# data[].attributes.body
Ewaluacja indywidualna

# data[].attributes.body
Imię i nazwisko: Wioleta Łukasiak

Tytuł projektu: miód i produkty pszczele

Skład zespołu projektowego: Klaudia Duszna, Magda Wencel, Wioleta Łukasiak, Jadwiga Pecka

Zaangażowanie

1. Moje zaangażowanie na wydarzeniu kulminacyjnym:

a) bardzo dobre

b) dobre

c) średnie

d) niskie

e) żadne

2. Moje kontakty z grupą:

a) bardzo dobre

b) dobre

c) średnie

d) słabe

3. Moje pomysły w trakcie realizowania projektu:

a) bardzo częste

b) częste

c) sporadyczne

d) żadne

Wkład w realizację projektu

1. Opracowanie mojej części zadań:

a) bardzo dobre

b) dobre

c) średnie

d) słabe

2. Sprawdzenie wiarygodności źródeł:

a) bardzo rzetelne

b) rzetelne

c) średnie

d) słabe

3. Znajomość źródeł:

a) bardzo dokładna

b) dokładna

c) mało dokładna

d) żadna

4. Udział w wydarzeniu kulminacyjnym:

a) bardzo aktywny

b) aktywny

c) średni

d) słaby

e) żadny

5. Współpraca w trakcie realizacji projektu:

a) bardzo dobra

b) dobra

c) średnia

d) słaba

e) żadna

Podsumowanie

1. Z czego jestem zadowolona, co sprawiło mi radość:

Jestem zadowolona z możliwości poznania nowej metody pracy w grupie, metody projektu. Dzięki projektowi poszerzyłam swoją wiedzę na temat miodów , pszczół, oraz produktów pszczelich. Dowiedziałam się czym są ziołomiody, bo wcześniej nie posiadałam żadnej wiedzy na temat tego produktu. Poznałam również nowy dokument pracy- padlet, którego zaletą jest to, że widać, kto wykonał daną pracę o której godzinie, i bez problemu każdy uczestnik projektu może ją edytować.

Dużo radości sprawiło mi odkrywanie ciekawostek na temat miodu. Wiele dowiedziałam się na ten temat i myślę, że dzięki temu projektowi będę dalej poszerzać swoją wiedzę. Bardzo podobała mi się taka forma wykonywania pracy, strona na której pracowałyśmy i ogólna atmosfera w zespole.

2. Propozycje modyfikacji własnych działań i postaw w przyszłości, co bym zmieniła, co dziś zrobiłabym inaczej:

Najtrudniejsze było dla mnie znalezienie odpowiednich informacji, które zaciekawiłyby grupę i zachęciły do dalszego poszerzania wiedzy na temat naszego projektu. Tak jak koleżanki chciałabym również wybrać się na Piknik pszczeli Greenpeace, gdyz nie udało mi się tego zrobić, ponieważ prezentowałysmy nasz padlet przed grupą :)

# data[].attributes.body
https://www.facebook.com/greenpeacepl/photos/gm.303960180549475/10156655627094790/?type=3&theater

# data[].attributes.headline
Jakie są negatywne skutki spożywania miodu- uczulenia, alergie, przeciwskazania.

# data[].attributes.subject
Jakie są negatywne skutki spożywania miodu- uczulenia, alergie, przeciwskazania.

# data[].attributes.body
W warunkach naturalnych miód wytwarzany głównie przez pszczoły właściwe (miód pszczeli) oraz nieliczne inne błonkówki,m.in. osy zpodrodziny Polistinae (Brachygastra, Polistes i Polybia), poprzez przetwarzanie nektaru kwiatowego roślin niejadalnych, a także niektórych wydzielin występujących na liściach drzew iglastych.

Miód pszczeli różni się składem od miodu wytwarzanego przez inne owady. Osy pobierają nektar także z roślin trujących dla człowieka, dlatego wytwarzany przez nie miód nierzadko jest przyczyną ciężkich zatruć.

Dzieci poniżej pierwszego roku życia – miód może zawierać przetrwalniki pałeczek jadu kiełbasianego (Clostridium botulinum) w ilościach stanowiących zagrożenie dla zdrowia i życia dzieci poniżej pierwszego roku życia i powodować botulizm dziecięcy (zatrucie jadem kiełbasianym). Niebezpieczne stężenia przetrwalników występowały w 10% próbek miodu wyprodukowanego w USA, 7% miodu fińskiego, w miodzie norweskim przetrwalników w stężeniach niebezpiecznych nie wykryto. W Polsce obecność przetrwalników bakterii beztlenowych wykryto w 28,5% miodów wielokwiatowych, 26% miodów lipowych, 32,5% miodów gryczanych, 14,3% miodów akacjowych i 36,4% miodów rzepakowych. Obecność przetrwalników bakterii beztlenowych może, ale nie musi oznaczać obecności przetrwalników pałeczek jadu kiełbasianego. Dla dzieci starszych i dorosłych obecność przetrwalników nie stanowi zagrożenia. Miód nie zawiera jadu kiełbasianego.

Alergia na miód rzadko występuje u osób, które nie wykazują alergii na produkty spożywcze, leki, kosmetyki czy detergenty. Bardzo często pojawia się natomiast u chorych uczulonych na pyłki roślin (kwiatów, traw, drzew, chwastów) oraz jad owadów. Alergia na miód objawia się najczęściej reakcjami ze strony układu pokarmowego i skóry, tylko w nielicznych przypadkach dochodzi do wstrząsu anafilaktycznego. Jakie są przyczyny i objawy uczulenia na miód?

Przyczyny alergii na miód

Alergia na miód jest spowodowana obecnością w nim różnego rodzaju alergenów, czyli cząsteczek (zazwyczaj białkowych), które powodują nieprawidłową reakcję immunologiczną organizmu. Do alergenów występujących w miodzie mogą należeć:

·        pyłki kwiatów,

·        ziarna pyłku roślinnego (słonecznik, bylica, złocień, mniszek),

·        pyłki traw i drzew (brzoza, leszczyna, oliwka europejska),

·        białko pszczół i fragmenty ich ciała, które można odnaleźć w miodzie (alergeny są szczególnie niebezpieczne dla osób uczulonych na jad owadów, ponieważ może dojść wtedy do reakcji krzyżowej),

·        zarodniki grzybów pleśniowych i drożdżoidalnych.

