# data[].attributes.body
อยู่ในแนวขนานกับเส้นรอบวงมีการแบ่งเซลล์เพิ่มจำนวนออกทางด้านข้าง เพื่อเพิ่มขนาดความกว้างหรือเส้นผ่านศูนย์กลางของลำต้นและราก ทำให้ลำต้นและรากขยายขนาดใหญ่ขึ้น เป็นการเจริญเติบโตขั้นที่สอง secondary growth พบได้ในพืชใบเลี้ยงคู่ทุกชนิด และพืชใบเลี้ยงเดี่ยวบางชนิด เช่น หมากผู้หมากเมีย จันทน์ผา เป็นต้น เนื้อเยื่อเจริญชนิดนี้เรียกอีกอย่างว่า แคมเบียม cambium แบ่งเป็น 2 ชนิด คือ ถ้าพบอยู่ระหว่างเนื้อเยื่อท่อลำเลียงน้ำและเนื้อเยื่อท่อลำเลียงอาหารจะเรียกว่า วาสคิวลาร์แคมเบียม vascular cambium ซึ่งเมื่อแบ่งเซลล์ทำให้เกิดเนื้อเยื่อท่อลำเลียงเพิ่มมากขึ้น vascular tissue และถ้าพบอยู่ในเนื้อเยื่อชั้นผิวหรือเอพิสเดอร์มิสepidermis หรือพบถัดเข้าไป เรียกว่า คอร์กแคมเบียม cork cambium ซึ่งเมื่อแบ่งเซลล์ทำให้เกิดเนื้อเยื่อคอร์ก cork

# data[].attributes.body
สเคลอรีด เป็นรูปแบบการลดรูปของเซลล์สเคลอเรนไคมา (sclerenchyma) ที่ผนังเซลล์เติบโตหนาขึ้นอย่างมาก แข็งและกลายเป็นไม้ (lignified) ซึ่งรวมตัวกันเป็นเนื้อเยื่อชั้นเล็ก ๆ ในส่วนที่พืชส่วนใหญ่ต้องการความทนทานสูง พบได้ตามส่วนที่แข็งแรงของเปลือกต้นไม้และเปลือกหุ้มเมล็ดหรือผลไม้ที่สากๆ

# data[].attributes.body
สเคอเรงคิมา (scherenchyma) เป็นเนื้อเยื่อที่ความแข็งแรง ผนังหนา ช่องว่าง
ภายในเซลล์น้อย แบ่งเป็น 2 ชนิด คือ สเคลอรีด (sclereid) หรือสโตนเซลล์(stone cell) เซลล์ชนิดนี้มีลิกนินมาพอกบริเวณผนังเซลล์ และไฟเบอร์ (fiber) ซึ่งเซลล์มีลักษณะยาวและยืดหยุ่นมากกว่าสเคลอรีด ทั้งสองชนิดมีหน้าที่ให้ความแข็งแรงแก่ส่วนต่างๆ ของพืช พบมากตามส่วนแข็งในพืช เช่น เปลือก เมล็ด และกะลามะพร้าว

# data[].attributes.attachment_caption
ชนาภัทร สุดถนอม 02 503

# data[].attributes.body
เป็นเนื้อเยื่อที่อยู่ผิวนอกสุดของพืช ทำหน้าที่ปกคลุมส่วนอื่นๆป้องกันเนื้อเยื่อภายในจากการสูญเสียน้ำ จากการสัมผัสของจุลินทรีย์ และศัตรูพืช และการกระทบกระเทือนทางกายภาพ จากการกระแทก ทำให้เกิด รอยช้ำ บาดแผล

# data[].attributes.body
เป็นเซลล์ชนิดพิเศษในเปลือกชั้นในซึ่งยืดขยายขนาดออกมา  หน้าที่หลักของหลอดตะแกรงคือการลำเลียงคาร์โบไฮเดรต, ซูโครส ส่วนใหญ่ ลำเลียงไปในพืช

# data[].attributes.body
เป็นกลุ่มเซลล์ที่มีผนังหนาไม่สม่ำเสมอ ทำหน้าที่ให้ความแข็งแรงกับพืช เซลล์มีรูปร่างยาวอยู่ชิดกัน พบมากบริเวณใต้ชั้นเอพิเดอร์มิส ก้านใบ ในรากไม่ค่อยพบมากนัก

