# data[].attributes.body
'If you want to know more about America, you should talk to black women, yeah, like no one else, they can't fuck around and find out [...] they can't afford it.'

# data[].attributes.attachment_link.title
Trevor Thanks the Fans & Black Women Who Shaped His Life | The Daily Show

# data[].attributes.attachment_link.title
Weird Hit Wonder podcast #1: DJ Madman - Meisje (Je Bent Zo Lelijk Als De Nacht)

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Aan het einde van de documentaire zit er een scene waarin jij gaat dansen Nelly, wat betekent die scène voor jou?
N: 'Batuco is muziek en dans afkomstig uit Kaapverdië, van mijn voorouders. Tijdens de slavernij werd deze dans gebruikt als communicatiemiddel en daardoor verboden door de Portugezen, tot 1975. Voor mij is batuco heel speciaal en ik laat het door mijn hele film heen terugkomen. Voor mij staat het symbool voor de terugroeping naar mijn kern, naar wie ik echt ben. Ook wil ik hiermee mijn roots en de Kaapverdische geschiedenis eren. Ik wil laten zien hoe trots ik daarop ben. Zelf zal ik mij nog meer verdiepen in mijn geschiedenis om meer te ontdekken over waar ik vandaan kom. De geschiedenis is onderdeel van wie ik ben.'

Wat hopen jullie dat de kijkers meenemen van de documentaire?
S: 'Ik hoop dat kinderen en vrouwen die dezelfde struggle doormaken als Nelly zich gesterkt voelen. En daarbij hoop ik dat kijkers snappen dat het witte westerse schoonheidsideaal nog steeds dominant is en dat het grote impact heeft. Niet alleen op mensen met verschillende type haar, maar ook met verschillende type lichamen. Er is meer dan één manier om eruit te zien, en alle manieren zijn mooi.'

N: 'En het witte schoonheidsideaal is echt niet voor ons gemaakt: hoezo moet Doutzen Kroes voor ons het voorbeeld zijn? We gaan gelukkig de goede kant op en er is al een hele grote groep vrouwen die steeds meer lak krijgen aan wat als norm wordt gepresenteerd. En ik hoop dat, wie de kijkers ook zijn, zij nog verder aan het denken worden gezet over zelfacceptatie. Als ik één persoon kan inspireren, vind ik dat al heel mooi. Want die persoon spreekt weer iemand anders en zo verspreidt het zich. Ik geloof echt in de kracht van verhalen vertellen, op die manier kunnen wij elkaar leren kennen en beter met elkaar omgaan.'

Tot slot: hoe draag je jouw haar nu, Nelly?
N: 'Ik wilde mezelf mooi vinden ongeacht wat ik aan zou hebben en hoe mijn haar zou zitten. Ik ben nog steeds bezig in dat proces. Mijn haar is nu natural. En als je mij in de toekomst ziet met vlechten, dan is dat niet omdat ik mijn natural hair wil verbergen. Gevlochten haar is ook een black hair style, een stijl die van mijn voorouders afkomt. Het gaat erom dat we de vrijheid hebben om te kiezen welke haardracht wij zelf willen dragen, zonder negatieve invloeden uit de geschiedenis of van de huidige wereld om ons heen. Onze lichamen zijn van onszelf.'

# data[].attributes.attachment_link.description
De Kaapverdiaans-Nederlandse Nelly dos Reis (35) onderzoekt waar de afkeer van haar kroeshaar vandaan komt. Op haar zesde wilde ze lang, blond haar. Op Nelly's tiende begon haar moeder met het ontkroezen van Nelly's haar. 25 jaar later ondergaat Nelly de transitie naar haar natuurlijke haar.

# data[].attributes.attachment_link.description
Supreme Models is a 6-part documentary. New episodes premiere Mondays.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
When you're a white, blonde-haired, blue-eyed woman named LaKiesha, life can get complicated.

Strangers burst out laughing when you tell them your name. Puzzled white people ask what your parents were thinking. Black people wonder if you're trying to play a bad joke.

It can be exhausting constantly explaining yourself to white people, even though you're white.

"At least one to three times a week, someone is saying something about my name," says LaKiesha Francis, a 28-year-old bartender who lives in a small town in western Ohio. "It kind of gets old."

We hear a lot about what are known as "black-sounding" names these days. Comics make fun of names like "D'Brickashaw Ferguson" or "Tyrasciuses." Professors conduct studies on the success rate for job applicants with names like "Jamal." Online commentators warn black parents not to give their babies names like "Keisha," while others simply confess - as one white man did - "I truly don't get the black name thing."

But hardly any attention is paid to people like Francis and other white folks with distinctively black names.

They are those rare white people who can credibly say, "I'll be black for a minute." Francis says she's glimpsed racial stereotyping, what it's like to face discrimination and even a degree of acceptance from black people that she may have otherwise never known.

What she has discovered is that the names of Americans are as segregated as many of their lives. There are names that seem traditionally reserved for whites only, such as Molly, Tanner and Connor. And names favored by black parents, such as Aliyah, DeShawn and Kiara. Add into that mix names that are traditionally Asian, Latino or, say, Muslim.

But when you move through life with a name that violates those racial and ethnic boundaries, Francis has found that people will often treat you as an imposter.

"The first thing they'll say is, 'That's not your name,' or, 'That's not a name that suits you,'" she says. "If I go to a bar, they'll say, 'That's not your name. Let me see your ID.'"

How LaKiesha got her name

Francis didn't know much about the baggage attached to her name where she grew up, and still lives: Pitsburg, Ohio. She describes it as a "super-quiet" village of more than 300 people, virtually all of them white. The town has one main street and is surrounded by cornfields.

"I never realized my name was an African-American name because where I grew up we literally had one African-American child during the whole 12 years I had gone there in school," says Francis, a petite woman who exudes a Midwestern friendliness. "No one said anything. I was oblivious."

LaDeana Diver, Francis' mother, says she wasn't trying to make a political statement with her daughter's name. She was trying to settle a disagreement. She and her husband Frank couldn't agree on a name when she became pregnant. They eventually came up with a compromise while vacationing in Florida.

"I brought a baby-name book and that was about the only name we agreed on, "Diver says. "So she ended up LaKiesha."

From the beginning, there was criticism. Diver says her relatives told her people wouldn't be able to pronounce her daughter's name. They said some might think there were black people in their family.

"I'm not prejudiced," Diver says. "A name is a name. To me it doesn't matter. I liked the name. I think it's a pretty name."

Where do distinctively black names come from?

A name isn't just a name, according to history and social science. Give someone the wrong name and it can become a burden.

That belief is partly why many Irish, Italian and Polish immigrants who came to America in the early 20th century whitened their children's names to avoid persecution and increase their chances of social mobility. It's part of the reason why the Asian actress Chloe Bennet dropped her surname, Wang, to work in Hollywood.

That thinking was validated in a famous experiment in which researchers sent out fictitious resumes in response to actual help-wanted ads. Each resume had identical qualifications, save for one variable: Some applicants had white-sounding names such as "Brendan" while others had black-sounding names - such as "Lakisha."

The white-sounding applicants were 50% more likely to get calls for interviews than their black-sounding counterparts, researchers found.

Francis says she has experienced this bias firsthand.

"There's been more than one time that I've been very qualified for a job and I didn't even get a callback, and I think it had to do with my name," she says.

So if black-sounding names are looked at with such suspicion, why do some black people persist in using them? And where did the practice start in the first place?

The answers vary. Some say it began in the late '60s and '70s when some black parents begin giving their kids names that reflected the influence of the Black Power movement and black pride. Some cite the impact of "Roots," the 1977 miniseries. Others say inventive naming has counterparts in the "linguistic and musical inventions" that produced rap and jazz.

The sheer inventiveness of some black-sounding names has become so extreme, though, that it became the subject of a famous parody by the comic duo Key & Peele. Their "East/West College Bowl" skit featured black football players such as "Quisperny G' Dunzoid Sr" and "Tyroil Smoochie-Wallace" announcing their names during pre-game introductions.

When a restaurant server refuses to pronounce your name

Tim Machuga is a software engineer who also knows what it's like to be black for a minute. He is a white man with an African name. People who only know him by name often assume he is African and are startled when a fair-skinned, white guy of Polish descent opens the door.

"I run into people who say, 'That's an African name and you pronounced it correctly, Machuga says. "I always chuckle. Sure I did, because it's my name."

He says the startled expressions he sometimes gets when meeting people face-to-face force him to be more empathetic.

"It does make it easier for me to get outside my little shell and empathize with people, but it's always a struggle," he says.

But trying to move through life with a white face and a misleading name isn't just a black thing. Talk to Yasmina Bouraoui and you'll hear similar complaints.

She's a white woman with an Arabic name.

Bouraoui is the 52-year-old daughter of a Belgian mother and a Tunisian father who lives in Lansing, Michigan. Her name is Arabic, but by law in the US she is considered white - and she looks white as well.

She recently had an experience that is common to many racial minorities: A white person just ignored her, and her name.

It happened when Bouraoui went to a busy restaurant one evening with a group of family and friends. As they waited outside for a table, a white waiter approached Bouraoui and asked for her name along with the number of people in her party.

"Yasmina, party of six," she said.

"I need something easier to pronounce," he said.

She repeated her name but he didn't want to try to pronounce it. And then she was no longer there.

"He looks at a 12-year-old in our party and he says, 'What's your name?' " says Bouraoui, a manager with the Michigan Department of Health and Human Services. "Now he's just ignoring me."

Bouraoui says she has relatives who have whitened their last names to gain more acceptance. But she'd feel as if she had disowned a part of herself if she did the same.

There was, however, one moment when she felt her name was accepted as American.

"When Barack Hussein Obama was named president and I no longer had to apologize for a Muslim name," she says. "That was my moment of pride, when I felt normalized. It hit me when he was sworn in. This is America. We can be part of the fabric, too."

Her name forced her to step outside her whiteness

Francis had to learn how to not apologize for her name as well. She says she didn't become aware of its significance until she got married and moved to Clarksville, Tennessee, for a while with her husband Jarrett. She began waiting tables at a Ruby Tuesday in the city, which has a sizable black population.

That's when she started getting double takes at the mention of her first name. Sometimes the reactions stung.

Once when she approached a table of black women and told them her name, they looked at her in disbelief.

"They took their menus and put them in front of their faces and started laughing," she says. "They were laughing at me saying, 'She's not one of us.' "

Francis says she stepped away to compose herself before returning to take the women's order.

"I was kind of angry because I felt like they were making fun of me, like I was trying to be part of their group," she said. "And I wasn't."

The constant explaining became so much that Francis actually stopped telling customers her name unless they asked.

"I was joking with my co-worker one day and said, 'I'm just going to tell them my name is Emily so I can avoid all of this,' " she says.

Yet in odd ways, the name allowed her to briefly step outside her whiteness. Some of her black co-workers even adopted her as one of their own.

They start giving her "dap," the elaborate handshake rituals that some blacks use with one another to signal solidarity.

"I would not know what I was doing at all, but I would just go along with whatever they were doing," she says.

They also defended her from rude customers as if she was the one being racially profiled.

"They would say, 'She's one of us.' Or, 'You don't talk to her like that. She's one of us.' They were awesome. They were so nice."

Despite the strange looks and tiresome comments, Francis has no regrets about her name. And she and her husband now have two kids, both with nontraditional names. Their son is Jace, and their daughter, Serenity.

Francis has learned to live with being black for a minute, and she has no plans to change.

"No, not ever," she says. " I love my name. I know it's different. It would be so strange for someone to call me something different."

# data[].attributes.attachment_link.title
What it's like to be a white woman named LaKiesha | CNN

# data[].attributes.attachment_link.description
When you're a white, blonde-haired, blue-eyed woman named LaKiesha, life can get complicated. Strangers burst out laughing when you tell them your name. Puzzled white people ask what your parents were thinking. Black people wonder if you're trying to play a bad joke. It can be exhausting constantly explaining yourself to white people, even though you're white.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
" Stevie Wonder makes these beautiful cakes: some people eat the frosting, others eat the middle and there's so much meaning layered in there. To write a song called Happy Birthday, which he must have known would be used as a celebration song for millions of people, and hide a message of unity in there was genius.

It's no secret that this was a song about Martin Luther King, his death and people coming together to stop things like that from happening again. I think it's a celebratory song with a protest edge.

There's a lyric where he asked why can't we have a day where we just celebrate peace? That's the biggest protest song you can ever have. It's an amazing way to make a song enlightening and fill you up with a positive feeling.

I think just because it's a protest song it doesn't have to have some sort of dogma attached, it can be more useful as a way to give people the energy to get out there and be heard. People get fed up with oppression and I think protest music can be fantastical and lead people to rethink, reposition and organize themselves."
Check back on the Guardian's Resistance Now for the next playlist suggestion next Monday.

