# data[].attributes.body
Dayenne Dekker
Julia van der Laan

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
In aflevering 2 van een drieluik over 'bewegen en leren' gaan we in op de 'Gezonde basisschool van de toekomst'. Dat is een onderzoeksproject waarin vier jaar lang leerlingen worden gevolgd in hun beweegpatroon en gezondheid: welke effecten zien we bij meer bewegen en gezonde voeding in het onderwijs?

Meer bewegen in de klas: dat kost tijd, het is gedoe, het levert niks op, het is niet de verantwoordelijkheid van de school, en het past niet binnen de schooluren. Al dit soort vooroordelen kwamen voorbij in het Kenniscafé Sport Live! over 'Bewegen en Leren' op 12 mei in Heerlen. Maar de wetenschap én praktijk bewijzen steeds meer het tegendeel. In artikel 1 vestigde onderzoeker Amika Singh van het project Smart!Moves de aandacht op onderzoek aan de VUMc naar de benodigde duur, frequentie en intensiteit van beweegvormen tijdens de lessen. In deze tweede aflevering komt Andrew Simons van de Gezonde Basisschool van de Toekomst aan het woord over de effecten van meer bewegen en gezonde voeding in de klas in Parkstad Limburg.

In dit drieluik gaan we in op de vier belangrijkste sprekers en de discussie rond hun thema. De artikelen worden steeds geïllustreerd met korte filmpjes met de sprekers en een videocompilatie van het kenniscafé, dat onderdeel was van de werkconferentie Optimaal Leren.

1. Amika Singh, projectleider onderzoekstraject SMART!MOVES, VUmc: Onderzoek naar benodigde duur, frequentie en intensiteit van beweegvormen tijdens de lessen

2. Andrew Simons, projectleider van 'De Gezonde Basisschool van de toekomst', Parkstad Limburg: Effecten van meer bewegen en gezonde voeding in de klas op o.a. beweegpatroon en gezondheid.

3. Jerome Gijselaers en Inge van der Wurff, Open Universiteit Heerlen, Voeding en slaap belangrijke aanvullingen op bewegen.

Schooldag langer maken en tonen van lef de oplossing?

Is de tijd te kort om extra beweging in de klas aan het programma toe te voegen? Denk het om: je kunt ook de schooldag verlengen en daardoor elke dag een uur voor sport en bewegen creëren. Zo doen ze het op de Gezonde School van de Toekomst in Parkstad tenminste...

Daarover vertelt Andrew Simons, projectleider van 'De Gezonde Basisschool van de toekomst' tijdens het kenniscafé.

Doel van dit project is te onderzoeken of kinderen een betere fysieke, emotionele en intellectuele groei doormaken als ze op de basisschool een dagritme aangeboden krijgen met voldoende onderwijstijd, sport, bewegen, spelen en aandacht voor gezonde voeding. Ook wordt onderzocht of kinderen en ouders hierdoor meer rust en minder stress ervaren en of dit bijdraagt aan een betere kwaliteit van leven. Naast deze mogelijke voordelen voor het kind wordt gekeken naar de maatschappelijke en economische voordelen op zowel de middellange als de lange termijn.

Het voor Limburg en Nederland unieke programma is een initiatief van de Onderwijsstichting Movare, de GGD Zuid Limburg, Universiteit Maastricht, Maastricht Universitair Medisch Centrum, kinderopvangorganisaties en peuterspeelzalen, in nauwe samenwerking met vele private en maatschappelijke organisaties. Aanleiding voor het project is de duidelijk slechtere gezondheidstoestand van de bevolking in Parkstad, een samenwerkingsverband van de gemeenten Heerlen, Kerkrade, Landgraaf, Brunssum, Nuth, Voerendaal, Simpelveld en Onderbanken. Tijdens het kenniscafé kwam dit nog expliciet aan de orde: het openingsartikel van De Limburger die dag was 'Aantal Limburgers met overgewicht gegroeid'.

Half uur extra bewegen

Kinderen op de interventie-scholen bewegen dagelijks een half uur extra, buiten de lessen lichamelijke opvoeding en eventuele beweging die leerkrachten toch al in de klas doen. Doordat een flink cohort (= onderzoeksgroep) leerlingen vier jaar gevolgd kan worden, hopen de onderzoekers effecten te zien op o.a. beweegpatroon en gezondheid.

Na de 0-meting bij de start van het project eind 2015, is voorjaar 2017 de 1-meting gedaan. De resultaten worden vlak na de zomer 2017 verwacht. De onderzoekers denken niet dat er nu al duidelijke effecten te zien zijn. Wel kwamen er al snel signalen dat er minder ruzies waren, dat kinderen beter in hun vel zaten en met een betere 'leerstand' de middag in gingen.

Andrew Simons gelooft in de kracht van de duurzaamheid van het project. Hij heeft al vele kortlopende projecten zien mislukken. Hij wil verder komen dan alleen speldenprikjes, ook vanuit beleid. Zijn droom is leefpatronen te zien veranderen naar het maken van gezonde keuzes. Hij wil kinderen de kans geven om keuzes te maken en daarover na te denken.

Wie betaalt de rekening?

Wie zijn de belangrijkste stakeholders bij zo'n aanpak, luidt een vraag uit de zaal. "Het begint bij de leerkrachten en ouders", betoogt Simons. "Die hebben primair contact met de kinderen. Maar om te faciliteren in de juiste randvoorwaarden, heb je bijvoorbeeld ook beleidsmakers nodig", vervolgt hij. Als voorbeeld noemt hij het beschikbaar stellen van sportlokalen door gemeenten.

Als je als gemeente bewegen belangrijk vindt, stel dan ook sportlokalen beschikbaar

"Als je als gemeente bewegen belangrijk vindt, stel dan ook sportlokalen beschikbaar als een school meer dan het standaard aantal lessen wil aanbieden, in plaats van ze de rekening te presenteren. Laat dat geen drempel zijn voor voldoende en goed beweegaanbod!"

De aanwezige gemeenten Venlo, Roermond en Maastricht gaven aan al het mogelijke te doen om hieraan tegemoet te komen. Waarbij de gemeente Roermond de nuance maakt dat zij als gemeente niet verantwoordelijk zijn voor de scholen, maar wel voor de gezondheid van hun burgers. Vaak is er intern ook discussie tussen ambtenaren sport en gezondheid enerzijds en ambtenaren onderwijs en ruimtelijke ordening en financiën anderzijds.

Bewijsvoering steeds belangrijker

Simons wijst op het belang van bewijsvoering: "de minister van Onderwijs is samen met een delegatie van het ministerie van VWS op bezoek geweest. Zij vinden het een schitterend project, maar van eventuele rijksinvesteringen kan wat hen betreft pas sprake zijn als aangetoond is dat de aanpak werkt."

Onderzoeker Jerome Gijselaers (OU Heerlen) vindt dit op zich logisch, maar hij bepleit ook het volgende: "Waar kijken we naar? Alleen naar effecten op leerprestaties of ook naar gezondheidswaarden en samenwerkingswaarden? Dat moet meer gebeuren!"

'Kinderen corrigeren hun ouders op ongezond gedrag'

In de discussie met de zaal gaat het onder andere over gezonde traktaties. Ouders/kinderen die hier het goede voorbeeld in geven, worden soms uitgelachen. Sommige leerkrachten geven aan dat zij in nieuwsbrieven ouders oproepen om gezond te trakteren. Maar als dit niet gebeurt, volgen meestal geen consequenties, hoe lastig dit ook is. Er wordt dus vaak wel A gezegd, maar B gedaan. Onderzoeker Amika Singh van VUmc: "Het werkt alleen als het een regel is, en als deze ook gehandhaafd wordt."

Andrew Simons geeft aan: "Scholen moeten duidelijk aangeven wat ze willen. Na bijna twee jaar 'Gezonde basisschool van de toekomst' corrigeren kinderen hun ouders op ongezond gedrag! Dat is de grootste winst." Singh vult aan: "Over tien jaar hebben we deze discussie niet meer. We gaan een generatie opvoeden waar dit anders gaat lopen. Wij zijn de pioniers,"

Een leerkracht van een basisschool vraagt zich verwonderd af waar de deelnemende scholen de uren vandaan halen voor de extra beweging onder schooltijd? Simons: "We hebben de schooldag langer gemaakt. Want je kunt niet steeds in vijf en een half uur lesdag steeds meer activiteiten proppen. Als je echt iets wil doen, moet je de schooldag verlengen." Neveneffect kan zijn dat de arbeidsdeelname groter wordt, omdat ouders langer kunnen werken voordat hun kind van school komt. Ook dat wordt onderzocht.

Op de slotvraag van presentatrice Hester Macrander aan de zaal wat men nodig heeft om het voorbeeld van de gezonde-schoolaanpak te volgen, luidt het eenduidige antwoord vooral: lef!

Lees meer

Bekijk ook de videocompilatie en interviews met sprekers in deze afspeellijst op YouTube.

# data[].attributes.attachment_link.title
Bewegen & Leren (deel 2): 'Gezonde basisschool van de toekomst' | Allesoversport.nl

# data[].attributes.attachment_link.description
In aflevering 2 van een drieluik over 'bewegen en leren' gaan we in op de 'Gezonde basisschool van de toekomst'. Dat is een onderzoeksproject waarin vier jaar lang leerlingen worden gevolgd in hun beweegpatroon en gezondheid: welke effecten zien we bij meer bewegen en gezonde voeding in het onderwijs?

# data[].attributes.body
Julia van der Laan en Dayenne Dekker

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Blijf warm

Als je een warme trui aantrekt op koude dagen, dan kan je de verwarming wat lager zetten - of uit.

Laat de zon lekker schijnen

Als de zon schijnt, dan kan het licht vaak uit. Niet alleen is natuurlijk licht prettiger voor je ogen, het geeft ook gratis groene energie!

Slaapstand

Als je je computer even niet gebruikt, dan kan je deze automatisch in slaapstand laten gaan na 15 minuten. Hiermee verbruikt je computer veel minder energie en kan je toch weer snel weer aan het werk. Medewerkers van de universiteit vinden meer informatie over het instellen van deze slaapstand op de computer en andere tips om energie te besparen via de duurzame IT-tips op intranet.

Zet uit

Je bespaart de meeste energie door elektrische apparaten uit te zetten. Aan het eind van de dag, of wanneer je je werkruimte verlaat, zet je alle computers, schermen en projectoren uit. Ook de standby-modus verbruikt energie, dus het is belangrijk om na werktijd en in het weekend alles echt uit te schakelen.

Met kleine aanpassingen in je dagelijkse gewoontes profiteert niet alleen het milieu, maar verbeter je ook je eigen gezondheid en kwaliteit van leven.

