# data[].attributes.headline
Conceptnota - Vlaams welzijns en zorgbeleid

# data[].attributes.subject
Conceptnota - Vlaams welzijns en zorgbeleid

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Informeel zorgnetwerk

De kracht van de buurt en zijn bewoners, daar draait het om in een solidaire buurt. In elke buurt zijn er vrijwilligers en buren die zich willen inzetten voor ouderen die alleen thuis wonen. Daar bestaat geen twijfel over. Maar dat potentieel is niet altijd zichtbaar en moet aangeboord, erkend en ondersteund worden. Entour-Age in Brussel toonde aan dat ook in kwetsbare buurten informele zorgnetwerken kunnen worden opgezet. Maar dit gaat niet vanzelf en vraagt tijd en doorzettingsvermogen.
In Etterbeek heeft de Entour-Age ploeg na drie jaar stilaan vaste voet aan de grond. Een 20-tal vrijwilligers helpt ouderen in de buurt bij schijnbaar kleine taken: een boodschap, een bezoekje, samen naar de dokter, administratie, enzovoort. Maar vaak zit er meer achter, en net dat merken vrijwilligers vaak snel op. In dat geval signaleren ze dat aan een professional van het lokaal dienstencentrum. De Entour-Age werking draait dan wel volledig op vrijwilligers, die professionele ruggensteun is onontbeerlijk.
Een informeel zorgnetwerk van vrijwilligers
moet kunnen steunen op een professional / vertrouwenspersoon,

werkt lokaal vanuit een buurthuis of dienstencentrum,

organiseert regelmatig intervisies en overlegmomenten met de (kern)vrijwilligers, maar houdt het ook gezellig,

zorgt ervoor dat de vrijwilligers vlot terecht kunnen bij een professional,

zoekt verbinding met kwetsbare groepen, in al hun diversiteit

bespreekt samen wat kan en niet, bakent af,

respecteert de kwaliteiten en ook de grenzen van vrijwilligers én zorgbehoevenden,

betrekt het ruimer netwerk van professionals en diensten in de buurt,

bouwt op de ervaring en de kracht van de vrijwilligers en vertrouwt hen, durft loslaten

is bereikbaar via bv. een buurthulptelefoonnummer.

Solidaire buurt
In de Brabantwijk in Schaarbeek werden buurtbewoners gemobiliseerd om mee te werken aan een Solidaire Buurt, met nadruk op spontane burenhulp en intergenerationele solidariteit in de wijk. Aan mensen van verschillende leeftijden en culturen werd gevraagd wat ze voor hun buren kunnen betekenen en wat de buren voor hen kunnen doen. Het principe van wederkerigheid stond centraal: ook de zorgbehoevende oudere heeft een andere buurtbewoner wat te bieden.
Er bleek bij buurtbewoners een grote behoefte aan contact, aan nood om hun buren te leren kennen. Acties als 'Bienvenue au Quartier du Bonjour', wijkfeesten en de mobiele broodoven werden vehikels om steeds meer volk te betrekken in de Solidaire Buurt. Driewekelijks komen buurtbewoners samen om te koken, te eten en een babbeltje te slaan in en rond het Maison BILOBA Huis, een co-housingproject voor senioren. De effecten worden zichtbaar: hulp en gezelschap komen spontaner op gang tussen mensen uit de wijk, ook los van geplande bijeenkomsten
Vraagverlegenheid
Nagenoeg iedereen wil wel een handje helpen, maar weinig mensen vragen zomaar hulp. Daar is men te verlegen voor. Wanneer hulp wederkerig wordt, verdwijnt die schroom. In een gelijkwaardige relatie durven mensen sneller hulp vragen. Iemand helpen geeft bovendien een goed gevoel, en elke 'dank u' doet deugd. Het is overigens een kunst om niet méér te helpen dan nodig. Zolang mensen zichzelf kunnen beredderen, moet je het niet in hun plaats doen. Ook niet als het dan wat trager gaat.
Meer weten?
De ervaringen en inzichten van drie jaar zorgproeftuin AZOB in Brussel werden gebundeld in:
- Het boek 'Bouwen aan een actief zorgzame buurt, vernieuwende projecten in de huderenzorg in Brussel'.
- Het wetenschappelijk rapport: 'Zorginovatie in Vlaamse Zorgproeftuinen: onderzoek naar Actief Zorgzame Buurten in Brussel en Antwerpen' (VUB, 2016)

# data[].attributes.attachment_link.description
Informeel zorgnetwerk De kracht van de buurt en zijn bewoners, daar draait het om in een solidaire buurt. In elke buurt zijn er vrijwilligers en buren die zich willen inzetten voor ouderen die alleen thuis wonen. Daar bestaat geen twijfel over. Maar dat potentieel is niet altijd zichtbaar en moet aangeboord, erkend en ondersteund worden.

# data[].attributes.headline
Sociale dynamieken in collectieve moestuinen

# data[].attributes.subject
Sociale dynamieken in collectieve moestuinen

# data[].attributes.headline
Themasessie Zorgzame buurt - Agentschap zorg en gezondheid

# data[].attributes.subject
Themasessie Zorgzame buurt - Agentschap zorg en gezondheid

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Tijdens inspiratiedag zorgzame buurten kwamen 9 thema's aan bod:

1. Buurtanalyse en buurtactieplan

2. Zelfredzaamheid en samenredzaamheid

3. Wonen met zorg

4. Detectie en toeleiding

5. Belang van ruimtelijk ordening

6. Inzet van technologie en digitale tools

7. Samenspel in diversiteit

1. Buurtanalyse en buurtactieplan

Werken voor en met de buurt begint met een grondige kennis en analyse van de buurt. Naast de bestaande behoeften en leemtes in het aanbod, moeten ook de sterktes en opportuniteiten van de buurt zorgvuldig in kaart worden gebracht. Daarnaast is het belangrijk om zicht te krijgen op de lokale context. Wat leeft er in de buurt? Welke actoren moeten zeker mee betrokken worden?

