# data[].attributes.headline
Grazas   Gracias   Tapadh leat   Thank you 🙏🏻

# data[].attributes.subject
Grazas   Gracias   Tapadh leat   Thank you 🙏🏻

# data[].attributes.body
Moitas grazas ao SEPIE, que cofinanciou as nosas mobilidades; á EOI de Lugo, por darnos a posibilidade de crear o proxecto GOAL (e por participar nel); a Tere, por coordinar as mobilidades e animarnos tanto; ás compañeiras que fixeron observacións e cursos antes ca min, por compartir todo o que aprenderon nos seus padlets e por ser unha inspiración para min; a todas as persoas que coñecín en Edimburgo, tanto a nivel persoal coma profesional; a todxs xs que seguistes as miñas aventuras; ao resto de compañeirxs da escola, por ser parte indispensable do equipo e por suposto, ao alumnado da EOI de Lugo, por ser a nosa motivación para mellorar.

# data[].attributes.body
Escollo este formato para compartir as miñas reflexións sobre o curso inspirada pola miña compañeira Verónica, que tamén gravou un vídeo, e porque para min constitúe todo un reto. 😉

# data[].attributes.body
Non podo rematar este padlet sen compartir este consello, que foi o mellor que recibín dende que cheguei a Escocia. A foto é de Glasgow, en Edimburgo non vin ningún cartel deste tipo, pero non estaría de máis.
Unha gran cantidade de xente cruza as rúas en vermello (jaywalking). É algo que está sistematizado e que me chamou moitísimo a atención, porque nunca me imaxinaría que puidese pasar. Tamén é verdade que os semáforos tardan moitísimo en poñerse en verde para os peóns dende que se lle da ao botón, e como moita xente cruza sen agardar, é inevitable non acabar copiando este comportamento nalgunhas ocasións (algo do que me arrepinto). Según Fraser, é todo 'unha cuestión de timing', e unha vez que o peón pon o pé na carretera, respéctano. Pero non sei que dicirvos, eu pasei algún susto cando de repente un bus dobraba unha esquina e aparecía da nada. Porque é verdade que te respectan no sentido de que non tocan o claxon, pero tampouco me pareceu que reducisen a velocidade. O dito, sede moi prudentes!

# data[].attributes.body
Escollo esta foto que saquei o domingo á mañá, cando ía en dirección ao bus da excursión, para despedirme de Edimburgo. Iso é o que sinto, chegou o fin de festa. Foron 17 días marabillosos, de traballo con gusto e de descubertas inesquecibles e sei que sempre levarei a esta cidade e á xente que coñecín no meu corazón. De feito, Edimburgo pasa a engrosar esa pequena lista de lugares do mundo aos que vou ter que volver cunha frecuencia determinada para recargar pilas. Non quero que se me esquezan as rúas nin os detalles que agora son familiares. O aire recompoñedor, os edificios bonitos, os ceos cambiantes e cargados de historias; a cafetería dos 'plain croissant e café americano' dos almorzos, os xardíns enormes, o súper cine preto do meu hotel, a xente amable e a arte nos museos e nas rúas. Edimburgo ten o filtro 'vivid warm' das fotos, a pesar dos ceos nubrados. E si, garantizo que tamén hai días de calor, aínda que iso non é, nin de lonxe, o mellor da cidade.
Teño pendente ademais, unha viaxe en coche polas Highlands e ir á Illa de Skye, e por suposto, visitar o Castelo de Stirling. Trouxen de souvenir un virus McCovid que se resiste a marchar, pero pagou a pena todo o vivido.
Ata pronto, Edimburgo! 💙🤍

# data[].attributes.body
E por último, esta é a cafetería onde adoitan tomar o café, está na mesma rúa da galería. No vídeo onde Alexander McCall fala dos sitios nos que se inspirou, a cafetería tiña outro nome, así que supoño que cambiou de donos dende que se rodou o vídeo. Recordade que esta novela está dispoñible na nosa biblioteca!

# data[].attributes.body
Este é o barrio, na New Town. Bastante preto de onde me aloxei.

# data[].attributes.body
A galería de arte onde traballa a protagonista. O personaxe do dono da galería é o propio dono na vida real!

# data[].attributes.body
Este oco correspondería ao número 44.

# data[].attributes.body
Lamento dicirvos que a rúa remata no número 43, aínda que ao mellor xa o sabiades. Como comentaba Alexander McCall nun vídeo, fíxoo a propósito para darlles privacidade aos veciños, non quería que ninguén se sentise identificado.

# data[].attributes.headline
Seguindo as pegadas de '44 Scotland Street' 📖🐾

# data[].attributes.subject
Seguindo as pegadas de '44 Scotland Street' 📖🐾

# data[].attributes.body
E xa de volta en Edimburgo, unha tarefa pendente: atopar lugares emblemáticos que aparecen na novela '44 Scotland Street', ambientada nesta cidade, de Alexander McCall Smith. Foi unha das novelas que se leu, con moito éxito, nun dos nosos clubs de lectura de inglés para os niveis C1-C2, e que levou a profesora Paola. Empecei a ler a novela a primeira fin de semana que estiven en Edimburgo pero despois foime imposible avanzar moito por todos os labores varios aos que me tiven que dedicar ☺️. Con moitas ganas de retomala!