Groen reizen

Nederland, fietsland! Fietsen is een snelle en makkelijke manier van reizen. Het is de perfecte manier van groen reizen, naast lopen natuurlijk, want je CO ₂-uitstoot is nul. Fit blijven en duurzaam zijn, gaan hier super simpel samen. Als fietsen geen optie is dan is het openbaar vervoer het duurzaamste alternatief, in ieder geval veel milieuvriendelijker dan je eigen auto gebruiken. En vliegen is al helemaal niet handig. Moet je tóch de trien, auto of lucht in? Compenseer dan je reis met een compensatiedienst. Al is voorkomen natuurlijk altijd beter dan genezen.

Je bent wat je eet

Kiezen voor duurzaam eten is makkelijker dan je denkt. Voor lokaal geteelde groente en fruit kan je wekelijks bij de Green Office terecht voor een Groentetas. Lekker makkelijk, want de recepten zitten er al bij!

# data[].attributes.attachment_link.description
Als je een warme trui aantrekt op koude dagen, dan kan je de verwarming wat lager zetten - of uit. Als de zon schijnt, dan kan het licht vaak uit. Niet alleen is natuurlijk licht prettiger voor je ogen, het geeft ook gratis groene energie!

# data[].attributes.body
Ik vraag me iets af. HIj heeft het over de natuurlijke oorsprong van organsimen. Leefden het roodborstje en de zeehond in Nederland dan al in dit gebied voor de ijstijd?

# data[].attributes.headline
Bag it (docu over wegwerp plastic en het effect van plastic op de wereld)

# data[].attributes.subject
Bag it (docu over wegwerp plastic en het effect van plastic op de wereld)

# data[].attributes.body
Dit is leuk als aanvulling van mijn presentatie. Hierop is mijn presentatie gebaseerd

# data[].attributes.attachment_link.description
Part 1 of 'Bag it' where the 'ordinary' American Jeb Berrier ('I'm not a tree hugger') researches the use of plastic.

# data[].attributes.body
Downloaden en film start vanaf 11 minuten.

# data[].attributes.headline
Is een langere schooldag een zegen of een zonde?

# data[].attributes.subject
Is een langere schooldag een zegen of een zonde?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Hoe lang mag je per dag zitten

Volgens Sielhorst is het een kwestie van tijd voordat er een norm komt van de wereldgezondheidsorganisatie WHO: "Mensen moeten niet meer dan 30 minuten tot een uur onafgebroken zitten. Vier uur per werkdag zitten is ongezond. Dat betekent niet dat je de hele dag continu moet bewegen of rennen. Het gaat er om dat je zitten afwisselt met staan. En staan weer afwisselt met bewegen. Mensen met kantoorbanen moeten proberen om niet meer dan een half uur achter elkaar in een stoel te zitten."

Waarom is zitten slecht voor je

"Als je op een stoel zit gaat je lichaam in een 'shut down-mode'", zegt Sielhorst: "Allerlei lichaamsfuncties worden overgenomen door een stoel die lekker zit. Dat lijkt goed en gezond. Maar je kunt dan wel allerlei chronische klachten ontwikkelen, zoals diabetes, hart- en vaatziekten en obesitas", waarschuwt de gezondheidseconoom.

Wat moet je doen als je nu op weg bent naar je werk om weer acht uur achter je computer te zitten

"Het is lastig. Want je moet de cultuur veranderen. Onze samenleving is gericht op zitten. Als je ergens binnenkomt, is het het eerste dat je hoort: ga, lekker zitten. Zitten hoort zo bij onze samenleving, dat we zelfs sport associëren met zitten." 'Je zit op voetbal', haalt Sielhorst aan als voorbeeld: "Om dit te veranderen moet je op de werkplek van mensen beginnen. Je moet je personeel, je collega's, er bewust van maken dat zitten slecht is voor hun gezondheid."

Wat kun je doen

"Er zijn al leveranciers van kantoorartikelen die op deze nieuwe trend inspelen. Zo heb je al zogenoemde oxidesks, speciale bureaus met een twist. Het is namelijk een zitfiets met een tableau waarop je je laptop kunt zetten. Zo kun je doorwerken terwijl je ook nog eens actief bezig bent. Er zijn een paar bedrijven die hier al intensief mee bezig zijn. Maar de meeste bedrijven zijn nog lang niet zo ver. Veel organisaties willen nog steeds traditionele bureaus", zegt Sielhorst

Gouden tip

"Maak een post-it en zet daarop dat je telkens na 30 minuten opstaat van je stoel en even een rondje loopt. Plak dat briefje op een goed zichtbare plek, bijvoorbeeld op je computerscherm, stelt de gezondheidseconoom voor. Je zorgt zo zelf voor een 'trigger' die je gewone patroon doorbreekt. Zorg er voor dat je bewust bent dat zitten slecht is en maak ook je collega's enthousiast om minder lang achter elkaar te zitten."

Te lang zitten is slecht voor je gezondheid.

'Als je weet dat asbest slecht is, dan gebruik je het niet meer. Als je weet dat lang zitten ongezond is, dan moet je dat ook veranderen'. Gezondheidseconoom Sielhorst pleit voor een cultuurverandering.

# data[].attributes.attachment_link.title
'Mensen moeten niet meer dan vier uur per dag zitten'

# data[].attributes.attachment_link.description
Volgens Sielhorst is het een kwestie van tijd voordat er een norm komt van de wereldgezondheidsorganisatie WHO: "Mensen moeten niet meer dan 30 minuten tot een uur onafgebroken zitten. Vier uur per werkdag zitten is ongezond. Dat betekent niet dat je de hele dag continu moet bewegen of rennen.

# data[].attributes.headline
Moet de overheid het rokers moeilijker maken?

# data[].attributes.subject
Moet de overheid het rokers moeilijker maken?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Het normaal gesproken compassievolle Nederland moet zich schamen dat het rokers zo aan hun lot overlaat, aldus de briefschrijvers. Het pesten, belasten, reguleren en paternaliseren van rokers is geen bemoeizuchtige vrijheidsaantasting, maar getuigt juist van een vriendelijke hulpvaardigheid richting zielige naieve rokers die door de propaganda van de boosaardige tabaksindustrie verleid zijn tot een zondig leven als roker.

Zo lust ik er nog wel een paar. Zo geloofden de slavendrijvers in het zuiden van de VS in de negentiende eeuw ook dat de slavernij goed was voor hun slaven, omdat ze niet voor zichzelf konden zorgen.

Als ik de vrijheid van rokers om te mogen roken verdedig, dan nemen mensen vaak aan dat ik vast en zeker zelf ook wel zo'n vieze paffer ben. Alsof het vanzelfsprekend is dat je politieke mening gekoppeld is aan je persoonlijke belang. Het is al erg genoeg dat principes in de politiek vervangen zijn door een koehandel in particuliere belangen, en dat de burger dat volstrekt normaal vindt.

Voor ons zelfbeeld als vrije individuen is het belangrijk om de illusie te behouden dat we vrij zijn. Dat doen we door antirookmaatregelen niet te presenteren als een aantasting van de individuele vrijheid, maar als een bescherming van die vrijheid; door te verkondigen dat wetenschappelijk bewezen is dat meeroken schadelijk is voor de gezondheid. Daarmee verandert het verbieden van roken van een vrijheidsaantasting in een vrijheidsbescherming.

De conclusie dat meeroken ongezond zou zijn, is onzin. De dosis rook die zelfs een regelmatige meeroker binnenkrijgt is verwaarloosbaar klein: ongeveer eenduizendste van de dosis rook die een roker inhaleert.

De meeste meerookonderzoeken vinden dan ook geen verband tussen meeroken en ziekte. De onderzoeken die dat wel constateren, zijn methodologisch ongeldig volgens gebruikelijke wetenschappelijke normen. Zo vraagt men niet-rokers of ze vaak in de rook van anderen zaten 30 à 40 jaar geleden. Dan blijkt wonderlijk genoeg dat mensen die nu lijden aan longkanker gemiddeld net iets vaker ja zeggen dan mensen die geen longkanker hebben. Na wat gegoochel met de getallen, rolt er uit dat 200 mensen per jaar longkanker krijgen door meeroken.

Het verbod op roken in de horeca was zogenaamd nodig om werknemers te beschermen tegen de rook van klanten. Dat dat niet de echte reden was, blijkt uit het feit dat de antirokers boos zijn op de rechterlijke uitspraak dat roken in kleine cafés zonder personeel is toegestaan. Rokende klanten blijven blijkbaar slecht, zelfs als er geen personeel is dat daar last van heeft.

Een ander argument om roken te verbieden is dat rokers de rest van de samenleving op kosten zouden jagen door de toegenomen kosten van gezondheidszorg. Maar als rokers gemiddeld een aantal jaren eerder doodgaan dan besparen ze de samenleving juist die jaren AOW- en zorgkosten. En al zouden rokers tot meer kosten leiden, de enorme inkomsten door sigarettenaccijnzen maken dat waarschijnlijk meer dan goed.

Misschien ligt het ware motief van de antirokers in de toenemende intolerantie tegen mensen die anders doen of anders denken. En in de paternalistische obsessie van de overheid om erop toe te zien dat iedereen gezond leeft.

Het reguleren, belasten en verbieden van roken is een onterechte aantasting van de individuele keuzevrijheid. Om zelf vrij te kunnen zijn, moeten we ook de vrijheid van anderen, die andere gezondheidskeuzes maken dan wijzelf, respecteren. Anders is vrijheid een hol en hypocriet begrip.

Elke aantasting van onze vrijheid leidt tot willekeur en onderdrukking van minderheden. Niemand wil zijn eigen vrijheid inperken; het is altijd de vrijheid van anderen die beperkt moet worden.

Alcohol en wiet zijn toegestaan, heroïne en lsd zijn verboden. Niet omdat alcohol minder ongezond is dan die andere drugs, maar omdat alcohol de drug van de meerderheid is en de meerderheid heeft in een democratie het meest te vertellen. De vrijheid om te mogen roken wordt beknot, niet omdat mensen echt zoveel last hebben van die rook, maar omdat rokers steeds meer in de minderheid zijn en dus een gemakkelijke prooi vormen.

De overheid zou hooguit het roken mogen reguleren in openbare gebouwen. Wat mensen thuis doen, is aan hen. Of roken is toegestaan in cafés, bedrijven, verenigingen enzovoort is een particuliere zaak waar de overheid zich niet mee hoort te bemoeien. Dat is tientallen jaren prima gegaan, en er is geen enkele reden dat dat nu niet meer zou kunnen.

De moderne mens is volgens drugsonderzoeker Peter Cohen een heksenjager. En onze strijd tegen rokers is een moderne inquisitie.

