# data[].attributes.body
Дания (дат. Danmark [ˈd̥ænmɑɡ̊]), ресми — Дания Патшалығы (дат. Kongeriget Danmark) — Солтүстік Еуропадағы мемлекет. Ол Ютландия түбегінде және Дания архипелагында орналасқан.

# data[].attributes.location_name
Великобритания

# data[].attributes.body
Ұлыбритания (ағылш. Great Britain), немесе Біріккен Патшалық (United Kingdom, қысқартылған: UK), толық ресми аталуы — Ұлыбритания және Солтүстік Ирландия Біріккен Патшалығы (ағылш. The United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) — Еуропаның солтүстік-батысында, Британ аралдарында (ең ірісі — Ұлыбритания), Ирландия аралының солтүстік-шығыс бөлігі мен ұсақ аралдарда орналасқан мемлекет.

# data[].attributes.body
https://youtu.be/EhXwlCfktoY?si=QBP9J975J8F0o9qU

# data[].attributes.attachment_link.title
9. Обучающее видео для детей про Казахстан

# data[].attributes.body
https://youtu.be/S65HoBHhVSQ?si=uZl7qT4epPpcUlgy

# data[].attributes.attachment_link.title
Өмір сүруге лайықты ел | Канада туралы қызықты мәлімет

# data[].attributes.location_name
Новая Зеландия

# data[].attributes.headline
Новая Зеландия

# data[].attributes.subject
Новая Зеландия

# data[].attributes.body
На языке маори Новая Зеландия – Aoetaroa – означает «страна длинного белого облака». Существуют различные объяснения этого названия, глубоко укоренившиеся в традиционных маорийских преданиях, но все они так или иначе связаны с идеей о том, что горизонт в Новой Зеландии часто покрывается длинными, белыми облаками и становится похожим на длинное облако, если смотреть из космоса (но возможно это просто совпадение).

# data[].attributes.location_name
Берлин, Германия

# data[].attributes.headline
Берлин, Германия

# data[].attributes.subject
Берлин, Германия

# data[].attributes.location_name
Амазонка, Бразилия

# data[].attributes.headline
Амазонка, Бразилия

# data[].attributes.subject
Амазонка, Бразилия

# data[].attributes.body
Корея – Корей түбегі мен оған іргелес аралдарды қамтитын және ортақ мәдени-тарихи мұрамен біріктірілген географиялық аумақ (ел)[1]. Бұрындары біртұтас мемлекет болған. Солтүстікте Қытай және Ресеймен құрлық шекарасы бар. Кореяның шығысында Жапон аралдары орналасқан.

# data[].attributes.body
Испания

ТілБақылауӨңдеу

Испания (ис. Espaṅa), ресми Испания Патшалығы (ис. Reino de España) — Еуропаның Оңтүстік-батысында орналасқан ел. Пиреней түбегінің көп бөлігін және Жерорта теңізіндегі Балеар, Питиус аралдары мен Атлант мұхитындағы Канар аралдарын иеленеді. Жер көлемі 505,9 мың км2. Испанияға, сондай-ақ, Солтүстік Африка жағалауларындағы Сеут және Мелилья қалалары мен оларға жақын жатқан Велесде-ла-Гомера, Алусемас, Чафаринас аралдары да қарайды. Халқы 46,5 млн. (2011). Негізінен, испандар, католондар (5 млн-нан астам), галисилер (3 млн.), баскилер (2 млн-нан астам), т.б. Қала халқы 76,79%. Ресми тілі – испан тілі. Автономиялық құрылымдарда католон, баски, галиси, т.б. тілдер қолданылады.

# data[].attributes.location_name
Мекка Саудовская Аравия

# data[].attributes.headline
Мекка Саудовская Аравия

# data[].attributes.subject
Мекка Саудовская Аравия

# data[].attributes.body
Мукаррама) — город на западе Саудовской Аравии, расположенный на расстоянии около 80 км от Красного моря. Административный центр округа Мекка. Является центром паломничества для мусульман (см. Хадж).

# data[].attributes.body
Қазіргі Түркия 1923 жылы Бірінші дүниежүзілік соғыста жеңіліске ұшыраған Осман империясының ыдырауы және одан кейінгі түрік халқының ұлт-азаттық соғысы, монархияның жойылуы және Түркияда түрік ұлттық мемлекетінің құрылуы нәтижесінде құрылды. Шығыс Фракия, Кіші Азия және Армян таулы аймақтарының аумағы. Осман империясының орталығы болғанға дейін бұл аймақ тарих бойы ежелгі мемлекеттердің маңызды бөлігі болды: Хет патшалығы, Ассирия, Урарту, Византия, Грузия (Колчи және Иберия), Парсы, Рим және т.б.

# data[].attributes.location_name
Великобритания

# data[].attributes.headline
Великобритания

# data[].attributes.subject
Великобритания

# data[].attributes.body
Великобрита́ния (русское название происходит от англ. Great Britain), или Соединённое Короле́вство (United Kingdom, сокр. UK)[19], полная официальная форма — Соединённое Короле́вство Великобрита́нии и Се́верной Ирла́ндии[6][19] (англ. The United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland[комм 1][20]) — суверенное государство у северо-западного побережья континентальной Европы[21][22], состоящее из Англии, Уэльса, Шотландии и Северной Ирландии[23]. Соединённое Королевство включает в себя остров Великобритания, северо-восточную часть острова Ирландия и множество более мелких Британских островов[24]. Северная Ирландия имеет сухопутную границу с Республикой Ирландия; в остальном, Великобритания окружена Атлантическим океаном, Северным морем, Ла-Маншем, Кельтским морем и Ирландским морем. Общая площадь Соединённого Королевства составляет 242 500 км², а численность населения в 2020 году оценивалась в более чем 67 млн человек[15].