# data[].attributes.body
Na cima

# data[].attributes.body
Subindo

# data[].attributes.body
Había tres plantas nas que se podía descansar, ler sobre William Wallace e ver obxectos relacionados con el.

# data[].attributes.body
Preparándome para subir

# data[].attributes.body
Co bus para min soa, esta é a primeira imaxe que teño do monumento. Pódese subir andando, aínda que hai unha boa tirada. Desde onde me deixou o bus collín unha furgoneta que subía e baixaba continuamente ata o monumento e era gratuíta. Xa me chegaría subir os 246 chanzos ata o máis alto do monumento...

# data[].attributes.body
Foto que puiden tomar do castelo cando deixamos alí aos nosxs compañeirxs. Fun a única persoa da excursión que preferiu visitar o Monumento a William Wallace 😅. Por certo, a quen vemos na escultura, diante do castelo.

# data[].attributes.body
Despois de comer viaxamos ata Stirling, e alí tivemos que tomar unha difícil decisión: ver o Castelo de Stirling ou visitar o Monumento a William Wallace. Sentíndoo moito, e a pesar de que o castelo tiña moi boa pinta e a guía recoñeceu que era moito máis bonito ca o de Edimburgo, decanteime polo monumento. Xa vira un castelo e levaba bastantes museos visitados. Tiña ganas de subir ao máis alto do monumento e contemplar as vistas dende alí. Por iso, esta é unha das poucas fotos que teño do castelo de Stirling, dende o bus.

# data[].attributes.body
Coidando os detalles

# data[].attributes.body
Despois comimos nun bonito pobo chamado Aberfoyle. Chamoume a atención a mensaxe neste taboleiro dunha pequena tenda. Obviamente, despois de lelo entrei para mercar e enviar algunha postal e levei algunha cousiña máis. Recordoume unha vez máis a importancia de promover o comercio local.

# data[].attributes.body
Con permiso de Nessie, o Loch Lomond pareceume máis bonito que o Loch Ness

# data[].attributes.body
Para o domingo tiña contratada unha excursión parecida á do fin de semana anterior, aínda que máis curta. O primeiro que fixemos foi ir ata o Lago Lomond e facer un cruceiro dunha hora neste ferry polas súas augas.

# data[].attributes.body
Só vos podo ensinar a fachada porque para acceder ás salas de lectura había que sacar o carné.

# data[].attributes.body
Dentro do museo visitei tamén esta exposición temporal, que custaba 10 libras. Absolutamente recomendable, aínda que o tema, en principio, non fose do meu interés. Analiza o papel que a anatomía tivo na Ilustracción. Ademais, no século XVIII Edimburgo converteuse no centro máis importante de ensinanza de medicina e a demanda de cadáveres para diseccionar provocou que xurdise un temible "mercado de cadáveres". Os crimes de Burke and Hare foron unha terrible consecuencia disto. Interesantísima, pero prohibido sacar fotos.
Isto recórdame a cando Fraser nos contou que para crear o seu personaxe de Sherlock Holmes, Sir Arthur Conan Doyle, natural de Edimburgo, baseouse nas teorías dun amigo seu (esquecín o nome), que era profesor de medicina e sabía deducir moitísimos datos acerca dunha persoa falecida pola observación do cadáver e dos seus detalles (roupa, complementos, características físicas, etc.). Arrepiante pero apaixonante.

# data[].attributes.body
Estupendas vistas de Edimburgo dende a terraza do museo

# data[].attributes.body
Exposición de Sir Eduardo Paolozzi

# data[].attributes.body
A Igrexa nas zonas pictas

# data[].attributes.attachment_caption
Esta é unha réplica, na tenda do museo. 

# data[].attributes.body
Este taboleiro de xadrez, descuberto no 1831, é un dos restos arqueolóxicos máis coñecidos de Escocia. Parece ser que foi creado no Reino de Noruega entre os séculos XII e XIII.

# data[].attributes.attachment_caption
Explicación do cartel xunto ao 'Book of Hours'.

# data[].attributes.attachment_caption
Inscrición da raíña Mary en francés no 'Book of Hours'

# data[].attributes.body
Este libro manuscrito de oracións e salmos en latín pertenceu a Mary, Queen of Scots, e conta cunha inscrición da propia Mary, sendo adolescente. Amósoa na seguinte foto.

# data[].attributes.body
Vestido do século XV

# data[].attributes.body
Tamén hai unha sala dedicada á moda

# data[].attributes.body
Esqueleto do Tyrannosaurus rex (tamén impresiona)

# data[].attributes.body
A ovella Dolly, primeiro mamífero clonado, en 1996, a partir dunha célula adulta. Impresiona vela.

# data[].attributes.body
Mostra de medios de transporte

# data[].attributes.body
A Grand Gallery, deseñada polo capitán Francis Fowke

# data[].attributes.body
O sábado visito por fin o National Museum of Scotland, un magnífico museo no que podemos coñecer non só antigüedades, historia e cultura escocesas, senón tamén historia natural, tecnoloxía, ciencia e culturas do mundo. Con diferenza, é no que máis tempo paso, polo seu tamaño e variedade de obras. Unha vez máis, totalmente gratuíto.

