# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Puževi su, u slobodnim smislu, gastropodi koji su zaštićeni ljušturama. Ime se najčešće primjenjuje na kopnene puževe, suvozemne pulmonatne gastropodne mekušce. Međutim, zajedničko ime puž se isto tako koristi za većinu mekušaca članova klase Gastropoda koji imaju zamotane ljuske koje su dovoljno velike da se životinja može u potpunosti uvući u njih. Kada se reč „puž" koristi u tom opštijem smislu, ona obuhvata ne samo kopnene puževe nego i brojne vrste morskih puževa i slatkovodne puževe. Gastropodi kojima prirodno nedostaje ljuska, kao i oni koji imaju samo unutrašnju ljusku, uglavnom se nazivaju puževi golaći. Kopneni puževi koji imaju samo veoma malu ljusku (u koju se životinja ne može potpuno uvući) se obično zovu polugolaćima.

Puževi imaju znatnu važnost za ljude. Oni se javljaju kao prehrambeni proizvodi, kao štetočine, i kao vektori bolesti. Njihove školjke se koriste kao ukrasni predmeti i bivaju inkorporirane u nakit. Puževi takođe imaju izvesni kulturni značaj, i bili je korišteni u metaforama.

Puževi koji dišu koristeći pluća pripadaju grupi , koja je tradicionalno formulisana. Na bazi nalaza molekularne studije koju su sproveli Jorger et al. 2010. godine, utvrđeno je da se radi o polifiletičkoj grupi. Drugim rečima, puževi sa plućima i puževi sa škrgama čine niz taksonomskih grupa koje nisu nužno usko povezane jedna sa drugom, nego što su povezane sa nekim drugim grupama. Puževi koji imaju pluća i oni koji imaju škrge su se toliko razgranali tokom geološkog vremenskog perioda da se nekoliko vrsta sa škrgama može naći na kopnu, a brojne vrste sa plućima mogu se naći u slatkoj vodi. Čak i nekoliko morskih vrsta ima pluća.

Puževi se mogu naći u veoma širokom spektru okruženja, uključujući jarkove, pustinje i velike morske dubine. Iako su kopneni puževi poznatiji laicima, morski puževi čine većinu vrsta puževa i imaju mnogo veću raznolikost i veću biomasu. Brojne vrste puževa mogu se naći i u slatkoj vodi.

Većina puževa ima na hiljade mikroskopskih struktura nalik na zube koje se nalaze na trakastom jeziku nazvanom radula. Radula funkcioniše kao turpija, koja kida hranu na male komade. Mnogi puževi su biljojedi, jedu biljke ili hrapave alge sa površina pomoću svojih radula. Nekoliko kopnenih vrsta i mnoge morske vrste su omnivori ili predatorski mesožderi. Puževi ne mogu da apsorbuju obojene pigmente kada jedu papir ili karton, tako da su njihovi izmeti takođe obojeni.

Nekoliko vrsta iz roda i srodnih rodova su poznati kao gigantski afričkih kopneni puževi; neki narastu do 15 in (38 cm) od njuške do kraja repa, i teže 1 kg (2 lb). Najveća postojeća vrsta morskog puža je Syrinx aruanus; njegova ljuska može da bude dugačka i do 90 cm (35 in), i cela životinja sa ljuskom može da teži do 18 kg (40 lb).

Puž donosi odluke koristeći samo dva tipa neurona: jedan odlučuje da li je puž gladan, a drugi da li ima hrane u blizini.

Najveći poznati kopneni gastropod je afrički gigantski puž Achatina achatina, čiji najveći zabeleženi primerak je imao dimenzije 393 cm (155 in) od njuške do kraja repa potpuno izdužen, sa dužinom ljuske od 273 cm (107 in) prema podacima iz decembra 1978. godine. On je težio tačno 900 g (2 lb). Ovaj puž, koga su zvali Dži Džeronimo, je bio u vlasništvu Kristofera Hadsona (1955-79) iz Houva u Istočnom Saseksu, UK, i bio je nađen u Sijera Leoneu u junu 1976. godine.

Značaj za ljude

Kopneni puževi su poznati kao poljoprivredne i baštenske štetočine. Neke vrste su kulinarske poslastice, a povremeno bivaju i kućni ljubimci.

U poljoprivredi

Postoje razne mere kontrole puževa koje vrtlari i poljoprivrednici koriste u pokušaju smanjenja štete na vrednim biljkama. Tradicionalni pesticidi se još uvek koriste, kao i mnoge manje toksične opcije kontrole, kao što su koncentrovani rastvori belog luka ili pelina. Metal bakar je takođe sredstvo za odbijanje puževa, pa stoga pojas bakra oko debla drveta sprečava puževe da se penju i dosegnu do lišća i voća. Stavljanje zgnječenih ljuski jaja na tlo oko vrtnih biljaka takođe može da odvrati puževe od dolaska u biljaka.

