# data[].attributes.body
I. PABALAT

II. PAMAGITANG PAHINA

# data[].attributes.body
I. LAKBAY SANAYSAY: "Infanta, Quezon"

II. LARAWANG SANAYSAY: "Pagboto tungo sa Pagbabago"

III. PANGKATANG GAWAIN:

A. PANUKALANG PROYEKTO

B. ADYENDA AT KATITIKAN

IV. POSISYONG PAPEL

V. BAHAGI NG PORTFOLIO

A. PROLOGO

B. EPILOGO

C. BIONOTE

# data[].attributes.body
12 STEM 1
CORTEZ, SOFIA A.

INTRODUKSYON

Isa sa mga pinakamagandang pasyalan na aking napuntahan kasama ang aking pamilya ay ang Infanta, Quezon. Ang Infanta ay isang bayan sa lalawigan ng Quezon dito sa Pilipinas.

KATAWAN

Ilang oras lamang ang byahe dito mula Maynila. Tamang-tama lang din ang saktong lamig ng klima dito kumpara sa siyudad. Bukod din sa beach, ang mga pagkain rito, partikular na ang napakasarap na seafoods nila ay nasa mura't abot kayang presyo lang. Hindi ito gaanong kilala sa mga tao kaya naman ay nananatili itong tagong paraiso. Ang bughaw na dagat, puting buhangin, preskong dala ng mga puno ng niyog, sinag ng araw at simoy ng kapayapaan ay hindi makakailang nakakapagpalimot sa magulong mundong meron ang isang tao kung mapapadpad man ito sa lugar ng Infanta.

WAKAS

Sa pagpunta ko sa beach na ito, natuklasan ko na mas masaya ang paglalakbay kung may mga kasama ka ring manlalakbay. Sa ganong paraan, ang mga alaala na iyong nakuha gamit ang iyong mata ay lubos na tatatak sa iyong isipan. Noong pumunta ako rito ay kasama ko nang buo ang aking pamilya, naaalala kong gumuhit pa ako noon ng gumamela malapit sa dalampasigan habang lumulubog ang araw dahil hindi ko mapigilang mamangha sa sobrang sarap ng aking nakikita. Ang sayang hawakan ng mga shells, laruin ang mga buhangin at lumangoy sa dagat kasama ang aking tatay. Tunay ngang isang dakilang manlilikha ang Diyos sa obra ng kanyang sining sa ating kalikasan. Ngayon, kahit pa alaala na lang ang mga iyon, lubos ko pa ring hindi malimot-limot ang sayang dulot ng aming paglalakbay. Maikili lang ang buhay kaya naman hangga't may panahon pa ay mainam na makapag-ipon at makapasyal ang isang tao kahit paminsan-minsan lang sa buhay.

# data[].attributes.body
Tagapanguna: Valerio, Cyriel
Katuwang: Matan, Glaiza T.
Miyembro:
1. Armea, Gian
2. Baustista, Joshtin
3. Fabros, Sean Patrick
4. Manaois, Brian Michael
5. Quebral, Al Sebastian
6. Cortez, Sofia
7. Cueto, Laurice
8. Gagalang, Thrisia Mae
9. Gatus, Juliana
10. Gollayan, Criscelle
11. Lambon, Francois Yvonne
12. Uy, Lenzzyraine

# data[].attributes.body
Mula sa "Kulayan Natin" Album ng bandang Munimuni.

Bakit ito ang naisip na istilo at disenyo ng pabalat (wallpaper)?

Ito ang aking napili dahil noon pa man ay mangha na ko sa obrang ito. Ito ay Album Cover ng paborito kong lokal na bandang "Munimuni". Naisip kong ito na lang ang aking pabalat dahil narerepresenta nito ang aking pamagat sa portfolio na "Sining ng mga Salita".

# data[].attributes.body
"Sining ng mga Salita" dahil ang mga isinulat ko rito sa portfoliong ito ay may parte ng aking pagkatao na buong puso at sipag kong isinulat sa pinakamasining na paraan na kaya ko.