Jednym z alergenów, który powoduje uczulenie na miód jest także białko pszczele, które może znajdować się w wydzielinie tych owadów bądź ich jadzie. Przypadki takiej reakcji alergicznej nie są zbyt częste, ale jeśli się zdarzają, to ma miejsce wtedy tzw. uczulenie krzyżowe. Dodatkowo objawy uczulenia na miód mogą wystąpić u osób narażonych na trwały kontakt z powietrzem, w którym znajdują się fragmenty martwych pszczół (pracownicy zajmujący się przetwarzaniem miodu). Często zapadają one na astmę oskrzelową.

Objawy uczulenia na miód

Alergia na miód objawia się najczęściej reakcjami ze strony skóry i układu pokarmowego. Rzadko dochodzi do reakcji natychmiastowej, czyli wstrząsu anafilaktycznego. Najczęściej występujące zaburzenia dermatologiczne przy alergii na miód to: pokrzywka, swędzenie, pieczenie skóry, obrzęki

Nieprawidłowości w pracy przewodu pokarmowego, pojawiające się przy alergii na miód to zazwyczaj: nudności, wymioty, biegunka

Dodatkowo przy uczuleniu na miód mogą pojawić się następujące objawy, związane z układem oddechowym, takie jak: skurcz oskrzeli czy nieżyt nosa.

Alergia na miód u dzieci

Jeszcze do niedawna lekarze zalecali, by w diecie maluchów nie zabrakło miodu. Miało to związek z niekwestionowanymi właściwościami leczniczymi i spożywczymi tego produktu. Jednak obecnie pediatrzy  wręcz odradzają zbyt wczesne wzbogacenie diety dziecka miodem. Także kobiety karmiące piersią nie powinny spożywać miodu, ponieważ jest on silnym alergenem. U malucha uczulonego na ten produkt po jego zjedzeniu może wystąpić wstrząs anafilaktyczny. Objawia się on obrzękiem nosa, gardła i oczu, silną biegunką, kłopotami z oddychaniem, a nawet utratą przytomności. Dlatego też przez pierwszy rok, a nawet dwa, życia dziecko nie powinno mieć kontaktu z tym produktem, także z powodu ryzyka zatrucia jadem kiełbasianym. Warto pamiętać, że alergia na miód jest dziedziczna. Jeśli oboje rodziców jest uczulonych, prawdopodobieństwo alergii u dziecka wynosi nawet 80%. Ryzyko alergii jest dużo mniejsze, gdy uczulone jest jedno z rodziców. Wówczas prawdopodobieństwo uczulenia na miód u dziecka wynosi 20-40%.

# data[].attributes.body
Miód pitny otrzymuje się przez fermentację wodnego roztworu miodu, tzw. brzeczki. Rozróżnia się miody pitne niesycone (fermentacja miodu surowego) i miody sycone (otrzymywane przez gotowanie brzeczki). Zależnie od stosunku obj. miodu do wody napoje te otrzymują nazwy: trójniak, dwójniak, półtorak itp.

* fermentacja i dojrzewanie miodu
* tradycyjne przepisy wg Ciesielskiego (korzenny, kasztelański, litewski, kowieński, bernardyński)

# data[].attributes.body
Miód Akacjowy

Miód akacjowy ma barwę od białej po jasno słomkową, czasami występuje w postaci bezbarwnej, jest jednym z najjaśniejszych miodów. Ma charakterystyczny zapach kwiatów akacji, w smaku dość słodki i mdły. Zawiera duże stężenie fruktozy i z tego powodu krystalizacja trwa długo. W postaci płynnej może pozostać przez kilka miesięcy. Miód pozyskiwany jest w okresie kwitnięcia wspomnianej wcześniej rośliny. Dojrzały miód akacjowy wykazuje wysoką ilość sacharozy w stosunku do innych miodów. Niestety posiada niską zawartością związków mineralnych.

Charakteryzuje się wysokim oddziaływaniem na układ pokarmowy. Można stosować go w zaburzeniach trawienia, jelit oraz nadkwaśności. Wspomaga leczenie wrzodów żołądka
i dwunastnicy. Pomaga wątrobie oczyścić się z nadmiaru toksyn. Bezpieczny dla cukrzyków
z łagodną postacią choroby. Zawiera wysoką ilość cukrów prostych, dlatego zalecany jest przy ciężkiej pracy umysłowej, wzmożonym wysiłku fizycznym czy wycieczeniu organizmu. Badania wykazują, iż miód pomaga osobom cierpiącym na bezsenność. Działa korzystnie na układ sercowo-naczyniowy. Ma działanie moczopędne. Miód akacjowy posiada nikłe właściwości bakteriobójcze, chociaż używa się go w zmianach ropnych skóry w postaci okładów. Pomocny w przeziębieniach i delikatnych stanach zapalnych gardła.

Miód gryczany

Miód gryczany ma barwę od bursztynowego do ciemno herbacianego. Po krystalizacji przyjmuje barwę brązową. Gdy nie jest przechowywany w ciemnym miejscu przyjmuje barwę ciemnobrunatną przechodzącą w czarną. Charakteryzuje się zapachem świeżej gryki, dość ostry, o piekącym smaku. Proces krystalizacji przebiega powoli. W czasie tego procesu ma barwę jaśniejszą od patoki. W słoikach, w których znajduje się miód gryczany mogą pojawiać się pęcherzyki zlewające się w duże powierzchnie. Może dziać się tak z powodu namnażania się drożdżaków(nie ma to wpływu na jakość miodu) lub zmniejszenia się objętości a to powoduje odstawanie od słoika. Miód gryczany należy do zbieranych najpóźniej. Przyjmuje postać gruboziarnistą, ma tendencję do rozwarstwiania, gdy jest przechowywany w nieprawidłowy sposób. Najlepsza temperatura dla tego gatunku miodu to 4-6℃.

Miód lipowy

Miód lipowy przyjmuje barwę od jasno zielonkawej do jasno bursztynowej. Po krystalizacji osiąga barwę od jasno żółtej do złoto żółtej. W smaku miód jest dość słodki, ostry, dość charakterystyczny, co jest jego znakiem rozpoznawczym. Przyjmuje postać drobnoziarnistą. Zyskanie czystego miodu lipowego w naszych warunkach jest dość trudne, ponieważ lipa jest drzewem występującym dosyć rzadko. Aby miód lipowy był cennym składnikiem odżywczym należy znaleźć drzewa lipowe, które znajdują się z dala od ulic i nie są narażone na spaliny samochodowe. Na jakość miodu ma także wpływ pogody, gdy warunki atmosferyczne sprzyjają, miód ma piękny jasny odcień i słodki, przyjemny smak.

