# data[].attributes.body
Witajcie ponownie. Dziś lekcja poświęcona dość młodym nurtom i gatunkom w sztuce - asamblażowi i instalacji. Nazwy brzmią bardzo enigmatycznie, a ta druga z pewnością kojarzy nam się z elektryką lub inną instalacją pełną kabli lub rur - w sztuce jednak oznacza coś zupełnie innego :) Na dzisiejszej lekcji dowiesz się czym są wspomniane wyżej gatunki sztuki oraz poznasz ich najważniejsze cechy.

# data[].attributes.headline
Czym są asamblaż i instalacja i skąd się wywodzą?

# data[].attributes.subject
Czym są asamblaż i instalacja i skąd się wywodzą?

# data[].attributes.body
Na wstępie kilka informacji o tym skąd wzięły się oba, często dziś wykorzystywane w sztuce kierunki, a także co jest ich rolą w sztuce. Skorzystaj ze skanów poniżej lub przeczytaj poniższe teksty korzystając z podręcznika (str. 34)

# data[].attributes.body
Czym jest asamblaż i jakie odmiany możemy wyróżnić? Przeczytaj informację poniżej, a dowiesz się więcej o tym trójwymiarowym kolażu :) (lub skorzystaj z podręcznika str. 35)

# data[].attributes.body
Instalacja to współczesna forma rzeźby. Ten młody kierunek w sztuce wydaje się być nieograniczony w sposobie prezentacji, ale i interpretacji. Zapoznaj się ze znaczeniem i najważniejszymi cechami instalacji korzystając ze skanów załączonych poniżej lub własnego podręcznika (str. 36 i 37)

# data[].attributes.body
Zerknij na nietypowe i znane przykłady asamblażu i instalacji w poniższym skanie.

# data[].attributes.body
Obejrzyj krótki film, w którym zobaczysz niesamowite instalacje i asamblaże stworzone z przedmiotów codziennego użytku, różnorodnych materiałów.

# data[].attributes.attachment_link.title
Dzieła sztuki stworzone z niezwykłych materiałów

# data[].attributes.body
Zobacz przykłady oryginalnych, interaktywnych instalacji wykorzystujących światło i dźwięk z różnych zakątków świata.

# data[].attributes.attachment_link.title
Sztuka Interaktywna i technologia. Prezentacja Galerii Element.

# data[].attributes.body
To kolejny krótki film, w którym podsumujesz swoją wiedzę na temat instalacji w sztuce oraz zobaczysz przykłady tego nurtu.

# data[].attributes.body
W filmiku poniżej zobaczysz krótkie porównanie asmablażu do jego wcześniejszych "braci" - kolażu i dekolażu.

# data[].attributes.body
Zajrzyj do załączonej karty pracy, a dowiesz się jakie zadanie przygotowałam na podsumowanie dzisiejszej lekcji plastyki :)

# data[].attributes.body
Zainteresował Cię temat? Chcesz się dowiedzieć jak w prosty sposób wykonać asmablaż? Dowiesz się tego oglądając krótki instruktaż w załączonym filmiku.

# data[].attributes.attachment_link.authors[].name
Galeria Sztuki Współczesnej we Włocławku

# data[].attributes.body
Witajcie na kolejnej lekcji poświęconej sztuce użytkowej. Dziś dowiedzie się jakie są etapy powstawania tworów sztuki użytkowej oraz poznacie przykłady tej sztuki z okresu tzw. secesji. Zacznij od kolejnej zakładki, w której poznasz proces powstawania przeróżnych przedmiotów zapoznając się z krótkim tekstem :)

# data[].attributes.body
Secesja to ważny moment dla sztuki użytkowej, bowiem to właśnie wtedy zmieniło się postrzeganie projektowanych przedmiotów codziennego użytku, aby dowiedzieć się nieco więcej przeczytaj informacje na załączonych skanach poniżej :)

# data[].attributes.body
Przyjrzyj się przykładom sztuk użytkowej m.in. w przestrzeni miejskiej.

# data[].attributes.body
Obejrzyj krótki filmik z wystawy prezentującej najważniejsze projekty sztuki użytkowej z naszego kraju :)

