# data[].attributes.body
PRZYGOTOWANIE DO ŻYCIA

# data[].attributes.attachment_link.description
ORE - Ośrodek Rozwoju Edukacji jest publiczną placówką doskonalenia nauczycieli o zasięgu ogólnokrajowym prowadzoną przez Ministra Edukacji Narodowej.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Pliki cookies
Gdy korzystasz z naszych serwisów, gromadzimy informacje o Twojej wizycie i sposobie poruszania się w naszych serwisach. W tym celu stosujemy pliki cookies. Plik cookies zawiera dane informatyczne, które są umieszczone w Twoim urządzeniu końcowym - przeglądarce internetowej, z której korzystasz.

Pliki cookies używane w naszych serwisach wykorzystywane są między innymi do bieżącej optymalizacji serwisów oraz ułatwiania Twojego z nich korzystania. Niektóre funkcjonalności dostępne w naszych serwisach mogą nie działać, jeżeli nie wyrazisz zgody na instalowanie plików cookies.

Instalowanie plików cookies lub uzyskiwanie do nich dostępu nie powoduje zmian w Twoim urządzeniu ani w oprogramowaniu zainstalowanym na tym urządzeniu.

Stosujemy dwa rodzaje plików cookies: sesyjne i trwałe. Pliki sesyjne wygasają po zakończonej sesji, której czas trwania i dokładne parametry wygaśnięcia określa używana przez Ciebie przeglądarka internetowa oraz nasze systemy analityczne. Trwałe pliki cookies nie są kasowane w momencie zamknięcia okna przeglądarki, głównie po to, by informacje o dokonanych wyborach nie zostały utracone. Pliki cookies aktywne długookresowo wykorzystywane są, aby pomóc nam wspierać komfort korzystania z naszych serwisów, w zależności od tego czy dochodzi do nowych, czy do ponownych odwiedzin serwisu.
Do czego wykorzystujemy pliki cookies?
Pliki cookies wykorzystywane są w celach statystycznych oraz aby usprawnić działanie serwisów i zwiększyć komfort z nich korzystania, m.in:

pozwalają sprawdzić jak często odwiedzane są poszczególne strony serwisów - dane te wykorzystujemy do optymalizacji serwisów pod kątem odwiedzających;

umożliwiają rozpoznanie rodzaju Twojego urządzenia, dzięki czemu możemy lepiej dopasować sposób i format prezentowania treści oraz funkcjonalności serwisów;

poprawiają wydajność i efektywność serwisów dla korzystających.

W jaki sposób możesz nie wyrazić zgody na instalowanie plików cookies za pomocą ustawień przeglądarki?
Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były instalowane na Twoim urządzeniu, możesz zmienić ustawienia swojej przeglądarki w zakresie instalowania plików cookies. W każdej chwili możesz też usunąć z pamięci swojego urządzenia pliki cookies zapisane w trakcie przeglądania naszych serwisów. Pamiętaj jednak, że ograniczenia w stosowaniu plików cookies mogą utrudnić lub uniemożliwić korzystanie z tych serwisów.

Wykorzystywane narzędzia firm trzecich
Niektóre pliki cookies są tworzone przez podmiot, z usług których korzystamy, np.

Google Inc.
W naszych serwisach wykorzystujemy narzędzie Google Analytics do analizy ruchu na stronie internetowej oraz aktywności dotyczących jej przeglądania. Wykorzystujemy je w szczególności do celów statystycznych, aby sprawdzić jak często odwiedzane są poszczególne serwisy. Dane te wykorzystujemy również do optymalizacji i rozwoju serwisów. Więcej informacji na temat narzędzia Google Analytics znajdziesz na stronie: https://policies.google.com/technologies/cookies

Facebook
Więcej informacji o zasadach plików cookies możesz znaleźć na:
https://pl-pl.facebook.com/policies/cookies/

Youtube
Więcej informacji o zasadach plików cookies możesz znaleźć na:
https://policies.google.com/privacy?hl=pl&gl=pl