# data[].attributes.location_name
Мекка Саудовская Аравия

# data[].attributes.headline
Мекка Саудовская Аравия

# data[].attributes.subject
Мекка Саудовская Аравия

# data[].attributes.body
Muslim

# data[].attributes.location_name
Португалия, Венесуэла

# data[].attributes.headline
Португалия, Венесуэла

# data[].attributes.subject
Португалия, Венесуэла

# data[].attributes.body
Португалия (порт. Portugal, [puɾtuˈɣaɫ], миранд Pertual), ресми Португалия Республикасы (порт. República Portuguesa, миранд República Pertuesa) — Оңтүстік-Батыс Еуропаның қиыр шетінде, Атлант мұхиты жағалауында орналасқан мемлекет. Пиреней түбегінің батыс бөлігін және Азор, Мадейра аралдарын алып жатыр. Солтүстігі мен шығысында Испаниямен шектеседі, ал оңтүстігі мен батысын Атлант мұхиты шайып жатыр. Ел аты Порту (лат. Portus Cale — «жылы кемежай») қаласы атынан бастау алады. Жер көлемі 92,1 мың км². Халқы 10 276 617 адам. Халқының 99%-ы португалдар, қалғанын испандықтар мен бразилиялықтар құрайды.

Португалия Республикасы

# data[].attributes.body
Африка

# data[].attributes.location_name
Париж, Франция

# data[].attributes.headline
Париж, Франция

# data[].attributes.subject
Париж, Франция

# data[].attributes.body
Африка — аумағы жағынан Еуразиядан кейінгі орынды алатын құрлық, дүние бөлігі. Жерінің аумағы — 29,2 млн. км2 (аралдарымен бірге 30,3 млн. км2). Тұрғыны — 728 млн. адам. Солтүстіктен оңтүстікке қарай 8000 км-ге, батыстан шығысқа қарай 7500 км-ге (Сахарада) созылған, оңтүстігіндегі ені 810 км. Жағалауының жалпы ұзындығы — 30500 км. Африканы экватор сызығы ортасынан кесіп өтеді. Құрлықты солтүстігінде Жерорта теңізі, батысында Атлант мұхиты, шығысында Үнді мұхиты мен Қызыл теңізі сулары шайып жатыр.

# data[].attributes.location_name
Корея, Сеул, Южная Корея

# data[].attributes.headline
Корея, Сеул, Южная Корея

# data[].attributes.subject
Корея, Сеул, Южная Корея

# data[].attributes.body
Корея Республикасы - өте қауіпсіз мемлекет. Кореятүстік Кореяда типі, нәзік жандылар қауымы түнгі уақытта да қаланың сырт жағындағы аудандарда жалғыз өзі қорықпай жүре алады. Кісі өлтіру сияқты ірі қылмыстық оқиғалар бұрын-соңды болмаған жағдай болып саналады және жергілікті жаңалықтарда бірнеше апта бойы хабарланады.Кореяға барудың ең жақсы уақыты - көктем мен күз мезгілі. Көктемде шие гүлдеп жайқалса, ал күзде ағаштардың жапырақтары сарғайып, төңірек ерекше түске боялады. Қыста суық және желді, бірақ жазда кереметтей ыстық, ылғалды, сондай-ақ жаңбырлы болады.Елдің аумағы өте кішкентай, сондықтан өркениет оның барлық бұрышына дерлік еніп, ел жоғарғы деңгейде дамыған. Кореяда адасып кету мүмкін емес, мұнда алыс түкпірдегі ауылдар жоқ.

# data[].attributes.location_name
Лондон, Великобритания

# data[].attributes.headline
Лондон, Великобритания

# data[].attributes.subject
Лондон, Великобритания

# data[].attributes.body
Лондон – столица Англии и Соединенного Королевства. История этого современного города уходит во времена римлян. В самом центре Лондона находится здание парламента – Вестминстерский дворец, а также знаменитая часовая башня Биг-Бен и Вестминстерское аббатство. Эта церковь является местом коронации британских монархов. На противоположном берегу Темзы расположено колесо обозрения "Лондонский глаз", с которого открывается панорамный вид не только на южный берег, но и на весь город.

# data[].attributes.body
Африка өте көп жануарлар бар

# data[].attributes.body
Қарағанды облысының орталығы. Қазақстан қалаларының халық саны бойынша Алматы, Астана, Шымкент және Ақтөбе шаһарларынан кейін 5-ші орында орналасқан. 1934 жылғы 10 ақпанда Қарағанды поселкесі ЖОАК Президиумының қаулысымен қала болып қайта құрылды. Қала аумағы 543,3 шаршы километрге тең. Қала халқының саны 2019 жылғы 1 қазан 496 701 адамды құрады[3]. Қалалық әкімшілікте 1 ауылдық елді мекен бар.

# data[].attributes.body
Қарағанды — Орталық Қазақстандағы қала, Қарағанды облысының орталығы. Қазақстан қалаларының халық саны бойынша Алматы, Астана, Шымкент және Ақтөбе шаһарларынан кейін 5-ші орында орналасқан. 1934 жылғы 10 ақпанда Қарағанды поселкесі ЖОАК Президиумының қаулысымен қала болып қайта құрылды. Қала аумағы 543,3 шаршы километрге тең. Қала халқының саны 2019 жылғы 1 қазан 496 701 адамды құрады[3]. Қалалық әкімшілікте 1 ауылдық елді мекен бар.

# data[].attributes.location_name
Лондон, Великобритания

# data[].attributes.headline
Лондон, Великобритания

# data[].attributes.subject
Лондон, Великобритания

# data[].attributes.location_name
Новая Зеландия

# data[].attributes.headline
Новая Зеландия

# data[].attributes.subject
Новая Зеландия

# data[].attributes.body
Жер аумағы – 270,5 мың км². Бұған қоса Жаңа Зеландия Антарктиканың бір бөлігін (жалпы аумағы 414,4 мың км²) сырттай меншіктенеді. Астанасы – Веллингтон. Халқы – 4,9 млн. адам (2021). Тұрғындардың 79,5%-ы – жаңазеландықтар (негізінен, Ұлыбританияданшыққан еуропалықтар), 14,5%-ы – маорилер (жергілікті тұрғындар), 6%-ы – азиялықтар, полинезиялықтар, т.б. этникалық топтар. Ресми тілі – ағылшын тілі. Халқының көпшілігі христиан дінінің протестант тармағын ұстанады. Жаңа Зеландия – Британ Достастығына кіретіндіктен, мемлекет басшысы Ұлыбритания королевасы болып есептеледі. Оны 5 жылға генерал-губернатор тағайындайды. Заң шығарушы органы – бір палаталы парламент.