Miód lipowy, działa w podobny sposób jak kwiaty lipy. Działa szczególnie na górne drogi oddechowe. Substancje, które pszczoły przenoszą z kwiatów lipy do miodu lipowego mają działanie wykrztuśnie jak i napotne, co korzystnie wpływa na efektywne wyleczenie przeziębienia. Miód lipowy w połączeniu z naturalnym sokiem malinowym lub kwiatu czarnego bzu jest uważany za najlepszy środek leczniczy w czasie grypy. Należy pamiętać by nie rozpuszczać miodu w zbyt gorącej wodzie, ponieważ można go pozbawić wszystkich składników odżywczych. Miód lipowy należy stosować również w sytuacjach stresowych, ponieważ działa uspokajająco.

Miód rzepakowy

Miód rzepakowy przyjmuje barwę od koloru białego do jasno żółtego, zapach nie jest mocno wyczuwalny, ma słodki smak z odrobiną goryczy. Po krystalizacji przyjmuje barwę szaro-kremową. W miodzie tym przeważa glukoza, dlatego ulega szybkiej krystalizacji. Miód rzepakowy bardzo szybko twardnieje w temperaturze 2-5℃, przyjmując konsystencję trudną do rozsmarowania, zaś w temperaturze 14-18℃ ma postać smalcu i jest łatwy do rozsmarowania.

Ze względu na wysoką zawartość cukrów prostych, miód ten poleca się w stanach dużego wyczerpania organizmu. Działa kojąco na układ sercowo-naczyniowy. Wzmacnia siłę i pracę serca. Powoduje rozszerzenie naczyń wieńcowych. [4] Obniża ciśnienie krwi. Pomaga wątrobie w przemianie tłuszczów, wspomaga pracę pęcherzyka żółciowego. Pomaga
w stanach zapalnych, wspomaga gojenie się ran wrzodowych i nadżerek. Miód rzepakowy oczyszcza rany z martwicy, nie polecany do przykładania na oparzoną skórę.

Miód wielokwiatowy

Miód zbierany jest z wielu rodzajów kwiatów i ziół. Przyjmuję barwę od jasno żółtego do ciemno brązowego. Zapach uzależniony jest od rodzaju zebranego nektaru i terminu pozyskania miodu. Można wyróżnić miody wiosenne o delikatnym zapachu, kolorze i smaku, miody ze środka lata i miody jesienne o znacznie ostrzejszym smaku i ciemnym kolorze. Najpopularniejszy to miód wielokwiatowy łąkowy lub lipowo-bławatkowy.  Miody wielokwiatowe stosowane są do leczenia alergii, ponieważ żucie plastra z miodem wielokwiatowym pozwala na uodpornienie się na alergeny miodu. Zjadany systematycznie zimą pomaga organizmowi łatwiej znosić wiosenne alergie.

Inne rodzaje:

·       Miód wrzosowy

·       Miód malinowy

·       Miód koniczynowy

·       Miód manuka

·       Miód ze spadzi drzew liściastych

·       Miód ze spadzi drzew iglastych

# data[].attributes.body
1. Kilka słów wstępu - temat projektu, uzasadnienie wyboru tematu.

2. Przedstawienie studentom jak powstaje miód oraz omówienie jakie są jego rodzaje.

3. Pszczoła – wymiana występujących rodzajów.

4. Krótkie omówienie wywiadu z pszczelarzem.

5. Jak rozpoznać czy miód jest prawdziwy?

6. Wykonanie eksperymentów ze studentami, które pomogą wskazać sposoby wykrycia sztucznego miodu.

7. Apiterapia – wyjaśnienie terminu i przykłady zastosowania.

8. Omówienie zagrożeń pszczół.

9. Rodzaje miodu – krótki test dla studentów, który będzie polegał na degustacji kilku rodzajów miodu i spróbowaniu określić jego daną odmianę.

10. Zakończenie - krótkie podsumowanie i rozdanie studentom biuletynu informacyjnego.

# data[].attributes.body
Mleczko pszczele jest wydzieliną gruczołów gardzielowych pszczoły. Jest to jeden z najsilniejszych koncentratów w przyrodzie. Mleczkiem są karmione larwy do 3 dnia życia. Królowa jest karmiona nim w całym okresie larwalnym, a również w okresie obfitego składnia jaj.
Dzięki temu może one składać dziennie nawet 3-4 tys. jaj przekraczających jej masę ciała. Truteń również otrzymuje mleczko do zachowania ciągłej aktywności płciowej. Ze względu na dużą zawartość substancji biologicznie czynnych i wielokierunkowe działanie należy ono do wartościowych produktów leczniczych.

W kraju jego stosowanie napotyka jednak na opory ze strony świata lekarskiego (mała znajomość mechanizmu działania substancji biologicznie czynnych).

# data[].attributes.body
Wosk jest wydzieliną gruczołów woskowych, znajdujących się na brzusznej stronie robotnicy, najczęściej w okresie od 12 do 18 dnia jej życia. W dobrych warunkach rodzina może wyprodukować 2-3 kg wosku.

Poza pszczelarstwem wosk używany jest do wyrobu świec, impregnacji drewna, płótna, papieru oraz jako spoiwo do najlepszych farb malarskich.

Wykorzystywany on jest między innymi w przemysłach: farmaceutycznych (maście, pomadki, kredki, szminki), elektrotechnicznym, drukarskim a nawet tkackim.

# data[].attributes.body
* warunki do gniazdowania: czyste środowisko i dostatek pożywienia
* masowe ginięcie pszczół (CCD)
* zatrucia pszczół
* kradzieże i niszczenie pasiek

Obecnie obserwuje się duży spadek liczebności pszczół w skali światowej a szczególnie w krajach wysoce uprzemysłowionych. Straty występowały również wcześniej, jednak nie przekraczały 10 % stanu rodzin. Były one wynikiem najczęściej złego przygotowania rodzin do zimy (brak zapasów).

Od kilku lat niewyjaśnioną tajemnicą jest masowe ginięcie pszczół (CCD).

W ostatnich latach w USA sytuacja jest dramatyczna. Straty rodzin tam wynoszą od 30-40%. Dlatego w 2010 roku naukowcy z 22 uniwersytetów amerykańskich byli zaangażowanie w ustaleniu przyczyn tych strat. Podobnie jest we Francji, Niemczech, Wielkiej Brytanii, Hiszpanii, Brazylii. Przyczyny tych strat są złożone.