# data[].attributes.attachment_link.description
Cyberprofilaktyka NASK zajmuje się bezpieczeństwem dzieci i młodzieży w internecie oraz podnoszeniem kompetencji cyfrowych m. in. poprzez organizację konferencji i szkoleń

# data[].attributes.headline
KK na matematyce i przedmiotach przyrodniczych

# data[].attributes.subject
KK na matematyce i przedmiotach przyrodniczych

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Kształtowanie kompetencji w placówce przedszkolnej ma wyjątkowy charakter. Z jednej strony ma na celu wyposażenie dziecka w odpowiednią wiedzę, a z drugiej - dostarczenie okazji, które pozwolą wyrobić w nim odpowiednie nawyki i zdobyć umiejętności praktyczne, a także przez działanie umożliwią kształtowanie odpowiednich postaw. Na tym etapie rozwojowym i edukacyjnym na szczególną uwagę zasługują zatem: modelowanie, naśladowanie pozytywnych wzorców, świadome tworzenie sytuacji pozwalających na aktywne uczestnictwo, odczuwanie i eksplorację dostępnej przestrzeni z zastosowaniem zasad indywidualnego podejścia do każdego dziecka.

Proces kształtowania i rozwijania kompetencji kluczowych trwa przez całe życie, a jego instytucjonalnym początkiem jest uczestnictwo dziecka w różnych formach edukacji przedszkolnej.

Wyróżnia się 8 kompetencji kluczowych:

Porozumiewanie się w języku ojczystym. Jest to zdolność do codziennego komunikowania się dziecka w środowisku przedszkolnym z dorosłymi i innymi dziećmi (np. komunikowanie własnych potrzeb, emocji, opowiadanie o zdarzeniach, odpowiadanie na pytania).

PRZYKŁADOWE DZIAŁANIA PRZEDSZKOLA

Codzienne wspomaganie rozwoju mowy poprzez:

- słuchanie utworów literackich czytanych zarówno przez nauczyciela, jak i zaproszonych gości

- wypowiedzi spontaniczne i kierowane

- ćwiczenia pamięci odtwórczej, nauka wierszy, ról

- odgrywanie scenek (drama, zabawy paluszkowe, tatr kukiełkowy, pacynki)

- występy artystyczne dzieci w uroczystościach przedszkolnych

- uczestnictwo w konkursach

- wypowiadanie się dziecka na własny temat

- prowadzenie codziennych różnorodnych zabaw logopedycznych (artykulacyjnych, oddechowych)

- ćwiczenia grafomotoryki ręki jako przygotowanie do pisania (np. plastelina, ciastolina, gazety, masa solna

- wprowadzanie liter, naukę czytania prostych wyrazów i zdań,

- kreślenie szlaczków literopodobnych na różnorodnym podłożu, kreślenie liter po śladzie i samodzielnie

Porozumiewanie się w językach obcych. Opiera się na wprowadzaniu zabaw językowych, używaniu prostych zwrotów w języku obcym w sytuacjach codziennych i w zabawie. Istotnym elementem jest wprowadzenie dziecka w odmienne od znanych i typowych sytuacji społecznych, wskazywanie na bogactwo kulturowe, społeczne i językowe innych narodów.

PRZYKŁADOWE DZIAŁANIA PRZEDSZKOLA

W ramach realizacji zadań z tego obszaru dzieci uczestniczą w zajęciach języka angielskiego 2 x w tygodniu po 30 minut (ponadto nauczycielki w grupach utrwalają zwroty w j. angielskim). Podczas zajęć przedszkolaki poznają i utrwalają podstawowe słowa i zwroty w języku angielskim (np. podają swoje imię, wiek, określają nastrój, liczą, nazywają kolory, części ciała, ubrania, podają nazwy zwierząt, części garderoby), śpiewają i tańczą do piosenek po angielsku.

Kompetencje matematyczne i podstawowe kompetencje naukowo-techniczne. Jest to umiejętność wykorzystywania myślenia matematycznego i logicznego w celu rozwiązywania problemów wynikających z codziennych sytuacji. Podstawowe kompetencje naukowo-techniczne odnoszą się do wykorzystywania i stosowania wiedzy oraz sposobów objaśniających świat przyrody, czyli eksperymentowanie, obserwowanie zjawisk, sprawdzanie, majsterkowanie.