# data[].attributes.body
https://docs.google.com/document/d/1KUBRTosynHNMIiq2DbSriK2asWZrs7X2B52U4_BeIc0/edit?usp=sharing

# data[].attributes.body
https://docs.google.com/document/d/1bolhxjCfshOwTbDUbZO4PGTZhDSrNwlMLWiptlUVYi0/edit?usp=sharing

# data[].attributes.body
Sa nalalapit na bagong taon, kasabay rin nito ang pagsapit ng Eleksyon. Ito ay mahalagang kaganapan para sa mga Pilipino dahil nakasalalay rito ang kinabukasan ng mamamayan sa buong bansa. Ngunit, may mga iilang tao pa rin na nagsasawalang-bahala at hindi pinag-iisipan ang kanilang mga boto. May iba rin na ginagamit ang eleksyon sa maling paraan, hindi lang sa botante kundi pati sa mga tatakbong kandidato.

# data[].attributes.body
Bakit nga ba nangyayari ang mga 'di kanais-nais na gawain na ito? At paano nga ba nakaaapekto ang isang simpleng boto sa isang bansa? Hindi na bago ang terminong "bobotante" sa masa. Sa aking nakalap na pananaliksik, masasabi kong hindi ito katanggap-tanggap na sabihin o ibato sa isang tao dahil maraming sirkumstansya na dapat isaalang-alang.

# data[].attributes.body
Kilala na na ang iba sa kanila ay biktima lang rin ng vote-buying (pagbebenta ng mga boto) at impluwensiya ng media. Bukod rito, ang desisyon ng mga tao ay nakabase sa salik ng kanilang edukasyon, relihiyon, pamilya, kultura, lipunan at lugar na kanilang kinabibilangan. Hinuhulma rin ng nakalipas politikal na sistema ang panahon ngayon. Kaya, tiyak na kung sino man ang iboboto ng mga tao ay siya ring sanhi ng iba't-ibang impluwensya na nasa paligid nito.

# data[].attributes.body
Gayunpaman, responsibilidad pa rin ng mamamayan na bumoto nang wasto, tama at buong talino sa demokratikong sistema dahil ito ay para sa kapakanan ng buong sambayanan. Hindi lang rin kabataan ang natatanging pag-asa ng bayan dahil naniniwala akong dapat na pati ang mga matatanda ay maging patas rin sa pagganap ng kanilang misyon na maging makabayan.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Hunyo 19.
Kaarawan ng ating idolo: Dr. Jose Rizal. Si Rizal na makata, manunulat, alagad ng sining, mangingibig, doktor, makabayan.

Si Gat Jose Rizal na ating pambansang bayani; isang taong eksepyonal sa lahat ng larangang kanyang ginusto at inibig. Henyong maituturing kumpara sa ordinaryong taong tulad natin. Sa edad niyang tatlumpu't-apat nang siya'y pumanaw ay hindi matatapos ang istorya ng kanyang buhay sa sobrang kulay nito. At ngayong ika-isandaan at limampung taon ng kanyang kapanganakan hindi maaaring hindi ito gunitain ng makabayang Pilipino at ng ating kasalukuyang pamahalaan.

Gugunitain ang kanyang pagiging ehemplo sa kabataan, ang pagkamartir, ang kanyang mga gawa, ang kanyang mga reporma, ideolohiya at ang kanyang kabayanihan.

Marami siyang pangaral na iniwan sa'tin at isa lamang sa daan-daang pangaral na ito ay ang malalim na: "Ang kabataan ang pag-asa ng Bayan".