# data[].attributes.body
เป็นเซลล์ที่ให้ความแข็งแรงแก่ส่วนต่างๆของพืช มักจะกระจายอยู่เป็นกลุ่มๆ ผนังเซลล์ขั้นทุติยภูมิ ผนังเซลล์หนาและแข็งแรง เพราะมีสารพวกลิกนิน (lignin)ความหนาของ เซลล์สเกลอเรงคิมา ต่างกับ คอลเรงคิมา ที่ความหนาจะสม่ำเสมอกันตลอด ที่เซลล์มีรูเล็กๆ เรียกพิท (pit canal) เมื่อเติบโตเต็มที่แล้วเซลล์จะตาย บริเวณกลางเวลล์ที่เคยมี ไซโทพลาซึมอยู่ จะกลายเป็นที่ว่างเพราะไซโทรพลาซึมแห้งไปเรียกบริเวณกลางเซลล์ว่า ลูเมน (Lumen)

# data[].attributes.body
เป็นเซลล์ที่มีชีวิต ผนังเซลล์บางสม่ำเสมอเป็นผนังเซลล์ปฐมภูมิ มีรูปร่างได้หลายแบบ หน้าตัดค่อนข้างกลม มีช่องว่างระหว่างเซลล์ ถ้ามีคอลโรพลาสต์จะเรียกว่า chlorenchyma มีหน้าที่สะสมอาหาร สังเคราะห์ด้วยแสง หลั่งสารพวกแทนนิน ฮอร์โมน เอนไซม์ เป็นต้น มีความสามารถแปรสภาพกลับกลาย redifferentiation มาแบ่งเซลล์แบบไมโทซิสได้อีก

# data[].attributes.attachment_caption
เซลล์ที่มีลักษณะเป็นขนที่เรียกว่าไทรโคม (trichome) มีหน้าที่ขับสารที่เป็นพิษ ป้องกันความร้อนให้แก่พืช หรือเพิ่มพื้นที่ผิวในการดูดสารอาหารในรากขนอ่อน

# data[].attributes.body
อริสรา13

# data[].attributes.body
พัฒนามาจากเนื้อเยื่อถาวรในอีพิเดอร์มิส คอร์เท็กซ์ และเพอริไซเคิล สร้างเนื้อเยื่อคอร์ก ห่อหุ้มรากและลำต้น จัดเป็นเนื้อเยื่อเจริญทางด้านข้าง แบ่งเซลล์ออกสู่ด้านนอกจะเป็นคอร์ก แบ่งตัวเข้าด้านในลำต้นจะเป็นเฟลโลเดอร์ม เซลล์เรียงตัวหนาชั้นเดียว ไม่มีช่องว่างระหว่างเซลล์ มีคลอโรพลาสต์และแทนนิน

# data[].attributes.attachment_caption
นางสาวธนารีย์ สินเปียง

# data[].attributes.body
เป็นเซลล์ที่มีลักษณะเป็นทรงกระบอกปลายเรียวแหลม ผนังหนามีลิกนินสะสมอยู่มากที่ผนังเซลล์ ทำให้ผนังเซลล์แข็งแรงและช่วยค้ำจุนโครงร่างของพืช ทำหน้าที่ลำเลียงน้ำและแร่ธาตุ โดยการลำเลียงจะเกิดได้ดีต่อเมื่อเซลล์ตายแล้ว เมื่อเซลล์ตายไป จะเกิดช่องว่างตรงกลางเซลล์ เซลล์ชนิดนี้พบมากในพืชชั้นต่ำ เข่นพวกเฟิร์นและจิมโนสเปิร์ม ในพืชดอกมีจำนวนน้อยกว่ามาก และไม่พบในพวกมอส