PRZYKŁADOWE DZIAŁANIA PRZEDSZKOLA

Kompetencje matematyczne: codzienne zabawy w przeliczanie, klasyfikowanie, mierzenie, ważenie, rozróżnianie stron: lewa/prawa, realizacja ćwiczeń z programu prof. E. Gruszczyk-Kolczyńskiej - „Dziecięca matematyka" (m.in. przeliczanie, porównywanie liczebności, stosowanie liczebników porządkowych, orientacja w schemacie ciała i w przestrzeni oraz na kartce, pomiary długości, klasyfikowanie, przekształcanie, rytm, następstwo czasu), zadania, zabawy eksperymentalno-doświadczalne, kulinarne.

Kompetencje naukowo-techniczne: codzienne działania m.in. obserwacje zjawisk atmosferycznych, przyrodniczych, prowadzenie kalendarza pogody, prowadzenie czasowych „ogródków" w salach, zajęcia w ogródku sensorycznym, zabawy mikroskopem, lupą itp., zabawy z wykorzystaniem bezpiecznych narzędzi (kąciki majsterkowicza), zabawy eksperymentalno-doświadczalne (poznawanie podstawowych praw fizycznych, chemicznych), plastyczne, przestrzenne, innowacja „Kuchcikowe smaki Hałabały".

Kompetencje informatyczne. Realizowane są poprzez działania wprowadzające dziecko w przestrzeń wirtualną, podejmowanie samodzielnej aktywności poznawczej, w tym zabawy projektowe, konstrukcyjne, pracę techniczną i plastyczną.

PRZYKŁADOWE DZIAŁANIA PRZEDSZKOLA

Wykorzystywanie narzędzi TIK (np. magnetofon, rzutnik, laptop, komputer, aparat cyfrowy, dyktafon, kamera, urządzenia sterowane dotykiem m.in. tablety) w różnych sytuacjach i przy różnych zadaniach, wykorzystywanie Internetu - oglądanie prezentacji i filmów edukacyjnych, spektaklów teatralnych, zabawy w kodowanie i dekodowanie.

Umiejętność uczenia się. Przedszkole to pierwsze metodyczne doświadczenie dziecka związane z uczeniem się - uczeniem się konsekwentnym, możliwie świadomym i ukierunkowanym na osiągniecie konkretnych celów. Rolą przedszkola jest poznanie indywidualnych cech, preferencji dziecka, dobór odpowiednich metod i form pracy, by przygotować dziecko do różnych form nauki - pracy grupowej i indywidualnej oraz do różnorodności stylów uczenia się, tworząc dzieciom sytuacje, w których uczą się one gospodarowania czasem przeznaczonym na zabawę, współpracują przy wykonywaniu zadania i biorą odpowiedzialność za wynik swoich działań.

PRZYKŁADOWE DZIAŁANIA PRZEDSZKOLA

Kompetencja ta jest kształtowana poprzez realizację wszystkich obszarów podstawy programowej wychowania przedszkolnego. Podczas wszelkich zajęć dzieci kształtują umiejętność obserwacji i wyciągania wniosków z własnych działań prowadzonych w przedszkolu, uczą się konkretnych zachowań i reakcji. Dzieci wdrażane są do samodzielnego zdobywania wiedzy przy pomocy różnorodnych źródeł wiedzy (tradycyjnych i nowoczesnych) oraz do współpracy i współdziałania w zespole, grupie, ale też pracy indywidualnej. Stosowanie wzmocnień pozytywnych, praca w grupach mieszanych wiekowo - uczenie się od siebie, praca zespołowa.

Kompetencje społeczne i obywatelskie. Na etapie przedszkolnym to zdolność do stopniowego wychodzenia poza obszar rodziny, do pracy z innymi w grupie przedszkolnej. Istotne jest, aby dziecko zrozumiało obyczaje i sposoby funkcjonowania osób w różnych społeczeństwach i środowiskach, dostrzegało różnorodność zachowań, a stopniowo też postaw.