Ang kabataan ang pag-asa ng bayan. Ito'y katotohanan walang duda. Dahil ang kabataan ang masusing nagmamatyag sa gawi ng nakatatanda, sila ang nagmamasid sa bawat kilos nang mas may gulang. Subalit, hindi ba may kasabihang: "Anumang ginagawa ng mga nakatatanda ay nagiging tama sa paningin ng mga bata".
Ano ba ang nakikita nating ginagawa ng nakatatanda sa atin?
Ano ba ang ginagawa ng mga may edad na nasa pwesto at tungkulin?
Kabi-kabila ang lantarang lumalabag sa batas, mahirap man o mayaman.
Nakakalungkot malaman na ang kabataang may magandang hangarin sa bayan ay lalamunin ng sistema.

Nasaan na ba ang kabataang binabanggit ni Gat Rizal? Nasaan na ba ang pag-asang kanyang hinahanap sa katauhan ng mga kabataang ito? Pansin mo ba ang pagbabago ng kabataan ngayon? Bakit marami sa kanila ngayon na ang sarili mismo nila ay hindi nila mahagilap? Hindi ba dapat sila ay higit na maasahan dahil sa madaliang solusyon sa bawat katanungan hatid ng bagong teknolohiya?

Masdan mo ang mga bata. Ang aral sa kanila makukuha.
Masdan mo ang kabataan.
Marami ang sa kanila'y pakalat-kalat sa mall at sa arcade kahit na ang dapat ay nasa loob sila ng klase at nag-aaral kaharap ang guro at pisara.
Marami ang sa kanila'y nasa bilyaran kahit na ang dapat ay nagsusulat ng kanilang aralin hawak ang pluma sa halip na tako.
Marami ang sa kanila'y nasa loob ng internet cafe o computer shop minamaster ang kung anu-anong video games sa halip na ang kanilang asignatura habang ang kanilang magulang halos dugo na ang ipawis sa paghahanap-buhay.

Masdan mo ang mga bata. Ang sagot ay 'yong makikita.
Masdan mo ang kabataan.
Makikita mo sa kanila na ang buhay ay simple lang; may okasyon man o wala ay wala silang sawa sa inuman.
Makikita mo sa kanila ang tunay na "pagrespeto" sa matatanda; wala silang pakialam at gagawin pa rin ang gusto kahit na halos umiyak na ang magulang sa pagsaway sa kanilang maling gawi. At kahit na ang simpleng pag-utos ng ina ay hindi alintana.
Makikita mo sa kanila ang pagpapahalaga sa tinatawag na "pag-ibig"; lantaran nila itong ipinapahayag sa murang edad at pagkuwa'y isinisisi sa gobyerno ang kahirapang naging dulot nang kapusukan.

Masdan mo ang mga bata. Ang buhay ay hawak nila.
Masdan mo ang kabataan.
Marami sa kanila ang hinahayaang malubog ang sarili sa iba't-ibang mga bisyo; hindi pa tapos ng kolehiyo pero napakahusay na humithit ng yosi.
Marami sa kanila ang hinahayaan ang sarili na magayuma at malason ang isip ng teknolohiya sa halip na ibaling ang sarili sa mas makabuluhang mga bagay.
Marami sa kanila ang maagang napapasok sa sindikato at napapariwara ang kapalaran; mga kabataang hanap ay basag-ulo at walang pakialam sa mga taong kanilang naagrabyado.

Sa hirap ng buhay, ang ibang mga kabataang may pagnanais na makapagtapos ng pag-aaral ay nahihinto, ayaw man nila itong gawin. Maagang sumasabak sa hamon ng buhay, naghahanap ng trabaho, nagbabanat ng buto. Trabahong maituturing na hindi naman sasapat sa lahat ng pangangailangan. Hindi ba nakakagagong isipin na kung sino pa ang kabataang may kapasidad na pag-aralin ng magulang ay sila pa ang madalas na magloko at walang interes na mag-aral! At ang mga kabataang gustong makapagtapos ng pag-aaral ay sila naman ang hindi nabibigyan ng magandang pagkakataon makatuntong ng kolehiyo!