2 methodieken:

1. Buurtlens (door Luc Galoppin, directeur van Vicinia):
Een buurt is meer dan een plaats waar je woont en slaapt. Buurten zijn een ontmoetingsplaats voor bewoners en passanten. Maar ook verenigingen, voorzieningen, overheden en handelaars kruisen er mekaar. De sterkte van een buurt begint bij de talenten en vaardigheden van iedereen die er komt. Hoe vaker mensen elkaar ontmoeten, samenwerken en samen de agenda van hun buurt bepalen, des te hoger de veerkracht ervan. De bestaande en potentiële sterke punten van een locatie begrijpen, kan helpen om goede beslissingen te nemen en de middelen te richten op de plaatsen waar ze het meest nodig zijn. Met dat uitgangspunt onderzoekt Vicinia vzw (een kennisplatform voor buurten) wat de capaciteit van buurten bepaalt en hoe dit in kaart gebracht kan worden.
In deze interactieve sessie gaan we aan de slag met het stappenplan van de buurtscan.
presentatie - buurtlens (14.21 MB)
Instrument:buurtlens

2. Buurtscan als verbindend instrument bij de opstart van een zorgzame buurt (door Ann Decorte, lector en onderzoeker binnen de opleiding Sociaal Werk en het expertisecentrum Vital Cities van Howest)
Burenhulp, iedereen kan zich er wel iets bij voorstellen, maar in de praktijk blijkt elkaar helpen complexer te zijn dan het lijkt. Ann Decorte, projectleider van Burenhulp, deelt haar ervaringen rond het opzetten van burenhulp, de opmaken van een buurtscan en over het visie en strategie traject dat gepaard gaat bij een buurtactieplan. Wat zegt het onderzoek over de thema's, hoe kan je eraan beginnen, hoe bouw je je project verder uit, wie doet wat, welke interventies werken ....
Inspiratie- en actiemap: Sociaal vernieuwen met burenhulp
Presentatie - Buurtscan als verbindend instrument bij de opstart van een zorgzame buurt (7.58 MB)

Praktijkvoorbeelden

De buurtanalyse als vertrekpunt voor buurtgericht werken (door Joke Roels, coördinator dienst emancipatorische werking, vorming en buurtwelzijnswerk van Sociaal Huis Stad Oostende).
In verschillende wijken in Oostende werd het buurtwelzijnswerk opgestart. Vanuit deze dienst wordt op basis van een buurtanalyse een wijkactieplan uitgewerkt om 'zorg en welzijn' van de buurt(bewoners) te verhogen. Tijdens deze sessie gaan we dieper in op het voeren van een wijkonderzoek, het verwerken van de resultaten en het opstarten van co-creatie met partners om effectieve acties op te starten. Aan de hand van voorbeelden lichten we onze manier van werken toe.
Presentatie - De buurtanalyse als vertrekpunt voor buurtgericht werken (2.52 MB)

2. Co-creatie

Burgers zijn dragers van oplossingen. Co-creatie is wat er gebeurt wanneer individuen, groepen of organisaties die betrokken zijn bij een als complex ervaren uitdaging, samen oplossingen creëren die tegemoet komen aan het algemeen belang.

Theoretisch kader door Xavier Hulhoven, Scientific Advisor bij Innoviris

Innoviris is het Brussels Instituut voor wetenschappelijk onderzoek. Het instituut heeft als taak onderzoek, ontwikkeling en innovatie te ondersteunen en te stimuleren via de financiering van vernieuwende projecten van Brusselse ondernemingen en onderzoekscentra. Omdat elke crisis een kans is om te evolueren naar een duurzame en betere toekomst, ondersteunt Innoviris, via de actie Co-Create, onderzoek en ontwikkeling voor stedelijke veerkracht. De Brusselaar wordt onderzoeker met Brussel als laboratorium! Momenteel telt Co-Create meer dan 16 projecten. Bijna 70 verschillende onderzoeksinstellingen, verenigingen en bedrijven uit Brussel experimenteren en zoeken samen met de Brusselaars naar innovatieve oplossingen om het hoofd te kunnen bieden aan de maatschappelijke uitdagingen die hen aangaan.
Projecten: Co-Create
Video: CO-CREATE BRUSSELS from Centre d'appui COCREATE
Presentatie co-creatie (1.79 MB)

Praktijkvoorbeelden

!(door Sven Jacobs van !Drops).
Samen met profit- en non-profitorganisaties bedenkt !DROPS innovatieve oplossingen voor alle mogelijke veranderingen in de samenleving. De methodologie van !DROPS is gebaseerd op Human-Centered Design. Samen met partners en mensen met bepaalde noden creëren ze oplossingen, producten en services die een echt verschil maken. De processen zijn iteratief: dankzij herhaling verbeteren en worden resultaten verfijnd. Daarbij staan cultuur en digitaliteit centraal.
Projecten: een overzicht van hun co-creatie trajecten

(door Bert Putman, directeur Oranje vzw) .
Het project leverde een schat aan ervaring op over buurtwerk, het betrekken van burgers en het opzetten van burgerinitiatieven. Hierdoor zijn de bevindingen ook bruikbaar voor andere sectoren als sport, cultuur en de overheid, waar vrijwilligerswerk en de actieve bijdrage van burgers aan belang winnen. De opkomst van de deeleconomie biedt een vernieuwd denkkader. De verticale organisatie wordt in vraag gesteld en er is een expliciete uitnodiging om vanuit netwerken collectieve antwoorden te zoeken over thema's zoals zorg, onderwijs, voedselzekerheid, of energie.
Publicatie: Zorg als Gemeengoed

3. Zelfredzaamheid en samenredzaamheid

Hoe meer welzijn, hoe minder zorgbehoeften. Welzijn zet in op het realiseren van grondrechten alsook op de eigen kracht van mensen en de samenredzaamheid in een buurt: het onderhouden van sociale contacten, het hebben van een zinvolle dagbesteding, betekenisvol zijn voor anderen, zich inzetten als vrijwilliger, de kans hebben om anderen te ontmoeten, kortom, actieve deelnemen aan de samenleving maar ook kunnen rekenen op hulp en steun als het moeilijk gaat. Het doel is dat elk individu zich kan ontplooien en zich omringd weet als burger, oudere of persoon met zorgbehoefte.

Theoretisch kader door Leen Heylen, onderzoeksleider 'kwaliteitsvol ouder worden' aan de Thomas More hogeschool bij Vonk3.

Bouwen aan buurtnetwerken rond ouderen. Concrete handvatten voor praktijkwerkers die de buurtnetwerken van sociaal geïsoleerde ouderen willen versterken. Het stimuleren van onderlinge, wederzijdse steun tussen sociaal geïsoleerde ouderen en buurtbewoners is het streefdoel: van eens boodschappen doen, een broek verstellen, samen een wandeling maken, samen een spelnamiddag organiseren tot elkaar een luisterend oor bieden. Inzetten op dit 'kleine helpen' draagt bij tot een groter netwerk rond sociaal geïsoleerde ouderen.

