# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Scheikunde les 1 - De Nachtwacht

Trefwoorden: polymerisatie, vetten en oliën, dubbele bindingen, micro/macro, radicalen, oxidatie

Scheikunde les 2 - De Staalmeesters

Trefwoorden: atoomstructuur, het periodiek systeem, spectroscopie, infraroodlicht, Röntgenstraling, elektronen.

Scheikunde les 3 - Portret van een meisje in het blauw

Trefwoorden: oxidatie, fermentatie, dubbele bindingen, kleur, organische chemie, resonantiestructuren

Scheikunde les 4 - Stilleven met asperges

Trefwoorden: vetten en oliën, vetzuren, verzeping, zouten, zuren en basen

Scheikunde les 5 - Festoen van vruchten en bloemen

Trefwoorden: redox, oplosbaarheid, elektronenconfiguratie, oxidatietoestanden

Scheikunde les 6 - Twee evangelisten

Trefwoorden: eiwitten, emulsie, infraroodspectroscopie

Scheikunde les 7 - Het ontbijt van de kat

Trefwoorden: redox, Lewisstructuren, reactiemechanismen, oplosbaarheid, zuren en basen, orbitaaltheorie, scheidingstechnieken

Het lesmateriaal is tot stand gekomen dankzij bijdragen van scheikundeleraren, scheikundigen van de Universiteit van Amsterdam, kunsthistorici, restauratoren, natuurwetenschappelijk onderzoekers en educatiemedewerkers van het Rijksmuseum.

Voor vragen of opmerkingen kunt u contact opnemen met onderwijs@rijksmuseum.nl.

# data[].attributes.attachment_link.title
Scheikunde lesmateriaal - Voortgezet onderwijs - Met kinderen, klas of groep - Rijksmuseum

# data[].attributes.attachment_link.description
Trefwoorden: polymerisatie, vetten en oliën, dubbele bindingen, micro/macro, radicalen, oxidatie Trefwoorden: atoomstructuur, het periodiek systeem, spectroscopie, infraroodlicht, Röntgenstraling, elektronen.

# data[].attributes.attachment_link.description
© Damien Hirst and Science Ltd. All rights reserved, DACS 2015 c/o Pictoright Amsterdam/Stedelijk Museum Amsterdam

# data[].attributes.attachment_link.title
Knotted Chair (prototype no. 5) - Marcel Wanders

# data[].attributes.attachment_link.description
Marcel Wanders 'macrameede' zijn Knotted Chair van een koord bestaand uit ultrasterk aramide en ultralichte koolstofvezel. Het knoopsel kreeg een onzichtbare constructie door het in epoxy (kunsthars) te drenken en te laten uitharden. Rugleuning en zitting krijgen bij Wanders hun vorm door de fauteuil hangend te laten drogen.

# data[].attributes.attachment_link.description
Vragen of opmerkingen? Mail naar info@stedelijk.nl of kom langs in de bibliotheek van het Stedelijk Museum.

# data[].attributes.attachment_link.title
Suprematisch kruis (klein kruis in zwart over rood op wit) - Kazimir Malevich

# data[].attributes.attachment_link.description
Eigendom erkend door erven Malevich bij overeenkomst uit 2008 / Ownership recognized by agreement with the estate of Kazimir Malevich in 2008

# data[].attributes.body
13.30 - 14.30 uur: opdracht 1.: zoek een kunstwerk wat in de lijn ligt van je eigen onderzoek op school, het oefenexamen. Dit kunstwerk bestudeer je goed, verzamel zoveel mogelijk gegevens, zoals, de maker, de titel, jaar, materiaal, stijl of stroming, gebruik een kijkwijzer waarin de beeldaspecten bekeken worden. Dit onderzoek verwerk je ook in je proces voor je oefenexamen!
Vertel of leg in je procesbeschrijving uit waarom je voor dit kunstwerk gekozen hebt.
Opdracht 2: Zoek zoveel mogelijk volgende artiesten op: Malewich, Andy Warhol, Brice Marden, Droog design (Hella Jongerius, Piet Hein Eek), Damien Hirst. Bekijk het goed van alle kanten en probeer te beschrijven wat je ziet en wat je ervan vindt. Deze kunstenaars worden in het examenthema met sleutelwerken aangemerkt. Maak foto's en verzamel zoveel mogelijk gegevens!