PRZYKŁADOWE DZIAŁANIA PRZEDSZKOLA

Realizacja tych treści odbywa się nieustannie, podczas wszystkich sytuacji z jakimi stykamy się w przedszkolnej rzeczywistości, a ich celem jest wykształcenie u dzieci postaw społecznie pożądanych: budzenie zainteresowania historią swojej rodziny, okolicy, kraju, stosowanie zwrotów grzecznościowych, kulturalne zachowanie podczas różnorodnych sytuacji, umiejętność współpracy, otwartość, bezkonfliktowość, tolerancja, przy jednoczesnym eliminowaniu postaw społecznie niepożądanych, służą temu tworzone w grupach kodeksy zachowania, nauka patriotyzmu (przez obchody m.in. Dnia Niepodległości, Dnia Flagi), udział w akcjach charytatywnych, spacery, wycieczki do różnych miejsc użyteczności publicznej (sklep, zakład fryzjerski, biblioteka, apteka), spotkania z przedstawicielami różnych zawodów (pielęgniarka, ratownik medyczny, policjant, strażak) i z rodzicami, którzy prezentują swoje zawody.

Inicjatywność i przedsiębiorczość. Należy to rozumieć jako zdolność do wcielania pomysłów w czyn. Kompetencja ta obejmuje stwarzanie dzieciom warunków do samodzielnego eksplorowania świata, eksperymentowania, doświadczania. Inicjatywność i przedsiębiorczość są rozwijane wielopłaszczyznowo, i co ważne, ich elementy są obecne podczas wszystkich działań edukacyjnych, wychowawczych i opiekuńczych, w których uczestniczy dziecko w przedszkolu.

PRZYKŁADOWE DZIAŁANIA PRZEDSZKOLA

Każdorazowo stwarzane są okazje pozwalające dzieciom samodzielnie doświadczać, eksperymentować, eksplorować (np. robienie kanapek, sałatek, szaszłyków, pieczenie, malowanie, rysowanie, wydzieranie, lepienie, układanie klocków, zabawy w piaskownicy), codzienne zabawy na placu zabaw, w sali gimnastycznej, w kącikach zainteresowań, zabawy doświadczalne i eksperymentalne, granie w gry zespołowe typu, np. „chińczyk", warcaby. Dzieci współpracują podczas stawiania im zadań do wykonania w parach, grupach czy zespołach, co pozwala im działać i poczuć odpowiedzialność za ostateczny efekt swoich działań, warsztaty plastyczne, sportowe, kulinarne, wycieczki (piesze i autokarowe).

Świadomość i ekspresja kulturalna. Praca w tym obszarze ukierunkowana jest na twórcze wyrażanie doświadczeń i emocji za pośrednictwem różnorodnych środków ekspresji: muzyki, sztuk teatralnych, literatury i sztuk wizualnych. Doświadczania takie pozwalają na wyrażenie przez dziecko różnorodnych stanów emocjonalnych, wyzwolenie pozytywnych emocji, a przez to otwarcie się na nowości i pomagają w nawiązaniu relacji.

PRZYKŁADOWE DZIAŁANIA PRZEDSZKOLA

Te kompetencje przedszkolaki nabywają poprzez: codzienne malowanie (w tym nietypowymi technikami, np. malowanie gąbkami), rysowanie, śpiewanie, taniec, wystawy prac dzieci (sala, korytarze, szatnia, strona internetowa), udział w różnych uroczystościach - jako mali aktorzy (pasowanie na przedszkolaka, Święto Niepodległości, Jasełka, Dzień Babci i Dziadka, Dzień Mamy i Taty, pożegnanie przedszkola), udział w konkursach (muzyczne, plastyczne, recytatorskie), przeglądach, występach, udział w koncertach, przedstawieniach teatralnych i teatrzykach w przedszkolu, koncertach.

