# data[].attributes.body
Wystąpienia ustne indywidualne

Przygotowanie wystąpienia ustnego grupowego

Przygotowanie pracy kontrolnej - portfolio

# data[].attributes.headline
Kryteria oceny pracy kontrolnej - portfolio

# data[].attributes.subject
Kryteria oceny pracy kontrolnej - portfolio

# data[].attributes.body
Merytoryczna zawartość

Przemyślany układ, czytelność

Kolejność realizowanych zadań

Bieżące podsumowania

Wkład własny i zadania dodatkowe

Podejście twórcze

Refleksja pedagogiczna

Komentarz

# data[].attributes.body
Fizyczna (papierowa)

Teczka z kartami tematycznymi

Własna witryna (Microsoft Sway)

Dokument PDF

Prezentacja multimedialna

Inne

# data[].attributes.body
Zostawić portfolio, przyda się na kolejny rok i te same zajęcia.

# data[].attributes.body
Zdrowie zdaje się być kwestią poruszaną przez wielu od zarania dziejów, lecz jego historyczne ujęcie znacznie różni się od tego, co znamy dzisiaj. Wszelkie stany chorobowe leczono w sposób intuicyjny, holistyczny i naturalny. Dziś zdrowie często kojarzone jest z medycyną, sterylnością, postrzegane przez pryzmat gabinetów i laboratoriów, pigułek, maści i zastrzyków. Jego rozumienie zostało zdeterminowane przez komercjalizację wielu aspektów życia codziennego i jest dalece odmienne od tego, w co wierzyli nasi przodkowie. Niemniej osobiście uważam - w oparciu o wiedzę z zajęć, własne doświadczenie i obserwowany postęp cywilizacyjny - że zdrowiem możemy określić wszystko to, co nam służy i co pozwala nam (naszej mentalności i naszemu organizmowi) na sprawne, spokojne i bezproblemowe życie.

# data[].attributes.attachment_link.title
zał. 4. Krajowe rekomendacje aktywności fizycznej

# data[].attributes.attachment_link.title
Aktywność fizyczna jako kluczowy element ...

# data[].attributes.attachment_link.title
Wplyw aktywnosci fizycznej na zdrowie psychiczne i funkcje poznawcze

# data[].attributes.body
Zajęcia dotyczące aktywności fizycznej uświadomiły mi, jak wielkie znaczenie ma nawet drobny ruch w naszym codziennym życiu. Zrozumiałam, że problemem współczesnych czasów nie jest samo siedzenie, ale brak regularnego ruchu, który w znacznym stopniu wpływa na nasze zdrowie, samopoczucie i ogólną sprawność. To zmusiło mnie również do refleksji nad własnym stylem życia – ile naprawdę się ruszam, jak często znajduję czas na ćwiczenia, czy świadomie dbam o swój fizyczny dobrostan. Cieszę się również, że swoją wiedzę w tym zakresie mogę poszerzać na zdalnych zajęciach WF-u organizowanych przez nasz uniwersytet. Choć taka forma wydawała mi się wcześniej mniej skuteczna, teraz widzę, że również w takiej postaci można zdobywać cenną wiedzę i rozwijać nawyki dbania o zdrowie - wdrażając je oczywiście następnie w czyn.

# data[].attributes.headline
Wykład 1: Rozumienie pojęcia zdrowie - przegląd podstawowych terminów

# data[].attributes.subject
Wykład 1: Rozumienie pojęcia zdrowie - przegląd podstawowych terminów

# data[].attributes.headline
Ćwiczenia 1: Aktywność fizyczna jako obszar edukacji zdrowotnej

# data[].attributes.subject
Ćwiczenia 1: Aktywność fizyczna jako obszar edukacji zdrowotnej

# data[].attributes.attachment_link.title
Zachowania zdrowotne jako istotny element aktywności ...

# data[].attributes.attachment_link.title
koncepcja cyklu życia i przyczyna przyczyn

# data[].attributes.attachment_link.title
O definicjach zdrowia i choroby (J. Domaradzki)

# data[].attributes.body
Różnie można patrzeć na zdrowie i chorobę – nie tylko jako stan ciała, ale także jako złożony proces, który dotyczy całego człowieka i jego relacji z otoczeniem (podejście holistyczne, poczucie koherencji). Dlatego tak ważne okazało się dla mnie wyszcczególnienie w trakcie zajęć, jak bardzo zdrowie zależy od środowiska, którym się otaczamy – czy mamy wsparcie, czy nasze otoczenie sprzyja zdrowiu, czy daje poczucie bezpieczeństwa i życiowego sensu. Zajęcia niewątpliwie skłoniły mnie do refleksji nad tym, jak postrzegam swoje zdrowie i jakie podejście jest mi bliższe – czy myślę o zdrowiu dopiero wtedy, gdy coś mnie boli, czy potrafię docenić zdrowie jako coś, o czym warto pamiętać i o co warto dbać każdego dnia.