# data[].attributes.attachment_link.title
The hidden message in Stevie Wonder's Happy Birthday - protest playlist No 1

# data[].attributes.attachment_link.description
" Stevie Wonder makes these beautiful cakes: some people eat the frosting, others eat the middle and there's so much meaning layered in there. To write a song called Happy Birthday, which he must have known would be used as a celebration song for millions of people, and hide a message of unity in there was genius.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Dansen in het museum: contiguïteit, cultuur en inclusiviteit
Mijnheer de rector magnificus,
1.The Bluest Eye G eachte toehoorders, lieve mensen, Inaugurele rede door prof. dr. Liedeke Plate
Voorjaar van 2018.[1]Ik sla de krant dicht. Mijn aandacht wordt getrokken door een foto. Op de achterpagina van Trouw staat een foto van de Amerikaanse nieuwsfotograaf John Moore. De foto neemt een halve bladzijde in beslag en is voorzien van het volgende bijschrift: 'Een meisje krijgt een cadeautje van hulpverleners terwijl haar moeder een medische behandeling ondergaat in Hermosillo, Mexico. Moeder en kind zijn met een grote groep van zeshonderd vluchtelingen op weg naar de Amerikaans-Mexicaanse grens, waar ze politiek asiel willen aanvragen'.[2]Het bijschrift verankert de foto in het wereldnieuws. Het geeft het een plek naast de berichten die we dagelijks ontvangen over vluchtelingen in Centraal-Amerika en over Trumps oproepen tot strenge bewaking van de Amerikaanse grens en, zo zou later blijken, het scheiden van kinderen van hun ouders aan diezelfde grens.

Door de foto wordt niet zozeer het algemene beeld van een stoet migranten opgeroepen, maar ingezoomd op een detail: een zwart meisje dat een cadeautje krijgt van hulpverleners: een barbiepop. We zien de blik van dit meisje, half zichtbaar achter de hulpverlener. En we kijken naar de blonde haren en blauwe ogen van de bekende westerse icoon. De barbiepop is het scherp en lichtend middelpunt van de foto en vormt daarmee een sterk contrast met alles eromheen. De compositie, kadrering en focus nodigen uit tot reflectie op de vraag wat zich in het hoofd van het meisje afspeelt. Waar denkt ze aan? Welke dromen koestert ze of worden hier werkelijkheid gemaakt? Met andere woorden, de foto daagt de lezer of kijker uit zich te verplaatsen in de belevingswereld van dit ontheemde meisje; om als het ware met haar mee te denken en te voelen.[3]Op deze wijze worden we verleid een empatische en humanistische positie in te nemen, de missie betamend van de krant waarin de foto staat afgedrukt.

Bij een Nederlands publiek roept de foto ongetwijfeld complexe emoties op; en misschien ook herinneringen, verbonden aan de (eigen of andermans) kindertijd. Al bijna zestig jaar maakt de felbegeerde én verguisde barbie deel uit van de speelgoedmarkt. Even zo lang is ze het object van talrijke controverses. Barbie is immers de icoon van westerse vrouwelijke schoonheid en welvaart, gericht op consumptie en uiterlijk vertoon, en als zodanig het mikpunt van feministische kritiek. Haar onrealistische lichaamsproporties maken dat ze niet zelfstandig kan blijven staan en voorover valt. Ook is uit onderzoek gebleken dat meisjes die met barbiepoppen spelen vaker ontevreden zijn over hun eigen lichaam.[4]Enerzijds is een pop voor een meisje sowieso genderstereotype bevestigend. Anderzijds is juist deze pop controversieel, vanwege het idee van vrouwelijkheid dat barbie belichaamt.[5]

Maar als deze pop niet zomaar een pop is, is dit meisje ook niet zomaar een meisje. Het is een klein zwart meisje. U kent het psychologisch onderzoek misschien, waarin kinderen twee poppen worden voorgelegd: een witte en een zwarte pop. In haar documentaire Wit is ook een kleur herhaalt Sunny Bergman het experiment met een groep van dertig zwarte en witte Nederlandse kinderen. Op vragen als 'Wie is de slimste?', 'Wie is de stoutste?' en 'Wie is de baas?', moeten de kinderen een zwarte of een witte pop aanwijzen. Ruim driekwart vindt de witte pop het slimst, en verwacht dat de zwarte pop het meeste straf krijgt, of stoutst is.[6]Het onderzoek demonstreert dat kinderen ongeacht hun afkomst al heel jong negatieve vooroordelen hebben over mensen met een donkere huidkleur. Het toont aan hoe ook zwarte kinderen die vooroordelen op jonge leeftijd al hebben geïnternaliseerd; en wat een emotionele worstelingen die internalisatie met zich meebrengt. Dat een zwart meisje uit Midden-Amerika, met haar moeder (of ouders?) op weg naar de Verenigde Staten om aldaar politiek asiel aan te vragen, juist deze pop cadeau wordt gedaan, is dus geen onschuldige geste maar eerder een cadeau empoisonné- een giftig cadeau.[7]

Het giftige van deze gift wordt onderstreept door de manier waarop de pop in de schijnwerpers staat, als ware het een kleine handgranaat.[8]In zijn boek White uit 1997, beschrijft de filmwetenschapper Richard Dyer hoe fotografie en film als media zijn ontwikkeld met witte mensen in gedachten: fototoestellen, studiolampen en filmemulsie - allemaal zijn ze ontwikkeld om een witte huid te doen schitteren.[9] Dyer wijst ook op de kunsttraditie van witte vrouwen op het geschilderde en het witte doek, vrouwen die in licht baden als waren zij van licht doordrongen; 'In short, they glow' (p. 122). Denk hierbij aan filmsterren zoals Greta Garbo, Marlene Dietrich of Mary Pickford; maar ook aan de schilderkunst, bijvoorbeeld de Geboorte van Venus van William-Adolphe Bouguereau of de Nimf en Sater van Alexandre Cabanel, waarin het vrouwelijk lichaam wit en licht wordt gerepresenteerd; het mooist en 'schoonst' - in beide betekenissen van het woord - dat men zich hier kan voorstellen.[10]Moores foto staat onmiskenbaar in deze traditie. De barbiepop, wier status als icoon van witte schoonheid door de belichting wordt benadrukt, verwijst er duidelijk naar. Maar wat doet die verwijzing? Welk cultureel werk wordt ermee verricht? Met andere woorden, wat is de politiek van dit beeld?

Inmiddels kent de hele wereld de geëngageerde nieuwsfotograaf John Moore van zijn foto van het huilende meisje aan de Mexicaanse-Amerikaanse grens die in juni 2018 de wereld over ging. Deze foto veroorzaakte een grote golf van verontwaardiging over het gescheiden opsluiten van migranten en hun kinderen. Moore, die na zijn opleiding tot nieuwsfotograaf jarenlang in Azië, Afrika en het Midden-Oosten fotografeerde, doet sinds 2008 verslag van immigratie in de Verenigde Staten. Daar fotografeert hij wat zich langs en op weg naar de zuidgrens afspeelt.[11] Als ik naar zijn fotoreportages kijk, dan krijg ik de indruk dat hij zijn barbiefoto als ironisch heeft bedoeld, dat wil zeggen, als een beeld waarvan de betekenis afwijkt van wat er letterlijk wordt getoond. Deze indruk wordt versterkt door de associatie die de foto oproept met de roman The Bluest Eye van de Amerikaanse Toni Morrison. Deze hartverscheurende roman werd heruitgegeven toen Morrison in 1993 de Nobelprijs voor literatuur won.[12] The Bluest Eye verhaalt over het lelijke elfjarige zwarte meisje Pecola in de Amerikaanse Midwest. Pecola droomt ervan blauwe ogen te krijgen. Ze is er namelijk van overtuigd dat als ze mooie ogen zou hebben, de mensen om haar heen aardiger tegen haar zouden doen. En dus bidt ze, elke nacht, voor blauwe ogen: 'Each night, without fail, she prayed for blue eyes' (p. 46). Claudia, de dochter van Pecola's pleegouders, begrijpt niets van Pecola's drom. Net zo min als ze van die poppen die ze steeds weer cadeau krijgt, begrijpt.

It had begun with Christmas and the gift of dolls. The big, special, the loving gift was always a big, blue-eyed Baby Doll. From the clucking sounds of adults I knew the doll represented what they thought was my fondest wish... I had only one desire: to dismember it. To see of what it was made, to discover the dearness, to find the beauty, the desirability that had escaped me, but apparently only me. Adults, older girls, shops, magazines, newspapers, window signs-all the world had agreed that a blue-eyed, yellow-haired, pink-skinned doll was what every girl child treasured. (p. 20)

The Bluest Eye, zo licht Morrison in haar nawoord toe, gaat onder meer over zwarte raciale zelfhaat, 'de schadelijke internalisatie van aannames van onveranderlijke minderwaardigheid in een blik van buitenaf'.[13]In Moores foto geeft de evocatie van deze roman invulling aan wat de foto niet vertelt maar wel vraagt: waar denkt het meisje aan? Welke gedachten komen er in haar hoofd op bij het aanzien van die pop? Welke gevoelens?

Indachtig The Bluest Eye komen we nu op andere antwoorden op deze vragen. Er verschijnt een ander gebeuren op de foto dan ik eerst liet doorschemeren. In plaats van een eenvoudige boodschap over witte vrouwelijke schoonheid en goedheid, generositeit, hulpvaardigheid en het walhalla van de consumptiemaatschappij, die de foto op het eerste gezicht leek uit te dragen, verschijnt nu een complex beeld dat mythevorming bevraagt. De als algemeen gedeelde waarheid gepresenteerde mythe- in de terminologie van de Franse literatuurwetenschapper Roland Barthes[14]- wordt als het ware tussen aanhalingstekens gezet door de intertekstuele verwijzing naar de roman van Toni Morrison. Zodra we de verwijzing naar The Bluest Eye herkennen, kunnen we het beeld nog enkel als ironisch opvatten, als commentaar op wat er staat afgebeeld. Niet als een representatie van witte onschuld, maar als een representatie van 'witte onschuld'; de witheid van onschuld.

De conventie om aanhalingstekens bij ironie te gebruiken vestigt onze aandacht op de dubbelzinnigheid van de stijlfiguur. Immers, door iets wat ironisch bedoeld is tussen aanhalingstekens te zetten, zeg ik het en neem ik er tegelijkertijd afstand van. Als ik spreek hoor je de aanhalingstekens uiteraard niet. Soms worden ze dan met gebaren aangegeven, zoals ik zonet deed; maar vaker blijven ze helemaal impliciet. Dit is wat ironie zo'n heet hangijzer maakt in het publieke debat, in het bijzonder in discussies over de vrijheid van meningsuiting. Want ik had ook ironie omgekeerd kunnen beschrijven; als: ik neem er weliswaar afstand van, maar zeg het ondertussen (lekker) toch.

Retorische ironie werkt dan ook een beetje als het gebod 'denk niet aan een roze olifant'. Zoals de cognitieve taalwetenschapper George Lakoff uitlegt, kan men dan niet niet aan een roze olifant denken. In zijn woorden: 'When we negate a frame, we evoke a frame' - wanneer we een frame ontkennen, roepen we dat frame op.[17]'Gebruik niet de taal van de tegenstander' is dan ook een basisprincipe van framing, de overtuigingstechniek waarbij een kader wordt geschapen met als doel iemands kijk op de werkelijkheid te beïnvloeden.[18]Toch is dit is wat Moore doet met de barbiepop - hij zegt weliswaar dat witte onschuld niet bestaat, maar activeert het frame desalniettemin. Zo wordt iets versterkt door precies dat wat erop gericht was om er afstand van te nemen. Bovendien geeft retorische ironie in elk geval altijd de mogelijkheid om de ironie te missen. In plaats van de dubbele boodschap van 'ik zeg niet wat ik zeg', lijkt de foto dan de goedaardigheid van het westen uit te dragen en als neutrale waarheid voor te stellen. Ogenschijnlijk herhaalt het beeld dan simpelweg de mythe van witte onschuld; en presenteert die als een natuurlijk, vanzelfsprekend feit. Zo wordt de mythe niet ontkracht, maar bestendigd.[19]

No "we" should be taken for granted when the subject is looking at other people's pain. - Susan Sontag, Regarding the Pain of Others.[20]

Met de foto van Moore en met behulp van theorieën uit de cultuur- en aanverwante wetenschappen heb ik beoogd te laten zien hoe beelden altijd meer doen dan alleen een feitelijke werkelijkheid representeren.[21]Vaak bevestigen ze impliciet een norm en sluiten ze daarmee mensen in binnen die norm of juist uit van die norm. Door Moores foto in de context van de hedendaagse discussie over witheid te plaatsen, heb ik aan de dag willen leggen dat en hoe die foto in de krant deel uitmaakt van hoe in Nederland witheid als norm wordt gemaakt, bestendigd, en bevraagd. Daarmee heb ik willen aantonen dat kunstzinnige en culturele uitingen complex werk verrichten ook als ze simpel ogen; en dat juist daarom kritische beschouwing nodig is. Bewustzijn van de in- en uitsluitingsmechanismes die erin operatief zijn vormen immers een eerste stap naar een samenleving waarin iedereen zich gewaardeerd voelt, ertoe doet en erbij hoort. Zo bouw ik voort op het handboek Effectief beeldvormen van Anneke Smelik, Maaike Meijer en Rosemarie Buikema, dat twintig jaar geleden eerste handvatten bood voor het doorbreken van stereotiepe beeldvorming in Nederland.[22]Nog steeds is het voor cultuurwetenschappers belangrijk om niet alleen cultuurkritiek uit te oefenen, maar om daarmee tevens als klankbord voor makers en culturele producenten te fungeren.

