# data[].attributes.headline
Јордан Варадинов 18.04.2019

# data[].attributes.subject
Јордан Варадинов 18.04.2019

# data[].attributes.body
Одлично издвоен материјал и одлично претставен.

# data[].attributes.body
Одлично сработено, ми беше многу корисно да научам повеќе на оваа тема. Одлична споредба помеѓу BlackBoard Learn и Moodle.

# data[].attributes.body
Од оваа разработка на темата, научив нешто повеќе за архитектурата што стои позади овие системи за е-учење. Ми се допаѓа што се е јасно  и кратко објаснето. До сега не сум се сретнала со Blackboard Learn, но јас го користам секојдневно Moodle, и би рекла дека многу непотребно време би потрошиле ако не го користевме. Сум имала шанса по друг предмет да бидам во улога на професор на Moodle, да креирам курс, да вметнам студенти, и прилично сите обрвски што ги имаат професорите, и би кажала дека е лесен за употреба, неопходен во ова време и е многу ефикасен.
Коментира: Симона Богданова
датум: 17.04.20

# data[].attributes.headline
Коментар-Росана Ќипроска 161012

# data[].attributes.subject
Коментар-Росана Ќипроска 161012

# data[].attributes.body
Здраво, ми се  допадна  како е разработена темата.Секојдневно го користам Moodle но  сепак прочитав некои работи  за кои не знаев.
Во однос на BlackBoard learn, запознаена сум со овој вид на учење но немам лично искуство.

# data[].attributes.headline
Коментар - Кристина Павловска 153119

# data[].attributes.subject
Коментар - Кристина Павловска 153119

# data[].attributes.body
Здраво колеги според мене овие две платформи за учење се со различни нивоа на сложеност ми се допаѓа начинот  на раскажување  и за двете платформи е опфатено се. Според мене Moodle e подобар бидејќи неговата главна предност лежи во тоа што е голема поддршка на заедницата кој ги обезбедува институциите со огромно количество на ресурси за прилагодување и подобрување на курсевите кои ги нудат. Недостаток во падлетот е тоа што нигде не пишува за нивните недостатоци.

# data[].attributes.headline
Коментар Ташко Димулков 127029

# data[].attributes.subject
Коментар Ташко Димулков 127029

# data[].attributes.body
Според мене кај нас  Moodle треба да се имплементира во основното образование бидејќи децата од најрана возраст секојднено користат смарт уредите како и компјутери но само за играње.Со овозможување децата да користат смарт уреди во училиштето, часовите како и домашните задачи би им биле многу поинтересни и би им било задоволство да ги завршуваат обврските.Што се однесува на квалитетот на падлетот јас сум задоволен како е обработена темата, замерка за редоследот на деловите и недоволно илустративен метеријал,што ја прави презентацијата на темата тешка за читање и разбирање.
Датум: 17,04,2019

# data[].attributes.headline
Kоментар- Маја Николовска 141180

# data[].attributes.subject
Kоментар- Маја Николовска 141180

# data[].attributes.body
датум: 15.04.2019

Ми се допаѓа како колегите ја разработиле темата. Јас лично немам искуство со BlackBoard learn но за Мoodle можам да кажам дека навистина сум задоволна и го користам секој ден. Сметам дека сите факултети треба да користат Moodle бидејќи таму ќе ги имамаат сите материјали за учење, ќе добиваме највови известувања, резултати и сл. Во основни и средни училишта вакви системи за е-учење ретко се користат, но мислам дека со текот на времето ќе почнат да се применуваат барем во средните училишта.

# data[].attributes.headline
Коментар - Ана Коцарева 143064

# data[].attributes.subject
Коментар - Ана Коцарева 143064

# data[].attributes.body
Колегите одлично ја имаат сработено темата. Посебно ми се допаѓа делот со компарација меѓу Blackboard и Moodle. Со презентацијава ми помогнаа да ги сфатам сите предности кои ги имаме добиено од Moodle и колку ни е поедноставен образовниот систем со Moodle.