# data[].attributes.body
Para completar o día, asisto a un inesperado concerto na rúa, de novo, nun marco incomparable, co castelo de Edimburgo detrás. Algo moi habitual nesta cidade, atoparse con fantásticxs buskers compartindo o seu talento. Se queredes seguilos en Instagram, son @highfademusic 😊

# data[].attributes.body
Ao pouco de chegar a Edimburgo fixeime que era frequente ver moitas estatuas nas rúas, normalmente de personaxes famosos, cun cono de tráfico na cabeza. Ao principio pensara que era unha gamberrada despois dunha noite de festa, pero comprobei que adoitaban permanecer alí ao cabo dos días. O mesmo acontecía en Glasgow. Pregunteille a Kelvin o porqué daquela tradición e confirmou as miñas sospeitas. Parece ser que o costume xurdiu en Glasgow nos anos 80 e, efectivamente, en principio foi unha gamberrada durante unha noite con alcohol de máis. A pesar dos intentos por evitar estes actos de vandalismo, a policía tivo que tirar a toalla, polo custoso de recuperar os conos, sobre todo en estatuas que estaban a moita distancia do chan, e tamén porque os conos volvían aparecer, irremediablemente, nas cabezas das estatuas ao pouco tempo. Un pequeno xesto irreverente que demostra que en moitas ocasións 'people have the power' 😉.

# data[].attributes.body
Wretched War, by Damien Hirst

# data[].attributes.body
Birdman, by Elisabeth Frink

# data[].attributes.body
Le Temps Menaçant, by René Magritte

# data[].attributes.body
Portrait of Lee Miller, by Pablo Picasso

# data[].attributes.body
For Sale, by Billy Apple

Síntoo pola persoa que estaba interesada nas obra de David Hockney. A pesar de que na miña guía aseguraba que a Scottish National Gallery of Modern Art contaba con obras deste autor, non conseguía atopar ningunha, así que directamente preguntei por el. Dixéronme que actualmente as súas obras se atopaban 'in storage', e que se quería, podía reservar unha visita á 'storage room' para velas. Desafortunadamente, isto xa non era posible, pois tiña outros plans para os dous últimos días na cidade. Pero que saibades que si é posible velas (aínda que non sei de que obras se trata, porque non aparecen en Smartify).

Billy Apple, o autor desta obra, foi compañeiro de Hockney.

# data[].attributes.body
In the Car, by Roi Lichtenstein

# data[].attributes.body
Dirty Burning, by Victoria Morton

# data[].attributes.body
Portrait of Joseph Brewer, by William McCance

# data[].attributes.body
The Wave, by John Eardley

# data[].attributes.body
Por fin podo volver a este museo, aínda que me gustaría ter podido dedicarlle máis tempo. Remato as clases ás 15:45 e a pesar de que en principio teño toda a tarde libre, os museos pechan, sen excepción, ás 17:00. Unha marabilla de galería, para gozar dela con moito tempo.

# data[].attributes.body
Quen fixera os cursos de ensino semipresencial do CAFI este ano seguro que está familiarizadx coa metáfora da colmea, simbolizando o traballo cooperativo do profesorado e do alumnado. É curioso que xusto o último día de clase, Kelvin, o meu terceiro profe nas clases individuais, me regalase este tarriño de mel das súas abellas. Porque si, aparte de dar clases de inglés, Kelvin é beekeeper, e como meu pai tamén ten moitas colmeas, decidiu regalarnos unha proba. Fíxome moitísima ilusión, polo inesperado, polo considerado e polo auténtico do agasallo. E porque para min simboliza tamén o magnífico traballo destas dúas semanas, das reflexións, das suxestións, das conclusións, da posta e común de ideas e experiencias, tanto por parte dxs profesores/as que impartiron o curso coma dxs que asistimos a el, coa mente aberta e con moitísimas ganas de aprender e mellorar. A verdade é que formamos un equipo excelente e sempre os levarei na miña mochila e no meu corazón, como alguén comentou neste Padlet. O froito do noso traballo é igual de doce e podería envasarse nos mesmos tarriños. 🍯🐝☺️

# data[].attributes.body
E co noso querido Fraser (a star!) ⭐️

# data[].attributes.body
Cos nosos diplomas, diante da escola ☺️👩‍🎓

# data[].attributes.body
Vídeo que utilizamos na clase.

# data[].attributes.body
E finalmente chega o último día do curso, por increíble que pareza. Hoxe falaremos da avaliación do alumnado e faremos unha reflexión sobre o curso, así coma unha análise dos recursos.

Isela distribúe unha serie de folletos de distinto tipo, dos que podemos atopar na cafetería da esquina, nos centros de información turística ou nos museos. A min tócame un sobre o osiño Paddington no que se anuncian unha serie de actividades ao aire libre en torno a este personaxe. Teño información sobre o espectáculo por ambas caras do folleto e podo buscar máis na páxina https://paddingtonmarmalademessiness.com

Isela danos uns minutos e logo pídenos que tratemos de vender o espectáculo que nos tocou, incluíndo estes puntos: tipo de show, quen participa, cando, onde, canto custan as entradas, audiencia á que vai dirixido, por que debemos asistir e o tipo de opinións que hai sobre o espectáculo. Digamos que un tipo de mediación, pero máis extensa, xa que temos que tratar de convencer aos nosxs compañeirxs de que paga a pena ir. Unha vez que todxs rematamos as nosas exposicións, Isela avísanos de que acabamos de ser avaliadxs.