Za główną przyczynę tego zjawiska uważa się stosowanie pestycydów. Do szczególnie niebezpiecznych zalicza się neonikotynoidy (np. substancja czynna: imidachlopryd, klotianidynaw preparatach Bayer: Gaucho, Conditor, Calypso, Cruiser).

Np. w 108 próbkach pyłku odkryto w USA aż 46 pestycydów. Pyłek z terenów Francji zawierał pozostałości 19 pestycydów. Szkodliwy wpływ na pszczołę, ważąca ok. 100mg zdolne są wywrzeć już nanogramowe ilości szkodliwych substancji (neurotoksyny).

Jaki jest mechanizm działania neurotoksyn ?
Z zaprawy nasiennej lub oprysku neurotoksyny przenikają z sokiem do tkanek roślin oraz pyłku oraz nektaru. Atakują one najpierw system nerwowy pszczoły. Porażone pszczoły nie wracają do ula. Pozostaje w nim ginąca garstka pszczół i matka. Matka zawsze ginie ostatnia!

Nieszkodliwe dla ludzi dawki już 1000 krotnie niższe (liczone w mikrogramach) w 1 kg – upośledzają pamięć pszczoły.

Szkodliwe działanie preparatów utrzymuje się w glebie nawet do 3 lat.

Od lat 70-tych roje atakowane są przez pasożyty zwane warrozą. Pasożyty te w każdym następnym swoim pokoleniu zwiększają liczbę 3-4 krotnie. Nie napotykają na swoich naturalnych wrogów i są oporne na wiele preparatów leczniczych. Powiedziano, że jeślibyśmy zwiększyli pszczołę do wielkości człowieka, to warroza miała by rozmiary królika. Rodzina nieleczona ginie w ciągu 3 lat.

Straty pszczół w niektórych regionach Polski, np. dolnośląskim wynoszą ok. 30%. Obserwuje się również degradację środowiska pszczół poprzez powiększanie powierzchni monokultur, intensywną walkę z chwastami, chorobami, szkodnikami środkami chemicznymi ochrony roślin. Powszechnie stosowanie są neonikotynoidy.

# data[].attributes.body
Propolis pochodzi z żywicznej substancji zbieranej przez pszczoły na pączkach drzew (osiki, brzozy, topoli). Służy im do uszczelniania i odkażania gniazda. Na podstawie wyników wielu badań, wyciągi z propolisu wykazują silne działanie na bakterie (gronkowce, paciorkowce, laseczki prątki, beztlenowce, pierwotniaki, ropotwórcze) i grzyby chorobotwórcze a nawet wirusy.

Preparaty wytwarzane na własny użytek:
• wyciąg etanolowy z propolisu (od 10 do 30%)
• maść propolisowa

Występują liczne przypadki reakcji alergicznych na propolis (osoby uczulone na użądlenia, cierpiące na schodzenia alergiczne.

# data[].attributes.body
Żądło pszczoły jest skuteczną jej bronią, bowiem zaopatrzone jest w pewną porcję jadu produkują pszczoły wiosenne, a szczególnie jesienią, stają się rozdrażnione i silnie bronią gniazda. Zapewne dział gromadzenia i obrony zapasów.

Są rasy pszczół bardziej „złośliwe” (szczególnie zmieszańcowane) i rasy wyjątkowo łagodne.

Jadem pszczelim można leczyć wiele ciężkich schorzeń, trudno poddających się klasycznej terapii.

Przeciwwskazaniem do jego stosowania jest indywidualna nietolerancja organizmu na ten produkt.

Biolodzy mówią, że - w odróżnieniu od człowieka - pszczoła z natury nie jest bezinteresownie agresywna. Istotnie, pszczoła w pewnej odległości od swojego siedliska nie atakuje. Broni ona jedynie swego gniazda. Z doświadczenia wiem, że jednorazowo można „wytrzymać” dwadzieścia, a nawet pięćdziesiąt użądleń. Kuracja taka jest bolesna, ale także pomocna w schorzeniach stawów i kręgosłupa.
Jadem pszczelim można leczyć wiele ciężkich schorzeń, trudno poddających się klasycznej terapii (np. choroby reumatyczne, choroby obwodowego układu nerwowego).

# data[].attributes.body
1) Wosk pszczeli
2) Kit pszczeli (propolis)
4) Jad pszczeli
5) Mleczko pszczele
6) Przetwory miodowe: miody pitne, piwo miodowe, krupniki, pieczywo miodowe.

# data[].attributes.headline
Jaka jest data przydatności miodu, sposoby przechowywania i czy jest możliwość wtórnego wykorzystania miodu po terminie?

# data[].attributes.subject
Jaka jest data przydatności miodu, sposoby przechowywania i czy jest możliwość wtórnego wykorzystania miodu po terminie?

# data[].attributes.body
Miód, który jest produktem naturalnym potrzebuje starannego przechowywania. Teoretycznie miód ma nieograniczony okres przydatności, lecz z czasem starzeje się i traci swoje właściwości odżywcze.

Pomieszczenia służące do przechowywania i magazynowania miodu muszą być:

·         czyste,

·         suche o wilgotności względnej powietrza 65-75%,

·         dobrze wietrzone,

·         pozbawione obcych zapachów,

·         zabezpieczone dostępem powietrza.

Optymalna temperatura, w której ma zostać magazynowany miód powinna wynosić od 8-10℃. Gdy temperatura wzrasta do 17-18℃  miód zamienia się w krupiec. Podwyższenie temperatury miodu do 25-35°C powoduje wzrost aktywności enzymów, wstrzymanie krystalizacji a w razie zbytniego rozrzedzenia-fermentację. W trakcie przechowywania miodu istnieje możliwość wystąpienia szkodników, przede wszystkim takich jak rozkruszek(gromada pajęczaków). Żeruje on na powierzchni miodu, co powoduje rozrzedzenie a także sprawia, że miód jest niezdatny do spożycia. Z takiego miodu można wyrabiać tylko miód pitny.