# data[].attributes.headline
Коментар на Архитектура на системи за учење. Виктор Петрушевски 121223

# data[].attributes.subject
Коментар на Архитектура на системи за учење. Виктор Петрушевски 121223

# data[].attributes.body
Структурата на документот може да биде подобра. Позадината и боите кои се избрани навистина ги замараат очите. Последните post-ови се преклопуваат. И за разлика од другите теми кои се прикачени оваа недела, овде нема дел посветен за коментари.
Самата содржина е добро направена, а посебно добра е споредбата помеѓу Moodle и Blackboar Learn.

14.04.2019

# data[].attributes.headline
Коментар - Дафинка Маџункова 153074

# data[].attributes.subject
Коментар - Дафинка Маџункова 153074

# data[].attributes.body
Датум: 05.04.2019
Овие две архитектури на Backboard и Moodle кои колегите детално ги имаат објаснато се алатки со кои значително може да се олесни целокупниот процес во образовниот систем. Пофалби до колегите за детално разработената тема, најмногу ми се допадна споредбата која ја имаат направено и сметам дека јасно и концизно се опфатени сите работи. Бев присутна на презентацијата и видов дека колегата Милан неможеше да презентира поради проблеми со јазичната бариера и тоа е океј, но сепак имам забелешка и за презентирањето на  колешката бидејќи беше видливо дека има многу трема, беше тивка и не успеа на убав начин да ни ја пренесе пораката.

# data[].attributes.headline
Презентација

# data[].attributes.body
Презентација

# data[].attributes.body
Виртуелните средини за учење се иднината на академската област, не само за високото образование, туку и за средното образование образование каде што се воведуваат. Тие се користат од страна на сите универзитети низ целиот свет и секој ден, нови апликациите се додаваат на платформите за виртуелно учење. Целта е да се подобри ефикасноста и интеракцијата помеѓу учениците.

Способноста за едукаторите темелно да ги следат и оценуваат сите активности извршени од сите ученици во он-лајн лекциите е клучен фактор за зголемување на ефективноста на учењето на новиот начин на учење. LMSs се доминантната софтверска платформа за поддршка на веб-учење со едноставен, педагошки и флексибилен начин.

Бидејќи постои голем простор за подобрување на постоечките системи за е-учење имплементирањето на податочно рударење (data mining) што е компатибилнo со SCORM би било голем придонес. До нашите знаење LMSs не обезбедуваат никаква услуга за рударство. Наместо тоа, тие даваат импрегнирани карактеристики за известување, кои се несоодветни за да обезбедат континуирани повратни информации за образовниот процес. Несомнено, придобивките не се однесуваат само на оние кои се занимаваат, т.е. едукатори. Од страната на ученикот, би било многу корисно ако системот автоматски ги насочува активностите на ученикот и интелигентно препорачува он-лајн активности или ресурси, што би го олеснило и подобрило процесот на учење.

# data[].attributes.body
Blackboard системот има многу платформи како BlackboardConnect, Blackboard Transact, Blackboard Analytics,Blackboard Mobile, Blackboard Engage, и Blackboard Learn. Blackboard системот е систем со затворен код.

Во овој дел правиме анализа на Blackboard Learn. Blackboard Learn претставува виртуелна средина за учење, веб-базиран софтвер кој се состои од дел за менаџирање на курсеви, специфицирана и адаптирана архитектура и дизајн според потребите на купувачот, и е интегриран со информацискиот систем за студенти. Нуди повеќе функциналности на корисникот за комуникација и размена на содржина, тие се следниве:

. Комуникација

·         Известување: Инструктори или членови на факултетот можат да објавуваат известувања до  студентите.

·         Место за дискусија: им овозможува на студентите и инструкторите да креираат теми за дискусија и да одговорат на нив.

·         Пошта: Овозможува на учениците и инструкторите да испраќаат електронски пораки еден на друг во рамките на системот и вклучувајќи и надворешна е-пошта.