Leen Heylen voert praktijkgericht onderzoek uit aan de Thomas More hogeschool bij Vonk3 rond de aanpak en preventie van eenzaamheid, mantelzorg en zorgzame buurten. Recent schreef ze onder meer mee aan het online werkboek www.oogvooreenzaamheid.be en het handboek 'Zorg voor mantelzorg'.

Praktijkvoorbeelden

Zonder zulle (door Lieve Bruwier, medewerker Sociale dienst Hooglede)
Enige tijd geleden liep er in het OCMW van Hooglede een provinciaal Impulsproject "Zonder zulle" met als bedoeling om nieuwe ontmoetingskansen te organiseren in de buurt. De voorbije jaren kon het gemeentebestuur heel wat nieuwe bewoners verwelkomen in het centrum van Gits. Velen vonden er een nieuw onderdak maar misten nog sociale contacten. In een project in een oude pastorietuin ging men samen aan de slag met nieuwe en oude inwoners. Sterke inzet op participatie van bewoners en netwerkvorming was de sterkte van dit project. Een verhaal over beperkte inzet van diverse partners met winst voor velen. Een verhaal over kansen en beperkingen vanuit projectwerking. Ook de buurgemeente Kortemark heeft een gelijkaardig project.
Presentatie - Zonder zulle (357 kB)

Het BuurtPensioen (door Charlotte Hanssens, projectcoördinator Het BuurtPensioen)Het BuurtPensioen is een lokaal netwerk van buren die elkaar helpen met kleine zorgvragen in het dagelijks leven. Ze gaan bij elkaar op bezoek, zorgen voor gezelschap, brengen iets mee van de winkel, geven een lift, en komen regelmatig samen. Het BuurtPensioen is gebaseerd op solidariteit en wederkerigheid: iedereen kan hulp vragen, iedereen geeft, en iedereen draagt bij volgens zijn eigen mogelijkheden. Het is een fijne manier om je buren te leren kennen.
Publicatie: Het BuurtPensioen groeit

4. Wonen met zorg

Woonvormen die aansluiten bij de toenemende diversiteit aan leefstijlen en wensen. Er is nood aan gevarieerde woonvormen die aansluiten bij hedendaagse behoeften en de toenemende diversiteit aan leefstijlen en wensen. Geclusterde woningen in een beschermende omgeving of groepswoningen dragen bij tot meer kwaliteit van leven voor mensen met ondersteuningsnoden

Theoretisch kader door Anne Malliet, projectverantwoordelijke bij het team Vlaams Bouwmeester.nen

Collectieve woonmodellen als antwoord op vele maatschappelijke noden. De nood aan een zuinigere omgang met ruimte vraagt om meergezinswoningen. Het toenemend aantal één- en tweepersoons huishoudens en de verouderende bevolking vraagt om passende woonvormen. De behoefte aan zorg en de beheersbaarheid van de mobiliteit vraagt om nabijheid. Woningen in de kern nabij voorzieningen vragen om collectiviteit en andere ontwikkelingsmodellen. De betaalbaarheid van het wonen is steeds meer een thema. Voorbeelden uit het buitenland, zoals de Zwitserse wooncoöperatieven laten zien hoe het kan.

Anne Malliet is architect van opleiding en heeft zich in het team toegelegd op de problematiek van het wonen en de thematiek van de scholenbouw.
Video: Anne Malliet over collectief wonen
Presentatie - wonen met zorg (9.84 MB)

Praktijkvoorbeelden

SeniorenThuis in Antwerpen (door Annemie Verhoeven, Ouderenzorg Antwerpen Beweging.net)
SeniorenThuis is een alternatieve woonvorm voor 65-plussers waarbij een 5-tal senioren een sociale woning delen. Alle bewoners hebben een eigen appartement en maken zelf keuzes, maar ze wonen wel samen onder één dak.

Co-housingproject voor jongeren in de Jeugdzorg (door Filip Steeman, supervisor bij Jeugdzorg Emmaüs)
Tal van jongeren gaan na een traject in de jeugdzorg zelfstandig wonen. Ze zijn zeer jong en dragen vaak heel wat kwetsuren uit het verleden met zich mee. Op hetzelfde moment zijn de verwachtingen naar deze jongeren bijzonder groot, wat hen ontzettend kwetsbaar maakt. Zij komen in hun traject van zelfstandig wonen een hele hoop obstakels tegen. Bovendien worden zij geconfronteerd met hoge huurprijzen, eenzaamheid, vooroordelen etc. Kortom jongeren die een traject zelfstandig wonen volgen, starten per definitie in kansarmoede.
Het Co-Housing project van het Sociaal Huis startte vanuit het inzicht van een aantal ervaringsdeskundige jongeren. In 2015 hebben zij het boek 'Sur ma Route' geschreven. Op basis daarvan is dit project tot stand gekomen. Er zijn twee woningen gerenoveerd. Zes wooneenheden zijn hiermee gecreëerd voor jongeren die worden begeleid door Jeugdzorg Emmaüs Mechelen. De twee huizen die we vandaag in gebruik nemen, hebben een grote betekenis voor de jongeren.
Publicatie: Sur Ma Route

5. Detectie en toeleiding

Actief opzoeken en bezoeken van maatschappelijk kwetsbare mensen, het brengen van informatie op maat, het stimuleren van nieuwe sociale contacten en het aanbieden van diverse vormen van burenhulp.

Aandacht voor het opnemen van een signaalfunctie. Is het aanbod voldoende toegankelijk? Is er effectief wel een aanbod beschikbaar?

Signalen uit de praktijk aankaarten bij beleid en betrokken diensten.

Meewerken aan de toegankelijkheid van dienst- en hulpverlening.