# data[].attributes.body
Ең көне жұлдыздар каталогін (807 жұлдыз) б.з.б. 4 ғасырда Ши-Шэн құрастырған. Күннің тұтылуы туралы ең алғашқы мәлімет Қытайда б.з.б. 720 жылы жазылған. Б.з.б. 138 – 126 жылы Чжан Цяньның Орта Азияға саяхат жасауы қытайлықтардың елдің батыс жағындағы халықтарды зерттеуіне мүмкіндік туғызды және «Ұлы Жібек жолы» арқылы керуен жүргізіп, сауда жасауына жол ашты.

Б.з.б. 6 – 3 ғасырларда конфуцийшілдік, моизм, легизм мектептерінің қалыптасуы нәтижесінде Қытай философиясы пайда болды. Қытай халқы жаратылыстану және техникалық ғылымдарының дамуына елеулі үлес қосты. Көптеген маңызды ғылыми- техникалық жаңалықтар Қытайда басқа елдерден (соның ішінде Еуропа елдерінен де) бірнеше жүз жыл бұрын пайда болған (компас, сейсмоскоп, спидометр, қағаз, оқ-дәрі жасау, кітап шығару, тағы басқа). Математика Қытайда Хань әулеті тұсында-ақ дами бастаған.

# data[].attributes.body
Туло́н (фр. Toulon [tulɔ̃], окс. Tolon [tu'luᵑ], лат. Telo Martius) — город и коммуна на Лазурном берегу Средиземного моря, у подножья горы Фарон, коммуна на юго-востоке Франции в регионе Прованс — Альпы — Лазурный берег, департамент Вар[1]. Город является префектурой (административным центром) департамента Вар, округа Тулон и четырёх кантонов: Тулон-1, Тулон-2, Тулон-3, Тулон-4[

# data[].attributes.body
Швеция (швед. Sverige (ақп.)), ресми атауы — Швеция Патшалығы (швед. Konungariket Sverige (ақп.)) — Eуропада орналасқан ел. Скандинавия елдерінің бірі. Швеция Корольдігі — Солтүстік Еуропадағы Скандинавия түбегініңшығысы мен оңтүстігін алып жатқан мемлекет. Cолтүстік-батысында Норвегиямен, солтүстік-шығысында Финляндиямен шектеседі. Оңтүстік-шығысын Балтық теңізі, ал оңтүстік-батысын Эресунн бұғазы (Швецияны Даниядан бөліп тұр) мен Каттегат, Скагеррак бұғаздарының сулары шайып жатыр.

# data[].attributes.location_name
Шри-Джаяварденепура-Котте, Коломбо, Шри-Ланка

# data[].attributes.headline
Шри-Джаяварденепура-Котте, Коломбо, Шри-Ланка

# data[].attributes.subject
Шри-Джаяварденепура-Котте, Коломбо, Шри-Ланка

# data[].attributes.body
1391 жылы, ханзада Сапумал Камарьямен Джаффна корольдігін бағындырып алғаннан кейін, Котте 'Шри Джаявардханепура' ('үдемелі жеңістің жарқыраған қаласы') эпитетіне ие болды. XVI ғасырдың соңына дейін Котте бір аттас Котте патшалығының астанасы болған.

Қала XIII ғасырда негізделген Котте бекінісінің айналасында пайда болды. Город возник вокруг крепости Котте, возведённой в 13-м веке. Котте бекінісі Дияванна Оя және Колоннава Оя өзендерімен түзілген үшбұрышта «сулы бекініс» ретінде салынған; үшінші жағынан ор қазылды. Аумағы 2,5 км² құраған бекініс биіктігі 2,5 метр және ені 10,7 метрлі латеритті дуалдармен қорғалған.

# data[].attributes.body
Венесуэла, толық ресми атауы — Боливариан Венесуэла Республикасы (ис. República Bolivariana de Venezuela, МФА (исп.): [reˈpuβlika βoliβaˈɾjana ðe βeneˈswela]) — Оңтүстік Америкада орналасқан мемлекет. Жер аумағы – 912,0 мың км². Халқы – 29 миллион адам (2021). Астанасы – Каракас. Халқының ұлттық құрамы: 69%-ы метистер (үндіс пен ақ нəсілдінің аралас некесінен туғандар), 20%-ы ақ нәсілділер, 9%-ы зеңгілер, 2%-ы үндістер. Ресми тілі – испан тілі. Тұрғындарының басым көпшілігі – католикте

# data[].attributes.location_name
Франкфурт-на-Майне, Германия

# data[].attributes.headline
Франкфурт-на-Майне, Германия

# data[].attributes.subject
Франкфурт-на-Майне, Германия

# data[].attributes.body
Фра́нкфурт-на-Ма́йне (нем. Frankfurt am Main [ˈfʁaŋkfʊɐ̯t ʔam ˈmaɪn]о файле, гесс. Frangford am Maa), часто называемый просто Франкфурт — крупнейший город земли Гессен и пятый по величине в Германии с населением в 764 474 человека (по состоянию на 30 июня 2022 года).

# data[].attributes.body
Германия Федеративтік Республикасы - орталық Еуропада орналасқан мемлекет. Кейбір түркі тілдерінде Алмания болып та аталады. Жер аум. 356,96 мың квадраттық км. 2023 жылғы қаңтардағы халық саны: 84,4 млн адам. Астанасы 1991 жылдан Берлин қаласы (3,46 млн.). Халқының 94 %-і немістер (1998). Ресми тілі - неміс тілі. Халқының көпшілігі христиан дінінің протестант және католик тармағын ұстанады.