·         Chat: Дозволува учениците и инструкторите да разговараат во реално време со другите ученици во нивната виртуелна училница.

2. Содржина

·         Содржина на курсот: Дозволи инструктори да објават предавање материјали, документи, задачи, фотографии, видеа и слични содржини.

·         Календар: Инструкторите можат да го користат за да објавуваат важни датуми  како поставување на домашни задачи, семинарски или термини за испити.

·         Модули за учење: им овозможи на инструкторите да објавуваат различни онлајн курсеви на кои студентите ќе можат да пристапат.

·         Задачи: Овозможува поставување задачи од страна на инструкторот.

·         Оценки: Овозможува инструктори да објавуваат квизови и испити и им овозможува на студентите да им пристапат онлајн.

·         Дневник : Инструкторите можат да објавуваат оценки во системот, на кои и студентите имаат преглед.

Blackboard системот е интегриран со ОDUS системот, кој е наменет за барањата на универзитетскиот систем. ОДУС се смета за студентски информативен систем, кој е еден вид на апликација Софтвер како услуга (SaaS), и е истотака веб-базирана. Истата се користи за управување со податоците на инструкторите и студентите.

Системско моделирање

Техниката што се користи за моделирање на функциите и процесите на системот се IDEF0 (интеграција на Дефиниција за функционално моделирање). IDEF0 се користи за да се создаде функционален модел, кој ќе ги претставува функциите, активностите или процесите во рамките на моделираниот систем.Оваа техника е изберена затоа што е една од најдобрите техники за опишување на функции на системот од највисоко ниво.

# data[].attributes.body
Moodle е систем за управување со учењето, односно систем за управување со курсеви или средина за виртуелно учење. Целта на системот е да се овозможат што повеќе алатки за учење на наставниците и студентите. Гледано од страна на педагогијата Мудл има социјална конструкција, но може да се користи за поддршка на секој стил на настава и учење.

Moodle е веб-апликација напишана во PHP и претставува софтвер со отворен код. Авторските права се во сопственост на поединечни соработници, кои не се доделени на еден ентитет, сепак компанијата Moodle Pty Ltd во Перт Австралија, која е во сопственост на основачот на Мудл Мартин Дугиамас, управува со проектот.

Инсталацијата Moodle го содржи кодот на Moodle кој се извршува на PHP-способен веб-сервер; база на податоци управувана од MySQL, PostgreSQL, Microsoft SQL Server, MariaDB, или Oracle; и складиште на датотеки за подигнати и генерирани датотеки (папката moodledata).

Сите три дела можат да работат на еден сервер; или тие можат да се одделат со многу избалансирани веб-сервери, кластери на бази на податоци и датотека-сервер.

Стандардната дистрибуција на Moodle вклучува јадро на Moodle и бројни приклучоци од секој тип, така што новата инсталација на Moodle веднаш може да се користи за да се започне настава и учење. По инсталацијата, сајтот Moodle може да се адаптира за одредена цел со менување на стандардната опција за конфигурација и со инсталирање додатоци или отстранување на стандардни приклучоци. Повеќето додатоци јавно се наведени во Moodle Plugins Directory.

Физички, приклучокот Moodle е само папка со PHP скрипти (и CSS, JavaScript и слично). Јадрото на Moodle комуницира со приклучокот со барање за одредени влезни точки, често дефинирани во датотеката lib.php во приклучокот.

Преглед на јадрото на Мудл

-Јадрото на Moodle ја обезбедува сета инфраструктура неопходна за изградба на систем за управување со учењето. Ги имплементира клучните концепти со кои ќе треба да работат сите различни приклучоци. Тие вклучуваат:

-Курсеви и активности: А курсот Мудл е низа на активности и ресурси групирани во секции. Самите курсеви се организирани во хиерархиски сет на категории во рамките на Moodle.