# data[].attributes.attachment_link.title
PATRIOT24 KULTURA: Polska sztuka użytkowa i dekoracyjna. Piękno i duma!

# data[].attributes.body
Jeśli masz ochotę zobaczyć prawdziwe dzieła sztuki użytkowej w stylu secesyjnym, obejrzyj film z muzeum secesji w Płocku :)

# data[].attributes.body
Zajrzyj do załączonej karty pracy, a dowiesz się jakie czeka Cię tym razem zadanie :)

# data[].attributes.body
Jeśli temat sztuki użytkowej wciągnął Cię jak nigdy, obejrzyj ten film, w którym zobaczysz etapy powstawania ręcznie malowanych naczyń :)

# data[].attributes.body
Dziś podsumujemy temat z ostatniej lekcji, być może dowiecie się kilku nowych faktów oglądając krótki filmik o sztuce romańskiej i gotyckiej, a także czytając artykuł pt. "Kamienie milowe sztuki średniowiecza". Zaczynajmy! :)

# data[].attributes.body
Obejrzyj ten krótki filmik podsumowujący dwa style sztuki średniowiecza :) Dowiesz się dlaczego artyści średniowieczni tworzyli w obydwu tych stylach - to nie tylko lekcja sztuki, ale i sporo ciekawych faktów dla sympatyków historii.

# data[].attributes.attachment_link.title
SZTUKA ŚREDNIOWIECZA Styl romański, styl gotycki

# data[].attributes.body
Po przeczytaniu poniższego artykułu wiedzę o stylach: romańskim i gotyckim będziesz miał/a w przysłowiowym "małym paluszku" :) Od teraz żaden odwiedzony w Polsce czy za granicą budynek nie będzie dl Ciebie żadną architektoniczną tajemnicą!

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
określać ramy czasowe i wskazywać podstawowe cechy średniowiecza;

wyjaśniać pojęcie architektury sakralnej;

wskazywać podstawowe cechy architektury romańskiej i gotyckiej;

wskazywać znaczenie i funkcje sakralnych budowli średniowiecznych;

stosować ze zrozumieniem podstawowe terminy związane ze średniowieczną romańską architekturą sakralną.

Średniowiecze, nazywane także wiekami średnimi, to okres pomiędzy starożytnością a renesansem. Umownie za początek średniowiecza przyjmuje się upadek Cesarstwa Zachodniorzymskiego (w 476 roku n.e.). W Polsce rozpoczęło się wraz z przyjęciem chrztu przez Mieszka I, czyli w 966 roku. Okres ten trwał w Europie ponad dziesięć stuleci.

Określenie średniowiecze wprowadziły późniejsze pokolenia, które uważały, że wyszły z wieków ciemnych ku nowej epoce, zarzucając poprzednikom odejście od wartości starożytnych, ciemnotę i zacofanie. Średniowiecze to także wieki średnie, po łacinie medii aevii, czyli czas jaki według ludzi epoki upływał pomiędzy pierwszym a drugim przyjściem Chrystusa na ziemię. Ludzie żyjący w wiekach średnich mieli własną wizję Boga, świata i człowieka, przy czym w centrum zainteresowania był Stwórca świata, byt o nieograniczonej władzy i wszechmocny. Myśl o osiągnięciu nieba była jedynym właściwym celem egzystencji człowieka, przekonanego o tym, że żyje w czasach między narodzeniem Chrystusa a Sądem Ostatecznym. Stąd w architekturze szczególną rolę pełniła murowana, związana z Kościołem architektura sakralna.

Kliknij w zamieszczone poniżej zdjęcia, a dowiesz się, którą z wymienionych bazylik przedstawia.