# data[].attributes.attachment_link.description
'Roker wordt aan zijn lot overgelaten', kopte deze krant vorige maand. In een ingezonden brief aan het medische tijdschrift The Lancet klaagden vijftien wetenschappers over het te zwakke antirookbeleid van Nederland. Ze vinden de wetgeving tegen roken onvoldoende streng en spreken schande over de verlaging van de subsidie aan antirookstichting Stivoro en het verdwijnen van antirooktherapie uit het basispakket.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Schadelijke stoffen in verzorgingsproducten

Tijd om ook eens kritisch te kijken naar je verzorgingsproducten, oftwel alles wat je op je huid en haar smeert. Make-up, gezichtscrèmes, zonnebrandcrème, deodorants, bodylotion, nagellak, shampoo... De gemiddelde vrouw smeert dagelijks wat af. Maar wist je dat deze producten vaak veel belastende stoffen bevatten? En dit betekent dat die dure 'verzorgende' crème misschien op lange termijn wel meer kwaad dan goed doet? Hierbij alle info over schadelijke stoffen in verzorgingsproducten.

Meer lezen? Rimpels: het zijn je genen niet is ook een aanrader!

Jouw grootste orgaan

Je huid is je grootste en ook nog eens een van de belangrijkste organen van ons lichaam. Via de huid maken we aan, de huid regelt mede onze lichaamstemperatuur, ondersteunt de natuurlijke reiniging en beschermt ons tegen invloeden van buitenaf. Je huid onnodig belasten met toxische stoffen zorgt voor verstoring van deze processen.

Huidproblemen zijn hiervan nog maar het begin. Wist je dat veel stoffen in verzorgingsproducten ook je hormoonhuishouding kunnen verstoren met alle gevolgen van dien? Je bent dus niet alleen wat je eet, maar ook wat je smeert!

Keep your food, skin and thoughts clean.

Schadelijke stoffen in verzorgingsproducten

Ik zet een aantal van de meest voorkomende schadelijke stoffen op een rij, zodat je weet waar je op moet letten.

Minerale oliën

Minerale oliën leggen een beschermlaag op de huid. Hierdoor sluiten ze de huid af waardoor afvalstoffen zich ophopen en de huid minder goed kan ademen. Bovendien doen deze oliën nul komma nul aan huidverbetering. De 'zachtmakende' werking is bovendien verslavend. Bekend met de zogenaamde Labello-verslaving?

Minerale olie is een verzamelnaam voor cosmetische ingrediënten die ontstaan tijdens de verwerking van aardolie. Zo krijg je paraffine en petroleum jelly (beter bekend als Vaseline).
Op het etiket: paraffube, vaseline, liquid paraffin, liquid petrolatum, parafin oil, paraffinum liquidum, petrolatum liquid, petroleum oil, white mineral oil en white oil
Parabenen

Dit synthetische conserveringsmiddel heeft eigenlijk maar 1 doel: de producten langer houdbaar maken. Juist fijn toch? Parabenen kunnen echter een verstoring veroorzaken in je hormonen. Hormoonverstorende stoffen gooien je hormoonhuishouding in de war, waardoor je juist meer last krijgt van pukkeltjes.

Studies hebben ook aangetoond dat methylparabenen een snellere huidveroudering en DNA-schade kunnen veroorzaken. And last but not least. Parabenen worden ook vaak in verband gebracht met het ontstaan van borstkanker. Onderzoeken hiernaar zijn nog steeds gaande.
Op het etiket: methylparabenen, ethylparabenen, bethylparabenen, propylparaben,butylparaben,BHA, BHT
Sulfaten

Sulfaten vind je naast verzorgingsproducten ook vaak terug in schoonmaakmiddelen. En met een reden. Dit reinigingsmiddel zorgt simpel gezegd voor het schuimende effect van jouw facewash of shampoo.

Sodium lauryl sulfate vind je vaak nog terug in goedkope shampoos. In de meeste producten is SLS vervangen door sodium laureth sulfate. De mildere ontvettende en schuimvormende werking van SLES zou minder irritatie veroorzaken op de huid.
Op het etiket: sodium lauryl sulfate, SLS, sodium laureth sulfate, SLES, natriumlaurylethersulfaat
Aluminium

Aluminium vind je met name in reguliere deodorants. Maar ook als hardende stof in nagellak. Aluminium (of een afgeleide ervan) wordt geabsorbeerd door de huid en zorgt er voor dat poriën zich sluiten, zodat je niet kunt zweten. Het knijpt dus als het ware de zweetklieren dicht. Handig zou je zeggen. Ware het niet dat deze toxische stof dus opgenomen wordt door de huid. Aluminium wordt in verband gebracht met borstkanker en Alzheimer.
Op het etiket: aluminium chlorohydraat, aluminiumoxide, aluminium
Kunstmatige parfums

In crèmes en lotions wordt vaak parfum gebruikt. Logisch ook, een lekkere geur is aantrekkelijk. Deze kunstmatige parfums zijn echter behoorlijk irriterend voor de huid. Gevolg? De geïrriteerde huid is vatbaarder voor invloeden van buitenaf en staat bovendien het natuurlijke reinigingsproces van de huid in de weg.
Op het etiket: parfum, fragrance, perfume
Ftalaten

Deze synthetische stoffen, ook wel bekend als weekmakers zorgen ervoor dat verzorgingsproducten langer blijven zitten. Ze zijn hormoonverstorend, veroorzaken onvruchtbaarheid, zijn mogelijk kankerverwekkend en kunnen astma en allergie veroorzaken.

Ze worden gebruikt in synthetische parfums en worden veelal niet vermeld op de verpakking. Naast cosmetica vind je deze stoffen ook in waterflesjes, nagellak, haarspray, plastic verpakkingen en kleding. In speelgoed zijn weekmakers inmiddels verboden.
Op het etiket: ftalaten, DEH, DHEP, DINP, DEHA, BBP
Health is wealth!
Heb jij al een grote schoonmaak gehouden in je badkamerkastjes? Laat het ons weten in de comments!
Liefs Mirjam

Volgen jullie Eat.Pure.Love al op social media? Het lijkt ons leuk om jullie daar ook te zien!
Facebook | Instagram | Twitter | Pinterest | YouTube | Bloglovin'

# data[].attributes.attachment_link.title
Mijd deze schadelijke stoffen in verzorgingsproducten zoveel mogelijk | Eat.Pure.Love

# data[].attributes.attachment_link.description
Tijd om ook eens kritisch te kijken naar je verzorgingsproducten, oftwel alles wat je op je huid en haar smeert. Make-up, gezichtscrèmes, zonnebrandcrème, deodorants, bodylotion, nagellak, shampoo... De gemiddelde vrouw smeert dagelijks wat af. Maar wist je dat deze producten vaak veel belastende stoffen bevatten?

# data[].attributes.headline
Onderzoekend leren begint bij verwondering

# data[].attributes.subject
Onderzoekend leren begint bij verwondering

# data[].attributes.attachment_link.description
Uit recent onderzoek in Vlaanderen blijkt dat: Meer dan 80% van de leerlingen en leerkrachten wel eens vermoeid zijn in de klas; Meer dan de helft heeft wel eens hoofdpijn in de klas.

# data[].attributes.attachment_link.description
Met alles wat we doen produceren we afval en die berg wordt groter en groter. Wat is de ecologische voetafdruk van jullie klas? En hoe zit dat thuis? Binnen dit thema leren leerlingen hoe ze door een meer duurzame leefstijl zelf bij kunnen dragen aan een beter milieu en een schone toekomst voor iedereen.

# data[].attributes.attachment_link.title
Wat is duurzaamheid? | achtergrond duurzaamheid

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
dr. Patricia Dankers

Patricia Dankers promoveerde maar liefst twee keer, één keer in de chemie en één keer in de medische wetenschappen. Een fantastische combinatie, want met haar kennis van de chemie kan ze de medische wereld helpen door bloedvaten, hartkleppen en wie weet nog meer in de toekomst chemisch na te maken!

# data[].attributes.attachment_link.title
Hoe kan plastic jouw leven redden? | Universiteit van Nederland

# data[].attributes.attachment_link.description
Patricia Dankers promoveerde maar liefst twee keer, één keer in de chemie en één keer in de medische wetenschappen. Een fantastische combinatie, want met haar kennis van de chemie kan ze de medische wereld helpen door bloedvaten, hartkleppen en wie weet nog meer in de toekomst chemisch na te maken!

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Prof. dr. ir. David Smeulders

Het merendeel van ons energiegebruik is niet elektriciteit, maar warmte. David Smeulders is hoogleraar Energie Technologie (TU Eindhoven) en zoekt naar de beste manier om warmte op te slaan. En geloof ons, daarbij is geen materiaal hem te gek!

# data[].attributes.attachment_link.title
Hoe kun jij met kattenbakvulling je huis verwarmen? | Universiteit van Nederland

# data[].attributes.attachment_link.description
Het merendeel van ons energiegebruik is niet elektriciteit, maar warmte. David Smeulders is hoogleraar Energie Technologie (TU Eindhoven) en zoekt naar de beste manier om warmte op te slaan. En geloof ons, daarbij is geen materiaal hem te gek!

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Het wordt spannend dit weekend, in Rotterdam-Zuid. Op zaterdag 9 en zondag 10 maart wordt hier een ondergrondse waterleiding aangelegd van maar liefst 1500 meter lang. De leiding zal van de Wilhelminapier in de Rijnhaven naar de Brielselaan in de Maashaven worden getrokken, en op een diepte van 60 meter onder Katendrecht doorlopen - een woonwijk op een schiereiland in de Nieuwe Maas.

De Nieuwe Warmteweg

Het belooft een spektakel te worden, maar uiteindelijk gaat het slechts om een klein onderdeel van een nog veel groter project: De Nieuwe Warmteweg. De Nieuwe Warmteweg is een leidingenstelsel van totaal 52 kilometer, dwars door de haven en de stad Rotterdam, dat overtollige warmte moet gaan transporteren naar locaties waar het goed gebruikt kan worden. Het eerste bedrijf dat zijn restwarmte gaat leveren is afval- en energiecentrale AVR Van Gansewinkel in Rozenburg; de eerste afnemer het Maasstad Ziekenhuis, zo'n 20 kilometer verderop.

Restwarmte

Bij de verbranding van afval komt stoom vrij die gebruikt wordt om energie op te wekken, en restwarmte die nu nog gewoon verloren gaat. Als de Nieuwe Warmteweg een feit is zal deze restwarmte gebruikt worden om water te verhitten, dat verderop langs de leiding gebruikt worden om gebouwen te verwarmen. Het gaat om een gesloten systeem, hetgeen betekent dat hetzelfde water continu wordt rondgepompt. Het verlaat de afvalverbrander met een temperatuur van ongeveer 120 graden Celsius. Het water in de retourleiding van het warmtenet zal - afhankelijk van het seizoen - zijn afgekoeld tot 70 tot 90 graden Celsius.