# data[].attributes.body
เป็นเซลล์ขนาดเล็กอยู่ติดกับซีฟทิวป์ ซีฟทิวป์และคอมพาเนียนเกิดมาจากเซลล์เซลล์เดียวกันโดยเซลล์ต้นกำเนิด 1 เซลล์จะแบ่งตัวตามยาวได้เซลล์ 2 เซลล์ โดยเซลล์หนึ่งมีขนาดใหญ่ อีกเซลล์หนึ่งมีขนาดเล็ก เซลล์ขนาดใหญ่จะเจริญเติบโตไปเป็นซีฟทิวป์ ส่วนเซลล์ขนาดเล็กจะเจริญเติบโตไปเป็นคอมพาเนียน คอมพาเนียนเป็นเซลล์ขนาดเล็กที่มีรูปร่างผอมยาว มีลักษณะเป็นเหลี่ยม ส่วนปลายแหลม เป็นเซลล์ที่มีชีวิต เซลล์คอมพาเนียนจะอยู่ข้างๆซีฟทิวป์จะมีมากกว่า1เซลล์ก็ได้ ทำหน้าที่ช่วยเหลือซีฟทิวป์ให้ทำงานได้ดีขึ้นเมื่อเซลล์มีอายุมากขึ้น เนื่องจากเมื่อซีฟทิวป์มีอายุมากขึ้นนิวเคลียสจะสลายตัวไปทำงานได้น้อยลง ช่วยขนส่งน้ำตาลเข้ามาในซีฟทิวป์เพื่อส่งไปยังส่วนต่างๆของพืช และช่วยสร้างเอนไซม์หรือสารอื่นๆให้กับซีฟทิวป์

# data[].attributes.body
เจริญเติบโตมาจาก Promeristem มีการเจริญเติบโตเปลี่ยนแปลงต่อไป เป็นเนื้อเยื่อถาวรในบริเวณที่เรียกว่า Cortex ซึ่งอยู่ถัดจาก epidermis เข้าไปข้างใน และยังเจริญไปเป็น Pith และ Pith ray (ในลำต้น) อีกด้วย
Cortex สามารถเป็นแหล่งสะสมอาหาร และขณะที่ยังอ่อนอยู่ก็ทำหน้าที่เป็นแหล่งสร้างอาหารและป้องกันโครงสร้างภายในด้วย ส่วน Pith และ Pith ray ทำหน้าที่ลำเลียงน้ำเกลือแร่ และอาหารไปทางด้านข้าง

# data[].attributes.body
เป็นเนื้อเยื้อที่ประกอบขึ้นจากเซลล์คอลเลงคิมา collenchyma cell เป็นกลุ่มเซลล์ที่มีชีวิต มีลักษณะคล้ายพาเรงคิมา แต่มีผนังไม่สม่ำเสมอ ทำหน้าที่ให้ความแข็งแรงกับพืช เซลล์มีรูปร่างยาวอยู่ชิดติดกัน พบมากบริเวณใต้ชั้นแอพิเดอร์มิสของก้านใบ ในรากไม่ค่อยพบมากนัก

# data[].attributes.body
เวสเซล (vessel) เป็นเซลล์ที่มีขนาดค่อนข้างใหญ่ แต่สั้นกว่าเทรคีด เป็นเซลล์เดี่ยวๆ ที่ปลายทั้งสองข้างของเซลล์มีลักษณะคล้ายคมของสิ่ว ที่บริเวณด้านข้างและปลายของเซลล์มีรูพรุน ส่วนของเวสเซลนี้พบมากในพืช
พืชชั้นสูงหรือพืชมีดอก ทำหน้าที่เป็นท่อลำเลียงน้ำและแร่ธาตุต่างๆ จากรากขึ้นไปยังลำต้นและใบ
เวสเซลเป็นเซลล์ที่มีสารลิกนินมาเกาะที่ผนังเซลล์เป็นจุดๆ โดยมีความหนาต่างกัน ทำให้เซลล์มีลวดลายแตกต่าง กันออกไปหลายแบบ ตัวอย่างเช่น
- annular thickeningมีความหนาเป็นวงๆ คล้ายวงแหวน

- spiral thickening มีความหนาเป็นเกลียวคล้ายบันไดเวียน
- reticulate thickening มีความหนาเป็นจุดๆ ประสานกันไปมาไม่เป็นระเบียบคล้ายตาข่ายเล็กๆ
- scalariform thickening มีความหนาเป็นชั้นคล้ายขั้นบันได
- pitted thickening เป็นรูที่ผนังและเรียงซ้อนกันเป็นชั้นๆ คล้ายขั้นบันไดพืช เมื่อมีอายุ