W VI wieku zaczęto wznosić kościoły w duchu bizantyjskim, np. kościół San Vitale w Rawennie czy zbudowaną pomiędzy 532 a 537 rokiem bazylikę Hagia Sophia w Konstantynopolu, zaprojektowaną przez Antemiusza z Trales i Izydora z Miletu. Do rozkwitu sztuki doszło za Karola Wielkiego, dążącego do odnowienia Cesarstwa. Centrami kultury były wielkie opactwa, takie jak np. St. Gallen leżące w dzisiejszej Szwajcarii. Od jego imienia sztuka przedromańska, rozwijająca się na terenie cesarstwa, nazywana jest sztuką karolińską. W tym czasie powstało wiele ważnych zabytków architektury, jak na przykład kaplica w Akwizgranie czy kościół w Saint‑Riquier, zwany Centulą, będący zapowiedzią romańskiej architektury sakralnej XI w.
W 999 roku strach padł na wielu mieszkańców Europy, którzy obawiali się, że za rok na Ziemię wróci Jezus i rozpocznie się Sąd Ostateczny. Wtedy wszyscy grzesznicy zostaną zepchnięci do piekła albo do innego miejsca wiecznego potępienia, jaką miała być paszcza Lewiatana. Był to potwór morski, kilkukrotnie wspominany w Biblii, który miał pochłonąć wszystkich grzeszników. Wierzono, że papież Sylwester I uwięził w 317 r. Lewiatana w podziemiach Lateranu. Proroctwa Sybilli zapowiadały, że gdy zostanie on wypuszczony dokona niewyobrażalnych zniszczeń na Niebie i Ziemi. Uważano, że zbliża się wypełnienie wizji końca świata opisanego w Apokalipsie wg św. Jana i bano się, że papież Sylwester II, uważany za czarnoksiężnika (choć był matematykiem) wypuści Lewiatana na wolność. Gdy tak się nie stało i minęła ostatnia noc 999 r., a świat się nie skończył, ludzie zaczęli się cieszyć Nowym Rokiem. I ta radość trwa do dziś. A Sylwester II udzielił ludzkości swego błogosławieństwa. Gdy zbliżał się rok 2000 obawiano się bardziej awarii komputerów niż końca świata.
Gdy minął rok 1000 i ludzie przestali obawiać się końca świata, a papież udzielił słynnego błogosławieństwa Urbi et Orbi przystąpiono do budowy wielu nowych kościołów. Pierwsze budowle związane są z cesarzami niemieckimi Ottonami. To oni, chcąc przywrócić dawną potęgę cesarstwa rzymskiego, fundowali wiele ważnych dla kultury europejskiej dzieł sztuki. Ich panowanie i powstające wtedy zabytki architektury, malarstwa, rzeźby i rzemiosła artystycznego nazywamy renesansem ottońskim.

Kliknij w fotografię, a dowiesz się, który z głównych zabytków architektury ottońskiej przedstawia Ilustracja.

Romańska architektura sakralna rozwijała się od początku XI do połowy XIII w., po ponownym zainteresowaniu sztuką starożytnego Rzymu (stąd nazwa stylu, pochodząca od łacińskiego słowa romanus, czyli rzymski). Starała się naśladować (ale nie kopiować) wzory sztuki rzymskiej.

Charakterystyczne cechy stylu romańskiego:

budowla jest surowa, ciężka, monumentalna, zbudowana z prostych brył geometrycznych,

poszczególne części przestrzeni są wyraźnie od siebie oddzielone, np. różnicami wysokości, rzędami kolumn, łukami,

wznosząc budynek zastosowano masywne ściany, z małymi oknami zamkniętymi półkolistymi łukami. Ściany te niosły , lub .

Obejrzyj przykład biblii pauperum na niżej zamieszczonej fotografii, ilustrującej drzwi znajdujące się obecnie w katedrze Najświętszej Marii Panny w Hildesheim, zwane Drzwiami Bernwarda (od imienia fundatora) lub Drzwiami z Hildesheim. Na lewym skrzydle drzwi umieszczono wybrane wątki ze Starego Testamentu, na prawym - z Nowego Testamentu.

Klikając w ilustrację w zaznaczonym punkcie możesz zobaczyć detal dzieła, przedstawiający scenę pokłonu Trzech Króli.

Ilustracja interaktywna przedstawia „Drzwi Bernwarda" z katedry Najświętszej Marii Panny w Hildesheim w Niemczech. Dwuskrzydłowe drzwi zostały odlane z brązu. Każde ze skrzydeł podzielono na 8, oddzielonych od siebie wąskimi listwami kwater, na których umieszczono sceny biblijne. Po lewej stronie znajdują się płaskorzeźby ukazujące wątki ze Starego Testamentu, natomiast po prawej z Nowego Testamentu. Tła poszczególnych scen wykonane zostały przy pomocy reliefu płaskiego i zawierają elementy roślinne oraz architektoniczne. Inaczej potraktowane są postacie, których ramiona i głowy prawie wystają z płaszczyzny drzwi tworząc efekt trójwymiarowości. Na skrzydłach drzwi znajdują się także kołatki w kształcie lwich głów. Dodatkowo na ilustracji umieszczono następujące informacje: 1. Zdjęcie fragmentu „Drzwi Bernwarda".

