# data[].attributes.headline
Dlaczego zabawa jest taka ważna w życiu i rozwoju dziecka?

# data[].attributes.subject
Dlaczego zabawa jest taka ważna w życiu i rozwoju dziecka?

# data[].attributes.body
Zanim zaczniemy bawić się z dziećmi, warto dowiedzieć się dlaczego właśnie zabawa - której funkcje bardzo często są bagatelizowane i niedoceniane - jest tak istotna w prawidłowym rozwoju każdego dziecka.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Zabawa dziecięca to ważne, pozornie bardzo proste, a w rezultacie bardzo skomplikowane i trudne do zgłębienia zjawisko. Jej rola w rozwoju dziecka jest nieoceniona. Poprzez nią dziecko ma możliwość wypowiedzenia swoich uczuć, pragnień, dążeń. Poznaje świat realny, świat rzeczy i świat stosunków ludzkich. Dorośli czasem próbują odwodzić dziecko od tradycyjnej zabawy na rzecz bardziej „rozwijających" form działalności. Jednak dla dzieci w wieku przedszkolnym to właśnie zabawa jest najbardziej naturalną i skuteczną metodą nauczania i uczenia się.
„Człowiek nie jest w pełni człowiekiem, jeśli się nie bawi"
Schiller

Funkcje zabawy
Wiek przedszkolny nazywany jest wiekiem zabawy. Spełnia ona w tym okresie różnorodne funkcje i zadania. Dobra zabawa jest dziecku potrzebna podobnie jak jedzenie, sen czy ubranie. Zabawa jest bardzo ważnym czynnikiem rozwoju intelektualnego, fizycznego, emocjonalnego i społecznego dziecka. Elizabeth Hurlock uważa, że: "zabawa uczy dawać, brać, dzielić się, współpracować i podporządkowywać swoją osobowość grupie". Kształtuje więc osobowość i wspomaga przystosowanie społeczne. Warto tutaj wymienić cztery zasadnicze funkcje zabawy, jakie podaje E. Hurlock:

* funkcja kształcąca - dziecko w zabawie kształci swoje zmysły, doskonali sprawność motoryczną, wzbogaca wiedzę o świecie, a także wiedzę o sobie samym, to znaczy poznaje swoje możliwości i uczy się je oceniać.

* funkcja wychowawcza - dziecko szczególnie w zabawach grupowych przyswaja różne normy, uczy się przestrzegania reguł postępowania w różnych sytuacjach, uczy się przestrzegania umów z innymi ludźmi.
Rodzaje zabaw
* funkcja terapeutyczna , inaczej korekcyjna - w zabawie dziecko ma możliwość z jednej strony uwolnienia się od dręczących je napięć, emocji, a z drugiej uczy się różnych sposobów wyrażania swoich uczuć oraz rozwiązywania swoich problemów osobistych.

* funkcja projekcyjna - dzięki temu, że w zabawie dziecko wchodzi w różne sytuacje, wykonuje różne zadania, pełni różne role, a więc ujawnia pośrednio przez te wszystkie środki wiele swoich możliwości, dorosły może odkryć i lepiej poznać różne problemy dziecka. Wnikliwe obserwowanie dziecka w trakcie różnych zabaw umożliwia poznanie wielu dotąd ukrytych mocnych i słabych stron dziecka. Pozwala na odkrycie możliwości dziecka, tego, na co je stać w rożnych sytuacjach.

Psychologowie zajmujący się aktywnością dziecka od dawna klasyfikowali zabawy wyróżniając ich rodzaje. W. Okoń wyróżnia w „Słowniku pedagogicznym" następujące rodzaje zabaw:

* zabawa dydaktyczna - zabawa wg wzoru opracowanego przez dorosłych, prowadząca z reguły do rozwiązania jakiegoś założonego w niej zadania; najczęściej gra umysłowa, której celem jest rozwijanie zdolności poznawczych Do zabaw dydaktycznych zalicza się m.in. loteryjki, układanki, rebusy, krzyżówki oraz gry stolikowe, np. chińczyk, domino czy warcaby.

* zabawa konstrukcyjna - zabawa polegająca na budowaniu różnych obiektów, z klocków lub innych elementów, np. domów, zagród, maszyn, środków lokomocji itp. Do zabaw konstrukcyjnych zalicza się również rozbieranie różnych przedmiotów i ponowne ich składnie.
Rozwój zabaw w poszczególnych okresach życia dziecka
* zabawa ruchowa (gra ruchowa) - zabawa wymagająca od uczestników częstych zmian miejsca, stosownie do obowiązujących w niej reguł, w szczególnym stopniu rozwijająca funkcje motoryczne dzieci i młodzieży oraz wdrażająca do przestrzegania obowiązujących reguł. Do zabaw ruchowych zalicza się m.in. gry w berka, komórki do wynajęcia, w klasy, w dwa ognie.

* zabawa tematyczna (zabawa twórcza) - zabawa w granie roli, umożliwiająca dzieciom fikcyjne spełnianie społecznych funkcji, wykonywanych przez przedstawicieli różnych zawodów. Zrealizowanie przyjętej roli lekarza, kierowcy, nauczyciela, górnika staje się dla dzieci osiągnięciem celu i przyczyną wywołanego przez to zadowolenia. Zabawy te, szczególnie absorbują dzieci w wieku przedszkolnym.

1 rok życia - dzieci bawią się zabawkami nie usiłując naśladować czynności podpatrzonych w życiu codziennym, nie potrafią też naśladować tych zabaw, które demonstrują im dorośli.

Na początku 2 roku życia dziecko potrafi naśladować te czynności, które bezpośrednio mu pokazano na tych samych zabawkach. Nie potrafi przenieść tych czynności na inne zabawki.

W 3 roku życia dziecko już odtwarza coraz liczniejsze i bardziej złożone czynności życiowe i wiąże je w łańcuchy. Częściowo zaczyna nadawać zastępcze znaczenia przedmiotom i zabawkom używanym w zabawie. Jest coraz bardziej konsekwentne w wykonywaniu zadań podpatrzonych w społecznym życiu dorosłych.

Na przełomie 3 i 4 roku życia dziecko dzięki nagromadzonej wiedzy z zakresu życia społecznego oraz dzięki rozwijającej się wyobraźni - zaczyna wczuwać się w różne role i je odtwarzać. Następuje dalszy rozwój zabaw tematycznych.

Dzieci 6 - 7 letnie podejmują niekiedy ten sam temat zabaw w ciągu kilku dni, potrafią go wytrwale kontynuować i rozwijać. Tematyka ich zabaw jest szeroka i różnorodna. Zespoły dzieci bawiących się są liczne.

* Zabawy konstrukcyjne

W rozwoju zabaw czynności konstrukcyjne pojawiają się bardzo wcześnie. Niemowlę chętnie manipuluje klockami.

Pod koniec pierwszego i na początku 2 roku życia dziecko zaczyna piętrzyć klocki. Chętniej je jednak burzy niż wznosi. Następnie szereguje klocki jeden obok drugiego.

W pierwszych dwóch kwartałach 2 roku życia czynności te są ściśle związane z czynnościami manipulacyjnymi. W drugim półroczu drugiego roku życia dziecko naśladuje czynności podpatrzone i organizuje materiał w celu uzyskania wytworu. Potrafi już stworzyć kombinacje piętrzenia i szeregowania budując np. pociąg z kominem.

W 3 roku życia zaczyna budować pierwsze bramy, tunele, domki, płotki z furtkami. Pod koniec 3 roku życia dziecko przed wybudowaniem zaczyna nazywać swoje konstrukcje. Etap ten można nazwać początkiem planowania dzieła. Najczęściej jednak dzieci w tym wieku nazywają swoje konstrukcje w trakcie budowania.

Dziecko w wieku przedszkolnym wykorzystuje coraz bardziej różnorodny materiał konstrukcyjny, dzięki czemu wzbogaca się treść i forma wytworów dzieci. Usprawnia się ich technika konstrukcyjna. Są coraz bardziej świadome planowania poszczególnych etapów czynności. Potrafią budować obiekt po demonstracji. Budując zaś z wyobraźni dziecko konstruuje budowle coraz bardziej kunsztowne. Budowanie według wzoru kształci operacje analityczno - syntetyczne dziecka. Rysowanie, malowanie, lepienie z gliny lub plasteliny to również formy zajęć manipulacyjno - konstrukcyjnych. Forma ta jest charakterystyczna dla okresu przedszkolnego.

* Zabawy dydaktyczne

To takie zabawy, które wychowawcy lub autorzy opracowują do konkretnych celów kształcących. Nie są one wynikiem swobodnej twórczości. Można je organizować już w wieku po niemowlęcym. Według badań dzieci w drugiej połowie 2 i w 3 roku życia potrafią kierować się w szukaniu schowanych przedmiotów barwą, kształtem jako oznaką gdzie dany przedmiot został schowany.

Dziecko kilkunastomiesięczne potrafi popychać swoje zabawki lub ciągnąć je na sznurku.

W drugiej połowie 2 roku życia potrafią huśtać się na niskich huśtawkach, korzystać z małych zjeżdżalni, wchodzić na niskie drabinki.

W 3 roku życia bardzo lubią jeździć na trzykołowym rowerku.

Dzieci w wieku przedszkolnym chętnie bawią się podczas organizowanych zestawów ćwiczeń porannych (3-4 latki)i zestawów zabaw ruchowych (5-6 letnie).

Zabawy tematyczne i konstrukcyjne reprezentują czynnik zabawowy najpełniej i najwszechstronniej. Są to typowe zabawy wieku przedszkolnego, w innych okresach człowieka przyjmują inną formę i wypełniają się inną treścią. Różnią się między sobą tym, że sens zabawy konstrukcyjnej sprowadza się do przyjemności, jaką małemu twórcy sprawia jego dzieło jako efekt końcowy, a zabaw tematycznych - do przyjemności płynącej z grania przyjętej przez siebie roli.

Podsumowując, można bez przesady powiedzieć, że aby móc się rozwijać dziecko musi się bawić, ale także aby pomagać dziecku stawać się człowiekiem, trzeba mu stworzyć warunki do aktywnej i twórczej zabawy.
Autor: Marta Cygan, psycholog, zespół Akademii Zdrowego Przedszkolaka
* Zabawa powinna być działaniem swobodnym, podjętym dobrowolnie, z własnej woli, nie pod przymusem czy na skutek zewnętrznych poleceń.
* Każda zabawa wymaga innych zabawek, ponieważ zaspokaja inne potrzeby i służy nieco odmiennym w szczegółach zadaniom.
* Nadmiar/niedobór zabawek nie jest wskazany.
* Zabawy powinny przebiegać w wesołym, pogodnym nastroju.
* Zabawa ma dawać dziecku możliwość zaspokojenia naturalnej potrzeby ruchu.
* Nie powinno się brutalnie przerywać zabaw.
* Zabawa powinna odzwierciedlać zainteresowania dzieci, a nie preferencje jej dorosłego organizatora.