Theoretisch kader door Didier Boost, Mandaatassistent Master Sociaal Werk, Universiteit Antwerpen

Het vernieuwde Decreet Lokaal Sociaal Beleid introduceert het concept van het Geïntegreerd Breed Onthaal dat door elke stad en gemeente in Vlaanderen gerealiseerd moet worden. Meer specifiek wordt er verwacht dat minimaal het OCMW, het Centrum voor Algemeen Welzijnswerk en de Diensten Maatschappelijk Werk van de ziekenfondsen intensief samenwerken op het lokale niveau om de hulp- en dienstverlening meer toegankelijk te maken en de rechten van elke burger te garanderen. De belangrijkste conclusies en theoretische kapstokken uit het wetenschappelijk onderzoek naar de pilootprojecten worden toegelicht met een nadruk op detectie en toeleiding.
De bevindingen en aanbevelingen uit deze pilootfase zijn terug te vinden in het onderzoeksrapport 'Een beschrijvend en evaluerend onderzoek naar het Geïntegreerd Breed Onthaal'
Presentatie detectie en toeleiding (582 kB)

Praktijkvoorbeelden

6. Belang van ruimtelijk ordening

Uit de (gouden) kooi! Mensen naar dorpskern verhuizen of faciliteren waar ze wonen. Mensen met zorg- en ondersteuningsnoden in hun vertrouwde buurt laten wonen, raakt niet alleen aan sociale aspecten zoals welzijn, zorg en ondersteuning, maar heeft evenzeer betrekking op fysieke aspecten als mobiliteit, wonen, toegankelijkheid, ruimtelijk ordening ...

Theoretisch kader door Els Vervloesem, Architect, onderzoeker, publicist en partner bij Architecture Workroom Brussels

Wanneer we een brede opvatting rond zorg hanteren, dan is gezondheid niet langer de afwezigheid van ziekte maar verbonden met alle aspecten van een kwaliteitsvol leven. Daarom is het van belang dat bij de inrichting van steden, zorg een meer vanzelfsprekende en zichtbare plek kan krijgen. Niet enkel gericht op geïnstitutionaliseerde vormen van zorg, maar ook op de verbetering van onze dagdagelijkse leefomgeving. Want onze persoonlijke levensloop wordt mee gekleurd door het zorg geven en zorg vragen: van jonge ouders die voor hun kinderen zorgen, over onverwachte confrontaties met ziekte, tot bejaarde ouderen die een beroep doen op mantelzorg. In deze sessie gaan we dieper in op vragen als: Hoe kunnen we op een geïntegreerde manier werken aan zorgzame buurten? Welke sociale netwerken en infrastructuur kunnen hierbij worden geactiveerd? Welke rol kunnen zorginstellingen opnemen? Hoe kunnen gebouwen en buurten hier beter op ingericht worden? Welke links zijn er te maken met bv. buurtwerking, onderwijs, tewerkstelling, voedsel, etc.?
Publicaties: DESIGNING THE FUTURE, de zorgzame stad

Praktijkvoorbeelden

Zorglab Aalst (door Elise Van Opstal, coördinator van ZorgLab Aalst en Lieselot Cole, ruimtelijk planner van de dienst Planning)
De stad Aalst werkte de voorbije jaren aan de uitbouw van een visie over wonen en zorg, met de vertaling naar wijken waar zorg en levenslang thuis wonen op elkaar zijn afgestemd. ZorgLab Aalst en het team Planning en stadsvernieuwing van de stad werkten de randvoorwaarden uit voor een ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP) waarbij er ruimte is voor wonen en zorg in levensloopbestendige wijken. Wanneer nieuwe woonwijken in onze stad gebouwd worden, zullen deze woonwijken worden gebouwd volgens levensloopbestendige principes.
Publicaties: toetsingskader en designspecificaties en co-creatie assistentiewijken
Presentatie - ZorgLab (4.54 MB)

7. Bottom-up

Overal in België organiseren burgers initiatieven rondom zorg en welzijn. Deze diensten vergroten de leefbaarheid in een wijk. Actieve burgers worden gezien als de vernieuwers van het systeem. Zij nemen zelf het initiatief om zorg voor elkaar vorm te geven.

Moderator Dany Dewulf, Stafmedewerker inclusie en vermaatschappelijking van zorg VVSG

Theoretisch kader door Elly Van Acoleyen, LUS-medewerker

LUS vzw is er van overtuigd dat mensen in relatie, in verbondenheid staan met elkaar.

Hoe beter deze verbondenheid, hoe sterker mensen in het leven staan, hoe sneller ze oplossingen vinden, hoe beter mensen voor zichzelf (in eigen regie) beslissingen kunnen nemen om een goed leven uit te bouwen in de samenleving. Als burgerorganisatie, dus als gewone mensen voor elkaar, ondersteunt LUS vzw individuele mensen om werk te maken van een sterk en betrokken netwerk van vrienden, familie, buren, en/of kennissen.

Omdat LUS zeker niet de enige organisatie is die gelooft in de kracht van mensen en hun netwerken, richtte LUS samen met vijf andere organisaties het samenwerkingsverband " BurgersAanZet " (BAZ) op. BAZ wil haar expertise met kracht- en netwerkgericht werken ter beschikking stellen van burgers en lokale besturen die, vertrekkend vanuit burgerinitiatief, willen inzetten op maatschappelijke behoeften en wensen binnen het brede welzijnsveld.

Presentatie - Bottom-up (904 kB)

Praktijkvoorbeeld

Zorgzame straten (door Koen Kuylen, vrijwilliger. Coördineert het project Zorgzame straten)
Dankzij professionele diensten wordt zorg deskundig verleend. Maar voor kwetsbare mensen is deskundige zorg niet het hele leven. Geluk en verbondenheid horen daar even goed bij. Daar wil Zorgzame straten op inzetten. Hoe kunnen we kwetsbare mensen die dreigen te vereenzamen bij de straat/buurt houden. Zodat zij zich geborgen weten in hun heel nabije omgeving. Zorgzame straten wil nagaan of zorg en ondersteuning zo nabij mogelijk kan georganiseerd worden: straat per straat. Zodat kwetsbare mensen er bij blijven en zolang mogelijk in hun eigen vertrouwde omgeving kunnen blijven wonen. Het stimuleren van een zorgzame houding in de straat is het sleutelbegrip. En meteen ook de noodzakelijke onderbouw voor echte buurtgerichte zorg.
Presentatie - Zorgzame straten (89 kB)

Langer thuis - niet alleen (door Katy Declercq van thomax vzw)
Het project 'langer thuis - niet alleen' is een project van thomax vzw met als doel uit te klaren hoe mensen met een beperking langer thuis kunnen wonen door de buurt te betrekken. In het project bouwt thomax vzw een buurtnetwerk op dat er voor zorgt dat de centrale persoon, met bijzondere zorgvraag, als huisbewoner kan blijven wonen. Het huis moet een voorbeeldhuis worden voor vrijwilligers, buurtbewoners, de centrale zorgbehoevende inwoner en zijn professionele hulpverleners.
Video: Thomas geniet thuis van betrokken vrijwilligers en gedreven studenten.
Presentatie - Langer thuis - niet alleen (543 kB)

8. Inzet van technologie en digitale tools

Digitalisering is onomkeerbaar en biedt oneindig veel mogelijkheden. Nieuwe technologieën en digitale platformen kunnen bijdragen tot zorgzame buurten. We staan stil bij de vraag of (kwetsbare) burgers hiermee voldoende vertrouwd zijn en exploreren hoe een virtuele omgeving een hefboom kan worden voor empowerment en een meer zorgzame omgeving.