# data[].attributes.headline
Wykład 2 + 3: Modele zdrowia, rozróżnianie zdrowia i choroby

# data[].attributes.subject
Wykład 2 + 3: Modele zdrowia, rozróżnianie zdrowia i choroby

# data[].attributes.body
Prasówka na każdych ćwiczeniach, czyli dwie osoby rozmawiają ze sobą na temat artykułu który przeczytały (artykuł promujący zdrowe nawyki, zagadnienia ważne dla naszego zdrowia).

# data[].attributes.headline
Ćwiczenia 2: Dieta i odżywianie, ABC żywienia

# data[].attributes.subject
Ćwiczenia 2: Dieta i odżywianie, ABC żywienia

# data[].attributes.attachment_caption
zdjęcie poglądowe - byłam nieobecna na zajęciach

# data[].attributes.attachment_caption
zdjęcie poglądowe - byłam nieobecna na zajęciach

# data[].attributes.attachment_link.title
Test sprawności fizycznej - edukacja zdrowotna

# data[].attributes.headline
Dzienniczek żywienia i aktywności fizycznej

# data[].attributes.subject
Dzienniczek żywienia i aktywności fizycznej

# data[].attributes.attachment_link.title
Dziennik żywienia i aktywności - edukacja zdrowotna

# data[].attributes.body
Utwierdziłam się w bliskim mi przekonaniu, jak ważną rolę w naszym życiu odgrywa sposób odżywiania. Często słowo „dieta” kojarzy nam się wyłącznie z odchudzaniem, a przecież to coś więcej – to styl życia, stałe nawyki, które wpływają na nasze zdrowie i samopoczucie. Szczególnie zapadła mi w pamięć zasada 6U – urozmaicenie, umiarkowanie, uregulowanie, unikanie (tłuszczu, soli, cukru, używek i stresu), a także uprawianie sportu. Dla niektórych taka prosta wyliczanka może być prostą ściągą, o czym należy pamiętać na co dzień!

# data[].attributes.headline
Wykład 4: Stres, jego konsekwencje i wpływ na organizm

# data[].attributes.subject
Wykład 4: Stres, jego konsekwencje i wpływ na organizm

# data[].attributes.headline
Drzewo "radzenia sobie ze stresem" (szablon)

# data[].attributes.subject
Drzewo "radzenia sobie ze stresem" (szablon)

# data[].attributes.headline
Formularz "Jak bardzo jesteś zestresowany?"

# data[].attributes.subject
Formularz "Jak bardzo jesteś zestresowany?"

# data[].attributes.body
Wykład skłonił mnie do głębszego zastanowienia się nad rolą stresu w naszym codziennym życiu. Uświadomił mi, jak wiele czynników wpływa na nasze samopoczucie psychiczne. Szczególnie poruszyły mnie informacje o kryzysie psychicznym wśród młodzieży oraz znaczeniu odporności psychicznej i rezyliencji. Zainspirowała mnie też koncepcja „psychicznego układu odpornościowego”, który możemy wzmacniać. Jestem osobą, która na nowo uczy się radzić sobie ze stresem, więc uważam niniejsze zajęcia za szczególnie cenne dla mojego procesu zdrowienia.

# data[].attributes.body
Ogromne znaczenie dla zdrowia mają nie tylko nasze indywidualne decyzje, ale też środowisko, w którym żyjemy. Siedliskowe podejście do zdrowia pokazuje, że troska o dobrostan jednostki zaczyna się od tworzenia sprzyjających warunków w miejscach codziennego funkcjonowania – szkole, pracy, społeczności. Zmiana, powinna dotyczyć nie tylko jednostki, ale ogółu. Ważna była też refleksja, że zdrowie to nie rygor i kontrola, ale świadomość, równowaga i przyjemność. Zajęcia pomogły mi spojrzeć szerzej na temat zdrowia jako efektu działania wielu powiązanych ze sobą czynników społecznych i środowiskowych.

# data[].attributes.body
Ciągła kontrola obecności

Prezentacje ustne

Końcowa praca kontrolna

# data[].attributes.headline
Wykład 5: Czynniki chroniące (nasze zdrowie psychiczne)

# data[].attributes.subject
Wykład 5: Czynniki chroniące (nasze zdrowie psychiczne)

# data[].attributes.headline
Ćwiczenia 3: Siedliskowe podejście do zdrowia, siedlisko w kontekście zdrowia publicznego

# data[].attributes.subject
Ćwiczenia 3: Siedliskowe podejście do zdrowia, siedlisko w kontekście zdrowia publicznego

# data[].attributes.body
Wiele różnych elementów wpływa na naszą odporność psychiczną – od wewnętrznych cech jednostki, przez relacje rodzinne i rówieśnicze, aż po środowisko, w jakim funkcjonujemy. Jest to szczególnie ważne w perspektywie mojej pracy zawodowej, bowiem jako nauczyciel będę jednym z puzzli w tej układance czynników odpowiedzialnych za czyjś psychiczny dobrostan. Zajęcia zmusiły mnie także do refleksji nad czynnikami wpływającymi na moje własne dobro psychiczne oraz nad ich jakością. Model 4C pokazuje, że odporność psychiczna to nie cecha wrodzona, ale coś, co można swobodnie kształtować, a to daje mi nadzieję i motywację, by świadomie budować swoją siłę wewnętrzną i wspierać innych w tym procesie.