Bibliografia:
Hurlock E. B.: Rozwój dziecka, Warszawa 1985
Okoń W.: Słownik pedagogiczny, Warszawa 1984

W naszym sklepie e-zdrowyprzedszkolak.pl znajdą Państwo różnorodne zabawki, które mogą być wykorzystywane do rozwijania umiejętności manipulacyjnych, konstrukcyjnych czy zręcznościowych u dzieci, np.

CENA: 40,41 zł

CENA: 5,13 zł

# data[].attributes.attachment_link.title
Pozwól dziecku się bawić! O roli zabawy w życiu dziecka

# data[].attributes.attachment_link.description
Zabawa dziecięca to ważne, pozornie bardzo proste, a w rezultacie bardzo skomplikowane i trudne do zgłębienia zjawisko. Jej rola w rozwoju dziecka jest nieoceniona. Poprzez nią dziecko ma możliwość wypowiedzenia swoich uczuć, pragnień, dążeń. Poznaje świat realny, świat rzeczy i świat stosunków ludzkich. Dorośli czasem próbują odwodzić dziecko od tradycyjnej zabawy na rzecz bardziej „rozwijających" form działalności.

# data[].attributes.body
Często używamy terminów kreatywnego i twórczego myślenia, jednak co oznaczają te terminy w odniesieniu do dzieci?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
„Różnica między konstruowaniem a kreatywnością polega na tym, że rzecz skonstruowaną można pokochać dopiero gdy jest gotowa, natomiast rzecz kreowaną kocha się, zanim jeszcze powstanie."

Charles Dickens
Dzieci posiadają ogromną potrzebę uczenia się. Mogą (i chcą!) rozwiązywać problemy tak trudne, że angażują całą osobowość, nie tylko intelekt. Kreatywna i odkrywcza aktywność dziecka przeważnie prowadzi do tworzenia i odkrywania pożytecznych dla niego nowości, ogarniając całą osobowość - zarówno sferę emocjonalną, jak i poznawczą oraz sprawczą. Nie trudno zauważyć, że jeśli one same zostaną zaangażowane w proces zdobywania wiedzy, osiągają lepsze wyniki. Ważny jest sam proces pojmowany jako coś dynamicznego, zmiana.

Zdaniem znanego psychologa Joy P. Guilford, jednego z pierwszych badaczy nad twórczością, twórcze myślenie przejawia się w wytwarzaniu wielu pomysłów w odpowiedzi na problem natury otwartej (w przeciwieństwie do myślenia poszukującego jednego poprawnego rozwiązania). Cechuje je płynność, czyli łatwość wytwarzania pomysłów, giętkość -jako gotowość do zmiany kierunków myślenia, oryginalność - zdolność do tworzenia nowych elementów, wrażliwość na problemy - zdolność krytycznego dostrzegania wad, luk, braków i niedostatków w ludzkich działaniach i rzeczach. Zadawanie pytania: co moglibyśmy zrobić lepiej lub piękniej, bez ulegania mirażom starych nawyków Ostatnio pojawia się jeszcze czwarte kryterium twórczego działania - staranność, czyli ilość pracy włożonej w ekspresję pomysłu, np. liczba znaków, słów, ilustracji poświęcona na jego opis. Bowiem „Nie tyle wiedza, co elastyczność myślenia i kreatywność stanowią walory pożądane i poszukiwane w przyszłości" (Paul Collard, dyrektor naczelny organizacji Creativity, Culture and Education - Kreatywność, Kultura i Edukacja - mieszczącej się w Newcastle w Wielkiej Brytanii).

Rodzic, a potem wychowawca i nauczyciel powinien zachowywać się kreatywnie, żeby odblokować kreatywność u dziecka, stymulować wyobraźnię, a jednocześnie nie ograniczać dziecięcych reakcji, czerpać z nich inspirację do działań. Z pewnością każdy pedagog pracujący w przedszkolu może wzbogacić edukacyjną podstawę programową o zabawy i zadania stymulujące twórcze myślenie i działanie. Treść dydaktyczną warto przedstawiać dzieciom w sposób skuteczny, ciekawy, a jednocześnie odkrywczy i wyzwalający w nich ochotę do samodzielnego kreatywnego myślenia. Należy dać im możliwość i przestrzeń, w której mogą oni odkrywać swoją kreatywność. Kolejny cel, to doprowadzenie do stanu, kiedy dzieci zaczynają generować pomysły i nie poprzestają na tym, ale postarają się doprowadzić do realizacji pomysłu. Bardzo często największym problemem jest brak wiary w możliwości zrealizowania pomysłu. Od rodziców i nauczycieli w dużym stopniu zależy, czy dziecko uwierzy we własne siły.

Twórczość można odnaleźć, pracując z każdym materiałem plastycznym, nawet tym nieużytecznym w gospodarstwie domowym czy przedszkolu, albo znalezionym w lesie lub w parku. Zrobienie „czegoś z niczego", to niezwykle cenne doświadczenie, które gwarantuje dzieciom jeszcze większe poczucie sukcesu. Wiemy też, że sztuka rozwija kreatywność, ponieważ sama stanowi formę kreatywności.

W zdobywaniu wiedzy najważniejsze są dla dziecka: zabawa, koncentracja, zaangażowanie. Warto zaznaczyć, że bardziej pomocne będą tu gry i zabawy niż multimedia. I teatr, który pobudza wyobraźnię i stanowi doskonałą szkołę twórczego podejścia do świata. W krajach Europy, Australii, USA teatr adresowany już do niemowląt jest stałym elementem edukacyjnego programu dla najnajmłodszych!

Nie wiem, po co mi potrzebna ta jałowa wiedza...

Pedagodzy twórczości wydają się być całkowicie zgodni, gdy twierdzą, iż terror jedynej odpowiedzi i dominacja w nauczaniu problemów zamkniętych hamują rozwój wyższych problemów poznawczych (syntezy, abstrahowania, oceniania), stymulują jedynie procesy pamięci. System szkolny, ze swoją sztywną strukturą, tradycyjnymi normami, przyzwyczajeniami, programami, egzaminami, a przede wszystkim warunki materialne, to przeszkody blokujące rozwijanie potencjalnych zdolności twórczych uczniów oraz ich wrażliwości na problemy. W powszednim dniu pracy szkoły nie ma miejsca ani czasu na opowiadania i marzenia uczniów. Dziecko nie jest stawiane w sytuacji odkrywania niezwykłości.

Pozbawione wolności nie może wzbogacać swojej aktywności, brakuje mu swobody działania i musi ograniczać się do inicjatyw zaplanowanych z góry. Tradycyjna dydaktyka szkolna, to wciąż ten sam schemat - nauczyciel mówi, uczniowie słuchają. Uczeń w takiej szkole jest bierny: jego obowiązek, to zapamiętać, by następnie wiernie odtworzyć przekazywane mu wiadomości. Stroną czynną jest nauczyciel, a o treści nauczania decyduje program, który nie uwzględnia bezpośrednich potrzeb i zainteresowań uczących się. Dzieci rzadko poszukują informacji poza podręcznikiem, nie wysuwają hipotez, nie zgadują, nie wyobrażają sobie, „co by było, gdyby...?". Ich wyobraźnia i myślenie intuicyjne nie są stymulowane, ponieważ pytania nauczyciela nie odwołują się do tych zdolności poznawczych.

Paul Collard zwrócił uwagę na fakt, że bardzo często dzieci nie rozumieją, o co chodzi w przekazywanej im wiedzy, nie angażują się w proces jej zdobywania. Dr Waldemar Kozłowski pisze: „W praktyce szkolnej wiedzę prezentuje się jako wytwór, ukrywając proces jej powstawania. Podręczniki pełne są nazwisk, pomija się zaś niemal zupełnie, w jaki sposób wytwory te powstały. Nie mówi się o trudzie i wysiłku, jakim osiągnięcia te bywają okupione. Nie ma mowy o błędach, złudzeniach i pomyłkach, które towarzyszą dziejom ludzkiej myśli". Nie informuje się więc uczniów o procesach twórczych, a jedynie przekazuje wiedzę o wytworach twórczości".

Oceny, zwłaszcza za wytwory twórczości (prace plastyczne, techniczne, pewne rodzaje literackich, projekty itp.), mogą być bardzo subiektywne. Negatywna i nieuzasadniona wyraźnymi kryteriami krytyka wytworów lub zachowań twórczych uczniów, powoduje zamęt w młodych głowach. Uczniowie nie wiedzą, jakie są standardy poprawności wykonania pracy, często mają poczucie krzywdy, a efektem jest niechęć do jakichkolwiek zadań twórczych, nie mających jasno sprecyzowanych kryteriów oceny. Tymczasem trudno sobie wyobrazić twórczość bez jakiegoś systemu oceny i weryfikacji wartości pomysłów. To delikatne i trudne zadanie dla pedagoga. W edukacji ważne jest bowiem, by jego myślenie krytyczne nie zabijało w zarodku potencjalnych zdolności kreatywnych ucznia.

Dowiedziono również, iż rywalizacja hamuje twórczość dzieci, ponieważ budzi poczucie zagrożenia, tłumiąc przy tym działania o charakterze eksploracyjnym, blokuje poszukiwania, eksperymentowanie, próbowanie. W praktycznych realizacjach podejście to sprowadza się do wdrażania uczniów w „wyścig szczurów". Ma ono swoją genezę w systemie przekonań, który sukces i rywalizację uważa za zasadnicze elementy funkcjonowania nowoczesnego społeczeństwa. W wyniku tego rywalizacja staje się coraz częściej zarówno zasadą, jak i metodą wychowania.

Rodzic, nauczyciel, wychowawca powinien jak najczęściej zadawać pytania otwarte: dlaczego? co, jak? czy? co sądzicie? a co by było, gdyby? a gdyby było inaczej? Pozwólmy dzieciom na odpowiedź, wzmocnijmy ją pochwałą, doceńmy staranie i odwagę. Zachęcajmy i nie hamujmy naturalnej gry wyobraźni. Bawmy się wspólnie w fantazjowanie i marzenia na jawie, łącząc odległe i nietypowe skojarzenia. Wizualizujmy gotowe wytwory i rozwiązania problemów. Warto zapisywać efekty pracy wyobraźni nawet wtedy, gdy wydadzą się głupie lub nie mają związku z problemem. Nauczmy dzieci , by nie podążały „na ślepo" za obowiązującymi trendami i manierami. Dążąc do rozwiązań niekonwencjonalnych, niech nie zapominają o sensowności i związku pomysłów z wymogami sytuacji i wartościami ludzi.

Anna Czajkowska
pedagog, logopeda, instruktor pilates
www.logopedzi.pl
Wychowanie ucznia - przeczytaj pozostałe nasze artykuły. Rozwój dziecka w wieku szkolnym - kliknij tutaj.
Masz dziecko w przedszkolu ? - zajrzyj tutaj

# data[].attributes.attachment_link.description
„Różnica między konstruowaniem a kreatywnością polega na tym, że rzecz skonstruowaną można pokochać dopiero gdy jest gotowa, natomiast rzecz kreowaną kocha się, zanim jeszcze powstanie." Charles Dickens Dzieci posiadają ogromną potrzebę uczenia się. Mogą (i chcą!) rozwiązywać problemy tak trudne, że angażują całą osobowość, nie tylko intelekt.