Heel veel water

Op twee plaatsen langs het traject, namelijk bij Van Gansewinkel en bij de Brielselaan, komt een buffertank te staan. Dit zijn opslagtanks waarin warm water achter de hand wordt gehouden, als reservevoorraad. Bij AVR zit 9.000.000 liter water in deze buffertank, bij de Brielselaan 6.000.000 liter. In het leidingenstelsel zit nog eens 11.000.000 liter water. Alles bij elkaar zit er in het hele systeem 25.000.000 liter water. Dat kan je met recht een XXL-verwarming noemen!

Centrale Verwarming

"Zie het als een mega-uitvoering van een centrale verwarming", zegt Marjolein Boer van het Warmtebedrijf Rotterdam, "waarbij de afval- en energiecentrale als CV-ketel fungeert, en de radiatoren in de stad de warmte van het net afnemen."

Dat klinkt als een mooie vergelijking, maar is het niet een nogal inefficiënte verwarming? Alsof je CV-ketel in de achtertuin van je overburen staat? "Ja, zo kun je het bekijken", zegt Boer, "maar enig warmteverlies onderweg is altijd nog te verkiezen boven het onbenut laten van álle warmte." De stalen buizen zijn bovendien extreem goed geïsoleerd. Ze zijn omgeven door een laag purschuim van ongeveer 10 centimeter, met daaromheen een buitenleiding van polyetheen.

De buizen lopen het grootste deel van het traject onder de grond, hoewel de reden daarvoor niks met warmte-isolatie te maken heeft. "De ondergrond is de plek waar dit soort infrastructuur het beste op zijn plek is", vertelt Boer. Niet wegens ruimtegebrek boven de grond, overigens. "Onder de grond is het minstens net zo vol", aldus Boer.

Rendement

Het water van de afvalverbrander komt uiteindelijk met een temperatuur van ongeveer 90 graden aan bij het Maasstad ziekenhuis, en dat is ruim voldoende om het ziekenhuis op temperatuur te krijgen. Op diverse plaatsen langs de route komt een pompstation om de druk in het systeem op peil te houden. Over het totale rendement, dus de energie die je op de warmteproductie bespaart afgezet tegen energie die het kost om het water rond te pompen, wil Boer niks vertellen: "Dat is bedrijfsinformatie".

De bedoeling is uiteindelijk dat meer partijen zich gaan aansluiten op het net, zowel leveraars als afnemers van de warmte. In de haven hebben diverse industriële bedrijven warmte nodig of juist over. Het mega-CV-systeem krijgt dan dus niet alleen steeds meer radiatoren, maar ook een set extra ketels. Het Warmtebedrijf Rotterdam hoopt op deze manier vanaf eind 2013 meer dan 50.000 woningen van warmte te kunnen voorzien, en de jaarlijkse uitstoot van CO ₂ met 70 tot 80 kiloton te verminderen.

Zie ook:

Lees verder op Kennislink:

Lees verder op Wetenschap²⁴

# data[].attributes.attachment_link.title
Bekijk: Een mega-CV-systeem in Rotterdam

# data[].attributes.attachment_link.description
In Rotterdam wordt komend weekend een 1500 meter lange buis onder de Nieuwe Maas door getrokken. Het is onderdeel van het project 'De Nieuwe Warmteweg', een buizensysteem van 52 kilometer door de stad. Hierdoor zal overtollige warmte getransporteerd worden naar plekken waar het goed gebruikt kan worden.

# data[].attributes.body
Artikel over het effect van Lekker Fit. Onderzoek gedaan in Rotterdam.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Bij de vraag wie in 2018 duurzamer wil leven steekt één man in de zaal zijn hand niet op. Hij kan niet duurzamer leven dan hij al doet. De rest van de aanwezigen wil dit komend jaar wel proberen. Enkele manieren die worden genoemd om dat te bereiken zijn minder vlees eten, minder vliegen en zonnepanelen nemen.

Uit de antwoorden blijkt al dat veel mensen andere ideeën hebben over hoe ze duurzaam kunnen leven. Het zit hem vaak in de kleine dingen, zoals geen vlees eten. Toch is dit voor veel mensen moeilijk. En het is nog veel lastiger om de hele samenleving duurzamer te maken.

Opkomst van duurzaamheid

Waar komt de vraag naar een duurzamere samenleving eigenlijk vandaan? Oud-minister en hoogleraar Jacqueline Cramer vertelt dat de zorgen om het milieu begonnen in de jaren zeventig. De toenemende welvaart in Nederland bracht steeds meer milieuvervuiling met zich mee. Deze vervuiling werd beter en beter zichtbaar; milieubewegingen zetten de overheid uiteindelijk aan tot handelen.

Later kwam het besef dat niet alleen de overheid, maar ook bedrijven een grote rol spelen in het verduurzamen van de maatschappij. Cramer noemt de overgang van de gloeilamp naar LED-verlichting als mooi voorbeeld van een samenwerking tussen de overheid en bedrijven. "Toen de overheid gloeilampen wilde afschaffen, gingen bedrijven meer investeren in de ontwikkeling van LED-lampen."

Toch gaat de duurzame transitie nog veel te traag. "We moeten toe naar een circulair economisch systeem, maar dat is veelomvattend en daardoor erg complex", zegt Cramer. In een circulaire economie worden grondstoffen steeds hergebruikt, en bestaat er dus geen afval. "Daarnaast komt er vaak kritiek uit de maatschappij. Mensen zijn bijvoorbeeld bang dat nieuwe technologische ontwikkelingen, zoals LED-lampen, duurder zijn dan de optie die ze gewend zijn. Alleen de samenleving bewust maken van het probleem is niet genoeg."

Zo makkelijk mogelijk

Hier is milieukundige en psycholoog Anjo Travaille het mee eens. Travaille adviseert bedrijven hoe ze zo duurzaam mogelijk kunnen zijn. Hierbij kijkt hij naar het doelgedrag van mensen en niet naar het bewustheidsgedeelte, aangezien dat een onbetrouwbare factor is voor wat iemand daadwerkelijk gaat doen.

"Het zit in onze hersenen dat het zo lang duurt om duurzaam te worden", zegt Travaille. "Evolutionair gezien zijn de hersenen de laatste eeuwen niet veel veranderd, terwijl de omgeving veel complexer is geworden. Kortetermijnaspecten zijn voor ons veel belangrijker dan abstracte begrippen als klimaat en duurzaamheid. Dit maakt het moeilijk om in actie te komen."

Volgens Travaille moet duurzaam gedrag makkelijk en logisch gemaakt worden. "Je moet de juiste trigger vinden voor het uitlokken van het juiste gedrag." Als voorbeeld noemt hij het plaatsen van een fietsenstalling voor de deur van een bedrijf, terwijl de parkeerplaatsen een stuk verderop zijn. Ook het geheel verduurzamen van de kantine is een optie. "Niet iedereen vindt duurzaamheid even belangrijk, dus maak het zo aantrekkelijk en laagdrempelig mogelijk voor zo veel mogelijk mensen."

Milieu-identiteit

Angela Ruepert, onderzoekster omgevingspsychologie in Groningen, zoomt nog verder in op het onderwerp. Zij kijkt naar hoe je individuen kunt stimuleren milieuvriendelijk te zijn. "De focus van mensen is erg belangrijk", zegt ze. "Bij een afweging tussen de kosten en baten kiezen mensen niet snel voor milieuvriendelijke opties. Dat terwijl je, als je gefocust bent op het juiste doen op de lange termijn, de kosten niet eens ziet."

Niet alleen wat je belangrijk vindt in het leven beïnvloedt je focus, ook omgevingsfactoren spelen een rol. Een grappig voorbeeld dat Ruepert laatst tegenkwam is een winkelruit waarop 'happy giving' stond. "Dit is heel goed voorbeeld van een omgevingsfactor die de focus wegneemt van het juiste doen. Hij is gericht op consumeren en de korte termijn, niet op duurzaam gedrag."

Dit is ook het probleem volgens Ruepert: de maatschappij focust te veel op het kortetermijndenken en consumeren. Bovendien vindt ze dat er te veel campagnes zijn die aangeven wat er allemaal slecht gaat, terwijl ze juist moeten aangeven wat wij wél goed doen. "Bestempel bijvoorbeeld fietsen als milieuvriendelijk. Mensen die vaak de fiets pakken, zien zichzelf dan als een milieuvriendelijk persoon. Ze krijgen een milieu-identiteit en gaan zich dan ook duurzamer gedragen, omdat het past bij die identiteit."

Lastige transities

Bij gesprekken over duurzaamheid komt onvermijdelijk ook de vleesconsumptie ter sprake. Na het zien van vijf mogelijke toekomstscenario's stemde het publiek over hoe zij vleesconsumptie zien in 2050. Het meest futuristische scenario was labvlees en het meest deprimerende scenario was niks doen. Voor dat laatste koos niemand. De meningen waren verdeeld over de andere scenario's. Dit illustreert al waarom een duurzame keuze zo ingewikkeld is, niet iedereen wil hetzelfde. "Maar", zegt Cramer, "verschillende scenario's hoeven elkaar natuurlijk niet uit te sluiten."

De zaal brengt het onderwerp op het overstappen naar duurzame banken en verzekeringen. "Er is zoveel keus, het wordt je als consument niet makkelijk gemaakt." Een andere bezoeker vult aan: "Ik kwam er niet uit en uiteindelijk heb ik maar niks gedaan." Overstappen van bank is nog een relatief kleine stap; als dat al lastig is, kun je nagaan hoe lastig bijvoorbeeld een energietransitie is.

Sociale beïnvloeding

Een belangrijke stap naar een duurzamere samenleving is volgens Cramer het stimuleren van elkaar. Door bijvoorbeeld de hele buurt bij een duurzaam project te betrekken, krijgen mensen een positief beeld over duurzaamheid. Ruepert vult aan dat sociale beïnvloeding inderdaad de meest effectieve methode blijkt te zijn. "Mensen die het milieu niet belangrijk vinden, gaan zich toch duurzamer gedragen als hun collega's dat doen", zegt ze. "En als mensen denken dat de organisatie waar ze werken het milieu belangrijk vindt, gaan ze zich ook duurzamer gedragen."