Theoretisch kader door Andy Demeulenaere, Coördinator van Mediawijs

Mediawijs stimuleert digitale en mediawijsheid in Vlaanderen en Brussel en helpt de inwoners om actief, creatief, kritisch en bewust media en ict te gebruiken. Coördinator Andy Demeulenaere neemt je mee door de betekenis van digitale en mediawijsheid en de competenties die erbij horen. We stellen ons de vraag hoe die kunnen bijdragen aan je maatschappelijke participatie en waar je mee rekening houdt om iedereen mee te krijgen.

Presentatie inzet van technologie en digitale tools (20.26 MB)

Praktijkvoorbeelden

Serious Urban Games (door Marie Van Son, Educatief Projectmedewerker van [ew32])
Met Serious Urban Games® ervaren deelnemers in team maatschappelijke problemen waar iedereen vroeg of laat mee geconfronteerd wordt. De lokale community vormt het speelveld. De virtuele wereld en de realiteit smelten samen in een interactieve game. Verschillende missies kaarten spelenderwijs serieuze onderwerpen aan. Van een eerste job zoeken, over schulden vermijden, tot actief participeren in het beleid van je eigen stad.
Jongeren als zorgzame buurtbewoners:SUG's verhogen zelfredzaamheid
Presentatie - Serious urban games (11.01 MB)

Hoplr - Het sociale netwerk voor je buurt (door Jennick Scheerlinck, oprichter van Hoplr en Jeroen Peeters, algemeen directeur lokaal bestuur Olen)
Hoplr is een privaat sociaal netwerk voor je buurt dat focust op sociale interactie tussen inwoners en hun engagement binnen de buurt. In het project 'Hart voor mijn buur' wordt Hoplr als digitaal platform ingezet om netwerkvorming en sociale contacten in de gemeente te bevorderen. Het zorgconcept van het lokaal bestuur van Olen vertrekt vanuit de filosofie van "Buurtgerichte Zorg". Het lokaal bestuur van Olen wil hierbij een zorgcontinuüm realiseren voor haar inwoners. Om dit mogelijk te maken zet de gemeente in op een eigen aanbod, maar wordt ook actief geïnvesteerd in netwerkvorming en zorginnovatie. Daarnaast werkt de gemeente via het project "Slimme sensoren" in zorg aan een onderzoek of slimme technologie ingezet kan worden om mensen langer thuis te laten wonen en werkt de gemeente mee aan de ontwikkeling van een digitaal platform "Noblito" in de aanpak van vereenzaming.
Hoplr: Olen
Presentatie - Hoplr in Olen (3.1 MB)
Presentatie - voorstelling hoplr (1.82 MB)

9. Samenspel in diversiteit

Steeds meer informele spelers zetten initiatieven op om bruggen te slaan tussen burgers en professionele voorzieningen in een superdiverse samenleving. Deze informele spelers vinden aansluiting bij de leefwereld van vaak onzichtbare en kwetsbare burgers en maken de verbinding met de buurt en de professionals die er werken.

Moderator Musti Önlen, educatief medewerker - Internationaal Comité vzw

Theoretisch kader door Elke Plovie, Coördinator Civitaz - Centrum voor burgerschap en participatie at UC Leuven-Limburg

Elke Plovie belicht het ontstaan, de kenmerken en kracht van burgerinitiatieven evenals het belang van vitale coalities met het professionele werkveld.

Praktijkvoorbeelden

Het project wegwijs armoede in Gent (door Hatice Karakaya, educatief bediende bij Turkse Unie van België vzw)
De Turkse Unie van België zet zich al sinds aantal jaren in rond het thema armoede, vanuit een duidelijke nood van de verschillende gemeenschappen. Kwetsbare ouderen met een migratieachtergrond verdwijnen vaak in de anonimiteit, omdat ze geen actieve hulpvragers zijn. Voor het project "Wegwijs armoede in Gent", doen we huisbezoeken. We luisteren naar de mensen en tonen hen de weg naar de hulpdiensten. We willen dat diensten oog krijgen voor deze doelgroep en organiseren daarom heel laagdrempelig infomomenten voor het doelpubliek.
Video: met uitleg over de werking
Presentatie - wegwijs armoede in Gent (482 kB)

Homie vzw (door Musti Önlen, vrijwilliger. Coördineert het burgerinitiatief Homie vzw)
Homie vzw is een laagdrempelig burgerinitiatief in opstart te Hasselt dat zich focust op jonge dak- en thuislozen tussen de 18 en 25 jaar en dat via een caravan een extra kleinschalige wooneenheid creëert. Vzw Homie wilt tegemoet komen aan de primaire basisbehoeften: bed, bad, brood. Naast de opvang zorgt Arktos vzw voor de begeleiding en toeleiding naar projecten omtrent huisvesting, welzijn, vrije tijd, tewerkstelling en onderwijs.

# data[].attributes.attachment_link.description
Tijdens inspiratiedag zorgzame buurten kwamen 9 thema's aan bod: Buurtanalyse en buurtactieplan Zelfredzaamheid en samenredzaamheid Wonen met zorg Detectie en toeleiding Belang van ruimtelijk ordening Inzet van technologie en digitale tools Samenspel in diversiteit Werken voor en met de buurt begint met een grondige kennis en analyse van de buurt.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Samen voor een warme buurt!

Een kleine moeite maakt al een groot verschil!

Het is veel leuker wonen in een buurt waar buren iets doen voor elkaar. Een brood meebrengen, een lamp vervangen of gewoon samen een koffie drinken.

Daarom willen we alle Gentenaars warm maken om af en toe wat tijd te maken voor hun buren. Zeker voor wie wel wat hulp kan gebruiken. Denk bijvoorbeeld aan:

kleine karweitjes: een hond uitlaten, vuilzakken buiten zetten, planten water geven, een postpakketje ophalen;

kleine boodschappen: een brood, een fles water, medicijnen;

meegaan naar de winkel, de bibliotheek of het ziekenfonds;

gewoon een potje koffie drinken of gaan wandelen.