# data[].attributes.attachment_link.title
Wolna zabawa - na czym polega? Dlaczego dziecko powinno bawić się samodzielnie? | Dzień Dobry TVN

# data[].attributes.attachment_link.description
"Dziecko wykorzystuje samodzielną zabawę do rozwoju. Poprzez zabawę, we wczesnych etapach życia, dowiaduje się wszystkiego o świecie".W Dzień Dobry TVN o "wolnej zabawie" opowiedziała nam Angelika M. Talaga - ekspert ds. intelektualnego rozwoju dzieci.

# data[].attributes.body
Trochę teorii i perspektywy naukowej.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Czym jest zabawa? Definicje zabawy.

W Psychologii rozwojowej dzieci i młodzieży pod redakcją Marii Żebrowskiej, w rozdziale poświęconym wychowaniu przedszkolnemu , przedstawiono wybrane poglądy psychologii
na zabawę. Zgodnie z nimi, zabawa stanowi swoistą i podstawową formę aktywności dziecka,
jest zjawiskiem społecznym, a nie czysto biologicznym. Zabawa zmienia się i kształtuje zależnie
od warunków społecznych, jest odbiciem rzeczywistości otaczającej dziecko.
W wieku przedszkolnym zabawa w życiu dziecka odgrywa dominującą rolę.

Istnieje wiele definicji zabawy.
Według Elizabeth B. Hurlock , zabawą możemy nazwać każdą dobrowolną czynność podjętą dla przyjemności w celu rozrywki. Charakter zabaw zmienia się, jeżeli jej celem staje się współzawodnictwo.
Anna Brzezińska w pracy pt. Aktywność zabawowa i jej znaczenie dla rozwoju dziecka w wieku przedszkolnym , porównuje różne definicje zabawy.
Jako wyjściową podje definicje J. Huizinga . Zgodnie z nią, zabawa jest działaniem swobodnym znajdującym się poza zwykłym życiem, mogącym całkowicie zabsorbować uczestnika. Jest bezinteresowna, kieruje się własnymi regułami, opiera się na powołanych na jej potrzeby, związkach społecznych.
Autorka na podstawie analizy definicji zabawy E. B. Hurlock i J. Huizinga, dostrzega wspólną cechę - bezinteresowność. Bezinteresowność zostaje również podkreślona w definicji zabawy, przez M. Tyszkową , która wskazuje na istnienie ukrytego sensu zabawy ważnego dla dziecka, mianowicie możliwość przeżycia przez nie różnych stron rzeczywistości.
Anna Brzezińska porządkuje cechy zabawy w dwóch grupach:
a) cechy określające dziecko, jako podmiot aktywności, które wpływają na rozwój różnych sfer jego osobowości
b) cechy opisujące zabawę, jako aktywność oraz sytuacje, w jakiej ma ona miejsce.
Autorka wskazuje na podstawie przeprowadzonego podziału na istotne, powtarzające się u rożnych autorów, cechy zabawy:
- bezinteresowność, jako działanie, które niczemu bezpośrednio nie służy
- dobrowolność, jako działanie spontaniczne, podjęte bez nacisku otoczenia
- fikcyjność, jako stworzenie sytuacji wyobrażeniowej, w której następuje zabawa
- zaangażowanie emocjonalne
- normy.
Zabawa jest działaniem swobodnym i dobrowolnym, podjęta nie pod przymusem czy w konsekwencji wydania polecenia. Jej celem jest osiągnięcie zadowolenia. Zabawa ma charakter fikcyjny, ponieważ często zostaje umiejscowiona w fikcyjnym miejscu i czasie. Występuje tutaj pewna powtarzalność, na którą wskazuje J. Huzinga, są to trzy elementy:
- przestrzeń zabawy
- przedmioty stosowane, jako rekwizyty
- czas.
Zabawa wymaga zaangażowanie emocjonalnego, osobistego stosunku do wykonywanej czynności. Zabawą rządzą pewne reguły ustalone przez bawiących się.
Ostatecznie A. Brzezińska definiuje zabawę, jako:
działanie swobodne, wewnętrznie motywowane, bezinteresowne, odbywające się najczęściej w fikcyjnym miejscu i czasie, ujęte w reguły, działanie, któremu towarzyszy napięcie emocjonalne.
Maria Żebrowska termin zabawa objaśnia, jako nazwę każdej czynności, którą dziecko podejmuje dobrowolnie, bez przymusu z zewnątrz, dla własnej przyjemności i nie myśląc o rezultacie końcowym, jej celem jest rozrywka.

Zabawy okresu przedszkolnego i wczesnoszkolnego - poglądy i teorie

Okres przedszkolny jest czasem wszechstronnego rozwoju dziecka we wszystkich sferach jego osobowości.

Ann Birch i Tonny Malim w Psychologii Rozwojowej w zarysie zwracają uwagę na związek między rozwojem społecznym dziecka a zabawą. Jako pierwszy typ zabaw, podają zabawę samotną, charakterystyczną dla dzieci między 18 miesiącem a 2 rokiem życia z wykorzystaniem przedmiotów, również zabawek. W trzecim rok życia dominuje typ zabawy równoległej, dzieci obserwują się oraz naśladują, ale raczej nie bawią się jeszcze razem. Element uspołecznienia pojawia się w zabawach około czwartego roku życia.
Autorzy omawiają wybrane teorie zabawy według J. Piageta, J.S. Brunera, L. Wygotskiego i Z. Freuda.
Jean Paget wskazał istnienie zależności między rozwojem inteligencji dziecka a preferowaną przez nie formą zabawy. Aktywność zabawową dzieci podzielił na trzy stadia:
- zabawa sensoryczno- motoryczna, preferowane od urodzenia do 2 roku życia, jej celem jest doskonalenie kontroli ruchów oraz powtarzalność
- zabawa symboliczna przypada między 2 a 7 rokiem życia, fantazja sprawia, że przedmioty mogą mieć różne znaczenia
- zabawa w role od 7 roku życia, z wykorzystaniem reguł i myślenia bardziej logicznego.
Według J. Pageta, zabawa polega na procesie asymilacji - dziecko łączy nabywaną wiedzę o świecie z znanymi sobie doświadczeniami i sposobem rozumienia świata.
Dla Jerome'a Brunera zabawa umożliwia proces uczenie się i osiągnięcie sprawności motorycznej i poznawczej oraz umiejętności rozwiązywania problemów.
Lew Wygotski zwraca uwagę na rolę zabawy w ogólnym rozwoju dziecka oraz znaczenie norm w zabawie. Zygmunt Freud przedstawia związek między zabawą a tłumionymi emocjami dziecka.

M. Żebrowska podkreśla, że w okresie przedszkolnym, zabawa jest dominującą formą działalności w życiu dziecka.

Maurice Debeesse w swojej pracy pt. Etapy wychowania , okres w życiu dziecka między trzecim a siódmym rokiem życia, nazywa czasem pełnego i swobodnego rozwoju duszy dziecka. Jego osobowość zostaje uczuciowo pobudzona, buduje swoją wizję świata, odnajduje własny sposób ekspresji - zabawę.
Lew Wygotski w swoim wykładzie poświęconym wychowaniu przedszkolnemu, zwraca uwagę na całościowy rozwój osobowości dziecka w tym okresie. Zachodzący proces zmian między myśleniem bezpośrednim, opartym na spostrzeganiu, a myśleniem wyobrażeniowym, opartym
na pamięci, ma swoje odbicie w preferowanych formach zabawy.
Według Elizabeth B.. Hurlock, indywidualne cechy dziecka oraz dana faza rozwoju mają wpływ na preferowany typ zabawy. Autorka wymienia również inne czynniki, które wpływają na zabawę, są to:
- warunki społeczno-ekonomiczne, w jakich żyje dziecko
- stan zdrowia
- stopień rozwoju motorycznego
- inteligencja przejawiająca się pomysłowością
- kulturalne uwarunkowania związane z płcią
- tradycja wychowania
- środowisko dziecka
- pora roku.
Autorka, w rozdziale poświęconym rozwojowi społecznemu dziecka, zwraca uwagę na zmianę typów zabawy w zależności od stopnia rozwoju społecznego dziecka. Przed drugim rokiem życia, dziecko jest nastawione egocentrycznie i najbardziej odpowiada mu zabawa indywidualna. Między trzecim a czwartym rokiem życia, jego zabawa opiera się na naśladownictwie. Ponieważ zaczyna interesować się rówieśnikami, próbuje się z nimi bawić, przekłada się to na wzrost liczby zabaw społecznych, na współdziałaniu z innymi dziećmi. Równocześnie pojawiają się też zachowania agresywne wobec rówieśników i dorosłych, jako objaw frustracji wynikający z konieczności dostosowania się do zasad panujących w grupie.
Najwcześniejszym typem zabawy w życiu dziecka jest zabawa swobodna i spontaniczna, bez reguł i przepisów. Ma ona charakter badawczy i pobudza zmysły. Jest raczej samotna niż grupowa. Dziecko bawi się częściami ciała, a ok. 3 miesiąca zaczyna badać tworzywa, z jakich zrobiono zabawki. Kolejnym krokiem jest próba odkrycia zasady ich działania, co często kończy się zniszczeniem zabawki. Następnie, pod koniec pierwszego lub na początku drugiego roku życia, pojawiają się zabawy udawane, nazywane tez iluzyjnymi. Przybierają one formę zabawy naśladowczej, w której dziecko przedstawia zajęcia domowe, bawi się w sklep i przewożenie osób.
Dzieci do około trzeciego roku życia, personifikują zabawki np. mówią do lalek. Wyznaczają zabawkom kary, odgrywają z nimi niebezpieczne sytuacje, podejmują walkę ze straszydłami. Po trzecim roku życia, zwykle wprowadzają do swoich zabaw rekwizyty.
Kolejnym etapem w rozwoju zabawy, jest przejście od inscenizacji, czyli dokładnego odtwarzania scen, jako rodzaju zabawy iluzyjnej, do zabawy konstrukcyjnej. Po trzecim roku życia dzieci łączą zabawy iluzyjne, typu inscenizacja, z zabawą konstrukcyjną, jaką są klocki. Początki zabaw konstrukcyjnych przypadają przed piątym, szóstym rokiem życia. Dziecko układa przedmioty według wzoru, czasami, przypadkowo stworzy coś, co przypomina rzecz mu znaną.
Od około szóstego roku życia, dziecko dobiera materiały pod kontem budowania i tworzenia konstrukcji. Wraz z rozwojem dziecka, dominującą formą zabawy staje się właśnie zabawa konstrukcyjna, a iluzyjność przesuwa się na drugi plan. Prostymi formami zabawy konstrukcyjnej są: błotne placki, góry i tunele powstające w piasku oraz zabawy klockami, koralikami, nożyczkami, gliną, farbami, kredkami i klejem. Dziecko wykonuje przedmioty rozpoznawalne,
ich praktyczne zastosowanie jest drugorzędne. Dzieci budują namioty, szałasy, teatrzyki, lepią bałwany i robią rzeźby ze śniegu.
Dziewczynki preferują inne zabawy konstrukcyjne niż chłopcy np. szycie ubranek dla lalek, wykonywanie papierowych lalek, rysowanie, malowanie, modelowanie. Zdaniem E. B. Hurlock, chłopcy preferują zabawy konstrukcyjne na powietrzu, które wymagają wysiłku fizycznego. Początkowo dzieci podchodzą do swoich prac bezkrytycznie, z czasem stają się wobec siebie bardziej krytyczne, ukrywają je a nawet niszczą.
Rozwój dziecka jest widoczny w jego pracach plastycznych.
Rysowanie odzwierciedla rzeczy, które w danym momencie absorbują dziecko.
Rysunki małego dziecka, w wyniku słabo rozwiniętej koordynacji mięśni, powstają pod wpływem ostrych, mocnych, czasami bezcelowych ruchów kredką. Bazgranie to sposób ekspresji, rozładowania emocji. Młodsze dzieci skupiają się na barwach, starsze na przedstawianych formach. W pracach dzieci przed szóstym rokiem życia nie ma zachowanej perspektywy i proporcji między poszczególnymi elementami. Większe dziecko przedstawia na swoich rysunkach szczegóły, które go interesują, zaczyna rysować z pamięci. Dziecko około sześcioletnie, stara się przedstawiać w swoich rysunkach to co widzi, różnicuje wielkość i relacje między poszczególnymi rysunkami.
Również zainteresowanie dziecka muzyką jest związane z odpowiednimi fazami rozwoju. Małe dzieci są bardzo zainteresowane muzyką, dwulatki przy odtwarzanej muzyce próbują tańczyć, a około trzeciego roku życia potrafią wskazać swoje ulubione melodie. Trzyletnie dziecko w przedszkolu może nauczyć się piosenki opartej na prostym rytmie, najlepiej połączonej z pokazywaniem i wyrazami dźwiękonaśladowczymi.
Od około trzeciego roku życia, dziecko zaczyn kolekcjonować, zbierać zwyczajne rzeczy. Dużym powodzeniem cieszą się kapsle, kolorowe papierki oraz patyczki po lodach. Około szóstego roku życia dzieci zaczynają gromadzić zbiory wybranych przedmiotów.

