, np. pies, szczur, delfin, wieloryb, chomik czy nietoperz.

# data[].attributes.headline
10. rodzaje dźwięków i ich cechy (tony,szmery,szumy)

# data[].attributes.subject
10. rodzaje dźwięków i ich cechy (tony,szmery,szumy)

# data[].attributes.body
Do powstania dźwięku potrzebne jest źródło, które będzie jego początkiem. Źródłem dźwięku może być wiele otaczających nas na co dzień przedmiotów, pod jednym jednak warunkiem, że będą one podlegać drganiom. Takie wymogi spełniają np. pręt metalowy, płytka metalowa lub drewniana, napięta struna metalowa, z jelit zwierzęcych, jedwabiu, włosia, nylonu, przędzy, trawy, słup powietrza zawarty w rurze, itp. Jak wywołać powstanie dźwięku? Na instrumentach strunowych poprzez uderzenie struny młoteczkiem, wprawionym w ruch przez grającego (fortepian), przez szarpnięcie struny palcem (harfa, gitara), przez pocieranie struny smyczkiem (instr. smyczkowe); w instrumentach perkusyjnych, przez uderzenie pałką w napiętą membranę, drewnianą lub metalową płytkę; w instrumentach dętych przez zadęcie w drewnianą lub metalową rurę (flet, trąbka). Aby jednak można było usłyszeć nasz dźwięk potrzebne są do tego jeszcze określone warunki. Pierwszy warunek to istnienie przewodnika dźwięku, którym mogą być ciała lotne (gazy), płynne (ciecze) lub stałe (metal, drzewo, szkło, itp.). Ośrodki te, na zasadzie ruchu falowego przenoszą dźwięk od jego źródła do ucha słuchającego. Innymi słowy: gdy uderzymy jakiś przedmiot posiadający cechy sprężystości zacznie on wytwarzać drgania w postaci fali (najczęściej złożonej), która przemieszczając się w powietrzu dociera do naszego narządu słuchu i odbierana jest przez nas jako pewien bliżej nieokreślony dźwięk.

Szybkość rozchodzenia się dźwięku w powietrzu w temperaturze 0 stopni Celsjusza wynosi około 330 metrów na sekundę. W sali koncertowej, w której temperatura jest znacznie wyższa – około 18-20 stopni – szybkość ta wzrasta do 340 metrów na sekundę.

Cechy dźwięku

Wysokość. W zależności od rodzaju materiału i od wymiarów fizycznych ciała drgające wykonują więcej lub mniej drgań na sekundę. Krótka i cienka struna lub płytka (struny w skrzypcach, górne struny fortepianu, dzwonki) wykonuje tysiące drgań na sekundę i wydaje dźwięk wysoki; struny lub płytki grube i długie (struny kontrabasu, basowe struny fortepianu) drgają kilkadziesiąt razy na sekundę, wydając dźwięk niski. Wynika z tego, że wysokość dźwięku zależna jest od ilości drgań na sekundę; im wyższa częstotliwość tym wyższy dźwięk (a1 kamertonowe = 440 drgań na sekundę). Jak wiadomo kamerton wyznacza nam dźwięk podstawowy, do którego dostrajamy pozostałe dźwięki. Obecnie ma on ustaloną częstotliwość na 440Hz, dawniej jednak wahał się on od 390 do 490Hz w zależności od kraju, a nawet miasta.

Głośność. Wyznacza ona kolejną cechę dźwięku, zależną od amplitudy drgania. Na wielkość amplitudy wpływa specyfika danego materiału (inną amplitudę będzie posiadał np. metal, a inną drewno) oraz wielkość powierzchni drgającego ciała (dlatego tworzy się tzw. pudła rezonansowe – skrzypce, gitara, które rezonując wzmacniają wydobywane dźwięki).

Czas trwania. Wyznaczany jest chwilą rozpoczęcia oraz zaniku drgania ciała. Gdy zanikają drgania zanika również dźwięk. Zdarza się, że czas trwania dźwięku wydłuża się pozornie w zależności od wielkości pomieszczenia i jego właściwości akustycznych; mówimy wtedy o tak zwanym pogłosie, np. w kościele.

Barwa dźwięku. Jeśli porównamy dwa dźwięki wydobyte z różnych instrumentów, np. ze skrzypiec i klarnetu, posiadające taką samą wysokość i głośność zauważymy, że różnią się od siebie. Cecha, która je różni nazywana jest barwą dźwięku.

# data[].attributes.body
rozchodzące się w ośrodku zaburzenie gęstości (i ciśnienia) w postaci fali podłużnej, któremu towarzyszą drgania cząsteczek ośrodka. Ośrodki, w których takie fale mogą się poruszać, to ośrodki sprężyste (ciało stałe, ciecz, gaz). Zaburzenia te polegają na przenoszeniu energii mechanicznej przez drgające cząstki ośrodka (zagęszczenia i rozrzedzenia) bez zmiany ich średniego położenia. Falą akustyczną nazywa się zarówno falę, która powoduje wrażenie słuchowe (dźwięk), czyli falę dźwiękową, jak i fale o częstotliwościach i amplitudach przekraczających zakres ludzkich zmysłów, ponieważ właściwości fizyczne tych fal są bardzo podobne.