Kaya't ipagbunyi natin ang mga kabataang hindi (pa) nagpapalason sa kinang ng kapangyarihan at hindi nalulunod sa komersyalismong hatid ng makabagong teknolohiya. Mga kabataang hindi nababahag ang buntot na labanan ang masamang epekto ng bisyo at droga, mga kabataang nagsusumikap makapagtapos ng pag-aaral sa kabila nang kahirapan sa buhay, mga kabataang may nakikita pang liwanag sa gitna nang madilim na kapaligiran, mga kabataang agresibo sa tunay na pagbabago, mga kabataang puno ng pangarap. Mga kabataang isinasapuso pa rin ang aral, habilin at ideolohiya ni Gat Jose Rizal. Pero kakaunti na lamang yata sila, ganunpaman sila pa rin ang maituturing na pag-asa ng bayan. Bakit? Wala naman tayong pagpipilian. Dahil ang matatanda'y kukupas, lilipas at patuloy na nilalamon ng nabubulok na sistema.

Bagong henerasyon. Bagong Pag-asa. Huwag kalimutan hangga't buhay ka (pa) may pag-asa.
Kabataan, sila ang pag-asa ng bayan.

# data[].attributes.attachment_link.description
Hunyo 19.Kaarawan ng ating idolo: Dr. Jose Rizal. Si Rizal na makata, manunulat, alagad ng sining, mangingibig, doktor, makabayan. Si Gat Jose Rizal na ating pambansang bayani; isang taong eksepyonal sa lahat ng larangang kanyang ginusto at inibig. Henyong maituturing kumpara sa ordinaryong taong tulad natin.

# data[].attributes.body
Sa buwan ng Mayo sa susunod na taon, maiging ang mga tao ay mapag-isipan na nang mabuti ngayon pa lang ang kanilang mga iboboto, lalo na sa pagkapresidenteng boto. Sana ay piliin nila ang kandidatong gumagawa ng kanyang trabaho, hindi kurap, at higit sa lahat ay hindi magnanakaw at makasarili. Isang bayanihan kung maituturing ang pangyayaring ito dahil dala nito ang ating mga buhay bukas. Kung ano man ang presyo ng bigas na bibilhin natin, kung tataas ba ang sweldo natin o kung traffic pa ba sa pagbabyahian nating highway tuwing umaga. Hindi dapat tayo magpadalos-dalos sa pagdedesisyon, bagkus, gamitin natin nang buo ang ating isip dahil ang isang boto ay malaki pa rin ang katumbas na pagbabago sa bansa.

# data[].attributes.headline
Dapat bang protektahan ang mapoot na salita (hate speech) sa ilalim ng malayang pananalita (freedom of speech)?

# data[].attributes.subject
Dapat bang protektahan ang mapoot na salita (hate speech) sa ilalim ng malayang pananalita (freedom of speech)?

# data[].attributes.body
Ang tao bilang mamamayan ng isang bansa ay may karapatang magsalita ng kung ano man ang gusto niyang ihayag mula sa kanyang saloobin sa kahit anong konteksto. Tinatawag itong "freedom of speech". Ito ay alinsunod na rin sa batas na kasama ito sa karapatang pantao. Ang Artikulo III ng Konstitusyon ay ang katipunan ng mga karapatang pangtao ng bawat mamamayan ng Pilipinas na itinalaga sa Konstitusyon. Ayon sa ikaapat na seksyon rito ay, "Hindi dapat magpatibay ng batas na nagbabawas sa kalayaan sa pananalita, pagpapahayag, o ng pamamahayagan, o sa karapatan ng mga taong-bayan na mapayapang magkatipon at magpetisyon sa pamahalaan upang ilahad ang kanilang mga karaingan.” Ngunit paano nga ba ang kung ang nakapaloob sa kalayaang ito ay mapoot na pananalita o paglalahad? Dapat ba itong atimin o kalayaan pa rin ba ang tawag rito?