Czas zabawy nie kończy się w okresie przedszkolnym.

Okres szkolny między szóstym a trzynastym, czternastym rokiem życia, Morice Debeesse* określa jako: wiek rozumu, wiek wiedzy, wiek społeczny, wiek aktywności. Ogromne znaczenia
w życiu dziecka zaczyna odgrywać grupa zabawowa.
E.B Hurlock, przedstawiając rozwój społeczny dziecka sześcio i siedmioletniego, podkreśla trudności, jakie może mieć sześciolatek z przystosowaniem społecznym do warunków szkolnych. Proces ten, ułatwia mu przynależność do bandy, czyli spontanicznie utworzonej grupy zabawowej. Jest to czas, kiedy w zabawach pojawia się element współzawodnictwa i rywalizacji, a dzieci łamiące ustalone zasady są dyskryminowane przez grupę. Dziecko uczy się dostosowywać swoje pragnienia do grupy, ogranicza egoizm, doskonali samokontrolę i rozwija takie wartości jak sumienność i lojalność. Uwalnia się spod wpływu rodziny.
Z kolei Maria Żebrowska dzieli zabawy na trzy grupy: tematyczne, konstrukcyjne i ruchowe.
Zabawy tematyczne, według autorki, są typowe dla wieku przedszkolnego. Dziecko odgrywa w nich różne role, nadaje przedmiotom funkcję rekwizytów. Sprzyja to rozwojowi wyobraźni dziecka i pozwala wykorzystać własne obserwacje świata. Jest to grupa zabaw, którą E. B. Hurlock nazywa iluzyjnymi. M. Żebrowska dokonuje następującego podziału zabaw tematycznych:
- zabawy naśladujące czynność
- zabawy udramatyzowane z określonym tematem
- zabawy udramatyzowane z określonym tematem i zasadami
- zabawy, których zasady i normy są ważniejsze od tematu
- zabawy sportowe i ćwiczeniowe nastawione na osiągnięcia.
Do zabaw konstrukcyjnych autorka zalicza: budowanie z klocków, kamieni, papieru, gliny, patyczków, gałęzi, szyszek itp. Dziecko, w tych zabawach, wyznacza sobie cel: określa, co będzie tworzyć, dobiera materiały i planuje poszczególne etapy pracy, zdarza się, że działa z grupą, w której każde z dzieci ma wyznaczoną rolę.
Elementy zabaw tematycznych i konstrukcyjnych łączą się. Autorka podkreśla, że po zabawach konstrukcyjnych pozostaje ślad - wytwór pracy dziecka.
Zabawy ruchowe przyczyniają się do rozwijania się ogólnej sprawności fizycznej oraz koordynacji ruchowej i orientacji przestrzennej w okresie przedszkolnym i wczesnoszkolnym.
Proporcje między zabawami zmieniają się w zależności od stopnia rozwoju i wieku dziecka. Dzieci w wieku trzech, czterech lat preferują zabawy udramatyzowane na określony temat oraz
zabawy naśladowcze i zabawy udramatyzowane na określony temat w oparciu o proste reguły. Wśród dzieci pięcio i sześcioletnich bardzo popularne stają się zabawy oparte na regułach, zabawy naśladowcze i udramatyzowane stopniowo schodzą na drugi plan. W wieku siedmiu lat
zabawy oparte na regułach stają się najważniejsze. Jest to czas, kiedy najbardziej w okresie wczesnoszkolnym, popularne stają się zabawy sportowe z jasno określonymi regułami i czynnikiem rywalizacji.

Wartość zabawy

Wszyscy z wymienionych przeze mnie badaczy, podkreślają ogromne znacznie zabawy we wechstronnym rozwoju dziecka przedszkolnego i wczesnoszkolnego.
W okresie przedszkolnym zabawa wspomaga rozwój fizyczny, wzbogaca obraz świata, doskonali umiejętności manualne i koordynację wzrokowo-ruchową, kształtuje relacja przyczyna - skutek oraz przyczynia się do rozwinięcia emocji społecznych, zabawa przyczynia się również
do poznania norm. Zabawa ma ogromne znaczenie dla rozwoju procesów poznawczych dziecka.
Wraz z rozwojem, bogatsze stają się zabawy np. zespołowe zabawy twórcze, zabawy konstrukcyjne, które przyczyniają się do rozwoju emocjonalnego.
E.B Hurlock podkreśla wartość zabawy w całościowym rozwoju dziecka.
Zabawa stymuluje rozwój fizyczny dzieci: wspiera rozwój mięśni i koordynację ciała, pozwala wyładować nadmiar energii. W sferze emocjonalnej pozwala stopniowo odejść od egocentryzmu, aby przyczynić się do uspołecznienia dziecka, które w zabawie uczy się współpracy z grupą.
Formy zabaw iluzyjnych uczą dziecko oceniać relacje społeczne oraz poznawać i rozwiązywać problemy. Zabawa sprzyja rozwojowi osobowości, ponieważ daje dziecku szansę odgrywania różnych ról społecznych, budowania obrazu świata i samego siebie. Zabawa ma również charakter terapeutyczny, ponieważ daje dziecku szansę uwolnienia się od napięć, wyrażenia pośrednio swoich uczuć, walki z lękami i frustracją. Obserwacja dzieci i udział dorosłych w zabawie, pozwala poznać problemy dziecka, jego środowisko, relacje w rodzinie - jest wskazówką do podjęcia dalszych działań.

Wartość zabawy w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym jest niepodważalna.
Pomaga i stymuluje wszechstronny rozwój osobowości dziecka pod warunkiem, że spełnia kilka kryteriów:
- jest odpowiednio dobrana do etapu rozwoju dziecka
- uwzględnia charakterystyczny dla danego wieku sposób myślenia
- pozwala na aktywność spontaniczną, samodzielną, którą z czasem można ukierunkować
- pozwala dziecku bezpiecznie doświadczyć, odkryć, przeżyć różne sytuacje oraz stać się twórcą.

BIBLIOGRAFIA:
1.A. Birch, T. Malim, Psychologia Rozwojowa w zarysie Od niemowlęctwa do dorosłości, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2002
2.A. Brzezińska, M. Burtowy, Psychopedagogiczne problemy edukacji przedszkolnej, UAM, Poznań 1985
3. M. Debeese , Etapy wychowania, Wydawnictwo Żak, Warszawa 1996
4. E. B. Hurlock, Rozwój dziecka, wyd. 2, Warszawa 1961
5.L. Wygotski, Wybrane prace psychologiczne, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1971

# data[].attributes.attachment_link.title
Zabawa i jej znaczenie w rozwoju dziecka w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym

# data[].attributes.attachment_link.description
Czym jest zabawa? Definicje zabawy. W Psychologii rozwojowej dzieci i młodzieży pod redakcją Marii Żebrowskiej, w rozdziale poświęconym wychowaniu przedszkolnemu , przedstawiono wybrane poglądy psychologiina zabawę. Zgodnie z nimi, zabawa stanowi swoistą i podstawową formę aktywności dziecka,jest zjawiskiem społecznym, a nie czysto biologicznym.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Einstein mawiał, że wyobraźnia jest ważniejsza od wiedzy. Trudno się z nim nie zgodzić. Wyobraźnia sprawia, że dziecko odkrywa i tworzy wspaniałe światy, a także - że nie brakuje mu pomysłów na eksplorowanie otoczenia i zdobywanie wiedzy.

6 sposobów, by pobudzić kreatywność dziecka:

Kreatywność pozwala dzieciom (i dorosłym) z ufnością stawić czoła nowej rzeczywistości. Wyobraźnia pomaga im znaleźć pomysłowe rozwiązania problemów, a przede wszystkim daje swobodę wyboru między normalnością i oryginalnością, czyli zupełnie nowym pomysłem. Dziecko realizuje swą kreatywność w rozmaity sposób, np. w muzyce, sztuce, poezji, aktywności fizycznej. Warto pamiętać, że towarzysząc dziecku np. w tworzeniu rysunku nie należy kierować jego działaniami, mówiąc co ma narysować. Trzeba pozwolić mu odkrywać swoje własne gusta i inspiracje. Praca dziecka może nie wydawać się eksperymentalna czy odkrywcza, ale dla dziecka jest formą, w której poszukuje i wyraża siebie.

Dzieci mają głowy pełne pomysłów. Pomaga im to mierzyć się nowymi sytuacjami i podejmować wyzwania. Kreatywność nie ogranicza się do sztuki i rzemiosła. To także sposób myślenia, postrzegania życia i korzystania z własnych doświadczeń w niekonwencjonalny sposób. Innymi słowy, kreatywność jest częścią inteligencji i sprawia, że wszystko jest możliwe!