Interesse? Ga langs bij een lokaal dienstencentrum of antenne

Zin om een buur te helpen? Of nood aan een helpende hand? Ga langs bij één van de 11 lokale dienstencentra in jouw buurt: zij brengen buren samen.

Ligt het lokaal dienstencentrum te ver van jouw deur? Dan kan je terecht bij één van onze 14 antennes.

# data[].attributes.attachment_link.description
Samen voor een warme buurt! Het is veel leuker wonen in een buurt waar buren iets doen voor elkaar. Een brood meebrengen, een lamp vervangen of gewoon samen een koffie drinken. Daarom willen we alle Gentenaars warm maken om af en toe wat tijd te maken voor hun buren.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Asset Based Community Development is het proces dat mensen samen brengt om in hun buurt, wijk of dorp zelf en samen verandering teweeg te brengen. Werken vanuit ABCD is duurzaam werken aan sterke en verbonden buurtgemeenschappen. Hoe geef je richting aan het proces vanuit ABCD? En welke zeven stappen bieden houvast?

Asset Based Community Development biedt het fundament voor community building. Vertrekpunt is alles wat er al in een gemeenschap aanwezig is aan gaven, vaardigheden en passies. En culturele, historische, economische en fysieke bronnen en middelen. Community building verbindt dit op een zodanige manier dat mensen in een gemeenschap alles wat er aanwezig is zelf gaan ervaren en benutten. Voor hun buurt, in relatie tot elkaar én in relatie tot professionele organisaties. Asset Based Community Development is het proces dat mensen samen brengt om in hun buurt, wijk of dorp zelf en samen verandering teweeg te brengen. En dat zo de democratische kracht van een gemeenschap versterkt.

Vanuit ABCD zet je koers richting duurzame verandering, mogelijk gemaakt en gedragen door versterkte buurtgemeenschappen.

ABCD is geen project met een kop en een staart. Het is geen snelle interventie waarmee je als buurtbewoner of professional vanuit een in beton gegoten werkwijze succes kunt boeken. Misschien is het wel het tegenovergestelde. Het is het zichtbaar maken van een gemeenschap, het versterken en het onderhouden ervan. Permanent. Een community builder is een soort tuinman of -vrouw van een gemeenschap. Veel groeit vanzelf; als community builder kun je zetjes of een boost geven. Werken vanuit ABCD vraagt wat van je, als buurtmaker of buurtwerker. Alles start met oprechte interesse in mensen en het vermogen om vanuit die interesse écht contact te kunnen én willen maken. Vanuit ABCD zet je koers richting duurzame verandering, mogelijk gemaakt en gedragen door versterkte buurtgemeenschappen. Onderweg maak je magische momenten mee, vier je samen feestjes, maar moet je ook het nodige gedoe en ongemak 'verduren' om als groep te kunnen groeien.

Werken zonder checklist of vaste, uitgekristalliseerde werkwijze betekent niet dat er geen houvast is voor buurtmakers en -werkers die vanuit ABCD willen werken. Dit artikel beschrijft in 2.398 woorden de ruggengraat en fundamentele gangmakers die helpen om het proces vanuit ABCD richting te (blijven) geven.

De ruggengraat voor meer democratische groepskracht

Onderstaande vijf punten vormen samen de ruggengraat van het proces naar meer democratische groepskracht. Ze geven vorm en stevigheid. Bieden houvast en een denkframe.

1. Bewoners ' in the lead '

Bewoners hebben samen niet alleen veel te bieden aan gaven, vaardigheden en passies, maar kunnen van daaruit zelf, als buurtgenoten, ook veel bewerkstelligen. ABCD gaat over bewoners die zich bewust zijn van wat er in hun buurt aanwezig is en dit samen, als collectief, kunnen inzetten om verandering te bewerkstelligen. Om in hun eigen buurt voor elkaar te krijgen wat nodig is. Als een gemeenschap niet weet wat ze zelf kan en waarover ze beschikt, weet ze ook niet wat het nog extra nodig heeft van buitenaf. Bijvoorbeeld van professionele organisaties.

Als bewoner, buurtmaker of -werker kun je helpende vragen stellen. Wat kan je, als groep bewoners, het beste zelf en samen doen? Wat lukt prima, maar met een beetje hulp?

Als bewoner, buurtmaker of -werker kun je helpende vragen stellen. Wat kan je, als groep bewoners, het beste zelf en samen doen? Wat lukt prima, maar met een beetje hulp? Waar is professionele ondersteuning bij nodig? En ook: waar moeten professionele organisaties mee stoppen, omdat je het als gemeenschap minstens net zo goed zelf kan? Of het liever zelf probeert. Zodat ze de gemeenschap niet in de weg staan. Vanuit de antwoorden op die vragen zet je als gemeenschap de beweging richting verandering in. Maar dan wel met het stuur zelf in handen, vanuit de democratische doe-kracht van de gemeenschap. Vanuit die positie voer je de regie over wat je als gemeenschap wel en niet zelf wilt en kunt doen. En wat je aan ondersteuning nodig hebt van buiten de buurt.

2. Focus op relaties

ABCD gaat er vanuit dat ieder individu beschikt over unieke gaven, vaardigheden en passies. Als mensen elkaar tegemoet treden vanuit oprechte interesse en de wil en overtuiging om deze gaven, vaardigheden en passies bij elkaar te willen zien en ontdekken, versterkt dat niet alleen de gemeenschap, maar dan groeien en verdiepen relaties tussen de leden ervan. En van daaruit kan van alles ontstaan en van het een het ander komen. Bewoners komen in de benen omdat ze iets delen. Omdat ze zich samen zorgen over iets maken. Omdat ze een klik met iemand hebben. Of omdat buurtgenoten iets ook doen. Vanuit relaties kunnen duurzame processen ontstaan. Daarom zijn pauzes, de naborrel en de koffietafel belangrijker bij vergaderingen dan de bijeenkomsten zelf. Daar gebeurt het. Altijd eerst vanuit het contact, vervolgens pas op inhoud.