Limitasyon, iyan ang kasangga ng malayang pananalita. Oo, nararapat na protektahan pa rin ang mapoot na salita depende sa kung ano ang ipinahahayag rito lalo na kung ito ay saloobin ng isang mamamayan dahil ito ay sakop pa rin ng freedom of speech ayon na rin sa batas. Subalit, kung ang saloobin na ito ay may halong pagsisinungaling, pananakot, pagbabanta o kahit anong may dulot ng panganib ay dito na mapapawalang-bisa ang freedom of speech. Kahahantungan ng sino mang lalabag nito ang krimen na gaya ng slander at libel, na sanhi ng mga salitang di makatotohanan na sumisira o yumuyurak sa dangal o puri ng kapwa tao.

Nararapat na protektahan ang hate speech dahil sa likas na sa tao, partikular na sa mga pilipino, ang manghusga. Ayon kay Virgilio G. Enriquez ng Sikolohiyang Pilipino (1985), ang karakter na ito ay nakuha ng mga pilipino sa standard ng mga bansang sumakop sa Pilipinas, lalo na sa mga kastila. Nakikita at nasasalamin ito noon magpahanggang ngayon na kahit sa kulay ng balat, sa tangkad, sa timbang o sa kasarian ng tao ay mapanghusga na ang karamihan sa mga pinoy. Kaya naman, parang wala ring bisa kung magiging labag sa batas ang hate speech dahil natural na na nanghuhusga ang mga tao sa bansa. Responsibilidad na lamang nito na maging maingat dulot ng kanyang pagsasalita.

Ang kalayaan ay kalayaan pero mas matimbang pa rin ang karapatan. Hindi lang hanggang sa batas ng freedom of speech natatapos ang bawat pagpapahayag. May mga mas mataas pa rin na maaaring kahantungan ang sinumang tataliwas rito. Kalayaan ng tao na magmura, manglait o manghusga at hanggang doon na lang iyon. Kung ito ay hahantong na sa pisikal na kapootan, saka na lamang mapapawalang bisa ang freedom of speech.

MGA SANGGUNIAN:

Kalayaan sa Pananalita (Freedom of Speech) o Krimen? | The Society of Honor: the Philippines (joeam.com)

Attorneys: First Amendment protects hate speech, not hate crimes (kwch.com)

Are Filipinos judgmental? 'IJuander' finds out | GMA News Online (gmanetwork.com)

Sikolohiyang Pilipino (Filipino Psychology): A legacy of Virgilio G. Enriquez

# data[].attributes.body
Rubriks Link: https://drive.google.com/file/d/1edbcMCAuiOMcqaeorfxuYTzr46nrqgR6/view?usp=drivesdk

# data[].attributes.attachment_link.description
Get access to files anywhere through secure cloud storage and file backup for your photos, videos, files and more with Google Drive.

# data[].attributes.body
PAGKAMALIKHAIN - 20 puntos
-Pabalat (Wallpaper)
-Pamagating Pahina
-Kabuuang Anyo

Masining, malikhain, at mapanghikayat sa mambabasa ang pabalat at pamagating pahina.

Maayos at kaaya-aya ang gawang presentasyon at pagpapaliwanag.

Tama ang mga bantas, baybay, at pagkabuo ng mga pangungusap.

PROLOGO - 20 puntos

Kumpleto ang inaasahang nilalaman at organisado.

Maayos ang pagbibigay introduksyon sa portfolio at mga gawain, at mapanghikayat.

Maiksi pero may dating.

Tama ang mga bantas, baybay, at pagkabuo ng mga pangungusap.

NILALAMAN - 20 puntos

Kumpleto ang mga bahagi at sulatin.

Organisado at may pagkasunod-sunod ang mga inaasahang bahagi at sulatin.

EPILOGO - 20 puntos

Kumpleto ang inaasahang nilalaman at organisado.

Maayos ang lalim ng repleksyon at kakayahang tayahin ang sarili, at mapanghikayat.

Maiksi pero may dating.

Tama ang mga bantas, baybay, at pagkabuo ng mga pangungusap.

BIONOTE - 20 puntos

Kumpleto ang inaasahang nilalaman (may larawan) at organisado.

Maayos ang pagbibigay impormasyon sa may akda na nasa ikatlong panauhan, at mapanghikayat.