Do najpiękniejszych kościołów europejskich, które zachowały się niemal w niezmienionym stanie do dziś, zaliczamy katedrę w Spirze, opactwo Maria Laach, katedrę w Autun czy katedrę Vézalay.

Za największy klasztor, jaki kiedykolwiek zbudowano w Europie Zachodniej, uważa się Opactwo św. Piotra i Pawła w Cluny. Przeczytaj tekst o nim. Dla jego lepszego zrozumienia przypomnij sobie pojęcie: „" i zapoznaj się z terminami: „" oraz „".

Obejrzyj rycinę prezentującą kościół opactwa w Cluny III w czasie jego największego rozkwitu. Na przykładzie tego kościoła wypisz przynajmniej trzy najważniejsze cechy architektury romańskiej:

Powyżej widzisz zdjęcia dwóch kościołów - w Tumie pod Łęczycą oraz nad Laacher See. Przypatrz się, z jakich brył geometrycznych zbudowano kościoły. Pamiętaj, że budowle wznoszono na takich bryłach jak: ostrosłup, prostopadłościan, graniastosłup, walec, stożek, kula, półkula, półwalec, półstożek.
Czy kościoły zbudowane są z tych samych brył? Możliwe odpowiedzi: 1. Tak, 2. Nie

Powyżej widzisz zdjęcia dwóch kościołów - w Tumie pod Łęczycą oraz nad Laacher See. Przypatrz się, z jakich brył geometrycznych zbudowano kościoły. Pamiętaj, że budowle wznoszono na takich bryłach jak: ostrosłup, prostopadłościan, graniastosłup, walec, stożek, kula, półkula, półwalec, półstożek.
Czy kościoły zbudowane są z tych samych brył?

Odnajdź w przewodniku, na mapie lub w bezpośrednim otoczeniu najbliższy Twego miejsca zamieszkania kościół romański. Znajdź przynajmniej 3 cechy świadczące o tym, że kościół ten można zakwalifikować do tego stylu. Możesz wspomóc się zamieszczonym w Internecie wykazem zabytków architektury romańskiej z uwzględnieniem ich lokalizacji w poszczególnych województwach (szukaj hasła: Szlak Romański w Polsce).

Swój wybór skonsultuj z nauczycielem.

Najbliżej mojego miejsca zamieszkania jest romański kościół:

Kościół ten jest kościołem romańskim, ponieważ:

Słownik pojęć został opracowany na podstawie:

sjp.pwn.pl

David Watkin, Historia architektury zachodniej, Wydawnictwo Arkady, Warszawa 2006

Georges Duby, Czasy katedr. Sztuka i społeczeństwo 980‑1420, wyd. I, Warszawa 1986, wyd. III, Warszawa 2002

Tadeusz Broniewski, Historia architektury dla wszystkich, Wydawnictwo Ossolineum, Wrocław 1990.

# data[].attributes.attachment_link.description
Materiał zawiera scenariusz lekcji dla nauczyciela, cele w języku ucznia; informacje dotyczące: dat związanych ze średniowieczem, początków chrześcijaństwa i budowli sakralnych, cech stylu romańskiego, kościoła w Cluny, polskiej architektury romańskiej, elementów kościoła romańskiego; 5 ilustracji interaktywnych (4 dzieła architektury romańskiej, 1 dzieło płaskorzeźby romańskiej); 7 ćwiczeń interaktywnych (1 - polega

# data[].attributes.body
Zajrzyj do załączonej karty pracy, a dowiesz się co jest Twoim dzisiejszym zadaniem podsumowującym temat stylów średniowiecza :)

# data[].attributes.body
Jeśli jesteś sympatykiem i fanem historycznych faktów, ale interesuje Cię również architektura średniowiecza obejrzyj ten film, w którym dowiesz się jeszcze więcej o tej historycznej epoce, ale zobaczysz również najważniejsze średniowieczne miasta i katedry powstałe w Europie :) Miłego oglądania!