Najlepsze książki dla dzieci i rodziców - księgarnia Natuli.pl

Każdy z nas może rozwijać kreatywność. Bez niej życie byłoby powtarzalne i nudne. To ona pozwala czuć się aktywnym, być otwartym na postęp, nowości, zmiany, odrobinę szaleństwa. Dzieci potrzebują wsparcia zamiast oceniana lub strofowania.

Kreatywności nie można zamknąć w określonych ramach czasowych. By móc ją stymulować spontanicznie, trzeba mieć czas. Bez planu działania, bez harmonogramu i ustalonego z góry porządku.

Próby, testy i oczywiście możliwość popełniania błędów. Bez tego lekcje kreatywności nie mogą się odbywać. Warto pozwolić dzieciom zdobywać własne doświadczenia nie ujawniając im rezultatu z góry (np.: "Jeśli połączysz czarny i czerwony, to tło wyjdzie bardzo ciemne", "Jeśli zaczniesz w tym miejscu rysować klasy, cała plansza nie zmieści się na tym fragmencie chodnika").

Dzieci uwielbiają się śmiać. Kiedy blokujemy tę potrzebę, stają się nieśmiałe i nie są w stanie w pełni cieszyć się nowymi działaniami twórczymi. Warto sprawić, by dziecko zapomniało o granicach i odkrywało niezliczone możliwości.

Pamiętajmy, że oczekując od dziecka kreatywności, samemu trzeba z niej korzystać!
Foto: flikr.com/adwriter

Redakcja serwisu dziecisawazne.pl.

https://dziecisawazne.pl/

# data[].attributes.attachment_link.title
6 sposobów, by pobudzić kreatywność dziecka

# data[].attributes.attachment_link.description
Einstein mawiał, że wyobraźnia jest ważniejsza od wiedzy. Trudno się z nim nie zgodzić. Wyobraźnia sprawia, że dziecko odkrywa i tworzy wspaniałe światy, a także - że nie brakuje mu pomysłów na eksplorowanie otoczenia i zdobywanie wiedzy. Kreatywność pozwala dzieciom (i dorosłym) z ufnością stawić czoła nowej rzeczywistości.

# data[].attributes.headline
Inspirujące książki na temat zabawy z dziećmi

# data[].attributes.subject
Inspirujące książki na temat zabawy z dziećmi

# data[].attributes.body
Gdy brakuje nam już pomysłów na ciekawe zabawy z naszymi dzieciakami, zawsze możemy sięgnąć do jednej z licznych pozycji, podpowiadających jak bawić się z dziećmi.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Osobiście uważam, że nuda ma wiele zalet. Pisałam o niej nie raz na blogu. Kiedy przychodzi jednak moment znudzenia tą nudą, warto mieć pod ręką książkę, w której znajdzesz pomysły na najróżniejsze zabawy na każdy dzień, porę roku itd. Nie każdy dorosły jest mistrzem w wymyślaniu i podpowiadaniu dziecku fajnych zabaw. I dobrze, nie każdy musi być. Dlatego cieszę się, że powstają książki, w których można znaleźć mnóstwo inspiracji do wspólnych aktywności w domu czy na podwórku. Zebrałam tu ponad 100 książek z pomysłami na zabawy.

To książki, z których korzystałam wiele razy podczas szkoleń i warsztatów dla dzieci i rodziców. Z niektórych wciąż czerpię inspirację, niektóre znam już na pamięć, a niektóre nie powalają na kolana i szczerze o tym mówię. (To oczywiście moja subiektywna ocena).

Podrzucam cały ten spis żebyś miała w czym wybierać. Nie stworzyłam tym razem żadnego konkretnego klucza z podziałem na kategorie. Głównie dlatego, że większość to zbiory mieszane, gdzie znajdziesz trochę zabaw ruchowych, sportowych, muzycznych, plastycznych itd.

Jestem pewna, że zarówno rodzice, ale też nauczyciele, znajdą tu wiele inspirujących pomysłów. Dorzuciłam też kilka wyjątkowych pozycji np. zabawy ruchowe dla dzieci jeżdżacych na wózkach inwalidzkich lub dla dzieci nadpobudliwych. Zależało mi na zaangażowaniu w zabawę wszystkich maluchów: od urodzenia do (mniej wiecej, bo czasem wiecej) 10 roku życia. Dodam tylko, że kiedy oznaczam książkę wiekiem z plusem np. Wiek 2+, to uważam, że warto zacząć od tego wieku, ale na pewno starszym dzieciom też się takie zabawy spodobają.

Zabawy paluszkowe, Media Rodzina - twarda oprawa, proste rymowanki, które pewnie znasz z własnego dzieciństwa. Nie jest ich jakoś bardzo dużo, ale są pomysłowo opisane i naprawdę wciągają do zabawy. Od wieku 2+, bo wcale nie są takie proste, choć na początku to ty pokazuj, a dziecko nie musi przecież idealnie powtarzać.

Zabawa z dzieckiem, SBM - zawiera 150 zabaw stymulujących rozwój od urodzenia do trzeciego roku życia. Z założenia mają one wspierać każdą sferę życia: psychikę, motorykę itd. Każda z nich, kiedy poświęcasz czas bobasowi, buduje między wami więź. Książka zawiera kolorowe ilustracje i jest kierowana do rodziców więc nie podaję wieku. Wydaje mi się, że jest jakieś wznowione wydanie. Pokazuję tę z 2011 roku.

Zabawy słowno-słuchowe z niemowlakami, Harmonia - to zabawy dla najmłodszych dzieci, takich uczących się mówić, ale nawet i młodszych. Krótkie rymowanki i w dodatku zachęta do igraszek np. kołysanie, ruszanie się, mnóstwo wyrazów dźwiękonaśladowczych. Wiek 1,5+.

Przytulanki, czyli wierszyki na dziecięce masażyki, Harmonia - znam je bardzo dobrze z wielu zajęć dla mam i dzieci, które prowadziłam. Niektóre też są z dawnych lat. Przy każdym wierszyku opisane są gesty, jakie rodzic ma wykonywać w trakcie masażyku. Nie musisz być fizjoterapeutą żeby dobrze zrobić taki masażyk, bo tu chodzi o budowanie relacji przez dotyk. Sprawdza się od urodzenia do przedszkola.

Zabawy z niemowlakami na każdy dzień, K.E.Liber - nie będę udawać, że jestem jakąś wielką fanką J. Silber, ale dorzucam tę książkę do zestawu, bo wielu rodziców ją lubi i poleca. Zabawy, które proponuje są naprawdę proste. Czasem zbyt proste, zbyt oczywiste. Wielu rodziców jednak chwali sobie właśnie tę prostotę. Inni uważają, że powinny być nieco bardziej rozbudowane.

Mamo, pobaw się ze mną, Jedność - poddtytuł podpowiada: 1001 zabaw na pięć lat udanego rozwoju. Przygotowana z wielką starannością i naprawdę ładnie wydana. Zawiera spis treści, który podpowiada zabawy dla danego wieku (a nawet pory roku). Jest ich naprawdę sporo, a wiadomo, jak ważnych jest tych pierwszych 5 lat.

Księga zabaw i aktywności. Leksykon rozwoju dziecka, Jedność - dla przedszkolaków i nawet starszych dzieci. Książka zawiera mnóstwo pomysłów na zabawy m.in. jak urządzić ciekawe przyjęcie, trochę zabaw plastycznych. Taka bardzo odpowiednia do walki z dopadającym nas czasem ze strony dziecka, hasłem: Nie mam co robić.

100 zabaw z tatą, Jedność - okładka pokazuje tatę z bobasem, ale tak naprawdę w środku są zabawy na całe 10 lat życia. Dla ułatwienia podzielone zostały wiekowo: 0-2 lata, 2-5 lat, 5-10 lat. To bardzo trafiony pomysł. Jest tego naprawdę sporo (trochę teatralnie, trochę plastycznie, trochę ruchu). Jak tata zostanie popilnować dzieci, to pewnie będzie mu potrzebna.

Gry i zabawy z niemowlakami, Media Rodzina - znowu J. Silberg, ale w innym wydawnictwie. Nie jestem jednak pewna, czy te propozycje zabaw są aż tak różne. Jeśli więc decydujesz się na propozycje aktywności z niemowlakiem, to w zupełności wystarczy jedna z książek autorki. Tutaj zabawy na pierwszy rok życia.

Gry i zabawy z maluchami, Media Rodzina - naprawdę sporo ciekawych pomysłów na proste zabawy. Wygodny podział z opisem na wiek. Są podpowiedzi, jak się bawić w kuchni, na spcaerze itd. Właściwie jest trochę wszystkiego, bo i wierszyk, i trochę ruchowych. Zabawy dedykowane do wieku 12-24 miesiące.

Zabawy z małym dzieckiem, Jedność - bardzo ładnie wydana propozycja z zabawami dla 2-3 latków. Kolorowe zdjęcia, mnóstwo wierszyków, pomysły na wykorzystanie przedmiotów będących zawsze pod ręką. Razem z pierwszą częścią - Zabawy dla niemowlaków - to właściwie mała skarbnica wiedzy i pomysłów na zabawy dla dzieci od urodzenia do 3 roku życia.

Zabawy rozwijające dla małych dzieci, ŻAK - autorka zabaw ma trzydziestoletnie doświadczenie pracy w żłobku i dla takich właśnie dzieci są one kierowane. Jeśli szukasz czegoś bardziej dydaktyczno-edukacyjnego, to właśnie jest ta książka.

Urodzony matematyk, Publicat - jak w większości książek tego wydawnictwa, sama szata graficzna po prostu zachwyca. Jednak środek dorównuje wyglądowi, bo to nie jest jakaś tam, nudna książka o matematyce. Nie kojarz jej z lekcjami w szkole, bo to kompletnie inny rodzaj nauki. Mnóstwo zabaw, kolorowych ilustracji, podpowiedzi dla rodziców. Ja ją uwielbiam. Od przedszkola po szkołę.

Księga zabaw rodzinnych, Edycja Świętego Pawła - równo 120 pomysłów na wspólne spędzanie czasu dla większych i mniejszych rodzin. Piękne, kolorowe zdjęcia ilustrują proste zabawy podzielone na bardzo wiele podrozdziałów. To są zabawy ukierunkowane na budowanie relacji i radzenie sobie z emocjami. Mam recenzję tej książki i to bardzo dokładną, bo wiesz co? To ja jestem jej autorką 🙂 Koniecznie przeczytaj o tym, co znajdziesz w środku.

1001 pomysłów na nudę, Rea - pewnie się zastanawiasz, jak to możliwe, że w takiej małej książce upchnęli tyle pomysłów? Naprawdę jest ich dużo i oczywiście są podzielone na kategorie np. w podróży. Mnie się ona bardzo podoba, bo każda zabawa ma zestaw ikonek oznaczających np. wiek i liczbę graczy. I są to bardzo pomysłowe zabawy dla dzieci mniej więcej 4-8 lat.