Algemene cultuurwetenschappen bestudeert kunst en cultuur en artistieke en culturele praktijken in onderlinge samenhang en richt zich daarbij op de maatschappelijke betekenis ervan. Gender- en inclusiviteitsvraagstukken spelen daarin een belangrijke rol. Gender omvat de verwachtingen over hoe mannen en vrouwen zich horen te gedragen, wat mannelijk is en wat vrouwelijk. Gender is performatief.[23]Dat wil zeggen, het is geen uitdrukking van een natuurlijke essentie, maar wordt als het ware 'gedaan'.[24]Dit 'gender doen' gebeurt op het persoonlijke niveau, maar ook op het structureel-maatschappelijke en symbolische niveau. Op al deze niveaus worden de sociale en culturele betekenissen die aan het man/vrouw-onderscheid worden toegeschreven, steeds herhaald en daarmee geconsolideerd en in stand gehouden. Ook worden ze betwist. Een groep Nijmeegse mannen draagt soms een rok en betwist daarmee het idee dat een rok per definitie vrouwelijk is. Na protest van ouders mogen jongens die dat graag willen nu ook deelnemen aan de 'prinses voor één dag' make-over in Disneyland Parijs.[25]

Zelden is gender de enige identiteitscategorie die van belang is. Onze ervaringen, kansen en omgang met elkaar en met de wereld worden medebepaald door andere assen van verschil en ongelijkheid zoals ras en etniciteit, religie, seksualiteit, klasse, leeftijd, lichamelijk vermogen en geestelijke gezondheid. Zo is het nog steeds moeilijk voor een witte vrouw om hoogleraar aan een Nederlandse universiteit te worden; maar is die moeilijkheid vele malen groter als je een zwarte vrouw bent. Dit kruispuntdenken, ook wel intersectionaliteit genoemd, ligt aan de basis van mijn leeropdracht. Immers, intersectionaliteit, waarbij gender in samenhang met andere assen van ongelijkheid en verschil wordt doordacht, stelt ons in staat om inclusief te denken en te handelen. Door ons af te vragen op welke wijze gender, ras en etniciteit, seksualiteit, religie, leeftijd, sociale klasse of lichamelijke gesteldheid in een gegeven situatie een rol spelen, kunnen we andere gezichtspunten opzoeken. Deze gezichtspunten kunnen we dan vervolgens in onze analyses, ons beleid en ons gedrag en handelen, betrekken.[26]

Met mijn leeropdracht Cultuur en Inclusiviteit wil ik aandacht genereren voor de rol van de kunsten in het bevorderen dan wel belemmeren van een cultuur waarin iedereen zich gewaardeerd voelt, ertoe doet en erbij hoort. Daarbij richt ik me in het bijzonder op representaties, op tekst en op beeld, omdat, zoals ik zonet heb gepoogd aan te tonen, juist representaties en het symbolische zo'n cruciale rol spelen in hoe mensen gewend zijn om naar de wereld kijken en wat ze als 'natuurlijk' en vanzelfsprekend achtten. Kunst, maar ook populaire cultuur, is bij uitstek een domein waarin dat wat nog niet is, vorm kan krijgen. Dat is de kracht van de verbeelding, waarmee kunst van de wereld is maar er ook op reflecteert. Door zich met de wereld te engageren functioneren de kunsten als een vorm van cultuurkritiek. Ze bevragen en ontregelen de bestaande maatschappelijke orde, en maken zo veranderingen in hoe wij denken, leven en handelen, mogelijk.[27]Anderzijds kunnen de kunsten die veranderingen juist ook bemoeilijken, bijvoorbeeld door bestaande normen te bevestigen en zo, te normaliseren. Roel Smeets, promovendus bij Algemene Cultuurwetenschappen, heeft de groslijst van de Libris Literatuurprijs 2013 onderzocht op de personages die in de boeken voorkomen. Hij heeft geconstateerd dat in die 170 romans, uit de in totaal 1176 personages, hoogopgeleide witte mannen verreweg het vaakst hun perspectief vertegenwoordigd zien.[28]Elisa Fiore onderzoekt onder mijn begeleiding hoe de opwaardering van de Indische Buurt in Amsterdam en de Tor Pignattara-wijk in Rome gepaard gaat met een verarming van een diversiteit aan mensen maar ook aan geuren en kleuren, en hoe kunst bij dit proces van uitsluiting wordt ingezet, bijvoorbeeld via muurschilderingen en rondleidingen langs die muurschilderingen.

In Nederland is witheid een tot voor kort vanzelfsprekend geacht gegeven; een onzichtbare, onbevraagde norm die ten grondslag ligt aan veel van wat 'wij' vanzelfsprekend vinden; een norm die het mogelijk maakt om de foto van John Moore zonder verder commentaar op de achterpagina van een landelijk dagblad af te drukken. Niet over witheid nadenken en 'witte onwetendheid' in stand houden is echter geen optie meer. Niet in een tijd waarin niet-witte burgers hun plaats in de publieke sfeer opeisen en niet aan een universiteit die change perspective als haar motto heeft. De culturele, sociale en politieke noodzaak om ruimte te creëren en kennis te produceren over hoe en waarom witheid op verschillende plekken in onze samenleving onbesproken of onbespreekbaar blijft, is evident. Dit is niet alleen politieke correctheid. Het is ook en bovenal goede wetenschap. Ik stoel deze opmerking op het werk van onder andere de wetenschapshistorici Robert Proctor en Londa Schiebinger, die een term hebben gemunt voor de studie van cultureel-geïnduceerde onwetendheid: agnotologie. Met hun boek Agnotology: The Making and Unmaking of Ignorance uit 2008 haalden zij onwetendheid uit de hoek van het natuurlijke gegeven, als simpelweg de afwezigheid van kennis. Zoals zij met een reeks overtuigende casussen aantonen, wordt onwetendheid ook actief geproduceerd en is het vaak een resultaat van culturele en politieke strijd. Waar epistemologie zich richt op hoe wij weten, stelt agnotologie de vraag hoe en waarom we niet weten. Welke processen, mechanismes en belangen liggen aan onwetendheid ten grondslag? Onwetendheid is uiteraard ook wat we niet weten omdat we het vergeten zijn, individueel en/of als cultuur; een vergeten dat dan deels kan worden opgeheven door onderzoek, onder andere historisch en cultuurhistorisch onderzoek. Ook dit vergeten kan worden gemaakt of ongedaan, en wetenschap kan medeplichtig zijn aan beide processen.[29]

Geef toe: onwetendheid produceren of in stand houden kan toch niet de taak van de universiteit zijn? En vergeten, onbeargumenteerd en bewust buiten beschouwing laten of niet behandelen, behoren toch geenszins tot het repertoire van de ethisch handelende wetenschapper? Wetenschap begint en gedijt bij nieuwsgierigheid; zo betoogde ook U, rector magnificus, in uw speech ter gelegenheid van de Opening van dit Academisch Jaar.[30]Het onbekende willen begrijpen en de wil om nieuwe, uitdagende en onzekere gebeurtenissen te verkennen.[31]Die wil kan en moet een meervoud aan perspectieven inhouden. Change perspective indeed.

Change perspective, het motto van deze universiteit, is lang het vertrekpunt van mijn onderzoek geweest, naar herschrijvingen van bekende, klassieke of canonieke teksten vanuit het perspectief van marginale, in het bijzonder vrouwelijke personages uit de oorspronkelijk vertelling. Daarbij richtte ik me op retrospectieve ik-vertellingen -personages die het bekende verhaal opnieuw vertelden, maar dan vanuit hun gezichtspunt - en onderzocht ik hoe vrouwen de literatuurgeschiedenis herschreven als manier om stilte, uitsluiting en misrepresentatie tegen te gaan, een stem voor zichzelf te verwerven en zich in te schrijven in een traditie die ze tegelijkertijd veranderden.[32]Denk daarbij aan het verhaal van Jekyll en Hyde, maar dan verteld vanuit het perspectief van het dienstmeisje; aan het verhaal van Lolita in het gelijknamige boek van Vladimir Nabokov, maar dan verteld vanuit het perspectief van Lolita zelf; of aan het verhaal van Kapitein Ahab, de walvisvaarder die op jacht gaat naar de witte walvis, Moby Dick, maar dan verteld vanuit het perspectief van zijn echtgenote.[33]Ze vormen een genre op zich, de verhalen van de vrouwen van en achter de bekende literaire personages uit de literatuur en de geschiedenis.

Uit mijn onderzoek naar herschrijvingen kwam naar voren dat een verhaal vanuit een ander perspectief niet hetzelfde verhaal is, maar een ander verhaal. Dit klinkt wellicht als een open deur, maar toch heeft het verstrekkende consequenties. In plaats van perspectivisme, het idee dat alles vanuit een bepaald perspectief wordt bekeken, verschuift de aandacht naar ontologie en het performatieve karakter van verhalen vertellen: de zijnswijze van de werelden die in en door die verhalen tot stand worden gebracht, bestendigd of verzwakt. Herschrijvingen bieden dus niet alleen verschillende perspectieven op eenzelfde gebeurtenis of werkelijkheid, maar brengen een meervoudige werkelijkheid tot stand. Dit geldt voor de door mij bestudeerde literaire teksten, maar evengoed voor de verhalen die de sociale werkelijkheid maken; de alledaagse verhalen die we aan onszelf en aan anderen vertellen, over onszelf en over de wereld, in privé en in publieke contexten.[34]

Door de door nieuwe en social media bevorderde maatschappelijke en politieke polarisatie, het open verzet tegen gendergelijkheid, diversiteit, inclusiviteit en open grenzen, de opkomst van onverhulde misogynie, racisme, homofobie en het belachelijk maken van mensen onder het mom van grapjes en de vrijheid van meningsuiting, dreigen niet alleen de verworvenheden van de emancipatiebewegingen verloren te raken. Ook de samenhang die nodig is voor een samenleving om goed te kunnen functioneren komt onder druk te staan. Hier ligt een opdracht voor een leerstoel Cultuur en Inclusiviteit: bijdragen aan kennis over hoe deze meervoudige werkelijkheden samenhangen of kunnen samenhangen en daarmee aansluiten bij de agenda van de Verenigde Naties voor duurzame ontwikkeling. In deze mondiale ontwikkelingsagenda staan het terugdringen van genderongelijkheid en het bevorderen van inclusiviteit expliciet geformuleerd als Duurzame Ontwikkelingsdoelen om de wereld tot een betere plek te maken.[35]Dat de universitaire gemeenschap een belangrijke rol kan spelen in het bevorderen van een inclusieve samenleving hoop ik met mijn leerstoel te bewijzen.

Terug naar de vraag: hoe hangen meervoudige werkelijkheden samen, hoe kunnen die samenhangen? Een krachtig antwoord kwam eerder dit jaar toen Beyoncé en haar echtgenoot Jay-Z de wereld verrasten met een videoclip opgenomen in het Louvre.

De ruim 6-minuten durende 'Apesh**t', zoals het nummer heet, toont het echtpaar staand voor de Mona Lisa en op de trappen voor de gevleugelde Nikè van Samothrake, met Jay-Z rappend voor Géricaults Vlot van de Medusa en Beyoncé en haar danseressen dansend voor Jacques-Louis Davids Kroning van Joséphine. Als muziek royalty bewegen Queen Bey en haar echtgenoot door het voormalig koninklijk paleis en zingen ze over hun succes: ze hebben het gemaakt en zijn binnen, financieel maar dus ook in dit bastion van witte culturele macht: 'I can't believe we made it, / This is what we're thankful for'.[36]

De video voert langs de bekende topstukken van het museum en nodigt uit deze kunstwerken opnieuw te bezien, met aandacht in het bijzonder voor de representatie van vrouwen, van zwarte mensen, en van machtsvertoon. Anders dan de titel doet vermoeden is 'Apesh**t' niet louter een boze reactie op institutioneel racisme en jarenlange structurele achterstelling, onderdrukking en uitsluiting.[37]Het is 'woede die wordt geuit en wordt omgezet in daden die onze visie en onze toekomst dienen', om met de Amerikaanse schrijfster Audre Lorde te spreken; woede die zowel wordt getoond als getransformeerd in iets nieuws, vitaals en hoopgevends.[38]In de clip worden details van schilderijen uitgelicht, de materialiteit van de verf is haast tastbaar, de rijkdom van het plafond van de Apollogalerij overdonderend. De sensualiteit van de penseelstreek, de zinnelijkheid van de beeldhouwwerken en de overweldigende pracht en praal van de voormalige koninklijke vertrekken worden benadrukt. Desondanks wordt de aandacht nooit echt afgeleid van de hedendaagse kunst die zich in de muziek en de dans ontvouwt, en die het ontbreken van zwarte aanwezigheid binnen de witte, kolonialistische canon van de beeldende kunst tegelijkertijd bevraagt en herstelt. Dit gebeurt onder meer door de doordachte choreografie van de Antwerpse choreograaf Sidi Larbi Cherkaoui, met strakke, vloeiende, sierlijke of juist woeste heup-, been- en armbewegingen, contracties à la Martha Graham en verwrongen handen als waren ze geboeid.

In zekere zin stelt 'Apesh**t' vragen verwant aan die sinds de jaren tachtig door het kunstenaarscollectief Guerilla Girls aan musea worden gesteld;[39]alsook Sonia Boyce eerder dit jaar, toen zij als startschot voor haar retrospectief in het Manchester Art Gallery, Waterhouses schilderij Hylas en de nimfen tijdelijk van de muur verwijderde om de bezoekers te betrekken bij de keuze wat in het museum tentoon te stellen.[40]Ook 'Apesh**t' nodigt uit tot reflectie over de werken die in 's werelds beroemdste museum hangen.

Dit doet het echter op een heel andere wijze, die direct zichtbaar wordt als we de lege muur vol plaknotities van Boyce contrasteren met 'Apesh**t'. Waar de ene kunstinterventie ons laat nadenken in termen van metafoor en metonymie - iets in plaats van iets anders - gaat de andere uit van een verschillende manier van redeneren en geeft ons beide: iets, en nog eens iets. Deze paratactische stijl biedt ons een veel beter uitgangspunt om 'samenhangen' te doordenken en een begin te maken met hoe inclusief denken te bevorderen.

