# data[].attributes.attachment_link.title
Μετατραυματική Ανάπτυξη_ Πώς Γινόμαστε Καλύτεροι μετά από το Ψυχολογικό Τραύμα - Νίκος Βρονταράς

# data[].attributes.headline
ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΣΟΦΙΑ - U244N2427- Aκροατήριο 01

# data[].attributes.subject
ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΣΟΦΙΑ - U244N2427- Aκροατήριο 01

# data[].attributes.attachment_link.title
3. PTSD-ΔΙΑΤΑΡΑΧΗ ΜΕΤΑΤΡΑΥΜΑΤΙΚΟΥ ΣΤΡΕΣ

# data[].attributes.attachment_caption
«Το τραύμα δεν αλλάζει μόνο το παρελθόν. Αλλάζει τον τρόπο που το μυαλό ερμηνεύει τον εαυτό, τους άλλους και τον κόσμο.»

# data[].attributes.headline
Καραγιώργου Θεανώ- U254N2116(Ακροατήριο 9) 

# data[].attributes.subject
Καραγιώργου Θεανώ- U254N2116(Ακροατήριο 9) 

# data[].attributes.body
Cognitive Processing Therapy for PTSD

Το Cognitive Processing Therapy for PTSD είναι ένα κλινικό εγχειρίδιο γραμμένο από την Patricia A. Resick, με συν-συγγραφείς τους Candice M. Monson και Kathleen M. Chard. Παρουσιάζει μια λεπτομερή, βήμα προς βήμα καθοδήγηση για την εφαρμογή της Γνωστικής Θεραπείας Επεξεργασίας (CPT) στη θεραπεία της Διαταραχής Μετατραυματικού Στρες (PTSD). Το έργο αυτό θεωρείται θεμελιώδες για επαγγελματίες ψυχικής υγείας που εφαρμόζουν τεκμηριωμένες μεθόδους ψυχοθεραπείας για τραύμα.

# data[].attributes.headline
Κωνσταντίνος Αντωνίου U251N0301

# data[].attributes.subject
Κωνσταντίνος Αντωνίου U251N0301

# data[].attributes.attachment_link.title
Pharmacological therapy for post-traumatic stress disorder: a systematic review and meta-analysis of monotherapy, augmentation and head-to-head approaches

# data[].attributes.attachment_link.description
Background: Pharmacological approaches are widely used for post-traumatic stress disorder (PTSD) despite uncertainty over efficacy.Objectives: To determine the efficacy of all pharmacological appro…

# data[].attributes.attachment_caption
Ένα βίντεο (animated), που παρουσιάζει  την κλινική εικόνα  της διαταραχής Μετατραυματικού Στρες. 

# data[].attributes.headline
Μαρία Κουτεντάκη, U254N2500, ακροατήριο 4

# data[].attributes.subject
Μαρία Κουτεντάκη, U254N2500, ακροατήριο 4

# data[].attributes.headline
ΣΥΜΕΩΝΙΔΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 1   U254N2431

# data[].attributes.subject
ΣΥΜΕΩΝΙΔΗΣ ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 1   U254N2431

# data[].attributes.attachment_link.title
Διαταραχή μετατραυματικού στρες

# data[].attributes.headline
Γεωργούλα Έλλη, U254N0010

# data[].attributes.subject
Γεωργούλα Έλλη, U254N0010

# data[].attributes.body
Το βιβλίο αυτό, αναδεικνύει τη σημασία της συναισθηματικής υποστήριξης και της ενσυναίσθησης απέναντι στα άτομα που βιώνουν ψυχικό πόνο ή τραυματικές εμπειρίες. Μέσα από την κατανόηση, την αποδοχή και τη φροντίδα, οι ανθρώπινες σχέσεις μπορούν να αποτελέσουν σημαντικό παράγοντα ψυχικής ανθεκτικότητας και θεραπείας.

# data[].attributes.headline
ΚΟΥΤΣΟΥΒΕΛΗ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ, U254N2467, ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 4 

# data[].attributes.subject
ΚΟΥΤΣΟΥΒΕΛΗ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ, U254N2467, ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 4 

# data[].attributes.attachment_link.title
Post Traumatic Stress Disorder (PTSD) Explained

# data[].attributes.headline
Κοντογιάννη Χριστίνα U254N1325 (Ακροατήριο 01) 

# data[].attributes.subject
Κοντογιάννη Χριστίνα U254N1325 (Ακροατήριο 01) 

# data[].attributes.attachment_link.title
Κουράκης:Η επαναλαμβανόμενη παιδική κακοποίηση προκαλεί ισχυρή&οξεία διαταραχή μετατραυματικού στρες

# data[].attributes.headline
Καμπουράκη Σοφία (U251N0789)

# data[].attributes.subject
Καμπουράκη Σοφία (U251N0789)

# data[].attributes.headline
U254N0043 Καλιμαμτζέρου Σταυρούλα

# data[].attributes.subject
U254N0043 Καλιμαμτζέρου Σταυρούλα

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Θέκλα Πετρίδου

# data[].attributes.attachment_link.title
Επεισόδιο #4.  Η Σύνθετη Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες μπορεί να σε αφορά...!

# data[].attributes.headline
ΜΑΡΙΝΟΥ ΕΙΡΗΝΗ  U251N0402

# data[].attributes.subject
ΜΑΡΙΝΟΥ ΕΙΡΗΝΗ  U251N0402

# data[].attributes.attachment_link.title
A Pilot Study of the Child and Family Traumatic Stress Intervention

# data[].attributes.attachment_link.description
Many children are exposed to a variety of traumatic events during their childhood. Children who are exposed to abuse and trauma are at risk of developing post-traumatic stress disorder and can late…

# data[].attributes.headline
Χαρτάλου Σταυρούλα (1) U254N2498

# data[].attributes.subject
Χαρτάλου Σταυρούλα (1) U254N2498

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Abstract

Exposure to trauma at a younger age has been associated with an increased likelihood of developing PTSD. School-based interventions have been utilized to address traumatic stress and PTSD symptoms in children. However, to date, no meta-analyses have been performed to evaluate the strength of intervention impacts on PTS symptoms in school-aged children, ages 5-11. Thus, the current review sought to address these gaps. Nine international databases were searched during the study's timeframe. Inclusion criteria were: (1) randomized controlled trials of an intervention or prevention program, (2) implementation in a school-based setting, (3) children aged 5-11, and (4) an outcome variable for PTS or PTSD. Although 26 studies met the above criteria, 21 studies met all inclusion criteria, including the data necessary to run the analysis, and were ultimately included in the meta-analysis. Random effects models were used; the standard mean difference was reported at -.30, which was determined as statistically significant ( t =  − 2.70, p  = .01; 95% CI: [− 0.52, -0.07]). The results indicate that school-based interventions can effectively reduce posttraumatic stress in young children. These results indicate that school-based programs to address trauma in children may be an effective strategy to reduce PTS-related symptoms. Some limitations include a small number of studies included in the meta-analysis. Additionally, few studies reported enough detail to determine racial and ethnic demographic and specific age outcomes. As a result, it was not possible to isolate the specific effects on the intended age group and conduct moderator effects for racial and ethnic demographic data.

Access this article

Subscribe and save

Starting from 10 chapters or articles per month

Access and download chapters and articles from more than 300k books and 2,500 journals

Cancel anytime

View plans

Buy Now

Price excludes VAT (USA)
Tax calculation will be finalised during checkout.

Instant access to the full article PDF.

Similar content being viewed by others

Article Open access

Discover the latest articles, books and news in related subjects, suggested using machine learning.

References

American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed.). American Psychiatric Association.

Book Google Scholar

Center for Substance Abuse Treatment. (2014). Trauma-informed care: A sociocultural perspective. Substance Abuse and Mental Health Services Administration (US). https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK207195/

Google Scholar

Centers for Disease Control and Prevention. (2013). Mental health surveillance among children - United States, 2005-2011. MMWR, 62, 1-35

Google Scholar

Chriqui, J., Stuart-Cassel, T., Piekar-Porter, E., Temkin, D., Lao, K., Steed, H., et al. (2019). Using state policy to create healthy schools: Coverage of the whole school, whole community, whole child framework in state statutes and regulations, school year 2017-2018. Child Trends.

Cohen, J. A., Mannarino, A. P., Murray, L. K., & Igelman, R. (2006). Psychosocial interventions for maltreated and violence‐exposed children. Journal of Social Issues, 62(4), 737-766.

Article Google Scholar

Article Google Scholar

Hedges, L. V. (1981). Distribution theory for Glass's estimator of effect size and related estimators. Journal of Educational Statistics, 6(2), 107-128.

Article Google Scholar

Jaycox, L. H., Morse, L. K., Tanielian, T., & Stein, B. D. (2006). How schools can help students recover from traumatic experiences: A tool kit for supporting long-term recovery. http://www.rand.org/pubs/technicalreports/2006/RANDTR413.pdf

Lawrence, S., De Silva, M., & Henley, R. (2010). Sports and games for post‐traumatic stress disorder (PTSD). Cochrane Database of Systematic Reviews. https://doi.org/10.1002/14651858.CD007171.pub2

Article Google Scholar

Moher, D., Liberati, A., Tetzlaff, J., Altman, D. G., Altman, D., Antes, G., et al. (2009). Preferred reporting items for systematic reviews and meta-analyses: The PRISMA statement. Journal of Chinese Integrative Medicine, 7(9), 889-896.

National Academies of Sciences, Engineering, and Medicine; Division of Behavioral and Social Sciences and Education; Board on Children, Youth, and Families; Committee on Fostering Healthy Mental, Emotional, and Behavioral Development Among Children and Youth. (2019). Fostering healthy mental, emotional, and behavioral development in children and youth: A national agenda. National Academic Press. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK551836/

Book Google Scholar

Article Google Scholar

Reynders, R. M., Ladu, L., & Di Girolamo, N. (2017). Contacting of authors by systematic reviewers: protocol for a cross-sectional study and a survey. Systematic Reviews, 6(1), 1-12

Google Scholar

Sibinga, E. M., Webb, L., Ghazarian, S. R., & Ellen, J. M. (2016). School-based mindfulness instruction: an RCT. Pediatrics, 137(1).

Stratford, B., Cook, E., Hanneke, R., Katz, E., Seok, D., Steed, H., et al. (2020). A scoping review of school-based efforts to support students who have experienced trauma. School Mental Health, 12, 442-477. https://doi.org/10.1007/s12310-020-09368-9

Article Google Scholar

Download references

Author information

Authors and Affiliations

College of Social Work, Florida State University, 296 Champions Way, Tallahassee, FL, 32304-2570, USA

Jessica R. Bagneris, La Tonya Noël, Rachel Harris & Edward Bennett IV

Contributions

Dr. La Tonya Noël developed the study conception. Rachel Harris conducted the initial search of the literature. The systematic screening of the literature was conducted by Jessica Bagneris, La Tonya Noël, Rachel Harris, and Edward Bennett IV. Jessica Bagneris and Rachel Harris completed data collection. Jessica Bagneris conducted the data analysis. Dr. La Tonya Noël and Jessica Bagneris wrote the first draft of the manuscript. All authors reviewed and edited previous versions of the manuscript. All authors read and approved the final manuscript.

Corresponding author

Correspondence to Jessica R. Bagneris.

Additional information

Publisher's Note

Springer Nature remains neutral with regard to jurisdictional claims in published maps and institutional affiliations.

About this article

Cite this article

Bagneris, J.R., Noël, L.T., Harris, R. et al. School-Based Interventions for Posttraumatic Stress Among Children (Ages 5-11): Systematic Review and Meta-Analysis. School Mental Health 13, 832-844 (2021). https://doi.org/10.1007/s12310-021-09451-9
Download citation

Accepted:

Published:

Version of record:

Issue date:

DOI: https://doi.org/10.1007/s12310-021-09451-9

Share this article

Anyone you share the following link with will be able to read this content:

Get shareable link

Provided by the Springer Nature SharedIt content-sharing initiative

Keywords

Access this article

Subscribe and save

Starting from 10 chapters or articles per month

Access and download chapters and articles from more than 300k books and 2,500 journals

Cancel anytime

Buy Now

Price excludes VAT (USA)
Tax calculation will be finalised during checkout.

Instant access to the full article PDF.

# data[].attributes.attachment_link.title
School-Based Interventions for Posttraumatic Stress Among Children (Ages 5-11): Systematic Review and Meta-Analysis - School Mental Health

# data[].attributes.attachment_link.description
Exposure to trauma at a younger age has been associated with an increased likelihood of developing PTSD. School-based interventions have been utilized to address traumatic stress and PTSD symptoms in children. However, to date, no meta-analyses have been performed to evaluate the strength of intervention impacts on PTS symptoms in school-aged children, ages 5-11.

# data[].attributes.headline
Καλλιόπη Αρτεμίου  (U234N2805)

# data[].attributes.subject
Καλλιόπη Αρτεμίου  (U234N2805)

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
The Recovery Village Drug and Alcohol Rehab

# data[].attributes.attachment_link.title
PTSD Part 6: Understanding Post-Traumatic Growth

# data[].attributes.headline
Ευαγγελία Καραγεώργου — EDUG-623 (Ακροατήριο 07) — U261N0177

# data[].attributes.subject
Ευαγγελία Καραγεώργου — EDUG-623 (Ακροατήριο 07) — U261N0177

# data[].attributes.body
Η μελέτη εξετάζει τη μετατραυματική διαταραχή στρες (PTSD) σε παιδιά και εφήβους ως σοβαρή ψυχική διαταραχή που προκύπτει μετά από έκθεση σε τραυματικά γεγονότα, όπως απειλή ζωής ή βία.   Τα βασικά συμπτώματα περιλαμβάνουν επαναβίωση του τραύματος (π.χ. εφιάλτες), αποφυγή και έντονη υπερδιέγερση.

Τονίζεται ότι οι ψυχολογικές θεραπείες, ιδιαίτερα οι γνωσιακές-συμπεριφορικές προσεγγίσεις, αποτελούν την κύρια μορφή παρέμβασης, βοηθώντας τα παιδιά να επεξεργαστούν το τραύμα, να μειώσουν τα συμπτώματα και να αναπτύξουν στρατηγικές διαχείρισης.

# data[].attributes.body
Απαλλαγείτε από το άγχος και το τραύμα με τη μέθοδο VAGUS NERVE RESET

Η συγγραφέας, όταν ήταν περίπου δέκα ετών, είχε ένα σοβαρό ατύχημα που απείλησε τη ζωή της. Μεγαλώνοντας, οι επιπλοκές του ψυχικού τραύματος την έστρεψαν στη μελέτη του κλινικού άγχους και του μετατραυματικού στρες και την οδήγησαν στη δημιουργία της μεθόδου που παρουσιάζεται σε αυτό το βιβλίο. Πρόκειται για μια μέθοδο που έχει στο επίκεντρο το πνευμονογαστρικό νεύρο, το vagus nerve, το πιο περίπλοκο δίκτυο νεύρων του σώματος, το οποίο συμμετέχει στη διαδικασία της πέψης και παίζει καθοριστικό ρόλο στον καρδιακό ρυθμό, στην αναπνοή, στη χαλάρωση, αλλά, κυρίως, στην αλληλεπίδρασή μας με το περιβάλλον.

Η Anna Ferguson, μέσω μιας ολιστικής προσέγγισης, παρουσιάζει τη θεραπευτική διαδικασία που επαναφέρει την υγιή λειτουργία του πνευμονογαστρικού νεύρου και περιλαμβάνει ένα σύνολο ασκήσεων και πρακτικών με τις οποίες αντιμετωπίζονται χρόνια προβλήματα άγχους, αϋπνίας και τραύματος.

Με στόχο τη συνειδητή σύνδεση με τον εαυτό μας, το βιβλίο βοηθάει να αξιοποιήσουμε την έμφυτη ικανότητα του σώματός μας να θεραπεύεται και να επιστρέφει σε κατάσταση ηρεμίας και ευεξίας έπειτα από κάποια τραυματική εμπειρία. Το αίσθημα άγχους και αποσύνδεσης είναι σημάδι απορρυθμισμένου νευρικού συστήματος, που εκλαμβάνει ακόμα και κάτι ασήμαντο ως απειλή, η οποία πυροδοτεί μια αλλαγή στο πνευμονογαστρικό νεύρο και ακολούθως σε διάφορα συστήματα του οργανισμού. Η Anna Ferguson, με το Πρόγραμμα Ολικής Επαναφοράς που παρουσιάζει, μας μαθαίνει πώς να εκπαιδεύσουμε το νευρικό μας σύστημα, ώστε να σταματήσει να αντιδρά υπερβολικά και να ανταποκρίνεται πιο ήρεμα στους καθημερινούς στρεσογόνους παράγοντες. Συντονίζοντας το πνευμονογαστρικό νεύρο, έχουμε καλύτερη ψυχική και σωματική υγεία, μεγαλύτερη ανθεκτικότητα, βελτιωμένο ύπνο, ανακούφιση από το άγχος και θεραπεία από τραύματα του παρελθόντος.

Αξιολογήσεις

Συνδεθείτε ή κάντε εγγραφή για να γράψετε την αξιολόγησή σας

# data[].attributes.body
Το άρθρο εξετάζει τη σχέση μεταξύ ρύθμισης συναισθημάτων και συμπτωμάτων μετατραυματικού στρες, δείχνοντας ότι οι δυσκολίες στη διαχείριση συναισθημάτων αποτελούν βασικό παράγοντα εμφάνισης και διατήρησης της διαταραχής.

Συγκεκριμένα, στρατηγικές όπως η αποφυγή, η καταστολή σκέψεων και η υπερβολική ανακύκλωση αρνητικών σκέψεων (rumination) συνδέονται έντονα με αυξημένα επίπεδα συμπτωμάτων PTSD.

Αντίθετα, η ανάπτυξη πιο προσαρμοστικών στρατηγικών ρύθμισης συναισθημάτων μπορεί να συμβάλει στη μείωση των συμπτωμάτων και στη βελτίωση της συμπεριφοράς, γεγονός που αναδεικνύει τη σημασία των σχετικών θεραπευτικών παρεμβάσεων.

# data[].attributes.attachment_link.title
Emotion regulation and posttraumatic stress symptoms: a meta-analysis - PubMed

# data[].attributes.attachment_link.description
Emotion regulation (ER) has been identified as a critical factor in the development and maintenance of posttraumatic stress symptoms (PTS; Bardeen, Kumpula, & Orcutt, 2013 [Journal of Anxiety Disorders, 27, 188-196]; Marx & Sloan, 2005 [Behaviour Research and Therapy, 43, 569-583]; Nightinga …

# data[].attributes.headline
U254N2728 Σταματη Ελενη ακροατηριο 02

# data[].attributes.subject
U254N2728 Σταματη Ελενη ακροατηριο 02

# data[].attributes.body
Αν και συχνά χρησιμοποιείται για το γενικευμένο άγχος, είναι ιδανικό για το τραύμα, καθώς οπτικοποιεί το βάρος που κουβαλάει ένα παιδί μετά από ένα δυσάρεστο γεγονός.

Γιατί ταιριάζει στο Μετατραυματικό Στρες;

Η «Τσάντα» ως Τραύμα: Η πρωταγωνίστρια κουβαλάει μια τσάντα που την ακολουθεί παντού (flashbacks/αναμνήσεις), η οποία μεγαλώνει και την εμποδίζει να χαρεί την καθημερινότητά της.

Αποφυγή και Μυστικότητα: Το παιδί αρχικά προσπαθεί να κρύψει ή να αγνοήσει την τσάντα, ακριβώς όπως συμβαίνει με τα τραυματικά βιώματα που το άτομο φοβάται να μοιραστεί.

Η Λύση μέσω της Έκφρασης: Η λύση έρχεται όταν μια φιλική φιγούρα (μια γειτόνισσα) τη βοηθάει να ανοίξει την τσάντα και να «ονομάσει» κάθε ανησυχία, αποδυναμώνοντας τον φόβο.

# data[].attributes.attachment_link.title
The Huge Bag of Worries by Virginia Ironside

# data[].attributes.headline
Συμπερίληψη της διαταραχής μετατραυματικού στρες- Rafaela Georgia Daskalaki u254n2170

# data[].attributes.subject
Συμπερίληψη της διαταραχής μετατραυματικού στρες- Rafaela Georgia Daskalaki u254n2170

# data[].attributes.body
Η διαταραχή μετατραυματικού στρες επηρεάζει τη σχολική λειτουργικότητα και τη συμπερίληψη. Ομαδικές γνωσιακές συμπεριφορικές παρεμβάσεις στο σχολείο μειώνουν τα συμπτώματα και βελτιώνουν την ψυχοκοινωνική λειτουργικότητα, ενισχύοντας την προσαρμογή των παιδιών. Παράλληλα, μπορούν να προάγουν στοιχεία μετατραυματικής ανάπτυξης μέσα από υποστηρικτικά πλαίσια. Giannopoulou, I., Dikaiakou, A., & Yule, W. (2006). Cognitive-behavioural group intervention for PTSD symptoms in children following the Athens 1999 earthquake: A pilot study. Clinical Child Psychology and Psychiatry, 11(4), 543–553. https://doi.org/10.1177/1359104506067876

# data[].attributes.headline
Χαρίκλεια Ροδοπούλου U244N1721 ακρ. 2

# data[].attributes.subject
Χαρίκλεια Ροδοπούλου U244N1721 ακρ. 2

# data[].attributes.body
Το διεθνές bestseller «Όταν το σώμα λέει όχι», ο Gabor Maté εξηγεί πώς το κρυφό στρες και τα καταπιεσμένα συναισθήματα επηρεάζουν σοβαρά την υγεία και μπορούν να συμβάλουν στην εμφάνιση ασθενειών. Παράλληλα, δείχνει τρόπους κατανόησης και αντιμετώπισης αυτών των μηχανισμών, τονίζοντας ότι η ψυχική κατάσταση συνδέεται άμεσα με τη σωματική υγεία.