# data[].attributes.body
รุ่งสุรีย์ 5/3
เป็นเนื้อเยื่อที่อยู่รวมเป็นกลุ่มแทรกอยู่บริเวณส่วนกลางของปลายยอดหรือปลายราก จะมีการเปลี่ยนสภาพไปเป็นเนื้อเยื่อท่อลำเลียงปฐมภูมิ คือ ไซเลมและโฟลเอ็ม นอกจากนี้อาจเปลี่ยนสภาพไปเป็นเนื้อเยื่อที่ให้กำเนิดรากแขนง หรือเพริไซเคิล

# data[].attributes.body
สเคอเรงคิมา sclerenchyma เป็นเนื้อเยื่อที่ประกอบขึ้นมาจากเซลล์สเคอเรงคิมา sclerenchyma cell เป็นเซลล์ที่ไม่มีชีวิตแล้วมีผนังเซลล์ทั้งสองขั้นที่ค่อนข้างหนาหรือหนามาก ช่วยพยุงและให้ความแข็งแรงให้กับพืช สามารถจำแนกตามรูปร่างเซลล์ได้เป็น 2 ชนิด คือ ไฟเบอร์ fiber และ สเกลอรีด sclereid

# data[].attributes.body
คือ ส่วนของepidermisที่ยื่นออกไปภายนอก อาจะประกอบด้วยเซลล์เดียวหรือหลายเซลล์ trichomeบางชนิดอาจไม่มีโพรโทพลาสต์และอาจมีผนังเซลล์ทุติยภูมิ แบ่งเป็น2ชนิดใหญ่ๆ
1.ขน(non-glandular trichome)
-ขนที่เกิดจากเซลล์เดียวหรือหลายเซลล์ เรียงตัวเป็นแถวเดียว ไม่มีลักษณะแบน พบในพืชทั่วๆไป
-ขนที่มีลักษณะเป็นเกล็ดแบนและมีหลายเซลล์
-ขนที่มีหลายเซลล์และแตกกิ่งก้านได้
-ขนที่มีจำนวนมาก ประกอบด้วยเซลล์อย่างน้อย2แถวหรือมากกว่า
2.ต่อม(glandular trichome)ทำหน้าที่ขับหรือเก็บสารต่างๆ
-ต่อมที่ทำหน้าที่ขับกรดอินทรีย์
-ต่อมที่ทำหน้าที่ขับเกลือ
-ต่อมในพืชกินสัตว์ ทำหน้าที่จับสัตว์ของพืชกินแมลง
-ต่อมที่ผลิตสารเมือก
-ต่อมที่ผลิตเทอร์พีน
-ต่อมที่ทำหน้าที่ผลิตสารเหนียว
-ต่อมที่ผลิตน้ำหวาน
-ต่อมที่เปลี่ยนรูปไป ทำหน้าที่เฉพาะ
-ขนราก

# data[].attributes.body
เป็นเนื้อเยื่อ sclerenchyma ที่มีรูปร่างยาวเรียว ปลายทั้งสองข้าง
เรียวเเหลมมีช่องว่างขนาดเล็กตรงกลางซึ่งโปรโตพลาสสลายไปแล้วเรียกว่า lumen เซลล์มีคุณสมบัติเหนียวและยืดหยุ่นได้ พบในส่วนต่างๆของพืช เช่น cortex xylem phloem นอกจากช่วยเพิ่มความเเข็งเเรงให้แก่ต้นพืชแล้ว ยังสามารถนำไปใช้ประโยชน์ในเรื่องของเส้นใยได้อีกด้วย เช่น เสื้อผ้า กระสอบ และเชือก