Parataxis is de figuur van de nevenschikking; in het bijzonder van gelijkwaardige syntactische eenheden - woorden, zinnen, zinsnede. Denk aan Caesars 'veni, vidi, vici' - 'ik kwam, ik zag, ik overwon'. In een parataxis zijn de beschikbare middelen om proposities aan elkaar te verbinden weggelaten, vaak voor retorisch effect. Er is weliswaar een relatie, misschien zelfs samenhang, maar die wordt niet geëxpliciteerd, wel voelbaar gemaakt in de materialiteit van de woorden, hun aurale en visuele resonanties, en schurende, botsende of meeklinkende klanken.[41]'Apesh**t' laat ons de dynamiek van paratactische relaties en samenhang begrijpen terwijl het ons door het museum leidt.[42] De dansende lichamen engageren hun omgeving door contiguïteit: hun aanwezigheid in het kunstmuseum nodigt uit tot nieuwe, steeds wisselende verbindingen maken; tussen bijvoorbeeld twee dansers en het portret van Madame Récamier; tussen Beyoncé en de Nikè van Samothrake, de Venus van Milo en Benoists Portret van een zwarte vrouw; of tussen de Griekse god die zijn veter vastbindt en knielende zwarte mannen. Zo duiden de zangers en dansers in het museum op wat er niet - of nog niet - is door zichzelf te plaatsen te midden van wat er wel is; de combinatie van meer en minder vanzelfsprekende aanwezigheden roept het afwezige als het ware 'als vanzelf' op. Ook laten zij zien dat de paratactische stijl additief is, niet subtractief. Zo worden er beelden aan het museum toegevoegd: die van fotografe Carrie May Weens, bijvoorbeeld, wier 'Kitchen Table' foto serie (1990) op subtiele wijze wordt geëvoceerd, alsook Faith Ringgolds quilt 'Dancing at the Louvre' (1991), dat wellicht als inspiratie voor 'Apesh**t' heeft gediend. Ringgolds quilt toont twee zwarte vrouwen en drie zwarte meisjes in mooie jurken, dansend voor onder andere de Mona Lisa. Het verhaal dat het beeld omlijst begint als volgt:

Marcia and her three little girls took me dancing at the Louvre. I thought I was taking them to see the Mona Lisa. You've never seen anything like this. Well, the French hadn't either. Never mind Leonardo da Vinci and Mona Lisa, Marcia and her three girls were the show.[43]

Deze door evocatie toegevoegde beelden dragen bij aan de gelaagdheid van 'Apesh**t'. Ook maken ze van het Louvre een inclusievere ruimte, waarin verschillende geschiedenissen aanwezig worden gesteld.

I often think I've learned as much from watching dancers as I have from reading. - Zadie Smith, 'Dance Lessons for Writers'[44]
Dankwoord
Met 'Apesh**t' treden Beyoncé en Jay-Z ook in de voetsporen van Toni Morrison. In 2006 was Morrison gastcurator in het Louvre. Ze nodigde dansers, musici en slamdichters uit om met elkaar in gesprek te gaan en uitdrukking te geven aan het thema 'The Foreigner's Home' in relatie tot de werken in het museum, in het bijzonder Géricaults Vlot van de Medusa. De impliciete verwijzing naar die eerdere interventie in het museum is voor Beyoncé en Jay-Z niet alleen een eerbetoon aan de grande dame van de Afrikaans-Amerikaanse literatuur. Het is ook nóg een manier om een zwarte culturele traditie in het museum aanwezig te stellen en zo een ander verhaal te vertellen. Het is het vermelden waard dat Morrison toen al speciale aandacht aan dans besteedde, 'omdat', zoals ze in een interview toelicht, 'je dan het lichaam in beweging hebt en de plicht om het lichaam als het echte en uiteindelijke thuis te beschouwen'.[45]

Dansen in het museum: het idee is niet nieuw. Al een tijdje worden er allerlei projecten ontwikkeld waarbij dansers zich in het museum bewegen als voorgangers bij een andere omgang met kunst. Zo maakte Krisztina de Châtel samen met Marina Abramović een choreografie in het Van Gogh Museum ter gelegenheid van een overzichtstentoonstelling van de Oostenrijkse schilder Egon Schiele in 2005; was Tino Sehgal in 2015 een jaar lang te gast in het Stedelijk Museum; en organiseert Introdans geregeld workshops in de Gelderse musea, van Museum Arnhem tot het Kröller-Müller Museum en Museum Het Valkhof.[46]Steeds weer komt hierin naar voren hoe dans de materialiteit van het schilderij intensiveert door er op imaginair niveau een dialoog mee aan te gaan en zo een andersoortige kennis bewerkstelligt; hoe de contiguïteit van dans en schilderkunst een andere kijk, ervaring, en beleving met zich meebrengt; en hoe deze belichaamde kennis, met aandacht voor emoties, het zintuigelijke en de materialiteit van het bestaan, vergeten of ondergewaardeerde dimensies omvat. Met andere woorden, door toegang te bieden tot kennis die vergeten was of anderszins onderdrukt, opzij geschoven of over het hoofd gezien, remedieert het paratactische dansen in het museum cultureel-geïnduceerde onwetendheid. Daarmee modelleren dansers en choreografen een andere omgang met elkaar en met de wereld en zijn zij belangrijke partners voor een kenniseconomie die de pluriformiteit van kennis erkent en zich rekenschap geeft van diverse manieren van weten.

Nu dat ik duidelijk heb gemaakt hoe parataxis en agnotologie, de twee assen waarom mijn rede vandaag draait, zich verhouden, wil ik nog een laatste dimensie van dansen voor het voetlicht brengen. Door dansen in het museum op te voeren als interventie in het debat over inclusiviteit wordt namelijk nog iets anders zichtbaar: de mogelijkheid om dansen als model op te vatten voor het debat zelf. Hier verwijs ik naar het befaamde boek Leven in metaforen uit 1980, waarin de auteurs George Lakoff en Mark Johnson de conceptuele metafoor 'discussie is oorlog' als voorbeeld bieden van hoe metaforen de werkelijkheid vormgeven. Immers, we praten niet alleen over discussies in termen van oorlog, maar handelen er ook naar: we zien de persoon met wie we discussiëren als een tegenstander en die discussie kunnen we winnen of verliezen. Stel je nu eens voor dat we discussies niet als oorlogsvoering zien, maar, zo schrijven ze, 'als een dans en de deelnemers als uitvoerende kunstenaars die een harmonisch en fraaie voorstelling willen geven. In een dergelijke cultuur zouden de mensen discussies anders zien, anders ervaren, anders voeren en zouden ze er anders over spreken'.[47]Dansen als metafoor voor onze omgang met elkaar in het publieke debat; dat is wel iets heel anders dan het militaristische, giftig mannelijke metaforisch apparaat waaraan we ons nu refereren, met discussies die we van tegenstanders kunnen winnen of verliezen, waarin we standpunten aanvallen en verdedigen, vernietigende opmerkingen maken, die er soms inslaan als een bom, en ons zwaar kunnen treffen. Ook dit kan anders. 'Apesh**t' laat dat zien.

Mijnheer de rector magnificus, geachte toehoorders, lieve mensen, ik sluit af met enkele woorden van dank.

Schrijfster Zadie Smith zei het al: van dansen valt veel te leren.[48]Dat weet ik ook uit ervaring. Mijn dank gaat daarom in eerste plaats uit naar mijn ouders, die mij altijd hebben gesteund, ook toen ik er op mijn tiende voor koos om een balletopleiding aan het conservatorium te volgen en niet naar het gymnasium te gaan. Lieve pappa en mamma, altijd hebben jullie mij aangemoedigd mijn dromen en ambities na te streven. Nu sta ik hier, omringd door al deze hooggeleerde mensen, en is een langgekoesterde droom in vervulling geraakt.

Ik dank het college van bestuur en het bestuur van de Faculteit der Letteren, in het bijzonder de decaan, Margot van Mulken, de directeur van het onderzoeksinstituut

HLCS, Olivier Hekster, en mijn afdelingsvoorzitter Maarten Depourcq voor het vertrouwen dat ze in mij hebben gesteld. Ook dank ik de onderwijsminister voor het instellen van de Westerdijk Talentimpuls, waardoor deze leerstoel in het leven kon worden geroepen. Johanna Westerdijk was de eerste vrouwelijke hoogleraar in Nederland. Ze spande zich in voor meer diversiteit in de wetenschap. Studenten met allerlei achtergronden kregen de kans om bij haar onderzoek te doen en onder haar leiding promoveerden meer dan vijftig vrouwelijke studenten. Tijdens de Tweede Wereldoorlog sprak ze zich uit als voorzitter van de International Federation of University Women tegen de uitsluiting van Joodse wetenschappers van de academische wereld die was opgelegd door Duitse en Italiaanse fascistische regimes. Mijn leeropdracht eert Westerdijk en de academische traditie van gelijkheid en inclusiviteit die met haar begon.

Ik dank alle collega's met wie ik al heel lang of pas sinds kort samenwerk. Jullie zijn met te velen om iedereen hier apart te noemen, maar weet dat jullie allemaal belangrijk zijn voor wie ik ben en wat ik doe. Dit geldt uiteraard ook voor alle medewerkers van het secretariaat, de studentenbalie, de bureaus onderwijs, onderzoek en internationalisering, Personeel & Organisatie, onderwijsondersteuning etcetera, etcetera. Dit geldt in het bijzonder voor de studenten. Zij houden me immers scherp en zorgen ervoor dat ik me blijf ontwikkelen en vernieuwen. Zonder hen stond ik hier niet.

Jarenlang was mijn aanstelling bij zowel Genderstudies als Cultuurwetenschappen. Hierdoor heb ik extra veel collega's gekregen die een rol in mijn ontwikkeling hebben gespeeld. Het voormalig Institute for Gender Studies, onder de bezielende leiding van Willy Jansen, was altijd een bron van steun en inspiratie. Samen hebben we onderzoek ontwikkeld en onderwijs verzorgd; jubilea en successen gevierd; en met onze befaamde interdisciplinaire reeks duizenden studenten bereikt. Voor die fijne samenwerking dank ik Willy, Claudia, Ria, Ria †, Jeanette, Carla, Stefan, Mieke, Yvonne, Tatjana, Els, Toine, Grietje, Veronica en Geertje.

In plaats van het IGS hebben nu het Radboud Gender & Diversity Studies netwerk, met Marieke van den Brink aan het roer. Dit netwerk biedt nieuwe kansen. Ik zie dan ook uit naar mooie nieuwe interdisciplinaire samenwerkingsprojecten, Marieke! Bij Geesteswetenschappen zijn we in ieder geval al begonnen, en hebben Geertje, Maaike, Marjet en ik een interdisciplinaire cursus 'Gender, Identity, Diversity' gemaakt en gaan we met nog meer collega's in de faculteit een zogeheten profileringsminor ontwikkelen.

Bij Algemene Cultuurwetenschappen heb ik een fijne groep collega's waarmee het plezierig is om samen te werken. Jan, Helleke, Saskia, Frederik, Maarten, Christophe, Elisa, Marcel, Dennis, Vincent, Edwin, László, Lieneke, Tom, Roel, Anneke, Cas, Martijn, Lianne en Natascha, bedankt voor jullie collegialiteit en betrokkenheid bij mijn welzijn, klein en groter leed. Anneke, met jou heb ik veel en graag samengewerkt, mooie congressen georganiseerd en fraaie boeken gemaakt. Samen stonden we aan de wieg van de 'Performances of Memory' onderzoeksgroep en hebben we onderzoek naar het culturele geheugen in onze faculteit verankerd. Ook de overige leden van de onderzoeksgroepen waarin ik actief ben geweest wil ik danken. Zij hebben mij geholpen om verder te denken. Dat zijn, naast Wouter Weijers die ik hier toch apart wil hebben genoemd, de leden van 'Memory, Materiality and Meaning', 'Memory, Materiality and Affect', en 'Categories Contested'. Ton Stommen wil ik danken voor zijn onkreukbare vertrouwen dat deze dag zou komen en Lotte Jensen voor haar collegialiteit, ook al verschillen we soms van mening (over internationalisering). Met José Sanders deel ik meer dan alleen een passie voor verhalen en narrativiteit. Dat creëert een bijzondere band. Marit Monteiro hield me op de been in moeilijke tijden, waarvoor veel dank. Tot slot, Elisa, it's a real pleasure and honour to be your PhD supervisor!

Buiten Nijmegen dank ik met name Rosemarie Buikema en Kiene Brillenburg Wurth; Rosemarie voor de samenwerking in de context van de Nederlandse Onderzoekschool Genderstudies en vooral het Handboek genderstudies, dat we samen redigeerden; en Kiene voor het zijn van wie je bent, vol energie en briljante ideeën, en voor onze gezamenlijke bezoeken aan internationale congressen. Ook dank aan de NOG en de Onderzoeksschool Literatuurwetenschap (OSL) voor inspirerende collegialiteit. Met het bestuur van het Nederlands Genootschap Vrouwenstudies (NGV) hebben we mooie plannen gesmeed en tot uitvoering gebracht.