# data[].attributes.attachment_link.description
Kształtowanie kompetencji w placówce przedszkolnej ma wyjątkowy charakter. Z jednej strony ma na celu wyposażenie dziecka w odpowiednią wiedzę, a z drugiej - dostarczenie okazji, które pozwolą wyrobić w nim odpowiednie nawyki i zdobyć umiejętności praktyczne, a także przez działanie umożliwią kształtowanie odpowiednich postaw.

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak rozwijać kompetencje 5-latków - Samorządowe Przedszkole nr 175 - Kraków

# data[].attributes.headline
PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA SZKOŁY PODSTAWOWEJ

# data[].attributes.subject
PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA OGÓLNEGO DLA SZKOŁY PODSTAWOWEJ

# data[].attributes.headline
WSPOMAGANIE SZKÓŁ W ROZWOJU KOMPETENCJI KLUCZOWYCH

# data[].attributes.subject
WSPOMAGANIE SZKÓŁ W ROZWOJU KOMPETENCJI KLUCZOWYCH

# data[].attributes.attachment_link.title
T416_Jak wspomagac szkoly w rozwijaniu kompetencji kluczowych uczniow

# data[].attributes.attachment_link.title
Wspomaganie szkół w rozwoju kompetencji kluczowych uczniów − dobre praktyki

# data[].attributes.attachment_link.description
ORE - Ośrodek Rozwoju Edukacji jest publiczną placówką doskonalenia nauczycieli o zasięgu ogólnokrajowym prowadzoną przez Ministra Edukacji Narodowej.

# data[].attributes.body
Parlament Europejski

# data[].attributes.attachment_link.title
The power of believing that you can improve | Carol Dweck | TED

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
EDUNEWS.PL - portal o nowoczesnej edukacji

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Do tej pory nauka kojarzyła się przede wszystkim z podręcznikiem, tablicą, kredą, biurkiem i dziećmi siedzącymi w ławkach. Tymczasem garściami czerpać można z najnowszych osiągnięć techniki i zgrabnie wykorzystywać je w szkolnej edukacji. A innowacyjnych przykładów, które mogą być inspiracją dla działań w nowoczesnej szkole, jest wiele. Doskonały przykład wykorzystania innowacyjnej metody nauki dzieci w szkole podstawowej pochodzi w Wielkiej Brytanii. Władze jednej ze szkół podstawowych w Bristolu chciały zagospodarować szkolny plac, aby uczynić go również przestrzenią edukacyjną (zobacz: Elementy przestrzeni jako doświadczenie edukacyjne). Wymyślono, że powstanie w tym miejscu inteligentna fontanna. Co zrobiono? Włączono uczniów w wieku od 5 do 11 lat w realizację projektu zarówno na etapie jego planowania i projektowania, jak i wdrożenia. Dzieci miały cały czas decydujący głos w sprawach projektu, dyskutowały, wprowadzały własne pomysły, rysowały, akceptowały projekty przygotowane przez firmę inwestycyjną. Jak zauważyli nauczyciele ze szkoły, bycie współtwórcą fontanny okazało się korzystne zarówno dla kadry, jak i dla uczniów. Nauczyciele byli zaskoczeni zaangażowaniem i kontrybucją uczniów. To oni - niezależnie od wieku - tak naprawdę kierowali projektem i mieli największy wpływ na wygląd i funkcjonalność fontanny. Całe zdarzenie ma dużo bardziej - poza nowym, designerskim urządzeniem z wodą - wymierne korzyści wytworzenia nowego typu relacji pomiędzy nauczycielami i uczniami. Wielka Brytania pozostaje zresztą niedoścignionym wzorcem innowacyjnej edukacji. Powinniśmy uważniej śledzić sukcesy Zjednoczonego Królestwa, ponieważ dzięki reformie systemu edukacji dokonanej przez Premiera Blaira, udało się połączyć modernizację szkół z odchudzeniem i dopasowaniem programu nauczania do wyzwań XXI wieku.