Travaille denkt dat het veel energie kost om individuen te overtuigen en dat je het simpeler moet maken voor de buurt. "Bijvoorbeeld door het moeilijk te maken om restafval aan de straat te zetten en het makkelijker te maken om je afval te scheiden." Op deze manier maakt de overheid met prikkels duurzaamheid makkelijker. "Maar we moeten de overheid er wel aan blijven herinneren."

Luister hier naar de opnames van de zevende editie van NEMO Kennislink Live Is het milieu de moeite waard? op TXTRadio.

# data[].attributes.attachment_link.description
Zonnepanelen installeren, minder vlees eten, afval scheiden, er zijn talloze manieren om duurzaam te leven. Maar het kan allemaal nog duurzamer. Hiervoor is een omwenteling van de samenleving nodig. Tijdens NEMO Kennislink Live sprak moderator Desiree Hoving met drie experts over waarom deze duurzame transitie toch zo moeilijk is.

# data[].attributes.body
A skyrocketing demand for food means that agriculture has become the largest driver of climate change, biodiversity loss and environmental destruction. Jonathan Foley shows why we desperately need to begin "terraculture" -- farming for the whole planet.

# data[].attributes.attachment_link.description
A skyrocketing demand for food means that agriculture has become the largest driver of climate change, biodiversity loss and environmental destruction. Jonathan Foley shows why we desperately need to begin “terraculture” -- farming for the whole planet.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
De laatste jaren is er steeds meer aandacht voor de aandoening die ervoor zorgt dat mensen voortdurend geluiden horen. Dat kan een piep zijn, maar ook bijvoorbeeld tikken, gezoem of gebrom. De ene patiënt hoort een relatief zacht geluid, maar bij de ander kan het zo hard zijn dat het omgevingsgeluiden overstemt.

Hoeveel mensen er precies zijn met tinnitus, is niet bekend. Volgens KNO-arts Diane Smit van het UMC Utrecht laat niet iedereen zich testen. Daarom zijn er geen exacte cijfers. Schattingen wijzen uit dat er ongeveer twee miljoen mensen zijn die soms of continu een piep of suis horen.

Peter van der Ende, voorlichter bij de stichting Hoormij en zelf tinnitus-patiënt, heeft vaak contact met KNO-artsen van wie hij hoort dat het aantal gevallen de laatste jaren is toegenomen.

Wanneer de tinnitus chronisch is, gaan de suizingen niet meer weg. Vaak ontstaat deze vorm door lawaaibeschadiging, zoals door het werken met machines of regelmatig dichtbij de geluidsboxen staan bij een concert.

Optater

"De haarcellen in het slakkenhuis krijgen een optater en daardoor hoor je een suis. Vaak herstellen deze cellen zich en gaat de suis weer weg, maar in sommige gevallen is er niets meer aan te doen."

Bij Van der Ende is de tinnitus ontstaan door slechthorendheid. "Eenvoudig uitgelegd: bij gehoorverlies komen de prikkels niet meer door, waardoor de auditieve cortex (het deel in de hersenen waar geluidsprikkels worden verwerkt, red.) zich gaat 'vervelen'. Daarom gaan de hersenen zelf activiteit genereren." Hierdoor ontstaan de suizingen of andere geluiden die personen met tinnitus ervaren.

Harde muziek

"Vooral jongeren zijn een risicogroep", zegt Smit. "Ze bezoeken festivals, concerten, gaan veel uit en luisteren vaak muziek via hun smartphone. Dat zou best een verklaring kunnen zijn voor het feit dat er meer mensen met tinnitus zijn."

Volgens Van der Ende zijn concertorganistoren zich bewust van de gevolgen van de luide muziek en delen zij vaker bij aanvang oordoppen uit. De kans dat het volume wordt verlaagd bij evenementen, schat hij laag in.

"We hebben contact met onder meer concertorganisator Mojo gehad hierover, maar die zeggen dat de beleving van een concert wordt veroorzaakt omdat je de muziek niet alleen hoort, maar ook voelt. Er zijn wel eens experimenten gedaan waarbij de muziek zachter werd gezet, maar dan mensen liepen gewoon weg. De concertorganisatoren verkopen dan geen kaarten meer."

Van der Ende vindt dat de overheid meer verantwoordelijkheid moeten nemen en aandacht moet besteden aan het onderwerpen oorsuizen. "Het is inmiddels een maatschappelijk probleem geworden." Stichting Hoormij heeft hierover contact gehad met het ministerie van Gezondheid, maar die vinden oorsuizen "nog een te klein probleem".

En dat terwijl tinnitus enorm negatieve gevolgen kan hebben op het welzijn van de patiënt. De maatschappelijke kosten als gevolg van tinnitus door bijvoorbeeld arbeidsongeschiktheid, therapie en behandelingen, liepen in 2016 op tot ongeveer zeven miljard euro.

Suïcidale gedachten

Zelf leidde het bij Van der Ende tot een zware depressie en zelfs ook suïcidale gedachten. "Dat is extreem, maar komt voor", zegt hij. "Wanneer je van de arts hoort dat je tinnitus chronisch is, ze weinig voor je kunnen doen en dat je er mee moet leren leven, komen veel mensen in een fase van angst terecht."

Ook kan tinnitus invloed hebben op het sociale leven van de patiënt. "Mensen trekken zich terug, omdat ze overgevoelig zijn voor geluid. Ruimtes waarin mensen door elkaar praten, worden door hen vermeden."

En omdat de omgeving zich vaak moeilijk voor kunnen stellen hoe het is om tinnitus te hebben, wordt dit isolement versterkt. "Er is veel onbegrip, zelfs van de directe omgeving", zegt Van der Ende.

Om die reden heeft stichting Hoormij audiofragmenten van verschillende soorten tinnitus op hun website gedeeld, zodat mensen kunnen ervaren hoe het is om continu een ruis of suis te horen.

Niet te genezen

Tinnitus is momenteel nog niet te genezen. "Er lopen nu meerdere onderzoeken wereldwijd. Zo is er een soort pacemaker in ontwikkeling die kleine pulsjes naar de hersenen stuurt."

"Met deze techniek kan de extra en ongewenste hersenactiviteit - en daarmee dus de tinnitus - worden verminderd. Een hoopgevende ontwikkeling", zegt Van der Ende. "Maar aan de andere kant is dit nog prematuur en duurt het wellicht nog decennia voordat het echt op grote schaal toepasbaar is."

"Er is eigenlijk nog geen goede behandeling", stelt ook Smit. "Ook omdat er zo veel mensen zijn en niet voor iedereen zorgt een suis of piep voor evenveel hinder." Wel zijn er enkele methoden die wellicht kunnen helpen bij mensen bij wie het dagelijks leven door de oorsuizen beïnvloed wordt. "Bij gehoorverlies wordt het gehoor beter gemaakt met een apparaat of hoortoestel, zodat de ruis meer op de achtergrond raakt. Bij een aantal mensen werkt dit goed."

Aandacht verleggen

Medisch gezien is er dus nog geen behandeling voor tinnitus, maar er is wel cognitieve therapie die vergoed wordt via de basisverzekering. "Die leert je dat je eigenlijk geen last hebt van het geluid dat je hoort, maar vooral van de angstige gedachten die erbij komen kijken", zegt Van der Ende.

Hoewel de tinnitus niet weg gaat, hebben de behandelingen hem wel verder geholpen. "Slapen is nog steeds lastig, maar ik kan wel weer genieten van het leven."

# data[].attributes.attachment_link.title
Leven met oorsuizen: 'Zelfs de directe omgeving begrijpt het soms niet'

# data[].attributes.attachment_link.description
In Nederland hebben ongeveer twee miljoen mensen soms of voortdurend last van oorsuizen, ook wel bekend als tinnitus. De aandoening, die deze week extra aandacht krijgt door de Week van het Oorsuizen, stuit echter nog op onbegrip, vertellen deskundigen aan NU.nl

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Al jaren waarschuwen medici en gerenommeerde gezondheidsorganisaties zoals het Kankerinstituut voor de gevaren van in de zon zitten, en zij raden aan om royaal zonnebrandcrème te gebruiken als je van de zon gaat genieten. Langdurige blootstelling aan zonlicht kan inderdaad huidkanker veroorzaken, maar wat veel mensen niet weten is dat veel zonnebrandcrèmes stoffen bevatten die niet goed zijn voor ons lichaam en het risico op huidkanker juist verhogen. Wat kun je dan wél nog doen als je jezelf wil beschermen tegen de zon?
Hoe het komt dat je van in de zon zitten huidkanker kan krijgen
Zonlicht bestaat uit verschillende soorten elektromagnetische straling, waarvan sommige zichtbaar en anderen onzichtbaar zijn voor het menselijk oog. Het licht van de zon is grofweg onder te verdelen in zichtbaar, infrarood en ultraviolet licht. Het ultraviolet licht van de zon bestaat ook weer uit verschillende soorten die ieder een eigen golflengte hebben, en deze worden UVA, UVB en UVC genoemd. UVC wordt grotendeels geabsorbeerd door de atmosfeer waardoor maar weinig van deze straling het aardoppervlak (en dus de mens) bereikt. UVB bereikt het aardoppervlak echter wel voor een groot deel en is daardoor de grootste veroorzaker van een verbrande huid als je te lang onbeschermd in de zon zit. Ook UVA kan makkelijker door de atmosfeer dringen maar is veel minder schadelijk (maar niet onschadelijk) voor de huid dan UVB en wordt bijvoorbeeld vaak gebruikt voor de behandeling van psoriasis.

De mens kan niet zonder zonlicht, omdat het lichaam de zon nodig heeft om vitamine D aan te maken. Vitamine D versterkt het immuunsysteem en beschermt ons tegen hart- en vaatziekten, zwakke botten, multiple sclerosis, depressies en sommige vormen van kanker. Toch kan zonlicht ook gevaarlijk zijn, want als je te lang onbeschermd gaat zonnen raakt je huid verbrand. In feite is dit niet meer dan een ontstekingsreactie van de huid omdat het een overdosis aan UV-stralen heeft gekregen. De huid ziet er in dat geval rood uit en voelt warm aan, en als je een door de zon verbrande huid aanraakt kan dat erg pijnlijk zijn. Een milde huidverbranding geneest binnen een paar dagen, maar mensen met een ernstig verbrande huid kunnen er heel ziek van worden.

Al lijkt een zonverbrande huid iets tijdelijks en wordt een mooi gebruinde huid zelfs als gezond gezien, toch is er zowel bij een door de zon verbrande als bij een gebruinde huid sprake van directe DNA schade, en deze schade kan op de lange termijn ernstige gevolgen hebben. Als het DNA in de huidcellen is beschadigd worden dode cellen vervangen door nieuwe cellen. Meestal gaat dit proces goed en is er niets aan de hand. Echter, in sommige gevallen is het lichaam niet goed in staat de schade te herstellen waardoor er tumoren ontstaan, zoals de goedaardige basaalcarcinoom en plaveiselcelcarcinoom, die het gevolg zijn van directe DNA-schade, of de kwaadaardigere melanoom die het gevolg is van indirecte DNA-schade.