-Корисници: Во Moodle, корисниците се сите кои го користат Moodle системот. За да учествуваат на курсот, корисниците треба да се запишат на курс со одредена улога, како што се:

·   Студенти

·  Наставници

Упис на курсот:

·         Уписот му дава на корисникот можност да учествува во курсот како студент или наставник.

Функционалност на корисникот во moodle:

·         Улоги на корисници во moodle: Улогите доделени на корисници им даваат сет на способности во даден контекст. На пример: Учител, студент и форум модератор се примери за улоги.

·         Можностите на корисникот во moodle: способност е опис на некоја посебна функција на Moodle. Можностите се поврзани со улогите. На пример, mod / forum: replypost е способност.

·         Контекст: Контекстот е "простор" во Moodle, како што се курсеви, модули за активност, блокови итн.

·         Дозволи: Дозвола е некоја вредност што е доделена за способност за одредена улога. На пример, дозволете или спречете

Додадени објекти обезбедени од moodle:

Креирање и уредување на кориснички профили: Во Moodle, во моментот кога корисникот создава своја сметка, се создава профил за тој корисник. Корисникот треба да ги пополни неговите првични детали за комплетирање на неговиот профил. Корисникот генерално секогаш има дозвола да го уредува сопствениот профил во Moodle.

Групи и групи: Групи или група ширум групи им овозможуваат на сите членови на група да бидат запишани во курсот во едно дејствие, рачно или автоматски.

Запишување и контрола на пристап: Корисниците обично се запишуваат во некои курсеви и според нивните поставувања за дозволи и групите на кои им припаѓаат, тие имаат ограничен пристап на Moodle.

# data[].attributes.headline
5.1. Заклучок од компарација помеѓу двете архитектури

# data[].attributes.subject
5.1. Заклучок од компарација помеѓу двете архитектури

# data[].attributes.body
Постојат добри и лоши страни при изборот на Blackboard или Moodle како Систем за управување со учењето во високото образование. Сето тоа зависи од тоа како корисниците го користат, што им е потребно најмногу и какоодделот за ИТ го организира Управниот систем за учење и самиот кориснички интерфејс.
Виртуелната средина за учење која добива подобри резултати е Moodle. Иако и двете имаат различни карактеристики, сепак тоа зависи од сечиј поединечен избор. Moodle системот е основен алат кој го трансформира и ажурира сегашниот образовен систем.

Двата системи се направени за различни намени. Blackboard приоритетизира обезбедување подобри алатки за оценување за наставниците, додека Moodle повеќе се фокусира на алатките за ангажман за учениците.

И покрај тоа што е платен систем за управување со учењето, Blackboard e најкористен кај голем број на организации со вработени на полно работно време.

# data[].attributes.headline
5 .Компарација на два системи за е-учењe

# data[].attributes.subject
5 .Компарација на два системи за е-учењe

# data[].attributes.body
BlackBoard Learn vs. Moodle

Blackboard и Мoodle се системи за управување со учењето кои имаат многу сличности, но постојат некои клучни разлики кои ги прават секој од двата посебен на свој начин. Blackboard системот за учење им овозможува на инструкторите да објавуваат пораки и информации за курсот и материјали за курсот, лекции и задачи и обезбедува функционалност за основни дискусии и други колаборативни. Moodle системот е систем за управување со курсот (CMS) слободен софтвер со отворен код, софтверски пакет дизајниран со користење на звучни педагошки принципи, за да им помогне на наставниците да создадат ефективно онлајн учење.

# data[].attributes.headline
2.2.	Oпшт модел на систем за е-учење според SCORM (Референтен модел на објект со ограничена содржина)

# data[].attributes.subject
2.2.	Oпшт модел на систем за е-учење според SCORM (Референтен модел на објект со ограничена содржина)

# data[].attributes.body
Содржините што се компатибилни со SCORM (што може да се однесуваат на целиот курс, лекција, придружни или само квиз) се создадени од алатки за автори кои ја поддржуваат оваа функција. Професорот следи специфичен процес за таква содржина, тој прво го испраќа пакетот на курсот на FTP серверот, а потоа го увезува пакетот во LMSmodule.