# data[].attributes.headline
Ćwiczenia 4: Dzielimy się efektami inwentaryzacji terenu

# data[].attributes.subject
Ćwiczenia 4: Dzielimy się efektami inwentaryzacji terenu

# data[].attributes.body
Moja inwentaryzacja terenu pod kątem miejsc i okoliczności sprzyjających modelowaniu zachowań zdrowotnych w obszarze aktywności fizycznej w mieście Oleśnica

# data[].attributes.body
Oleśnica dysponuje dobrze rozwiniętą infrastrukturą sprzyjającą aktywności fizycznej, obejmującą ogólnodostępne parki, boiska, skateparki oraz siłownie plenerowe, co stanowi istotny atut w kształtowaniu prozdrowotnych nawyków mieszkańców - zarówno tych najmłodszych, jak i starszych. W samej najbliższej okolicy udało mi się naliczyć aż 10 chętnie uczęszczanych i dobrze znanych oleśniczanom obiektów i obszarów. Dostępność części z nich jest ograniczona przez odpłatność lub przeznaczenie dla określonych grup sportowych, co może zmniejszać ich wykorzystanie przez społeczność. Mimo to bliskość terenów zielonych, system rowerów miejskich oraz liczne wydarzenia sportowe organizowane w mieście stwarzają dogodne warunki do podejmowania aktywności fizycznej. Wyzwaniem pozostaje zagospodarowanie niektórych przestrzeni, które są zaniedbane lub wykorzystywane w sposób sprzeczny z ich pierwotnym przeznaczeniem – jak choćby miejsca, gdzie dochodzi do spożywania alkoholu i innych używek, a to może zniechęcać do ich użytkowania, zwłaszcza rodziny z dziećmi. Miasto wykazuje również tendencję do przesadnego “zabetonowywania” terenów zielonych sprzyjających samotnej lub grupowej aktywności i rekreacji, liczę więc na to, że władze miasta w porę się opamiętają i pozostawią mieszkańcom Oleśnicy to, co tak skutecznie zachęca ich od lat do wychodzenia z domów.

# data[].attributes.attachment_link.title
Pisarska A., Oddzialywać skutecznie. Profilaktyka oparta na podstawach naukowych i dowodach

# data[].attributes.attachment_link.title
ABC szkolnej profilaktyki (Borucka, Pisarska, Bobrowski)

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Profesjonalne programy profilaktyki uzależnień opierają się na sprawdzonych teoriach naukowych wyjaśniających mechanizmy powstawania i rozwoju uzależnienia od substancji psychoaktywnych. Modele teoretyczne najczęściej stosowane w projektowaniu skutecznych interwencji profilaktycznych to m.in.: teoria zachowań problemowych, teoria społecznego uczenia się, teoria uzasadnionego działania, teoria resilience oraz koncepcja substancji torujących drogę.

Teoria zachowań problemowych Richarda Jessora

W teorii zachowań problemowych zakłada się, że przyjmowanie środków uzależniających należy do kategorii zachowań problemowych i niezależnie od rodzaju substancji psychoaktywnej, podobnie określa się przyczyny takich zachowań. Stanowią one wypadkową cech indywidualnych i środowiskowych, tj. indywidualnych i środowiskowych czynników ryzyka i czynników chroniących. Zgodnie z koncepcją Richarda Jessora (1998) zachowania problemowe to zachowania odbiegające od norm społecznych i prawnych przewidzianych dla określonych grup wiekowych. Zachowania problemowe:

narażają jednostkę na dezaprobatę społeczną,

stanowią zagrożenie dla zdrowia i rozwoju,

utrudniają prawidłową socjalizację.

Do zachowań problemowych Jessor zaliczył m.in.: używanie substancji psychoaktywnych (palenie papierosów, picie alkoholu, używanie narkotyków), przedwczesną aktywność seksualną, zachowania dewiacyjne takie jak kłamanie, kradzieże, przemoc fizyczna itp. Zachowania problemowe przeciwstawiane są zachowaniom konwencjonalnym nastawionym na podtrzymywanie ustalonych norm społecznych i wartości. Im wyższy jest poziom zachowań problemowych, tym niższy jest wskaźnik zachowań konwencjonalnych.

Według Jessora zachowania ryzykowne mają znaczenie rozwojowe, czyli są sposobami na załatwienie ważnych spraw życiowych dzieci i młodzieży - zaspokojenie najważniejszych potrzeb psychologicznych, realizację ważnych celów rozwojowych (np. budowanie tożsamości), symboliczny bunt przeciwko tradycyjnym normom społecznym, radzenie sobie z przeżywanymi trudnościami życiowymi (redukcja lęku i frustracji, stresu).