# data[].attributes.headline
Αγγελική Κανατσάρη U244N2655 (Ακροατήριο 1)

# data[].attributes.subject
Αγγελική Κανατσάρη U244N2655 (Ακροατήριο 1)

# data[].attributes.body
Trauma Interventions in Schools: Assessing the Evidence Base

# data[].attributes.headline
Μυλωνά Παρασκευή Α.Φ.Τ U254N2263 ακροατήριο 3 Μετραυματικό στρες

# data[].attributes.subject
Μυλωνά Παρασκευή Α.Φ.Τ U254N2263 ακροατήριο 3 Μετραυματικό στρες

# data[].attributes.attachment_link.title
#440 - Σύνθετη Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες (C-PTSD) - Θέκλα Πετρίδου

# data[].attributes.attachment_caption
A case of Pediatric Post Traumatic Stress Disorder.

# data[].attributes.headline
Χριστίνα Μωραϊτη U254N0032 (ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 01)

# data[].attributes.subject
Χριστίνα Μωραϊτη U254N0032 (ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 01)

# data[].attributes.body
Η μελέτη παρουσιάζει την περίπτωση ενός 6 χρονου παιδιού που ανέπτυξε μετατραυματικό στρες μετά από επώδυνες ιατρικές επεμβάσεις, εμφανίζοντας φόβο, άγχος και αποφυγή.
Η αντιμετώπιση βασίστηκε σε ψυχοθεραπευτικές παρεμβάσεις, κυρίως γνωστικο-συμπεριφοριστικές, με στόχο τη μείωση των συμπτωμάτων και τη βελτίωση της συναισθηματικής λειτουργικότητας.

# data[].attributes.attachment_link.title
A case of pediatric post traumatic stress disorder

# data[].attributes.headline
ΛΑΜΠΡΑΚΗ ΦΩΤΕΙΝΗ_U251N0867

# data[].attributes.subject
ΛΑΜΠΡΑΚΗ ΦΩΤΕΙΝΗ_U251N0867

# data[].attributes.body
Το άρθρο εξετάζει πώς εξελίσσεται η μετατραυματική ανάπτυξη μετά από τραυματικές εμπειρίες. Δείχνει ότι η ψυχολογική δυσφορία και η ανάπτυξη μπορούν να συνυπάρχουν, ενώ οι ενεργητικές στρατηγικές αντιμετώπισης βοηθούν περισσότερο στην πορεία της ανάκαμψης.

# data[].attributes.attachment_link.title
Posttraumatic Growth  Coping  and Distress  A Systematic Review of Longitudinal Studies

# data[].attributes.headline
Δεμίρη Παναγιώτα (U244N2456) Ακροατήριο 02

# data[].attributes.subject
Δεμίρη Παναγιώτα (U244N2456) Ακροατήριο 02

# data[].attributes.headline
Μπαλάφας Λουκάς ΑΦΤ: U254N1882 Ακροατήριο 03 

# data[].attributes.subject
Μπαλάφας Λουκάς ΑΦΤ: U254N1882 Ακροατήριο 03 

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Διαταραχή μετατραυματικού στρες

Τι είναι η διαταραχή μετατραυματικού στρες;

Μετά από ένα τραυματικό ή στρεσογόνο συμβάν ή έπειτα από μια παρατεταμένη τραυματική εμπειρία οι άνθρωποι μπορεί να δυσκολεύονται να προσαρμοστούν στη πραγματικότητα και να βιώνουν δυσκολίες στην καθημερινότητα. Όταν αυτό συνεχίζεται για παραπάνω από ένα μήνα, τότε το άτομο μπορεί να βιώνει διαταραχή μετατραυματικού στρες (ΔΜΤΣ). Η ΔΜΤΣ είναι ένα είδος αγχώδους διαταραχής που αρχικά είχε συσχετιστεί με βετεράνους πολέμου. Η έρευνα έχει δείξει ότι οποιοδήποτε γεγονός ή σειρά γεγονότων που έχει έντονη αρνητική επίδραση στον οργανισμό ή δημιούργησε έντονο φόβο μπορεί να προκαλέσει ΔΜΤΣ και σύνθετο ΔΜΤΣ.

Πώς αναπτύσσεται η διαταραχή μετατραυματικού στρες;

Η ΔΜΤΣ μπορεί να αναπτυχθεί έπειτα από ένα τραυματικό ή στρεσογόνο συμβάν ή έπειτα από μια παρατεταμένη επαναλαμβανόμενη τραυματική εμπειρία όπως η κακοποίηση (μερικές φορές αναφέρεται ως σύνθετη ΔΜΤΣ ή Complex-PTSD). Όταν συμβεί ένα στρεσογόνο γεγονός, ο οργανισμός πυροδοτεί μια σειρά χημικών αλλαγών ως μηχανισμό επιβίωσης. Σε κάποιους μπορεί αυτό να οδηγήσει σε υπερβολική έκκριση αδρεναλίνης και άλλων ορμονών με αποτέλεσμα αλλαγές σε κάποια δίκτυα του εγκεφάλου. Υπάρχουν κάποιοι παράγοντες που μπορεί να σας κάνουν πιο ευάλωτο στην ανάπτυξη ΔΜΤΣ όπως το ιστορικό κατάθλιψης ή άλλης ψυχικής νόσου και στοιχεία της προσωπικότητάς σας.

Τι συμπτώματα έχει η διαταραχή μετατραυματικού στρες;

Τα συμπτώματα που αντιμετωπίζουν συχνότερα τα άτομα με ΔΜΤΣ περιλαμβάνουν:

Αναβίωση του τραύματος μέσα από πολύ ζωντανές και ενοχλητικές αναμνήσεις ή όνειρα

Αποφυγή καταστάσεων που σας θυμίζουν το τραυματικό συμβάν

Μπορεί να νιώθετε μουδιασμένοι ή αποκομμένοι συναισθηματικά

Βρίσκεστε σε κατάσταση "εγρήγορσης" συνέχεια και τρομάζετε εύκολα.

Δυσκολίες ύπνου με αϋπνίες, διακεκομμένο ύπνο, εφιάλτες

Ευερεθιστότητα ή πεσμένη διάθεση

Δυσκολία συγκέντρωσης και χαμηλή αυτοεκτίμηση

Ποια είναι η θεραπεία στη διαταραχή μετατραυματικού στρες;

Είναι σημαντικό να ζητήσετε βοήθεια από έναν ψυχίατρο ή επαγγελματία υγείας.

Η φαρμακευτική αγωγή μπορεί να είναι χρήσιμη μετά από ένα τραύμα σε συνδυασμό με ψυχοθεραπεία.
Ηρεμιστικά
Υπάρχουν φάρμακα που μπορούν να βοηθήσουν στη μείωση του άγχους που μπορεί να ακολουθήσει ένα τραύμα. Μπορούν επίσης, να σας βοηθήσουν να κοιμηθείτε. Βραχυπρόθεσμα, τα ηρεμιστικά μπορούν να σας βοηθήσουν να νιώσετε λιγότερο ανήσυχοι και να κοιμηθείτε. Ωστόσο, εάν χρησιμοποιούνται για περισσότερο από μερικές εβδομάδες, το σώμα σας συνηθίζει στην επίδρασή τους και σταματούν να λειτουργούν και ενδεχομένως γίνονται εθιστικά.
Αντικαταθλιπτικά
Είναι πιθανό να αναπτύξετε κατάθλιψη μετά από ένα τραύμα. Η κατάθλιψη είναι διαφορετική από τη φυσιολογική θλίψη. Η κατάθλιψη μπορεί να αντιμετωπιστεί είτε με αντικαταθλιπτικά φάρμακα είτε σε περιπτώσεις με πολύ έντονα συμπτώματα με τη χρήση άλλων φαρμάκων όπως αντιψυχωτικά.

Ψυχοθεραπείες για τη ΔΜΤΣ

Γνωσιακή Συμπεριφορική Θεραπεία (ΓΣΘ)

Η ΓΣΜ βοηθά στη συνειδητοποίηση των αρνητικών μοτίβων σκέψης και την επεξεργασία των δυσάρεστων αναμνήσεων με σταδιακή έκθεση σε αυτά.

EMDR (απευαισθητοποίηση και επανεπεξεργασία μέσω οφθαλμικών κινήσεων)

Η EMDR στηρίζεται στις κινήσεις των ματιών (ή κάποια άλλη μορφή αμφίπλευρων διεστιακών ερεθισμάτων) για να επεξεργαστείτε με διαφορετικό τρόπο τα συναισθήματα και τις αναμνήσεις σας που σχετίζονται με το τραύμα.

Οξεία διαταραχή του στρες

Η οξεία διαταραχή του στρες εμφανίζεται σε αντίδραση σε ένα τραυματικό συμβάν, όπως ακριβώς η ΔΜΤΣ, και τα συμπτώματα είναι παρόμοια. Ωστόσο, τα συμπτώματα εμφανίζονται μεταξύ τριών ημερών και ενός μηνός μετά το συμβάν. Άτομα με οξεία διαταραχή του στρες μπορεί να ξαναζήσουν το τραύμα, να έχουν αναδρομή στο παρελθόν ή εφιάλτες και να αισθανθούν μούδιασμα ή να αποκοπούν από τον εαυτό τους. Αυτά τα συμπτώματα προκαλούν μεγάλη δυσφορία και προβλήματα στην καθημερινή τους ζωή. Περίπου τα μισά άτομα με οξεία διαταραχή στρες συνεχίζουν να έχουν μετατραυματικό στρες.

Υπολογίζεται ότι 13% έως 21% των επιζώντων από τροχαία ατυχήματα αναπτύσσουν οξεία διαταραχή του στρες και μεταξύ 20% και 50% των επιζώντων από επιθέσεις και βιασμούς.

Η ψυχοθεραπεία, συμπεριλαμβανομένης της γνωστικής συμπεριφορικής μπορεί να βοηθήσει στον έλεγχο των συμπτωμάτων και να αποτρέψει την επιδείνωση και την εξέλιξη σε μετατραυματικό στρες. Τα φάρμακα, όπως τα αντικαταθλιπτικά SSRI μπορούν να βοηθήσουν στην ανακούφιση των συμπτωμάτων.

Διαταραχή προσαρμογής

Η διαταραχή προσαρμογής εμφανίζεται ως απάντηση σε ένα αγχωτικό συμβάν ζωής (ή γεγονότα). Τα συναισθηματικά ή συμπεριφορικά συμπτώματα που αντιμετωπίζει το άτομο είναι γενικά πιο σοβαρά ή πιο έντονα από ό, τι θα ήταν αναμενόμενο για τον τύπο του συμβάντος.

Ο θάνατος ενός αγαπημένου προσώπου, μια ασθένεια, η εμπειρία ενός διαζυγίου ή προβλημάτων στη συντροφική σχέση, η αντιμετώπιση οικονομικών προβλημάτων ή ακόμη και η μετακόμιση μπορούν να δημιουργήσουν δυσκολίες προσαρμογής ειδικά όταν συμβαίνουν ταυτόχρονα.

Το άγχος μπορεί να επηρεάσει ένα άτομο, μια ολόκληρη οικογένεια ή μια μεγαλύτερη ομάδα ή κοινότητα (για παράδειγμα, σε περίπτωση φυσικής καταστροφής).

Τα συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν θλίψη, ευερεθιστότητα ή και απελπισία.

Μπορεί επίσης να υπάρχουν και σωματικές εκδηλώσεις όπως τρόμος, αίσθημα παλμών και πονοκέφαλοι, ναυτία. Τα συμπτώματα προκαλούν σημαντική δυσφορία ή προβλήματα λειτουργίας σε σημαντικούς τομείς της ζωής κάποιου, για παράδειγμα, στην εργασία, στο σχολείο ή σε κοινωνικές αλληλεπιδράσεις. Τα συμπτώματα της διαταραχής προσαρμογής ξεκινούν εντός τριών μηνών από ένα αγχωτικό συμβάν και διαρκούν όχι περισσότερο από έξι μήνες μετά το τέλος του στρες ή των συνεπειών του.

Εκτιμάται ότι το 5% έως 20% των ατόμων σε θεραπεία ψυχικής υγείας εξωτερικών ασθενών έχουν μια κύρια διάγνωση διαταραχής προσαρμογής. Μια πρόσφατη μελέτη διαπίστωσε ότι περισσότερο από το 15% των ενηλίκων με καρκίνο είχαν διαταραχή προσαρμογής. Αντιμετωπίζεται συνήθως με ψυχοθεραπεία, ενώ χρησιμοποιείται και φαρμακευτική αγωγή, ώστε να ανακουφιστεί το άτομο από συγκεκριμένα συμπτώματα.

# data[].attributes.attachment_link.title
Διαταραχή μετατραυματικού στρες (PTSD)

# data[].attributes.attachment_link.description
Διαταραχή μετατραυματικού στρες Τι είναι η διαταραχή μετατραυματικού στρες; Μετά από ένα τραυματικό ή στρεσογόνο συμβάν ή έπειτα από μια παρατεταμένη τραυματική εμπειρία οι άνθρωποι μπορεί να δυσκολεύονται να προσαρμοστούν στη πραγματικότητα και να βιώνουν δυσκολίες στην καθημερινότητα. Όταν αυτό συ...

# data[].attributes.attachment_caption
Μετατραυματικό στρες 

# data[].attributes.headline
Τζούμα Ελένη -Χριστίνα ΑΦΤ U254N1885-03

# data[].attributes.subject
Τζούμα Ελένη -Χριστίνα ΑΦΤ U254N1885-03

# data[].attributes.body
https://cdn.onmmd.gr/img/1200/675/85/2024/05/20/26ab3c7d-metatraumatiko-stress.jpg?t=qO2zu2CFkWoSveqT_FTCKw

# data[].attributes.headline
Γιοφτσίδου Ραφαηλία-Ελευθερία (U261N0295) Ακροατήριο 08

# data[].attributes.subject
Γιοφτσίδου Ραφαηλία-Ελευθερία (U261N0295) Ακροατήριο 08

# data[].attributes.headline
ΛΑΜΠΟΥ ΧΡΥΣΑΝΘΗ U261N0018 ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 03 

# data[].attributes.subject
ΛΑΜΠΟΥ ΧΡΥΣΑΝΘΗ U261N0018 ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 03 

# data[].attributes.body
Προτείνω το υλικό από το Mayo Clinic, το οποίο αναλύει πώς ένα τραυματικό γεγονός μπορεί να επηρεάσει τη γνωστική και συναισθηματική λειτουργία ενός παιδιού μέσα στο σχολικό πλαίσιο.

Μελέτη Περίπτωσης (Case Study): Ένας μαθητής που βίωσε ένα σοβαρό τραυματικό γεγονός (π.χ. ένα ατύχημα ή μια απώλεια) εμφανίζει ξαφνική πτώση στη σχολική του επίδοση και αλλαγή στην προσωπικότητά του. Ενώ ήταν κοινωνικός, πλέον δείχνει "απών" και τρομάζει υπερβολικά με τυχαίους θορύβους στην τάξη.

Κλινική Εικόνα & Συμπτώματα:

Επαναβίωση (Flashbacks): Το παιδί βιώνει ξανά το τραύμα μέσω έντονων αναμνήσεων, γεγονός που προκαλεί διάσπαση προσοχής και "πάγωμα" κατά τη διάρκεια του μαθήματος.

Υπερεγρήγορση (Hypervigilance): Ο μαθητής βρίσκεται σε διαρκή κατάσταση επιφυλακής, εμφανίζοντας ευερεθιστότητα ή ξεσπάσματα θυμού, καθώς ο εγκέφαλός του αντιλαμβάνεται το περιβάλλον ως απειλητικό.

Συναισθηματική Μούδιασμα: Απώλεια ενδιαφέροντος για δραστηριότητες που παλαιότερα του άρεσαν και κοινωνική απόσυρση από τους συμμαθητές του.

Στρατηγικές στην Ειδική Αγωγή: Η προσέγγιση πρέπει να είναι "ενημερωμένη για το τραύμα" (Trauma-Informed Care):

1. Σταθερότητα: Διατήρηση ενός πολύ προβλέψιμου προγράμματος για να ενισχυθεί το αίσθημα ασφάλειας του μαθητή.

2. Αποφυγή Πίεσης: Δεν εξαναγκάζουμε το παιδί να μιλήσει για το γεγονός, αλλά παρέχουμε έναν "ασφαλή χώρο" (quiet corner) όταν νιώθει συναισθηματική φόρτιση.

3. Συνεργασία: Διαρκής επικοινωνία με την ψυχολογική υπηρεσία για την εφαρμογή Γνωσιακής Συμπεριφορικής Θεραπείας (CBT).

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Overview

Post-traumatic stress disorder (PTSD) is a mental health condition that's triggered by a terrifying event - either experiencing it or witnessing it. Symptoms may include flashbacks, nightmares and severe anxiety, as well as uncontrollable thoughts about the event.

Most people who go through traumatic events may have temporary difficulty adjusting and coping, but with time and good self-care, they usually get better. If the symptoms get worse, last for months or even years, and interfere with your day-to-day functioning, you may have PTSD.

Getting effective treatment after PTSD symptoms develop can be critical to reduce symptoms and improve function.

Products & Services

Show more products from Mayo Clinic

Symptoms

Post-traumatic stress disorder symptoms may start within one month of a traumatic event, but sometimes symptoms may not appear until years after the event. These symptoms cause significant problems in social or work situations and in relationships. They can also interfere with your ability to go about your normal daily tasks.

PTSD symptoms are generally grouped into four types: intrusive memories, avoidance, negative changes in thinking and mood, and changes in physical and emotional reactions. Symptoms can vary over time or vary from person to person.
Intrusive memories
Symptoms of intrusive memories may include:

Recurrent, unwanted distressing memories of the traumatic event

Reliving the traumatic event as if it were happening again (flashbacks)

Upsetting dreams or nightmares about the traumatic event

Severe emotional distress or physical reactions to something that reminds you of the traumatic event

Avoidance
Symptoms of avoidance may include:

Trying to avoid thinking or talking about the traumatic event

Avoiding places, activities or people that remind you of the traumatic event

Negative changes in thinking and mood
Symptoms of negative changes in thinking and mood may include:

Negative thoughts about yourself, other people or the world

Hopelessness about the future

Memory problems, including not remembering important aspects of the traumatic event

Difficulty maintaining close relationships

Feeling detached from family and friends

Lack of interest in activities you once enjoyed

Difficulty experiencing positive emotions

Feeling emotionally numb

Changes in physical and emotional reactions
Symptoms of changes in physical and emotional reactions (also called arousal symptoms) may include:

Being easily startled or frightened

Always being on guard for danger

Self-destructive behavior, such as drinking too much or driving too fast

Trouble sleeping

Trouble concentrating

Irritability, angry outbursts or aggressive behavior

Overwhelming guilt or shame

For children 6 years old and younger, signs and symptoms may also include:

Re-enacting the traumatic event or aspects of the traumatic event through play

Frightening dreams that may or may not include aspects of the traumatic event

Intensity of symptoms
PTSD symptoms can vary in intensity over time. You may have more PTSD symptoms when you're stressed in general, or when you come across reminders of what you went through. For example, you may hear a car backfire and relive combat experiences. Or you may see a report on the news about a sexual assault and feel overcome by memories of your own assault.
When to see a doctor
If you have disturbing thoughts and feelings about a traumatic event for more than a month, if they're severe, or if you feel you're having trouble getting your life back under control, talk to your doctor or a mental health professional. Getting treatment as soon as possible can help prevent PTSD symptoms from getting worse.
If you have suicidal thoughts
If you or someone you know has suicidal thoughts, get help right away through one or more of these resources:

Reach out to a close friend or loved one.

Contact a minister, a spiritual leader or someone in your faith community.

Contact a suicide hotline. In the U.S., call or text 988 to reach the 988 Suicide & Crisis Lifeline, available 24 hours a day, seven days a week. Or use the Lifeline Chat. Services are free and confidential.

Make an appointment with your doctor or a mental health professional.

When to get emergency help
If you think you may hurt yourself or attempt suicide, call 911 or your local emergency number immediately.

If you know someone who's in danger of attempting suicide or has made a suicide attempt, make sure someone stays with that person to keep him or her safe. Call 911 or your local emergency number immediately. Or, if you can do so safely, take the person to the nearest hospital emergency room.

From Mayo Clinic to your inbox

Sign up for free and stay up to date on research advancements, health tips, current health topics, and expertise on managing health. Click here for an email preview.

Email field is required

Include a valid email address

Learn more about Mayo Clinic's use of data.

To provide you with the most relevant and helpful information, and understand which information is beneficial, we may combine your email and website usage information with other information we have about you. If you are a Mayo Clinic patient, this could include protected health information. If we combine this information with your protected health information, we will treat all of that information as protected health information and will only use or disclose that information as set forth in our notice of privacy practices. You may opt-out of email communications at any time by clicking on the unsubscribe link in the e-mail.

Thank you for subscribing!

You'll soon start receiving the latest Mayo Clinic health information you requested in your inbox.

Sorry something went wrong with your subscription

Please, try again in a couple of minutes

Causes

You can develop post-traumatic stress disorder when you go through, see or learn about an event involving actual or threatened death, serious injury or sexual violation.

Doctors aren't sure why some people get PTSD. As with most mental health problems, PTSD is probably caused by a complex mix of:

Stressful experiences, including the amount and severity of trauma you've gone through in your life

Inherited mental health risks, such as a family history of anxiety and depression

Inherited features of your personality - often called your temperament

The way your brain regulates the chemicals and hormones your body releases in response to stress

Risk factors

People of all ages can have post-traumatic stress disorder. However, some factors may make you more likely to develop PTSD after a traumatic event, such as:

Experiencing intense or long-lasting trauma

Having experienced other trauma earlier in life, such as childhood abuse

Having a job that increases your risk of being exposed to traumatic events, such as military personnel and first responders

Having other mental health problems, such as anxiety or depression

Having problems with substance misuse, such as excess drinking or drug use

Lacking a good support system of family and friends

Having blood relatives with mental health problems, including anxiety or depression

Kinds of traumatic events
The most common events leading to the development of PTSD include:

Combat exposure

Childhood physical abuse

Sexual violence

Physical assault

Being threatened with a weapon

An accident

Many other traumatic events also can lead to PTSD, such as fire, natural disaster, mugging, robbery, plane crash, torture, kidnapping, life-threatening medical diagnosis, terrorist attack, and other extreme or life-threatening events.