Paluszkami tak i siak, Harmonia - nikt nie powiedział, że motorykę małą należy ćwiczyć wyłącznie przez pisanie szlaczków. Ćwiczenia palców to świetny pomysł. W książce znajdziesz zabawy z wierszykami dla jednego dziecka, dwójki a nawet całej grupy. Rewelacyjny i bardzo profesjonalnie przygotowany zestaw inspiracji dla przedszkolaków.

Gry i zabawy dla dzieci, Nasza Księgarnia - zbiór zabaw na różne okazje np. na podwórku, w podróży itd. Spodobają się dzieciom 3-7 lat. Bardzo słusznie zakłada autorka, że najlepsza aktywność to zabawa. Niezależnie od miejsca.

Eksperymenty techniczne, Vemag - w tej książce znajdziesz proste eksperymenty. Przyda się kiedy czterolatek zacznie zasypywać cię pytaniami np. Jak działa żarówka? Im starsze dziecko tym, więcej wyniesie z zabawy w eksperymenty. Tutaj znajdziesz ich 15. Wiek 4-8 lat.

Gry i zabawy rozładowujące złość, Jedność - to jedna z serii książek z zabwami ukierunkowanymi. Tym razem propozycje gier i pomysłów na poradzenie sobie z agresją i rozładownie negatywnych uczuć. Dedykowana dzieciom 3-10 lat. Rozstrzał dość spory, ale to dobrze, bo z tymi emocjami przez te lata bardzo różnie bywa.

W co się bawić, Multico - to jest propozycja dla miłośników przyrody, bo zabawy są zdecydowanie ukierunkowane na pory roku. Znajdziesz tu też przepisy na pyszne smakołyki z produktów sezonowych. Bardzo pomysłowe wydanie. Spodoba się dzieciom już od trzeciego roku życia.

Zabawne eksperymenty, Rea - eksperymentny już prawie naukowe, które oczywiście można wykonywać bezpiecznie w domu np. badanie odcisków palców. Podoba mi się, że zaprasza dzieci również do obserwowania przyrody i eksperymentowania na podstawie tych obserwacji. Wiek 7+.

Zabawy sensoryczne, PWN - propozycja dla małych plastyków, ale też wszystkich dzieci, które potrzebują sporej dawki ćwiczeń dłoni np. do nauki pisania, a nie przepadają za nudnymi szlaczkami. Mnóstwo pomysłów na zabawy plastyczne rozwijające motorykę małą, w pięknym wydaniu. Wiek 4+.

Gotuj z dzieckiem, Sierra Madre - to właściwie bardziej osobne karty niż książka, ale układają się w bardzo smakowitą całość. Pomysłowo podane i pięknie zilustrowane, naprawdę zachęcają do pichcenia z dzieckiem. Wiek 7+.

Gry i zabawy z dawnych lat, Nasza Księgarnia - to taki rarytasik, bo naprawdę pięknie zilustrowane zabawy, które znały nasze mamy i babcie. Przypuszczam, że my też je znamy, ale czy znają je nasze pociechy? Wiek 4+.

Gry i zabawy ruchowe aktywizujące mięśnie tułowia, Difin - jest to dość wyjątkowa książka, bo zabawy ukierunkowane są na korygowanie wad postawy. Autor zadbał, żeby nie były to zwykłe ćwiczenia, ale właśnie zabawy, które wciągną dziecko do ćwiczeń. Wiek 4+.

365 zabaw dla ciebie i twojego dziecka 3-6 lat, Multico - zabawy właściwie na każdy dzień w roku więc jedna z bardziej lubianych przez rodziców forma podawania pomysłów. Kierowane głównie do dzieci w wieku przedszkolnym, dlatego kładą nacisk na współpracę, ale oczywiście nie tylko.

Smoki i misie z pomponów, Jedność - propozycja na deszczowe dnia albo po prostu dla lubiących zabawy plastyczne. Jeśli nauczysz dziecko robić pompony lub macie ich w domu pod dostatkiem, to na pewno pomysły na ich wykorzystanie się nie skończą. Wiek 5+.

Worek z zabawami, Harmonia - to zabawy dla przedszkolaków i młodszych uczniów. Książka z założenia przeznaczona dla nauczycieli, ale na pewno każdy znajdzie w niej mnóstwo inspiracji. Jak to w przedszkolnym kalendarzu bywa, ważny jest podział na pory roku, ale też rozwijanie umiejętności społecznych. Wiek 3-8 lat.

Księga pomysłów od 3 do 7 lat, Delta W-Z - propozycje 350 pomysłów na prace plastyczne, które dziecko może wykorzystać np. na prezenty dla najbliższych, bo pomysły uwzględniają też święta i najróżniejsze okazje rodzinne.

Nowe gry i zabawy dla badaczy przyrody, Jedność - kolejna z serii książek, w których autorzy proponują zabawy ukierunkowane. Przyroda, zabawy na powietrzu, to się spodoba dzieciom 3-7 lat.

Piosenkowe zabawy dla dzieci, Harmonia (płyta CD) - to książka z płytą, która zawiera mnóstwo ruchowych i muzycznych zabaw. Dzieci mogą się wcielać w różne role. Duży nacisk położony jest na język i zapamiętywanie, ale oczywiście pomysły na zabawy ruchowe tu dominują. Wiek 3-7.

Wielka księga gier i zabaw, Nowik - to poradnik dla rodziców i nauczycieli, w którym zawarto ponad 130 zabaw, pokazujących współczesnym dzieciom nas (rodziców) z przeszłości: sznurek, skakanka, guma itd. Coś dla przedszkolaków i uczniów.

Nowe gry i zabawy ruchowe, Jedność - propozycje mające sprawić, że dziecko wstanie z kanapy i zacznie się ruszać. Bez marudzenia, bez ociągania. Dla dzieci 3-10 lat.

Pomysłowy Dobromir uczy jak to działa, Papilon - pięknie wydana książka dla dzieci w wieku 7-10 lat, która w ciekawy sposób zaprasza do świata fizyki i chemii. Oczywiście przez proste eksperymenty, ale trochę zbyt trudne dla przedszkolaków.

Dobrej zabawy, Media Rodzina - to z kolei książka, którą warto wrzucić do torebki, plecaka i zawsze mieć pod ręką. Zabawy tu proponowane nie wymagają dodatkowych rekwizytów, za to podzielone są na pomysłowe rozdziały np. u lekarza, w podróży itd. Wiek 5+.

Gry i zabawy wyciszające, Damidos - przydadzą się przed spaniem ale też do zabaw z rówieśnikami, kiedy złość bierze górę i czasem trudno nad nią zapanować. Jeśli masz wśród znajomych dziecko nadpobudliwe, to zabawy dedykowane są także dla niego. Wiek 3+.

Nowe gry i zabawy pobudzające wszystkie zmysły, Jedność - tym razem pomysły na odkrywanie świata przez wzrok, słuch, dotyk, smak, węch, czyli polizanie, ugotowanie, drapanie, skrobanie, tupanie. Wiadomo! Pomysły na zabawy tu prezentowane sprawdzą się z dziećmi w wieku 3-10 lat.

Piosenki cukierki. Zabawy z muzyką dla dzieci, Harmonia (z płytą CD) - to proste piosenki dla najmłodszych, nawet już od roczku. Dotyczą spraw z codzienności np. przyroda i pobudzają do zabaw ruchowych. Wiek 1-6 lat. Jeśli wam się spodobają, to koniecznie zerknijcie na pierwszą część tego zestawu, czyli Piosenki perełki.

W co się bawić z dziećmi, Harmonia (3 płyty CD) - znowu muzyczna propozycja, ale też pięknie wydana, z opisanymi zabawami i słowami piosenek. To są często propozycje zabaw znanych nam (i naszym mamom) z dawnych lat. Dedykowana dla wieku 2-6 lat.

Wielka encyklopedia gier, zabaw i zajęć z dziećmi, K.E.Liber - naprawdę robi wrażenie, bo jest pięknie wydana i przemyślana. 300 zabaw w 33 rozdziałach tematycznych. Oczywiście dotyczą najróżniejszych obszarów np. kuchnia, podwórko, plastyka itd. Wiek 3-10 lat.

Jestem artystą, MWK - tu znajdziesz ponad 100 pomysłów na twórcze zabawy. Takie bardziej plastyczne, ale naprawdę z różnych dziedzin. Wiek 3-6 lat.

W stronę sportu, Jedność - to książka z propozycjami zabaw ruchowych i sportowych. Właściwie przeznaczona dla nauczycieli, ale ja czerpię z niej garściami pomysły na zabawy ruchowe (niekoniecznie dla większej grupy dzieci) więc może i ty znajdziesz tu coś dla siebie? Wiek 3-7 lat.

Gdy rodzice byli dziećmi: Wiosna, Lato, Jesień i Zima, Mac - to cztery publikacje, które znowu przenoszą nas w przeszłość, nawet już wyglądem. Nieco pożółkłe kartki, trochę jak brulion w kratkę lub w linie. Pamiętasz? Proste, ale przepiękne obrazki. Zabawy dla przedszkolaków, z podziałem na pory roku.

Bardzo pomysłowe eksperymenty do zrobienia w domu, Jedność - dla tych już nieco starszych dzieci, na pewno uczniów, bo to proste, jednak wymagające eksperymenty, które można zaproponować dziecku właściwie o każdej porze roku. Wiek 10-12 lat.

Inspirowane folklorem gry i zabawy ruchowe, Klanza (z płytą CD) - pomysłowe i bardzo skoczne, wyjątkowe, bo pokazujące tradycję i smaczek - folklor - propozycje zabaw muzycznych dla przedszkolaków.

Eksperymenty przyrodnicze, Vemag - to też seria, tym razem 15 pomysłów na eksperymenty, w których dziecko poznaje tajniki przyrody np. smaki, zapachy, musi też nasłuchiwać. Dla dzieci 4-8 lat.

Joga dla dzieci. Poradnik dla rodziców i nauczycieli, KOS - propozycja wyjątkowa, bo o ile, sporo jest zestawień zabaw ruchowych, tak już bardziej ukierunkowanych, jakby mniej. Zalet jogi nie trzeba chyba jakoś szczególnie wymieniać, prawda? Dla przedszkolaków i uczniów.

Zabawy z ryżem, Harmonia - propozycje zabaw z bardzo prostym i bardzo ciekawym materiałem. Ryż to jeden z wielkich sprzymierzeńców rodziców i nauczycieli, którzy chcą zachęcić dziecko do zabaw ćwiczących motorykę małą. Podoba mi się, że ktoś wpadł na pomysł zebrania tych ciekawych zabaw w jednej książce. Wiek 3-6 lat.

Witajcie uszy, Jedność - nie dość, że zabawy słuchowe, to jeszcze ruchowe. Książka dedykowana przedszkolakom. Naprawdę sporo w niej ciekawych pomysłów, nawet na ćwiczenia oddechowe i logopedyczne. To seria, są też zabawy na inne części ciała.