# data[].attributes.body
Аустралия (лат. 'australis' — оңтүстік) — оңтүстік жарты шардағы құрлық. Ауданы 7 659 861 км². Материктің ұзындығы солтүстіктен оңтүстікке дейін 3200 км-ге жуық, ені батыстан шығысқа қарай шамамен 4000 км, жағалау сызығының ұзындығы(аралдарсыз) - 35 877 км. Ол 10°41' оңтүстік ендіктегі Йорк мүйісінен 39°11' оңтүстік ендіктегі оңтүстік-шығыс мүйіске дейін және 113°05' шығыс бойлықтағы Стип-Пойнт мүйісі мен 153°34' шығыс бойлықтағы Байрон мүйісі аралығында орналасқан. Батысы мен оңтүстігін Үнді мұхиты, шығысы мен солтүстігін Тынық мұхиттың Тасман, Маржан, Тимор және Арафур теңіздері қоршаган. Жағалаулары аз тілімделген. Ірі шығанақтары — солтүстігінде — Карпентария, оңтүстігінде — Австралияның үлкен шығанағы.

# data[].attributes.body
Гималай жотасы осыдан 70 миллион жыл бұрын Үнді-Австрия және Еуразия құрлықтарының соқтығысуы кезінде пайда болған. Үнді-Австралиялық платформа жылына 67 мм жылжиды. Ол 10 миллион жылдан соң 1500 шақырымға жетеді. Гималай шыңдарының климаты әркелкі. Альпинистер жоғарыға көтерілген кезде жер сілкінісі, су тасқыны, қар көшкіні секілді табиғи кедергілерге тап болады. Жыл сайын Эверест шыңына көтерілу кезінде бірнеше адам құрбан болады екен. Гималай тауында қарлы шыңдардан басқа жасыл далалы алқаптар бар. Гималай бөктерінде өсетін емдік өсімдіктер – нағыз табиғи және таза өсімдіктер. Таудың жоғарғы бөлігінде оттегінің жетіспеушілігі мен желдің қатты соғуына байланысты ешқандай өсімдік өспейді. Гималайда өмір сүретін жануарлар мен өсімдіктер үнемі қауіп қатер үстінде болады. Себебі, орманды жерлердің азаюына байланысты жануарлар мекені қысқаруда. Гималай Антарктида мен Арктика жерінен кейінгі қар мен мұздың шоғырлануы бойынша үшінші орынды алады.

# data[].attributes.headline
Жері. Индонезия — Австралия мен континенталды Азияның арасында экваторды бойлай орналасқан мемлекет. Ол дүниедегі ең үлкен топтасқан аралдарда — 17 500-ден астам аралда — орналасқан. Бұл аралдардың көбісі таулы-қырлы әрі ну орманды болып келеді. Мұнда 100-ден астам белсенді жанартау болғандықтан, Индонезияның жері дүниедегі ең жанартаулы аймақ болып табылады.

# data[].attributes.subject
Жері. Индонезия — Австралия мен континенталды Азияның арасында экваторды бойлай орналасқан мемлекет. Ол дүниедегі ең үлкен топтасқан аралдарда — 17 500-ден астам аралда — орналасқан. Бұл аралдардың көбісі таулы-қырлы әрі ну орманды болып келеді. Мұнда 100-ден астам белсенді жанартау болғандықтан, Индонезияның жері дүниедегі ең жанартаулы аймақ болып табылады.

# data[].attributes.location_name
Северная Македония

# data[].attributes.headline
Северная Македония

# data[].attributes.subject
Северная Македония

# data[].attributes.body
Солтүстік Македония (мак. Северна Македонија, алб. Maqedonia e Veriut), ресми атауы — Солтүстік Македония Республикасы (мак. Република Северна Македонија, алб. Republika e Maqedonisë së Veriut) — Еуропаның оңтүстігінде, Балқан түбегінде орналасқан мемлекет. Жер аумағы 25,7 мың км². Халқының саны 1,8 млн-нан асады (2021). Астанасы — Скопье қаласы. Ресми тілі — македон тілі. Халықтың 65%-ын македондықтар, қалған бөлігін албандар, түріктер, сығандар, сербтер мен босниялықтар құрайды. Діни сенімі бойынша халықтың басым бөлігі —христиан-православтар, қалғандары — мұсылмандар. Әкімшілік жағынан 30 ауданға бөлінеді. Конституциясы бойынша елді президент басқарады. Жоғарғы заң шығарушы органы — бір палаталы парламент (Жиналыс). Жоғарғы атқарушы органы — үкімет. Солтүстік Македония 1993 жылдан БҰҰ-ға, 1995 жылдан НАТО мен Еуро одаққа мүше. Ақша бірлігі — денар.

# data[].attributes.body
аралдары солтүстіктен оңтүстікке қарай ұзыннан-ұзақ созылып жатыр. Жапонияның солтүстігінде, әсіресе Хоккайдо аралында, қар қалың түсіп, қысы едәуір суық болады, ал оңтүстігінің, Рюкю аралдарының ауа райы тропиқалық климатқа жақын. Жапония – негізінен жылы әрі күн шуақты ел, алайда оның климаты әжептәуір ылғалды болып келеді. Жапон аралдарының бүкіл ауданының алтындан бес бөлігіне жуығын қалың орманды, жартасты таулар алып жатыр. Ең биік тауы – Фудзи тауы. Ол – сөнген жанартау. Фудзиді жапондар киелі тау деп есептейді. Жапонияда толып жатқан сөнбеген жанартаулар, көптеген шипалы арасандар (ыстық бұлақтар) бар. Мұнда жер сілкіну жиі болып тұрады. Жапония халқы негізінен теңіз жағалауын бойлай созылып жатқан құнарлы жазық алаптарда тұрады. Күріш алқаптарын, жеміс бақтары мен шай плантацияларын жыл сайын ұлғайып өсіп бара жатқан ірі қалалар ығыстырып, егістік жер тарыла түсуде.