Complications

Post-traumatic stress disorder can disrupt your whole life - your job, your relationships, your health and your enjoyment of everyday activities.

Having PTSD may also increase your risk of other mental health problems, such as:

Depression and anxiety

Issues with drugs or alcohol use

Eating disorders

Suicidal thoughts and actions

Prevention

After surviving a traumatic event, many people have PTSD-like symptoms at first, such as being unable to stop thinking about what's happened. Fear, anxiety, anger, depression, guilt - all are common reactions to trauma. However, the majority of people exposed to trauma do not develop long-term post-traumatic stress disorder.

Getting timely help and support may prevent normal stress reactions from getting worse and developing into PTSD. This may mean turning to family and friends who will listen and offer comfort. It may mean seeking out a mental health professional for a brief course of therapy. Some people may also find it helpful to turn to their faith community.

Support from others also may help prevent you from turning to unhealthy coping methods, such as misuse of alcohol or drugs.

# data[].attributes.attachment_link.title
Post-traumatic stress disorder (PTSD) - Symptoms and causes

# data[].attributes.attachment_link.description
Post-traumatic stress disorder (PTSD) is a mental health condition triggered by a terrifying event, causing flashbacks, nightmares and severe anxiety.

# data[].attributes.headline
Λυμπεροπούλου Μυρτώ-U254N0657- Ακροατήριο 03

# data[].attributes.subject
Λυμπεροπούλου Μυρτώ-U254N0657- Ακροατήριο 03

# data[].attributes.body
Σύντομη δημιουργίας έργου τέχνης, μέσω μαρτυρίας Διαταραχής Μετατραυματικού Στρες.

# data[].attributes.headline
Σπυριδάκη Κυριακή U261N0143 Ακροατήριο 06

# data[].attributes.subject
Σπυριδάκη Κυριακή U261N0143 Ακροατήριο 06

# data[].attributes.body
Οι 5 πιο αποτελεσματικές θεραπείες για τη Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες (PTSD) που βοηθούν τον εγκέφαλο να επεξεργαστεί το τραύμα:

Γνωσιακή Συμπεριφορική Θεραπεία (CBT/CPT): Εστιάζει στην αλλαγή των αρνητικών σκέψεων και των τύψεων που προκάλεσε το τραύμα, αντικαθιστώντας τες με μια πιο ρεαλιστική οπτική.

EMDR (Οφθαλμοκινητική Απευαισθητοποίηση): Χρησιμοποιεί ρυθμικά ερεθίσματα (όπως κινήσεις των ματιών) για να βοηθήσει τον εγκέφαλο να "αρχειοθετήσει" τις οδυνηρές αναμνήσεις, μειώνοντας τη συναισθηματική τους ένταση.

Παρατεταμένη Έκθεση (PE): Βοηθά το άτομο να σταματήσει να αποφεύγει καταστάσεις ή αναμνήσεις που του προκαλούν φόβο, αντιμετωπίζοντάς τα σταδιακά σε ασφαλές περιβάλλον.

Σωματική Εμπειρία (Somatic Experiencing): Επικεντρώνεται στο πώς το τραύμα "εγκλωβίζεται" στο σώμα, χρησιμοποιώντας την κίνηση και την αναπνοή για την εκτόνωση της έντασης του νευρικού συστήματος.

Το κοινό συμπέρασμα: Όλες οι παραπάνω προσεγγίσεις στοχεύουν στο να μετατρέψουν το τραύμα από μια "ζωντανή απειλή" σε μια ανάμνηση που ανήκει οριστικά στο παρελθόν.

# data[].attributes.attachment_link.description
Learn the top-recommended therapies for PTSD, plus how and why they work. I haven't come across a mental health condition that has more myth and misunderstanding around it than post-traumatic stress disorder (PTSD).

# data[].attributes.headline
Παπαστεργίου Χαράλαμπος Ακροατήριο 1 U244N1042

# data[].attributes.subject
Παπαστεργίου Χαράλαμπος Ακροατήριο 1 U244N1042

# data[].attributes.headline
Μπάρκα Δήμητρα (Ακροατήριο 2 ) U254N2508

# data[].attributes.subject
Μπάρκα Δήμητρα (Ακροατήριο 2 ) U254N2508

# data[].attributes.headline
Παναγιώτα Παναγιώτου, U254N2532, ακροατήριο 03

# data[].attributes.subject
Παναγιώτα Παναγιώτου, U254N2532, ακροατήριο 03

# data[].attributes.body
Το τραγικό συμβάν στο Μάτι της Αττικής έχει αφήσει πίσω του δυσάρεστα κατάλοιπα στην ψυχολογία των παιδιών και των εφήβων που το έζησαν, είτε οι ίδιοι, είτε συγγενικά τους πρόσωπα .

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Το site για την καλή Υγεία, την σωστή Διατροφή και την Ευεξία - ygeiamou.gr

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Μαρία Κοτοπούλη

# data[].attributes.attachment_link.title
Τραγωδία στο Μάτι: 1 στους 2 έφηβους με μετατραυματικό στρες

# data[].attributes.attachment_link.description
Νέα μελέτη δείχνει ότι σχεδόν 1 στους 2 έφηβους εμφάνισε μετατραυματικό στρες, ενώ τα προβλήματα ύπνου αυξήθηκαν δραματικά μετά την πυρκαγιά στο Μάτι.

# data[].attributes.headline
PTSD σε παιδιά  ΑΓΓΕΛΙΔΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 3 U254N2369

# data[].attributes.subject
PTSD σε παιδιά  ΑΓΓΕΛΙΔΟΥ ΔΗΜΗΤΡΑ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 3 U254N2369

# data[].attributes.headline
Αγγελάκου Ανδριανή, U254N2425, ακροατήριο 01.

# data[].attributes.subject
Αγγελάκου Ανδριανή, U254N2425, ακροατήριο 01.

# data[].attributes.body
Το συγκεκριμένο βιβλίο αναλύει το τραύμα και τις συνέπειές του κυρίως σε θύματα βίας ή παρατεταμένης κακοποίησης και παράλληλα περιγράφει τη διαδικασία ανάκαμψης σε τρία στάδια: ασφάλεια, επεξεργασία του τραύματος και κοινωνική επανένταξη. Τονίζει ότι η ανάκαμψη δεν είναι μόνο ατομική αλλά και κοινωνική.

# data[].attributes.headline
Θάνος Απόστολος U244N2795 ( ακροατήριο 8)

# data[].attributes.subject
Θάνος Απόστολος U244N2795 ( ακροατήριο 8)

# data[].attributes.body
Η Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες (PTSD) και η Μετατραυματική Ανάπτυξη (PTG) αποτελούν τις δύο όψεις του ίδιου νομίσματος στην προσπάθεια του ανθρώπινου ψυχισμού να διαχειριστεί ένα σοκαριστικό ή απειλητικό γεγονός. Η διαταραχή εμφανίζεται όταν το άτομο, μετά από μια τραυματική εμπειρία (όπως ένα ατύχημα, μια απώλεια ή βία), παγιδεύεται σε έναν συνεχή κύκλο αναβίωσης του τραύματος. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν επώδυνες αναμνήσεις (flashbacks), εφιάλτες, έντονη αποφυγή ερεθισμάτων που θυμίζουν το γεγονός και μια κατάσταση διαρκούς υπερδιέγερσης, όπου το άτομο αισθάνεται μόνιμα ότι κινδυνεύει, ακόμη και σε ασφαλές περιβάλλον. Το PTSD δεν είναι ένδειξη αδυναμίας, αλλά μια φυσιολογική αντίδραση του εγκεφάλου που έχει «κολλήσει» σε λειτουργία επιβίωσης.

Ωστόσο, η σύγχρονη ψυχολογία αναγνωρίζει ότι το τραύμα δεν οδηγεί απαραίτητα μόνο σε οδύνη, αλλά μπορεί να γίνει ο καταλύτης για τη Μετατραυματική Ανάπτυξη. Η έννοια αυτή δεν σημαίνει ότι το τραύμα ήταν «καλό», αλλά περιγράφει τη θετική ψυχολογική αλλαγή που βιώνει το άτομο ως αποτέλεσμα του αγώνα του να συμβιβαστεί με τη νέα πραγματικότητα. Η ανάπτυξη αυτή εκδηλώνεται συνήθως μέσα από πέντε τομείς: την εκτίμηση της ζωής με νέο τρόπο, τη δημιουργία βαθύτερων και πιο ουσιαστικών σχέσεων με τους άλλους, την ανακάλυψη μιας νέας προσωπικής δύναμης («αν άντεξα αυτό, μπορώ να αντέξω τα πάντα»), την αναζήτηση νέων προοπτικών στη ζωή και, συχνά, μια βαθύτερη πνευματική ή υπαρξιακή αναζήτηση.

Η μετάβαση από τον πόνο της διαταραχής στην προοπτική της ανάπτυξης επιτυγχάνεται συνήθως μέσω της επεξεργασίας του τραύματος σε ένα ασφαλές θεραπευτικό πλαίσιο. Η αναγνώριση των συναισθημάτων και η νοηματοδότηση της εμπειρίας επιτρέπουν στο άτομο να ενσωματώσει το τραύμα στην ιστορία του, αντί να ορίζεται αποκλειστικά από αυτό. Η Μετατραυματική Ανάπτυξη αποδεικνύει την τρομερή ανθεκτικότητα του ανθρώπου: το γεγονός ότι, παρόλο που το τραύμα μπορεί να αλλάξει το «σχήμα» της ζωής μας, η ίδια η ζωή μπορεί να ξαναχτιστεί πάνω σε πιο γερά και συνειδητοποιημένα θεμέλια.

# data[].attributes.attachment_link.title
μετατραυματικο

# data[].attributes.headline
Μετατραυματικό στρες

# data[].attributes.subject
Μετατραυματικό στρες

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Author contributionsOS: scientific contribution. All authors contributed to the article and approved the submitted version.

# data[].attributes.attachment_link.title
Frontiers | Case Report: Psychotherapy of a 10-year-old Afghani refugee with post-traumatic stress disorder and dissociative absences

# data[].attributes.attachment_link.description
Violence-related posttraumatic stress disorder (PTSD) in the context of war and terrorism particularly has become an increasingly pressing public health issu…

# data[].attributes.headline
Καραμούτσιου Ευαγγελία U261N0132 Ακροατήριο 06

# data[].attributes.subject
Καραμούτσιου Ευαγγελία U261N0132 Ακροατήριο 06

# data[].attributes.headline
ΚΑΡΑΜΠΕΛΑ ΣΤΕΛΛΑ U254N2128

# data[].attributes.subject
ΚΑΡΑΜΠΕΛΑ ΣΤΕΛΛΑ U254N2128

# data[].attributes.body
Το άρθρο εξετάζει τη σχέση μεταξύ μετατραυματικής διαταραχής στρες (PTSD) και μετατραυματικής ανάπτυξης (PTG). Η μετατραυματική ανάπτυξη αναφέρεται σε θετικές ψυχολογικές αλλαγές που μπορεί να εμφανιστούν μετά από ένα τραυματικό γεγονός, όπως αλλαγή στις αξίες ζωής, ενίσχυση των σχέσεων ή προσωπική ωρίμανση. Η συστηματική ανασκόπηση αναλύει μελέτες που εξετάζουν πώς η PTG συνδέεται με ψυχολογικούς παράγοντες (π.χ. αισιοδοξία, κοινωνική υποστήριξη) και με βιολογικές μεταβλητές. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι άτομα με PTSD μπορούν επίσης να βιώσουν μετατραυματική ανάπτυξη, αν και η σχέση μεταξύ των δύο φαινομένων δεν είναι πάντα ξεκάθαρη.

# data[].attributes.attachment_link.title
Posttraumatic Growth in Populations with Posttraumatic Stress Disorder-A Systematic Review on Growth-Related Psychological Constructs and Biological Variables - PubMed

# data[].attributes.attachment_link.description
Trauma survivors with PTSD develop more PTG than those without PTSD, it remains unclear whether PTSD and PTG are curvilinearly related. PTG can be enhanced through PTSD therapy, nevertheless one must not assume that PTG is a favorable treatment outcome since we do not know if the development of PTG …

# data[].attributes.attachment_caption
Ένα από τα πιο γνωστά βιβλία για το ψυχικό τραύμα. Εξετάζει πώς το τραύμα επηρεάζει εγκέφαλο, σώμα και ψυχολογία και παρουσιάζει σύγχρονες θεραπευτικές προσεγγίσεις για την ανάρρωση. Το βιβλίο βασίζεται σε πολυετή έρευνα για τις επιπτώσεις του τραυματικού στρες στον άνθρωπο και έχει μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες. 

# data[].attributes.headline
U261N0020 ΧΑΤΖΗΚΑΜΑΡΗ ΜΑΡΙΑ ΕΛΕΝΗ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 5

# data[].attributes.subject
U261N0020 ΧΑΤΖΗΚΑΜΑΡΗ ΜΑΡΙΑ ΕΛΕΝΗ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 5

# data[].attributes.attachment_caption
Σχέση μετατραυματικού στρες και μετατραυματικής ανάπτυξης. Μια πρόσφατη μετα-ανάλυση (2025) εξέτασε τη σχέση μεταξύ συμπτωμάτων μετατραυματικού στρες και μετατραυματικής ανάπτυξης σε νέους.Βασικά ευρήματα: Υπάρχει μέτρια θετική συσχέτιση μεταξύ συμπτωμάτων PTSD και μετατραυματικής ανάπτυξης. Η ανάπτυξη εμφανίζεται συχνότερα όταν τα συμπτώματα στρες βρίσκονται σε μέτριο επίπεδο (όχι πολύ χαμηλό ούτε ακραίο).	Η σχέση μεταξύ PTG και PTSD μειώνεται με την πάροδο του χρόνου μετά το τραύμα. Αυτό υποστηρίζει τη θεωρία ότι η ανάπτυξη μπορεί να προκύψει μέσα από τη γνωστική επεξεργασία του τραύματος.

# data[].attributes.headline
U261N0020 ΧΑΤΖΗΚΑΜΑΡΗ ΜΑΡΙΑ ΕΛΕΝΗ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 5

# data[].attributes.subject
U261N0020 ΧΑΤΖΗΚΑΜΑΡΗ ΜΑΡΙΑ ΕΛΕΝΗ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 5

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Author links open overlay panelMaria Jernslett a d , Ryan P. Kilmer b, Demetris Avraam c, Xenia Anastassiou-Hadjicharalambous d

# data[].attributes.attachment_link.title
Growing through adversity: A meta-analytic and conceptual elucidation of the relationship between posttraumatic stress and posttraumatic growth among youth

# data[].attributes.attachment_link.description
Trauma may engender both posttraumatic stress symptoms (PTSS) and posttraumatic growth (PTG) among youth, but what is the nature of the relationship b…

# data[].attributes.headline
ΕΥΔΟΚΙΑ - ΜΑΡΙΝΑ ΠΕΤΣΟΥ / U254N0556 / Ακροατήριο 01

# data[].attributes.subject
ΕΥΔΟΚΙΑ - ΜΑΡΙΝΑ ΠΕΤΣΟΥ / U254N0556 / Ακροατήριο 01

# data[].attributes.attachment_link.title
Powerful film exploring the effects of PTSD | Impact by Elle Smart | Short | Random Acts

# data[].attributes.headline
ΔΙΑΤΑΡΑΧΗ ΜΕΤΑΤΡΑΥΜΑΤΙΚΟΥ ΣΤΡΕΣ ( ΕΥΘΥΜΙΑ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΜΗΤΡΟΓΙΑΝΝΗ)

# data[].attributes.subject
ΔΙΑΤΑΡΑΧΗ ΜΕΤΑΤΡΑΥΜΑΤΙΚΟΥ ΣΤΡΕΣ ( ΕΥΘΥΜΙΑ ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΜΗΤΡΟΓΙΑΝΝΗ)

# data[].attributes.body
https://www.rcpsych.ac.uk/mental-health/translations/greek/post-traumatic-stress-disorder-%28ptsd%29?utm_source=chatgpt.com

# data[].attributes.attachment_link.title
Διαταραχή μετατραυματικού στρες (ΔΜΤΣ) | Post-traumatic stress disorder (PTSD) in Greek | Translations

# data[].attributes.attachment_link.description
Οι εν λόγω πληροφορίες απευθύνονται σε όσους πάσχουν από διαταραχή μετατραυματικού στρες (ΔΜΤΣ) ή γνωρίζουν κάποιον που πάσχει από αυτή.

# data[].attributes.headline
Invisible Heroes: Survivors of Trauma and How They Heal

# data[].attributes.subject
Invisible Heroes: Survivors of Trauma and How They Heal

# data[].attributes.body
Πρόκειται για βιβλίο ψυχολογίας / αυτοβοήθειας της ψυχοθεραπεύτριας Belleruth Naparstek, που εστιάζει στην επιβίωση και ανάρρωση από τραύμα και διαταραχή μετατραυματικού στρες (PTSD). Συνδυάζει νευροβιολογική έρευνα, κλινική εμπειρία και πρακτικά εργαλεία, με έμφαση στη θεραπευτική χρήση της καθοδηγούμενης φαντασίας (guided imagery).

# data[].attributes.headline
Κωνσταντίνα Τσάκωνα Ακροατήριο 1 (U254N2740)

# data[].attributes.subject
Κωνσταντίνα Τσάκωνα Ακροατήριο 1 (U254N2740)

# data[].attributes.body
Το Μετατραυματικό Στρες δείχνει πως οι εμπειρίες που ζούμε μπορούν να αφήσουν βαθιά σημάδια.

# data[].attributes.headline
Χρύσουλα Ντούτση-U254N1887-04

# data[].attributes.subject
Χρύσουλα Ντούτση-U254N1887-04

# data[].attributes.body
Ο Dr. Bessel van der Kolk είναι ο συγγραφέας του παγκόσμιου bestseller The Body Keeps the Score.

# data[].attributes.attachment_link.title
How trauma stays in the body and how to remove it with Bessel van der Kolk | Full Interview

# data[].attributes.headline
Χατζηευστρατίου Αναστασία-U251N0866-ακροατήριο 09

# data[].attributes.subject
Χατζηευστρατίου Αναστασία-U251N0866-ακροατήριο 09

# data[].attributes.body
Η Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες Post-Traumatic Stress Disorder (PTSD) αποτελεί μία σοβαρή ψυχική διαταραχή που μπορεί να αναπτυχθεί μετά από έκθεση σε τραυματικό γεγονός, όπως απειλή θανάτου, σοβαρός τραυματισμός ή σεξουαλική βία. Η έκθεση αυτή μπορεί να είναι άμεση, να αφορά την παρακολούθηση ενός τραυματικού γεγονότος που συνέβη σε άλλους ή ακόμη και την επαναλαμβανόμενη επαγγελματική έκθεση σε τραυματικές λεπτομέρειες. Στη σύγχρονη ψυχοπαθολογία, η διαταραχή εντάσσεται στην κατηγορία των διαταραχών που σχετίζονται με τραύμα και στρεσογόνους παράγοντες και χαρακτηρίζεται από ένα σύνολο συμπτωμάτων που επιμένουν για τουλάχιστον έναν μήνα και προκαλούν σημαντική έκπτωση στη λειτουργικότητα του ατόμου (American Psychiatric Association, 2022). Η κλινική εικόνα της PTSD οργανώνεται γύρω από τέσσερις βασικές ομάδες συμπτωμάτων. Πρώτον, εμφανίζονται εισβολικά συμπτώματα, όπως επαναλαμβανόμενες και ακούσιες αναμνήσεις του τραυματικού γεγονότος, εφιάλτες και εμπειρίες αναβίωσης του τραύματος (flashbacks). Δεύτερον, παρατηρείται επίμονη αποφυγή σκέψεων, συναισθημάτων ή εξωτερικών ερεθισμάτων που συνδέονται με το τραυματικό γεγονός. Τρίτον, καταγράφονται αρνητικές μεταβολές στις γνωστικές διεργασίες και στη διάθεση, όπως επίμονες αρνητικές πεποιθήσεις για τον εαυτό ή τον κόσμο, συναισθήματα ενοχής ή ντροπής και αίσθημα αποξένωσης από τους άλλους. Τέλος, η διαταραχή περιλαμβάνει μεταβολές στη διέγερση και την αντιδραστικότητα, όπως υπερεγρήγορση, ευερεθιστότητα, δυσκολίες συγκέντρωσης και διαταραχές ύπνου. Η εμφάνιση της PTSD σχετίζεται με την αλληλεπίδραση βιολογικών, ψυχολογικών και κοινωνικών παραγόντων, όπως η ένταση και η διάρκεια του τραύματος, τα ατομικά χαρακτηριστικά ευαλωτότητας και το επίπεδο κοινωνικής υποστήριξης που λαμβάνει το άτομο μετά το τραυματικό γεγονός. Η κατανόηση των μηχανισμών της διαταραχής είναι ιδιαίτερα σημαντική για την ανάπτυξη αποτελεσματικών θεραπευτικών παρεμβάσεων, καθώς η έγκαιρη διάγνωση και η κατάλληλη ψυχοθεραπευτική ή φαρμακολογική αντιμετώπιση μπορούν να συμβάλουν ουσιαστικά στη βελτίωση της ψυχικής υγείας και της ποιότητας ζωής των ατόμων που έχουν βιώσει τραυματικές εμπειρίες.

Βιβλιογραφία
American Psychiatric Association. (2022). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed., text rev.; DSM-5-TR). American Psychiatric Publishing.

# data[].attributes.headline
Διαταραχή Μετατραυμαρικού Στρες - Ασλαματζίδη Στέλλα (Ακροατήριο 3) U241N0090

# data[].attributes.subject
Διαταραχή Μετατραυμαρικού Στρες - Ασλαματζίδη Στέλλα (Ακροατήριο 3) U241N0090

# data[].attributes.headline
ΓΚΑΡΑΓΚΟΥ ΝΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 6 U261NO144

# data[].attributes.subject
ΓΚΑΡΑΓΚΟΥ ΝΗ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 6 U261NO144

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Ασημακοπούλου, Ευανθία

# data[].attributes.attachment_link.title
Η επικράτηση διαταραχών μετατραυματικού στρες και μείζονος κατάθλιψης σε νοσηλευθέντες σε μονάδα εντατικής θεραπείας

# data[].attributes.headline
Περτζινίδου Αναστασία U244N1777 Ακροατήριο 6

# data[].attributes.subject
Περτζινίδου Αναστασία U244N1777 Ακροατήριο 6

# data[].attributes.attachment_link.description
PTSD comes with a set of stigmas that can themselves be dangerous, as they cause sufferers to keep quiet and avoid getting help.