Sommige mensen spelen al heel lang een belangrijke rol in mijn leven. Dank aan familie, schoonfamilie en vrienden, in het bijzonder Aleid, Skip en Rigtje, voor trouwe vriendschap. Merci aussi à mes amis de Strasbourg, Aimée, Louis, Magali et Isabelle, même si vous n'avez pas pu venir. Ewoud en Saskia, ik ben blij en dankbaar dat we een hechte familie vormen, en dat onze kinderen zo graag met elkaar omgaan. Met veel plezier en genegenheid denk ik terug aan familiedagen, in Straatsburg, Voorburg, Kippel, Grouw en op Staverden en de Watertuin.
Noten
Tot slot, Eline en Louise, mijn twee prachtige dochters, de beste kinderen die men zich wensen kan. Enthousiast, slim, kritisch, nieuwsgierig en zorgzaam - ik zou jullie graag altijd dicht bij me willen houden, maar ik ben ook trots te zien hoe jullie je vleugels uitslaan en jullie eigen weg in de wereld vinden.

Mijn laatste woorden zijn voor jou, Michiel. Ook jij hebt lang gehoopt dat deze dag zou komen. Voor je steun, vertrouwen en vooral liefde, heel veel dank.

Ik heb gezegd.

[1]Ik dank Bets Berntsen, Rosemarie Buikema, Michiel Scheffer en Edith Taal voor hun waardevolle commentaar op eerdere versies van deze rede.

[2]'Naast het nieuws', Trouw, 24 april 2018, p. 20.

[3]Vgl. de virtual reality-installatie van de Mexicaanse regisseur Alejandro González Iñárritu, Carne y Arena(2018), die deelnemers een bijna zeven minuten durende interactieve ervaring biedt van hoe het is om een vluchteling te zijn op de Mexicaans-Amerikaanse grens.

[4]Zie bijvoorbeeld Dittmar, Helga, Emma Halliwell en Suzanne Ive, 'Does Barbie Make Girls Want to Be Thin? The Effect of Experimental Exposure to Images of Dolls on the Body Image of 5- to 8-Year-Old Girls', Developmental Psychology 42.2 (2006), pp. 283-92. DOI: 10.1037/0012-1649.42.2.283.

[5]Als er geborgenheid geboden moet worden zou een zachte, stoffen pop geschikter zijn als cadeautje bedoeld om het kind een gevoel van veiligheid te bieden en af te leiden van de moeilijke situatie waarin het zich bevindt -haar moeder ondergaat op dat moment immers een medische behandeling.

[6]Sunny Bergman, Wit is ook een kleur. 2Doc - VPRO, 2016.

[7]Over de dubbele betekenis van gif/gift, zie Derrida 's reflecties over 'pharmakon' in 'La pharmacie de Platon' in Jacques Derrida, La dissémination, Éditions du Seuil, 1972, pp. 69-198. De medische context maakt de woordspeling des te toepasselijker.

[8]Ik ben deze analogie verschuldigd aan mijn collega László Munteán, die ik hierbij dank voor zijn inzichten en prettige samenwerking.

[9]Richard Dyer, White: Essays on Race and Culture, Routledge, 1997. 'Stocks, cameras and lighting were developed taking the white face as the touchstone', schrijft hij (p. 90). Pas in de jaren tachtig ging Kodak zijn filmemulsie aanpassen om ook bruine tinten goed in beeld te krijgen, naar verluid omdat bedrijven klachten hadden ingediend dat hun chocola en houten meubelen niet goed uitkwamen in reclames, zie: Marian Donner, 'De witte navel. Klasse of kleur?', De groene Amsterdammer, 18 april 2018: https://www.groene.nl/artikel/de-witte-navel.

[10]Opvallend in de achtergrond is inderdaad het monddoekje van de hulpverlener, wat zowel naar de medische context verwijst als de suggestie oproept van een onhygiënische situatie waarin de hulpverleners genoodzaakt zijn om zich te beschermen tegen mogelijk besmettingsgevaar.

Zie ook zijn boek Undocumented: Immigration and the Militarization of the United States-Mexico Border, Powerhouse Books, 2018.

[12]Toni Morrison, The Bluest Eye, Penguin, 1993 [1970]. Moore is dan student aan de Universiteit van Texas te Austin. Het is dan ook aannemelijk is dat hij Morrisons roman kent, of er in ieder geval van heeft gehoord.

[13]Toni Morrison, Afterword, The Bluest Eye, p. 210.

[14]Roland Barthes, Mythologies, Seuil, 1957.

[15]Linda Hutcheon, The Politics of Postmodernism, Routledge, 1989.

[16]Gloria Wekker, Witte onschuld. Paradoxen van kolonialisme en ras. Vertaling Menno Grootveld. Amsterdam University Press, 2018, p. 9. Ik heb Wekkers zin hier iets aangepast. Zij schrijft dat Nederlanders over zichzelf denken: 'als een kleine maar rechtvaardige, ethische natie; kleurenblind en dus vrij van racisme; als inherent superieur op moreel en ethisch terrein, en dus een gidsland voor andere volkeren en naties'.

[17]George Lakoff, Don't Think of an Elephant! Know Your Values and Frame the Debate, Chelsea Green Publishing, 2004, p. 3.

[18]'This gives us a basic principle of framing, for when you are arguing against the other side: Do not use their language', schrijft Lakoff, op. cit., p. 3. Simon(e) van Saarloos maakte onlangs eenzelfde punt in het opiniestuk 'Ontkennen is volgen, protesteer in je eigen taal' in NRC Handelsblad, 5 juli 2018, p. 18.

[19]Ik gebruik hier de term mythe zoals de Franse semioticus Roland Barthes die gebruikt, als een vorm van taal die het historische, gemaakte karakter van sociale verhoudingen aan het zicht onttrekt en ze vanzelfsprekend en 'natuurlijk' doet lijken; een 'mystificatie die de kleinburgelijke cultuur omtovert tot universele natuur', zoals hij in Mythologieënschrijft. Zie Stefan Dudink en Liedeke Plate (red.), Mythen van gender. Essays voor Willy Jansen, Vantilt, 2015, pp. 13-14.

[20]Susan Sontag, Regarding the Pain of Others, Hamish Hamilton, 2003, p. 6.

[21]Ik had hier uiteraard ook een woord, uitdrukking, (verbale) tekst of ander materieel object kunnen gebruiken.

[22]Anneke Smelik met Rosemarie Buikema en Maaike Meijer, Effectief beeldvormen. Theorie, analyse en praktijk van beeldvormingsprocessen, Van Gorcum, 1999.

[23]Judith Butler, Gender Trouble: Feminism and the Subversion of Identity, Routledge, 1990.

[24]Candace West en Don Zimmerman, "Doing Gender', Gender & Society 1.2 (1987), pp. 125-51.

[25]Zie Anne Nijtmans, 'Mannen met rok de straat op', De Gelderlander, 31 augustus 2017, p. 4; en bijvoorbeeld Kevin Rawlinson, 'Disneyland Apologises for Banning Boy from Princess Experience', The Guardian, 30 augustus 2017. https://www.theguardian.com/film/2017/aug/30/disneyland-apologises-for-banning-boy-from-princess-experience

[26]Zie ook Ijeoma Oluo, 'What Is Intersectionality and Why Do I Need It?', in So You Want to Talk About Race, Seal Press, 2018, pp. 70-82; en Fatma Arikoglu, Sarah Scheepers en Ama Koranteng Kumi, Handleiding intersectioneel denken, Ella, Kenniscentrum gender en etniciteit, 2014. http://www.ellavzw.be/node/4/publicaties/handleiding-intersectioneel-denken

[27]In een interview over zijn nieuwste film wordt Spike Lee gevraagd: 'Kan een film als BlacKkKlansmanecht iets veranderen? " Hell yeah," knikt Lee fanatiek. "Ik ga mijn graf in met het rotsvaste geloof dat kunst de wereld verandert. Kernraketten maken de Verenigde Staten niet tot de grootste supermacht ter wereld, we domineren dankzij Levi's, Apple, blues, jazz, rock-'n-roll en Hollywood'. Coen van Zwol, 'Spike Lee is bloedserieus met satire. Interview Spike Lee', NRC Handelsblad, 29 augustus 2018, p. C5.

Zie ook Rosemarie Buikema, Revoltes in de cultuurkritiek, Amsterdam University Press, 2017.

[28]Lucas van der Deijl, Saskia Pieterse, Marion Prinse en Roel Smeets, 'Mapping the Demographic Landscape of Characters in Recent Dutch Prose: A Quantitative Approach to Literary Representation', Journal of Dutch Literature 7.1 (2016), pp. 20-42.

[29]Robert N. Proctor en Londa Schiebinger (red), Agnotology: The Making and Unmaking of Ignorance, Stanford University Press, 2008. In het eerste hoofdstuk schrijft Proctor: 'Ignorance can be the flipside of memory, what we don't know because we have forgotten, parts of which can be restored by historical inquiries, but most of which is forever lost (And we often cannot say which.) Ignorance can be made or unmade, and science can be complicit in either process (p. 3). Voor vergeten als cultureel-geïnduceerd, zie mijn artikel 'Amnesiology: Towards the Study of Cultural Oblivion' in Memory Studies 9.2 (2016), pp. 143-55. https://doi.org/10.1177/1750698015596016

[30]Han van Krieken, 'Nieuwsgierig', toespraak Opening Academisch Jaar 2018-2019, Radboud Universiteit: https://www.ru.nl/publish/pages/898770/nieuwsgierig_han_van_krieken_oaj_2018.pdf

[32]Liedeke Plate, 'Visions and Re-Visions: Female Authorship and the Act of Rewriting', PhD diss, Indiana University, 1995; Liedeke Plate, Transforming Memories in Contemporary Women's Rewriting, Palgrave McMillan, 2011.

[33]Valerie Martin, Mary Reilly, Doubleday, 1990.

Pia Pera, Diario di Lo, Marsilio, 1995; in het Nederlands vertaald als Dagboek van Lo. Vertaling Rosita Steenbeek. Meulenhoff, 1996.

Sena Jeter Naslund, Ahab's Wife: Or, The Star-gazer, William Morrow, 1999.

[34]Cf Paul John Eakin, Living Autobiographically: How We Create Identity in Narrative, CornellUniversity Press,2008: 'for narrative is not only a literary form but part of the fabric of our lived experience' (p. 2).

[35]Zie https://sustainabledevelopment.un.org/; en http://www.sdgnederland.nl/.

[36]Beyoncé en Jay-Z, 'APES**T - THE CARTERS', door Beyoncé gepubliceerd op YouTube op 16 juni 2018: https://www.youtube.com/watch?v=kbMqWXnpXcA

[37]'Apeshit': slang voor opgewonden of boos gedrag, naar het gebruik van apen om met hun stront te smijten als ze boos zijn. Vgl. Het laatste couplet van Essex Hemphills 'Visiting Hours', een monoloog verteld vanuit het perspectief van een zwarte suppoost van de National Gallery in Washington, DC:

And if I ever go off,

you'd better look out, Mona Lisa.

I'll run through this gallery

with a can of red enamel paint

and spray everything in sight

like a cat in heat.

Essex Hemphill, 'Visiting Hours', in: Ceremonies: Prose and Poetry, Cleis Press, 1992.

[38]Audre Lorde, 'Woede, en hoe die te gebruiken: de reactie van vrouwen op racisme', in Oog in oog. Essays en lezingen, pp. 136-147. Vertaling Tilly Schel. Uitgeverij Sara, 1985, p. 140. Oorspronkelijk gepubliceerd als 'The Uses of Anger: Women Responding to Racism' in Sister Outsider: Essays and Speeches, pp. 124-133. The Crossing Press, 2007 [1984], p. 127.

[39]Impliciet lijkt de videoclip ook te verwijzen naar het in 1985 opgerichte collectief van anonieme, feministische, vrouwelijke kunstenaars The Guerilla Girls, bekend om de gorillamaskers waarmee ze hun anonimiteit waarborgen. Waar het masker van de Guerilla Girls uit een verspreking ontstond - gorilla in plaats van guerilla - maken Beyoncé en Jay-Z van de racistische scheldnaam 'gorilla' een geuzenaam en eigenen ze zich de term opnieuw toe. In 'Apeshit' rapt Jay-Z: 'I'm a gorilla in the fuckin' coupe' - een zin die hij aan de Amerikaanse rapper Chief Keef ontleent.

Voor The Guerilla Girls, zie www.guerrillagirls.com.

Chief Keef, 'Faneto', Back from the Dead 2, RBC Records, 31 oktober 2014.

Zie ook MOED - Museum of Equality and Difference online, een initiatief van Rosemarie Buikema bedoeld om ons te 'laten zien, voelen en horen hoe processen van in- en uitsluiting werken en hoe we de strijd kunnen aangaan met ongelijkheid'.

MOED, 'Over ons'. https://moed.online/

[41]N. Katherine Hayles schrijft: 'Parataxis does not necessarily mean that there is no relation beween the terms put into juxtaposition. Rather the relation, unspecified except for proximity, is polysemous and unstable. Lacking a coordinating structure, it is subject to appropriation, interpretation, and reinscription into different modalities. This aspect of parataxis makes it into a cultural seismograph, extraordinarily sensitive to rifts, tremors, and realignments in bodies of discourse, as well as in bodies constituted through discourse and cultural practices' (p. 398). Voor Susan Stanford Friedman biedt parataxis dan ook een niet-hiërarchische leesstrategie voor de studie van internationaal modernisme.

Katherine Hayles, 'Postmodern Parataxis: Embodied Texts, Weightless Information', American Literary History2.3 (1990), pp. 394-421.