Teoria zakłada, że wystąpienie zachowań problemowych uzależnione jest od kombinacji czynników ryzyka i czynników chroniących, które mają swoje źródło zarówno w indywidualnym wyposażeniu jednostki, jak i w czynnikach działających w obrębie jej środowiska życia. Ryzyko zachowań problemowych wzrasta, jeśli w życiu młodego człowieka przeważają czynniki ryzyka i maleje, jeśli przeważają czynniki chroniące. Zachowania problemowe mają tendencję do kumulowania się tworząc syndromy zachowań problemowych.
Strategie oparte na teorii zachowań problemowych wykorzystywane w profilaktyce uzależnień:

wzmacnianie bądź uczenie umiejętności życiowych sprzyjających realizacji celów i zaspokajaniu potrzeb okresu

dojrzewania w sposób konstruktywny

tworzenie warunków i angażowanie dzieci i młodzieży do spędzania wolnego czasu na zajęciach, które sprzyjają wzmacnianiu poczucia własnej wartości

budowanie więzi ze szkołą i środowiskiem społecznym (czynnik chroniący)

wspieranie w sytuacjach kryzysów rozwojowych

Teoria społecznego uczenia

Koncepcja Alberta Bandury opiera się na założeniu, że uczenie się nowych zachowań następuje poprzez obserwację zachowań innych ludzi pełniących rolę modelu do naśladowania. Pojawianie się nowych sposobów zachowania, ich podtrzymywanie, zmiana i zanikanie zależne jest od mechanizmów takich jak: uczenie się przez obserwację, pozytywne i negatywne wzmocnienia (nagrody, kary), oczekiwane cele, które motywują do działania, spostrzegane konsekwencje. Proces społecznego uczenia się odgrywa istotną rolę w kształtowaniu u młodych ludzi zachowań ryzykownych (picie alkoholu, palenie papierosów, używanie narkotyków) i może zostać zapoczątkowany już we wczesnym dzieciństwie, gdy dziecko obserwuje zachowania znaczących dorosłych z najbliższego otoczenia społecznego - rodziców, sąsiadów, starszego rodzeństwa. W okresie adolescencji rolę takich modeli przejmują atrakcyjni liderzy rówieśniczy, ale także celebryci, młodzieżowi idole muzyczni, sportowcy, aktorzy itp.

Proces uczenia się nowych ról społecznych jest tym efektywniejszy, im więcej nagród przynoszą nowe zachowania (np. akceptacja w grupie, awans, prestiż) i im większe mamy przekonanie o pozytywnych efektach podejmowanych działań. Zdaniem Bandury zachowania ryzykowne związane z przyjmowaniem substancji psychoaktywnych mogą być konsekwencją przejęcia ich w procesie modelowania od osób znaczących i pozytywnych oczekiwań wobec tych środków. Przykładowo młodzi przebywający w grupie rówieśników pijących alkohol mogą chętniej niż inni eksperymentować z alkoholem, naśladując ważnych dla nich rówieśników. Rolę czynnika wzmacniającego będą pełniły pozytywne oczekiwania wobec efektów picia alkoholu (np. oczekiwanie, że alkohol pomoże w sytuacjach towarzyskich, dostarczy pozytywnych doznań) oraz niskie poczucie własnej skuteczności w sytuacjach trudnych.

Strategie oparte na teorii społecznego uczenia się wykorzystywane w profilaktyce uzależnień:

modyfikowanie oczekiwań dotyczących skutków działania substancji psychoaktywnych (osłabianie pozytywnych oczekiwań i informowanie o negatywnych następstwach przyjmowania substancji)

podnoszenie poczucia własnej skuteczności poprzez wzmacnianie ważnych umiejętności życiowych tak, aby uniknąć realizacji potrzeb życiowych przy użyciu narkotyków lub alkoholu (nawiązywanie kontaktów, radzenie sobie ze stresem, radzenie sobie z negatywnymi emocjami, itp.)

modelowanie zachowań poprzez liderów młodzieżowych

praca z rodzicami jako osobami modelującymi zachowania dzieci i młodzieży.

Teoria uzasadnionego działania

Teoria Ajzena i Fishbeina (Ajzen, 1991; Ajzen i Fishbein,1980) opiera się na założeniu, iż ludzie postępują w sposób racjonalny i przewidują konsekwencje swoich zachowań, a o podjęciu decyzji dotyczącej zachowania decyduje porównanie możliwych korzyści i strat. Według tej teorii angażowanie się w określone zachowania, w tym używanie substancji psychoaktywnych, zależy od:

postawy wobec tych zachowań, ukształtowanej na podstawie wiedzy o konsekwencjach tych działań

subiektywnych norm, które kształtują się na bazie przekonań dotyczących rozpowszechnienia danegozachowania oraz stopnia aprobaty dla tych zachowań przez znaczące osoby

poczucia osobistej kontroli nad zachowaniem, która kształtuje się na podstawie wcześniejszych doświadczeń i odzwierciedla przekonanie o możliwości wykonania danego zachowania.

