# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Спектрални линии на кислородот

Општи својства

Изглед

гас: безбоен
течност: светлосина

Кислородот во периодниот систем

Атомски број

8

(Стандардна атомска тежина A r)

15,999[1] (15,99903-15,99977)[2]

Категорија

двоатомен неметал

Група и блок

група 16 (халокгени), p-блок

Електронска конфигурација

[ He] 2s ² 2p ⁴

2, 6

Физички својства

при Густина стп (0 °C и 101,325 kPa)

1,429 г/Л

кога е течен, при т.в.

1,141 г/см ³

Топлина на топење

(O ₂) 0,444 kJ/mol

Топлина на испарување

(O ₂) 6,82 kJ/mol

Моларен топлински капацитет

(O ₂) 29,378 J/(mol·K)

парен притисок

P (Pa)

1

10

100

1 k

10 k

100 k

при T (K)

61

73

90

Атомски својства

Оксидациони степени

2, 1, −1, −2

Енергии на јонизација

I: 1313,9 kJ/mol
II: 3388,3 kJ/mol
II: 5300,5 kJ/mol
( повеќе)

Спектрални линии на кислород

Разни податоци

Кристална структура

​ коцкеста

Топлинска спроводливост

26,58×10 −3 W/(m·K)

Историја

Откриен

Карл Вилхелм Шеле (1772)

Именуван од

Антоан Лавоазје (1777)

Најстабилни изотопи

Главна статија: Изотопи на кислородот

| наводи | Википодатоци

Кислород - хемиски елемент во периодниот систем. Го има симболот О и атомски број 8. Зборот кислород доаѓа од двата старогрчки зборови οξυς (оксис) = киселина и γεινομαι (геиномаи) = содржи. Ова име било избрано бидејќи во периодот во кој бил утврден кислородот (крајот на XVIII век), се мислело дека сите киселини содржат кислород. Овој хемиски елемент е доста распространет и може да се најде не само на Земјата, но и низ целата вселена, најчесто ковалентно сврзан со други елементи. Несврзаниот кислород (најчесто нарекуван и молекуларен кислород или O ₂, двоатомска молекула) се појавил уште во палеопротерозоикот (пред меѓу 2500 милиони години и 1600 милиони години) и како продукт од метаболизмот на раните анаероби ( археи и бактерии).

Во стандардни услови кислородот опстојува како двоатомска молекула во кој двата кислородни молекули се двојно сврзани меѓусебно. Во неговата најстабилна форма, кислородот опстојува како дворадикална молекула (кислородна тројка). Иако радикалите најчесто се сврзуваат со високо реактивни молекули, триплетниот кислород не реагира со повеќето молекули. Еднородниот кислород е пореактивен со повеќето органски молекули. Кислородот е главна состојка на воздухот, се произведува од растенијата за време на фотосинтезата и е потребен за аеробна респирација кај животните.

Течниот кислород и цврстиот кислород имаат светлосина боја и двата имаат парамагнетни својства. Течниот кислород најчесто се добива со фракциона дестилација на течен воздух. Течниот и цврстиот озон (О ₃), пак, имаат потемни сини бои.

Најскорешниот откриен алотроп на кислородот, тетракислород (О ₄), е темно црвена супстанција што е создадена со вршење притисок на О ₂ до 20 GPa. Неговите својства се истражуваат за употреба во ракетните горива и слични апликации, бидејќи тој е многу помоќно оксидативно средство од O ₂ или O ₃.

„Кислород" (Oxygene) - албум на францускиот музичар Жан-Мишел Жар (Jean-Michel Jarre) од 1976 година.

# data[].attributes.attachment_link.description
Спектрални линии на кислородот Општи својства Изглед гас: безбоентечност: светлосина Кислородот во периодниот систем Атомски број 8 (Стандардна атомска тежина A r) 15,999[1] (15,99903-15,99977)[2] Категорија двоатомен неметал Група и блок група 16 (халокгени), p-блок Електронска конфигурација [ He] 2s 2 2p 4 2, 6 Физички својства при Густина стп (0 °C и 101,325 kPa) 1,429 г/Л кога е течен, при т.в.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Бели дробови ( латински: pulmo) - главните органи за дишење кај цицачите и повеќето други 'рбетници. Тоа се парни органи со розева боја, обвиткани со мембранозна обвивка наречена плевра. Во нив навлегуваат бронхиите кадешто завршуваат со алвеоли. Белите дробови го опкружуваат срцето и крвните садови во градниот кош.

Основната функција на белите дробови е вдишување на кислород од атмосферата во крвта и издишување на јаглерод диоксид од крвта во атмосферата. При вдишувањето тие се шират, додека при издишувањето се собираат. Размената на овие гасови се одвива во алвеолите. Меѓутоа, белите дробови имаат и некои нереспираторни функции.