# data[].attributes.headline
Ελευθερούλης Γεώργιος U254N2371 Ακροατήριο 09

# data[].attributes.subject
Ελευθερούλης Γεώργιος U254N2371 Ακροατήριο 09

# data[].attributes.attachment_link.title
Ελευθερούλης Γεώργιος U254N2371 Σύνδρομο Μετετραυματικού Στρες

# data[].attributes.headline
ΠΑΠΑΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΦΩΤΙΟΣ   U261N0577  ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 07

# data[].attributes.subject
ΠΑΠΑΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΦΩΤΙΟΣ   U261N0577  ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 07

# data[].attributes.headline
Ελένη Ηγουμένου, U251N0272, Ακροατήριο 03

# data[].attributes.subject
Ελένη Ηγουμένου, U251N0272, Ακροατήριο 03

# data[].attributes.body
Το συγκεκριμένο βίντεο animation παρουσιάζει με σαφή και απλό τρόπο την διαταραχή του Μετατραυματικού Στρες (PTSD). Η οπτικοποίηση του Μετατραυματικού Στρες και η χρήση animation βοηθούν τον θεατή να κατανοήσει τη διαταραχή αυτή, τις υποκατηγορίες της και κυρίως να αντιληφθεί πως υπάρχει θεραπευτική παρέμβαση, η εφαρμογή της οποία θα βελτιώσει την ψυχική υγεία, τις διαπροσωπικές του σχέσεις και γενικότερα τη ζωή του ατόμου!

Πιο συγκεκριμένα, το Μετατραυματικό Στρες ανήκει στις αγχώδεις διαταραχές και διακρίνεται σε πέντε είδη, στο κανονικό στρες, στρες με συννοσηρότητα, οξεία διαταραχή άγχους, στρες δίχως επιπλοκές και υπερβολική διαταραχή άγχους (Psych2go, 2020, Wilmshurst, 2021).

Από που προκύπτει, όμως, αυτού του είδους το Στρες; Συνήθως, το παιδί, ο έφηβος ή το άτομο αποκτά Μετατραυματικό Στρες όταν αντιμετωπίζει ένα οδυνηρό περιστατικό προκαλώντας του πανικό, φόβο ή ένα συμβάν το οποίο του προκαλεί θλίψη και άγχος. Αξιοσημείωτο καθίσταται το γεγονός πως ανάλογα με τη διαβάθμιση και την ένταση του Μετατραυματικού Στρες προτείνεται και η κατάλληλη παρέμβαση.

Συνοψίζοντας, το συγκεκριμένο βίντεο animation, κατά την άποψή μου, αξίζει να το παρακολουθήσετε και να αποτελέσει έναυσμα για περαιτέρω σκέψη και συζήτηση!

Βιβλιογραφία

Psych2go (2020). The 5 types of PTSD (Posst Traumatic Stress Disorder), https://www.youtube.com/watch?v=6GcEhUYoW9E

Wilmshurst, L. (2021). Αναπτυξιακή Ψυχοπαθολογία. Εκδόσεις Gutenberg.

# data[].attributes.attachment_link.title
The 5 Types of PTSD (Post Traumatic Stress Disorder)

# data[].attributes.headline
Φλωκατούλα Βασιλική U254N3264

# data[].attributes.subject
Φλωκατούλα Βασιλική U254N3264

# data[].attributes.headline
ΔΙΑΤΑΡΑΧΗ ΜΕΤΑΤΡΑΥΜΑΤΙΚΟΥ ΣΤΡΕΣ 

# data[].attributes.subject
ΔΙΑΤΑΡΑΧΗ ΜΕΤΑΤΡΑΥΜΑΤΙΚΟΥ ΣΤΡΕΣ 

# data[].attributes.body
(Α254Ν3359) ΚΟΡΝΑΡΑΚΗ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 08

# data[].attributes.attachment_link.title
Όταν ένα συμβάν τραυματίζει την ψυχή σου  (Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες  - Ψυχολογία)

# data[].attributes.headline
Σηφάκη Ελευθερία-U244N2848-( ακροατήριο 08)

# data[].attributes.subject
Σηφάκη Ελευθερία-U244N2848-( ακροατήριο 08)

# data[].attributes.attachment_link.title
Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες: Aίτια, συμπτώματα και θεραπευτική προσέγγιση - PsychologyNow.gr

# data[].attributes.attachment_link.description
Ενώ οι άνθρωποι γνώριζαν από πάντα για τις επιπτώσεις του τραύματος στην ψυχική υγεία, μόλις το 1980 αναγνωρίστηκε επισήμως από την Αμερικανική Ψυχιατρική Ένωση, ο όρος “Διαταραχή Μετατραυματικού στρες”, ή “Post Traumatic Stress Disorder – PTSD”. Η αποδοχή αυτή γέννησε μια ερευνητική έκρηξη σχετικά με τα αίτια, τα τρωτά σημεία, καθώς και τη […]

# data[].attributes.headline
ΚΡΟΜΛΙΔΟΥ ΑΝΘΟΥΛΑ-01-U254N2595

# data[].attributes.subject
ΚΡΟΜΛΙΔΟΥ ΑΝΘΟΥΛΑ-01-U254N2595

# data[].attributes.attachment_link.title
PTSD/ ΜΕΤΑΤΡΑΥΜΑΤΙΚΟ ΣΤΡΕΣ | Σεροτονίνη

# data[].attributes.headline
Το απόφθεγμα αυτό αναδ

# data[].attributes.body
Το απόφθεγμα αυτό αναδεικνύει ότι το τραύμα δεν αφορά μόνο το ίδιο το γεγονός, αλλά κυρίως τον τρόπο με τον οποίο το άτομο βιώνει και επεξεργάζεται την εμπειρία. Όταν ένα άτομο δεν έχει υποστήριξη ή κατανόηση από το περιβάλλον του, το τραύμα μπορεί να παραμείνει «αποθηκευμένο» στο σώμα και στο νευρικό σύστημα. Αυτό συνδέεται με τα βασικά χαρακτηριστικά της διαταραχής μετατραυματικού στρες (PTSD), όπως οι επαναβιώσεις του τραυματικού γεγονότος, το έντονο άγχος και η δυσκολία συναισθηματικής ρύθμισης.

# data[].attributes.headline
Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες (PTSD) και Μετατραυματική Ανάπτυξη στην Παιδική και Εφηβική Ηλικία ΜΕΝΕΞΙΔΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 07  U244N1405

# data[].attributes.subject
Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες (PTSD) και Μετατραυματική Ανάπτυξη στην Παιδική και Εφηβική Ηλικία ΜΕΝΕΞΙΔΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 07  U244N1405

# data[].attributes.body
Η Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες (Post-Traumatic Stress Disorder – PTSD) αποτελεί μια σοβαρή ψυχική διαταραχή που μπορεί να εμφανιστεί μετά από έκθεση σε ένα τραυματικό γεγονός το οποίο περιλαμβάνει πραγματική ή απειλούμενη απώλεια ζωής, σοβαρό τραυματισμό ή σεξουαλική βία. Σύμφωνα με το DSM-5-TR, η διαταραχή χαρακτηρίζεται από τέσσερις βασικές κατηγορίες συμπτωμάτων: επαναβίωση του τραυματικού γεγονότος, αποφυγή ερεθισμάτων που σχετίζονται με το τραύμα, αρνητικές αλλαγές στη σκέψη και στη διάθεση, και έντονη φυσιολογική διέγερση ή υπερεγρήγορση (American Psychiatric Association, 2022).

Τα άτομα που βιώνουν PTSD μπορεί να εμφανίζουν εφιάλτες, έντονες αναμνήσεις του γεγονότος (flashbacks), συναισθηματική αποστασιοποίηση, δυσκολίες συγκέντρωσης, ευερεθιστότητα και έντονο άγχος. Στην παιδική και εφηβική ηλικία, τα συμπτώματα μπορεί να εκδηλώνονται με διαφορετικό τρόπο σε σχέση με τους ενήλικες. Για παράδειγμα, τα παιδιά μπορεί να αναπαριστούν το τραυματικό γεγονός μέσα από το παιχνίδι τους, να εμφανίζουν αυξημένη φοβικότητα, προβλήματα ύπνου, ή σωματικά συμπτώματα άγχους όπως πονοκεφάλους και κοιλόπονους (Wilmshurst, 2021).

Η εμπειρία ενός τραυματικού γεγονότος μπορεί να έχει σημαντικές συνέπειες στην ψυχολογική ανάπτυξη του παιδιού ή του εφήβου. Οι επιπτώσεις αυτές μπορεί να περιλαμβάνουν δυσκολίες στη σχολική προσαρμογή, προβλήματα στις διαπροσωπικές σχέσεις και αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης άλλων ψυχικών διαταραχών, όπως αγχώδεις διαταραχές ή κατάθλιψη. Παράγοντες όπως η ένταση του τραύματος, η διάρκεια της έκθεσης, η κοινωνική υποστήριξη και οι ατομικές στρατηγικές αντιμετώπισης επηρεάζουν σημαντικά την πορεία της διαταραχής (Barlow, Durand & Hofmann, 2018).

Παρόλο που το τραύμα συνδέεται συνήθως με αρνητικές συνέπειες, η σύγχρονη ψυχολογική έρευνα αναγνωρίζει επίσης την πιθανότητα εμφάνισης θετικών αλλαγών μετά από τραυματικές εμπειρίες. Αυτή η διαδικασία ονομάζεται Μετατραυματική Ανάπτυξη (Post-Traumatic Growth). Η έννοια της μετατραυματικής ανάπτυξης περιγράφει τις θετικές ψυχολογικές αλλαγές που μπορεί να προκύψουν όταν το άτομο επεξεργάζεται βαθύτερα μια τραυματική εμπειρία και αναπτύσσει νέους τρόπους κατανόησης του εαυτού και του κόσμου (Tedeschi & Calhoun, 2004).

Η μετατραυματική ανάπτυξη μπορεί να εκδηλωθεί με διάφορους τρόπους. Ένα άτομο μπορεί να αναπτύξει μεγαλύτερη εκτίμηση για τη ζωή, ενισχυμένες διαπροσωπικές σχέσεις, αυξημένη αίσθηση προσωπικής δύναμης, βαθύτερη πνευματικότητα ή νέες προτεραιότητες στη ζωή. Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι η μετατραυματική ανάπτυξη δεν σημαίνει ότι το τραύμα ήταν επιθυμητό ή θετικό. Αντίθετα, πρόκειται για μια διαδικασία μέσα από την οποία το άτομο καταφέρνει να αναδομήσει την εμπειρία του τραύματος και να ενσωματώσει νέες θετικές αλλαγές στην προσωπική του ανάπτυξη (Zoellner & Maercker, 2006).

Στην παιδική και εφηβική ηλικία, η μετατραυματική ανάπτυξη μπορεί να ενισχυθεί μέσω της υποστηρικτικής οικογενειακής σχέσης, της παρουσίας ενός σταθερού κοινωνικού δικτύου και της κατάλληλης ψυχοθεραπευτικής παρέμβασης. Οι θεραπευτικές προσεγγίσεις, όπως η γνωστική-συμπεριφορική θεραπεία και η θεραπεία εστιασμένη στο τραύμα, μπορούν να βοηθήσουν τα παιδιά και τους εφήβους να επεξεργαστούν το τραυματικό γεγονός και να αναπτύξουν υγιείς στρατηγικές αντιμετώπισης (Cohen, Mannarino & Deblinger, 2017).

Συνοψίζοντας, η Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες αποτελεί μια σημαντική ψυχική διαταραχή που μπορεί να επηρεάσει βαθιά την ψυχολογική ανάπτυξη παιδιών και εφήβων. Ωστόσο, μέσα από κατάλληλη υποστήριξη και θεραπευτική παρέμβαση, ορισμένα άτομα μπορεί να βιώσουν μετατραυματική ανάπτυξη, αναπτύσσοντας μεγαλύτερη ψυχική ανθεκτικότητα και νέες προοπτικές ζωής.

Η κατανόηση της μετατραυματικής ανάπτυξης μας βοηθά να δούμε ότι, παρά τις σοβαρές επιπτώσεις του τραύματος, η ανθρώπινη ψυχολογία διαθέτει σημαντική ικανότητα ανθεκτικότητας και προσαρμογής.

Βιβλιογραφία

American Psychiatric Association. (2022). Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders (DSM-5-TR).

Barlow, D. H., Durand, V. M., & Hofmann, S. G. (2018). Abnormal Psychology: An Integrative Approach. Cengage Learning.

Cohen, J. A., Mannarino, A. P., & Deblinger, E. (2017). Treating Trauma and Traumatic Grief in Children and Adolescents. Guilford Press.

Tedeschi, R. G., & Calhoun, L. G. (2004). Posttraumatic growth: Conceptual foundations and empirical evidence. Psychological Inquiry.

Wilmshurst, L. (2021). Αναπτυξιακή Ψυχοπαθολογία. Αθήνα: Gutenberg.

Zoellner, T., & Maercker, A. (2006). Posttraumatic growth in clinical psychology. Clinical Psychology Review.

# data[].attributes.headline
ΓΚΕΡΓΚΕΣ ΑΜΑΛΙΑ U254N2368 ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 6

# data[].attributes.subject
ΓΚΕΡΓΚΕΣ ΑΜΑΛΙΑ U254N2368 ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 6

# data[].attributes.attachment_link.title
THE HEART AND THE BOTTLE 💛 by Oliver Jeffers | Read aloud #storyoftheweek

# data[].attributes.headline
Παπαστεργίου Χαράλαμπος U244N1042 Ακροατήριο 1

# data[].attributes.subject
Παπαστεργίου Χαράλαμπος U244N1042 Ακροατήριο 1

# data[].attributes.headline
ΒΑΣΙΛΙΚΙΑ ΓΛΥΚΕΡΙΑ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 08 (U254N1233)

# data[].attributes.subject
ΒΑΣΙΛΙΚΙΑ ΓΛΥΚΕΡΙΑ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 08 (U254N1233)

# data[].attributes.body
Η ομιλία αυτη ειναι άξια αναφοράς καθως μιλάει ενας άνθρωπος ο οποιος περιγράφει την προσωπική του εμπειρία ο οποιος ηταν βετεράνος πολέμου και εξηγεί πως τα τραυματικά γεγονότα που μπορεί να ζήσει ενας άνθρωπος , μπορούν να επηρεάσουν την ζωη του .Μεσα απο αυτην τη ομιλία υπογραμμίζεται το μήνυμα οτι το PTSD αποτελεί μια φυσιολογική ψυχολογική αντίδραση του οργανισμού σε έντονα τραυματικά γεγονότα .

# data[].attributes.attachment_link.title
PTSD: We are NOT Broken | San Pao | TEDxDirigo

# data[].attributes.headline
Πανταζίδου Βασιλική_U254N1159 (Ακροατήριο 05)

# data[].attributes.subject
Πανταζίδου Βασιλική_U254N1159 (Ακροατήριο 05)

# data[].attributes.body
Πρακτικές Check-in: Δημιουργία θετικού περιβάλλοντος και σχέσεων εμπιστοσύνης μέσω ανοιχτής επικοινωνίας.

Προσαρμογή Αναλυτικού Προγράμματος: Ενσωμάτωση της εκπαίδευσης για την ψυχική υγεία στα μαθήματα για την αποκανονικοποίηση του στίγματος.

Υποστήριξη Μετά από Κρίση: Στρατηγικές για την ομαλή μετάβαση και επανένταξη μαθητών στο σχολείο μετά από νοσηλεία.

Πιο αναλυτικά, τα κύρια σημεία είναι:

1. Ψυχική Υγεία στη Σχολική Τάξη

Η Σημασία της Πρόληψης και Παρέμβασης: Είναι απαραίτητο να ενσωματώνεται η παρέμβαση για την ψυχική υγεία στο αναλυτικό πρόγραμμα, ώστε να δημιουργείται ένα βέλτιστο περιβάλλον μάθησης.

Ρόλος του Εκπαιδευτικού: Οι δάσκαλοι καλούνται να δημιουργούν θετικό περιβάλλον, να αναπτύσσουν σχέσεις εμπιστοσύνης και να παρακολουθούν αλλαγές στις σκέψεις, τη συμπεριφορά και τη διάθεση των μαθητών.

Πρώιμη Αναγνώριση: Η έγκαιρη ταυτοποίηση είναι καθοριστική. Οι μαθητές που αντιμετωπίζουν προβλήματα ψυχικής υγείας έχουν περισσότερες πιθανότητες για απουσίες, αδυναμία συγκέντρωσης, χαμηλή ακαδημαϊκή επίδοση και υψηλότερα ποσοστά εγκατάλειψης του σχολείου.

Σύνδεση με Υποστήριξη: Μόλις εντοπιστεί ένας μαθητής που χρειάζεται βοήθεια, πρέπει να συνδεθεί με κοινωνικούς λειτουργούς ή κοινοτικούς φορείς ψυχικής υγείας.

2. Στρατηγικές και Σημεία Προσοχής

Αποφυγή Λανθασμένων Αντιλήψεων: Ένα συνηθισμένο λάθος είναι να υποθέτουμε ότι η προκλητική συμπεριφορά ενός μαθητή είναι σκόπιμη (deliberate).

Μη Τιμωρητική Προσέγγιση: Η γρήγορη επιβολή τιμωριών (punitive intervention) συχνά δεν αντιμετωπίζει το πραγματικό πρόβλημα.

Σεβασμός στη Διαφορετικότητα: Πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η κουλτούρα της οικογένειας, να αποφεύγονται οι προσωπικές προκαταλήψεις και να καθυστερεί η κρίση για το τι χρειάζεται ο μαθητής μέχρι να γίνει σωστή αξιολόγηση.

3. Συστήματα Παροχής Υπηρεσιών με Επίγνωση του Τραύματος (Trauma-Informed)

Ορισμός: Ένα σύστημα με επίγνωση του τραύματος αναγνωρίζει και ανταποκρίνεται στον αντίκτυπο του τραυματικού στρες σε παιδιά, φροντιστές και παρόχους υπηρεσιών.

Βασικές Δράσεις:

Τακτικός έλεγχος (screening) για έκθεση σε τραύμα και σχετικά συμπτώματα.

Χρήση τεκμηριωμένων (evidence-based) και πολιτισμικά ανταποκρινόμενων μεθόδων αξιολόγησης και θεραπείας.

Ενίσχυση της ψυχικής ανθεκτικότητας (resilience) και των προστατευτικών παραγόντων των παιδιών και των οικογενειών.

Συνεργασία μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων μερών για τη μεγιστοποίηση της σωματικής και ψυχολογικής ασφάλειας του παιδιού.

Μέριμνα για το προσωπικό, ώστε να αντιμετωπίζεται το δευτερογενές τραυματικό στρες και να ενισχύεται η ευεξία τους.

# data[].attributes.headline
Πανταζίδου Βασιλική_U254N1159 (Ακροατήριο 05)

# data[].attributes.subject
Πανταζίδου Βασιλική_U254N1159 (Ακροατήριο 05)

# data[].attributes.body
Ένα επιστημονικό εγχειρίδιο με τίτλο "Helping Traumatized Children Learn". Πρόκειται για την "βίβλο" της τραυματοκεντρικής εκπαίδευσης. Εξηγεί πώς το PTSD επηρεάζει γνωστικές λειτουργίες (μνήμη, συγκέντρωση).

# data[].attributes.headline
ΚΑΛΔΕΛΗ ΕΛΕΝΗ ΤΑΞΙΑΡΧΙΑ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 1, U254N2770

# data[].attributes.subject
ΚΑΛΔΕΛΗ ΕΛΕΝΗ ΤΑΞΙΑΡΧΙΑ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 1, U254N2770

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Συμπτωματολογία Διαταραχής Μετατραυματικού Στρες
σε παιδιά και εφήβους που νοσηλεύονται σε ψυχιατρική μονάδα
ΜΠΕΛΙΒΑΝΑΚΗ Μ., ΚΟΛΑΪΤΗΣ Γ., ΚΑΝΑΡΗ Ν., ΤΣΙΑΝΤΗΣ Ι.
Πανεπιστημιακή Παιδοψυχιατρική Κλινική, Γ.Π. Νοσοκομείο Παίδων Αθηνών "Η Αγία Σοφία"

Περίληψη
Τα τελευταία χρόνια αναγνωρίζεται ολοένα και περισσότερο η σημασία του τραύματος ως μείζονος παράγοντα στην ανάπτυξη ψυχοπαθολογίας σε παιδιά και εφήβους. Εν τούτοις στον πληθυσμό παιδιών και εφήβων που νοσηλεύονται σε ψυχιατρική μονάδα, η παρουσία σοβαρής ψυχοπαθολογίας που συνδέεται με έκθεση σε τραυματικές καταστάσεις συχνά δεν εντοπίζεται, εκτός εάν πραγματοποιείται λεπτομερής αξιολόγησή τους. Στην παρούσα εργασία μελετήθηκαν 56 περιπτώσεις παιδιών και εφήβων που νοσηλεύθηκαν σε ψυχιατρική μονάδα, στη διάρκεια 3 ετών, με σκοπό τον εντοπισμό συμπτωματολογίας Διαταραχής Μετατραυματικού Στρες (ΔΜΤΣ) και των κλινικών χαρακτηριστικών της. Χρησιμοποιήθηκαν τα διαγνωστικά εργαλεία K-SADS-PL, C-GAS και CDI και τέθηκαν ψυχιατρικές διαγνώσεις σύμφωνα με το DSM-IV. Ο μέσος αριθμός τραυματικών γεγονότων στα οποία τα παιδιά είχαν εκτεθεί ήταν 1.45, ενώ ποσοστό 19% εμφάνισαν ΔΜΤΣ. 82% των περιπτώσεων με ΔΜΤΣ ανέφεραν ιστορικό σεξουαλικής κακοποίησης και αντίστροφα, από τις περιπτώσεις με σεξουαλική κακοποίηση, 89% εμφάνισαν ΔΜΤΣ. Σε όλες τις περιπτώσεις η κακοποίηση ήταν επαναλαμβανόμενη, συνήθως ενδοοικογενειακή (89%), με χρήση βίας (90%) και μέση ηλικία έναρξης τα 9.2 έτη. Σε όλα τα παιδιά ανευρέθηκε συνοσηρότητα με άλλες ψυχιατρικές διαταραχές, κυρίως διάθεσης και άγχους, καθώς και υψηλά ποσοστά αυτοκτονικής συμπεριφοράς. Συζητείται η σπουδαιότητα των ανωτέρω ευρημάτων στην παιδοψυχιατρική κλινική πρακτική, δεδομένης της μεγάλης σημασίας της έκθεσης των παιδιών σε βίαια τραυματικά γεγονότα και της συνακόλουθης ανάπτυξης ΔΜΤΣ και άλλων σοβαρών ψυχοπαθολογικών διαταραχών τόσο όσον αφορά την αναγνώριση και αξιολόγηση όσο και τη θεραπευτική αντιμετώπισή τους.