Susan Stanford Friedman, 'Cultural Parataxis and Transnational Landscapes of Reading: Toward a Locational Modernist Studies', Modernism, Astradur Eysteinsson and Vivian Liska (red.), John Benjamins, 2007, pp. 35-52.

[42]Ik ontleen het idee van meervoudige werkelijkheden die op de een of andere manier 'samen hangen' aan Annemarie Mols The Body Multiple: Ontology in Medical Practice, Duke University Press, 2003. In de sociale psychologie benoemt parataxis een ervaringsmodaliteit - wellicht de dominante ervaringsmodaliteit van het postindustriële tijdperk. Cf. Bob Perelman, 'Parataxis and Narrative' American Literature 65.2 (1993), pp. 313-24. Hayles (op. cit., p. 396) suggereert dat parataxis in taal een symptoom is van een paratactische culturele formatie.

[43]Dan Cameron, Richard J. Powell, Michelle Wallace, Patrick Hill, Thalia Gouma-Peterson, Moira Roth and Ann Gibson (red.), Dancing at the Louvre: Faith Ringgold's French Collection and Other Story Quilts, U of California P, 1998, p. 129.

Zadie Smiths roman Swing Timeis eveneens door dans geïnspireerd. Zadie Smith, Swing Time, Hamish Hamilton, 2016.

[46]In 2003 heb ik met mijn studenten 'Gender en de kunsten' deelgenomen aan de interdisciplinaire workshop dans en beeldende kunst door Introdans en het Museum voor Moderne Kunst Arnhem (MMKA, nu Museum Arnhem) en in 2005 hebben de studenten Cultuurtheorie de voorstelling in het kader van de Schiele tentoonstelling in het Van Gogh Museum bezocht.

[47]George Lakoff en Mark Johnson, Leven in metaforen, SUN, 1999, pp. 12-13. Oorspronkelijke tekst: George Lakoff and Mark Johnson Metaphors We Live By, The University of Chicago Press, 1980.

[48]Zadie Smith, 'Dance Lessons for Writers', op. cit.

# data[].attributes.attachment_link.description
Dansen in het museum: contiguïteit, cultuur en inclusiviteit Inaugurele rede door prof. dr. Liedeke Plate Mijnheer de rector magnificus, Geachte toehoorders, lieve mensen, 1.The Bluest Eye Voorjaar van 2018.[1]Ik sla de krant dicht. Mijn aandacht wordt getrokken door een foto. Op de achterpagina van Trouwstaat een foto van de Amerikaanse nieuwsfotograaf John Moore.

# data[].attributes.body
00:13:00
Shantell Martin: So when I went to Japan, I actually stopped drawing. You know, I finished art school. I did very well there. I realized. You know, at that time, if you weren't from a certain family or had certain connections, it was very difficult, perhaps even still to have a career in the arts. And so I decided to move somewhere completely new, where I wasn't living up to any of the stereotypes or, or the projections that were projected onto me, of my place in society.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
How did an artist whose primary medium is drawing, go on to collaborate with a legendary rapper like Kendrick Lamar, choreograph a ballet for the Boston Ballet and even being invited to give a TED talk?

From this conversation, it seems the answer is to defy how people think about what you do. When the world thinks of a drawing, they think of a static image, but for Shantell Martin it's a dance, it's a path, it's a living journey and it's maybe even a question.

This episode will inspire you to defy your own labels and challenge you to see your work in a way you've never perceived before! If you need a fresh perspective that brings new fire to your practice, this ones for you!
_________
Listen and Subscribe on Apple, Spotify and more: https://link.chtbl.com/creativepeptalk

Support the show at patreon.com/creativepeptalk !

Transcripts available at creativepeptalk.com/episodes !
_________ SHOW NOTES Shantell Martin's Instagram Shantell Martin's Website Shantell's TED Talk: How Drawing Can Set You Free Modern Meditation: Discover Your Potential, Power & Purpose - Justin Michael William's Skillshare Class _________ CALL TO ADVENTURE
Treat yourself like something to study, the ultimate research project - use your art to observe, "Who am I?"
_________
SPONSORS
ASTROPAD
Astropad is the ultimate iPad app for artists! Astropad Studio turns your iPad into a drawing tablet by mirroring your favorite Mac or PC desktop apps directly onto your iPad. With Astropad Studio, you get the flexibility of your Apple Pencil combined with the power of full desktop apps like Photoshop and Illustrator. If you're ready to take your creative workflow to the next level, you can start your 30-day free trial of Astropad Studio today. Plus, save 10% on your first year when you enter the promo code from this episode at checkout. Visit astropad.com to get started!

SKILLSHARE
There's nothing better than getting better. Accomplishing growth is extremely satisfying, and online classes from Skillshare make it possible. Learn about illustration, design, photography, productivity, and marketing. With Skillshare's short classes, you can move your creative journey forward without putting life on hold. So explore your creativity at Skillshare.com/CreativePep where our listeners get a free trial of Premium Membership.
_________
TRANSCRIPT
AUTO-GENERATED
[00:00:00] Andy J. Pizza: On the creative journey, it's easy to get lost, but don't worry you'll lift off. Sometimes you just need a creative pep talk.

Hey, you're listening to the creative pep talk podcast. I'm your host, Andy J. Pizza! Today on the show, we have visual artist, intuitive philosopher, cultural facilitator, and much more including choreographer, Shantell Martin. I've been a big fan of Shantell's work for a long time. I love the kinetic feel of it. I love even more that it has such a clear voice pulsing through every line and mark

that Shantell makes on the page as well as on the walls and on the projectors and everything in between. I don't know, many visual artists who have choreographed a ballet for the Boston ballet. Uh, let alone done collaborations with. The likes of Kendrick Lamar, like Shantell has done incredible things, but even more incredible than that is the honesty and authenticity and heart that Shantell puts into everything that she makes taking a deep dive into Shantell's work and into this conversation with her sparked all kinds of different creative ideas, I'm gonna.

List a few at the end of the episode, just to wrap it up. But, um, I think you are going to get a lot of creative sparks yourself as you listen to this episode. Hope you love it. We'll get right to it. But first, just a quick word from our sponsors.

Astropad big. Thanks to our sponsor. Astropad for being the sponsor and for being the ultimate iPad app for artists Astropad studio turns your iPad into a drawing tablet by mirroring, mirroring your favorite, your. You're dang it. Mirror ring. Your favorite Mac or PC desktop apps directly onto your iPad.

So much more direct than me saying the word mirror with Astropad studio. You get the flexibility of your apple pencil combined with the power of full desktop apps like Photoshop and illustrator. If you're ready to take that creative workflow to the next. Go start your 30 day free trial@astropad.com plus save to 10% on your first year when you enter the promo code.

P I Z Z a checkout that's pizza. Maybe that's my new tagline. That's pizza. Like, you know, I, I drop some fresh creative knowledge and I'm just like, that's pizza. I hate it.

Nothing's better than getting better. Accomplishing growth is extremely satisfying in online classes from Skillshare. Make it possible. Learn about illustration design, photography, productivity, and marketing. With Skillshare short classes, you can move your creative journey forward without putting your life on hold.

You know, uh, hold on creative dragon while I go do a master's degree, the creative dragony holding on. Okay. So you can, with one hand, you're laying that creative dragon with your pencil sword and the other hand. You're typing in skillshare.com/creative pep for your free trial. And, and you can go check out this class, modern meditation, discover your potential, power, and purpose with Justin Michael Williams.

I wanna talk to you about that in the middle of this episode, but until then go check it out. skillshare.com/creative pep.

There's this quote and I'm, I'm guessing you're familiar with it, cuz it reminds me so much of your work and it's from this early 19 hundreds artist named Paul Klee. And he said a line is a dot that went for a walk.

[00:04:33] Shantell Martin: I've heard that before. I didn't know who it was by, but it makes so much.

[00:04:38] Andy J. Pizza: It feels very apt.

Like I you're, there's so much movement in your work and lines are such a big thing. Every time I look at your work, that's what comes to mind. And, um, I figured I'd figured someone had told you that along the way, or you discovered it, but yeah, that's what I always think of.

[00:04:54] Shantell Martin: Well, those lines are still walking, you know, they never stop.

[00:04:57] Andy J. Pizza: Absolutely. So my first question is. There's a question that is central to your practice. I've heard you talk about it a bunch of times, but I had a kind of different angle. So throughout your whole work, this question of who are you shows up over and over. And I heard that you even when you were a teenager, like you wrote this on the back of your door and it's something you were wrestling with and it just struck me.

Most people don't ask that question until later in life, if not, like ever, like a lot of people never get to that. And I wondered if you could just tell the audience a little bit about what was it about your upbringing that you think made you ask that question from such an early age?

[00:05:46] Shantell Martin: Yeah. So it's a question I've been obsessed with forever.

You know, this question of who are. And in a way that's pretty much the foundation of my career now as an artist, but it's a question like you said, that I've been using since I was quite young, quite even a young child, a young teenager, young adult. And for me, that question was prominent because I was in a situation where I didn't look like anyone around me.

I didn't believe that I fought like anyone around me I'm I grew up in Southeast London in a place called Thamesmead, if you ever seen clockwork orange or the misfits, or, you know, a bunch of this beautiful life or a lot of car commercials, it's shot in TEMS, Mead, which is this quite brutally, you know, projects counts state.

It's not, or it wasn't the, the nicest place to grow up. And when I was growing up there, it was predominantly white working class, racist, homophobic all of those things. You know, that, that come with that. And there's me this little like mixed race, black kid with an Afro growing up where not only everyone in my family is white, but everyone outside is white.

So imagine every day you walk outside of your house and you are reminded that you are different from everyone around you, and you are reminded that you do not look like, or act like anyone around you.

And you have to start asking yourself, well, who am I? If I'm not like anyone else then who am I? And when I was younger, we didn't have the internet or, you know, uh, a diverse kind of social media or TV to see examples of yourself out there in the world.

And so instead, I kind of went more internally with that question to try and figure out who I was.

[00:07:44] Andy J. Pizza: Yeah, that makes tons of sense. And I, I love it because it's like a question that has been this animating force in your work. And it reminds me of this thing that cartoonist Linda Berry said, which she's like saying that when artists go to make work, they always kind of feel like they need to say something or have an answer.

But that she likes to start comics with a question, like what I'm using the art to like work it out. And I feel. maybe that's why people who don't feel like they fit in turn to art. Is that not because they have answers, but because they have all these questions, like, who am I, how did I get here? What, why don't I fit into this place? You

know?

[00:08:28] Shantell Martin: Yeah. Art's such a magical tool for self exploration. You get to ask those questions of yourself and those questions often are beneficial for people outside of yourself. And it's, it's definitely for myself in a really interesting journey to question. Those things for myself, but realize that we actually are all asking the similar questions or the same questions.

[00:08:49] Andy J. Pizza: Yeah, I completely agree. And you're, it seems to me that after you started to get into that question and you're, you're drawing all the time that your whole creative journey seemed like a. Path to answer this question or, or, or figure out who you are. And even in art school, I heard that you did a whole project that was like taking on this literally as a, as a creative endeavor to kind of look at yourself as a research project.

Can you tell us a little bit about that?

[00:09:21] Shantell Martin: So my final year at art school, my final year at central St. Martins, I was probably having one of the most difficult years of my life. At home, growing up in quite a traumatic environment, uh, a lot of violence and drugs and alcohol and, you know, a whole bunch of other things.

And I would just go to school every day and no one knew anything that was going on in my world. And a way of not letting that overwhelm me or get to me was to turn it into. Was to actually look at it almost from an anthropoltical lens and be an observer to it versus someone that was participating in it, in it or living in it.

And so my last final year project at central St. Martins, I basically wrote a case study and looked at where I was from and the people there like, um, yeah, like a, like an anthropologist. And I did that in a visual way, and I did that in a, a written way. And I did that in a conceptual way. And it was really amazing when you actually dig into who you are and where you are from and your environment.

And even when you have traumatic things going on around you, you can turn those into art. You can turn that into creativity. You can turn that into fuel. You can turn that into something that is positive. and that really helped me not only get through that time, but to use it as a propeller versus an anchor, you know, I could have taken any one number of things that were happening to me or my family at that time.

And used it as an anchor or an excuse to not achieve or to do drugs or to do this or do that. But instead I took all of that and all of those environmental, external issues and situations, and I used it as a propeller to propel me through art school. And I ended up getting a first class honors, you know, like, um, project.

And that really kind of spearheaded me or sprung me into the rest of my career as an artist, but also as someone who just thinks about things and sees things and observes things and just happens to use art as a medium so that we can all see those things as well.

[00:11:56] Andy J. Pizza: Yeah. It, I love that idea of kind of approaching self exploration as a sort.

Observer, even of yourself. And I heard a business writer, I cannot remember who said it, but they said that they long ago started logging things about themselves as if they were studying a bug. Like, I don't remember if it was like Tim or Tim, the bug. And they were just taking all these notes over time of like, what are the, be this creature so peculiar, where does it come from?

What does it, you know, why does it do what it does? And I, I think. Process of really taking an observer role in your own history and, and personality and everything, uh, is such an incredible project. I encourage any artist to do that. I think it really is powerful. Do you, do you remember any specific thing it, that you researched or that you, you know yeah.

That you dove into or any particular insight that came from? Where you're like, oh, this is like something that is really gonna fuel my art.

[00:13:02] Shantell Martin: On reflection. What's been really interesting is that now I have that power to kind of look back at that time. And then when I look back, I have almost like a time capsule of who I was at that time.