Źródłem dźwięków słyszalnych są ciała wprawione w drgania, których energia jest dostateczna, aby wywołać w ludzkim organie słuchu (uchu) najsłabsze wrażenia słuchowe. Oznacza to, żenatężenie dźwięków musi przekraczać próg słyszalności.

# data[].attributes.body
fala, w której drgania odbywają się w kierunku zgodnym z kierunkiem jej rozchodzenia się. Przykładem fali podłużnej jest fala dźwiękowa.

# data[].attributes.body
fala, w której kierunek drgań cząstek ośrodka jest prostopadły do kierunku rozchodzenia się fali. Przykładem fal poprzecznych są fale elektromagnetyczne.

Fale mechaniczne poprzeczne nie mogą rozchodzić się w objętości ośrodków płynnych, gdyż te nie przenoszą sił ścinających, natomiast mogą rozchodzić się tylko w ciałach stałych. Na tej podstawie stwierdzono, np. że jądro Ziemi jest płynne. Fale na granicy ośrodków są z natury falami poprzecznymi, choć na granicy dwóch płynów ruch cząstek może być bardziej złożony (np.fale na wodzie).

Przeciwieństwem fal poprzecznych są fale podłużne. W ciałach stałych, w których mogą rozchodzić się oba rodzaje fal, fale poprzeczne rozchodzą się wolniej.

# data[].attributes.headline
6. wzory dotyczące ruchu drgającego, stosowane do obliczeń 

# data[].attributes.subject
6. wzory dotyczące ruchu drgającego, stosowane do obliczeń 

# data[].attributes.body
Izochronizm polega na niezależności okresu drgań od ich amplitudy dla niewielkich wychyleń.

# data[].attributes.headline
3.wielkości opisujące ruchu drgający (amplituda drgań, częstotliwość, długość fali,prędkość rozchodzenia się) i ich jednostek

# data[].attributes.subject
3.wielkości opisujące ruchu drgający (amplituda drgań, częstotliwość, długość fali,prędkość rozchodzenia się) i ich jednostek

# data[].attributes.body
W ruchu drgającym ciało wychyla się okresowo w jedną i w drugą stronę od położenia równowagi. W położeniu równowagi siły działające na ciało równoważą się.

Wielkości charakteryzujące ruch falowy:

1. amplituda – największe wychylenie z położenia równowagi,

2. okres – czas trwania jednego pełnego drgania,

3. częstotliwość – ilość drgań zachodzących w ciągu 1 sekundy.

Częstotliwość i okres w ruchu drgającym

– częstotliwość,

– ilość drgań,

– czas, w którym zaszło n drgań,

– okres.

Związek między częstotliwością i okresem w ruchu drgającym:

– okres

– częstotliwość

Okres drgań wahadła, dla małych amplitud, nie zależy od amplitudy (izochronizm wahań). Okres drgań obciążnika na nici zależy od długości nici. Dla dłuższej nici okres drgań jest większy.

Fale w ośrodku sprężystym

Falą nazywamy rozchodzące się zaburzenie w ośrodku sprężystym . W ruchu falowym cząsteczki ośrodka nie przemieszczają się wraz z zaburzeniem, a jedynie wykonują drgania wokół swojego położenia równowagi.

Rozróżniamy fale:

1. poprzeczne – kierunek rozchodzenia się fal jest prostopadły do kierunku drgań cząsteczek ośrodka

2. podłużne – kierunek rozchodzenia się zaburzenia jest zgodny z kierunkiem drgań cząsteczek ośrodka.

Fale charakteryzujemy podając:

1. długość fali – droga, jaką przebędzie fala w ciągu 1 okresu (odległość, np.: między dwoma grzbietami fali).

2. prędkość rozchodzenia się fali.

Prędkość rozchodzenia się fali:

– prędkość rozchodzenia się fali

– długość fali

– okres

Fale dźwiękowe

Fale dźwiękowe to fale o częstotliwości od 20 Hz  do 20 kHz. Dźwięk  w powietrzu  jest falą podłużną w postaci zagęszczeń i rozrzedzeń cząsteczek powietrza. Prędkość rozchodzenia się dźwięku w powietrzu wynosi 340 m/s.

Cechy dźwięku:

1. głośność– zależy od amplitudy drgań źródła,

2. wysokość – zależy od częstotliwości drgań źródła,

3. barwa – zależy od rodzaju instrumentu wydającego dźwięk.

Przy przechodzeniu fal  z jednego ośrodka do drugiego zmienia się długość i prędkość rozchodzenia się fal, a nie zmienia się częstotliwość.

# data[].attributes.body
Ruch ciężarka na sprężynie-ciało zawieszone na sprężynie które może wykonywać drgania swobodne Okres drgań wyraża się wzorem:

k-wsp.sprężystości sprężyny
Siły jakie działają:
siła ciężkości skierowana w dół
oraz
siła pochodząca od sprężyny skierowana w górę

# data[].attributes.body
wahadło to ciało fizyczne zawieszone na nitce ruchu wahadło jest harmoniczne i powtarzalne