Човечкиот респираторен систем започнува од носот и устата, каде што воздухот се внесува (вдишува) и изнесува (издишува). Воздушната цевка која се протега од носот се нарекува назофарингс. Цевката која го носи вдишаниот воздух од носот се нарекува орофарингс. Овие две цевки се спојуваат во душникот. Орофарингсот исто така ги транспортира проголтаните супстанции, како што е храна, вода и плунка кои мора да поминат низ дијафрагмата за да дојдат до желудникот. Душникот е заштитен со таканаречена врата која се нарекува епиглотис. Епиглотисот го спречува навлегувањето на проголтаните супстанции, како и на оние што се враќаат наназад (при повраќање), во душникот и во правец на белите дробови. Корисен метод за претставување на респираторниот систем е да се замисли дрво превртено наопаку. Душникот се спојува со трахејата, која е трупот на дрвото и воедно најширокиот дел од респираторниот систем. Трахеата се дели на два дела, леви и десни бронхии. Секоја од овие бронхии се разгранува на повеке помали бронхии, кои навлегуваат во ткивото на белите дробови. Секоја бронхија се дели на уште помали цевки, сè до крајните бронхиоли. Воздушните кеси, во кои настанува размената на кислород-јаглерод диоксид, се наредени на краевите на бронхиолите во форма на ливчиња на дрво. Тие се нарекуваат алвеоли. Ткивото на белите дробови кое има само придружна функција за бронхиите, бронхиолите и алвеолите се нарекува белодробно крило.

Главната функција на респираторниот систем е да обезбеди кислород, најважниот извор на енергија за келииите на човечкото тело. Вдишаниот воздух (воздухот кој се внесува при процесот на дишење) содржи кислород, кој патува низ респираторниот систем до алвеолите. Кислородот се движи надвор од алвеолите и преку циркулација на крвта се пренесува до целото тело како дел од црвените крвни клетки. Кислородот во вдишаниот воздух се разменува во алвеолите за нус производот претставува остаток од човечкиот метаболизам, јаглерод диоксидот. Воздухот кој го издишувате содржи гас наречен јаглерод диоксид. Гасот излегува од алвеолите при издишување. Да се сумира ваквата размена на гасови би било дека, вдишувате кислород, издишувате јаглерод диоксид

# data[].attributes.attachment_link.title
Бели дробови

# data[].attributes.attachment_link.description
Бели дробови ( латински: pulmo) - главните органи за дишење кај цицачите и повеќето други 'рбетници. Тоа се парни органи со розева боја, обвиткани со мембранозна обвивка наречена плевра. Во нив навлегуваат бронхиите кадешто завршуваат со алвеоли. Белите дробови го опкружуваат срцето и крвните садови во градниот кош.

# data[].attributes.body
Малиот крвоток кај птиците и цицачите е циркулација на крвта од десната комора на срцето, преку белодробните артерии до белите дробови, каде што се врши размена на гасовите (јаглерод диоксид и кислород). Оксидираната крв (крвта богата со кислород) преку белодробните вени се враќа во левата преткомора на срцето. Од левата преткомора крвта оди во левата комора каде што започнува големиот крвоток.

# data[].attributes.headline
ГОЛЕМ КРВОТОК

# data[].attributes.subject
ГОЛЕМ КРВОТОК

# data[].attributes.body
Големиот Крвоток е кружно движење на крвта од левата комора на срцето,преку аортата, другите помали артерии, крвните капилари и вените до десната преткомора.

Бидејки во левата страна на срцето има оксидирана крв, таа преку комората т.е. преку артеријата аорта излегува, оди до сите органи и ткива и преку вената во десната предкомора се враќа редуцирана крв.

# data[].attributes.headline
ОТВОРЕН КРВОТОК

# data[].attributes.subject
ОТВОРЕН КРВОТОК

# data[].attributes.body
Отворениот тип на циркулаторен систем се состои од крвни или лимфни садови кои не се меѓусебно поврзани.Ваков циркулаторен систем имаат мекотелите,раковидните животни и др.,кај кои телесната течност се излива меѓу ткивата или органите.Кај повисоко организираните ракови постои и срце.

# data[].attributes.headline
ВИДОВИ КРВОТОК

# data[].attributes.subject
ВИДОВИ КРВОТОК

# data[].attributes.body
Постојат неколку видови на крвоток:

Отворен крвоток

Затворен крвоток

Голем крвоток и

Мал крвоток

# data[].attributes.headline
ФУНКЦИИТЕ НА КРВОТОКОТ

# data[].attributes.subject
ФУНКЦИИТЕ НА КРВОТОКОТ

# data[].attributes.body
пренос на гасови (главно O2 и CO2)

пренос на екскрети од ткивата до жабрите, белите дробови и кожата

пренос на хранливи материи од цревата

пренос на хормони

пренос на составните делови на имунолошкиот систем

осморегулација и

терморегулација.

# data[].attributes.body
Крвотокот (циркулаторен систем) кај целиот животински свет е одговорен за транспортот на материите низ организмот, и тоа:

Хранливите материи и кислородот до клетките.

Екскретите (метаболитите) од клетките.