And I think that is really powerful because when you're in it, you don't really know who you are or what you're doing, but. I'm so grateful that I did those types of projects because now that I'm so far removed from who I was, then I have a window into who I was. I have a window into that part of Shantell. I have a window into how I was thinking, and we just assume that we think the same or we're the same person, but we're completely different.

And so in a way, I have a time capsule to understand and know what it was. To be an artist or not even to be an artist at that point to be a human being that felt totally lost. Isolated had no control, had no idea what the future would hold, but somehow used art and creativity as a tool for positivity, even in those dark times.

Yeah. And, and it's really surprising as people, as humans, people have been around for a really, really long time, people have been having children. For a really long time, for as long as there've been people we've been having children, we've been having families yet we can still not get it right. Yet, we have parents who don't get it right yet we have still so many children that grow up in abusive households that totally affect their lives and their children.

And it's important to use art and writing and film and these types of tools. To leave some of that information behind so that we can see what we're doing, you know, so that we can use that to drive the path so that we can use those reflections to change the future, instead of just going on as humanity and like perpetually making these same mistakes over and over and over and over again.

Yeah. I completely agree. And, and once you got out of college, you. Uh, for people that are familiar with your journey, they, they probably know you moved to Japan. You, it seemed like you didn't really feel like the art path was available to you and you kinda went a totally different direction for a little bit.

But while you were in Japan, you discovered something about your drawing practice that I think is still somewhat of a secret sauce to what you do. And it it's, it's this, I think what most people think of drawing. They're thinking of a static image. They're thinking of visual art as a static image. And can you just tell us a little bit about like what you, how you're drawing PR practice became more than that while you were over in Japan?

So when I went to Japan, I actually stopped drawing. You know, I finished art school. I did very well there. I realized. You know, at that time, if you weren't from a certain family or had certain connections, it was very difficult, perhaps even still to have a career in the arts. And so I decided to move somewhere completely new, where I wasn't living up to any of the stereotypes or, or the projections that were projected onto me, of my place in society.

And moving to Japan, gave me a fresh start. It gave me a fresh canvas and I started two different types of drawing at that time. One of. Was using a 0.05 pen. So one of those very, very fine graphic pens and I would do these very elaborate detailed almost diaristic drawings. And in those drawings, it, it interpreted my hopes, my fears, my dreams, observations of being out there in the world, Japanese words, things I saw around me.

And through that, that led me to a path where showing people these detailed drawings that I was doing. It led me into a path of doing live drawings and live drawing under visual presenters or live drawings under OHPs. And those then would be projected on or behind. A band or on or behind a DJ. And through this process of drawing very small and very detailed, but under a projector or under a presenter.

And then that being projected, it opened up my world completely to this idea of drawing live to this idea of drawing in the moment to this idea of taking time out of the equation, because when you're drawing live. You only have time to just draw in that moment. You only have that time to be yourself.

You only have that time to be and create what is meant to be made in that moment. And there's so much that I discovered within that, that I love working spontaneously. I love working intuitively because that is as honest as you will ever be with yourself and the external world. When you are making something live,

there's something so magical about that moment. And it's also something that I'm obsessed about. When you put someone up on a stage or you put someone in front of an audience and you say "go" - A, you have to have the confidence to go. And then B you don't have time to be anyone else, but yourself. So you're gonna really see yourself.

And then you repeat that. You repeat that and you repeat that. And as an artist or a creative. You get to really extract your style, your fingerprint, your identity. And for me in the whole way, that's the whole point of being an artist to extract that and to share that and to experience that connection with others.

[00:18:59] Andy J. Pizza: I, I completely agree. And I think it's a, it's an incredible kind of mindset shift for drawing. I think, especially now, You know, with, with all this fancy tech, I sound like I'm super old and I'm way. No, but I feel like there was a time when you didn't ha you know, when you weren't on procreate and you could just like new layer, new layer erase, you know, whatever, the way you're describing it, it feels almost like game day.

It's like, you don't have time to second guess this. And if you can set up the parameters to be like, okay, once I start, I'm not in my head. And it sounds like doing it live meant that you were forced. And you didn't have the time to check in with the ego. Like, am I being cool? Am I on point mm-hmm like, you know, all that kind of thing.

You just be yourself. And I. It's incredible. And I, and the way you talk about it, it feels like, to me, almost like, uh, I, I got this image when I was diving into your work. I was thinking of like, your work is almost as if you tied a marker to your foot while you were dancing. And I thought, man drawing as like, you're moving while you're drawing.

Like not you, everybody, when you're drawing, you are moving and there's this moving component. And I also felt like it was kind of like, How the, the mind blowing thing, have you ever seen, like how vinyl is made? Mm-hmm , it's insane. It's a shape. It's a line. Yeah. It's like on a PE and, and that's what I felt like about your work.

Like your work feels like this is what that song looks like. This is what, this is a, this is a, this, the thing up behind you that feels like. A dance. Like I can see a dance on there and I know that music is such a big part of what you do. What is that? Why, why do you think that that relationship to music is such a huge part of your work?

There's

[00:20:52] Shantell Martin: lots of nice thoughts there. You know, the first thought I have on what you were just mentioning is yeah. Who are you when you're not in your head? And a way to not be in your head is to use the tool of music, is to use the tool of your body, is to use the tool of movement. And as you said, when we are moving throughout the world, we are dancing, we are drawing.

And, you know, recently I, I did this, um, project with the Boston ballet and I choreographed my first ballet. And that was really interesting. As someone that's just choreographed their first ballet. If I tell people that they say, oh, so you're a dancer. And I say no. Oh, so you are a choreographer. And I say, no, I'm an artist.

I'm a philosopher. Being an artist. Does that not give me the biggest freedom of creation to do whatever I want. So it will look like me, feel like me move like me, but imagine walking into a room for the incredibly talented. World renowned ballet dancers and saying, Hey, like I'm gonna choreograph a dance with you all.

I needed to find common language with them. So for the first couple of days, I actually did drawing workshops with them. So we were drawing with pens and then we were drawing without pens. And when we got to that moment of drawing without pens, they realized that drawing. Is dancing and dancing is drawing.

It's just that sometimes with drawing with a pen, you leave a line behind that others can see, but when you are drawing without a pen, you are leaving a line that we experience and that we don't see after that fact, but you are essentially dancing or moving throughout the world. And so I love that thought of even when I am drawing on a wall physically, and I'm doing something at large scale, I move in my body in a way that is most efficient and effective to get that line from one point to another.

And in many ways I feel like I'm dancing. I feel like that pen is dancing. I feel like there is a choreographed move. Of lines happening. And then there just happens to be a mural or a drawing left behind that. You can also see where I was at that time.

[00:23:08] Andy J. Pizza: Man. I just love that. I love what you said about this idea of like, when you're out of your head, who are you?

You're movement, you're a pulsing force, you know, as a being. And I think when you're in your head, it's almost like you're stopping the movement. You're like, wait, hold on. And it reminds me of. It it feel, it feels kind of like that Paul Klee quote, like we you've, I've heard you like buck up against just now.

You just did like, you know, I'm an artist, I'm a philosopher. Like I'm all of these things. Like I'm not the dot, I'm the line, I'm the thing that's going on. The walk, I'm the thing that's moving through all of those experiences and all of those identities and, and all those different things. And, uh, and it.

It feels like, it feels like as you went to go on this journey to find out who you are, it's as if you found out that who you are is the journey. It's the movement. It's the, it's the thing through all of the stuff and it's never static. And I've even heard you talk about, you know, working with the AI and the frustrations of that.

And I think the whole creative community is kind of like curious about the AI, but also frightened by it. But this notion of movement it gets at, I have a buddy who's a background designer. He was the original background designer for Adventure Time. And I asked him about like, how do you feel when people like rip you off or influence, or really influenced by you, you know, everything in between.

And he is like, And I think this applies to AI, they can only repeat what I've already done. They'll never be what I'm gonna be. And that gets at that you are the movement, you're the line through. Um, does that, do, does that make any sense? I guess.

[00:25:02] Shantell Martin: It totally makes sense. You know, we are the process and we are the space in between. And you know, we didn't, I didn't mention about the music there.

You know, recently I started to do music and I use music as a term cautiously because I know it comes with a lot of baggage and expectations. So perhaps I would say I started to create drawings, but I'm using my voice and the sound of keys or piano to create different forms of drawing and just like any creative output,

you need someone behind that. And it's quite similar to AI. I think we have this romanticized version of AI that it can almost think for itself and create for itself and be itself. But actually an AI is only a sum of what you feed it and what you put into it and what it deep learns. It can only spit out what you put in or a combination or derivatives or collages of those things.

It can't create new things or think new things, but for some reason, we've we like to put out there that theory that it can do. And as human beings, you know, we always want technology to evolve. And so we go along with this narrative that it can do way more things than it can, but when we really break it down, it's a sum of its parts.

It's a sum of its input. It's a sum of the intentions of the person driving it from behind the scenes.

[00:26:34] Andy J. Pizza: Yeah. I, I agree. And I love this idea of like who, you know, it doesn't have a being behind it and it reminds me of this notion. Speaking of philosophy, the a priori thing of like, you know, you come into the world and yes, you, you, you do in some ways for bad and good become a result of the inputs that go into you.

But the a priori thing says. You also came in with a point of view, like mm-hmm you came in with an observer within you. That's beyond the experience. And I think you're completely right. I think that is that's. That is the art. Mm-hmm

Sometimes with the sponsors on this show, I get people coming up to me in the streets being like, Hey man, do you really use Astropad? That's never happened. Some people do say, do you like, do you really like Astropad yes. The things I say on the show are true. We only work with sponsors. We like, and I only say things about 'em that, I mean, and some sponsors are the sponsors that are just such a good fit.

They are things that I use day in, day out Astropad is one of those I've been using Astropad for six years, some six or seven years. I don't know something like that. And they're back sponsoring the show. We couldn't be more thrilled to have them back because they're such a good fit. Astropad turns your iPad into a graphics tablet for your Mac, and now also for your PC.

So you get that full power of a computer, but on an iPad that you can draw on with your apple pencil, I'm a huge fan. Go check it out@astropad.com. Get a 30 day free trial and use promo code. P I Z Z A at checkout for 10% off your first year. We want PIZZA in all caps on the Astropad to get 10% off.

Shout out to Skillshare. One of our great sponsors. I was looking at this class modern meditation, because look, I'll be honest with you. Mo meditation, meditation, modern meditation. That's what he should have called the glass meditation. I've always resisted meditation. I'm ADHD, man. But, uh, recently I gave it a shot because I've heard so many people have like mystical, crazy trippy experiences, but through this health practice, so there's no downside and I'm like, all right.

I need some of that. So I started dipping my toes into meditation recently. And when I really got in the middle of it just started getting clarity and in touch with things that were going on with me that I didn't see before in the way that I do, when I have stepped like waist deep into the ocean. And I'm just in this sensory deprivation tank and this nature and waves are crashing on me. Every time I do that. I instantly just have this like calm and peace and I can hear like, oh, this is what's going beyond the chatter. There's something actually worth listening to, and I got that at the end of a meditation. So if you've resisted it. I maybe check this out. Modern meditation, discover your potential, power and purpose with Justin Michael Williams on skillshare.com/creative pep.

You get a free trial with that link. Um, go check it out.

Okay, last question. Uh, I just, as we're talking through all this, I'm thinking, you know, you came from such a unique background to do all the things that you did, like you said, you know, or I've heard you say people didn't see you doing what you've done. And I'm just curious if along the way of like using this art to excavate yourself and find out who you are, what do you think it is about you that made your story turn out so differently

than the people that were born into your circumstance?

[00:30:49] Shantell Martin: You know, everyone is on their own path and not to say one route is better than the other, or you know, that we're all on different journeys. I have a journey where I'm in a place where I shouldn't be because people don't expect me to be where I am.

You know, I'm from a family where no one finished high school. But I've been a scholar at MIT, an adjunct at NYU, a fellow at Columbia, I've choreographed my first ballet, you know, I've released a book, I've done a Ted talk. I've had a museum retrospective. I've had multiple museum solo shows. I've had gallery shows, et cetera, et cetera, et cetera.

I should not be here. I should not be here sitting, talking to you. Someone that comes from a position or a place where no one cared what I would do. No one imagined for me what I could do or my potential. And it's often something I think about because what makes me, me, why am I trying to find my way in life through this language of words and lines and drawing and connecting?

Why for me is something not enough? Why do I have to keep progressing and pushing and expanding and exploring? Why can't I just be satisfied with where I'm from and staying there?And I think ultimately I have a gift and that gift is to be open. That gift is to be playful. That gift is to be kind, that gift is to be creative.

That gift is to try and reach some of my full potential and share that with the world. And because of that gift, I have this driving force to do that and to explore that and to be that. And ultimately, I wanna share that. And so that's the driving force behind what I'm doing and perhaps some of that.

Because of the DNA I got from a man that I do not know, perhaps some of that is because I was born with a personality that was slightly defiant. Maybe it's because I was born into a family and into, uh, an area where no one looked like me, so I didn't have that pressure to fit in. So my place was always somewhere else.

There's so many factors. Perhaps why I am, where I am or why I've been able to do what I've been able to do. And the tough thing is is that for people like us is that it's never enough. You have to, it's never enough, but that is perhaps the blessing and the curse that keeps us creative and it keeps us pushing and it keeps us wanting to progress and see where we can actually really take all of this.