Czego się można nauczyć od zwierząt, Dragon - zabawy pokazujące, jak mądre i sprytne są zwierzęta. Zasakaujące, bo nieoczywiste cechy charakterystyczne, które ubrałam w zabawy ruchowe i logiczne. A tak, to kolejna książka, która napisałam z myślą o przedszkolakach i uczniach, ale na pewno odnajdziesz się też w zabawach, zapraszając do nich młodsze dzieci. Recenzję i wszystkie zwierzaki znajdziesz tutaj.

Zabawy ruchowe, Raabe - to 52 zabawy, z wieloma dodatkami i pomysłami na ich urozmaicenie. Są dedykowane przedszkolakom i bardzo dbają o prawidłowy rozwój dziecka. Naprawdę porządnie przygotowane.

Moje pierwsze eksperymenty, Jedność - to propozycja dla dzieci 0-6 lat więc rozstrzał wiekowy spory. Najbardziej spodoba się kiedy maluch już potrafi zadać pytanie: dlaczego? Wtedy na pewno znajdziesz tu wiele odpowiedzi.

Miała baba koguta, Egmont - to jest śpiewnik z nutami oraz oczywiście tekastami pisonek. Tych bardzo znanych już od wielu lat. Zamieszczam go w zestawieniu, bo często melodia gdzieś krąży po głowie i chciałoby się z dzieckiem pośwpiewać, ale słów brak... Dla dzieci 0-7 lat.

365 dni dziecka. Zabawy i zadania na cały rok, Papilon - kolejny zbiór zabaw na cały rok. To są zabawy dla przedszkolaków i to zgodne z podstawą programową. Proste - o kolorach, pogodzie itd. Dedykowane właśnie przedszkolakom, ale myślę, że spokojnie można się tym bawić już z półtorarocznym dzieckiem.

28 zabaw muzycznych, Harmonia (2 płyty CD) - to są piosenki i zabawy do nauki angielskiego. Przygotowane dla dzieci w wieku 3-8 lat. Jeśli lubicie bawić się językiem angielskim, to powinno się spodobać, bo naprawdę bez spinki wprowadza w świat nowych słówek (i piosenek).

Fajne rzeczy do zrobienia, Delta - takie książki lubię, bo pokazują, jak zająć dziecko tym, co akurat jest pod ręką. Jeśli twoja pociecha (jak moja) jest małym zbieraczem wszystkiego i nigdy niczego się nie chce pozbyć, bo każdy papierek się przyda, to w tej książce znajdziesz pomysły na to, co z tymi papierkami zrobić. Wiek 4-6 lat.

Dzieciaki szykują święta, Świat Książki - propozycja z zabawami plastycznymi, z których powstaną ozdoby i dekoracje świąteczne. Piękne zdjęcia i czytelne opisy. Spodoba się uczniom i przedszkolakom.

Przedszkolaki robią zwierzaki, ŻAK - kolejna propozycja dla przedszkolaków. Konkretnie - dla miłośników zwierząt, bo one są motywem przewodnim zabaw plastycznych.

Księga robótek od 8 do 12 lat, Delta W-Z - propozycja dla starszych dzieci, takich, które już radzą sobie z igłą i nitką, ale nie tylko takie (do szycia) robótki w niej znajdziesz. Wśród 350 pomysłów, mnóstwo podpowiedzi na własnoręcznie wykonany prezent dla bliskich. Dla dzieci 6-10 lat.

W co się bawić, czyli przyjęcia dla dzieci, Świat Książki - propozycja dla tych, którym nie są straszne kinderbale w domu. Albo jeśli chcesz przygotować (choćby częściowo) dekoracje i pomysły na zabawy. Są tematyczne i naprawdę inspirujące. To poradnik dla rodziców więc od ciebie zależy, w jakim wieku zaangażujesz dziecko do pomocy w przygotowaniu przyjęcia.

W rytmie kroków i podskoków, Harmonia (z płytą CD) - zbiór pisenek dla przedszkolaków i nawet starszych dzieci. I do tego zabawy muzyczno-ruchowe. Są bardzo proste i łatwo wpadają w ucho, a na pewno są też lepszą perspektywą dla dzieci, niż wszechobecne disco polo, które wiele osób uważa za muzykę wpadającą w ucho więc odpowiednią dla dziecka.

Tak się bawią i śpiewają dzieci, Harmonia (18 płyt CD) - dobrze przeczytałaś, ten zbiór zawiera właśnie tyle płyt, na których znajdziesz kilkaset piosenek. Właściwie jest tu wszystko - od prostych rymowanek, wyliczanek, po pieśni ludowe. Idealny zestaw dla muzykalnego przedszkolaka.

Gry i zabawy ruchowe dla dzieci poruszających się na wózkach, Jedność - cieszę się, że i takie publikacje znalazłam wśród książek zachęcających do aktywności. Wózek jest wyzwaniem, ale przecież nie oznacza, że zabawy ruchowe są wykluczone. Tu zostały przygotowane przez specjalistę, przy wsparciu innych specjalistów.

Moja kolorowa księga ozdób z papieru, Jedność - książka pełna pomysłów na zabawy manualne. Te najprostsze, bo kartka papieru jest zawsze pod ręką. Zatem na deszczowy dzień lub po prostu dla relaksu dla przedszkolaków i młodszych uczniów.

Księga zagadek. Zabawa dla całej rodziny, SBM - świetna propozycja, bo znowu pozwala na pozaczepianie ciekawości przedszkolaka. Kiedy maluch się nudzi, to ciekawa zagadka naprawdę może zachęcić do wspaniałej zabayw. Albo możecie się bawić w zgadki. To też zabawa. Wiek 4-8 lat.

50 świetnych pomysłów jak zrobić coś z niczego, Jedność - kolejny zbiór inspiracji do wykonania prostych ozdób i zabawek, z przedmiotów ekologicznych i tych, które zawsze są w domu lub przy domu. Spodoba się przedszkolakom i uczniom.

Nie-zgrane dziecko w świecie gier i zabaw, Harmonia - to propozycja zabaw dla dzieci z zaburzeniami integracji sensorycznej. Jeśli masz takie dziecko, masz je w swoim otoczeniu, to koniecznie sięgnij po książkę, która wiele pomoże zrozumieć.

Teatrzyk paluszkowy, GWP - czy jest lepszy pomysł na nudę niż teatrzyk? Żeby w nim zagrać, trzeba najpierw przygotować postacie i trochę je ucharakteryzować. Tutył mówi sam za siebie - grają tu dłonie. Niesamowite ilustracje, które jednocześnie bardzo podpowiadają, jak zagrać w takim teatrze. Spodoba się przedszkolakom i nawet starszym uczniom.

Śmiech, zbawa i nauka z dziećmi o profilu autystycznym, Cyklady - książka napisana przez mamę autystka. Trochę teorii i mnóstwo pomysłów na zabawy, które pomogą w komunikacji z dzieckiem. Warto znać te zabawy kiedy w otoczeniu (lub w domu) jest dziecko, które ich potrzebuje.

Zabawy dla dzieci z autyzmem, Harmonia - jeszcze jeden zbiór zabaw dla dzieci z autyzmem. Szczególnie cenię sobie dodatkowe wskazówki przy zabawach, które pomagają rodzicom i opiekunom, dostosować je do potrzeb dziecka.

Więcej niż zabawa, Jedność - książka składa się z dwóch części. Pierwsza - bardziej plastyczna, to pomysły na tworzenie zabawek z najprostszych przedmiotów. W drugiej znajdziesz pomysły na gry i zabawy ruchowe i takie uczące współpracy. Wiek 4-8 lat.

Kolorowy zawrót głowy. Eksperymenty z farbami, Jedność - pomysłowe zabawy z kolorami, ale nie myśl, że na farbach się kończy i zaczyna. Czasem chodzi o barwniki, często te naturalne. Więc zabawa na pewno na chwilę przeniesie się do kuchni. Dla dzieci 4-8.

Od zabawy do mówienia, Medycyna Praktyczna - zbiór zabaw dla rodziców dzieci, które jeszcze nie mówią, czyli od pierwszych tygodni życia do mniej więcej 2-3 lat. Praktycy podpowiadają, jak się bawić i (także przez ruch) wspierać rozwój mowy dziecka.

Smaczne zabawy buzi i języka, Harmonia - przyznaję, że okładka mnie nie zachwyca, ale w środku mnóstwo praktycznych pomysłów na zabawy związane z usprawnieniem buzi. Przydadzą się dzieciom w wieku 3-6 lat.

Zabawki z naturalnych materiałów, Genesis - opis trochę demonizuje plastikowe zabawki, ale w środku znajdziesz ciekawe pomysły na wykonanie własnych np. z kasztanów, szmacianych skrawków itd. Takie babcine pomysły zebrane w jednej książce. Wiek 4-9 lat.

Przewodnik młodego odkrywcy, Bratni Zew - zebrano tu ok. 70 pomysłów na proste eksperymenty. I w dodatku ładnie wydano więc jeśli twój kilkulatek zaczyna zadawać najróżniejsze pytania o świat, ty sięgnij po odpowiedzi w formie eksperymentów. Wyjątkiem (jak na tego rodzaju zestawienia) są pomysły z dziedziny magii.

Gry i zabawy we wczesnej interwencji, Harmonia - kolejna w moim zestawieniu książka z pomysłami na aktywności dla dzieci ze spektrum autyzmu i zaburzeniami integracji sensorycznej. Przydaje mi się także do pracy w grupach z dziećmi bez takich zaburzeń.

365 gier i zabaw na każdy dzień roku, Rea - napisana prostym językiem, zabawy nie wymagają wiele zachodu, są podziały na kategorie, wiek itd. Jest tu tego całkiem sporo, wystarczy na cały rok albo i dłużej. Dla dzieci 3-7.

Klaśnij, tupnij, raz i dwa, Harmonia (3 płyty CD) - kolejna propozycja dla muzykalnych przedszkolaków. Od najprostszych piosenek typu: Kółko graniaste, po nieco bardziej wymagające. Świetny sposób na umuzykalnienie dziecka.

Pląsy z długa brodą, Harmonia (4 płyty CD) - jeśli po prostu chcesz (lubisz) popląsać z dzieckiem w takt muzyki i słów sprzed lat, to jest pomysł na książkę dla ciebie. Ciekawe ilustracje tylko dodają całości uroku. Wiek nie ma znaczenia.

100 całkiem magicznych zabaw plastycznych, Skrzat - prześlicznie wydana i naprawdę pomysłowa książka. Magia polega na tym, że korzystacie głównie z materiałów recyklingowych, czyli dzieci dają śmieciom drugie życie. Spodoba się przedszkolakom i uczniom.

365 eksperymentów na każdy dzień roku, Rea - to zestawienie wyróżniają przepiękne (i w bardzo dużej ilości) ilustracje, które po prostu pomagają w przygotowaniu eksperymentów. Spodoba się dzieciom w wieku 4-10 lat.