Maiksi pero may dating.

KABUUAN - 100 puntos

# data[].attributes.body
LAKBAY SANAYSAY = 50 puntos

> Paki-access ang link gamit ang inyong neuvle account: https://isvle.neu.edu.ph/mod/forum/view.php?id=5838
o gamit ang inyong google drive: https://drive.google.com/file/d/1nGoMeR6W08oXba-bid4sL5kaKwR3km8k/view?usp=drivesdk

LARAWANG SANAYSAY = 60 puntos

> Paki-access ang link gamit ang inyong neuvle account: https://isvle.neu.edu.ph/mod/forum/view.php?id=5839
o gamit ang inyong google drive: https://drive.google.com/file/d/1pDKJ1s_qCOSM8wEOBgJFbaVCMGiIx0zA/view?usp=drivesdk

AGENDA AT KATITIKAN = 50 puntos

> Paki-access ang link gamit ang inyong neuvle account: https://isvle.neu.edu.ph/mod/forum/view.php?id=5843
o gamit ang inyong google drive: AGENDA- https://drive.google.com/file/d/1V_4XYUA2EHZ6UgdgIWZUt2q98jrdBm_b/view?usp=drivesdk, KATITIKAN- https://drive.google.com/file/d/1wQ5n0Od2ElTlEOM4xYayn3q-e4E3Oqny/view?usp=drivesdk

NOTA: HINDI KASAMA ANG SURING HAMBING

PANUKALANG PROYEKTO = 60 puntos

> Paki-access ang link gamit ang inyong neuvle account: https://isvle.neu.edu.ph/mod/forum/view.php?id=5842
o gamit ang inyong google drive: https://drive.google.com/file/d/1s2cI9XH28VJY4VTiTjJvEyK5vhip8rQz/view?usp=drivesdk

POSISYONG PAPEL = 50 puntos

> Paki-access ang link gamit ang inyong neuvle account: https://isvle.neu.edu.ph/mod/forum/view.php?id=5841
o gamit ang inyong google drive: https://drive.google.com/file/d/1FDecHWhlC2LAqv4o2sYJhEDbxQeKFobY/view?usp=drivesdk

# data[].attributes.body
Sa aking pagtatapos ng mga sulatin sa asignaturang ito, ang pinakanatutunan ko sa lahat ay huwag tamarin sa pagsulat ng mga nakaatas na gawain, dahil mahirap matambakan. Hindi rin kailangan na maging mabulaklak ang mga salita, kailangan lang na ito ay nasa punto at nasa tamang gramatika. Panghuli, natutunan ko na mas magiging mahusay kang manunulat kung masaya, pursigido, at may puso ka sa pagsulat.

Sa totoo lang, wala talaga akong puso sa pagsulat (sa pagpinta lang). Ngunit aaminin ko na medyo nahasa din ako na magsulat ngayon sa pilipinong asignatura. Palagay ko, maganda talaga ang kinalalabasan ng pagsulat kung may personal na pagbabahagi rito, dahil doon mas nakakaganang magsulat.

Nagpapasalamat ako sa Google translate na tumulong sa aking mabawasan ang hirap ko sa mga tagalog na salita, kahit na pilipino naman ako. Isang malaking pasasalamat rin para kay Binibining Llenaresas, sa pangangamusta samin ng mga kaklase ko lagi tuwing synchronous na klase. Salamat sa tyaga na iyong ibinibigay saming mga estudyante!

Sa pagbuo ko ng online portfoliong ito, lubos akong nagagalak dahil sa wakas ay natapos ko na ang mga gawain ko na nagsilbing koleksyon ko ng "sining ng mga salita". Sa pagsulat gaya ng pagpinta, hindi lahat ng likang sining ay kailangang maging perpekto, dahil ang nilalaman nito ang tunay na nagbibigay ng kulay at nagpapabuo rito bilang isang maganda't madiwang obra na ibinabahagi para sa mambabasa.