Краток преглед на содржината е зачуван во серверот за испорака и самата содржина е зачувана во серверот за содржина. Кога студентот ќе ја добие содржината, прегледот доаѓа од серверот за испорака, и тој се прикажува на студентот како целосна структура. Студентот може да се движи во рамките на прегледот. Ако секвенционирањето е дефинирано, тогаш постои дефинирана навигациска низа за активностите на содржината.

Додека ученикот започнува активност, серверот за испорака пристапува до содржините од серверот за содржини и ги прикажува во неговиот / нејзиниот прелистувач. Серверот за испорака ги чува прогресивните податоци, кои потоа се испраќаат до базата на податоци на LMS.

Поддршката SCORM е задолжителна за LMSs, со цел да се обезбеди интероперабилност на содржината, без оглед на системот за авторизација кој го произведува. Затоа, градење алатка на апликацискиот слој околу SCORM има потенцијал лесно да се интегрира во било која друга LMS.

# data[].attributes.headline
2. Архитектура за системи за е-учење

# data[].attributes.subject
2. Архитектура за системи за е-учење

# data[].attributes.body
2.1.  Општ модел на архитектура на систем за е-учење

Повеќето модерни системи за учење (LMS) се базирани на веб. Постојат различни стратегии за интеграција за вградување на содржини во LMS, вклучувајќи AICC, xAPI (исто така наречен 'Tin Can'), SCORM (Референтен модел на објект со ограничена содржина)  и LTI (интероперабилност на алатки за учење). Системите за учење првично беа дизајнирани да бидат локално хостирани на премисата, каде што организацијата купува лиценца за верзијата на софтверот и ја инсталира на сопствени сервери и мрежи. Многу системи за учење се сега понудени како SaaS (софтвер како услуга), со хостинг обезбедени од продавачите.

# data[].attributes.headline
1.2 Поопширно објаснување на поимот системи за е-учење или                  (LMS - Learning Management System )    

# data[].attributes.subject
1.2 Поопширно објаснување на поимот системи за е-учење или                  (LMS - Learning Management System )    

# data[].attributes.body
Постојат алатки за креирање на курсеви, односно создавање на интерактивни содржини за е-учење, нудејќи и рамка (framework) за прелистување и навигација низ курсевите( Lectora, iSpring Suite, isEazy).Додека повеќето од овие алатки се самостојни пакети кои вклучуваат проценка на знаењето и квизови, некои ги интегрираат тие функционалности од други програми.

Организациите и образовните институции сè повеќе се свртуваат кон платформите за е-учење за креирање на курсеви и управување на активностите online.

Платформата за е-учење обично се нарекува систем за управување со учењето (LMS - Learning Management System ) или систем за управување со содржини за учење (LCMS- Learning Content Management System), термини кои често се користат наизменично. Постојат различни платформи за учење со различни нивоа на сложеност кои и покрај разликите, исто така имаат многу заеднички карактеристики. Нивните најважни карактеристики се:
- Учење за управување со содржини: создавање, складирање, пристап до ресурси;
- Мапирање и планирање на наставната програма: планирање на часови,    персонализирани патеки за учење, проценка;
- Ангажман на студентите и управување со информации: информации за студентите, следење на напредокот; и
- Алатки и услуги: форуми, систем за пораки, блогови, групни дискусии.

# data[].attributes.body
1.1.   Дефинирање на термините е-учење и системи за е-учење

Е-учење

E-учење претставува учење со користење на електронски технологии за пристап до образовни наставни програми надвор од традиционалната училница. Во повеќето случаи, тоа се однесува на курс, програма или степен предаден целосно на интернет.

Системи за е-учење

Систем за е-учење претставува збир на интерактивни онлајн сервиси кои нудат пристап до информации, алатки и ресурси на студентите во склоп на образовното доставување и управување на една институција.