Veelvuldige blootstelling aan UV-straling is de belangrijkste oorzaak van huidtumoren. Gelukkig zijn de meest voorkomende vormen van huidkanker niet kwaadaardig, dat wil zeggen dat de kans op uitzaaiing heel gering is en de kans dat je hierdoor sterft vrijwel nihil. Toch is het zorgwekkend dat het aantal mensen dat plaveiselcelcarcinoom en basaalcelcarcinoom krijgt (de niet-kwaadaardige soorten huidkanker) de laatste decennia sterk is toegenomen. Het aantal mannen en vrouwen bij wie basaalcarcinoom werd vastgesteld steeg tussen 1973 en 2003 met meer liefst 130%, en dit betrof niet alleen oudere mensen. Ook bij vrouwen jonger dan 40 jaar nam het aantal gevallen van basaalcarcinoom sterk toe en verdrievoudigde in de laatste 40 jaar (De Vries et al., 2004). Men vermoedt dat dit vooral komt doordat sinds de jaren '70 een zongebruinde huid lange tijd zo populair was en de meeste mensen tegenwoordig meer in de buitenlucht recreëren. Behalve dat veelvuldige blootstelling aan zonlicht het risico op huidkanker vergroot is het ook een van de belangrijkste veroorzakers van een versnelde veroudering van de huid.
Waarom zijn zonnebrandcrèmes meestal niet zo veilig?
In het algemeen wordt gedacht dat huidkanker kan worden voorkomen door zonnebrandcrème te gebruiken, maar aan de hand van talloze wetenschappelijke onderzoeken is vastgesteld dat dit niet altijd het geval is. Zonnebrandcrèmes zorgen ervoor dat UV stralen je huid niet kunnen beschadigen waardoor het risico op de niet-kwaadaardige kankersoorten basaalcarcinoom en plaveiselcelcarcinoom sterk wordt verkleind. Echter, als de UV-beschermende stoffen die in zonnebrandcrème zitten geabsorbeerd worden door de huid neemt het aantal vrije radicalen in het lichaam toe, en die vrije radicalen verhogen het risico op de meest kwaadaardige vorm van huidkanker: melanomen. De kans dat je deze vorm van huidkanker krijgt is erg klein, maar dit type kanker is wel verantwoordelijk voor 75% van alle sterfgevallen gerelateerd aan huidkanker (o.a. Westerdahl et al., 2000; Garland et al., 1992; Doré et al., 1995; Weinstock et al., 1999, Vainio et al., 2000).

Er zijn een aantal stoffen die vaak in zonnebrandcrèmes zitten en die kunnen leiden tot huidkanker of andere toxische reacties en disbalansen in het lichaam. Je doet er daarom goed aan zonnebrandcrèmes met een of meer van de volgende ingrediënten te mijden:

Octinoxate (octylmethoxycinnamaat): wordt veel gebruikt in zonnebrandcrèmes omdat het weinig allergische reacties geeft, ook in combinatie met zonlicht. Aan de hand van dierproeven is echter aangetoond dat deze stof de oestrogeenbalans, schildklierfunctie en signaalfunctie in de hersenen kan verstoren. Bij blootstelling aan zonlicht zorgt dit ingrediënt voor een sterke toename van vrije radicalen, die op hun beurt het risico op kanker vergroten.

Oxybenzone (benzofenon-3): wordt veel in verband gebracht met allergische reacties als gevolg van blootstelling aan zonlicht (fotoallergische reacties) en wordt in zeer grote mate door het lichaam geabsorbeerd. Zorgt bij blootstelling aan zonlicht voor een sterke toename van vrije radicalen welke leiden tot DNA-beschadiging en kanker, en kan leiden tot een verstoring van de hormoonbalans. De disbalans in de hormonen kan leiden tot endometriose.

Octisalaat: absorbeert in geringe mate UVB en is op zichzelf niet schadelijk, maar het versterkt de absorptie van andere ingrediënten die wel kunnen leiden tot huidkanker.

Avobenzone (Parsol 1789): absorbeert UVA maar is een instabiele stof die makkelijk kan worden afgebroken door zonlicht. De onbekende chemicaliën die vervolgens vrijkomen kunnen schadelijk zijn, met name in combinatie met de stof Octonoxate (zie eerder in deze lijst)

Octocrylene: produceert zuurstofradicalen wanneer het blootgesteld wordt aan UV-licht, en deze kunnen leiden tot DNA-beschadiging en kanker

Homosalate: vormt toxische metabolieten, kan de hormoonbalans licht verstoren en kan het binnendringen van bepaalde giftige stoffen in het lichaam bevorderen

Ensulizole (Phenylbenzimidazole sulfonzuur): een UVB-beschermer die vrije radicalen produceert wanneer het wordt blootgesteld aan zonlicht, en dit leidt tot DNA-beschadiging en kanker.

Gemicroniseerde of Nano Zinkoxide en Nano Titaniumdioxide: wordt tegenwoordig veel gebruikt in zonnebrandcrème omdat het een grotere bescherming tegen de zon biedt dan grotere deeltjes zink. Echter, er is nog maar weinig bekend over mogelijke gezondheidseffecten van nanodeeltjes. Ze worden niet door de huid geabsorbeerd en lijken dus geen risico voor de gezondheid te zijn, toch wordt aanbevolen om de stof niet in te ademen via bv. zonnesprays.

Padimaat O (Octyl Dimethyl PABA / PABA Ester): een afgeleide van het inmiddels verboden ingrediënt PABA die het vrijkomen van vrije radicalen stimuleert, het DNA beschadigt en daarmee het risico op kanker vergroot, de oestrogeenbalans verstoort en allergische reacties kan veroorzaken

Menthyl anthranilaat: kan bij blootstelling aan zonlicht mogelijk schadelijke zuurstofradicalen produceren die leiden tot DNA-beschadiging en kanker.

Sulisobenzone (benzofenon-4): kan huid-en oogirritaties veroorzaken. Wordt zelf niet geabsorbeerd door de huid maar kan de absorptie van andere stoffen bevorderen.

Hoe kan ik mijzelf het beste tegen de zon beschermen?
De beste bescherming tegen de zon is niet in de zon gaan zitten of voldoende kleding en een hoedje te dragen. Toch is het belangrijk dat je lichaam vitamine D uit zonlicht kan maken, dus het is erg aan te bevelen om dagelijks in de ochtend of namiddag als de zon schijnt korte periodes in de zon te zitten (maximaal 5 tot 10 minuten per dag, afhankelijk van je huidtype).

Daarnaast kun je jouw huid op een natuurlijke manier te verzorgen en beschermen tegen de nadelige effecten van zonlicht. Een goede zonnebrandcrème, die voornamelijk te koop is in natuurvoeding- en superfoodwinkels, kan onder andere de volgende ingrediënten bevatten:

Antioxidanten: beschermen tegen de schadelijke effecten van vrije radicalen die vrijkomen bij blootstelling aan zonlicht en DNA-beschadiging en kanker kunnen veroorzaken

Aloë vera: beschermt de huid niet tegen UV-stralen, maar is erg voedend en herstellend voor de huid.

Zinkoxide: beschermt zeer krachtig tegen zowel UVA als UVB straling en wordt daarom ook wel een breedspectrum beschermer genoemd. Verder veroorzaakt deze stof slechts bij heel weinig mensen een allergische reactie en het wordt vrijwel niet geabsorbeerd door het lichaam. Ook heeft zinkoxide antibacteriële eigenschappen en kan daarmee goed helpen ter ondersteuning bij de behandeling van acné.

Titanium dioxide: beschermt zeer goed tegen UVB maar niet tegen UVA. Mensen met een gevoelige huid kunnen allergisch zijn voor deze stof, dus probeer altijd eerst een klein beetje uit op je arm om te kijken hoe je lichaam erop reageert.

Vitamine A en E: beiden een antioxidant die de veroudering van de huid vertragen. Let er wel op dat de gebruikte vitamine A geen Retinyl Palmitaat is, want deze verhoogt juist het risico op huidkanker

MSM (methylsulfonylmethane): beschermt niet tegen de effecten van zonlicht maar is zeer voedend voor huid, haren en nagels. Ook versterkt het je immuunsysteem en kan het de symptomen van allergieën verlichten.

Klik hier voor een goede zonnebrandcreme.

Verder kun je jezelf ook van binnenuit tegen de zon beschermen, door voldoende antioxidanten en omega-3 vetzuren binnen te krijgen via je voeding. Als je voldoende antioxidantrijke voeding eet verbrand je huid minder snel en als je lichaam voldoende omega-3 bevat verlaag je het risico op huidkanker. Antioxidanten zitten bijvoorbeeld in groente, fruit, kokosolie, thee, rauwe cacao en eieren. Omega-3 vind je veel terug in vis, krill olie, lijnzaad, bonen en walnoten.

In de zon zitten is essentieel voor een goede gezondheid, maar te langdurig blootgesteld worden aan zonlicht is nooit goed. Mocht je langer dan 5 tot 10 minuten in de zon willen zitten, gebruik dan altijd zonnebrandcrèmes die je huid op een natuurlijke manier voeden en op een gezonde wijze beschermen tegen de schadelijke effecten van zonlicht. Geniet van de zon en eet daarbij gezond én smakelijk!

# data[].attributes.attachment_link.title
Zonnebrandcrème - Wat ze je niet vertellen

# data[].attributes.attachment_link.description
Al jaren waarschuwen medici en gerenommeerde gezondheidsorganisaties zoals het Kankerinstituut voor de gevaren van in de zon zitten, en zij raden aan om royaal zonnebrandcrème te gebruiken als je van de zon gaat genieten. Langdurige blootstelling aan zonlicht kan inderdaad huidkanker veroorzaken, maar wat veel mensen niet weten is dat veel zonnebrandcrèmes stoffen bevatten die ...

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
De aanleiding

Enige tijd terug stond er een verontrustende mededeling in nrc.next. In een artikel over muziekfestival Solar in Roermond zei kunstenaar Servaes Koers vorige maand dat er momenteel sprake is van grote bijensterfte. Daarom bouwde Koers op het festival een 'Maja de bijtempel'. Een grote constructie waar bezoekers in, uit, op of onder konden klimmen, aldus het artikel. Zo wilde Koers meer aandacht vragen voor de natuur. De voornaamste oorzaak van de bijensterfte zou namelijk vervuiling zijn. De gevolgen zijn volgens Koers mogelijk catastrofaal. „Als de bijen sterven, volgt de mensheid binnen twee jaar", zei hij. Dit soort beweringen over bijensterfte en de verschrikkelijke gevolgen daarvan voor mensen doen al langer de ronde. next.checkt: volgt de mensheid inderdaad als de bijen verdwijnen?