Λέξεις κλειδιά: Διαταραχή μετατραυματικού στρες, σεξουαλική και σωματική κακοποίηση, ενδονοσοκομειακή νοσηλεία, παιδιά και έφηβοι.

Εισαγωγή

Σήμερα αναγνωρίζεται διεθνώς η επικινδυνότητα της έκθεσης των ενηλίκων καθώς και των παιδιών και εφήβων σε τραυματικές καταστάσεις όπως πολέμους, φυσικές καταστροφές, αλλά και σωματική ή σεξουαλική κακοποίηση και όποια άλλα γεγονότα υπήρξε απειλή εαυτού και άλλων, καθώς και οι σοβαρές συνέπειες που η έκθεση αυτή ενέχει στην ψυχική λειτουργία και ισορροπία τους. Σύμφωνα με την υπάρχουσα σήμερα γνώση 40-70% του πληθυσμού έχει εκτεθεί σε κάποιο τραυματικό γεγονός κάποια στιγμή της ζωής του 1 . Η πλειοψηφία βέβαια των ατόμων που εκτίθεται στο τραύμα δεν αναπτύσσουν κλινική ψυχιατρική διαταραχή. Μόλις το 10,4% των γυναικών και το 5% των ανδρών, σύμφωνα με επίσημα στοιχεία των ΗΠΑ, αναπτύσσουν Διαταραχή Μετα-Τραυματικού Στρες (ΔΜΤΣ) 2 .

Για τα παιδιά και τους εφήβους τα στοιχεία είναι πολύ λιγότερα. Στη μελέτη των Giaconia και συνεργ. (1995) 3 αναφέρεται πως 40-50% των παιδιών και εφήβων μέχρι 18 ετών είχαν εκτεθεί σε τραυματικές καταστάσεις και 6% ανέπτυξαν ΔΜΤΣ. Σε κλινικό/νοσηλευόμενο πληθυσμό τα παραπάνω ποσοστά είναι υψηλότερα. Σύμφωνα με έρευνα των Lipshitz και συν. (1989) ⁴, 93% των νοσηλευόμενων παιδιών και εφήβων σε Ψυχιατρική Μονάδα είχε εκτεθεί σε τραυματικά γεγονότα που αφορούσαν γεγονότα βίας στην οικογένεια και την κοινότητα. Στον ίδιο πληθυσμό ανευρέθηκε ποσοστό 32% με ΔΜΤΣ.

Πέραν όμως της ΔΜΤΣ, συχνά αναπτύσσονται υψηλά ποσοστά ψυχιατρικής συνοσηρότητας, ιδιαίτερα κατάθλιψη, άλλες διαταραχές άγχους, κατάχρηση ουσιών και διαταραχές προσωπικότητας. Στη μελέτη μάλιστα των Giaconia και συν. ³, τα ποσοστά συνοσηρότητας ήταν υψηλότερα στους νέους με ΔΜΤΣ παρά σε εκείνους που δεν είχαν αναπτύξει ΔΜΤΣ και εκείνους της ομάδας ελέγχου χωρίς ιστορικό τραύματος. Στη μελέτη των Lipshitz και συν. 4 , έφηβοι με ΔΜΤΣ εμφάνιζαν παράλληλα, μεταξύ άλλων, διαταραχές διάθεσης (κατάθλιψη, δυσθυμία) σε ποσοστό 66.7%, διαταραχές άγχους 83.3% και διαταραχές διαταρακτικής συμπεριφοράς (διαγωγής, εναντίωσης-πρόκλησης και ελλειμματικής προσοχής-υπερκινητικότητας) 70.8%.

Στη Μονάδα Ενδονοσοκομειακής Νοσηλείας (ΤΕΝ) της Πανεπιστημιακής Παιδοψυχιατρικής Κλινικής στο Γενικό Νοσοκομείο Παίδων Αθηνών "Η Αγία Σοφία", νοσηλεύονται παιδιά και έφηβοι με σοβαρές ψυχικές διαταραχές και/ή σοβαρά ψυχοκοινωνικά προβλήματα. Στα πλαίσια της λεπτομερούς διαγνωστικής τους αξιολόγησης (με κλινικές και ημιδομημένες συνεντεύξεις και συμπλήρωση ερωτηματολογίων ανίχνευσης), είχε κατ' επανάληψη διαπιστωθεί ότι, παράλληλα με την κύρια ψυχιατρική διαταραχή, εξαιτίας της οποίας είχαν εισαχθεί στο ΤΕΝ, παρουσίαζαν υψηλά ποσοστά συμπτωματολογίας ΔΜΤΣ που συνδέονταν με έκθεση σε βία, μέσα ή/και έξω από την οικογένειά τους. Η παρατήρηση αυτή, που αποδείχθηκε πως ήταν σε συμφωνία με την, έστω και περιορισμένη, σχετική διεθνή βιβλιογραφία 4 , αποτέλεσε το σκεπτικό της παρούσης μελέτης, σκοπός της οποίας ήταν ο ακριβής εντοπισμός συμπτωμάτων και ποσοστού ΔΜΤΣ που σχετίζονται με την έκθεση σε βίαια τραυματικά γεγονότα των παιδιών και εφήβων που νοσηλεύονται στην Μονάδα, καθώς και η μελέτη των κλινικών χαρακτηριστικών αυτού του δείγματος.
Υλικό και μέθοδος
Μελετήθηκαν όλες οι νέες περιπτώσεις παιδιών και εφήβων που νοσηλεύθηκαν στην Μονάδα Ενδονοσοκομειακής Νοσηλείας της Πανεπιστημιακής Παιδοψυχιατρικής Κλινικής στο Γενικό Νοσοκομείο Παίδων Αθηνών "Η Αγία Σοφία", κατά το χρονικό διάστημα από 1ης Ιανουαρίου 2002 έως και 31ης Δεκεμβρίου 2004. Συνολικά στο παραπάνω χρονικό διάστημα νοσηλεύθηκαν 65 παιδιά και έφηβοι, 9 από τα οποία δεν ολοκλήρωσαν τη νοσηλεία τους, οπότε δεν συμπεριελήφθησαν στη μελέτη. Σε 21 περιπτώσεις (37.5%) υπήρχε εμπλοκή της Εισαγγελίας ή/και της Αστυνομίας Ανηλίκων.

Aπό τις 56 περιπτώσεις παιδιών και εφήβων που τελικά συμμετείχαν, 35 (62.5%) ήταν κορίτσια και 21 (37.5%) αγόρια, με μέση ηλικία τα 12.6 έτη (ελαχίστη: 7 έτη 6 μήνες, μεγίστη: 15 έτη 1 μήνας). Η εθνικότητα του κλινικού δείγματος ήταν η ακόλουθη: 46 περιπτώσεις (82.1%) είχαν Ελληνική υπηκοότητα, 5 (9%) Κυπριακή, 3 (5,3%) Αλβανική και 2 (3.6%) άλλη υπηκοότητα.

Η οικογενειακή κατάσταση του δείγματος ήταν η ακόλουθη. Οικογένεια με τους δύο βιολογικούς γονείς σε 29 περιπτώσεις (51.8%), με τον ένα μόνο γονέα 9 περιπτώσεις (16%), με τον ένα γονέα και άλλον ενήλικα 8 περιπτώσεις (14.2%), με διευρυμένη οικογένεια 6 περιπτώσεις (10.8%), σε ίδρυμα ή ανάδοχη οικογένεια 4 περιπτώσεις (7.2%).

Για την πραγματοποίηση της παρούσης μελέτης αξιολογήθηκαν τα ακόλουθα δεδομένα: επιδημιολογικά στοιχεία (ηλικία, φύλο, οικογενειακή κατάσταση), κλινική συμπτωματολογία, συνοσηρότητα., στοιχεία από το ατομικό και το οικογενειακό ιστορικό, πορεία νοσηλείας και θεραπευτική παρέμβαση.
Διαγνωστικά εργαλεία
Χρησιμοποιήθηκαν τα ακόλουθα εργαλεία (συνεντεύξεις, ερωτηματολόγια).

1. Ημιδομημένη ψυχιατρική συνέντευξη για παιδιά και εφήβους Kiddie-Schedule for Affective Disorders and Schizophrenia-Present and Lifetime version (K-SADS-PL)5-7 που έχει σχεδιαστεί για κλινική ή/ και ερευνητική εκτίμηση παιδιών ηλικίας 6-18 ετών. Το πρώτο μέρος του εργαλείου περιλαμβάνει ερωτήσεις που σχετίζονται με τον χρόνο έναρξης και τη διάρκεια του επεισοδίου. Το δεύτερο μέρος περιλαμβάνει ερωτήσεις πάνω σε 200 περίπου συγκεκριμένα συμπτώματα ή συμπεριφορές ανάλογες με τις διαγνώσεις του άξονα ΙΙΙ του DSM-IV8 . Οι διαγνώσεις βασίζονται στην ενοποίηση των πληροφοριών από τον γονέα και το παιδί. Συμπληρώνεται και βαθμολογείται κατά την εισαγωγή κάθε παιδιού στην Μονάδα από δύο παιδοψυχιάτρους που έχουν ειδική εκπαίδευση για την χορήγηση και αξιολόγησή του.

2. Κλίμακα Ολικής Αξιολόγησης των Παιδιών (Children's Global Assesment Scale,C-GAS) για την εκτίμηση της λειτουργικότητας του παιδιού σε επίπεδο ψυχολογικό, κοινωνικό και σχολικό9,10 . Η κλίμακα αυτή ακολουθεί τη συνέντευξη με το K-SADS ως μέτρο της ολικής ψυχοκοινωνικής λειτουργικότητας του παιδιού και έχει ένα εύρος πιθανών βαθμολογήσεων από 0 έως 100 (άριστα). Η κλίμακα χορηγείται κατά την εισαγωγή και την έξοδο του παιδιού από την Μονάδα.

3. Κλίμακα Children's Depression Inventory (CDI), μια κλίμακα ανίχνευσης συμπτωμάτων κατάθλιψης στα παιδιά και τους εφήβους11 . Αποτελείται από 27 λήμματα, στα οποία τα παιδιά καλούνται να σημειώσουν εάν ένα σύμπτωμα υπάρχει και πόσο συχνά (0: δεν υπάρχει ή σπάνια, 1: υπάρχει μερικές φορές και 2: υπάρχει συχνά ή πάντα).

4. Όλοι οι ασθενείς λαμβάνουν ψυχιατρική διάγνωση σύμφωνα με τα διαγνωστικά κριτήρια της Αμερικανικής Ψυχιατρικής Εταιρείας DSM-IV 8 . Η διάγνωση της ΔΜΤΣ, που στηρίζεται στην κλινική εκτίμηση και την αξιολόγηση των διαγνωστικών εργαλείων, τίθεται στις περιπτώσεις που πληρούνται τα διαγνωστικά κριτήρια για την διαταραχή. Αξιολογείται επίσης η ύπαρξη συνοσηρότητας με άλλες ψυχιατρικές διαταραχές. Σε περιπτώσεις που δεν πληρούνται τα κριτήρια για την ΔΜΤΣ αξιολογείται και καταγράφεται η έκθεση σε γεγονότα τραυματικά (έκθεση ή θύμα βίας στην οικογένεια ή και στην κοινότητα) όπως ορίζονται στο DSM-IV και ελέγχονται στην ημιδομημένη συνέντευξη K-SADS-PL. Σε περίπτωση έκθεσης σε περισσότερο από ένα τραυματικό γεγονός αξιολογείται από το ίδιο το παιδί εκείνο που θεωρεί ως το πιο στρεσσογόνο.

5. Σε κάθε περίπτωση καταγράφονται και αξιολογούνται τα παρακάτω στοιχεία που βασίζονται στα διαγνωστικά κριτήρια της Διαταραχής Μετατραυματικού Στρες κατά DSM-IV: ηλικία έναρξης κατά την έκθεση στο τραύμα, διάρκεια και συχνότητα της έκθεσης, σε περιπτώσεις κακοποίησης ύπαρξη και τύπος σωματικής βλάβης, ταυτότητα του θύτη και σχέση του με το θύμα.

6. Τέλος, αξιολογείται η ύπαρξη αυτοκαταστροφικής συμπεριφοράς. Συγκεκριμένα ελέγχεται ως: Αίτιο παραπομπής και νοσηλείας στην Μονάδα. Περιπτώσεις όπου η αυτοκαταστροφική συμπεριφορά αναφέρεται στο ατομικό ιστορικό του παιδιού. Ύπαρξη αυτοκαταστροφικής συμπεριφοράς κατά την νοσηλεία του παιδιού στην Μονάδα. Διαπίστωση και αξιολόγηση αυτοκαταστροφικής συμπεριφοράς στα διαγνωστικά εργαλεία που χορηγούνται ή στην κλινική εκτίμηση (K-SADS-PL και CDI).

Αποτελέσματα Ποσοστά έκθεσης σε βία και ΔΜΤΣ
Σε 42 περιπτώσεις (75%) των νοσηλευόμενων παιδιών και εφήβων στην Μονάδα υπήρχε έκθεση σε τραυματικά γεγονότα που σχετίζονταν με βία στην οικογένεια και την κοινότητα. Απ' αυτές, 29 περιπτώσεις (69%) ανέφεραν έκθεση σε 1 τραυματικό γεγονός, 7 (16.7%) σε 2 τραυματικά γεγονότα και 6 (14.3%) σε 3 ή περισσότερα τραυματικά γεγονότα. Ο μέσος αριθμός τραυματικών γεγονότων στα οποία τα παιδιά έχουν εκτεθεί είναι 1.45. Στις περιπτώσεις έκθεσης σε περισσότερα του ενός τραυματικά γεγονότα, τα παιδιά και οι έφηβοι ανέφεραν την σωματική και σεξουαλική κακοποίηση ως τα πιο στρεσογόνα τραυματικά γεγονότα (πίνακας 1). Σε σχέση με το φύλο, παρατηρείται διπλάσιο ποσοστό έκθεσης στα κορίτσια, με ποσοστό 67% (28 περιπτώσεις) έναντι 33% στα αγόρια (14 περιπτώσεις).

Με βάση τα αποτελέσματα, 11 περιπτώσεις παιδιών και εφήβων (19%) εμφάνισαν ΔΜΤΣ, όπως αυτή ορίζεται στο DSM-IV. Στο σύνολο των παιδιών που έχουν εκτεθεί σε τραυματικές καταστάσεις το ποσοστό των παιδιών με ΔΜΤΣ αποτελούν το 26% του συνόλου. Στις υπόλοιπες περιπτώσεις ελέγχθηκαν μερικά συμπτώματα της διαταραχής (δεν εμφάνιζαν την ολοκληρωμένη κλινική εικόνα που αντιστοιχεί στην ΔΜΤΣ). Στις περιπτώσεις με ΔΜΤΣ, διαπιστώνεται επίσης σημαντική επικράτηση των κοριτσιών, με 82% (9 περιπτώσεις) έναντι 18% στα αγόρια (2 περιπτώσεις).
Σεξουαλική κακοποίηση και Δ.Μ.Τ.Σ.
Εννέα περιπτώσεις (82% του συνόλου) με Δ.Μ.Τ.Σ. αναφέρουν ιστορικό σεξουαλικής κακοποίησης και αντίστροφα, από τις περιπτώσεις με σεξουαλική κακοποίηση, 89% εμφάνισαν Δ.Μ.Τ.Σ. Σε όλες τις περιπτώσεις (11 συνολικά) η κακοποίηση ήταν επαναλαμβανόμενη, στο 89% ήταν ενδοοικογενειακή και στο 90% (10 περιπτώσεις) αναφερόταν χρήση βίας, ενώ η μέση ηλικία έναρξης της κακοποίησης ήταν τα 9.2 έτη.
Συννοσηρότητα της ΔΜΤΣ
Σε όλες τις περιπτώσεις (100%) των παιδιών και εφήβων με ΔΜΤΣ ανευρέθηκε συνοσηρότητα με άλλες ψυχιατρικές διαταραχές (πίνακας 2).
Συνοσηρότητα με αυτοκτονική συμπεριφορά
Παρατηρήθηκε ιδιαίτερα υψηλό ποσοστό αυτοκαταστροφικής συμπεριφοράς σε παιδιά με έκθεση σε τραυματικά γεγονότα και ιδιαίτερα σε εκείνα με ΔΜΤΣ. Πιο συγκεκριμένα, σε 8 περιπτώσεις (73%) νοσηλευόμενων παιδιών και εφήβων με ΔΜΤΣ και σε 15 περιπτώσεις (48.4%) των παιδιών και εφήβων με έκθεση σε τραυματικά γεγονότα αναφέρονταν απόπειρα ή απόπειρες αυτοκτονίας. Είναι αξιοσημείωτο ότι στο ίδιο χρονικό διάστημα για τα νοσηλευόμενα παιδιά της Μονάδας με άλλες ψυχιατρικές διαταραχές αναφέρονταν ποσοστό αποπειρών αυτοκτονίας 19%.

Υπολογίστηκε επίσης το ποσοστό εμφάνισης αυτοκτονικού ιδεασμού στις περιπτώσεις παιδιών με Δ.Μ.Τ.Σ. και στα παιδιά με έκθεση σε τραυματικά γεγονότα. Βρέθηκε λοιπόν ότι 7 περιπτώσεις (63%) παιδιών με ΔΜΤΣ και 22 (53%) παιδιών με έκθεση σε τραύμα παρουσίαζαν αυτοκτονικό ιδεασμό.
Εκτίμηση ολικής λειτουργικότητας
Βασίζεται στην επεξεργασία των αποτελεσμάτων της κλίμακας ολικής αξιολόγησης των παιδιών Children's-Global Assessment Scale (C-GAS). Παιδιά και έφηβοι με έκθεση σε τραύμα είχαν μέση τιμή 32.3, ενώ παιδιά και έφηβοι με ΔΜΤΣ 32.8.
Συζήτηση
Τα αποτελέσματα από την παρούσα μελέτη δείχνουν ότι, στο σύνολο των νοσηλευομένων παιδιών και εφήβων, 19% εμφάνιζαν ΔΜΤΣ, όπως αυτή ορίζεται στο DSM-IV, ενώ μεγαλύτερο ποσοστό παρουσίαζε μερική συμπτωματολογία ΔΜΤΣ. Στο σύνολο όμως των παιδιών που είχαν εκτεθεί σε τραυματικές καταστάσεις, 26% εμφάνιζαν ΔΜΤΣ (32% στη μελέτη των Lipschitz και συν. 4 ). Ο νοσηλευόμενος για ψυχιατρικά προβλήματα πληθυσμός των παιδιών και εφήβων που μελετήθηκε, παρουσιάζει υψηλό ποσοστό έκθεσης σε τραυματικά γεγονότα, της τάξης του 75% (93% στη μελέτη των Lipschitz και συν. 4 ). Στη μεγάλη πλειονότητα των περιπτώσεων τα νοσηλευόμενα παιδιά είχαν υπάρξει θύματα κακοποίησης (σωματικής, σεξουαλικής) ή υπήρξαν μάρτυρες βίας στην οικογένεια και την κοινότητα.

Όπως έχει ήδη αναφερθεί, σε κοινοτικούς, μη νοσηλευόμενους σε ψυχιατρική μονάδα, πληθυσμούς τα αντίστοιχα ποσοστά είναι χαμηλότερα. Στη μελέτη των Giaconia και συν. (1995) 3 αναφέρεται πως 40-50% των παιδιών και εφήβων είχαν εκτεθεί σε τραυματικές καταστάσεις και 6% είχαν αναπτύξει ΔΜΤΣ. Υποθέτουμε πως ανάλογες διαφορές θα υπάρχουν και στον ελληνικό πληθυσμό. Οι διαφορές αυτές μπορεί να οφείλονται στα ειδικά χαρακτηριστικά του νοσηλευόμενου πληθυσμού σε ψυχιατρικές μονάδες για μικρές ηλικίες, όπως π.χ. η παρουσία σοβαρών ψυχικών διαταραχών, τα ιδιαίτερα κοινωνικοδημογραφικά χαρακτηριστικά και η οικογενειακή τους κατάσταση. Για παράδειγμα, μόλις οι μισές περιπτώσεις παιδιών του δείγματός μας προέρχονταν από οικογένειες με δύο βιολογικούς γονείς, 7.2% προέρχονταν από ιδρύματα και σε 37.5% υπήρχε εμπλοκή εισαγγελικών ή αστυνομικών αρχών.

Τα στοιχεία αυτά συμβαδίζουν με εκείνα της διεθνούς βιβλιογραφίας που τονίζουν τον ρόλο της σεξουαλικής κακοποίησης κατά την παιδική ηλικία ως παράγοντα κινδύνου για την εμφάνιση αργότερα ΔΜΤΣ 12 . Οι Wolfe και συν. (1994) 13 επισημαίνουν πως τα θύματα της σεξουαλικής κακοποίησης κατά την παιδική ηλικία που εμφανίζουν ΔΜΤΣ, περισσότερο συχνά έχουν υποστεί κακοποίηση για μεγάλο χρονικό διάστημα και μάλιστα με χρήση βίας.