Dzieci gotują, czyli kuchnia pełna przygód, Olesiejuk - przekonuje mnie ładne wydanie i świetnie pokazane, pomysłowe dania, które dziecko nie tylko chętnie wykona, ale też zje. Dla dzieci 4-12 lat.

Zabawa w teatr, Iwanowski (z płytą CD) - zbiór kilku przedstawień, które możecie odegrać naprawdę profesjonalnie, bo dzięki płycie CD macie muzykę i rozrywkę w jednym. Dla dzieci 5-8 lat.

Czupury i inne zabawy z wyobraźnią, Star Dust Media - piękne wydanie, z mnóstwem ciekawych zabaw dla przedszkolaków. Czytałam sporo krytycznych uwag na jej temat, ale jakoś mnie przekonuje. Nie trzeba do pomysłów w niej zawartych, zabawek ani żadnych rekwizytów. No może czasem coś, co zawsze macie w domu. Opatrzona podpowiedziami ekspertów na temat znaczenia niektórych zabaw. Dla dzieci 3-8 lat.

Daleko jeszcze? Czym zająć dzieci w czasie podróży, Book House - kolejne koło ratunkowe dla rodziców podróżujących z dziećmi. Zabawy tu prezentowane, są nie tylko do porysowania czy rozwiązania, ale tekże takie, które każą się porozglądać, a nawet rozprostować kości. Dla dzieci 4-8 lat.

Coś z niczego. 55 ekozabaw dla małych i dużych, Prószyński i S-ka - faktycznie tyle ich znajdziesz w książce. Podoba mi się, że właśnie dzieki pomysłowym zabawom, dzieci mogą się uczyć o poszanowaniu natury. Dla dzieci 3-9 lat.

Księga pomysłów, Buchmann - ładnie wydana, w twardej oprawie, z mnóstwem prostych pomysłów na zabawy plastyczne, czyli robienie zabawek, ozdób itd. Spodoba się przedszkolakom i uczniom.

Zabawa z papierem, Promise - intrygująca jest ta książka, bo oczywista i nieoczywista jednocześnie. Każda książka składa się z kartek papieru. Nie każdemu jednak przyjdzie do głowy, że można z nich zrobić aż tyle fajnych rzeczy. Dla dzieci 4-10 lat.

Wielka księga rozrywek rodzinnych, K.E.Liber - to jest naprawdę gruba księga, w której znajdziesz pomysły na gry i zabawy, ale przede wszystkim - omówienie tych już znanych, które pewnie masz w domu np. szachy. Żeby wycisnąć z tego wszystkiego jak najwięcej frajdy. Dla dzieci 6+.

Nowe gry i zabawy ćwiczące odwagę, Jedność - zabawy ukierunkowane właśnie na wsparcie dziecka w trudnych sytuacjach. Nowych doświadczeniach. Dedykowana dla dzieci 3-10 lat, ma podział na zabawy dostosowane do danego wieku.

Co można ulepić z plasteliny? - pisałam o niej i nawet opowiedziałam całą recenzję. Autorka przez rok przygotowywała cudowne projekty dla przedszkolaków i uczniów. Koniecznie przeczytaj recenzję.

# data[].attributes.attachment_link.title
Tylko dla Mam: 100 książek z pomysłami na zabawy dla dzieci 0-10 lat

# data[].attributes.attachment_link.description
Osobiście uważam, że nuda ma wiele zalet. Pisałam o niej nie raz na blogu. Kiedy przychodzi jednak moment znudzenia tą nudą, warto mieć pod ręką książkę, w której znajdzesz pomysły na najróżniejsze zabawy na każdy dzień, porę roku itd. Nie każdy dorosły jest mistrzem w wymyślaniu i podpowiadaniu dziecku fajnych zabaw.

# data[].attributes.body
Zabawa z dziećmi, również dla samych rodziców może być twórcza i inspirująca. Oto kilka pomysłów na twórcze spędzenie czasu z dziećmi, którego "efekty" pozostaną na długo.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Pomysły DIY dla dzieci, to propozycja 20 niebanalnych, pięknych i prostych pomysłów z serii "Zrób to Sam" zebranych w jednym miejscu. Tak popularny już od kilku lat trend DIY, recyklingu i samodzielne tworzenie sprawiło, że w sieci krąży mnóstwo różnych inspiracji, ale nie zawsze odpowiednich i prostych dla dzieci.

Przedstawione dziś pomysły możecie wykonać wspólnie z dzieckiem jako dekorację do domu lub na prezent dla bliskiej osoby. Wpis przygotowałam z niezawodną i pełną pomysłów Kasią z bloga serdecznie polecam Wam tam zajrzeć. Poniżej nasze wspólne zestawienie prostych przepisów i pomysłów na dekoracje dla dzieci. Każde zdjęcie i tytuł jest podlinkowany, a po kliknięciu zaprowadzi Was do szczegółowego opisu interesującego Was tutorialu.

Musujące kule domowej roboty o cudownym zapachu, to przyjemność kąpieli nie tylko dla dziecka, ale również dla każdej z nas. Podarowanie takich magicznych kul bliskiej osobie w prezencie z pewnością na długo zapadnie w pamięci jako miła niespodzianka.

To jedna z piękniejszych naturalnych dekoracji do domu. Zamiast kupować kwiatka możecie sami stworzyć w słoiku swój mini las i cieszyć się pięknem natury w jesienne i zimowe dni.

Samodzielnie stworzone zabawki z recyklingu nic nie kosztują, z wyjątkiem odrobimy Twojego czasu, a frajda z zabawy jest niesamowita. Zobacz jak łatwo wykonać domowy labirynt.

Jak zachęcić dziecko do mycia rąk? Nic prostszego zróbcie wspólnie domowe mydełka, a wykonie ich w formie ludzików lego zachwyci każdego miłośnika zabaw. To również doskonały pomysł na prezent dla koleżanki lub kolegi.

To bardzo prosta i efektowna dekoracja wykonana farbami na zwykłych kartach papieru, zobacz jakie to proste. Możecie w ten sposób dekorować ścianę lub przygotować strój małego Indianina.

Zobacz jak łatwo można przemienić korkowe podkładki pod napoje w kolorowe owocowe dekoracje, które pięknie udekorują na przykład urodzinowy stój. Takie podkładki mogą też służyć do zabaw edukacyjnych z dziećmi.

To pomysł dekoracji na przyjęcie urodzinowe lub na każdą inną okazję. Niektóre dzieci boją się balonów, a to jest świetna i efektowna alternatywa. Sama tak już kilka razy robiłam taka papierowa girlandę i doskonale się sprawdza.

To prosty pomysł na prezent na dzień mamy, dla nauczycielki lub innej bliskiej i ważnej dla nas osoby. Wykonie jest dziecinnie proste, więc każdy sobie z tym poradzi, a uzyskany efekt jest prawdziwie artystyczny.

Już w zeszłym roku zachwycałam się tymi gwiazdami, są niezwykłe, więc nie mogło ich zbraknąć w naszym zestawieniu, po kliknięciu na zdjęcie lub tytuł przejdziecie do opisu wykonania i będziecie mogli pobrać gotowy szablon do druku.

Ta świecąca girlanda powstał w kilka minut nie uwierzysz jakie to proste, z pewnością rozświetli Wam długie jesienne i zimowe wieczory, ja ją uwielbiam.

Jesień, jesień ach to ty... kocham kolory jesieni, jej zapach i wrzosy. Tu znajdziecie prosty pomysł na wykonanie wrzosowych serc, to piękna dekoracja do domu.

Świece domowej roboty, które można wykonać już z kilkuletnim dzieckiem poddając recyklingowi stare świece... sama nie mogłam uwierzyć jakie to proste i zawsze zachwycam się tym pomysłem.

Kolejny pomysł na recykling, tym razem przetapiamy stare kredki świecowe w niezwykłe i kolorowe ludziki lego. Takie multikolorowe kredki to świetnie rozwiązanie na wszystkie połamańce, którymi dzieci nie rysują już tak chętnie.

Czujecie ten klimat... jesień, gorąca herbata malinowa i chrupiące jeżyki wykonane wspólnie z dzieckiem. Moi chłopcy uwielbiają takie dekorowanie ciastek, zresztą chyba każdy maluch uwielbia.

Ulepiony z gliny domek, który może nam służyć jako lampion, to niezwykła dekoracja i pomysł na prezent handmade. Można do tego wykorzystać glinę samoutwardzalną lub wybrać się gdzieś na rodzinne warsztaty ceramiczne.

Filcowe dekoracje zawsze chwytają mnie za serce, a te kaktusy musicie przyznać, że są niezwykle urocze. Takie mini doniczki już mamy, więc niedługo zabieramy się do pracy.

To pomysł na dekoracje dla nawet najmłodszych dzieci, wykonanie jest bardzo proste i daje dużo frajdy. Można w ten sposób ozdobić zarówno wazonik jak i pojemnik na kredki zrobiony ze słoiczka.

Polecałam Wam już wyżej lawendowe kule, ale pomysł i przepis jest tak fantastyczny, że może podejmiecie się wyzwania i stworzycie przy okazji kule cytronowe.

Robiliście kiedyś zamki z piasku? Na pewno, bo kto z nas nie robił... ja poszłam o krok dalej i stworzyłam trwałą masę piaskową z której możecie zrobić różne piaskowe dekoracje, miseczki, medaliony i zobaczcie co jeszcze.

Na koniec niebanalna podstawka do zdjęć, to z pewności prosty pomysł nawet dla maluchów, można taki drobiazg podarować komuś bliskiemu wraz ze zdjęciem.

# data[].attributes.attachment_link.title
Pomysły DIY dla dzieci 20 prostych inspiracji - Moje Dzieci Kreatywnie

# data[].attributes.attachment_link.description
Pomysły DIY dla dzieci, to propozycja 20 niebanalnych, pięknych i prostych pomysłów z serii "Zrób to Sam" zebranych w jednym miejscu. Tak popularny już od kilku lat trend DIY, recyklingu i samodzielne tworzenie sprawiło, że w sieci krąży mnóstwo różnych inspiracji, ale nie zawsze odpowiednich i prostych dla dzieci.

# data[].attributes.body
W sieci znajduje się mnóstwo krótkich filmików, pokazujących jak wykorzystać rzeczy domowego użytku do tworzenia kreatywnych zabaw i zabawek. Zainspiruj się!

# data[].attributes.attachment_link.title
13 ZABAWKI ZABAWNE MOŻESZ ZROBIĆ TERAZ Z TWOIM DZIECIEM

# data[].attributes.body
Po intensywnej "pracy", czas na odpoczynek przy wesołej i rytmicznej muzyce. Razem z dzieckiem można stworzyć własną playlistę skocznych hitów, a do nich wasze własne układy taneczne.

# data[].attributes.attachment_link.title
█▬█ █ ▀█▀ Dziecięce Przeboje - Idziemy Do ZOO (Teledysk)

# data[].attributes.body
Aby zobaczyć jedyny w swoim rodzaju - prawdziwy, dziecięcy uśmiech! :)