Comezamos así a falar da avaliación, que para Isela, é a actividade máis difícil tanto para o alumnado coma para o profesorado. Fálanos da necesidade de entrenalos no tipo de tarefas coas que van ser avaliados ao rematar o curso, sendo prácticos, utilizando sempre materiais reais e na medida do posible, exames utilizados anteriormente e tratando de ter unha actitude positiva con respecto aos exames. 'Easier said than done, of course'  😅 (penso). Pero Isela recórdanos que a avaliación formal non só é obrigatoria senón necesaria, xa que nos axudan a medir os obxectivos acadados e a detectar as dificultades de aprendizaxe. Iso si, continúa, sempre é máis efectiva cando o alumnado non sabe que está a ser avaliado, como acaba de facer ela con nós, xa que tememos ser avliadxs e os nervios poden xogar malas pasadas. Cando lle pregunto: 'Non cres que o alumnado ten dereito a protestar se é avaliado sen ter coñecemento de que ía ser así?', ela responde algo do que xa se falou neste Padlet: 'Doing a test well doesn't mean a thing.' e suxire que lle preguntemos ao noso alumnado 'Queres aprobar ou queres aprender?'. O certo é que o noso alumnado quere as dúas cousas, e en moitos casos, necesita un certificado que acredite os seus coñecementos, non imos enganarnos. Pero si, aprender vai moito máis alá de aprobar ou de obter un papel. Se nos centramos en 'aprender a aprender', o aprobado será unha consecuencia.

Insiste na importancia de atender as necesidades especiais do alumnado, algo que xa se ven facendo nas EEOOII dende hai moito tempo, e opina que a avaliación debe ser 'creative, constructive and fun'. De novo, penso que isto é difícil, aínda que non imposible. A avaliación final, cando os exames están xa marcados no calendario, non coñecemos ao alumnado (no caso do alumnado libre) e temos unhas ferramentas moi concretas para avaliar, dan poco marxe á creatividade e á diversión, pero si é certo que polo menos, ao longo do curso, si se poden buscar distintas maneiras de avaliar que se aparten das convencionais, e isto implicaría propoñerlles tarefas diferentes, á marxe daquelas que se asemellan ás que atoparán no exame. Fálanos de crear 'mini-challenges' para xs nosxs alumnxs, coma idear unha nova forma de reciclar papel ou sobras da comida. Ou que nos falen dun vídeo de Tik tok no que visen algo interesante, gracioso, útil... cada semana pode ser algo diferente. Isela pensa que empregar elementos da vida cotiá é a forma de entrenar 'responsible, relevant lifelong learners'. Isto recórdame tamén ao lema 'Demand high', de Adrian Underhill, que vimos a semana anterior.

Por último, fálanos da importancia da auto-evaluación e da avaliación por pares, algo do que tamén cada vez somos máis conscientes nas escolas de idiomas; da importancia dos descritores e da reflexión formal; de como a avaliación por pares implica confianza, práctica, respecto, apoio, honestidade e empatía para co / coa nosxs compañeirxs. Vemos a importancia da expresión á hora de dar retroalimentación. P.ex.: no canto de dicir 'You didn't complete...', mellor un 'Quizais, poderías engadir...' ou mellor aínda, facer preguntas: 'Como pensas que poderías dar máis razóns para...?' E como colofón para pechar o tema da avaliación, fálanos da ZPD (zone of proximal development), a distancia entre o que x alumnx é capaz de facer sen axuda e o que é quen de facer con axuda e anímanos a promover a cooperación entre o alumnado, recordándonos a importancia de crear comunidade. Algo que ademais, me fai pensar no rol ensencial das bibliotecas escolares no proceso de aprendizaxe.

Analizamos distintos recursos e ademais das cancións, aquel que máis interesante me pareceu foi o da poesía. De feito, vemos como partindo dun vídeo sobre o poema 'The road not taken', de Robert Frost, sen escoitar o audio, podemos deseñar unha serie de tarefas e propiciar a conversa. Entre esas tarefas, improvisamos unha mini poesía sobre nós mesmos.

Esta última sesión rematou co deseño dun formulario de avaliación para o curso ao que asistimos estes últimos 15 días e no que, sen dúbida, case todos os descritores alcanzarían a nota máxima.

# data[].attributes.headline
Untitled from the series 'As I Found Her: A Portrait of Eigg', de Danny North

# data[].attributes.subject
Untitled from the series 'As I Found Her: A Portrait of Eigg', de Danny North

# data[].attributes.body
Eigg é unha pequena illa nas Hébridas interiores escocesas, ao sur da Illa de Skye. Segundo o cartel da obra, a vida nas illas supón unha serie de retos prácticos: como manter abertas as escolas con tan pouco alumnado? Como proporcionar atención médica adecuada tan lonxe dun hospital? A comunidade de Eigg traballou duramente para conseguir unha infraestrutura sostible e agora ten a súa propia banda ancha e a súa propia rede eléctrica renovable, Eigg Electric. Os residentes da illa esperan facer dela un lugar conveniente para que vivan alí as novas xeracións, coma os irmáns Finn, Betsy e Niamh, aos que podemos ver na foto. É inevitable facer a conexión co rural galego.