Αναφορικά με την επίδραση του φύλου, παρατηρήθηκε διπλάσιο ποσοστό έκθεσης σε τραυματικά γεγονότα στα κορίτσια, με ποσοστό 67% έναντι 33% στα αγόρια. Στις περιπτώσεις με ΔΜΤΣ, διαπιστώνεται επίσης σημαντική επικράτηση των κοριτσιών, με 82% έναντι 18% στα αγόρια Στην έρευνα των Lipschitz και συν. (1999) 4 , στις περιπτώσεις με ΔΜΤΣ, 77% αφορούσαν κορίτσια και 23% αγόρια, ενώ δεν διαπιστώθηκαν διαφορές στις περιπτώσεις με έκθεση σε τραυματικά γεγονότα.

Ένα άλλο σημαντικό εύρημα αυτής της εργασίας είναι τα υψηλά ποσοστά ψυχιατρικής συνοσηρότητας της υποομάδας των παιδιών και εφήβων με ΔΜΤΣ. Οι συνοσηρές καταστάσεις αφορούσαν, κατά σειρά συχνότητας εμφάνισης, διαταραχές συναισθήματος (73% των περιπτώσεων), σωματοποίησης, διαγωγής, γενικευμένου άγχους, και σε πολύ μικρότερο (μονοψήφιο) ποσοστό διαταραχές διατροφής και ψύχωσης. Τα υψηλά ποσοστά και το είδος της συνοσηρότητας είναι παρόμοια με εκείνα που αναφέρονται και από άλλους ερευνητές 2,4 . Στην τελευταία μάλιστα μελέτη 4 , στο δείγμα των εφήβων με ΔΜΤΣ διαπιστώθηκε διπλάσια σε αριθμό συνοσηρότητα σε σχέση με άλλες ψυχιατρικές διαγνώσεις.

Τέλος, η υψηλή συνύπαρξη έκθεσης σε τραυματικά γεγονότα και ακόμα περισσότερο ΔΜΤΣ με αυτοκτονική συμπεριφορά (συμπεριλαμβάνει αυτοκτονικό ιδεασμό ή/και απόπειρες αυτοκτονίας), αποτελεί ένα άλλο σημαντικό εύρημα αυτής της μελέτης. Σύμφωνα με τις μελέτες των Brand και συν. (1996) 14 , καθώς και των Brent και συν. (1995) 15 , οι έφηβοι με ΔΜΤΣ αναφέρουν περισσότερο συχνά αυτοκτονικό ιδεασμό και μεγαλύτερο αριθμό αποπειρών αυτοκτονίας σε σύγκριση με εφήβους που εμφανίζουν άλλες ψυχιατρικές διαγνώσεις. Η αυτοκαταστροφική συμπεριφoρά αποτελεί και ένα από τα πιο συχνά αίτια παραπομπής και νοσηλείας παιδιών και ιδιαίτερα εφήβων σε ψυχιατρικές μονάδες. Πολλοί μπορεί να είναι οι παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση αυτοκαταστροφικής συμπεριφοράς, όμως το ψυχικό τραύμα και η ΔΜΤΣ αναγνωρίζονται ως από τους πλέον συχνούς. Μάλιστα οι Lipschitz και συν (1999) 4 , προτείνουν όλα τα παιδιά και οι έφηβοι με αυτοκτονική συμπεριφορά να θεωρούνται ότι έχουν ενδεχομένως εκτεθεί σε τραυματικές καταστάσεις με συμπτωματολογία (ολοκληρωμένη ή μη) μετατραυματικής διαταραχής στρες και ανάλογα να αντιμετωπίζονται.

Μία άλλη παρατήρηση που αφορά την κλινική εκτίμηση και διάγνωση της ΔΜΤΣ είναι οι διαφορές των πληροφοριών που δόθηκαν από τα ίδια τα παιδιά και τους γονείς τους. Πιο συγκεκριμένα, οι γονείς φάνηκε να μην ήταν αρκετά ενήμεροι για τις δυσκολίες των παιδιών τους, να υποαναφέρουν τα προβλήματα εκείνα ιδιαίτερα που αφορούσαν τα συμπτώματα συναισθηματικού μουδιάσματος καθώς και επαναβίωσης του τραύματος. Με δυσκολία, επίσης, αναφέρονταν στα τραυματικά γεγονότα ιδιαίτερα όταν αυτά αφορούσαν θέματα βίας στην οικογένεια.

Συμπερασματικά, στον κλινικό πληθυσμό που μελετήθηκε, και που απαρτίζεται από νοσηλευόμενα σε ψυχιατρική μονάδα παιδιά και εφήβους 6-15 ετών με σοβαρές ψυχικές διαταραχές, διαπιστώθηκε υψηλό ποσοστό ΔΜΤΣ ή συμπτωμάτων ΔΜΤΣ μετά από έκθεση σε τραυματικά γεγονότα και καταστάσεις. Από την εργασία αυτή προκύπτει η αναγκαιότητα, να αναζητείται σ' αυτό τον πληθυσμό τυχόν συμπτωματολογία ΔΜΤΣ και συνοσηρών ψυχικών διαταραχών, κατόπιν πιθανής έκθεσής τους σε τραυματικά γεγονότα, και ανάλογα να διαμορφώνεται η θεραπευτική παρέμβαση προς τα παιδιά και τις οικογένειές τους.
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

1. Wiener J (Ed). Textbook of Child and Adolescent Psychiatry. Washington, DC: American Academy of Child and Adolescent Psychiatry/American Psychiatric Press, 1997

2. Kessler RC, Sonnega A, Bromet E, Hughes M, Nelson CB. Post traumatic stress disorder in the National Comorbidity Survey. Archives of General Psychiatry, 1995, 52:1048-1060

3. Giaconia RM, Reinherz HZ, Silverman AB, Pakiz B, Frost AK, Cohen E. Traumas and post traumatic stress disorder in a community population of older adolescents Journal of the American Academy of Child and Adolescent Psychiatry, 1995, 34:1369-1379

4. Lipschitz D, Winegar R, Hartnick E, Foote B, Southwick S. Post traumatic stress disorder in hospitalized adolescents: Psychiatric comorbidity and clinical correlates. Journal of the American Academy of Child and Adolescent Psychiatry, 1999, 38(4):385-392

5. Chambers W, Puig-Antich J, Hirsch M, Paez P, Ambrosini P, Tabrizi MA, Davies M. The Assessment of Affective Disorders in Children and Adolescents by Semistructured Interview: Test-Retest Reliability of the Schedule for Affective Disorders and Schizophrenia for School-Age Children, Present Episode Version. Archives of General Psychiatry 1985; 42:696-702

6. Kaufman J, Birmaher D, Brent D, Rao U, Flynn C, Moreci P, Williamson D and Ryan N. Schedule for Affective disorders and Schizophrenia for School-Age Children-Present and Lifetime Version (K-SADS-PL): Initial Reliability and Validity Data.Journal of the American Academy of Child and Adolescent Psychiatry, 1997, 36(7):980-988

7. Kolaitis G, Korpa T, Kolvin I, Tsiantis J. Schedule for Affective Disorders and Schizophrenia for School-Age Children-Present Episode (K-SADS-P): inter-rater reliability study for Greek children and adolescents. Εuropean Psychiatry 2003, 18:374-375

8. American Psychiatric Association. Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, Fourth Edition. Washinghton, DC, APA, 1994

9. Shaffer D, Gould MS, Brasic J. A children's global assessment scale (CGAS). Archives of General Psychiatry, 1983, 40:1228-1231

10. Μαδιανός Μ. Κλίμακα Ολικής Εκτίμησης της Λειτουργικότητας (G.A.S.) Η αξιοπιστία και εγκυρότητά της στον ελληνικό χώρο. Εγκέφαλος 1987, 24, 97-100

11. Kovacs M. Children's Depression Inventory (CDI) Manual. North Tonawanda, NY, Multi-Health Systems, 1992

12. Rodriguez N, Ryan SW, Vande Kemp H, Foy DW. Post traumatic stress disorder in adult female survivors of childhood sexual abuse: a comparison study. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 1997, 65:53-59

13. Wolfe DA, Sas L, Wekerle C. Factors associated with the development of Post traumatic stress disorder among child victims of sexual abuse. Child Abuse Neglect, 1994, 18:37-50

14. Brand E, King C, Olson E, Chaziuddin N, Naylor M. Depres-sed adolescents with a history of sexually abuse: diagnostic comorbidity and suicidality. Journal of the American Academy of Child andAdolescent Psychiatry, 1996, 35:34-41

15. Brent DA, Perper JA, Moritz G. Post traumatic stress disor der in peers of adolescent suicide victims: predisposing factors and phenomenology. Journal of the American Academy of Child and Adolescent Psychiatry, 1995, 34:209-215

# data[].attributes.attachment_link.description
Συμπτωματολογία Διαταραχής Μετατραυματικού Στρες σε παιδιά και εφήβους που νοσηλεύονται σε ψυχιατρική μονάδα ΜΠΕΛΙΒΑΝΑΚΗ Μ., ΚΟΛΑΪΤΗΣ Γ., ΚΑΝΑΡΗ Ν., ΤΣΙΑΝΤΗΣ Ι. Πανεπιστημιακή Παιδοψυχιατρική Κλινική, Γ.Π. Νοσοκομείο Παίδων Αθηνών "Η Αγία Σοφία" Περίληψη Τα τελευταία χρόνια αναγνωρίζεται ολοένα και περισσότερο η σημασία του τραύματος ως μείζονος παράγοντα στην ανάπτυξη ψυχοπαθολογίας σε παιδιά και εφήβους.

# data[].attributes.headline
ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΔΑΜΠΑΝΗΣ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 6 (U261N0290)

# data[].attributes.subject
ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΔΑΜΠΑΝΗΣ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 6 (U261N0290)

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
✉
Muhammad A. Tahir annastahir239gmail.com ✉Corresponding author.

# data[].attributes.attachment_link.title
A Case of Pediatric Post-Traumatic Stress Disorder Presenting as Attention Deficit Hyperactivity Disorder: A Case Report

# data[].attributes.attachment_link.description
In the past few years, there has been increased recognition that children, who have faced traumatic incidences, can develop post-traumatic stress disorder (PTSD), just like in adults. We present a case of PTSD in a 6-year-old child who endured three…

# data[].attributes.headline
ΑΝΔΡΙΑΝΑ ΚΑΛΤΣΑΡΑ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 2 (U254N1402)

# data[].attributes.subject
ΑΝΔΡΙΑΝΑ ΚΑΛΤΣΑΡΑ ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 2 (U254N1402)

# data[].attributes.attachment_link.title
Διαταραχή μετατραυματικού στρες (ΔΜΤΣ) _ Post-traumatic stress disorder (PTSD) in Greek _ Translations

# data[].attributes.headline
Ελένη Κιουτσικτσίδου U254N2010 (Ακροατήριο 09)

# data[].attributes.subject
Ελένη Κιουτσικτσίδου U254N2010 (Ακροατήριο 09)

# data[].attributes.attachment_link.title
Σταύρου_Στεφανοπούλου_SLT_2022

# data[].attributes.headline
Άννα Σαϊνίδου U261N0068 ακροατήριο 5

# data[].attributes.subject
Άννα Σαϊνίδου U261N0068 ακροατήριο 5

# data[].attributes.attachment_link.title
επαναφορά μετα το γεγονος (πώς;)

# data[].attributes.headline
ΣΑΚΑΒΑΡΑ ΜΑΡΙΑ U251N0028 (Ακροατήριο 09) 

# data[].attributes.subject
ΣΑΚΑΒΑΡΑ ΜΑΡΙΑ U251N0028 (Ακροατήριο 09) 

# data[].attributes.body
Βιβλίο: Κάτι κακό συνέβη (A Terrible Thing Happened)

Το βιβλίο «A Terrible Thing Happened» της Margaret M. Holmes αποτελεί ένα πολύτιμο εργαλείο για την προσέγγιση του παιδικού τραύματος. Μέσα από την ιστορία του Σέρμαν, ενός μικρού ρακούν που έγινε μάρτυρας ενός «τρομερού γεγονότος», το βιβλίο βοηθά τα παιδιά να αναγνωρίσουν τα συμπτώματα του μετατραυματικού στρες (όπως εφιάλτες, θυμό ή σωματικούς πόνους) χωρίς να κατονομάζει το ίδιο το συμβάν. Με αυτόν τον τρόπο, δημιουργεί έναν ασφαλή χώρο για συζήτηση και αναδεικνύει τη σημασία της θεραπευτικής υποστήριξης στην πορεία προς την επούλωση και την ανθεκτικότητα.

# data[].attributes.headline
Κυριακίδου Ιωάννα U254N2088

# data[].attributes.subject
Κυριακίδου Ιωάννα U254N2088

# data[].attributes.body
Ένα βιβλίο για να μπορέσουν τα παιδιά να διαχειριστούν συναισθήματα όπως ο φόβος και οι αναμνήσεις που προκαλούν θλίψη

# data[].attributes.attachment_link.description
If feeling blue isn’t bad enough, it’s even worse without your best furry friend. This Makes Me Sad follows a young boy after he accidentally lets his dog, Kit, loose from the yard. Despite his parents’ attempt to find her, nothing can cheer up the boy. His favorite things, like a pretty sunset, going to the park, and

# data[].attributes.headline
Τσολάκου Σταματία, Ακροατήριο 5, U251N0810

# data[].attributes.subject
Τσολάκου Σταματία, Ακροατήριο 5, U251N0810

# data[].attributes.body
Μελέτη περίπτωσης/ Κλινικό περιστατικὀ: Tahir, M. A., Gujar, N. R., Jahan, N. (2017). A Case of Pediatric Post-Traumatic Stress Disorder Presenting as Attention Deficit Hyperactivity Disorder: A Case Report. Cureus 9(5). https://www.cureus.com/articles/7082-a-case-of-pediatric-post-traumatic-stress-disorder-presenting-as-attention-deficit-hyperactivity-disorder-a-case-report#!/

# data[].attributes.headline
Γεωργοπούλου Μαρία U261N0336 Ακροατήριο 08

# data[].attributes.subject
Γεωργοπούλου Μαρία U261N0336 Ακροατήριο 08

# data[].attributes.body
Οι λανθασμένες διαγνώσεις ΜΤΣ μπορούν να επηρεάσουν αρνητικά τον σχεδιασμό της θεραπείας, τη διαχείριση των πόρων και την έρευνα. Η υποκειμενική φύση των στρεσογόνων παραγόντων, η στερεοτυπική παρουσίαση των συμπτωμάτων, η πληθώρα πόρων που περιγράφουν πώς να προσποιηθεί κανείς (ΜΤΣ), και οι υψηλοί παράγοντες που εμπλέκονται σε ποινικές, αστικές και αναπηρικές αξιολογήσεις δημιουργούν προκλήσεις για τη σωστή διάγνωση. Αυτό το άρθρο παρουσιάζει μια συστηματική προσέγγιση για να βοηθήσει τους κλινικούς γιατρούς και αξιολογητές να διακρίνουν το γνήσιο ΜΤΣ από ψευδείς παραλλαγές της διαταραχής. Περιγράφει τους ψευδείς τύπους που πρέπει να εξεταστούν ως εναλλακτικές διαγνώσεις, συμπεριλαμβανομένου του προσποιητού ΜΤΣ (για εξωτερικό όφελος, όπως η λήψη συντάξεως αναπηρίας ή η αποφυγή ποινικών συνεπειών), του φανταστικού (για εσωτερικό όφελος, όπως η ανάληψη του ρόλου του θύματος ή του ήρωα/βετεράνου) και του λανθασμένα αποδοθέντος (νόμιμη ψυχοπαθολογία που έχει διαγνωστεί λανθασμένα ως ΜΤΣ). Οι συγγραφείς περιγράφουν κλινικά χαρακτηριστικά και ψυχολογικές δοκιμές που μπορούν να αξιοποιηθούν για να βοηθήσουν στην επίτευξη μιας πιο έγκυρης διάγνωσης.

# data[].attributes.attachment_link.title
ERROR: The request could not be satisfied

# data[].attributes.headline
Tσιτάκ Ντεργιά -U261N0156- Ακροατήριο 07

# data[].attributes.subject
Tσιτάκ Ντεργιά -U261N0156- Ακροατήριο 07

# data[].attributes.headline
Παπαϊωάννου 'Ηλια(Ακροατήριο 8)-u254n2249

# data[].attributes.subject
Παπαϊωάννου 'Ηλια(Ακροατήριο 8)-u254n2249

# data[].attributes.body
“Trauma Shapes Life – Finding Your Way to Heal (BCPA Podcast)”-2026-BC Psychological Association.

Το βίντεο με τίτλο “Trauma Shapes Life – Finding Your Way to Heal” αναλύει το θέμα του ψυχολογικού τραύματος και του μετατραυματικού στρες (PTSD). Στο podcast οι ειδικοί υποστηρίζουν ότι τα τραυματικά γεγονότα μπορούν να επηρεάσουν άμεσα τον τρόπο με τον οποίο σκέφτεται, αισθάνεται και συμπεριφέρεται ένας άνθρωπος.Οι πηγές τραύματος είναι ποικίλες και σχετίζονται με ατυχήματα, κακοποίηση, βία ή άλλες έντονες εμπειρίες που προκαλούν αίσθημα απειλής ή φόβου. Σύμφωνα με τους ειδικούς, όταν ο εγκέφαλος δεν επεξεργάζεται σωστά την εμπειρία αυτή, εμφανίζει μετατραυματικό στρες, το οποίο χαρακτηρίζεται από επαναλαμβανόμενες αναμνήσεις, έντονο στρες και αποφυγή καταστάσεων που θυμίζουν το τραύμα.

Στο βίντεο τονίζεται επίσης ότι πέρα από τις αναμνήσεις, το τραύμα επειρεάζει έντονα και το νευρικό σύστημα, το οποίο βρίσκεται σε κατάσταση συνεχούς συναγερμού.Ως θεραπευτική παρέμβαση οι ειδικοί θίγουν το ζήτημα της ανάγκης για ψυχοθεραπεία και άλλων θεραπευτικών προσεγγίσεων για την επούλωση του τραύματος και τη σταδιακή αποκατάσταση της ψυχικής ισορροπίας.Κατονομάζονται επιπλέον και άλλοι αποτελεσματικοί μέθοδοι όπως η θεραπεία τραύματος, η θεραπεία έκθεσης και τεχνικές χαλάρωσης που συμβάλλουν στη ρύθμιση του άγχους. Το βασικό μήνυμα του podcast είναι ότι αν και η επούλωση του τραύματος είναι μια διαδικασία που απαιτεί χρόνο,με την παροχή κατάλληλης θεραπείας και υποστήριξης το άτομο μπορεί να προχωρήσει σε μια πιο υγιή ψυχολογική κατάσταση.

# data[].attributes.attachment_link.title
Trauma Shapes Life - Finding Your Way to Heal - BCPA Podcast 2026

# data[].attributes.headline
Ειρήνη Κουτσογιάννη U254N2096 Ακροατήριο 02

# data[].attributes.subject
Ειρήνη Κουτσογιάννη U254N2096 Ακροατήριο 02

# data[].attributes.attachment_link.title
3.Κλινική Ανασκόπηση Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες (PTSD) σε Πρόσφυγες και Μετανάστες

# data[].attributes.headline
Pavlos Snainter, U254N1804, Edug-623, Ακροατήριο 07

# data[].attributes.subject
Pavlos Snainter, U254N1804, Edug-623, Ακροατήριο 07

# data[].attributes.body
Το animated βίντεο “What is PTSD?” παρουσιάζει με απλό και κατανοητό τρόπο τι είναι η Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες (PTSD). Εξηγεί πώς μια τραυματική εμπειρία μπορεί να επηρεάσει τον εγκέφαλο και τη συμπεριφορά, περιγράφει τα βασικά συμπτώματα (αναβιώσεις, αποφυγή, αρνητικές σκέψεις, υπερδιέγερση) και τονίζει ότι το PTSD δεν είναι αδυναμία, αλλά φυσική αντίδραση σε έντονο στρες. Το βίντεο επίσης ενθαρρύνει την αναζήτηση βοήθειας και παρουσιάζει αποτελεσματικές μορφές θεραπείας, προσφέροντας ένα σαφές και ελπιδοφόρο μήνυμα.

# data[].attributes.headline
Κυβέρη Μαρία-Βασιλεία (Ακροατήριο 01) U254N0552

# data[].attributes.subject
Κυβέρη Μαρία-Βασιλεία (Ακροατήριο 01) U254N0552

# data[].attributes.attachment_link.title
The Role of Caregiver Psychopathology in the Treatment of Childhood Trauma with Trauma-Focused Cognitive Behavioral Therapy: A Systematic Review - PubMed

# data[].attributes.attachment_link.description
Trauma-focused cognitive behavioral therapy (TF-CBT) is regarded as one of the most effective treatments for children who have experienced trauma and is rapidly being disseminated. To best ensure efficacy, even among treatment refractory symptoms, a better understanding of the factors that lead TF-C …

# data[].attributes.headline
ΑΠΕΛΑΤΟΥ ΔΕΣΠΟΙΝΑ (u244n2403)

# data[].attributes.subject
ΑΠΕΛΑΤΟΥ ΔΕΣΠΟΙΝΑ (u244n2403)

# data[].attributes.body
Η διαταραχή μετατραυματικού στρες (Post-Traumatic Stress Disorder – PTSD) είναι μια ψυχική διαταραχή που μπορεί να εμφανιστεί μετά από την εμπειρία ή την έκθεση σε ένα ιδιαίτερα τραυματικό γεγονός, όπως σοβαρό ατύχημα, φυσική καταστροφή, πόλεμος, βία ή κακοποίηση. Παρόλο που η διαταραχή αυτή έχει μελετηθεί εκτενώς, εξακολουθούν να υπάρχουν αρκετά στερεότυπα και λανθασμένες αντιλήψεις γύρω από αυτήν.