W polskich podstawówkach, tak jak w gimnazjach, z powodzeniem można również zrealizować program „jeden-do-jednego", czyli laptop lub komputer dla każdego ucznia. Zanim jednak zainwestujemy w wyposażenie szkół lub dzieci w komputery, powinniśmy przygotować spójny i bogaty program nauczania, który będzie wykorzystywał komputery (i inne urządzenia, takie jak tablice interaktywne, odtwarzacze mp3, kamery cyfrowe) jako narzędzia edukacji. To oznacza, że trzeba najpierw zainwestować w nowy program nauczania i egzaminowania, interaktywne materiały edukacyjne, stworzyć specjalne serwisy internetowe, z których będzie można pobierać różnego rodzaju programy i multimedia, a wreszcie przeszkolić z cyfrowej edukacji nauczycieli. Skoro takie projekty udają się za granicą (dobrym przykładem są szkoły podstawowe na brytyjskiej wyspie Man - zobacz: Jeden-do-jednego na wyspie Man), to mogą się udać również w Polsce. Tylko nie odwracajmy kolejności - najpierw komputery potem reszta - bo będzie to szkodliwe dla finansów państwa i dla procesu edukacji.

Olbrzymi sukces w Irlandii odnosi program publiczno-prywatny Filmy w szkole, który tamtejszy rząd uruchomił przy współpracy z firmą Apple. Projekt realizowany jest w 3 500 szkołach podstawowych i polega na tworzeniu filmów edukacyjnych cyfrową kamerą. Uczniowie pracują w małych zespołach, dzielą się zadaniami, planują działania, sami nagrywają filmy, które potem są wykorzystywane na różnych przedmiotach. Szkoły wykorzystują formę filmu w najrozmaitszy sposób. Jedne przygotowują materiały dokumentalne na temat historii lokalnej społeczności wokół szkoły. Są i takie, które decydują się na poważniejsze działania, jak na przykład adaptacje filmowe powieści (np. Grahama Greene) z udziałem dzieci jako aktorów, ale i dzieci jako reżyserów, scenarzystów, producentów. Jeszcze inne studiują sztukę tworzenia filmów, nagrywają tańce i wydarzenia muzyczne. Często filmy wykorzystywane są także do nauki czytania i pisania. Nauczyciele odkryli również, że praca z kamerą i materiałem filmowym szczególnie korzystnie oddziałuje na rozwój osób, które mają problemy z nauką i na osoby niepełnosprawne. A co najważniejsze, program „Filmy w szkole" realizowany jest przez dzieci we wszystkich klasach szkoły podstawowej, chociaż na pewno jego rezultaty są różne w zależności od wieku młodych twórców. Plusy takiego projektu są niezliczone. Po pierwsze dzieciaki są częścią społeczności, która realizuje nowoczesny projekt. A samo tworzenie filmów nie tylko przygotowuje dzieci do życia w epoce wszechogarniających mediów, ale wzmacnia i rozwija również jedną z najstarszych form nauczania - opowiadanie historii.Z nieukrywaną zazdrością można przyjrzeć się również projektowi jaki powstał w Stanach Zjednoczonych. Nauka czytania i pisania w języku angielskim staje się banalnie prosta jeśli ogląda się Świat Słów ( WordWorld), w którym wszystkie słowa zostały... ożywione! Jest to co prawda tylko amerykańska dobranocka autorstwa telewizji PBS, ale bez problemu można wyobrazić sobie wykorzystanie całych odcinków na lekcjach angielskiego w pierwszych klasach szkoły podstawowej. Każdy odcinek „Świata Słów" kształtuje co najmniej jedną z czterech kluczowych umiejętności: rozpoznawania słów, wrażliwości fonologicznej i znajomości liter, zrozumienia sensu, a także samoświadomości, dzielenia się wiedzą i emocjami. Przy okazji, aż marzy się, aby polskie dzieci przynajmniej jedną wieczorynkę w tygodniu mogły oglądać w tym języku.