# data[].attributes.headline
Bird Man of Red Road from the series 'Disappearing Glasgow', de Chris Leslie

# data[].attributes.subject
Bird Man of Red Road from the series 'Disappearing Glasgow', de Chris Leslie

# data[].attributes.body
Gustoume especialmente este retrato de Jamal, refuxiado iraquí, que vivía nun bloque de apartamentos abandoado en Glasgow. A pesar de que o edificio ía ser demolido, non quería marchar del por medo a ser deportado. Segundo o cartel, a obra recórdanos que o fogar é un santuario, pero que pode ser precario. Todxs necesitamos un lugar seguro no que vivir. A obra recórdame a un dos graffiti de Glasgow, dun home mirando docemente a un paxariño na súa man.

# data[].attributes.body
Esta exposición pareceume impactante. Está inspirada no censo de Escocia do 2022 e mostra a persoas reais de distintas orixes, relixións, profesións, etc., celebrando o que nos une e, ao mesmo tempo, o que nos fai únicos. Preciosa. Podédela ver ata o 25 de setembro.

# data[].attributes.body
Encantoume a biblioteca desta galería. 📚🧡

# data[].attributes.headline
Scottish National Portrait Gallery (again) 🎨

# data[].attributes.subject
Scottish National Portrait Gallery (again) 🎨

# data[].attributes.body
O mércores despois do curso decido entrar de novo nesta preciosa galería preto da miña escola, xa que o luns só me deu tempo a explorar a planta superior. Pode que recentemente escoitárades falar dela, porque a semana pasada descubriuse un autorretrato de Van Gogh agochado dentro doutra pintura.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
El artista solía aprovechar todos los materiales cuando le faltaba dinero y su rostro ha aparecido ahora gracias a los Rayos X aplicados a una obra conservada en la Galería Nacional de Escocia

La conservadora Lesley Stevenson sujeta el 'Retrato de una campesina con cofia blanca' junto a una imagen captada con rayos x del autorretrato oculto de Van Gogh. Neil Hanna (AP)

Vincent van Gogh ( (Zundert, Países Bajos, 1853- Auvers-sur-Oise, Francia, 1890) pintaba con frenesí y sobre cualquier material que tuviera mano. Cuando le faltaba dinero para comprar lienzos, o mientras esperaba a que llegara el suministro enviado por su hermano, Theo, era capaz de aprovechar hasta manteles y trapos de cocina. También se servía de obras ya terminadas, y este es justo el caso del recién descubierto Retrato de una campesina con cofia blanca (1885). Por delante, aparece la joven, retratada al óleo. Dos años después, Van Gogh pintó en la parte de atrás un autorretrato que ha permanecido oculto hasta ahora. Estaba tapado bajo una espesa capa de cola y cartón, pero un examen con rayos X efectuado por los expertos de la Galería Nacional de Escocia, que lo tienen en su colección desde 1960, ha permitido descubrirlo.

El hallazgo se ha producido de manera fortuita, durante los trabajos de investigación del cuadro de la campesina para una exposición titulada A Taste for Impressionism (El gusto por el Impresionismo). Dada la situación, se mostrará junto a las imágenes captadas en rayos X para que pueda verse también el autorretrato. Una vez cerrada la muestra, los restauradores del museo tratarán de recuperar el rostro del pintor, pero sin prisas. Frances Fowle, conservadora de la sala escocesa -abierta en Edimburgo- ha declarado a la prensa británica que dicho proceso "debe hacerse con mucho cuidado y no queremos apresurarnos".

Desde Ámsterdam, donde se encuentra el museo que lleva el nombre del artista, su colega Louis van Tilborgh, no tiene dudas sobre la autenticidad del autorretrato. Como investigador veterano y especialista en la obra de su compatriota, señala al teléfono que "encaja en una especie de serie, porque Van Gogh tiene al menos ocho cuadros en los que se pintó a sí mismo por detrás del lienzo". El artista preparaba a fondo las telas antes de trabajar, "de modo que podía pintar por detrás, lo cual les aporta un valor añadido. Desde el punto de vista del arte y de las emociones, claro. Cuadros como este, encontrado en Escocia, pertenecen a colecciones públicas, así que no me corresponde hablar de valor monetario".

En el museo escocés calculan que las capas de cola y el cartón se pusieron en el cuadro hacia 1905. La obra se estaba preparando para una exhibición en el museo Stedelijk, de la propia capital holandesa, y debió considerarse más interesante la cara de la campesina -completa- que un autorretrato que parece inacabado. Según los datos aportados por el museo de Edimburgo, el cuadro de la campesina fue adquirido en 1923 por Evelyn Saint Croix Fleming, la madre de Ian, el autor de los libros del espía James Bond. En 1960, llegó al museo.