Ένα συχνό στερεότυπο είναι ότι η διαταραχή μετατραυματικού στρες εμφανίζεται μόνο σε στρατιώτες ή άτομα που έχουν βιώσει πολεμικές συγκρούσεις. Στην πραγματικότητα, οποιοδήποτε άτομο μπορεί να εμφανίσει PTSD εάν εκτεθεί σε ένα έντονα τραυματικό γεγονός. Για παράδειγμα, άτομα που έχουν επιβιώσει από τροχαία ατυχήματα, φυσικές καταστροφές, βίαιες επιθέσεις ή κακοποίηση μπορεί επίσης να εμφανίσουν συμπτώματα της διαταραχής.

Μια δεύτερη στρεβλωμένη αντίληψη είναι ότι όσοι εμφανίζουν μετατραυματικό στρες είναι «αδύναμοι» ή δεν μπορούν να διαχειριστούν τις δυσκολίες της ζωής. Στην πραγματικότητα, η εμφάνιση της διαταραχής δεν σχετίζεται με την αδυναμία του ατόμου, αλλά με τον τρόπο που ο εγκέφαλος και το σώμα αντιδρούν σε ακραία στρεσογόνες εμπειρίες. Η αντίδραση αυτή αποτελεί φυσιολογική ψυχολογική και βιολογική απόκριση σε ένα έντονα τραυματικό γεγονός.

Ένα ακόμη συχνό στερεότυπο είναι ότι τα συμπτώματα εμφανίζονται αμέσως μετά το τραυματικό γεγονός. Ωστόσο, σε πολλές περιπτώσεις τα συμπτώματα μπορεί να εμφανιστούν εβδομάδες ή ακόμη και μήνες αργότερα. Τα άτομα μπορεί να βιώνουν επαναλαμβανόμενες αναμνήσεις του γεγονότος, εφιάλτες, έντονο άγχος ή να αποφεύγουν καταστάσεις που τους θυμίζουν το τραύμα.

Η κατανόηση και η αποδόμηση αυτών των στερεοτύπων είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς συμβάλλει στη μείωση του κοινωνικού στίγματος που συχνά συνοδεύει τις ψυχικές διαταραχές. Παράλληλα, βοηθά τα άτομα που αντιμετωπίζουν τέτοιες δυσκολίες να αναζητήσουν υποστήριξη και κατάλληλη θεραπευτική βοήθεια χωρίς φόβο ή προκατάληψη.

# data[].attributes.headline
Μπουραζάνα Έρη

# data[].attributes.body
Μπουραζάνα Έρη- U251N0759- Ακροατήριο 1

Η διαταραχή μετατραυματικού στρες μπορεί να εμφανιστεί μετά από ένα τραυματικό γεγονός, όπως ένα ατύχημα, μια φυσική καταστροφή ή μια εμπειρία βίας. Είναι φυσιολογικό να υπάρχουν αρχικές αντιδράσεις στρες, ωστόσο όταν τα συμπτώματα επιμένουν για μεγάλο χρονικό διάστημα και επηρεάζουν την καθημερινή ζωή, μπορεί να πρόκειται για μετατραυματική διαταραχή στρες.

Τα βασικά συμπτώματα περιλαμβάνουν την αναβίωση του τραυματικού γεγονότος μέσω ανεπιθύμητων αναμνήσεων ή εφιαλτών, την αποφυγή καταστάσεων που θυμίζουν το τραύμα, αρνητικές  αλλαγές στη σκέψη και στη διάθεση καθώς και υπερδιέγερση, νευρικότητα ή δυσκολίες στον ύπνο. Παρά τις δυσκολίες που προκαλεί, η διαταραχή είναι αντιμετωπίσιμη και υπάρχουν αποτελεσματικές θεραπευτικές παρεμβάσεις που μπορούν να βοηθήσουν  το άτομο να ανακτήσει την ποιότητα της ζωής του.

# data[].attributes.attachment_caption
Σύνθετη Μετατραυματική Διαταραχή | 12 Σημάδια για να την Εντοπίσεις 

# data[].attributes.headline
Κιούσης Ευάγγελος U254N2084 Ακροατήριο 09

# data[].attributes.subject
Κιούσης Ευάγγελος U254N2084 Ακροατήριο 09

# data[].attributes.body
Αναφέρεται σε στοιχεία που μπορούμε να στηριχθούμε για να αναγνωρίσουμε πιθανή Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες.

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Νικόλαος Βαμβακάρης

# data[].attributes.attachment_link.title
Σύνθετη Μετατραυματική Διαταραχή | 12 Σημάδια για να την Εντοπίσεις | Complex PTSD | ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ

# data[].attributes.headline
Φωτίου Γεωργία U251N0414 Ακροατήριο 4

# data[].attributes.subject
Φωτίου Γεωργία U251N0414 Ακροατήριο 4

# data[].attributes.body
Μελέτη περίπτωσης 8 χρονου αγοριού που επέζησε από τροχαίο ατύχημα. Ένα χρόνο μετά το παιδί εμφάνισε συμπτώματα της διαταραχής μετατραυματικού στρες με επίμονες αναμνήσεις από το ατύχημα, εφιάλτες κατά τη διάρκεια της νύχτας, ιδεασμός θανάτου.

# data[].attributes.body
«Το τραύμα δεν είναι μόνο αυτό που συνέβη σε εμάς, αλλά και αυτό που συμβαίνει μέσα μας ως αποτέλεσμα.»
— Bessel van der Kolk

Το τραύμα δεν περιορίζεται στο ίδιο το γεγονός αλλά επηρεάζει τη μνήμη, τα συναισθήματα και τη νευροβιολογία του ατόμου. Συχνά εκδηλώνεται με επαναβιώσεις του τραύματος (flashbacks), αποφυγή σχετικών ερεθισμάτων, υπερδιέγερση και έντονο άγχος.

# data[].attributes.headline
Αναγνωστοπούλου Σοφία Ακροατήριο 2 U254N0209

# data[].attributes.subject
Αναγνωστοπούλου Σοφία Ακροατήριο 2 U254N0209

# data[].attributes.attachment_link.title
Treating Complex Trauma in Adolescence: A Case Study of Brief Focal Psychotherapy After Vicarious Gender Violence and Child Abuse | MDPI

# data[].attributes.attachment_link.description
This study aims to illustrate the impact of accumulated traumatic experiences in adolescence and to evaluate the potential of brief focal psychotherapy (BFP) as a treatment approach for complex trauma.

# data[].attributes.headline
Κωνσταντίνα Μαράκη U261N0538

# data[].attributes.subject
Κωνσταντίνα Μαράκη U261N0538

# data[].attributes.body
Πώς είναι να ζεις με μετατραυματικό στρες μετά τον πόλεμο;

# data[].attributes.headline
Βατμανίδου Ειρήνη U254N1229 (Ακροατήριο 01) ΜΥΘΟΙ ΓΙΑ PTSD

# data[].attributes.subject
Βατμανίδου Ειρήνη U254N1229 (Ακροατήριο 01) ΜΥΘΟΙ ΓΙΑ PTSD

# data[].attributes.body
1. Μύθος 1: Η PTSD εμφανίζεται μόνο σε στρατιώτες ή άτομα που έχουν πολεμική εμπειρία.
Πραγματικότητα: Η PTSD μπορεί να εμφανιστεί σε οποιονδήποτε βιώσει σοβαρό τραυματικό γεγονός, όπως ατυχήματα, φυσικές καταστροφές, κακοποίηση ή σοβαρές ασθένειες.

2. Μύθος 2: Όταν το τραυματικό γεγονός τελειώσει, η PTSD εξαφανίζεται αυτόματα.
Πραγματικότητα: Η PTSD μπορεί να διαρκέσει μήνες ή χρόνια αν δεν υπάρξει κατάλληλη θεραπεία και συχνά απαιτεί επαγγελματική υποστήριξη.

3. Μύθος 3: Τα άτομα με PTSD είναι αδύναμα ή «ψυχολογικά ευάλωτα».
Πραγματικότητα: Η PTSD είναι μια φυσιολογική αντίδραση σε εξαιρετικά στρεσογόνα γεγονότα και δεν σχετίζεται με προσωπική αδυναμία.

4. Μύθος 4: Όλοι όσοι βιώνουν τραυματικά γεγονότα θα εμφανίσουν PTSD.
Πραγματικότητα: Μόνο ένα ποσοστό ανθρώπων αναπτύσσει PTSD, ανάλογα με παράγοντες όπως η υποστήριξη που λαμβάνουν, το ιστορικό τους και η σοβαρότητα του τραύματος.

5. Μύθος 5: Η PTSD αντιμετωπίζεται μόνο με φάρμακα.
Πραγματικότητα: Η ψυχοθεραπεία, ιδιαίτερα η γνωσιακή-συμπεριφορική θεραπεία και η επανανοηματοδότηση του τραύματος, είναι συχνά πιο αποτελεσματική ή συνδυάζεται με φαρμακευτική αγωγή.

Βιβλιογραφία

American Psychiatric Association. (2023). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed., text rev.). Washington, DC: APA.

# data[].attributes.headline
Κουτζακιώτη Σταυρούλα (Ακροατήριο 4) U254N0452

# data[].attributes.subject
Κουτζακιώτη Σταυρούλα (Ακροατήριο 4) U254N0452

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
✉
Muhammad A. Tahir annastahir239gmail.com ✉Corresponding author.

# data[].attributes.attachment_link.title
A Case of Pediatric Post-Traumatic Stress Disorder Presenting as Attention Deficit Hyperactivity Disorder: A Case Report

# data[].attributes.attachment_link.description
In the past few years, there has been increased recognition that children, who have faced traumatic incidences, can develop post-traumatic stress disorder (PTSD), just like in adults. We present a case of PTSD in a 6-year-old child who endured three…

# data[].attributes.headline
Cognitive deficits and posttraumatic stress disorder in children A diagnostic dilemma illustrated through a case study

# data[].attributes.subject
Cognitive deficits and posttraumatic stress disorder in children A diagnostic dilemma illustrated through a case study

# data[].attributes.body
Στεφανιδέρη Ελένη,

U261N0014, Ακροατήριο 04

# data[].attributes.attachment_link.title
Cognitive deficits and posttraumatic stress disorder in children A diagnostic dilemma illustrated through a case study

# data[].attributes.headline
4 Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες _ Μετατραυματική Ανάπτυξη

# data[].attributes.subject
4 Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες _ Μετατραυματική Ανάπτυξη

# data[].attributes.body
Μπανιά Καλλιόπη-Χρυσαυγή, U251N0035, ακροατήριο 8.

# data[].attributes.attachment_link.title
ΜΠΑΝΙΑ ΚΑΛΛΙΟΠΗ ΧΡΥΣΑΥΓΗ 4 U251N0035

# data[].attributes.headline
ΠΕΡΟΥΛΗ ΛΟΥΙΖΑ 
U254N2616

# data[].attributes.subject
ΠΕΡΟΥΛΗ ΛΟΥΙΖΑ 
U254N2616

# data[].attributes.body
Ένα παιδικό βιβλίο που βοηθά τα παιδιά να χαρτογραφήσουν και να αντιμετωπίσουν τους φόβους τους μέσα από μια ιστορία.

# data[].attributes.headline
Παυλάκη Μαρία-Νικολέτα-U254N0833-Aκροατήριο 07

# data[].attributes.subject
Παυλάκη Μαρία-Νικολέτα-U254N0833-Aκροατήριο 07

# data[].attributes.headline
Η χρήση της Εικονικής Πραγματικότητας (Virtual Reality - VR) για την διαχείριση του PTSD

# data[].attributes.subject
Η χρήση της Εικονικής Πραγματικότητας (Virtual Reality - VR) για την διαχείριση του PTSD

# data[].attributes.body
Κωνσταντίνα Βλαχοπαναγιώτου - U254N0849 - Ακροατήριο 03

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Abstract

Background: Low back pain (LBP) is a leading cause of disability worldwide, often driven by distinct pain mechanisms: nociceptive, neuropathic, and central sensitization. Accurate classification of these mechanisms is critical for guiding effective, targeted treatments. Methods: A scoping review was conducted following the Joanna Briggs Institute methodology and reported according to PRISMA-ScR guidelines. A comprehensive literature search was performed in MEDLINE, Cochrane CENTRAL, Scopus, PEDro, and Web of Science. Eligible studies included adults with LBP and focused on clinical criteria for classifying pain mechanisms. Data on study methods, population characteristics, and outcomes were extracted and synthesized. Results: Nine studies met the inclusion criteria. Nociceptive pain was characterized by localized symptoms proportional to mechanical triggers, with no neurological signs. Neuropathic pain was associated with burning sensations, dysaesthesia, and a positive neurodynamic straight leg raise (SLR) test. Central sensitization featured widespread pain, hyperalgesia, and disproportionate symptoms. Tools such as painDETECT, DN4, and the Central Sensitisation Inventory (CSI) were validated for neuropathic and central sensitization pain. Central sensitization and neuropathic pain were linked to greater disability and psychological distress compared to nociceptive pain. Conclusions: This review aims to provide a historical perspective on pain mechanism classifications and to explore how previous frameworks have influenced current diagnostic concepts in physiotherapy practice. By synthesizing key clinical criteria used to differentiate between nociceptive, neuropathic, and central sensitization pain, this review proposes a practical framework to improve the accuracy of pain classification in clinical settings.

1. Introduction

Low back pain (LBP) is one of the most prevalent musculoskeletal conditions worldwide, affecting up to 80% of individuals during their lifetime, with a significant proportion of cases transitioning from acute to chronic pain [1,2]. Chronic LBP, defined as pain persisting for over three months, represents a major clinical and socioeconomic burden, reducing functional independence and quality of life while contributing to work absenteeism and increased healthcare costs [3,4]. Current evidence highlights the importance of recognizing different pain mechanisms-nociceptive, neuropathic, and nociplastic-to guide personalized treatment approaches [2]. Despite its high prevalence, the pathophysiology of LBP is often poorly understood, and clinical management frequently relies on a structural-anatomical paradigm that fails to address the underlying pain mechanisms [5,6,7,8,9].

Pain is now recognized as a complex neurophysiological phenomenon involving peripheral and central nervous system processes. In this context, the mechanism-based classification of pain has emerged as a more accurate framework for understanding and managing LBP, categorizing pain into three primary mechanisms: nociceptive pain, neuropathic pain, and central sensitization [10,11,12]. In addition to these primary pain mechanisms, the drucebo effect, which refers to the negative expectations of patients leading to worsening symptoms or reduced treatment efficacy, has been increasingly recognized as a significant factor in pain management. This effect is particularly relevant in chronic pain conditions, where psychological and emotional components play a substantial role in shaping the patient's pain experience [12]. Recognizing the drucebo effect as a distinct mechanism allows clinicians to better address the psychosocial factors influencing pain outcomes. Each mechanism is associated with distinct physiological and biochemical processes, which influence both the perception of pain and its clinical presentation.

Nociceptive pain originates from the activation of peripheral nociceptors in response to noxious mechanical, thermal, or chemical stimuli. These stimuli are transduced by specialized ion channels such as TRPV1 (Transient Receptor Potential Vanilloid 1) and propagate as electrical signals through Aδ and C fibers to the dorsal horn of the spinal cord [13,14,15,16]. The release of excitatory neurotransmitters, including glutamate and substance P, activates second-order neurons, which relay nociceptive information to the thalamus and somatosensory cortex for processing [17]. Clinically, nociceptive pain is typically localized, proportional to the stimulus, and associated with tissue injury or inflammation.

In contrast, neuropathic pain arises from injury or dysfunction within the somatosensory nervous system. Mechanisms include abnormal impulse-generating sites (AIGSs), ectopic discharges, and alterations in sodium and potassium ion channel expression, leading to spontaneous neuronal firing and cross-excitation between adjacent nerve fibers [7]. At the central level, neuropathic pain is characterized by structural changes such as the sprouting of Aβ fibers into lamina II of the dorsal horn, where they trigger pain in response to innocuous stimuli (allodynia: refers to a pain response to a stimulus that would not normally provoke pain, typically resulting from altered central pain processing mechanisms) [18,19]. Clinically, patients present with burning, electric-shock-like pain, sensory deficits, and patterns inconsistent with standard dermatomal or myotomal distributions.

The third mechanism, central sensitization, involves an amplification of pain processing within the central nervous system. This is driven by increased excitability of dorsal horn neurons via N-methyl-D-aspartate (NMDA) receptor hyperactivation, neuroinflammation, and the loss of GABAergic inhibition [9,20,21,22]. Dysfunctional descending inhibitory pathways and persistent input from peripheral nociceptors further perpetuate the hyper-responsiveness of central neurons [22,23,24,25]. Clinically, central sensitization manifests as widespread pain, hyperalgesia, allodynia, cognitive dysfunction, fatigue, and symptoms disproportionate to the extent of tissue injury [24,26].

Despite advances in understanding these mechanisms, clinical practice often lacks systematic tools to classify pain in patients with LBP. A failure to identify the dominant pain mechanism can lead to inappropriate or ineffective treatment strategies, particularly in cases of chronic or non-specific LBP [10,11,27,28,29]. Mechanism-based classification offers the potential to guide targeted physiotherapy interventions, including manual therapy, exercise, and neuromodulation, which are tailored to the specific underlying neurophysiological processes [30,31,32].

The aim of this review is to synthesize the current evidence regarding clinical criteria for the mechanism-based classification of LBP. This review will identify key findings from both subjective (patient history) and objective (clinical examination) assessments to propose a clinically applicable framework that assists physiotherapists in distinguishing between nociceptive, neuropathic, and central sensitization pain. By doing so, it seeks to improve clinical decision-making and optimize therapeutic outcomes for individuals suffering from LBP.

2. Methods

The present scoping review was carried out following the methodological framework outlined by the Joanna Briggs Institute (JBI) [33] for scoping reviews. To ensure comprehensive and transparent reporting, this study complied with the Preferred Reporting Items for Systematic Reviews and Meta-Analyses Extension for Scoping Reviews (PRISMA-ScR) guidelines [34].

2.1. Review Question

We formulated the following research question: "What are the historical and clinical criteria used to classify low back pain according to nociceptive, neuropathic, and central sensitization mechanisms in physiotherapy practice, and how have previous classification frameworks influenced current diagnostic concepts?".

2.2. Eligibility Criteria

Studies were eligible for inclusion if they met the following Population, Concept, and Context (PCC) criteria.

Population (P): Adults (≥18 years) experiencing low back pain (LBP), both acute (≤6 weeks) and chronic (>3 months). Individuals with non-specific LBP, defined as pain in the lumbar region not attributable to a specific pathology (e.g., infection, tumor, fracture, or inflammatory disease). Patients presenting with symptoms suggestive of nociceptive, neuropathic, or central sensitization pain mechanisms.

Concept (C): This review focused on the clinical criteria and assessment methods used to classify LBP based on the underlying pain mechanisms. Included studies explored elements of subjective assessment (e.g., patient history, pain descriptors, and psychosocial factors) and objective assessment (e.g., clinical examination findings, physical tests, and validated tools).

Nociceptive pain: Pain arising from actual or potential tissue damage with identifiable activation of nociceptors.

Neuropathic pain: Pain caused by a lesion or dysfunction of the somatosensory nervous system.

Central sensitization: Pain resulting from altered central nervous system processing, including amplified pain perception and reduced inhibition.

Context (C): The context included studies conducted in clinical settings, such as primary care, rehabilitation centers, outpatient physiotherapy clinics, or research laboratories, and studies relevant to the physiotherapy practice or broader rehabilitation contexts, where pain classification informs clinical decision-making. No geographical or cultural restrictions were applied. Only studies published in English were included.

In addition to identifying clinical criteria for classifying pain mechanisms, this review aims to trace the historical evolution of these classifications and examine how previous frameworks have shaped current diagnostic approaches. The methodology was designed to include studies that discussed both clinical criteria and the influence of past classification systems on modern physiotherapy practices. The literature search was broadened to capture historical perspectives, including seminal studies and key developments in pain classification frameworks over time.

2.3. Exclusion Criteria

Studies that did not meet the predefined Population, Concept, and Context (PCC) criteria were excluded.

2.4. Search Strategy

A preliminary targeted search was conducted in MEDLINE via the PubMed interface to identify studies pertinent to the topic. The indexing terms and keywords retrieved from these initial studies were utilized to develop a comprehensive search strategy for MEDLINE. This strategy was subsequently adapted for other electronic databases, including Cochrane Central Register of Controlled Trials (CENTRAL), Scopus, PEDro, and Web of Science, ensuring coverage of all of the relevant literature. The literature search for this scoping review was conducted between July 2024 and November 2024. The search strategy was finalized on 23 November 2024, ensuring the comprehensive capture of relevant studies published up to that date. The search strings used for each database were as follows:

("Low Back Pain"[MeSH Terms] OR "Low Back Pain"[Title/Abstract] OR "LBP"[Title/Abstract]) AND ("Pain Mechanisms"[Title/Abstract] OR "Nociceptive Pain"[MeSH Terms] OR "Neuropathic Pain"[MeSH Terms] OR "Central Sensitisation"[Title/Abstract]) AND ("Clinical Criteria"[Title/Abstract] OR "Physiotherapy Assessment"[Title/Abstract] OR "Pain Classification"[Title/Abstract])

"Low Back Pain" AND ("Pain Mechanisms" OR "Nociceptive Pain" OR "Neuropathic Pain" OR "Central Sensitisation") AND ("Clinical Criteria" OR "Assessment" OR "Classification")

TITLE-ABS-KEY ("Low Back Pain" OR "LBP") AND TITLE-ABS-KEY ("Pain Mechanisms" OR "Nociceptive Pain" OR "Neuropathic Pain" OR "Central Sensitisation") AND TITLE-ABS-KEY ("Clinical Criteria" OR "Physiotherapy Assessment" OR "Pain Classification")

Low Back Pain AND Pain Mechanisms OR Nociceptive Pain OR Neuropathic Pain OR Central Sensitisation AND Clinical Criteria OR Physiotherapy Assessment OR Pain Classification

("Low Back Pain" OR "LBP") AND TOPIC: ("Pain Mechanisms" OR "Nociceptive Pain" OR "Neuropathic Pain" OR "Central Sensitisation") AND TOPIC: ("Clinical Criteria" OR "Physiotherapy Assessment" OR "Pain Classification")

2.5. Study Selection

The study selection process adhered to a structured methodology consistent with scoping review standards. Initially, all search results were compiled and managed using Zotero, where duplicate records were systematically removed. The screening process was conducted in two distinct phases. First, titles and abstracts underwent an initial review, followed by a comprehensive full-text evaluation. Both stages were carried out independently by two reviewers to ensure rigor, with any disagreements resolved through consultation with a third reviewer. The selection process was conducted in alignment with the PRISMA 2020 guidelines, ensuring transparency, reproducibility, and consistency. This systematic approach aimed to identify studies that addressed the research question, thereby supporting a thorough and reliable review process.