# data[].attributes.body
Ежелгі Грекия немес Эллада гр. Ελλάδα) — б.з.б. III мыңжылдықтан б.з.б. I ғасырына дейін болған ежелгі грек мемлекеттері жерінің жалпы аты; Балкан түбегінің оңтүстігін, Эгей теңіздегі аралдарды, Фракия жағалауын, Кіші Азияның батыс өңірін ала орналасқан.

# data[].attributes.body
Аргентина (ис. Argentina), толық атауы Аргентина Республикасы (ис. República Argentina [reˈpuβlika aɾxenˈtina]) — Оңтүстік Америкада орналасқан мемлекет. Территориясы бойынша Бразилиядан кейінгі екінші және халық саны бойынша Бразилия мен Колумбиядан кейінгі үшінші, 24 әкімшілік бірліктен тұратын Оңтүстік Америка штаты: 23 провинция және Буэнос-Айрес федералды астана округі. Ауданы бойынша әлемдегі ең үлкен испан тілінде сөйлейтін мемлекет.

# data[].attributes.body
Гренландия (Үлгі:Lang-kl, дат. Grønland, сөзбе-сөз — «Жасыл ел») — автономиялық аумақ, Дания Корольдігіне бағынышты, Солтүстік Мұзды мұхиты мен Атлант мұхитттар аралығанда, шығысында Арктикалық архипелаг. Физиологиялық жағынан Гренландия Солтүстік Америка құрлығының бөлігі болып табылады, Гренландия соңғы мыңжылдық ішінде саясаты және мәдениетімен Еуропаға байланысты (әсіресе Норвегия мен Данияның бұрынғы отаршылдық күштері әсерінен, сондай-ақ көрші - Исландия аралымен)[1]. Аралдағы халықтың көпшілігі Инуиттер, ата-бабалары XIII ғасырда Канада аумағынан қоныс аудара бастап біртіндеп аралға орнықты.

# data[].attributes.body
Қарағанды — Орталық Қазақстандағы қала, Қарағанды облысының орталығы. Қазақстан қалаларының халық саны бойынша Алматы, Астана, Шымкент және Ақтөбе шаһарларынан кейін 5-ші орында орналасқан. 1934 жылғы 10 ақпанда Қарағанды поселкесі ЖОАК Президиумының қаулысымен қала болып қайта құрылды. Қала аумағы 543,3 шаршы километрге тең. Қала халқының саны 2019 жылғы 1 қазан 496 701 адамды құрады[3]. Қалалық әкімшілікте 1 ауылдық елді мекен бар.

# data[].attributes.location_name
Антарктида, Антарктика

# data[].attributes.headline
Антарктида, Антарктика

# data[].attributes.subject
Антарктида, Антарктика

# data[].attributes.body
Антарктида — Жер шарының оңтүстік полюсі саналатын құрлық. Жерінің аумағы 12,3 млн. км², ал қайраңдық мұздықтар мен аралдарды қосқанда 14,0 млн. км²-ге жетеді. Жерінің 99%-ын қалың мұз басып жатыр. Оның жалпы көлемі 26 млн. кm³. Антарктида – дүние жүзіндегі ең биік құрлық. Оның мұз жамылғысымен қоса есептегендегі орташа биіктігі 2040 м, яғни барлық құрлықтардың орташа биіктігінен (870 м) 3 есе артық. Құрлықтың жағалық сызығы онша тілімденбеген, оның құрамына бір ғана үлкен түбек – Антарктида түбегі мен бірнеше іргелес аралдар – Александр І жері, Оңтүстік Шетланд, Георгия және Оркней, Беллени кіреді. Құрлықтың жағалауын Оңтүстік мұхит сулары мен Уэдделл, Беллинсгаузен, Амундсен, Росс, Ғарышкерлер, т.б. теңіздері шайып жатыр. Антарктида құрылығының негізін абсолюттік жасы 1,6 млрд. жыл болатын гондваналық платформа түзеді, басым бөлігі архей эрасындағы гнейс, кристалды жақпар тас, граниттерден құралған.

# data[].attributes.body
Халық саны — 329 млн адам (2019 санағы, әлемде - 3-ші орын). Астанасы — Вашингтон. Тұрғын саны бойынша ірі қалалары: Нью-Йорк, Чикаго, Лос Анжелес, Сан-Франциско, Филадельфия, Детройт, Бостон, Хьюстон, Вашингтон, Даллас, Питтсбург, Балтимор, Сиэтл. Халықтың 66%-ы – протестанттар, 26%-ға жуығы католиктер. Үкімет пен мемлекет басшысы – президент. Заң шығарушы орган – палата мен сенат өкілдерінен тұратын екі палаталы парламент (конгресс).

# data[].attributes.body
Қарағанды — Орталық Қазақстандағы қала, Қарағанды облысының орталығы. Қазақстан қалаларының халық саны бойынша Алматы, Астана, Шымкент және Ақтөбе шаһарларынан кейін 5-ші орында орналасқан. 1934 жылғы 10 ақпанда Қарағанды поселкесі ЖОАК Президиумының қаулысымен қала болып қайта құрылды. Қала аумағы 543,3 шаршы километрге тең. Қала халқының саны 2019 жылғы 1 қазан 496 701 адамды құрады[3]. Қалалық әкімшілікте 1 ауылдық елді мекен бар.

# data[].attributes.body
Канада (ағылш. Canada [ˈkænədə] Файл жайлы ақпарат тыңдау; фр. Canada [kanadɑ] Файл жайлы ақпарат тыңдау) — Солтүстік Америка құрлығында орналасқан алып мемлекет, жер аумағы бойынша дүние жүзіндегі 2-ең ірі мемлекет (Ресейден кейін). Астанасы – Оттава қаласы. Канада өзінің жерінің кең-байтақтығымен ғана емес, сондай-ақ көптеген арктикалық архипелагты аралдарымен ерекшеленеді. Канаданың жағалауларын Алтант, Тынық және Солтүстік Мұзды мұхиттары шайып жатыр. Көрші елдерінің ең үлкені АҚШ, одан басқа Даниямен (Гренландия аралы) және Франциямен (Сен-Пьер және Микелон аралдары қауымдастығы) көршілес орналасқан. Канаданың АҚШ-пен шектесетін оңтүстік және Аляскадағы солтүстік батыс шекарасының ұзындығы 8893 км. құрайды.