# data[].attributes.headline
Jakie są rodzaje między miodem sztucznym, a prawdziwym?

# data[].attributes.subject
Jakie są rodzaje między miodem sztucznym, a prawdziwym?

# data[].attributes.body
Wywiad z Panem Krzysztofem na temat pszczół i miodu

1.   Najpierw zaczniemy od Pana historii związanej z pszczelarstwem. Skąd u Pana takie zamiłowanie do pszczół?
Zamiłowanie do pszczół rozwijało się we mnie stopniowo. Od zawsze byłem fanem miodu gryczanego, a zarazem miodu pitnego. Pewnie dlatego pojawiła się myśl, żeby założyć swoją pasiekę i mieć swój miodek. Nie planowałem czegoś wielkiego. Z upływem czasu i w miarę, jak rosła moja wiedza, rosła też fascynacja samymi pszczołami, ich rozwojem i niesamowitymi właściwościami leczniczymi produktów pszczelich, których nie byłem świadomy.

2.   Proszę opowiedzieć coś więcej na temat swojej pasieki.
Sama pasieka powstała dopiero 3 lata temu. Zaczynałem od pustych uli - 2 wielkopolskich leżaków i 2 warszawskich, które kupiłem od starszego pszczelarza. Potem był okres odnawiania uli i dalsze przygotowania. No a potem się zaczęło. Do pierwszego ula same pszczoły się wprowadziły. Uznałem to za znak, co dodało mi motywacji i tak poszło dalej. Jeśli chodzi o pomoc, to na pasiece pracuje sam. Liczba pni nadal się zmienia i będzie rosła. Jak mówiłem, zaczynałem z jednym ulem pierwszego roku, drugiego były już cztery ule, a teraz jest ich jedenaście.

3.   Które ule dominują w pasiece i dlaczego?
Zaczynałem od leżaków wielkopolskich i warszawskich (obecnie są już tylko ozdobą w ogrodzie). Obecnie powoli przechodzę na ule wielkopolskie wielokorpusowe. Obowiązkowo wszystkie dennice siatkowane.

4.   Jaka linia/linie pszczół zamieszkują Pana ule?
W tym roku udało się wymienić prawie wszystkie matki na linię Car Prima.

5.   Co decyduje o rodzaju miodu?
O tym, jakiego rodzaju jest miód (np. rzepakowy, lipowy, akacjowy itd.) decyduje zawartość ziarenek pyłku. Jeżeli jest duże skupisko danej roślinności w miejscu, gdzie rozstawimy pasiekę, np. przy polach kwitnącego rzepaku, najwięcej jest pyłku rzepakowego i taki też będzie miód. Kolorystyka miodu jest z kolei uzależniona od zawartości w nim glukozy. Im ciemniejszy, tym mniejsza zawartość glukozy, a większa zawartość cukrów złożonych.

6.   Po czym poznać prawdziwy miód?
Prawdziwy miód krystalizuje się po pewnym czasie. Jeżeli jesienią miód jest nadal płynny, świadczy to o tym, że jest sfałszowany.

7.   Na czym polega rozmnażanie pszczół?
Ul jest podzielony na część gniazdową i część magazynową. W części gniazdowej odbywają się wszystkie procesy rozrodcze. Rodzina pszczół, którą pozostawia się bez matki, na bazie jajeczek czy larw odbudowuje matecznik. Z jajeczka może powstać postać robotnicy, trutnia lub matki. To zależy od rodzaju karmienia. Matką (królową) zostaje najsilniejsza pszczoła, która następnie dokonuje lotów godowych. Trutnie giną po zapłodnieniu. Każda dobra matka jest w stanie w ciągu 24 godzin złożyć około 2,5 tysiąca jajek. Każde jajeczko ma około 2 mm wielkości.

8.   Jak dużym problemem jest ginięcie pszczół?
W tej chwili istnieje ogromne zagrożenie pszczelarstwa nie tylko w Polsce, ale na całym świecie. Ludzie wycinają drzewa, nie sadzą drzew miododajnych, tylko tuje, cisy (rośliny trujące). Wprowadzono monokulturę w uprawach. Pszczoły powinny korzystać z różnorodnych roślin, żeby się uodparniały. Opryskiwanie chwastów herbicydem powoduje zanikanie roślin, ginięcie owadów. Następuje zachwianie łańcucha pokarmowego w przyrodzie. Człowiek niszczy rośliny, a co za tym idzie - przyczynia się do wymierania pszczół. Dużym zagrożeniem jest również roślinność genetycznie modyfikowana – coś, co nie jest zgodne z naturą szkodzi zwierzętom. Kolejnym niebezpieczeństwem są substancje powierzchniowo aktywne. Ich stosowanie skutkuje zanikiem pszczelarstwa. Owady nie dochodzą do pewnych struktur rozwojowych i giną. Ponadto pszczoły często chorują, niszczą je pasożyty, a pszczelarze pozbawieni są możliwości ich leczenia.

9.   Jakie czynniki determinują wielkość i rodzaj zebranego miodu?
Olbrzymie znaczenie ma pogoda. W ubiegłym roku akacje wymarzły, lipa została zaatakowana przez choroby grzybowe, pola gryczane zostały zniszczone przez suszę. Przy odpowiedniej glebie i wilgotności rośliny nektarują intensywniej. Podczas opadów i przy niskich temperaturach pszczoły nie wychodzą na zewnątrz. Szereg czynników oddziałuje na pracę pszczół i miodobranie.

# data[].attributes.body
Polacy wiedzą, co to jest pszczoła miodna. Wiedzą, że dzięki niej pozyskujemy miód. Niektórzy wymieniają jeszcze wosk i pyłek, a także propolis. Jednak mało ludzi zdaje sobie sprawę z tego, że pszczoła miodna to tylko jeden gatunek spośród ponad 450 występujących w Polsce. Na świecie tych pożytecznych owadów jest prawie 25 tys. gatunków.

1.      Rośnie liczba pszczelarzy – w roku 2015 mieliśmy w naszym kraju 42 761 czynnych pszczelarzy, co oznacza wzrost o ponad 15% w ciągu ostatnich dziesięciu lat; zdecydowana większość pszczelarzy w Polsce zrzeszona jest organizacjach pszczelarskich (ponad 32 tys. pszczelarzy zrzeszonych przy ok. 10 tys. niezrzeszonych);

2.      Przeważają pasieki małe i średnie – ponad 60 procent (61,4%) polskich pasiek posiada od 11 do 50 pni (uli); 20,3% pasiek posiada do 10 pni; 9,7% od 51 do 80 pni; pasieki posiadające ponad 80 pni stanowią zaledwie 2,6% wszystkich pasiek, w tym pasieki posiadające ponad 150 pni to 0,6% ogółu polskich pasiek;

3.      Prawie milion rodzin pszczelich – w polskich pasiekach żyje 983 334 rodzin pszczelich;

4.      Rośnie cena miodu – od początku tego stulecia rośnie średnia detaliczna cena miodu, obecnie za 400 g miodu wielokwiatowego w detalu trzeba zapłacić około 2 razy więcej niż w roku 2000;

5.      Blisko 20 000 ton miodu z polskich pasiek – w roku 2016 polscy pszczelarze wyprodukowali 18 893 ton miodu, najwięcej w województwie wielkopolskim (2366 ton), lubelskim (2320 ton) i warmińsko-mazurskim (2141 ton). Na przeciwnym biegunie znajdują się województwa opolskie (465 ton), śląskie (512 ton), pomorskie (538 ton) i lubuskie (556 ton);

6.      Niewielkie spożycie miodu – Polacy wciąż spożywają niewielkie ilości miodu, statystyczny Polak miesięcznie spożywa zaledwie 0,03 kg miodu.