Waar is het op gebaseerd?

In diverse media is de bewering toegeschreven aan Albert Einstein. Toch is vrij zeker dat die nooit heeft geschreven dat de mensheid gedoemd is als de bijen uitsterven. Wellicht heeft Einstein het wel gezegd, maar als natuurkundige begaf hij zich dan behoorlijk buiten zijn vakgebied. Dat het aantal bijen in Nederland en veel andere Europese landen afneemt, is wel een feit. Goede cijfers ontbreken, maar volgens de Wageningen Universiteit staat vast dat volkssterfte van honingbijen bij imkers toeneemt. De dichtheid aan volken zit volgens de universiteit tegen de ondergrens aan die nodig is voor het voortbestaan. Daardoor loopt volledige bestuiving van voedselgewassen gevaar, omdat daarvoor vooral honingbijen worden gebruikt. Voor de sterfte worden vele oorzaken genoemd, waaronder de steeds verdere intensivering van de landbouw waarbij onkruid afneemt en pesticiden worden gebruikt die schadelijk zijn voor de bijen. Bovendien tasten exotische parasieten als de varroamijt de vitaliteit van de bijenvolken aan en is de beroepsgroep van imkers aan het vergrijzen, waardoor veel kennis over het bijenhouden verloren gaat.

Bestuiving gebeurt ook door andere insecten, waaronder wilde bijen. Daar is nog veel minder onderzoek naar gedaan. Bekend is wel dat er in sommige Europese landen nu minder wilde bijen rondvliegen dan enkele decennia terug. Of de aantallen wilde bijen ook in Nederland zijn afgenomen, is onduidelijk. Wel is het volgens bijenonderzoeker Koos Biesmeijer van het Leidse Naturalis Biodiversity Center zeker dat er nu minder soorten wilde bijen in de Nederlandse landschappen rondvliegen dan vroeger.

Het was vooral de sterfte onder honingbijen die de voorbije jaren tot veel media-aandacht leidde. Tv-programma Zembla beweerde in de uitzending 'Moord op de honingbij' vorig jaar nog dat de bij een onmisbare schakel is in onze voedselproductie. Tachtig procent van alle planten op aarde zou voor de voortplanting of evolutie afhankelijk zijn van de bij. Zeventig procent van de handel bij de groenteboer zou verdwijnen zonder de bij, een ramp voor de wereldvoedselvoorziening, werd er gezegd.

En, klopt het?

Daarvoor moeten we bekijken welke voedselgewassen afhankelijk zijn van bijenbestuiving. Onderzoek door de Duitse wetenschapper Alexandra-Maria Klein wees uit dat van de 115 belangrijkste voedselgewassen er 87 wel en 28 niet worden bestoven door insecten. Sommige gewassen, zoals maïs, rogge, haver en spinazie zijn windbestuivers en hebben geen insecten of andere dieren (bijvoorbeeld vogels) nodig.

En hoewel 76 procent van de wereldvoedselgewassen wel (mede) door dieren wordt bestoven, veranderen de verhoudingen als de productie wordt uitgedrukt in gewicht. Dan blijkt 60 procent van ons voedsel voort te komen uit gewassen die niet afhankelijk zijn van bestuivers. Basisingrediënten als rijst, maïs, tarwe en aardappels hebben geen bestuivers nodig. Van de 87 gewassen die worden bestoven door dieren blijken er bovendien maar 13 volledig afhankelijk van dierlijke bestuivers. En dat hoeven niet per se bijen te zijn. Zo worden kasgroenten al vaak door hommels bestoven, omdat die dat beter doen.

In de Zembla-uitzending werden als eerste aardbeien genoemd die zouden verdwijnen. Die worden inderdaad veelal door honingbijen bestoven, maar ook daarbij worden vaak hommels gebruikt. En andere wilde bijen of zweefvliegen kunnen, in beperktere mate, ook voor bestuiving zorgen. Een gebrekkige bestuiving door honingbijen wil dan ook niet zeggen dat er helemaal geen oogst is. De opbrengst zal alleen flink lager zijn. Dat geldt voor de groente- en vooral voor de fruitteelt, waarvoor bestuiving door honingbijen van groot belang is. Maar ook hier geldt dat andere insecten ook kunnen bestuiven. En in het ergste geval is altijd nog bestuiving met de hand mogelijk.

Volgens de Wageningen Universiteit zou bij volledig wegvallen van insectenbestuivers zo'n 10 procent van de wereldvoedselproductie verloren gaan. De variatie in het aanbod zou bovendien sterk verschralen. Daarbij zou een tekort aan vitaminen en mineralen dreigen die vooral te vinden zijn in voedsel dat door insecten wordt bestoven.

Conclusie

Op de vraag of het volledig uitsterven van de bijen een ramp zou zijn voor de wereldvoedselvoorziening is het antwoord 'ja'. De productie zou naar schatting met 10 procent teruglopen, wat op veel plekken in de wereld tot schaarste zou leiden. Bovendien zou de variatie in het voedselaanbod flink afnemen, omdat groente en vooral fruit voor een belangrijk deel afhankelijk zijn van bestuiving door bijen. Maar ook andere dieren (insecten, vogels) kunnen bestuiven en bestuiving met de hand is ook altijd nog een optie. Bovendien zijn veel basisingrediënten zoals rijst en graan niet afhankelijk van bestuiving. Er zal dus ruim voldoende voedsel overblijven om het voortbestaan van de mens te garanderen. De bewering dat de mensheid binnen twee jaar volgt als de bijen zijn uitgestorven, beoordelen we dan ook als onwaar.

next checkt verder nog

De Nederlandse student is de traagste van deze aarde. Harm Beertema, tot de verkiezingen onderwijswoordvoerder van de PVV, in een filmpje van het Interstedelijk Studentenoverleg.

Een bewering voorbij horen komen die je graag zou laten checken? Attendeer de redactie van next.checkt erop door een mail te sturen naar: nextcheckt@nrc.nl. Of tip de redactie via Twitter met de hashtag #nextcheckt

# data[].attributes.attachment_link.title
'Als bij uitsterft, volgt mensheid binnen twee jaar'

# data[].attributes.attachment_link.description
De aanleidingEnige tijd terug stond er een verontrustende mededeling in nrc.next. In een artikel over muziekfestival Solar in Roermond zei kunstenaar Servaes Koers vorige maand dat er momenteel sprake is van grote bijensterfte. Daarom bouwde Koers op het festival een 'Maja de bijtempel'.

# data[].attributes.attachment_link.description
Zwerfafval zorgt voor veel ergernis. Wat kun jij doen tegen zwerfafval? Milieu Centraal geeft feiten en tips.

# data[].attributes.attachment_link.description
Zolang wij sigaretten normaal vinden, vinden onze kinderen dat ook. En zullen ze eerder beginnen met roken. Kijk op www.kwf.nl/bestgek wat nog meer best gek is.

# data[].attributes.attachment_link.description
Ontwerpend leren in de klas? Ontdek onze ready-to-go casussen en ga op een concrete en laagdrempelige manier aan de slag met ontwerpen in de klas!

# data[].attributes.body
Zelf stellen of door kinderen laten verzinnen bij onderzoeken van concreet materiaal.

# data[].attributes.attachment_link.title
COWSPIRACY - The Sustainability Secret in about 15 minutes (Short Version)

# data[].attributes.attachment_link.title
The Plastic Age: A Documentary feat. Pharrell Williams (Full Film)

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Suspendisse varius enim in eros elementum tristique. Duis cursus, mi quis viverra ornare, eros dolor interdum nulla, ut commodo diam libero vitae erat. Aenean faucibus nibh et justo cursus id rutrum lorem imperdiet. Nunc ut sem vitae risus tristique posuere. Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Suspendisse varius enim in eros elementum tristique. Duis cursus, mi quis viverra ornare, eros dolor interdum nulla, ut commodo diam libero vitae erat. Aenean faucibus nibh et justo cursus id rutrum lorem imperdiet. Nunc ut sem vitae risus tristique posuere.

# data[].attributes.attachment_link.title
Hoe weten we zo zeker dat de mens zorgt voor klimaatverandering? :: Universiteit van Nederland

# data[].attributes.attachment_link.description
Zo nu en dan hoor je een klimaatscepticus zeggen: klimaatverandering? Nee hoor, niks aan het handje. Klimaatonderzoeker Herman Russchenberg (TU Delft) zet voor jou in dit college alle zin en onzin over klimaatverandering op een rijtje, zodat je eindelijk komt te weten hoe het écht zit. Wil je meer weten?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Suspendisse varius enim in eros elementum tristique. Duis cursus, mi quis viverra ornare, eros dolor interdum nulla, ut commodo diam libero vitae erat. Aenean faucibus nibh et justo cursus id rutrum lorem imperdiet. Nunc ut sem vitae risus tristique posuere. Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Suspendisse varius enim in eros elementum tristique. Duis cursus, mi quis viverra ornare, eros dolor interdum nulla, ut commodo diam libero vitae erat. Aenean faucibus nibh et justo cursus id rutrum lorem imperdiet. Nunc ut sem vitae risus tristique posuere.

# data[].attributes.attachment_link.title
Wat moeten we met al die tropische beesten die naar Nederland komen? :: Universiteit van Nederland

# data[].attributes.attachment_link.description
Die exotische halsbandparkieten in de Hollandse steden lijken kleurrijk en gezellig, maar ze beginnen onze fruitvoorraden op te eten. En erger nog: er komen malariamuggen rechtstreeks uit Afrika met het vliegtuig hier naartoe. Zo zijn er nog veel meer soorten die (zonder dat ze er zelf veel aan kunnen doen) Nederland als habitat kiezen, en hier voor problemen zorgen.

# data[].attributes.attachment_link.title
Hoe kun je zelfs plastic maken van aardappelen, boomschors of suikerbieten?

# data[].attributes.attachment_link.description
Wat hebben Lego, Tupperware, de hoelahoep en nylonkousen met elkaar gemeen? Het zijn allemaal kunststoffen die je kunt maken op basis van aardolie. Hoe dat werkt, laat scheikundige Bert Weckhuysen (Universiteit Utrecht) zien in dit college.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Over 5 trillion pieces of plastic currently litter the ocean

Trash accumulates in five ocean garbage patches, the largest one being the Great Pacific Garbage Patch, located between Hawaii and California. To solve it, we not only need to stop more plastic from flowing into the ocean, but also clean up what is already out there. Floating plastics trapped in the patches will keep circulating until they break down into smaller and smaller pieces, becoming harder to clean up and increasingly easier to mistake for food by sealife. If left to circulate, the plastic will impact our ecosystems, health, and economies for decades or even centuries.