La joven modelo del cuadro de Van Gogh pudo haber sido Gordina de Groot, apodada Sien, que ya aparece entre los comensales de la tela Familia comiendo patatas, también de 1885. En 1887, la fecha atribuida en estos momentos al autorretrato oculto, Van Gogh entró en contacto con el trabajo de impresionistas como Émile Bernard o Paul Gauguin. El uso del color cambió a partir de entonces, y la luz inundó su paleta.

Su devoción al arte y a su profesión dotaban de una particular intensidad a sus obras. Una exaltación que, unida a sus problemas mentales y de salud, acabaron por conducirle hasta el sanatorio de Saint-Rémy de Provence, en el sureste de Francia. Era el año 1889 y llegó allí desde Arlés, donde se había cortado una oreja en un episodio de psicosis. Como tenía miedo a recaer, entró en el hospital por voluntad propia. A pesar de sus problemas, fue una etapa prolífica. Sin embargo, solo un año después se trasladó a Auvers-sur-Oise, una localidad cercana a París, donde acabó disparándose un tiro en el pecho.

Más información

# data[].attributes.attachment_link.title
Descubierto un autorretrato de Van Gogh oculto en la parte de atrás de un lienzo fechado en 1885

# data[].attributes.attachment_link.description
El artista solía aprovechar todos los materiales cuando le faltaba dinero y su rostro ha aparecido ahora gracias a los Rayos X aplicados a una obra conservada en la Galería Nacional de Escocia Vincent van Gogh ( (Zundert, Países Bajos, 1853- Auvers-sur-Oise, Francia, 1890) pintaba con frenesí y sobre cualquier material que tuviera mano.

# data[].attributes.body
Para rematar o día, concerto de Texas no castelo de Edimburgo, un entorno máxico. As entradas xa as mercara por internet antes de vir a aquí. Foi totalmente xenial! Sharleen Spiteri, que é de Glasgow, comeuse o escenario. É precioso cando comeza a escurecer e aluman con fachos a torre do castelo.

# data[].attributes.body
O vídeo que vimos na clase

# data[].attributes.body
Coas miñas compis no castelo.

# data[].attributes.body
Vistas dende o castelo

# data[].attributes.body
Case dúas semanas despois de chegar, por fin fun visitar o interior do castelo de Edimburgo. Absolutamente marabilloso, aínda que dalgunhas partes non se podían sacar fotos, como a sala onde se atopa a Stone of Destiny (que se usaba nas ceremonias de coroación dos reis escoceses durante a Idade Media) e as xoias da corona escocesa.

# data[].attributes.body
As profes de inglés máis divertidas que coñecín nunca.

# data[].attributes.body
Phonic line-up

# data[].attributes.body
Algunhas actividades

# data[].attributes.body
A historia de Tim, Dan e Sid é un bo recordatorio da pronuncia da terminación 'ed' para o noso alumnado.

# data[].attributes.attachment_caption
Espelliño, espelliño... quen pronuncia mellor os fonemas?

# data[].attributes.body
Onte tivemos dúas profesoras de excepción no curso que viñeron impartir un obradoiro de pronunciación: Mary e Sheila. Aparte de sacarlle moitísimo proveito a todas as tarefas que realizamos, pasámolo en grande e rimos moitísimo. As dúas son unhas profes excelentes, pero ademais diso, son amigas e ben poderían ter un show humorístico, porque non paraban de facer bromas entre elas e a súa risa era contaxiosa. 😂

Comezamos a sesión comentando uns datos que dan que pensar. Cando non conseguimos facernos entender en inglés, no 11% dos casos é debido ao vocabulario, no 23% é pola gramática e no 66% pola pronunciación. Estamos a adicarlle o tempo suficiente á súa práctica? Recoñecemos que este é un dos aspectos máis difíciles da lingua inglesa e concordamos en que debemos prestarlle especial atención e adicarlle moito tempo. Analizamos tamén cales son os fallos máis recurrentes para xs falantes dos nosos países e nós mesmxs practicamos os sons que adoitan ser máis problemáticos a través de distintas actividades que logo poderemos poñer en práctica co noso alumnado.

Entre moitas actividades, aprendimos técnicas para relaxarnos e para preparar a nosa voz antes dunha exposición oral realizando exercicios posturais e vocálicos grazas a Sheila, que tamén é cantante. Particularmente graciosa foi a tarefa de listening, que consistía en que Sheila lese varias mini-conversas co seu acento escocés máis forzado e a moitísima velocidade. Vimos distintos tipos de tarefas para practicar a terminación 'ed' do past simple co noso alumnado e utilizamos google translate ou a aplicación de notas do iphone para comprobar se o móbil recoñecía as distintas palabras en inglés que pronunciabamos, algo que nos pareceu moi útil para xs nosxs alumnxs. A raíz disto, ensináronnos un vídeo moi gracioso sobre o recoñecemento de voz. Rapeamos un pouco, practicamos a pronuncia de distintos fonemas mirándonos nun espelliño e rematamos cantando a coro a canción infantil 'Three blind mice'. Sen dúbida, unha das clases de inglés máis divertidas que tiven xamais. ☺️

Entre as súas recomendacións de libros para practicar a pronunciación:
'Pronunciation games', de Mark Hancock
'Primary pronunciation box', de Nixon and Tomlison
'Be understood', de Christina Maurer Smolder

# data[].attributes.body
A mesma escultura do río, pero outro día. Esta vez, cunha camiseta con mensaxe.

# data[].attributes.body
Antony Gormley tamén ten unha escultura no río. Impresiona moito cando se ve dende a ponte, porque parece unha persoa real.