# data[].attributes.body
stoma หรือปากใบ ตามความหมายดั้งเดิม คือโครงสร้างที่ประกอบขึ้นจากคู่ของ guard cell (เซลล์คุม) 1 คู่ และรูหรือช่องเปิดที่อยู่ระหว่างคู่ของ guard cell เรียก stomatal pore (รูปากใบ)
stoma เป็นโครงสร้างที่พบบน epidermis (เนื้อเยื่อผิว) และเรามักจะเข้าใจในวิวัฒนาการของพืช stoma ถูกสร้างขึ้นมาเพื่อการคายน้ำ (transpiration) เพราะเราถูกให้ข้อมูลมาว่าการคายน้ำเกิดขึ้นที่ปากใบ
แต่หน้าที่หลักที่แท้จริงของ stoma คือการแลกเปลี่ยนก๊าซ (gas exchange) เนื่องจากพืชบกมีวิวัฒนาการในการสร้างชั้น cuticle (คิวติเคิล) เคลือบปิดผนังเซลล์ด้านนอกของ epidermal cell (เซลล์ผิว) เอาไว้ เพื่อลดอัตราการสูญเสียน้ำจากโครงสร้างภายในออกสู่บรรยากาศภายนอก
แต่เมื่อ stoma เปิดทำให้เกิดการแลกเปลี่ยนก๊าซ ย่อมเป็นช่องทางที่ทำให้ไอน้ำภายในโครงสร้างระเหยออกมาสู่บรรยากาศภายนอกได้ด้วยเช่นกัน ซึ่งทำให้เกิดกลไกของการคายน้ำทางปากใบ และเป็นสาเหตุทำให้เกิด transpiration pull (แรงดึงจากการคายน้ำ) เกิดขึ้นภายในเนื้อเยื่อท่อลำเลียงน้ำ และดูน้ำจากรากให้ลำเลียงขึ้นมาเป็นสายสู่ด้านบนได้

# data[].attributes.body
จักรินทร์ 04
เซลล์ที่ทำหน้าที่ควบคุม การปิดเปิดของปากใบ โดยทั่วไปพบมากในชั้น เอพิเดอร์มิสของใบพืช มีรูปร่างคล้ายเมล็ดถั่วอยู่กันเป็นคู่ ๆ ระหว่างเซลล์คุมแต่ละคู่มีช่องเปิดเล็ก ๆ เป็นปากใบ

# data[].attributes.body
เป็นเนื้อเยื่อถาวรเชิงเดี่ยว อยู่ชั้นนอกสุด เป็นส่วนที่สัมผัสกับภายนอก ปกคลุมส่วนต่าง ๆ ของพืชทั้งราก ลำต้น ใบ ดอก ผล เมล็ด

มีกำเนิดมาจากชั้น Protoderm เมื่อมีการเจริญขั้นที่ 2 จะสลายไป เนื่องจากมีชั้นของ cork ที่เกิดขึ้นใต้ epidermis เจริญดันออกมา

เซลล์ epidermis มีหน้าที่หลายอย่าง เช่น ป้องกันอันตราย ป้องกันน้ำระเหย เกี่ยวข้องกับการหายใจ คายน้ำ สังเคราะห์ด้วยแสง หรือสร้างเซลล์ใหม่ปกคลุมเมื่อมีบาดแผล เป็นต้น

เนื่องจากเซลล์ epidermis มีหน้าที่หลายอย่างจึงมีรูปร่างและโครงสร้างแตกต่างกันไป เช่น

Trichome เป็นตัวจำพวกขน เช่น ขนราก ขนตามลำต้น

Colleter คือต่อมที่ขับน้ำเหนียว ๆ ออกมาหุ้มยอดอ่อน

Stomata เปลี่ยนเป็นปากใบ

# data[].attributes.body
เป็นเซลล์ที่เจริญพัฒนามาจากชั้น epidermis cell พบได้ที่ชั้น epidermis ของใบ มีหน้าที่ควบคุมการหุบของใบเมื่อพืชเผชิญกับสภาวะที่อุณหภูมิสูงขึ้น

# data[].attributes.body
เป็นเซลล์ที่มีลักษณะยาวและเชื่อมต่อกันตลอดต้นพืช ทำหน้าที่ในการขนส่งสารอินทรีย์ในต้นพืช บริเวณปลายที่เชื่อมต่อกันมีแผ่นบางๆ กั้น แต่แผ่นดังกล่าวมีรูพรุน เซลล์ชนิดนี้มีชีวิต และเมื่อเติบโตเต็มที่แล้วจะไม่มีนิวเคลียส มีพี่เลี้ยงชื่อcompanionอยู่ใกล้กัน