# data[].attributes.location_name
Мадрид, Испания

# data[].attributes.headline
Мадрид, Испания

# data[].attributes.subject
Мадрид, Испания

# data[].attributes.body
Мадрид (ис. Madrid [maˈðɾið]) — Испанияның елордасы, аттас провинция мен автономдық қоғамдастық орталығы. Испанияның ең ірі экономикалық саяси және мәдени орталығы. Қала Пиреней түбегінде орналасқан. Муниципалитет Ареа-Метрополитан ауданында шоғырланған. Елдің ірі экономикалық, саяси және мадени орталығы Мадрид болып табылады. Халық саны - 3,273 млн тұрғын (2016).

# data[].attributes.location_name
Соединенные Штаты Америки

# data[].attributes.headline
Соединенные Штаты Америки

# data[].attributes.subject
Соединенные Штаты Америки

# data[].attributes.body
Халық саны — 329 млн адам (2019 санағы, әлемде - 3-ші орын). Астанасы — Вашингтон. Тұрғын саны бойынша ірі қалалары: Нью-Йорк, Чикаго, Лос Анжелес, Сан-Франциско, Филадельфия, Детройт, Бостон, Хьюстон, Вашингтон, Даллас, Питтсбург, Балтимор, Сиэтл. Халықтың 66%-ы – протестанттар, 26%-ға жуығы католиктер. Үкімет пен мемлекет басшысы – президент. Заң шығарушы орган – палата мен сенат өкілдерінен тұратын екі палаталы парламент (конгресс).

# data[].attributes.body
Италия қоңыржай белдеудің орманды аймағы (Солтүстік) мен субтропиктік белдеуде (Оңтүстік) орналасқан. Жерінің 4/5 бөлігі – тау мен қырат. Ең биік жері – Монблан шыңы (4807 м) Альпі тауында ондаған ірі мұздықтар бар. Альпінің оңтүстігіндегі Падан жазығы Апеннин тауына жалғасады. Оңтүстігінің қиыр шеті – Калабрия тауы. Аралдарының көбі таулы, жанартаулы келеді. Орта және Оңтүстік Италияда жер сілкінісі болып тұрады. Пайдалы қазбалары: тас көмір, лигнит, мұнай, табиғи газ, қорғасын, темір кентасы, күкірт, т.б. Сынап кенінің табиғи қоры жағынан ел дүние жүзінде Испаниядан кейін 2-орында.

# data[].attributes.body
Батысында — Иракпен, солтүстік-батысында — Әзірбайжан, Армения, Түркиямен, солтүстігінде — Түрікменстанмен, шығысында Ауғанстан және Пәкістанмен шектеседі. Иран солтүстіктен Каспий теңізімен, оңтүстіктен Үнді мұхитының Парсы және Оман шығанақтарымен қоршалып жатыр.

# data[].attributes.body
Африка — аумағы жағынан Еуразиядан кейінгі орынды алатын құрлық, дүние бөлігі. Жерінің аумағы — 29,2 млн. км2 (

бірге 30,3 млн. км2). Тұрғыны — 728 млн. адам. Солтүстіктен оңтүстікке қарай 8000 км-ге, батыстан шығысқа қарай 7500 км-ге (Сахарада) созылған, оңтүстігіндегі ені 810 км. Жағалауының жалпы ұзындығы — 30500 км. Африканы экватор сызығы ортасынан кесіп өтеді. Құрлықты солтүстігінде Жерорта теңізі, батысында Атлант мұхиты, шығысында Үнді мұхиты мен Қызыл теңізі сулары шайып жатыр.

# data[].attributes.body
Финляндия (Фин және швед тілдеріндегі ел атауының дыбысталуы (ақп.) фин. Suomi, швед. Finland; ресми атауы Финляндия Республикасы, фин. Suomen tasavalta, швед. Republiken Finland) — Еуропаның солтүстігінде орналасқан мемлекет. 2020 жылғы көрсеткіш бойынша халық саны 5 574 802 адамды құрап отыр, жер аумағы — 338 430,53 км². Әлем бойынша халық саны бойынша 115-ші, жер бойынша 64-ші орында тұр.

# data[].attributes.body
Бразилия (толық ресми атауы — Бразилия Федеративті Республикасы, порт. Brasil, República Federativa do Brasil тыңдау (ақп.) — Оңтүстік Американың шығыс және орталық бөліктерін алып жатқан ең үлкен мемлекеті. Жер аумағы – 8,515,767 км² (3,287,956 миль²). Халқы 214,4 млн. адам (2021). Бразилия 26 штат пен Федералды округтен тұратын, жер аумағы әлем бойынша бесінші және халық саны бойынша алтыншы орындағы мемлекет. Португал тіліресми болып табылатын Америкадағы жалғыз ел. Халқының этникалық құрамы: ақ нәсілдер – 54,7%, мулаттар – 38,45%, зәңгілер – 5,89%. Бұған қоса 3 млн-нан астам иммигранттар(жапон, италиялық, неміс, араб, француз, т.б.) тұрады. Астанасы – Бразилиа, ең үлкен қаласы Сан-Паулу. Халқының көпшілігі христиан дінін ұстанады. Ұлттық мейрамы – жетінші қыркүйектегі Тәуелсіздік күні.

# data[].attributes.body
Қазақстан (Дыбысы Қазақстан []), толық атауы Қазақстан Республикасы (Дыбысы Қазақстан Республикасы) — Шығыс Еуропа мен Орталық Азияда орналасқан мемлекет. Батысында Еділдің төменгі ағысынан, шығысында Алтай тауларына дейін 3 000 км-ге, солтүстіктегі Батыс Сібір жазығынан, оңтүстіктегі Қызылқұм шөлі мен Тянь-Шань тау жүйесіне 1 600 км-ге созылып жатыр. Қазақстан Каспий көлі арқылы Әзірбайжан, Иран елдеріне, Еділ өзені және Еділ-Дон каналы арқылы Азов теңізі мен Қара теңізге шыға алады. Мұхитқа тікелей шыға алмайтын мемлекеттердің ішінде Қазақстан — ең үлкені.