Źródło: GUS, 15 sierpnia 2017r.

# data[].attributes.body
Podczas realizacji naszego projektu stosować będziemy różne metody i narzędzia do realizacji postawionych sobie celów i zadań. Chcemy, żeby realizacja naszego projektu nie była nudna, a raczej inspirująca i motywująca. Korzystać będziemy z dobrych rad opiekunki projektu, ale również tworzyć własne pomysły.

Metody, którymi się posłużymy to przede wszystkim:

"burza mózgów" - w pierwszym tygodniu realizacji projektu, każda uczestniczka projektu zrobi mapę myśli, na temat tego, co wiemy o miodzie i pszczołach;

dyskusje - w kolejnym tygodniu wspólnie debatować będziemy na temat celów projektu, a także ustalać pytania, na które chcemy uzyskać odpowiedzi;

praca w grupach i praca indywidualna - podczas zajęć ustalać będziemy koncepcję projektu, natomiast indywidualnie szukać będziemy informacji, które są selekcjonowane, każda uczestniczka projektu ma przydzielone zadania, które są niezbędne do realizacji projektu;

wywiad z pszczelarzem (za pośrednictwem sieci)

Praca z materiałami źródłowymi - oglądanie filmu “jak powstaje miód” - obejrzenie filmu, który pokazuje poszczególne etapy powstawania miodu.

Jak rozpoznać, że miód jest fałszywy (eksperymenty):

1. Krystalizacja - podczas gdy prawdziwy miód krystalizuje się z upływem czasu (najczęściej w ciągu ok. 2-4 miesięcy), sztuczny zachowuje płynną konsystencję przypominającą syrop.

2. Eksperyment z wodą - dodać miód do ciepłej wody. Jeśli się nie rozpuści, jest fałszywy, ponieważ prawdziwy miód rozpuszcza się w wodzie i po ochłodzeniu wody gęstnieje na dnie pojemnika.

3. Karmelizacja - podgrzać kilka łyżeczek miodu w kuchence mikrofalowej. Prawdziwy miód skrystalizuje się. Sztuczny spieni i wytworzą się na nim bąbelki.

4. Eksperyment z chlebem - rozsmarować odrobinę miodu na kromce świeżego chleba. Jeśli miód będzie naturalny, to chleb stwardnieje. W przypadku sztucznego miodu powierzchnia chleba stanie się wilgotna.

5. Eksperyment z papierem - sztuczny miód jest bogaty w wodę. Na kartce umieścić kilka kropli miodu. Jeśli się wchłonie w kartkę, to oznacza, że jest sztuczny. Naturalny miód nie wchłonie się w papier.

Praca z materiałami źródłowymi i stworzenie biuletynu informacyjnego o miodzie  - stworzenie broszury na temat miodu, w której zostaną zawarte informacje o tym jak powstaje miód, o jego rodzajach i zastosowaniu, a także informacje na temat pszczół - ich odmian i znaczeniu w środowisku.

Zorganizowanie wydarzenia kulminacyjnego

Zorganizujemy na wydarzeniu kulminacyjnym  „Miodowy dzień”, podczas którego podzielimy się z innymi  wiedzą zdobytą podczas realizacji projektu, a także zorganizujemy mały test na znajomość miodów, który będzie polegał na degustacji kilku rodzajów i spróbowaniu określić daną odmianę miodu. Na koniec każdy otrzyma biuletyn informacyjny na temat miodu, wykonany przez Jadwigę Pecką.

4.       Termin realizacji

24.04-18.05

5.       Osoba/osoby odpowiedzialne

Klaudia Duszna, Wioleta Łukasiak, Magdalena Wencel, Jadwiga Pecka

6.       Ewentualnie najważniejsze dodatkowe szczegóły organizacyjne

# data[].attributes.body
Opracowanie kryteriów i  ewaluacji projektu

·         Wkład członków zespołu

·         Użyteczność i klarowność zasad postępowania w zespole

·         Jakość przyjętych procedur

·         Jakość zarządzania realizacją przedsięwzięcia na etapie organizowania zespołu

Kryteria ewaluacji stanowią pewien rodzaj standardów, według których ocenia się dane przedsięwzięcie. Kryteria te- mające bezpośredni związek z pytaniami kluczowymi- powinny być sformułowane jasno i precyzyjnie. Kryteria ewaluacji to rodzaj systemu wartości, do którego odwołujemy się na każdym etapie procesu ewaluacji. W przeciwieństwie do pytań kluczowych, które nie mają charakteru oceniającego, kryteria ewaluacji mają formułę wartościującą. Są one ,,pryzmatem’’, przez który patrzymy na ewaluowane działanie, oceniając go pod kątem stopnia spełniania określonego kryterium.

Najczęściej stosowanymi kryteriami są:

1.       Trafność – kryterium to pozwala ocenić, w jakim stopniu przyjęte cele projektu odpowiadają zidentyfikowanym problemom w obszarze objętym i realnym potrzebom beneficjentów.

2.        Efektywność – pozwala ocenić poziom ,,ekonomiczności’’ projektu, czyli stosunek poniesionych nakładów do uzyskanych produktów (nakłady to zasoby finansowe i ludzkie oraz poświęcony czas).

3.       Skuteczność – pozwala ocenić, w jakim stopniu zostały osiągnięte cele projektu zdefiniowane na etapie planowania.

4.       Oddziaływanie/wpływ – pozwala ocenić związek między celem projektu i celami ogólnymi, tj. stopień, w jakim korzyści odniesione przez beneficjentów miały szerszy ogólny wpływ na większą liczbę osób na danym terenie.