# data[].attributes.attachment_link.description
Welkom bij het must-see museum voor moderne en hedendaagse kunst en design in Amsterdam. Bezoek de rijke collectie met Mondriaan, Yayoi Kusama, Picasso, Chagall, Rineke Dijkstra, Karel Appel, Yves Klein, Marlene Dumas en onze tijdelijke tentoonstellingen.

# data[].attributes.body
Amsterdam dinsdag 9 oktober:

07.00 uur Vertrek school

10.45 uur Hermitage

11.45 uur Rijksmuseum, expo kijken van Puck

13.30 uur Stedelijk museum

15.30 uur vertrek uit Amsterdam

19.00 uur terug op school

Neem mee: voldoende eten en drinken, schetsboek, potlood, slijper, gum, fototoestel en handige wandelschoenen

# data[].attributes.body
In de late zestiende, vroege zeventiende eeuw ontwikkelt zich in Europa een verschijnsel dat we de Grand Tour noemen. Dit verschijnsel komt voort uit de ontwikkeling van Italië van actief cultuurland richting museumland. Het kennen van de Romeinse geschiedenis was een belangrijk deel van de opvoeding geworden van Noord-Europese, adellijke jongemannen en aanleiding tot het reizen omwille van pret, educatie en kunst. De Grand Tour bepaalde scholing en cultuur in het leven van jongemannen gedurende de gehele zeventiende en achttiende eeuw.
Opvoeding

In de achttiende eeuw reizen jongemannen uit aanzienlijke families uit Engeland, Nederland en andere Noord-Europese landen af naar Italië om kennis te maken met de klassieken en de klassieke wereld. Meestal werden zij vergezeld van een leraar, een pedagoog. Sommige van deze ‘bear leaders’ (de jongens werden beschouwd als ongelikte beren) waren bekende filosofen of wetenschappers als Thomas Hobbes of gebruikten deze ervaring om pedagogische boeken te schrijven (John Locke, ‘Some thoughts concerning education). Het einddoel van de reis was vrijwel altijd de stad Napels: ‘Eerst Napels zien en dan sterven’. Rome daarentegen werd saai gevonden, omdat er weinig te doen was. De jongeren waren gefascineerd door Napels door de Vesuvius en de actie die daar te vinden was. Het doel was niet individuele ervaringen op te doen, maar de grand tour was er juist op gericht mee te maken wat iedereen meemaakte. De grand tour was een overgangsritueel voor jongens tussen de 16 en 25 jaar om te leren hoe mensen met elkaar omgingen in andere delen van de wereld. Je leerde talen, geschiedenis van de oudheid, en kunst en bouwkunst te waarderen; je werd een ‘man van smaak’.

Levenservaring en pedagogiek

De levenservaring die de jongemannen opdeden was erg belangrijk. Je leerde je te handhaven in een katholieke wereld (vooral Engeland en Nederland waren voornamelijk protestants) en vijandige omstandigheden, deed diplomatieke ervaring op, ging de ambassades af en deed contacten op. Een voordeel van de grand tour voor het thuisfront was dat de jongens zich op die leeftijd als pubers gedroegen en de jongens hun wilde haren konden verliezen in het buitenland. Ze konden zich ook niet aan de dienstmeisjes in hun thuisland vergrijpen en de Grand Tour werd dan ook meer een reis die draaide om gokken, drinken en seks. Niet alleen werd de Grand Tour inspiratie voor pedagogische boeken, maar ook werden er veel reisverslagen geschreven met raadgevingen, die later opgingen in de eerste echte reisgidsen, waarin bezienswaardigheden en ervaringen opgesomd werden.