# data[].attributes.location_name
Токио, Япония

# data[].attributes.headline
Токио, Япония

# data[].attributes.subject
Токио, Япония

# data[].attributes.body
Жапон ауыз әдебиеті мен мифологиясы жақсы дамыған. Жапон жазба әдебиетінің алғашқы үлгілері — “Коджики” шежіресі (712) мен “Манъесю” өлеңдер жинағы (759). “Коджики” ертедегі мифтік әңгімелер, аңыздардан тұрады. “Манъесю” антологиясы халық поэзиясының 4516 үлгісін және алғашқы жазба әдебиет өкілдерінің (500-дей автордың) шығармаларын қамтыған. Шығармалардың көпшілігі танка жанры үлгісінде жазылған. 9 — 10 ғасырларда жапон прозасының алғашқы үлгілері пайда болды. Мурасаки Шикибудың “Генджи — моногатори” романы (11 ғасыр) — әлем әдебиетіндегі алғашқы романдардың бірі. “Хейке — моногатори” (“Тайр әулеті туралы әңгіме”, 13 ғасыр), “Тайхейки” (“Алып әлем туралы әңгіме”, 14 ғасыр) гунки (әскери эпопея) жанрында жазылған. 15 — 16 ғасырларда поэзия жетекші рөл атқарды. Театрлар ашылып, драматургиялық шығармалар жазыла бастады.

# data[].attributes.body
Қырғызстан (қыр. Кыргызстан), ресми Қырғыз Республикасы (қыр. Кыргыз Республикасы) — Орталық Азияда орналасқан таулы, мұхитқа шыға алмайтын мемлекет. Астанасы және ең ірі қаласы – 624 мың адам тұратын Бішкек қаласы. Халқы 7 037 590 адам.[5] Халқының көпшілігі қырғыздар (72,6%), басқа ұлт өкілдері ішінен орыстар (6,4%), өзбектер (14,5%), украиндар, татарлар, қазақтар, ұйғырлар, немістер, тәжіктер, дүңгендер, т.б. бар. Жер аумағы 199,5 мың км2-ге тең. Конституциясы бойынша Президенттік басқару нысанындағы мемлекет болып келеді. Заң шығарушы органы — бірпалаталы Жогорку Кеңеш атты парламенті. Ресми тілдері: қырғызша және орысша. Ұлттық мерекесі — 31 тамыз,

# data[].attributes.location_name
Ұлытау ауданы

# data[].attributes.headline
Ұлытау ауданы

# data[].attributes.subject
Ұлытау ауданы

# data[].attributes.body
Ұлытау-облысының басында орналасқан әкімшілік бөлік.Аудан 1939 жылы құрылған.Аудан аумағы 122,9 мың шаршы километге тең.Орталығы Ұлытау ауылы.

# data[].attributes.body
Өскемен — Шығыс Қазақстан облысындағы өнеркәсіп, мәдениет және Өскемен қалалық әкімдігі орталығы. Қаланың негізі 1720 жылы Ертіс пен Үлбі өзендерінің құйылысында қаланған.

Өскемен қаласы 1720 жылы ұлы мәртебелі І Петр патшалық құрып тұрғанда қамал-бекініс ретінде салынған еді. 1868 жылы Өскеменге қала статусы берілді. Қалада сауда, ауылшаруашылығы өнімдерін өңдейтін өндіріс орындары дами бастады, айлақ (пристань) құрылысы басталды. Кейіннен жеңілөнеркәсіп, теміржол құрылысы салына бастады. Ұлы Отан соғысы (1941-1945 жылдары) ауыр өнеркәсіп дамыды.XVIII ғасыр басында Ресей оңтүстік бағыттағы сібір аумақтарын кеңейтіп, шекараларда әскери қорғау бекіністері тұрғызылған. 1720 жылдың 12 тамызында Ресей армиясының әскери тобы Ертіс өзені мен Үлбі өзенінің қосылған орнына келіп, бекіністі салу жұмыстарын бастады. Бұл күн Өскемен қаласының негізі қаланған күні ретінде қабылданған.1845 жылы бұрынғы қорған құрылысының жобасы бекітілген.1882 жылы Омск облысының қалыптасуына байланысты, Өскемен қаласы округтік қала болды. 1838 жылдан Өскемен қаласы Тобол губерниясына қосылды. 1932 жылы Шығыс Қазақстан облысы құрылды. 1943 жылы қорғасын-мырыш комбинаты, ал 1939 жылы - Өскемен ГЭС құрылысы басталды. 1939 жылдан бастап Өскемен қаласы ШҚО облыстық орталығы болды.

# data[].attributes.location_name
Юго-Восток, Караганда

# data[].attributes.headline
Юго-Восток, Караганда

# data[].attributes.subject
Юго-Восток, Караганда

# data[].attributes.body
1966 жылы Орталық қала құрылысы ғылыми-зерттеу институты (сәулетшісі А. Хохлов, В. Шквариков) Қарағанды ​​қаласын дамытудың 650-700 мың тұрғынға арналған жаңа бас жоспарын жасап, 1968 жылы бекітті.[1] 1968 жылы қарашада Қарағанды ​​қаласының жаңа бас жоспары бекітілді. Ол Мәскеуде орындалды.

# data[].attributes.body
Осы уақытқа дейін ғалымдардың көпшілігі қазіргі Шымкент қаласының аумағындағы қоныс мекендер XI−XII ғасырларда болған деген гипотеза болатын. Сонымен қатар Шымкенттің бұдан да ертеректе пайда болғаны жөнінде болжам бар. Бұған дәлел — археологиялық қазбалар мен құрылыс барысында табылған қабырлардың жерлеуші, мамандардың болжамы бойынша, біздің эрамызға дейінгі V-VІ ғасырларға тән.