Zjawisko to ma znaczące konsekwencje dla promocji zdrowia i profilaktyki. W świetle teorii uzasadnionego działania to, czy wybierzemy zachowania prozdrowotne, czy też będziemy angażować się w zachowania ryzykowne w dużej mierze zależy od tego, które z tych zachowań spostrzegamy jako powszechne i aprobowane w naszej grupie społecznej. Spostrzeganie zachowań niekorzystnych dla zdrowia, takich jak używanie substancji psychoaktywnych jako dominujących i akceptowanych w społeczeństwie sprzyja nasilaniu się tego rodzaju zachowań problemowych, podczas gdy przekonanie o małym rozpowszechnieniu zachowań prozdrowotnych zniechęca jednostki do angażowania się w zachowania korzystne dla ich zdrowia.

Ponieważ zachowania problemowe są na ogół bardziej widoczne i łatwiej zapamiętywane niż zachowania zgodne z obowiązującymi normami, w umyśle młodych ludzi mogą rodzić się błędne przekonania, że zachowania niekorzystne dla zdrowia (np. używanie narkotyków lub palenie papierosów) są bardziej powszechne w ich grupie wiekowej, niż jest to w rzeczywistości, oraz że wśród ich rówieśników istnieje przyzwolenie na tego rodzaju aktywność. Przekaz ten jest następnie rozpowszechniany przez członków grupy, którzy funkcjonują jako „nosiciele fałszywych przekonań" (Perkins, 1997), a w szerszej perspektywie społecznej jest dodatkowo wzmacniany przez media, które częściej kreują obraz młodych ludzi jako osób podejmujących zachowania ryzykowne (np. sięgających po narkotyki, alkohol) niż zachowania pozytywne, zgodne z normami społecznymi. Ukształtowane w ten sposób tzw. błędne przekonania normatywne na temat znacznego rozpowszechnienia używania substancji psychoaktywnych przez nastolatków oraz wpływy społeczne zachęcające młodych ludzi do używania tych substancji odgrywają istotną rolę w inicjowaniu picia alkoholu, palenia papierosów czy eksperymentowania z narkotykami i sprzyjają sięganiu po te środki.
Strategie oparte na teorii uzasadnionego działania wykorzystywane w profilaktyce:

kształtowanie i wzmacnianie norm przeciwnych niepożądanym zachowaniom

korygowanie błędnych przekonań na temat rozpowszechnienia danego zachowania wśród rówieśników lub osób dorosłych (edukacja normatywna)

Teoria resilience

Teoria resilience wyjaśnia zjawisko dobrego funkcjonowania dzieci i młodzieży i pozytywnej adaptacji, mimo wzrastania w bardzo niekorzystnych warunkach życiowych lub narażenia na chroniczny stres i traumatyczne doświadczenia. Pod pojęciem resilience rozumie się procesy i mechanizmy bądź zestaw cech indywidualnych sprzyjające takiej adaptacji.

Punktem wyjścia koncepcji były prawidłowości stwierdzone na podstawie obserwacji losów dzieci z grupy ryzyka prowadzonych w latach 70-tych. Do tego czasu w badaniach koncentrowano się głównie na identyfikowaniu czynników ryzyka i zagrożeń z nimi związanych. Wzrastająca wiedza o czynnikach ryzyka i nikła znajomość czynników chroniących w ubiegłych latach spowodowały szereg niekorzystnych zjawisk, zwłaszcza w szkole i opiece społecznej:

determinizm w myśleniu o rozwoju dzieci niepełnosprawnych oraz dzieci z rodzin dysfunkcyjnych jako „skazanych na porażkę życiową"

negatywne stereotypy i etykietowanie dzieci

uruchomienie efektu samospełniającego się proroctwa

poczucie braku wpływu i bezradności u nauczycieli i wychowawców.

Badania podłużne, prowadzone przez 40 lat na dzieciach z rodzin ewidentnie dysfunkcyjnych dostarczyły dowodów, że ponad 50 procent z nich przezwycięża niekorzystne uwarunkowania i manifestuje odporność wyrastając na godnych zaufania, kompetentnych i opiekuńczych dorosłych (Rutter i in., 2001; Werner, 1994; Garmezy i Masten, 1991). Pomimo licznych zagrożeń dla ich rozwoju i ekspozycji we wczesnym dzieciństwie na działanie wielu czynników ryzyka jednocześnie, dzieci te doskonale sobie radziły, wykazywały znaczną odporność psychiczną i dobre przystosowanie. Fenomen ten określono terminem resilience, zapożyczonym z fizyki, gdzie oznacza wysoką elastyczność lub sprężystość materiałów odpornych na odkształcenie. Stąd często resilience tłumaczy się jako: odporność psychiczna, odporność na zranienie, sprężystość psychiczna.