3. Gebaseerd op alles wat we elkaar te bieden en geven hebben (asset based )

ABCD focust op 'what's strong, not what's wrong'. Dat betekent niet dat er geen oog is voor uitdagingen waarvoor ieder mens dagelijks gesteld wordt. Of voor collectieve problemen in een buurt. ABCD is het proces waarbinnen mensen samen doelbewust hun gemeenschap versterken door alles wat de gemeenschap te bieden heeft te herkennen en benutten. De grote en kleine uitdagingen van het alledaagse leven treed je vanuit gemeenschapskracht tegemoet.

ABCD is het proces waarbinnen mensen samen doelbewust hun gemeenschap versterken door alles wat de gemeenschap te bieden heeft te herkennen en benutten.

Een community builder die werkt vanuit ABCD gelooft dat er in iedere buurt en in iedere gemeenschap van alles aanwezig is om die uitdagingen duurzaam het hoofd te kunnen bieden. Gaven, vaardigheden en passies van (groepen) bewoners, maar ook fysieke plekken in een buurt, de lokale economie met bedrijvigheid op ieder schaalniveau en alles wat er aan cultuur in een buurt is aan verhalen, geschiedenis, identiteit en waarden.

4. Bouwen van binnenuit

Mensen ervaren samen het gevoel dat ze iets voor en met elkaar kunnen betekenen. Dat varieert van een dorp met sterke gemeenschapszin tot het niveau van een portiekflat. Deze verbinding tussen buurt- of straatgenoten, tussen dorpsgenoten en buren gaat niet over 'dienstverlening', maar over wat je van mens-tot-mens voor elkaar kunt doen en betekenen. En over wat je samen kunt bereiken. Daarbij is het belangrijk te onderkennen dat iedere buurt zijn eigen taal, cultuur, gebruiken, waarden en rituelen kent. Een gemeenschap kan niet zonder rituelen. Ze zijn de houvast in ons gemeenschapsleven; de blijmakers, de verwarmers, de moedgevers. De elastiekjes waarmee relaties en gemeenschappen bij elkaar worden gehouden, net als samen dingen doen. "If you know a community, you know one community."

5. Iedereen is welkom

Bij ABCD is iedereen welkom! Vanuit de overtuiging dat iedereen iets unieks heeft bij te dragen aan de gemeenschap. Mensen spelen verschillende rollen in buurten. Verbinders, community builders, informele leiders, ideeëndragers, gevers, meedoeners en passanten; samen maken ze de gemeenschap. De ene bewoner kan zijn rol niet spelen zonder de ander. Samen bepalen ze het zuurstofgehalte binnen een gemeenschap. Voor buurtmakers en -werkers is het belangrijk om te herkennen op welke verschillende manieren mensen en groepen kunnen deelnemen aan het leven in de buurt. Dat maakt een wezenlijk verschil voor zowel individuen als de gemeenschap als geheel. Het verrijkt levens en gemeenschappen. De metafoor van de lege stoel is hier mooi; bekijk, als er een lege stoel is, wie daar zou kunnen zitten.

Je leest een hoofdstuk uit Altijd Nieuw Gedoe! Het nieuwe boek over Asset Based Community Development. Wil je het boek bestellen? Klik dan hier om het boek online te kopen. Bestel je bij een lokale boekhandelaar, geef dan (ook) het ISBN door: 9789090345161.

Het proces: zeven fundamentele gangmakers

Community building is een permanent proces van verbinden, versterken en onderhouden. Het is geen project en nooit af! Een tuin is ook niet klaar na het ontwerp en de aanleg, een auto ook niet na de productie en de verkoop. Het is voor een gemeenschap niet anders. Bewoners kunnen, als ze hun collectieve kracht hebben ervaren, veel zelf. Als community builder verzorg je het onderhoud. Daarbij biedt de ruggengraat houvast en helpen onderstaande zeven fundamentele gangmakers je in het doen.

1. In gesprek gaan: bouwen vanuit asset mapping

Iedereen beschikt over 'assets'; gaven, vaardigheden en passies. Gaven die er van nature zijn, vaardigheden die zijn ontwikkeld en verdiept en passies voor dingen waar je wat bij voelt en energie van krijgt. Door met elkaar in gesprek te gaan ontdek je alles wat in een buurt en buurtgemeenschap aan bouwstenen aanwezig is. Dat is alleen maar zinvol, als je er vervolgens ook wat mee doet. Je wilt mensen bij elkaar brengen, bouwen aan relaties en gaan doen. Een beweging op gang brengen. Anders blijft ABCD beperkt tot AB. Terwijl je streeft naar 'asset mapping, community based'; naar een fundamenteel andere manier van kijken naar de buurt.

2. Ontmoeten: breng mensen bij elkaar

Ontmoeting leidt tot enthousiasme, energie en gemeenschapszin. Ontmoeting maakt van alles mogelijk; van het een komt het ander. Ontmoeten is wel een werkwoord. Het is een doe-activiteit. Alleen plekken in een buurt hebben of creëren is niet voldoende om betekenisvolle ontmoetingen tot stand te brengen. Het zijn de mensen die een plek betekenis geven. Ontmoetingen mogelijk maken betekent actief werken aan een context waarbinnen mensen het niet alleen prettig vinden om elkaar te zien en met elkaar in gesprek te raken, maar het ook zinvol en vruchtbaar vinden om met elkaar in gesprek te blijven. Zonder vooropgezet ander doel dan de ontmoeting.

Een 'bumping place'. Zo'n plek is altijd nodig. Is deze er niet, dan ontstaat er behoefte aan. Op deze plekken moet je als community builder zijn. Een sterke gemeenschap rust op betekenisvolle en duurzame verbindingen. Die vormen het weefsel van de verandering. Sterk weefsel maakt de groep krachtig. Werk daarom voortdurend aan het bij elkaar brengen van mensen. Niet alleen door het plannen van evenementen en activiteiten waarbij je hoopt dat ze komen, maar door een ruimte te creëren waar mensen graag naartoe komen, waar de gemeenschap graag samen is om momenten en verhalen te delen. Zo kunnen verbindingen ontstaan, kan het weefsel groeien en de verandering krachtiger worden.

3. Zoek een community builder

Zonder community builder geen community building. Zoek er dus een in jouw buurtgemeenschap, organisatie of van buiten de buurt. De rode draad van zijn of haar werk is, naast een context creëren voor betekenisvolle ontmoetingen om relaties en vriendschappen te laten ontstaan of versterken, het werken aan collectief zelfbewustzijn en eigenaarschap. Dan bouw je aan een beweging richting duurzame verandering in een buurt. En aan nieuwe democratische kracht.