Illustration of ocean gyres

Cleaning the ocean garbage patches

The fundamental challenge of cleaning up the ocean garbage patches is that the plastic pollution is highly diluted, spanning millions of square kilometers. Our cleanup solution is designed to first concentrate the plastic, allowing us to effectively collect and remove vast quantities. This is how it works:

CREATING AN ARTIFICIAL COASTLINE

To clean an area of this size, a strategic and energy-efficient solution is required. With a relative speed difference maintained between the cleanup system and the plastic, we create artificial coastlines, where there are none, to concentrate the plastic. The system is comprised of a long U-shaped barrier that guides the plastic into a retention zone at its far end. Through active propulsion, we maintain a slow forward speed with the system.

How it works

Illustration of The Ocean Cleanup ocean system 2.0

Target

The circulating currents in the garbage patch move the plastic around, creating natural ever-shifting hotspots of higher concentration. With the help of computational modeling, we predict where these hotspots are and place the cleanup systems in these areas.

Capture

By maintaining a relative speed difference to the plastic, the plastic can be caught in the retention zone of the cleanup system. The wingspan, speed and direction are corrected and maintained by the vessels.

Extraction

Once the system is full, the back of the retention zone is taken aboard, sealed off, detached from the system, and emptied on board the vessel. The retention zone is then put back in place and the cleanup continues.

Recycling

Once our containers are full of plastic onboard, we bring them back to shore for recycling. For each system batch, we plan on making durable and valuable products. Supporters getting the products will help fund the continued ocean cleanup. Catch, rinse, recycle and repeat - until the oceans are clean. The sunglasses are a proof of concept for this.

Expected impact

Our floating systems are designed to capture plastics ranging from small pieces, just millimeters in size, up to large debris, including massive, discarded fishing nets (ghost nets), which can be tens of meters wide.

Modeling predicts we need around 10 full-size systems to clean up the Great Pacific Garbage Patch.

After fleets of systems are deployed into every ocean gyre, combined with source reduction, The Ocean Cleanup projects to be able to remove 90% of floating ocean plastic by 2040.

With cleanup

Without cleanup

Great Pacific Garbage Patch in 2030 with and without cleanup. [scale: kg/km²]

Smart steering

Active steering and computer modeling enable us to target plastic hotspots -areas of higher concentration- to improve efficiency. Our models will be steadily improved using field data collected during our offshore missions, allowing for continually smarter operations and more focused cleanup.

Carbon offsetting

We aim to offset all carbon emissions from the System 002 campaign. In addition, in collaboration with Maersk, we are experimenting with low-carbon fuels for our support vessels.

Scalable

By taking a careful step-by-step approach, the modular fleet of systems can be gradually scaled up while we learn from the field and improve the technology along the way. The more systems deployed, the faster the cleanup will be.

System 002

On October 20 th, we announced that we have reached proof of technology with System 002. This system will continue to harvest plastic in the Great Pacific Garbage Patch, and in tandem with this, we will work on System 03 - an upscaled version aimed at being the blueprint for scale-up.

The system at sea

MANAGING ENVIRONMENTAL IMPACT

The main reason we clean up plastic is to reduce its negative impact on sea life and protect the ocean. But as with any operation, there is always some risk involved. While conducting cleanup, we must ensure that we limit any adverse effects of our operations on the environment.

During our first mission with Systems 001 and 001/B, no substantial interference with the surrounding ecosystem and/or marine life was observed. When designing System 002, we incorporated the insights from previous campaigns and had close internal and external feedback loops to limit potential negative impacts. We have also conducted an independent Environmental Impact Assessment (EIA) for System 002, CSA Ocean Sciences, which did not identify any major risks of our method to the environment, provided we maintain close monitoring of our operations.

As we continue to learn more about the technology and the behaviors of the Great Pacific Garbage Patch, we have trained observers on board the System 002 mission to monitor how this new system interacts with the natural environment. We are also committed to offsetting all carbon emissions associated with the System 002 campaign. For more about our approach to topics like these, see our Environment page.

SURVIVING STORMS

Because the cleanup systems are meant to stay in the patch for long periods, it is crucial that our systems can withstand ocean forces. We are closely monitoring the loads on the system and adapting the speed and span in the case of rough seas. We also follow the latest weather forecasts and plan the trajectory to avoid storms, and by understanding the patch climate, we can conduct operations in less critical locations. In the case of a particularly severe storm, the system can be temporarily withdrawn from activity.

Fund future cleanup systems

Having the necessary funds, we deployed System 002 into the Great Pacific Garbage in July 2021. As we progress towards System 03 and onward, we welcome individuals and companies to join the mission. If you would like more information on how to make a major contribution to help us scale to a fleet of cleanup systems, please contact us.

Technology Roadmap

Following our iterative design principle, we have been able to adapt and update our technology with every offshore deployment. From System 001 to System 001/B to System 002, we have confirmed various principles and concepts behind our ocean cleanup technology. The latest iteration, System 002, is our most effective to date, which led to proof of technology, as announced in October. With this system, we can effectively capture and harvest ocean plastic with a scalable design. With System 002, we are now rounding out the Development Phase and nearing the Validation Phase of our Ocean project. We will continue operations in the Great Pacific Garbage Patch to capture more plastic and gather more insights during the harsher winter sea-state. In parallel, we will start working on System 03. This iteration will incorporate modifications to the system's hardware and will be three times the size of System 002, allowing us to collect even more plastic. System 03 will serve as the blueprint for scale-up - we estimate to need a fleet of 10 systems in the Great Pacific Garbage Patch to effectively clean it up.

The evolution of The Ocean Cleanup concept

Join
the team

Contribute your skills and build a clean future with us

Support
the cleanup

Help fund the development of our technology to rid the world's oceans of plastic.

# data[].attributes.attachment_link.description
Trash accumulates in five ocean garbage patches, the largest one being the Great Pacific Garbage Patch, located between Hawaii and California. To solve it, we not only need to stop more plastic from flowing into the ocean, but also clean up what is already out there.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Meisjes zouden zichzelf op zesjarige leeftijd minder getalenteerd vinden dan jongens, zegt een Amerikaans onderzoek.

Het onderzoeksteam, dat bestaat uit medewerkers van Princeton University, New York University en de University van Illinois, denkt dat de 'ontmoedigende' resultaten zouden kunnen wijzen op problemen bij de toekomstige carrière van meisjes. Dat vertellen ze tegen de website van

Het onderzoek, gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift , werd gehouden onder 400 Amerikaanse kinderen die op vijfjarige leeftijd zeiden hun eigen sekse 'briljant' te vinden. Een jaar later werden dezelfde kinderen weer getest, maar dit keer zouden er verschillen tussen de verschillende seksen zijn geconstateerd.

Volgens het onderzoeksteam zou er dit keer sprake zijn van stereotypering, die zou zijn ontstaan door de blootstelling van de kinderen aan media, leraren, ouders en andere kinderen.

Experimenten

Tijdens het onderzoek werden er groepjes kinderen van vijf, zes en zeven jaar oud aan experimenten blootgesteld. In één daarvan werd de kinderen een verhaal voorgelezen dat ging over iemand die "heel erg slim" was, terwijl verder uit het verhaal niet bleek wie deze persoon was. Hierna kregen de kinderen vier foto's te zien, twee van mannen en twee van vrouwen, en werd ze gevraagd wie ze dachten dat de hoofdpersoon in het verhaal was.

De vijfjarige jongens in het onderzoek zouden allemaal voor een man gekozen hebben en van de meisjes van dezelfde leeftijd koos 75 procent een vrouw. Toen een jaar later dezelfde vraag werd gesteld, zouden de jongens nog steeds voor een man hebben gekozen, terwijl de meisjes nu meer geneigd waren om ook voor een man te kiezen.

Bordspel

Tijdens een ander experiment speelde een groep kinderen een nieuw bordspel, dat voor sommigen van hen een spel zou zijn voor "kinderen die heel erg slim zijn" en voor anderen een spel voor "kinderen die heel erg hun best doen".

De zes jaar en zeven jaar oude meisjes zouden geneigd zijn om, net als de jongens uit het experiment, het spel voor kinderen die "heel erg hun best doen" leuk te vinden, terwijl ze zouden hebben aangegeven het spel voor slimme kinderen minder leuk te vinden.

Eén van de onderzoekers, Professor Andrei Cimpian, vertelt tegen de BBC dat de uitslag van het onderzoek bewijst dat jonge kinderen worden blootgesteld aan het heersende idee dat een genie vaker een man is dan een vrouw.

"Het is ontmoedigend om te zien dat deze ideeën al op vroege leeftijd bij kinderen naar boven komen. Dan realiseer je je dat het nog een hele strijd zal worden om meisjes op andere gedachten te brengen", aldus de professor.

Cimpian vermoedt dat kinderen al op vroege leeftijd onder invloed van stereotypen in de samenleving hun pad kiezen. "Wanneer je vijf, zes of zeven bent, denk je niet na over je carrière, maar je maakt al wel beslissingen over welke vakken je op school volgt en voor welke buitenschoolse activiteiten je kiest. Zelfs als een verschil heel klein begint, kan het al snel uitgroeien tot iets groots", aldus de professor.

Hard werken

Mede-onderzoeker Dr. Lin Bian adviseert ouders en leraren om de nadruk te leggen op het belang van hard werken. Ze vertelt de BBC: "Het is bewezen dat iedereen er voordelen van geniet als je gelooft dat hard werken dé stap is om succesvol te worden."

Uit het onderzoek zou blijken dat meisjes erg gevoelig waren voor de boodschappen die gingen over 'hard werken' en dat ze daardoor net zo geïnteresseerd waren om het spel te spelen als de jongens. "Daarom is het erg belangrijk om bij jonge meisjes de nadruk te leggen op het feit dat hard werken leidt tot succes", aldus Bian.

# data[].attributes.attachment_link.title
'Meisjes van zes vinden zichzelf minder getalenteerd dan jongens'

# data[].attributes.attachment_link.description
Meisjes zouden zichzelf op zesjarige leeftijd minder getalenteerd vinden dan jongens, zegt een Amerikaans onderzoek. Het onderzoeksteam, dat bestaat uit medewerkers van Princeton University, New York University en de University van Illinois, denkt dat de 'ontmoedigende' resultaten zouden kunnen wijzen op problemen bij de toekomstige carrière van meisjes.