Wczesne badania nad zjawiskiem resilience koncentrowały się na indywidualnych cechach dzieci wykazujących odporność na przeciwności losu, takich jak autonomia, wysoka samoocena, zdolności poznawcze itp. W miarę rozwoju wiedzy zaczęto dostrzegać znaczenie zewnętrznych procesów i czynników niezależnych od dziecka w rozwoju jego odporności. Aktualnie badacze wskazują trzy zestawy czynników zaangażowanych w rozwój resilience: cechy indywidualne dzieci, zjawiska obecne w rodzinie, cechy szerszego środowiska społecznego, w którym dzieci żyją (Werner, 1994). Czynniki te określa się mianem czynników chroniących. Jako istotne czynniki chroniące wymienia się m.in.: pozytywne relacje z rodzicami, monitorowanie zachowań nastolatków przez rodziców, wsparcie ze strony środowiska szkolnego, umiejętności życiowe, wysoki poziom procesów poznawczych, motywacja do nauki w szkole, posiadanie nieformalnych dorosłych mentorów i inne. Czynniki chroniące działają kompensacyjnie lub moderująco na różne czynniki ryzyka sprzyjające pojawianiu się zachowań ryzykownych u dzieci i młodzieży (używanie substancji, stosowanie przemocy, zachowania antyspołeczne itp.) zmniejszając ryzyko angażowania się w zachowania zagrażające prawidłowemu rozwojowi i zwiększając szansę na sukces życiowy.
Strategie oparte na teorii resilience wykorzystywane w profilaktyce:

wzmacnianie umiejętności życiowych uczniów,

rozwijanie relacji z rodzicami i innymi znaczącymi osobami (mentorami)

podnoszenie kompetencji wychowawczych rodziców i nauczycieli,

tworzenie bezpiecznego i przyjaznego środowiska szkolnego i lokalnego

Koncepcja substancji torujących drogę (koncepcja faz)

Zgodnie z teorią substancji torujących Denise Kandel angażowanie się młodzieży w używanie substancji ma charakter fazowy, a zażywanie jednej substancji zwiększa prawdopodobieństwo sięgnięcia po inny narkotyk. Przyjmowanie substancji rozpoczyna się zwykle w okresie wczesnej adolescencji. Młodzież zaczyna eksperymentowanie z substancjami psychoaktywnymi od słabszych i legalnych środków - alkoholu i papierosów, które uznaje się za substancje „torujące drogę" dla używania innych narkotyków. Kolejne etapy sięgania po substancje psychoaktywne obejmują:

fazę pierwszą podczas, której nastolatki zaczynają eksperymenty z najbardziej dostępnymi substancjami psychoaktywnymi, tj. słabymi napojami alkoholowymi (np. piwo); większość z nich poprzestaje na tym etapie,

fazę drugą, gdy nastolatki zaczynają używać marihuany,

fazę trzecią - spośród nastolatków używających marihuany wyłania się grupa, która sięga po inne narkotyki pobudzające bądź pochodne opium

fazę czwartą - część dorosłych użytkowników nielegalnych substancji zaczyna przyjmować substytuty narkotyków, np. osoby uzależnione od opiatów przyjmują metadon.

Jak podkreśla Kandel, eksperymentowanie z substancjami psychoaktywnymi nie determinuje jednoznacznie ścieżki dalszego rozwoju (nie każdy, kto palił papierosy bądź pił alkohol, będzie przyjmował inne narkotyki). W praktyce jednak niezwykle rzadko zdarza się, aby osoba, która nie brała substancji „torujących drogę", sięgnęła po inne narkotyki.

Strategie oparte na teorii substancji torujących drogę wykorzystywane w profilaktyce:

opóźnianie inicjacji alkoholowej i nikotynowej poprzez wprowadzanie działań profilaktycznych jak najwcześniej, zanim dzieci zaczną próbować alkoholu i papierosów (ok. 10-12 lat)

przeciwdziałanie eksperymentom z marihuaną

zintegrowane podejście do profilaktyki uzależnień - działaniom mającym na celu zapobieganie braniu narkotyków powinny towarzyszyć działania zapobiegające piciu alkoholu i paleniu papierosów

# data[].attributes.attachment_link.title
Naukowe podstawy profilaktyki - Mądra Ochrona

# data[].attributes.attachment_link.description
Profesjonalne programy profilaktyki uzależnień opierają się na sprawdzonych teoriach naukowych wyjaśniających mechanizmy powstawania i rozwoju uzależnienia od substancji psychoaktywnych. Modele teoretyczne najczęściej stosowane w projektowaniu skutecznych interwencji profilaktycznych to m.in.: teoria zachowań problemowych, teoria społecznego uczenia się, teoria uzasadnionego działania, teoria resilience oraz koncepcja substancji torujących drogę.