4. Bewoners leiden de verandering!

Laten we het benoemen zoals het is: werken vanuit ABCD is radicaal anders denken. Je zegt namelijk niet alleen dat bewoners leidend zijn, maar je wilt die ambitie steeds weer verwezenlijken. Dat is een opgave. Want een buurt en een buurtgemeenschap hebben van alles te bieden en als buurtmaker of -werker kun je assets verbinden en mobiliseren richting nieuwe democratische kracht. Maar er zijn tegenkrachten die, bedoeld of onbedoeld, andere doelen dienen. En woorden gebruiken die bewoners niet versterken, maar claimen en paternaliseren. Daar moet je adequaat mee weten om te gaan. Dat betekent niet dat ze mee mogen denken, dat ze naar een inspraakavond mogen komen, dat professionals, ongevraagd, wensen en behoeften komen inventariseren. Het betekent dat bewoners de verandering leiden!

5. Ga doen

Volg de energie en werk aan verandering! Sluit daarbij aan bij het ritme en tempo van de buurt. Vertrouw erop dat doen ook zonder plan kan. Van het een komt het ander. Begin te doen wat volgens bewoners moet gebeuren. Iets doen is de krachtigste brandstof om samen vooruit komen. Als buurtmaker of -werker doe je dat niet representatief, namens of voor een groep. En bedenk verder dat twee mensen samen al een groep vormen. Door te doen kunnen mensen zich opnieuw verbinden en de kracht van de gemeenschap ervaren en verder versterken. Er ontstaat een context waarbinnen de groep aan zelfvertrouwen en -bewustzijn wint en haar eigen collectieve en transformatieve kracht ontdekt.

6. Deel de verhalen

Verhalen zijn het cement en de benen van de gemeenschap. Deel en vier de successen van het samen doen! En bouw regelmatig een Pas op de Plaats-gesprek in. Om samen stil te staan bij wat er gebeurd is. Met verhalen. Studies en onderzoeksdata gebruik je om problemen te kunnen fixen, verhalen om vanuit kracht te kunnen bouwen. Denk na over nog slimmere stappen. En blijf als buurtmaker of -werker de uitdagingen en mogelijkheden benoemen, verbind de gaven, talenten en passies van buurtbewoners en de fysieke, economische en culturele assets in de buurt aan oplossingen. En ga samen aan de oplossingen werken.

7. Kijk samen vooruit

In het proces kán een moment komen dat je naar de toekomst wil kijken. Om vanuit het gegroeide zelfbewustzijn en de ervaren collectieve en transformatieve kracht te bedenken hoe het er over een aantal jaren uit zou kunnen zien. Groot en klein, rijp en groen. Praktisch, maar ook in termen van dromen en verlangens. Naar wat bewoners in de gewenste verandering zelf kunnen bewerkstellingen en waar ze ondersteuning wensen. De vragen die je in dat gesprek kunt stellen hebben wel een volgorde.

Wat doen mijn buurtgenoten of bewoners al, waar zijn ze goed in?

Wat kunnen en willen ze nog meer doen?

Wat kunnen ze daarbij zelf doen als gemeenschap?

Waar hebben ze hulp bij nodig, van buiten de buurt?

En wat kunnen alleen instanties van buiten de buurt doen

Op de hoogte over ABCD?

Ben je actief in de buurt en wil je graag weten wat er speelt? De LSA-nieuwsbrief gaat eens per maand de deur uit. We zetten de belangrijkste ontwikkelingen op een rij. Nieuws op het gebied van ABCD en bijvoorbeeld nieuwe trainingen kun je daar dan ook zeker in terug vinden.

Kennisgeving: Voor dit product is een JavaScript vereist.

Gerelateerde nieuwsartikelen

# data[].attributes.attachment_link.title
Hoe werkt Asset Based Community Development? (ABCD) - LSA

# data[].attributes.attachment_link.description
Asset Based Community Development is het proces dat mensen samen brengt om in hun buurt, wijk of dorp zelf en samen verandering teweeg te brengen. Werken vanuit ABCD is duurzaam werken aan sterke en verbonden buurtgemeenschappen. Hoe geef je richting aan het proces vanuit ABCD? En welke zeven stappen bieden houvast?

# data[].attributes.headline
Natuurpunt - Beliedsplan - Mensen en natuur verbinden

# data[].attributes.subject
Natuurpunt - Beliedsplan - Mensen en natuur verbinden

# data[].attributes.attachment_link.description
Het woonzorgcentrum De Wending realiseert samen met Natuurpunt een unieke zorgtuin. De professionele ploegen van Natuur-en Landschapszorg zijn in begin maart 2016 gestart met fase 1 van de aanleg. De bewoners kijken er nu al enorm naar uit om weldra te genieten van natuurbeleving, beweging en buitenlucht.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Dat realiseren stelt zorgverleners voor een grote uitdaging. Het is in de dagelijkse praktijk immers niet zo eenvoudig om de autonomie, zelfverantwoordelijkheid en sociale contacten van bewoners te bevorderen door het activiteitenaanbod.

Daarom startte in 2013 een praktijkgericht wetenschappelijk onderzoek aan de Arteveldehogeschool dat de focus legde op activiteiten in woonzorgcentra, en meer bepaald onderzoek deed naar betekenisvolle activiteiten. Het onderzoek had als doel:

de maatschappelijk kwetsbare groep van bewoners van een woonzorgcentrum te 'empoweren' passend in de actuele visie en filosofie met betrekking tot ouderen en hen door betekenisvolle activiteiten te stimuleren naar hogere zelfredzaamheid, participatie en kwaliteit van leven,

een methodiek te ontwikkelen die zowel op microniveau (bewonersgebonden doelstelling) als op mesoniveau (kwaliteitszorg voor het woonzorgcentrum) aangewend kan worden om betekenisvolle activiteiten te realiseren,

vorming te organiseren over het thema en de methodiek,

organisaties te ondersteunen bij het implementeren van deze methodiek.

Tijdens dit onderzoeksproject werd heel nauw samengewerkt met bewoners en zorgverleners. Beiden werden continu beschouwd als ervaringsdeskundigen en experten die een goed beeld konden geven van hoe ze betekenisvolle activiteiten wilden aanpakken in het woonzorgcentrum. Door steeds met hen samen te werken en te overleggen, verhoogde de maatschappelijke meerwaarde van het project en werd de Betekenisvolle Activiteiten Methode (BAM) ontwikkeld.