Vrsta puža Rumina decollata hvata i jede baštenske puževe, i zbog toga je ponekad uvodi kao biološki agens za kontrolu štetočina. Međutim, to nije bez problema, jer dekolatni puž isto tako napada i proždire druge gastropode koji mogu predstavljati vredan deo autohtone faune datog područja.

1. ^ Jörger, Katharina M; Stöger, Isabella; Kano, Yasunori; Fukuda, Hiroshi; Knebelsberger, Thomas; Schrödl, Michael (2010). „On the origin of Acochlidia and other enigmatic euthyneuran gastropods, with implications for the systematics of Heterobranchia". BMC Evolutionary Biology. 10 (1): 323. PMC 3087543  . PMID 20973994. doi:10.1186/1471-2148-10-323.

2. ^ „Floor tiles made of coloured snail poo by Lieske Schreuder - design". 26. 11. 2013.

3. ^ Fredericks, Anthony D. (2010). How Long Things Live & How They Live As Long As They Do. Stackpole Books. стр. 73. ISBN 9780811736220.

4. ^ Crossley, Michael; Staras, Kevin; Kemenes, György (3. 6. 2016). „A two-neuron system for adaptive goal-directed decision-making in Lymnaea". Nature Communications. 7: 11793. Bibcode:2016NatCo...711793C. PMC 4895806  . PMID 27257106. doi:10.1038/ncomms11793.

5. ^ „Largest Snail". Guinness World Records. Архивирано из оригинала на датум 22. 12. 2016.

Spoljašnje veze

# data[].attributes.attachment_link.title
Puž - Википедија

# data[].attributes.attachment_link.description
Puževi su, u slobodnim smislu, gastropodi koji su zaštićeni ljušturama. Ime se najčešće primjenjuje na kopnene puževe, suvozemne pulmonatne gastropodne mekušce. Međutim, zajedničko ime puž se isto tako koristi za većinu mekušaca članova klase Gastropoda koji imaju zamotane ljuske koje su dovoljno velike da se životinja može u potpunosti uvući u njih.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Puževi ( lat. Gastropoda) su jedan od osam razreda u koljenu mekušaca. Među poznatijim predstavnicima razreda na kopnu su puž vinogradnjak i prugasti živičnjak, a moru su puž volak, priljepak, ogrc i drugi.

Latinsko ime razreda gastropoda dolazi od starogrčkih riječi gastros (želudac) i podos (stopalo) i odnosi se na činjenicu da se "stopalo" životinje nalazi ispod abdomena.

Površina tijela puževa pokrivena je slojem stanica koje izgrađuju pokožicu (epiderma). Ispod nje se nalaze brojne žlijezde koje izlučuju sluz po kojoj se puž kreće pomoću stopala. Pužev živčani sustav dobro je razvijen i sastoji se od više ganglija. Oni podražuju glavu, stopalo, probavilo i plašt. Na glavi ima velika ticala (oči u obliku mjehurića) i mala ticala (opip, osjetilo za ravnotežu i njuh).

Probavni sustav počinje ustima u kojima se nalaze trenice za usitnjavanje hrane, zatim se na usta nastavlja ždrijelo, pa jednjak koji prelazi u želudac. Hrana se u ustima miješa sa sluzi žlijezde slinovnice. Hranjive tvari krv raznosi po tijelu, a neprobavljene čestice izlučuje kroz crijevni otvor.

Puževi imaju otvoreni krvotok što je ujedno i evolucijski napredak. Krv im nakon izlaska iz žila ulazi u šuplje prostore među organima. Odatle krv stanicama predaje hranjive tvari i kisik, a uzima štetne tvari nastale staničnim disanjem i odnosi ih do organa koji ih izlučuju.

Srce se sastoji od jedne klijetke i jedne pretklijetke. Za izlučivanje koristi nefridije koje često zovemo bubrezima.

Puževi su pretežno dvospolci i oplodnja je unutarnja.

# data[].attributes.attachment_link.description
Puževi ( lat. Gastropoda) su jedan od osam razreda u koljenu mekušaca. Među poznatijim predstavnicima razreda na kopnu su puž vinogradnjak i prugasti živičnjak, a moru su puž volak, priljepak, ogrc i drugi. Latinsko ime razreda gastropoda dolazi od starogrčkih riječi gastros (želudac) i podos (stopalo) i odnosi se na činjenicu da se "stopalo" životinje nalazi ispod abdomena.

# data[].attributes.attachment_link.title
NIJE LAKO PUŽU - HIT dečja pesmica - Đorđe Kovačević

# data[].attributes.body
Naša mala galerija 🥰