5.       Trwałość efektów – pozwala ocenić, czy  rezultaty osiągnięte w ramach projektu mogą trwać po zakończeniu finansowania zewnętrznego, a także czy możliwe jest długotrwałe utrzymanie się wpływu projektu na procesy rozwoju danego terenu.

Trafność

·         Ocena, czy skład zespołu realizującego projekt jest na tyle optymalny, że rzeczywiście jest w stanie wyjść naprzeciw problemom zidentyfikowanym w obszarze objętym projektem.

·         Ocena stopnia, w jakim przyjęte cele projektu odpowiadają rzeczywistym potrzebom i oczekiwaniom beneficjentów .

Efektywność

·         Ocena  czy poszczególni realizatorzy wykonują zadania zgodne z ich rolą i kompetencjami oraz czy robią to we właściwy sposób.

·         Ocena czy realizowane działania są prowadzone w optymalny sposób, tzn. czy ich koszty (finansowe, czasowe) równoważą korzyści z nich płynące.

Skuteczność

·         Ocena roli poszczególnych realizatorów w osiąganiu założonych celów projektu.

·         Ocena stopnia, w jakim zostały osiągnięte cele/wskaźniki projektu, zdefiniowane na etapie planowania.

Oddziaływanie/wpływ

·         Ocena, w jakim stopniu realizowany projekt może oddziaływać na otoczenie (wywoływać w nim zmiany) poza grupą beneficjentów.

·         Diagnoza, czy ( i ewentualnie w jakim zakresie) realizacja projektu będzie miała szerszy, ogólny wpływ, wychodzący poza wsparcie udzielone uczestnikom projektu.

Trwałość efektów

·         Ocena, czy współpraca osób realizujących projekt będzie kontynuowana po jego zakończeniu.

·         Diagnoza, czy wsparcie udzielone beneficjentom projektu przyniesie rezultat w postaci trwałej zmiany ich sytuacji życiowej.

# data[].attributes.body
Cele ogólne:
1. Pogłębienie wiedzy na temat znaczenia pszczół w przyrodzie (szczególnie wykorzystania miodu).
2. Rozwijanie umiejętności uczenia się w projekcie, w tym z wykorzystaniem narzędzi TIK.
3.Doskonalenie współpracy w grupie.

Cele szczegółowe:
1. Student wyjaśnia, dlaczego pszczoły są ważne dla człowieka i środowiska.
2.Opisuje proces powstawania miodu.
3. Wymienia różne rodzaje miodu oraz ziołomiodów.
4. Wyjaśnia, jak można pomóc pszczołom.
5. Zna przynajmniej 5 nazw gatunkowych pszczół.
6. Pogłębia praktykę zawodową nauczyciela z wykorzystaniem metody projektów.
7. Wybiera różne i wiarygodne źródła informacji.
8. Świadomie dobiera i wykorzystuje narzędzia TIK podczas tworzenia projektu.
9. Student wspiera pozostałych członków grupy, w skomplikowanych zadaniach dotyczących projektu.
10. Skrupulatnie wykonuje zadania, które zostały ustalone przez lidera grupy.

# data[].attributes.body
1. Jakie są odmiany/gatunki pszczół w Polsce oraz jaka jest ich liczebność?

2. Jak długo trwa proces powstawania miodu?

3. Jak powstaje miód?

4. Jak wygląda praca pszczelarza, poszczególne jej etapy?

5. Gdzie w Polsce znajduje się najwięcej pasiek?

6. Jakie są rodzaje miodów oraz ich zastosowanie?

7. Jakie miód ma zastosowanie w farmacji, kosmetologii, gastronomii?

8. Jakie są rodzaje ziołomiodów?

9. Jakie są negatywne skutki spożywania miodu - uczulenia, alergie przeciwwskazania?

10. Jakie są różnice między miodem sztucznym, a prawdziwym?

11. Jaka jest data przydatności miodu do spożycia i czy jest możliwość wtórnego wykorzystania miodu po terminie?

12. Czy miód w innych krajach ma podobne zastosowanie, jak w Polsce?

13. Jakie są różnice w wykorzystaniu miodu w różnych krajach?

# data[].attributes.body
Wioleta Łukasiak - tak jak Jadzia z wykształcenia jestem dietetykiem :) Uwielbiam dzieci - dlatego tu jestem :) Pracuję w przedszkolu i mam nadzieję, że dzięki tym studiom wniosę więcej świeżych pomysłów do swojej pracy :)

Magdalena Wencel - mama 3 letniej Marysi.  Ukończyłam dziennikarstwo i komunikację społeczną, pracuję w PR, nie mogę się doczekać kiedy skończę studia i rozpocznę pracę w przedszkolu lub szkole! :)

Klaudia Dusza - mam 24 lata. Ukończyłam studia o kierunku pedagogika opiekuńczo wychowawcza na APS. Swoją przygodę z pedagogiką  rozpoczęłam pracując w żłobku. Aktualnie jestem nanią rocznego Maksia :)

PS. od lewej Klaudia, Madzia i Wiola :)

Dwa słóweczka ode mnie... Grupa niewielka, ale ciekawie zróżnicowana i niezwykle sympatyczna...

# data[].attributes.body
Działanie miodu w wybranych jednostkach chorobowych

1. Miód w leczeniu chorób układu pokarmowego

Miód jest niezastąpiony w leczeniu chorób układu pokarmowego. Wykazuje szereg pozytywnych właściwość w leczeniu choroby wrzodowej, dwunastnicy i zapaleniu żołądka. Przyśpiesza gojenie się ran występujących w błonie śluzowej żołądka. Miód łagodzi odczuwanie bólu, pomaga w ustępowaniu zgagi. Istnieją dowody na to, iż miód potrafi ochronić błonę śluzową przed szkodliwym działaniem alkoholu.

Miód reguluję pracę jelit. Stosowany jest często w leczeniu zapalenia jelita grubego, jelita cienkiego. Pobudza perystaltykę jelit, działa przeczyszczająco. Miody są skuteczne
w zakażeniach bakteriami: Salmonella, Shigella, Klebsiella oraz rotawirus HRV. Produkt podawany razem z elektrolitami, łagodzi i skraca biegunki. Stosowanie takiej terapii może poprawić stan u chorych na wrzodziejące zapalenie okrężnicy.