# data[].attributes.attachment_caption
Xunto á escultura de Antony Gormley e lucindo a bolsa de Ratos de Rochoteca, que levo sempre ás clases

# data[].attributes.body
Onte saín tarde da escola e fun dando un paseo ata Dean Village de novo. Dende alí, onde parei un anaco, seguín o paseo ata a Scottish National Gallery of Modern Art, pero cheguei xusto cando estaban pechando. Está distribuída en dous edificios e tamén é gratuíta, os xardíns son imponentes e as esculturas que atoparedes fóra, do máis inquietantes. Destaca a do home que parece estar medio enterrado no chan, obra de Antony Gormley. Polo que lin, dentro se poden atopar obras de Picasso, Munch ou David Hockney entre outros, case nada! Espero visitala antes de que remate a miña estancia en Edimburgo. De momento, prefiro non pensar na volta. 😔

# data[].attributes.attachment_caption
Formando comunidade, como nos propón Isela. 🤝🤝🤝

# data[].attributes.body
Nesta ocasión vou facer un resumo destes dous últimos días porque nunca mellor dito, me pillou o touro (ou a vaca) con floco das Highlands 😂. Iso, por unha banda. Por outra, a verdade é que onte tivo lugar un turning point que me fixo reflexionar; un momento decisivo no que unha pequena bombilla se alumou na miña cabeza e fixo 'click'!

Onte seguimos o curso cunha nova profesora que nos daría clase durante tres días máis, tomando o relevo de Stuart co programa. Concretamente, con ela veríamos Reading and Writing skills: Authentic materials and adapting resources; Teaching grammar; Course reflection and analysis.

O nome da nosa nova profe é Isela, e ten un aura especial: cercana, doce, faladora, sensible. Fainos sentir coma se estivésemos cunha amiga de toda a vida coa que nos imos poñer ao día. Pronto sabemos que naceu en Mexico pero que, polo traballo do seu pai, que era enxeñeiro, vivira en 10 países diferentes, fala 7 linguas e leva 6 anos e medio afincada en Edimburgo, xa que está casada cun escocés e é nai de dous fillos. Ten máis de 27 anos de experiencia no ensino e ademais de traballar na Edinburg School of English, traballa tamén na universidade axudando a alumnado estranxeiro que ten dificultades co inglés. A vida de Isela é de película e con curiosidade, preguntámoslle con que país se quedaría de todos aqueles nos que viviu. Despois de pensalo moito e de ser moi diplomática, dixo que se quedaría con China, pola cultura, a xente, a paisaxe, a comida e a calidade de vida en xeral.

É unha marabilla ter de profe a alguén con esas experiencias vitais e escoitámola encantadxs. Pero cando nos damos conta, nas primeiras dúas horas de clase apenas abrimos a boca. A pesar de que todo o que conta é moi interesante e non deixo de apuntar frases inspiradoras, chega un momento no que se nota que estamos inquedxs. Analiza a nosa postura, a linguaxe corporal, mesmo a variación na nosa escritura e dinos o que está a ver, supoño que porque se decata de que está perdendo a nosa atención. Como profesora, síntome mal por deixar de "estar" na clase e fago un esforzo por subirme ao vagón outra vez. Sei o que se sente cando se perde a conexión co alumnado, cando a clase non está saíndo como un pensaba, ou a actividade que levabamos preparada non consigue enganchar ao noso "público". Ás veces pódese reconducir a situación con recursos varios, tocar as teclas que nos devolvan a ese "storytelling trance" do que falaba Tim. Outras veces non, así de simple. Somos humanxs e hai días nos que as cousas saen reviradas.

Durante a pausa, pregúntome, que é o que non está a funcionar? Isela é unha persoa encantadora, culta, cun montón de ideas e experiencias interesantes para compartir. É obvio que ten vocación e que goza do seu traballo; é unha boa comunicadora, entende de psicoloxía, ten sensibilidade e é un libro aberto para nós. Concordo con todo o que di sobre a educación, comparto as súas opinións en moitos temas en xeral. De feito, sabemos moito máis dela en dúas horas que de Stuart en toda a semana pasada. Case obrigado pola nosa curiosidade (unha das miñas compañeiras preguntoulle que fixera a fin de semana), confesou que fóra ao parque cos seus fillos e pouco máis, admitindo que estaba suando por ter que falar del mesmo.

De entrada, e pola miña forma de ser, creo que teño bastante máis en común con Isela, aínda que non sexa tan faladora coma ela nin teña todos eses coñecementos nin experiencias vitais. Por que botaba de menos as clases da semana pasada? Pois simplemente, porque Stuart estaba nun segundo plano. Facíanos falar. E non me refiro a obrigarnos, senón a tocar os botóns adecuados para que houbese bullicio na aula. Para que intercambiásemos ideas, experiencias, reflexións. Sempre partindo dun guión inicial, ía profundizando por medio de preguntas (de feito, algún día dixen del que nunca un profesor me dera tantas respostas facendo só as preguntas) ata deixarnos chegar ás nosas propias conclusións. Unha vez que iso pasaba, el engadía suxestións, puntos de vista, recursos. Nunca había verdades absolutas nin penso que dera ningunha solución máxica, pero sí que nos alumaba unha pequena bombilla en cada unha das sesións.