# data[].attributes.attachment_link.description
Түпнұсқа файл ‎(5198 × 3462 пиксел, файл өлшемі: 7,88 MB, MIME түрі: image/jpeg) Файл сол кезде қалай көрінгенін көру үшін күн/уақыт дегенге басыңыз. Бұл файлды мына бет қолданады: Бұл файл келесі басқа уикилерде қолданылады: Бұл файлда цифрлық камера немесе оны цифрландыруға қолданылған сканер қосқан болуы мүмкін қосымша ақпарат бар.

# data[].attributes.location_name
Каркаралинск

# data[].attributes.headline
Каркаралинск

# data[].attributes.subject
Каркаралинск

# data[].attributes.body
Қарқаралы 1824 жылы сәуірдің 8 күні Сібір қазақтары дала губернаторлығының әкімшілік-аумақтық орталығы — станица негізінде, Ресей империясының әскери бекінісі ретінде қаланған. 1868 жылы уездік қалаға айналды. 1928 жылға дейін Семей облысына қарасты Қарқаралы уезінің, 1928-1930 және 1934-1936 жылдары Қарқаралы округінің орталығы болды. 1930-1934 және 1936 жылдан Қарқаралы ауданының орталығы. 19-ғасырдың екінші жартысында жері шұрайлы, жайылымы малға, қойнауы кенге бай Қарқаралы Орта Азия мен Қытайдан Сібірге баратын керуен жолының торабы ретінде маңызды сауда, кәсіпшілік және мәдени - ағарту орнына айналды. Және Қарқаралыда Шайтанкөл деген өзен бар.

# data[].attributes.location_name
Питомник растений Алакюль, Санкт-Петербург, Ленинградская область, Россия

# data[].attributes.attachment_link.title
Сурет:Alakol and Sasykkol.jpg - Уикипедия

# data[].attributes.attachment_link.description
Түпнұсқа файл ‎(1036 × 1044 пиксел, файл өлшемі: 161 КБ, MIME түрі: image/jpeg) Файл сол кезде қалай көрінгенін көру үшін күн/уақыт дегенге басыңыз. Күн/Уақыт Нобай Өлшемдер Қатысушы Пікір қазіргі 14:37, 2011 ж.

# data[].attributes.body
Алматы (1921 жылға дейін — Верный; орта ғасырларда — Алмату (Алмалы)) — Қазақстанның ең үлкен қаласы. Ол Тянь-Шань тауларының солтүстігінде, Іле Алатауының баурайында, Қазақстан Республикасының оңтүстік-шығысында орналасқан.

# data[].attributes.body
Шымке́нт или Чимке́нт (каз.(инф.)) — город на юге Казахстана, один из трёх городов страны, имеющих статус города республиканского значения[прим 1]; является отдельной административно-территориальной единицей (17-й регион республики[16]), не входящей в состав окружающей её области[17

# data[].attributes.body
Алматы (1921 жылға дейін — Верный; орта ғасырларда — Алмату (Алмалы)) — Қазақстанның ең үлкен қаласы. Ол Тянь-Шаньтауларының солтүстігінде, Іле Алатауының баурайында, Қазақстан Республикасының оңтүстік-шығысында орналасқан. Алматыда 1 897 143 адам тұрады (2019)[4]. Алматының ЖІӨ 2010 жылы 18.8 млрд АҚШ долларын, ал жан басына шаққанда 19 мың АҚШ долларын құрап Қазақстанның ЖІӨ бестен бір бөлігін өндіреді.[5]

# data[].attributes.body
Миллионер қаласы мәртебесіне 2017 жылдың маусымында қол жеткізілді, ол кезде тұрғындар саны 1 002 874 тұрғын болды. Астана елдің солтүстігінде Есіл өзенінің жағасында орналасқан. Әкімшілік жағынан қала 4 ауданға бөлінген.

Қазақстанның астанасын Алматыдан Ақмолаға ауыстыру туралы ұсынысты Президент Нұрсұлтан Назарбаев ұсынды. Қазақстан Республикасы Жоғарғы Кеңесі 1994 жылы 6 шілдеде ауыстыру туралы шешім қабылдады. Орталық мемлекеттік органдардың Ақмолаға ресми көшуі 1997 жылғы 10 желтоқсанда басталды.

Президенттің 1998 жылғы 6 мамырдағы Жарлығымен Ақмола атауы Астана болып өзгертілді.

Жаңа астананың халықаралық тұсаукесері 1998 жылғы 10 маусым күні өтті.

Қала бес әкімшілік бірліктен — «Алматы», «Сарыарқа», «Есіл», «Байқоңыр»[1] және «Нұра» аудандарынан тұрады. Есіл және Нұра ауданы қаланың даму динамикасына қарай кейінгі жылдары құрылды

# data[].attributes.location_name
Караганда, Казахстан

# data[].attributes.headline
Караганда, Казахстан

# data[].attributes.subject
Караганда, Казахстан

# data[].attributes.body
Қарағанды — Орталық Қазақстандағы қала, Қарағанды облысының орталығы. Қазақстан қалаларының халық саны бойынша Алматы, Астана, Шымкент және Ақтөбе шаһарларынан кейін 5-ші орында орналасқан. 1934 жылғы 10 ақпанда Қарағанды поселкесі ЖОАК Президиумының қаулысымен қала болып қайта құрылды. Қала аумағы 543,3 шаршы километрге тең. Қала халқының саны 2019 жылғы 1 қазан 496 701 адамды құрады. Қалалық әкімшілікте 1 ауылдық елді мекен бар.

Қарағанды қаласының көптеген ескерткіштері де туристерді қызықтыруы мүмкін. Олардың ішінде Абылай ханның ақылшысы, суырып салма ақын Бұқар жыраудың ескерткіші, қазақ әдебиетінің классигі, ұлы ақын Абай Құнанбаев ескерткіші және тағы басқалары көз тартарлықтай.