# data[].attributes.attachment_link.title
Średniowieczna Europa odc.8 - Miasta i Katedry cześć 2 (cz.1/2)

# data[].attributes.body
Czy lubisz chodzić do teatru? To niesamowite miejsce! Przepełnione tajemniczą atmosferą i niesamowitymi opowieściami opowiadanym np. przy pomocy lalek; pacynek, kukiełek. Jeden z takich wspaniałych teatrów - Teatr Lalki i Aktora znajduje się w naszym mieście i jestem pewne, że większość z Was już nie raz odwiedziła to magiczne miejsce :) Dziś dowiecie się najważniejszych informacji o teatrze lalek; a także tego w jaki sposób można stworzyć własną postać i użyć jej w projektowanym przez siebie przedstawieniu :) Ok, zaczynajmy!

# data[].attributes.body
Przeczytaj poniższy artykuł, z którego dowiesz się kiedy i w jakim miejscu powstał pierwszy teatr lalek, jak dzielimy i nazywamy bohaterów występujących na scenie tego teatru oraz kim jest animator czy też lalkarz :) Do dzieła!

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Teatr lalek to rodzaj widowisk, w których zamiast aktorów występują lalki poruszane przez mechanizm lub aktora‑lalkarza, który też często użycza lalce swojego głosu. przeważnie jest ukryty za parawanem, jednak często występuje razem lalką na scenie.

Teatr lalek wywodzi się z obrzędów kultowych i ofiarnych. Były to obrzędy wyrażające religijną cześć dla określonej postaci lub obiektu, stanowiący praktyczną stronę religii (obrzędy kultowe) lub obrzędy związane ze składaniem darów np. różnym bóstwom (obrzędy ofiarne). Najwcześniej był obecny w Egipcie, następnie w Azji i w Europie. W średniowiecznej Europie prezentowano , czyli typ dramatu religijnego o tematyce zaczerpniętej z Biblii oraz przedstawienia o charakterze świeckim. Renesans i barok upowszechnił i chiński . to gatunek sceniczny należący do małej formy teatralnej (in. teatr pergaminowych cieni) powstały ok. III w p.n.e. Animowano w nim stylizowane sylwetki ludzi i zwierząt ukryte za podświetlanym, półprzezroczystym ekranem, czemu towarzyszył śpiew i akompaniament muzyczny.

Polski pojawił się ok. XV w. i do końca XIX wieku związany był z bożonarodzeniową. Funkcjonował też jarmarczny teatr kukiełkowy o charakterze patriotycznym. W XIX wie‑ku obok teatrów ulicznych powstawały teatrzyki domowe. Pierwsze przedstawienia dla dzieci wprowadzono w 1897 roku w Warszawie. Po II wojnie światowej nastąpił rozwój teatru lalkowego w Polsce. Powstało 27 państwowych teatrów lalek.

Lalki teatralne występują w różnego rodzaju spektaklach. Najstarsza polska nazwa lalki teatralnej, pochodząca z XV wieku, to łątka. W zależności od sposobu, w jaki są poruszane, wyróżnia się kilka głównych typów lalek teatralnych.

Japoński teatr lalek, w którym lalki występują razem z animatorami.

Źródło:

# data[].attributes.attachment_link.description
Materiał składa się z sekcji: "Ważne daty", "Teatr lalek", "Rodzaje lalek", "Zadania", "Słownik pojęć", "Galeria dzieł sztuki". Materiał zawiera 23 ilustracje (fotografie, obrazy, rysunki), 7 ilustracji interaktywnych, 7 ćwiczeń interaktywnych 2 polecenia.

# data[].attributes.body
Pewnie domyślasz się już o jaką pracę mogę Cię poprosić w załączonej karcie pracy :) Tak jest, będzie to wykonanie własnej pacynki lub kukiełki :) Mam nadzieję, że tworzenie własnego bohatera sprawi Ci radość i niezłą zabawę! Skorzystaj ze wskazówek w zakładce zgłębiaj temat oraz w karcie pracy :)

# data[].attributes.body
W kolejnych trzech zakładkach znajdziesz krótkie pomysły i instruktarze do wykonania pacynki/kukiełki z tego, co masz w domu :) Zerknij i zainspiruj się!

# data[].attributes.attachment_link.title
Skarpetkowa pacynka w 5 minut | Zaradni Rodzice