# data[].attributes.attachment_link.title
Profilaktyka odwołująca się do podstaw naukowych - realna propozycja czy mrzonka? - Anna Borkowska

# data[].attributes.attachment_link.title
1. Nagranie- Naukowe podstawy profilaktyki

# data[].attributes.headline
Wykład 6: Profilaktyka - naukowe podstawy, poziomy i strategie

# data[].attributes.subject
Wykład 6: Profilaktyka - naukowe podstawy, poziomy i strategie

# data[].attributes.body
Ten wykład dostarczył mi obszernej wiedzy na temat profilaktyki, jej podstaw naukowych, teorii oraz praktycznych strategii działania. Pokazał, jak podejście do zagadnienia profilaktyki zdrowotnej zmieniało się na przełomie dziesiątek lat. Po raz kolejny okazuje się, że zmiana nawyków czy zachowań nie jest tak prosta – trzeba brać pod uwagę, kto jest gotowy do zmiany, kto potrzebuje wsparcia, a kto się wsparciu opiera. Zrozumienie poszczególnych jednostek i zbiorowości to podstawa! W profilaktyce nie chodzi o robienie czegokolwiek na siłę, ale o mądre i dopasowane działania – takie, które realnie mogą coś zmienić w życiu dzieci, młodzieży i dorosłych.

# data[].attributes.attachment_link.title
Umiejętności życiowe jako cel edukacji zdrowotnej

# data[].attributes.body
Umiejętności życiowe są niesłychanie ważne – te miękkie, które niby każdy zna, ale nie każdy je ma. Mowa o takich sprawach jak radzenie sobie z emocjami, rozumienie innych ludzi, asertywne mówienie „nie”, podejmowanie decyzji czy planowanie swojego czasu. Zajęcia pokazały, że to nie są umiejętności „dodatkowe” – one są absolutnie kluczowe, by radzić sobie w codziennym życiu, nie pogubić się, nie dać się wciągnąć w złe towarzystwo czy w nawyki. Nie zawsze nauczymy się ich przy okazji, trzeba je ćwiczyć świadomie - w tym właśnie wspomagają nas edukacja zdrowotna i właściwe wzorce osobowe.

# data[].attributes.body
Promocja zdrowia to coś znacznie więcej niż tylko rozdawanie ulotek, to zorganizowany wysiłek, w który powinny być zaangażowane różne instytucje - co za tym idzie, całe społeczeństwo. Chodzi o to, żebyśmy wspólnie dbali o zdrowie - nie tylko swoje, ale też innych. Poprzez edukację, tworzenie przyjaznych miejsc do życia i pracy, a także odpowiednie zmiany w polityce i prawie. To również sposób na zmniejszanie nierówności społecznych – bo zdrowie nie powinno zależeć od tego, czy ktoś ma dużo pieniędzy, gdzie mieszka czy ile ma lat.

# data[].attributes.headline
Wykład 8: Pierwsza pomoc dla zdrowia psychicznego / pierwsza pomoc emocjonalna

# data[].attributes.subject
Wykład 8: Pierwsza pomoc dla zdrowia psychicznego / pierwsza pomoc emocjonalna

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Krajowe Centrum Promocji Zdrowia w Miejscu Pracy

# data[].attributes.attachment_link.title
Krajowe Centrum Promocji Zdrowia w Miejscu Pracy - Intro

# data[].attributes.attachment_link.description
Na tej stronie znajdziesz informacje dotyczące realizowanych projektów oraz działalności Krajowego Centrum Promocji Zdrowia w Miejscu Pracy

# data[].attributes.body
Współczesne społeczeństwo coraz lepiej rozumie znaczenie zdrowia psychicznego i konieczność reagowania na emocjonalne cierpienie innych. Wykład podkreśla, że nie trzeba być specjalistą, by skutecznie pomóc. Bardzo podoba mi się zwrócenie uwagi na fakt, że ważne jest, aby znać własne granice i nie próbować samodzielnie rozwiązywać problemów, które wymagają profesjonalnej interwencji. Kryzysy emocjonalne przybierają różne formy – mogą wynikać z trudnych wydarzeń życiowych, problemów rozwojowych, sytuacji egzystencjalnych czy katastrof środowiskowych. Ostatecznie, nie ma to znaczenia, bowiem empatia, obecność i umiejętność słuchania są w tym kontekście kluczowe. Czasem wystarczy kilka minut rozmowy, by ktoś poczuł się mniej samotny.

# data[].attributes.headline
Ćwiczenia 6:  Media i edukacja zdrowotna - kampanie społeczne

# data[].attributes.subject
Ćwiczenia 6:  Media i edukacja zdrowotna - kampanie społeczne

# data[].attributes.attachment_link.title
Rola reklam i mediów w powstawaniu otyłości

# data[].attributes.attachment_link.title
Marketing społeczny i kampanie społeczne w promocji zdrowia

# data[].attributes.body
Zajęcia uświadomiły mi, jak ważną rolę w promocji zdrowia pełnią media i komunikacja społeczna. Dzięki analizie konkretnych przykładów – takich jak wybrana przeze mnie i koleżanki kampania Fundacji eFkropka #nazdrowiepsychiczne – można lepiej zrozumieć, że edukacja zdrowotna to nie tylko suche informacje, ale również emocje, osobiste historie i próba dotarcia do człowieka poprzez zbliżone doświadczenia. Zarówno kampania mojej grupy, jak i pozostałych - były szczególnym impulsem do refleksji nad tym, jakie reklamy oglądamy w mediach, a jakie powinniśmy oglądać.