Miód okazał się idealnym środkiem leczącym schorzenia wątroby i dróg żółciowych. Wykazuje korzystne działanie w chorobach takich jak marskość wątroby, kamica żółciowa, osłabienie wynikające z długotrwałego stosowania leków, zatrucia ołowiem i innymi metalami ciężkimi. Kuracja miodem uzyskuje zwiększenie przepływu żółci i obniżenie poziomu bilirubiny.

W zapaleniu żołądka miód możemy stosować, jako środek pomocniczy.  Miód normalizuje czynności wydalnicze żołądka. W wyniku stosowania systematycznej kuracji miodowej można uzyskać zmniejszenie bólu, polepszenie snu a w przypadku nadkwaśności dodatkowo ustąpienie zgagi. W leczeniu choroby wrzodowej żołądka kuracja leczenia miodem przynosi znacznie skuteczniejsze efekty niż tradycyjna farmakologia. W rezultacie uzyskano poprawę obrazu krwi, wzrost masy ciała i normalizację stolca.

Korzystny efekt daje łączenie kilku produktów pszczelich oraz wyeliminowanie ostrych przypraw.

2. Miód w leczeniu chorób układu moczowego

Miód działa wspomagająco na układ moczowy. Choroby takie jak zapalenie pęcherza moczowego, owrzodzenie pęcherza moczowego, kamica nerkowa czy nie trzymanie moczu
u osób starszych można leczyć za pomocą miodu. Miód, który zastępuje glukozę pomaga
w usuwaniu obrzęków spowodowanych niewydolnością nerek. Zapobiega tworzeniu się kamieni w nerkach i pęcherzu. W takim schorzeniu warto stworzyć mieszankę z oleju
z oliwek, soku z cytryny i miodu. W chorobach nerek najlepiej sprawdza się miód wrzosowy, lipowy i akacjowy. Warto także stosować ziołomiody między innymi pokrzywowy lub rumiankowy.

3. Miód w leczeniu chorób serca

Wszystkie gatunki miodu wykazują pozytywne działanie na układ sercowo-naczyniowy. Pomaga w rozszerzeniu naczyń krwionośnych oraz polepsza krążenie krwi. Najczęściej miód stosuje się w leczeniu zaburzeń akcji serca. Systematyczne stosownie miodu pomaga w ustąpieniu objawów takich jak ból w okolicy serca czy napięcie nerwowe. Korzystne działanie miodu mogą odczuć kobiety w ciąży, cierpiące na nadciśnienie, ponieważ nie mogą zażywać leków a miód, jako naturalne dobro pomaga zwalczyć dolegliwości. W chorobie niedokrwiennej, miód pomaga wyeliminować proces miażdżycowy i eliminuje całkowite dolegliwości dusznicy bolesnej.

4. Miód w leczeniu chorób skóry

Miód jest skutecznym środkiem przy zakażeniach skórnych. Daje dużo lepsze efekty przy owrzodzeniach czy ranach pooperacyjnych niż antybiotykoterapia. Działa na wiele bakterii tlenowych jak i beztlenowych. Stwierdzono, iż 14 dniowe stosowanie miodu na rany pooparzeniowe zabezpieczało je przed zakażeniem do 87%. Zaobserwowano również, że miód przyśpiesza gojenie się ran i zapobiega przed przedostawaniem się drobnoustrojów. Miód stosowany jest również w leczeniu ran odleżynowych, nowotworowych jak również owrzodzeń na tle cukrzycowym. Systematyczne przykładanie na rany opatrunku z miodem może zmniejszyć owrzodzenie lub ranę o 1 cm. Miód wykazuje również pozytywne właściwości przy leczeniu trądu, ponieważ pomaga w leczeniu się przewlekłych ran zwłaszcza na stopach. Fruktoza zawarta w miodzie eliminuje zapach towarzyszący w chorobie.

5. Produkty pszczele w leczeniu nowotworów

Nowotwory uważne są za tkanki, które działają na szkodę organizmu a jeśli nie zostanie wobec nich rozpoczęte leczenie, mogą prowadzić do śmierci. Leczenie miodem możemy zastosować w stanach pooperacyjnych, przy leczeniu zmian błony śluzowej i skóry spowodowanych przez naświetlanie.

·         Leczenie miodem

Nowotwór sromu był pierwszym, w którym zastosowano terapię miodem. Badania zostały przeprowadzone na grupie 12 pacjentek, u których zauważono pooperacyjne bakterie chorobotwórcze. Zaobserwowano, iż kuracja z nierozcieńczonego miodu przykładana bezpośrednio na rany po usunięciu nowotworu, w każdym przypadku po 3-6 dniach oczyszczała z bakterii miejsce poddane operacji.Stosowanie powyższej kuracji miodowej na leczenie wrzodów martwiczych powstających w wyniku raka piersi, również przyniosło pozytywny efekt.  Znany jest również przypadek wyleczenia czerniaka w wyniku noszenia przez 6 tygodni świeżego miodu, jako opatrunek. Na podstawie tych badań można wywnioskować, że leczenie miodem jest korzystne dla pacjentów z chorobami nowotworowymi.

·         Leczenie propolisem

Znany jest korzystny wpływ propolisu u pacjentów poddanych naświetlaniu w terapii nowotworów głowy i szyi. Osoby chore w ramach leczenia przyjmowali doustnie 3 razy dziennie preparat propolisowy przez 2 tyg. W tym czasie pobierane wymazy wskazywały większe zahamowanie stanu zapalnego niż u osób, które go nie otrzymywały.
Pozytywny efekt wykazało również leczenie osoby chorującej na nowotwór gardła, u którego wystąpiło zapalenie błony śluzowej spowodowane rentgenoterapią. Została zastosowana
u niego maść propolisowa i kortykosteroidy, co spowodowało ustąpienie zmian popromiennych.

·         Leczenie pyłkiem kwiatowym

Badanie zostało przeprowadzone na kobietach chorych na raka szyjki macicy. Stwierdzono, iż stosowanie pyłku u kobiet, które były naświetlane zwiększa poziom erytrocytów i witaminy E oraz zmniejsza poziom cholesterolu niż u kobiet, które go nie otrzymywały. Leukocyty natomiast ulegały zmniejszeniu swej liczby jednak w mniejszym stopniu niż u pacjentek, które pyłku nie przyjmowały.

# data[].attributes.body
Jestem na początku swojej przygody z pedagogiką, gdyż z wykształcenia jestem dietetykiem. Mam 19-miesięczną córeczkę - Marcelinkę. Moim hobby są eksperymenty kulinarne, a także książki.