2.6. Data Extraction and Data Synthesis

The data extraction process was conducted systematically to collect key information from each included study. Extracted details encompassed study design, population characteristics, intervention specifics, outcome measures, and findings relevant to the research question. To ensure consistency, a standardized data extraction form was employed across all studies. For data synthesis, findings were categorized based on specific outcomes, allowing for clear comparisons between studies. A qualitative synthesis was performed to identify recurring patterns, discrepancies, and gaps in the data, providing a comprehensive summary of the evidence. Where applicable, quantitative data were summarized to highlight trends and significant results across the studies. This structured methodology facilitated a clear and methodical synthesis of the available evidence, effectively addressing the research question.

3. Results

As presented in the PRISMA 2020 flow diagram ( Figure 1), from 219 records identified by the initial literature searches, two hundred and ten were excluded and nine articles were included ( Table 1). The quality of the studies was assessed in Table 2.

Figure 1. Preferred reporting items for systematic reviews and meta-analyses 2020 (PRISMA) flow chart.

Table 1. Summary of Included Studies on Pain Mechanism Classification in Low Back Pain (LBP).

Table 2. Risk of Bias Assessment of Included Studies.

3.1. Identification of Nociceptive Pain

Smart et al. (2012c) [38] identified that nociceptive pain is characterized by specific clinical features, including localized pain that is proportional to mechanical triggers, such as movement, posture, or specific activities. These triggers reliably reproduce or alleviate symptoms, making nociceptive pain more predictable compared to other mechanisms. Distinctive features include the absence of neurological signs, such as dysaesthesia, allodynia, or referred pain. Patients in this group often exhibit clear anatomical relationships between pain location and mechanical stressors.

Outcome: The study established clear and reproducible clinical criteria for identifying nociceptive pain, providing physiotherapists with a reliable approach to differentiate this mechanism from neuropathic or central sensitization pain.

3.2. Identification of Neuropathic Pain

Smart et al. (2012b) [37] focused on distinguishing neuropathic pain in LBP populations. Key findings included the presence of burning pain, sharp/lancinating sensations, and dysesthesia (abnormal sensations). Positive neurodynamic tests, such as the Straight Leg Raise (SLR), along with symptoms aligning to dermatomal distributions, were identified as critical indicators of neuropathic involvement.

Freynhagen and Baron (2009) [40] further validated the role of diagnostic tools such as the painDETECT questionnaire and DN4 in identifying neuropathic components in LBP patients. Their findings showed a strong correlation between neuropathic symptoms (e.g., radiating leg pain) and positive neurodynamic tests such as SLR.

Beith et al. (2011) [41] added that neuropathic pain is associated with higher pain intensity, greater disability, and psychological distress (including anxiety and depression) compared to nociceptive pain. The study also observed a significant reduction in range of motion (ROM) during passive SLR tests, providing further functional evidence of neuropathic mechanisms. Interestingly, imaging findings such as MRI showed low sensitivity (73%) and specificity (43%) in detecting neuropathic pain, indicating the limitations of relying on structural assessments alone.

Outcome: These studies collectively established robust clinical criteria for neuropathic pain, including specific symptom patterns, neurodynamic test results, and validated diagnostic tools. The correlation between higher disability and psychological distress underscores the importance of early identification and targeted intervention for neuropathic pain mechanisms.

3.3. Identification of Central Sensitization Pain

Smart et al. (2012a) [36] reported that central sensitization is characterized by widespread pain, generalized hyperalgesia, and symptoms that are disproportionate to mechanical triggers or identifiable tissue damage. Patients often lack clear anatomical patterns, and their pain presentation includes hypersensitivity and non-mechanical aggravating factors. Using a statistical model based on symptom clustering, the study achieved high sensitivity (91.8%) and specificity (97.7%), validating the key features of central sensitization.

Nijs et al. (2015) [24] proposed a systematic clinical algorithm for identifying central sensitization. This approach integrates subjective findings, such as atypical pain distribution, with objective assessments, including neurodynamic tests and advanced tools such as Quantitative Sensory Testing (QST) and the Central Sensitisation Inventory (CSI).

Sanzarello et al. (2016) [39] further elaborated on the clinical presentation of central sensitization, emphasizing positive neurodynamic tests (e.g., SLR and cross-SLR) and atypical pain patterns as essential indicators. Additional assessments, such as QST and the CSI, were highlighted as valuable tools for confirming the diagnosis of central sensitization in chronic LBP patients.

Smart et al. (2011) [35] added that central sensitization pain lacks mechanical proportionality and is associated with generalized hyperalgesia, widespread pain, and inconsistent responses to physical assessments.

Outcome: These studies demonstrated that central sensitization can be identified through a combination of subjective history, neurodynamic tests, and advanced assessments. Key symptoms include widespread pain, hyperalgesia, and disproportionate responses, providing a clear framework for diagnosis in clinical practice.

3.4. Disability and Psychological Impact

Smart et al. (2012) [8] explored the relationship between pain mechanisms and patient-reported outcomes. Patients with central sensitization reported the highest levels of disability, pain intensity, and psychological distress (anxiety and depression) compared to those with neuropathic or nociceptive pain. Measures included the Roland Morris Disability Questionnaire (RMDQ) [42] for disability, the Hospital Anxiety and Depression Scale (HADs) [43,44] for psychological status, and the Short Form-36 (SF-36) [45] for quality of life.

Beith et al. (2011) [41] similarly demonstrated that patients with neuropathic pain experienced higher disability scores, increased psychological distress, and reduced functional capacity compared to patients with nociceptive pain.

Outcome: These findings highlight the significant association between pain mechanisms and functional impairment, as well as the psychological burden of chronic LBP. Patients with central sensitization, in particular, experience more severe disability and mental health challenges, underscoring the importance of a mechanism-based approach to treatment.

3.5. Development of Clinical Algorithms and Tools

Nijs et al. (2015) [24] developed an evidence-based clinical algorithm for classifying pain mechanisms in patients with LBP. This algorithm integrates findings from the patient's history, physical examination, and validated tools such as neurodynamic tests and QST.

Freynhagen and Baron (2009) [40] highlighted the value of diagnostic tools, including painDETECT [46] and DN4, for identifying neuropathic pain. These tools demonstrated strong validity and clinical utility in distinguishing neuropathic components from nociceptive or central sensitization mechanisms.

Outcome: These studies provided practical tools and algorithms to guide clinicians in identifying pain mechanisms, improving diagnostic accuracy, and enabling targeted interventions.

3.6. Summary of Results

Nociceptive Pain: Localized pain proportional to mechanical triggers with no neurological features.

Neuropathic Pain: Burning pain, dysesthesia, positive neurodynamic tests, and higher disability scores.

Central Sensitization: Widespread pain, hyperalgesia, disproportionate symptom patterns, and atypical pain distribution.

Disability and Psychological Impact: Central sensitization and neuropathic pain are associated with greater functional impairment and higher psychological distress.

Clinical Algorithms and Tools: Evidence-based algorithms and tools (e.g., painDETECT, DN4, QST, and the CSI) improve the identification of specific pain mechanisms.

3.7. Notes on Tools and Scoring

ROBINS-I [47]: Studies with a moderate risk of bias often show issues with confounding variables, missing data, or deviations from the intended interventions.

SANRA [48]: Narrative reviews assessed with SANRA may have moderate bias if the literature search is not comprehensive or the justification for conclusions is incomplete.

Newcastle-Ottawa Scale (NOS) [49]: For cross-sectional studies, a moderate score is often given when there are minor issues with participant selection or comparability.

4. Summary

The clinical studies show a moderate risk of bias, primarily due to confounding factors, deviations from interventions, or incomplete outcome reporting.

The narrative reviews generally exhibit a low-to-moderate risk of bias, depending on the thoroughness of the literature search and justification of conclusions.

The cross-sectional study (Beith et al., 2011 [41]) has a moderate risk of bias due to minor concerns about participant selection and comparability.

5. Discussion

The present scoping review aimed to identify and summarize clinical criteria for classifying low back pain (LBP) into three primary pain mechanisms: nociceptive pain, neuropathic pain, and central sensitization. The findings across the included studies offer valuable insights into the distinct features of each pain mechanism, the tools used for their identification, and their relationship to functional and psychological outcomes.

5.1. Nociceptive Pain: Clear Patterns and Predictability

The studies by Smart et al. (2012c) [38] and Smart et al. (2011) [35] consistently highlighted that nociceptive pain is characterized by symptoms localized to the anatomical site of tissue injury or mechanical dysfunction. These symptoms are proportional to specific aggravating and alleviating factors, such as movement, posture, or mechanical stressors, and respond predictably during clinical assessments. Importantly, nociceptive pain is associated with the absence of neurological signs, such as dysesthesia, allodynia, or neurodynamic test abnormalities, which are otherwise present in neuropathic pain.

From a clinical perspective, this mechanism can be reliably identified through the patient's subjective history and objective examination, including postural analysis, palpation, and movement testing. The robustness of these criteria provides clinicians with a straightforward approach for differentiating nociceptive pain from more complex pain presentations. However, it is essential to note that nociceptive pain may coexist with neuropathic or central sensitization mechanisms, particularly in chronic cases, requiring a more nuanced evaluation in such scenarios.

5.2. Neuropathic Pain: Unique Sensory Features and Functional Impact

The studies by Smart et al. (2012b) [37], Freynhagen and Baron (2009) [40], and Beith et al. (2011) [41] demonstrated that neuropathic pain has distinct clinical and sensory features that set it apart from nociceptive mechanisms. Key indicators include burning pain, sharp or lancinating sensations, and dysesthesia. Positive findings on neurodynamic tests, such as the Straight Leg Raise (SLR) and its variations, further support the diagnosis of neuropathic pain. These features were consistently aligned with the distribution of dermatomes, indicating an underlying dysfunction or lesion within the somatosensory nervous system.

Additionally, neuropathic pain was associated with greater functional limitations and psychological distress, including higher levels of disability and anxiety/depression (Beith et al., 2011) [41]. The study highlighted reduced range of motion (ROM) during SLR as a functional correlate of neuropathic involvement. However, imaging tools such as MRI were found to have low sensitivity and specificity in detecting neuropathic pain, underscoring the need for a clinical, symptom-based approach.

These findings are clinically significant, as they suggest that validated tools such as the painDETECT and DN4 questionnaires can effectively identify neuropathic components of LBP. This is particularly relevant for clinicians, as patients with neuropathic pain may require interventions beyond conventional mechanical therapies, such as targeted neurodynamic techniques or pharmacological approaches addressing nerve sensitization.

5.3. Central Sensitization: A Complex Mechanism with Widespread Implications

Central sensitization emerged as the most challenging mechanism to identify and manage. Studies by Smart et al. (2012a) [36], Nijs et al. (2015) [24], and Sanzarello et al. (2016) [39] emphasized the presence of widespread pain, generalized hyperalgesia, and symptoms that are disproportionate to the extent of tissue injury or mechanical stress. Patients with central sensitization also exhibited hypersensitivity to non-noxious stimuli and inconsistent responses to physical assessments, reflecting the altered pain processing within the central nervous system.

Smart et al. (2012a) [36] validated these findings through a statistical model, achieving high sensitivity (91.8%) and specificity (97.7%) for recognizing central sensitization based on symptom clusters. Similarly, Nijs et al. (2015) [24] proposed a clinical algorithm that integrates subjective and objective assessments, such as pain distribution, neurodynamic testing, and advanced tools such as Quantitative Sensory Testing (QST) and the Central Sensitisation Inventory (CSI). Sanzarello et al. (2016) [39] further underscored the role of neurodynamic tests (e.g., SLR and cross-SLR) and atypical pain patterns in confirming the diagnosis of central sensitization.

From a clinical perspective, recognizing central sensitization is critical because it signifies a maladaptive pain processing state that requires multimodal and patient-centered interventions, such as graded exposure therapy, pain neuroscience education, and cognitive behavioral approaches. Importantly, these patients reported the highest levels of disability and psychological distress (Smart et al., 2012) [8], further underscoring the need for early identification and targeted management strategies.

5.4. Clinical and Psychological Outcomes: A Mechanism-Based Perspective

The correlation between pain mechanisms and functional impairment was a key finding across studies. Central sensitization and neuropathic pain were consistently associated with higher levels of disability, as measured by tools such as the Roland Morris Disability Questionnaire (RMDQ), and greater psychological burden, including anxiety and depression (Smart et al., 2012 [8]; Beith et al., 2011 [41]). In contrast, nociceptive pain was linked to lower levels of impairment and more predictable responses to interventions.

Our findings are consistent with more recent studies that highlight the importance of classifying low back pain through a mechanism-based approach to improve patient outcomes [1,2,3]. In particular, the concept of nociplastic pain, recently introduced by the International Association for the Study of Pain (IASP), has refined our understanding of central sensitization and its clinical presentation. Recent studies have proposed new diagnostic frameworks and tools to better identify these pain mechanisms, such as the updated Central Sensitisation Inventory (CSI) and painDETECT, which have shown strong validity in clinical practice [3]. Future research should focus on integrating these tools into personalized pain management strategies to address both the physical and psychological dimensions of chronic low back pain (Fernández-de-Las-Peñas et al., 2023) [4].

These findings highlight the importance of adopting a mechanism-based assessment approach to pain classification. Identifying the dominant pain mechanism enables clinicians to tailor interventions that address the specific neurophysiological processes driving the patient's symptoms. This approach has the potential to improve clinical outcomes, reduce disability, and alleviate psychological distress.

Beyond the biological and mechanistic understanding of low back pain, it is crucial to consider the social context of individuals experiencing this condition. Social determinants of health, such as socioeconomic status, occupational factors, and support networks, can significantly influence both the experience of pain and the effectiveness of interventions. Future research should focus on integrating social characterization into pain classification frameworks to identify subgroups of patients who may benefit from tailored biopsychosocial approaches. By addressing these social dimensions, healthcare providers can optimize care pathways, improve patient adherence, and enhance long-term outcomes in low back pain management.

6. Limitations

This review has several limitations that should be acknowledged. First, the included studies displayed significant heterogeneity in their design, methodologies, and population characteristics, which limits comparability and the strength of evidence synthesis. Second, the absence of a standardized framework for mechanism-based pain classification introduces inconsistencies in identifying and reporting nociceptive, neuropathic, and central sensitization mechanisms. Third, many studies relied heavily on subjective measures, such as patient-reported outcomes and symptom descriptions, which are prone to recall bias and variability in patient perception. Additionally, few studies incorporated objective biomarkers (e.g., neuroimaging or quantitative sensory testing), particularly for central sensitization, limiting the validation of clinical findings.

Furthermore, this review may be influenced by publication bias, as studies with positive results are more likely to be published, potentially skewing the evidence. The predominance of cross-sectional studies restricts causal inferences about the relationship between pain mechanisms and patient outcomes.

Another limitation of this review is the small number of included studies, with only nine meeting the inclusion criteria. This limited pool of evidence may weaken the generalizability of our conclusions. Future systematic reviews should aim to include a broader range of studies to strengthen the evidence base.

7. Clinical Practice Implications

The findings of this review provide key guidance for improving the assessment and management of low back pain (LBP) through a mechanism-based approach.

Improved Pain Classification:

Clear clinical criteria for nociceptive, neuropathic, and central sensitization pain, combined with tools such as painDETECT, DN4, and the CSI, enable accurate identification of pain mechanisms.

o

Nociceptive Pain: Responds well to manual therapy, exercise, and posture correction.

o

Neuropathic Pain: Requires neurodynamic techniques and adjunct pharmacological therapies.

o

Central Sensitization: Demands multimodal interventions such as graded exposure, pain education, and cognitive behavioral approaches.

Addressing Disability and Mental Health:

Recognizing higher disability and psychological burdens in neuropathic and central sensitization pain ensures holistic management that combines physical rehabilitation with mental health support.

Structured Clinical Algorithms:

Implementing algorithms that integrate history, neurodynamic tests, and validated tools enhances diagnostic consistency and guides effective treatment planning.

A mechanism-based approach ensures personalized treatments, reducing disability, alleviating pain, and improving overall quality of life for LBP patients.

8. Conclusions

This review highlights the importance of a mechanism-based approach for assessing and managing low back pain (LBP). By distinguishing between nociceptive, neuropathic, and central sensitization pain, clinicians can deliver targeted and personalized interventions that address both physical and psychological components.

While the differentiation between nociceptive, neuropathic, and central sensitization pain is already part of clinical practice, this review highlights gaps in the consistent application of these classifications in physiotherapy settings. By implementing validated tools and refining the mechanism-based classification approach, clinicians can achieve more personalized interventions. This refinement is particularly crucial for managing complex chronic pain cases, where traditional approaches may fall short. Addressing these gaps will improve both physical and psychological outcomes for patients.

Author Contributions

R.T. and F.G. conceptualized and designed the study and were responsible for data acquisition. R.T. drafted the manuscript. L.B. provided supervision and guidance throughout the study. D.P. performed the editing of the manuscript. R.T. reviewed the manuscript and curated the methodology. All authors have read and agreed to the published version of the manuscript.

Informed Consent Statement

Patient consent is not required as there are no patients in this study.

Conflicts of Interest

There are no conflicting relationships or activities.

References

1. Crue, B.L.; Kenton, B.; Carregal, E.J. Neurophysiology of Pain-Peripheral Aspects. Speculation Concerning the Possibility of a Unitary Peripheral Cutaneous Input System for Pressure, Hot, Cold and Tissue Damage. Bull. Los Angel. Neurol. Soc. 1976, 41, 13-42. [Google Scholar]

2. Neurophysiology of Pain: Part I: Mechanisms of Pain in the Peripheral Nervous System. Available online: https://www.researchgate.net/publication/291307454_Neurophysiology_of_pain_Part_I_Mechanisms_of_pain_in_the_peripheral_nervous_system (accessed on 14 December 2024).

3. Armstrong, S.A.; Herr, M.J. Physiology, Nociception. In StatPearls; StatPearls Publishing: Treasure Island, FL, USA, 2024. [Google Scholar]

4. Peters: Joanna Briggs Institute Reviewer's Manual, JBI. Available online: https://scholar-google-com.ezproxy.unibo.it/scholar_lookup?hl=en&publication_year=2020&author=MDJ+Peters&author=C+Godfrey&author=P+McInerney&author=Z+Munn&author=AC+Tricco&author=H+Khalil&title=Joanna+Briggs+Institute+Reviewer%27s+Manual%2C+JBI (accessed on 9 June 2022).

5. Wells, G.A.; Shea, B.; O'Connell, D.; Peterson, J.; Welch, V.; Losos, M.; Tugwell, P. The Newcastle-Ottawa scale (NOS) for Assessing the Quality of Non-Randomised Studies in Meta-Analysis. Available online: http://www.ohri.ca/programs/clinical_epidemiology/oxford.asp (accessed on 9 June 2022).

Disclaimer/Publisher's Note: The statements, opinions and data contained in all publications are solely those of the individual author(s) and contributor(s) and not of MDPI and/or the editor(s). MDPI and/or the editor(s) disclaim responsibility for any injury to people or property resulting from any ideas, methods, instructions or products referred to in the content.

# data[].attributes.attachment_link.title
Classifying Low Back Pain Through Pain Mechanisms: A Scoping Review for Physiotherapy Practice | MDPI

# data[].attributes.attachment_link.description
Background: Low back pain (LBP) is a leading cause of disability worldwide, often driven by distinct pain mechanisms: nociceptive, neuropathic, and central sensitization.

# data[].attributes.headline
ΜΑΡΙΑ-ΦΑΝΗ ΔΡΟΣΑΚΗ/U254N2055/ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 1

# data[].attributes.subject
ΜΑΡΙΑ-ΦΑΝΗ ΔΡΟΣΑΚΗ/U254N2055/ΑΚΡΟΑΤΗΡΙΟ 1

# data[].attributes.body
Η διαταραχή μετατραυματικού στρες μοιάζει με μία σκιά του παρελθόντος που συνεχίζει να ακολουθεί τον άνθρωπο, ακόμη κι όταν το τραυματικό γεγονός έχει τελειώσει. Το άρθρο εξηγεί ότι μετά από έντονες εμπειρίες, όπως ατυχήματα, βία ή πόλεμο, ορισμένοι άνθρωποι συνεχίζουν να ζουν το τραύμα ξανά και ξανά μέσα από αναμνήσεις, εφιάλτες ή έντονη συναισθηματική ένταση. Συχνά αποφεύγουν καταστάσεις που τους θυμίζουν το γεγονός και αισθάνονται διαρκώς σε επιφυλακή. Παρότι πολλοί άνθρωποι καταφέρνουν να ανακάμψουν, κάποιοι χρειάζονται βοήθεια, για να επανακτήσουν την αίσθηση ασφάλειας. Θεραπείες όπως η τραυματοκεντρική γνωσιακή-συμπεριφορική θεραπεία βοηθούν τους ανθρώπους να επεξεργαστούν το τραύμα και να ξαναχτίσουν σταδιακά τη ζωή τους.

# data[].attributes.attachment_link.title
ΑΡΘΡΟ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΤΑΡΑΧΗ ΜΕΤΑΤΡΑΥΜΑΤΙΚΟΥ ΣΤΡΕΣ

# data[].attributes.headline
Λαγκάνη Δήμητρα

# data[].attributes.subject
Λαγκάνη Δήμητρα