[00:33:36] Andy J. Pizza: I agree. And I haven't heard a lot about, you know, I've heard the artist type kind of being cast as the sensitive type or all kinds, I mean, the depressive type there's, these are kind of the stereotypes. I don't feel like I've heard as much about the artist, you know, nature. And I think there's a whole bunch of 'em, but I don't think one that doesn't get a lot of play that you hit at is the defiant disposition,

because it's almost like you said, okay, you see these sets of DNA and this place that I was born into, like, I know you're seeing two plus two equals four, but I'm gonna show you, it can be 15. Like I'm like there is that, there's something and that is the creative, there's a creative impulse there of like, you will not

know the end of this equation, just because you have the parts, I'm gonna be more than the sum of those parts. And that's, that is fascinating. I, I wanna be sensitive to your time. Uh, what, what's something that, um, is there something that you wanna tell people about that you're working on right now?

[00:34:42] Shantell Martin: so I'm working on the few things, you know, predominantly I'm working on just finding peace within myself and trying to do nothing, and actually doing nothing is extremely hard because nothing is everything.

And as a creative person, we always have this pressure to be doing something. And often doing nothing is the something that we should be doing. So I'm working very hard on that. On the another note I've been working on a, a project for a while called Shantell Sana where I've, uh, I'm creating a font or a typeface based, based on my handwriting.

And hopefully at some point this year, I will release Shantell Sans as, uh, an OFL, an open font license so that everyone can use it. And it's my gift to, to the world. And then there's probably a whole bunch of other things that I've, I've been working on, but most of them, uh, are directed at live performance and performing.

So keep an eye out for me because I'm gonna be performing more often and performing with my drawing or my music or live streaming. And that's something I'm really excited about at the moment.

[00:35:52] Andy J. Pizza: That sounds fantastic. And I will, uh, give a shout out to everything where people can find you, um, in the episode.

Uh, I, I just wanna, last thing I wanna say is I'm just, uh, really grateful to get to talk to you because I think, I feel like art is supposed to be about getting in touch with who you really are and trying to get rid of the mask and show up in that authentic way. And yet I feel like a lot. The art world, the design world, the illustration world.

A lot of that art gets used as a mask as to appear something different or, you know, posture yourself or whatever. And your spirit that comes through just talking to you and your work and everything that you do is just everything that I want in the creative world. So thank you so much for all the work that you do and for taking time for the show.

[00:36:45] Shantell Martin: And thank you for the work that you do. I'm excited to listen to some of your other shows and, and, um, at some point describe all the core things that are going on behind you, because I've enjoyed seeing your background as well. So thank

[00:36:57] Andy J. Pizza: you.

Yeah, I will. Thanks, Shantell.

[00:37:00] Shantell Martin: All right. Cheers.

[00:37:13] Andy J. Pizza: All right. Thank you, Shantell, for being on the show, Shantell is just such a whole person, and I appreciate that in the art world. And I love how much she's able to put herself into a line and, and everywhere, everything she touches it just emanates her spirit and her soul. And I think that's what we're after, as creators, go check out Shantell Martin on Instagram and, uh, her website is incredible.

Shantell martin.art. And she's just, I, I really, uh, aspire. I think that's one of my main aspirations is just to get how the, how I feel on the inside, out on the, outside, on my website, on. Canvas out into the world. I want them to be synonymous and there's so much stuff. I think we can learn about that from Shantell couple takeaways from this interview, the first one is the, the bug, treat yourself.

Number one, treat yourself like something to study like Shantell did in college. Treat yourself like the ultimate research project. I don't think you can be sure that you know yourself until you've done that or you continue to do that. Use your art to. Observe, who am I? Uh, number two is the synesthetic link.

The synesthesia. I love this idea of like, uh, I'm obsessed with that thing of how vinyls made like vinyl is the product of realizing that you could literally draw a three-dimensional line onto a piece of plastic, like vinyl. That is the song. And I think this there's this idea in my head that everything is one, and we're all fractured into this multitude.

And you could use that as a creative prompt of like, what would this drawing look like if, uh, it was a song and vice versa. I love number three is the drawing without a pen. Thought man, go draw something and then just draw it without the utensil and just feel how your body moves it. Can I, I think that for me, when I'm like really in the pocket of drawing my hand and my body and my posture, everything has a particular way of being, what is that?

And really focus on that just before your drawing or after your drawing to get a sense of it. I thought that was super cool. Number four, get outta your head. I love the idea of like, just making with no time to think. That's what Shantell got from doing live drawing. Like you just have to keep moving so that stuff was happening on the projection.

And what it caused her to do is to. Get the ego in the way of how she should be perceived and just put herself into the work. I did the same thing in my everyday daily drawing project. When I was doing a character every day, like I was making just so much stuff I didn't have. Eventually you break through a wall of like, all right, I can't.

posture. I just have to make something, anything. And you do that long enough and weird things happen yourself happens when you're not stuck in your head. And the last one is five. This determinism versus AI. Like what if we believe in determinism, this idea that you don't have a choice, how your life turns out, how fate turns out for you?

Because the statistics say that 98% of people. Are a product of their environment and of their DNA. Like what if we don't believe in free will and art and creativity, and that humans could do things that AI never will because most don't, and we've chalked that last 2% of people that defy the odds and defy the, the nature as an outlier, instead of seeing like, no, that outlier's actually exerting their will.

And I just think it's really whether that's true or not. It's fascinating. And it's inspiring to me, to be like, nobody can copy what I'm gonna do next. I don't even know what that thing is because how I work is I actually just start making lines. I just start making moves and I'm not even thinking about it and it's taking me wherever it wants to go.

I just found that super inspiring, found the whole thing. Inspiring. Thank you, Shantell. For taking the time.

Massive, thanks to our Patreon backers. You make making this podcast so easy. Take care of so much of the cost and we couldn't do it without you. We love you. We so appreciate you. If you're not in a place where you can support the show financially, don't we don't want your money. I don't want your last. To support the show.

We make this show to help you to, to support you, to, to encourage you to be your cheerleader. And, uh, if you still want to help out one thing you could do it doesn't cost you any money, cost you a couple minutes. You can rate and review the show on Apple Podcasts. That super helps. We appreciate everybody who does that and everybody who shares the show.

So thank you. We see you. We appreciate you. Thanks to Yoni Wolf and the band WHY? for our theme music. Thanks to Conner Jones of Pending Beautiful for editing the show. Massive, thanks to the rest of the Creative Pep Talk team, Ryan Appleton, Sophie Miller, Katie Chandler. Thank you for all the content and administrative and sponsorship assistance.

And thanks to everybody for listening until we speak again, stay pepped up.

# data[].attributes.attachment_link.title
376 - How Seeing Your Work Differently Than the World Does is a Super Power with Shantell Martin - CREATIVE PEP TALK

# data[].attributes.attachment_link.description
How did an artist whose primary medium is drawing, go on to collaborate with a legendary rapper like Kendrick Lamar, choreograph a ballet for the Boston Ballet and even being invited to give a TED talk? From this conversation, it seems the answer is to defy how people think about what you do.

# data[].attributes.body
Rock's joke about Justin Timberlake and white negroism (02:05)

# data[].attributes.attachment_link.title
Chris Rock - mtv 2003 awards opening (240p) [Censored]

# data[].attributes.body
What Happened to You?: conversation on Trauma, resilience and healing? (2022) - Bruce D. Perry, MD, Phd. & Oprah Winfrey

The body keeps the score: mind, brain and body in transformation of trauma

# data[].attributes.attachment_link.title
the self-fetishization of east-asia: koreaboos & weebs aren't the only problem

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Dieper maatschappelijk debat

Het basisidee van de voorstelling is dat jongeren lesgeven aan het volwassen publiek en terugspreken. De vijf jongeren, Haroun, Seppe, Siham, Isaac en Eliaz, vertellen over zichzelf en wat school met hen doet, maar ze doen vanuit hun kritiek ook twaalf voorstellen voor veranderingen in het onderwijs. Die voorstellen schreven ze ook op in een brief die ze aan de minister van onderwijs hebben overhandigd.

"Ja, de voorstelling heeft zeker potentie om echt iets te veranderen", meent Lara. "Dat is afhankelijk van hoe je ernaar luistert en of je het oppakt of niet.

Ik hoop dat er enorm veel interesse is, omdat ik denk dat we veel te weinig over onderwijs spreken. Wel over corona en het lerarentekort, maar laten we een keer op een ander niveau met elkaar praten.

Wat is eigenlijk dat soort van Bildungsideaal dat plaatsvindt op school? Waar zijn we jongeren voor aan het klaarstomen en wat is daarin belangrijk?

Dat diepere maatschappelijke debat wordt volgens mij veel te weinig publiekelijk gevoerd en leerkrachten worden ook bedolven door bureaucratie, management, vergaderingen, regeltjes, resultaten en eindtermen. Het is een harde job waar veel te weinig erkenning voor is.

Ik hoop dat deze voorstelling een soort tijdelijke ontsnapping kan zijn uit die hel die hen eigenlijk heel de tijd afhoudt van waar het echt om gaat: het relationeel uitwisselen over de wereld waarin we leven, onze identiteit en onze zoektocht naar betekenis.

De voorstelling kan ook een manier zijn voor collega's om weer andere gesprekken met elkaar te voeren. We hebben niet alleen met de jongeren gewerkt, maar parallel ook met het onderwijsveld gesproken en leerkrachten, pedagogen, directeurs en opvoeders geïnterviewd.

De pedagogen die we hebben gesproken krijgen op de universiteit ruimte voor onderzoek. Zij reizen naar Engeland en naar andere plekken om onderwijssystemen te onderzoeken en te beschrijven.

Maar een leerkracht in het secundair heeft gewoon nul tijd om geïnspireerd te raken en buiten zijn eigen straatje te kijken. Het is al moeilijk om je leerkrachtenbaan met een een gezinsleven te combineren.

Dat is denk ik heel slecht. Je holt mensen uit en krijgt oververmoeide leerkrachten en oververmoeide leerlingen die samen door die leerplannen moeten zwoegen. Het is een soort machine geworden waarvan je niet meer begrijpt waarom we dat hele circus hebben opgetuigd."

Tools krijgen om te veranderen

Lara: "Ik moet zeggen dat ik het heel zorgelijk vind als ik Ben Weyts hoor spreken. Het gaat allemaal over -resultaten en over 'onze Vlaamse leerlingen presteren niet meer op hetzelfde niveau'.

Het wordt een soort competitielijstje, maar je kan dat toch allemaal niet met elkaar vergelijken. We zijn door dat neoliberalisme en uitspraken van Ben Weyts over 'scholieren gaan de coronacrisis oplossen' naar een schoolsysteem aan het bewegen dat alleen nog maar op de arbeidsmarkt georiënteerd is.

Iemand, die niet in de voorstelling zit, zei het heel mooi: 'school was ooit een manier om je te bevrijden van arbeid. Het was een manier om kinderen juist niet te laten werken. Ze mochten leren en zich ontwikkelen. Je mocht mens worden'.

# data[].attributes.attachment_link.title
Interview theatermaker Lara Staal over Dissident - Re-story

# data[].attributes.attachment_link.description
De Nederlandse theatermaker Lara Staal maakt bij NTGent de voorstelling 'Dissident' met vijf jongeren die in het onderwijs bekendstaan als 'probleemgeval'. Hun blik houdt ons een spiegel voor. "Het fenomeen van jongeren die 's avonds op schoolpleintjes hangen heeft me altijd gefascineerd. Als je he

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Eerste en tweede generatie

Meest voorkomende migratieachtergrond

Leeftijdsopbouw

Migratieachtergrond per gemeente

Toon aandeel bevolking: Met migratieachtergrond Westerse migratieachtergrond Niet-westerse migratieachtergrond

Huishoudsamenstelling

Bronnen

Relevante links

# data[].attributes.attachment_link.title
Hoeveel mensen met een migratieachtergrond wonen in Nederland?

# data[].attributes.attachment_link.description
Aantal inwoners met een migratieachtergrond, per gemeente. Eerste en tweede generatie. Leeftijdsverdeling en herkomst van migranten in Nederland.

# data[].attributes.attachment_link.title
Kendrick Lamar - Glastonbury 2022 (Full Performance)

# data[].attributes.attachment_link.title
Being Black And Mixed-Race in China | Gen 跟 China

# data[].attributes.attachment_link.title
Is Billie Eilish Culturally Appropriating? | @Jouelzy

# data[].attributes.body
"White Negroes is a dispatch in awe of black creativity everywhere and an urgent call for our thoughtful consumption."

- White Negroes (Amazon description)

# data[].attributes.body
White Innocence (2016) - Gloria Wekker

White Negroes: When cornrows were in Vogue... and other thoughts on cultural

Appropriation

(2019) - Lauren Michele Jackson (only via Amazon)

Loud Black Girls: 20 Black Women Writers Ask: What's Next? (2021) - Yomi Adegoke

What a time to be alone: the Slumflower's guide to why you are already enough (2018) - Chidera Eggerue

When Chickenheads Come Home To Roost: A HipHop Feminist Breaks it Down (2000) - Joan Morgan

bell hooks selection
Belonging (2008)

All about love (2016)

The Will To Change: Men, Masculinity and love (2005)

# data[].attributes.headline
Blaccent & AAVE (African American Vernacular English)

# data[].attributes.subject
Blaccent & AAVE (African American Vernacular English)

# data[].attributes.attachment_link.title
The "Blaccent": Nonblack Creators' Key to Fame

# data[].attributes.attachment_link.title
What Is Blaccent And Why Do People Keep Using It?

# data[].attributes.headline
Black Women Representation in Visual Culture

# data[].attributes.subject
Black Women Representation in Visual Culture

# data[].attributes.attachment_link.title
why can't black women be the love interest?