Het sublieme, de moraal en cultuurtransfer

Na 1700 ontstond uit de Grand Tour het idee van het sublieme: iets wat mooi is, omdat het ons schrik aanjaagt. Deze term is afkomstig uit de kunsttheorie over het sublieme, het grootse. Dit onderwerp is ook terug te vinden in klassieke tragedies, tragiek in de kunst, maar ook de natuur. Vooral de Alpen en andere bergen werden op een nieuwe manier gewaardeerd en opgezocht. De moraal was op de Grand Tour ook erg belangrijk om te leren. Een reiziger moest vooral niet de buitenlandse manieren overnemen: ‘ook in den vreemde blijft de reiziger aan zijn landsaard herkenbaar’. Reisverslagen uit deze tijd zeggen meer over de cultuur van de reiziger dan over wat er te vinden was. Omdat de jongeren die de Grand Tour ondernamen bewijs mee wilden nemen dat ze hun educatie hadden afgerond, namen ze souvenirs mee uit Italië. Hiermee kwamen de eerste verschijnselen van toerisme naar voren. Souvenirs bestonden bij voorkeur uit antiquiteiten (beelden, reliëfs, penningen, gegraveerde stenen), maar ook stadsgezichten en portretten van jezelf in passende omgeving. Dit zorgde voor de opkomst van productie van souvenirs en de eerste openbare collecties artefacten in musea in Italië. Ook werd inspiratie gehaald uit Italiaanse muziek (Vivaldi, castraatzangers, muzikale termen), schilder- en beeldhouwkunst, en architectuur (afwijzing van barok en rococo). Dit alles noemen we een cultuurtransfer en deze heeft gezorgd voor de verspreiding van het neoclassicisme in Noord-Europa en Noord-Amerika in twee fasen: het palladionisme (overname van het standpunt over de oudheid uit de Renaissance) en de Dorische architectuur (meestal voor overheidsgebouwen, gevangenissen, kazernes, wachtposten en alles wat autoriteit moet uitstralen).

Conclusie

De Grand Tour was een zeventiende- en achttiende-eeuws verschijnsel dat we kunnen beschouwen als niet alleen een vorm van educatie en opvoeding, maar ook een eerste vorm van toerisme en pretreizen. Bovendien bepaalde het de opkomst van het neoclassicisme en zorgde het voor een cultuurtransfer van de Klassieke kunst en cultuur en de Klassieke kunst en cultuur zoals deze in de Renaissance gezien werd naar het Noorden van Europa en Amerika.

# data[].attributes.body
Classic Beauties

Kunstenaars, Italië en de schoonheidsidealen van de 18de eeuw

Heel Europa kijkt halverwege de achttiende eeuw met grote spanning naar de opgravingen in Italië. De schoonheid van de kunstschatten die bovenkomen, slaat in als een bom. Ze worden dé inspiratiebron voor kunstenaars, die de lichamelijke schoonheid van de klassieken herontdekken en perfectioneren. Het lokt een rage uit onder jonge aristocratische Europeanen: zij gaan op Grand Tour. Velen ondernemen de maandenlange reis naar Italië, in het bijzonder naar Rome. Ook Johann Wolfgang von Goethe en de ‘graaf en gravin van het Noorden’, de latere Russische tsaar Paul en zijn vrouw Maria Fjodorovna. In de Eeuwige Stad ontmoeten Grand Touristen beroemde kunstenaars: Pompeo Batoni, Anton Raphael Mengs, Angelika Kauffmann en de beroemdste van allemaal, Antonio Canova.

# data[].attributes.body
10.45 - 11.30 uur

# data[].attributes.attachment_link.description
De Hermitage Amsterdam organiseert wisselende tentoonstellingen met een aanvullende programmering.