Coma dixera Tim, que ten unha personalidade totalmente distinta á de Stuart ou á de Isela, 'As a teacher, you have to do your best to teach, but you have to stop being the teacher.' Isela tamén se referiu a Tim para dicir que o máis importante que aprendera del é que o principal obxectivo do profesor, como do contacontos, é 'to engage (the students / public)'. E non creo que ningún profesor deba cambiar o seu carácter para conseguir isto, pretender ser outra persoa para obter o mesmo resultado que aquel a quen lle estea funcionando algo. Pero si penso que hai que ser o suficientemente valente coma para dar un paso atrás e cederlle a responsabilidade ao alumnado da súa aprendizaxe, promover a súa autonomía, desenvolver a súa capacidade crítica. Isto lévoo escoitando e lendo moito tempo, sobre todo nos cursos de ensino semipresencial que realicei este ano, e hoxe escoiteillo tamén a Isela. En moitas ocasións pensei que me custaría dar ao salto e pasar á práctica, temendo que se perderan se deixo de darlles respostas e dou un paso atrás. Pero non foron as palabras as que me convenceron, foron os actos. Isela nos propuxo, coma profesores, querernos moito, aceptarnos cos nosos fallos. Suxeriu, literalmente, mirarnos á cara nun espello e ter unha conversa con nós mesmos. Isto é o que fixen estes dous días. Stuart, Tim e Isela me levaron a esta reflexión.

Grazas aos tres.

# data[].attributes.body
E desta outra? Preme aquí. Segue habendo marcos bonitos. ☺️

# data[].attributes.attachment_caption
Miss Maidie e Miss Elsie Scott, de Eric Harald MacBeth Robertson

# data[].attributes.body
Queres saber máis sobre esta obra? Preme aquí.

# data[].attributes.body
Todos os días paso por diante deste fermoso museo de camiño á escola, en Queen Street, e os retratos de fóra sempre me preguntan coa súa mirada cando vou entrar. Por fin hoxe me decido. Quédame só unha hora pero é tempo suficiente para explorar a planta superior. Absolutamente recomendable. De novo, os retratos falan por si sós, como se as súas almas quedaran atrapadas nas pinturas. Esta galería foi concebida coma un altar para os heroes e as heroínas escoceses / as de todos os tempos. Sen dúbida, volverei con máis tempo.

# data[].attributes.body
Á tarde tiven a miña clase individual cun profesor diferente, John, xa que Helen, como vos contei, marchara de vacacións. John ten un estilo ao dar clase totalmente distinto, pero sen dúbida é un gran profesor. Pregúntame que temas quero repasar e anímome a escoller o de goberno e política, que para min é particularmente challenging. Comezamos repasando vocabulario sobre o tema cun libro de preparación de Proficiency, mentres que con Helen a conversación adoitaba xurdir de forma máis natural e o vocabulario fluía espontaneamente. A escolla múltiple e o emparellamento poden parecer aburridos de entrada, pero algunhas das opcións son particularmente difíciles e convértese nun reto. John necesita comprobar algunhas das solucións e iso fai que respire aliviada. Non son a única á que lle asaltan as dúbidas, e el é nativo, con moita experiencia e como puiden comprobar despois, unha gran cultura. Unha vez rematados os exercicios de vocabulario usamos as preguntas suxeridas para consolidar o aprendido e para debater sobre o goberno británico e sobre política. Todos os exercicios anteriores, que foron o equivalente dunha sesión de ximnasio despois de moito tempo sen pisalo, deron os seu froito. Pensei que quizais sería difícil manter unha conversa coma con Helen, pero nada máis lonxe da realidade.
John é inglés e acabamos falando da monarquía, dos gobernos, do referendum de independencia, de como se respira alí sobre algúns temas espinosos. É absolutamente xenial escoitar o seu punto de vista sobre moitos asuntos, entender a cultura, a lealtade á raíña, o rol que desempeña, a decepción dos británicos con Megan e Harry ou o seu desacougo con respecto ao Brexit. Tamén como xustifica que os políticos se abucheen no parlamento porque é normal mostrar desagrado cando non che gusta o que escoitas, aínda que me da a razón en que moitxs comentaristas políticos opinan coma mín en que parece un patio de colexio. Nós tamén temos o noso patio de colexio noutro estilo e os nosos propios temas controvertidos e fálolle sobre a miña percepción da realidade do noso país, intentando reflictir distintos puntos de vista dentro da nosa sociedade.
De novo, o tempo pasa voando e ademais da gran cantidade de vocabulario que xurdiu e que anotei, o intercambio cultural foi todo un luxo. Despídome del con pena, porque probablemente non o volva ver, veu cubrir a outro profe que hoxe non podía estar. Fago unha nota mental: tomar un café virtual con Helen e John antes das clases  para preparalas con entusiasmo. Non hai como a necesidade ou a curiosidade por comunicarse para que os temas máis complexos se volvan un reto apaixonante.