# data[].attributes.body
ZE ZDROWIEM NR 6 - stres i jego konsekwencje, wpływ na nasze codzienne życie

# data[].attributes.body
ZE ZDROWIEM NR 11 - zdrowie kobiety i profilaktyka chorób charakterystycznych dla płci

# data[].attributes.body
ZE ZDROWIEM NR 7 - pierwsza pomoc i jak jej udzielać

# data[].attributes.body
NARODOWE CENTRUM EDUKACJI ŻYWIENIOWEJ 22.12.2021 - jak wspierać dziecko w kształtowaniu prawidłowych nawyków żywieniowych

# data[].attributes.body
NARODOWE CENTRUM EDUKACJI ŻYWIENIOWEJ 19.07.2022 - błędne przekonania na temat diety i ich wpływ na nasze relacje z jedzeniem

# data[].attributes.body
ZE ZDROWIEM NR 9 - zdrowie dzieci, profilaktyka i działania prozdrowotne skierowane w ich stronę

# data[].attributes.body
ZE ZDROWIEM NR 5 - zdrowie psychiczne dzieci i młodzieży, jak o nie dbać i czemu jest to tak ważne

# data[].attributes.body
ZE ZDROWIEM NR 4 - zapobieganie nowotworom, profilaktyka i leczenie; samobadanie

# data[].attributes.body
ZE ZDROWIEM 12 - zdrowie mężczyzny i profilaktyka chorób charakterystycznych dla płci

# data[].attributes.body
Zdrowie to dla mnie po prostu życie w równowadze – takie, w którym dobrze się czuję ze sobą i swoim ciałem. Oznacza sprawność fizyczną i mobilność, które pozwalają mi swobodnie funkcjonować na co dzień. Dbam o ciało przez zdrowe odżywianie – wybieram naturalne produkty, a szczególnie cenię sobie własne, działkowe uprawy roślin, które dają mi nie tylko pewność co do jakości, ale też satysfakcję i bliskość z naturą. Równie ważne jest dla mnie zdrowie psychiczne – spokój, dobrostan, życie w zgodzie ze sobą. Cenię sobie powolne tempo życia, kontakt z przyrodą i obecność rodziny oraz zwierząt, które wyciszają i przypominają o tym, co naprawdę ważne. to także wolność – samodzielność w podejmowaniu decyzji o sobie i swoim ciele. Uważam, że każdy powinien mieć prawo do wyboru, co dla niego jest najlepsze. Wierzę w intuicję, zarówno w kwestiach fizycznych, jak i psychicznych – staram się jej słuchać, bo to ona często najlepiej podpowiada, czego naprawdę potrzebuję. Zdrowie to dla mnie sięganie do korzeni, czerpanie z medycyny naturalnej i wiedzy ludzi żyjących z nią w zgodzie. Zdrowe jest dla mnie to, co ze mną rezonuje.

# data[].attributes.body
Studentka II roku pedagogiki przedszkolnej i wczesnoszkolnej w trybie jednolitym magisterskim, nr albumu: 344528

# data[].attributes.body
Informacje o przedmiocie

Praca kontrolna - portfolio

Co dla mnie oznacza zdrowie?

Baza tematów prasówek

Wykłady

Moje refleksje- wykłady

Załączniki - wykłady

Ćwiczenia

Moje refleksje - ćwiczenia

Załączniki - ćwiczenia

Moje prace i materiały dodatkowe

Podsumowanie

# data[].attributes.body
Portfolio dokumentuje moją ścieżkę zdobywania wiedzy w obszarze Edukacji Zdrowotnej. Zawarte w nim treści pokazują, jak rozwijałam swoją wiedzę i kompetencje na zajęciach, zarówno w zakresie zdrowego stylu życia, profilaktyki zdrowotnej oraz działalności edukacyjnej. Praca nad tym portfolio pozwoliła mi ugruntować i usystematyzować wiedzę, zwiększyć indywidualną świadomość zdrowotną i przygotować się do roli nauczyciela, odpowiedzialnego za kształtowanie odpowiednich, zdrowych nawyków.

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ) – finansujemy zdrowie Polaków

# data[].attributes.attachment_link.description
W wydaniu nr 1 przeczytasz m.in. co oferuje podstawowa opieka zdrowotna czym zajmuje się lekarz…

# data[].attributes.attachment_link.title
NCEZ - strona główna - Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej

# data[].attributes.attachment_link.description
„Weź zdrowie w swoje ręce” to hasło, które przyświeca powołaniu Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej (NCEŻ). NCEŻ bazuje na wieloletnim doświadczeniu i wiedzy Instytutu Żywności i Żywienia im. prof. dra med. Aleksandra Szczygła

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ) – finansujemy zdrowie Polaków

# data[].attributes.attachment_link.title
Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ) – finansujemy zdrowie Polaków

# data[].attributes.attachment_link.description
Bezpłatna opieka medyczna w Polsce. Sprawdź, gdzie się leczyć? Zobacz najbliższy termin badania. Wyrób kartę EKUZ, gdy planujesz wyjazd za granicę.