Jak na tle innowacyjnych działań naszych sąsiadów wypada Polska? W 2009 r. podczas festiwalu Edukacyjne Oblężenie Malborka Colin Rose dokonał zniszczenia czarnej tablicy jako symbolu „starej edukacji". Niestety, nie oznacza to, że do polskich szkół już wkrótce zawitają tablice interaktywne i inne nowoczesne narzędzia. Co prawda rządowe doniesienia mówią o projekcie „Nowe Technologie Edukacji", jednak Ministerstwo jeszcze nie wie, czym tak naprawdę ma być program, bo jak poinformowali rządowi eksperci: będzie on miał taki charakter, jakiego nabierze w wyniku konsultacji społecznych... Jak na razie trudno zatem dostrzec w tym jakąś wizję modernizacji kształcenia w polskich szkołach. W dalszym ciągu nowoczesna edukacja XXI wieku będzie domeną nauczycieli pasjonatów i innowatorów, którzy będą iść pod prąd narzuconym schematom. Oby było ich jak najwięcej!

Wyśmienitym przykładem skostniałego myślenia w edukacji jest historia związana z wprowadzeniem obowiązkowej matematyki na maturze od 2012 roku. Najlepszym wg urzędników oświatowych rozwiązaniem, które ma być panaceum na marne wyniki matematycznej matury miało być - zwiększenie liczby godzin lekcyjnych. Na ile rozwiązanie to sprzyjać będzie większej efektywności edukacji, a na ile utrzymywać jedynie system nauczania, który - jak widać po efektach - do dziś się nie sprawdził? Szkoda, że nikt poważniej nie pochylił się nad problemem, bo rozwiązań - dużo mniej sztampowych - jest dużo. Jedno z największych na świecie wydawnictw edukacyjnych, Pearson Education, przeprowadziło w Stanach Zjednoczonych badanie, w którym dokonało analizy narzędzi przydatnych w edukacji od przedszkola (!) do studiów I stopnia (licencjackich). Pearson opracował specjalny program do nauki matematyki online - MyMathLab, który, podobnie jak inne tego typu narzędzia, oferuje uczniom możliwość dopasowania do swoich preferencji tempa uczenia się oraz możliwość odświeżenia i pogłębienia znajomości matematyki. Program współpracuje z podręcznikami wydawanymi przez Pearson, a za 57 USD młodzi matematycy uzyskują pełny dostęp do wszystkich zasobów znajdujących się w podręcznikach, na których kupnie mogą zaoszczędzić w ten sposób majątek.

Zamiast dokładać uczniom kolejne godziny zajęć, co raczej nie rozwiąże problemu złego przygotowania do matury z matematyki, Ministerstwo Edukacji mogłoby opracować zestaw gier matematycznych, dzięki którym przyszli maturzyści łatwiej opanowaliby materiał programowy. Dlaczego w MEN nikt nie myśli o takich narzędziach edukacyjnych? W Stanach Zjednoczonych edukacyjnym hitem okazała się DimensionM - trójwymiarowa komputerowa gra fabularną dla uczniów szkół średnich, w której ich zadaniem jest ocalić świat przed groźnym bio-cyfrowym wirusem, właśnie przy wykorzystaniu znajomości matematyki. W DimensionM uczniowie mogą grać w pojedynkę lub w formacie rozgrywek z innymi uczniami z klasy, okręgu lub różnych zakątków świata. Gra i jej grafika jest na wysokim poziomie, a sam pomysł włączenia matematyki jako integralnej części gry video sprawdził się świetnie. „Jesteśmy świadkami wielkiej przemiany" - mówią matematycy - „przez pierwszych kilka tygodni widzieliśmy jak uczniowie szukają naszego wsparcia przed planowaną rozgrywkami, aby mogli nauczyć się więcej i pokonać kolegów... To podnosi notowania matematyki jako przedmiotu. Kiedy uczniowie oczekują, że wygrają grę, wygrywają tak naprawdę kolejną lekcję!" Warto dodać, że w wielu amerykańskich szkołach organizowane są już turnieje szkolne w oparciu o tą grę i powstał ranking najlepszych wyników.

Polską szkołę XXI wieku trzeba więc wymyśleć od nowa, korzystając z doświadczeń innych krajów - może wykorzystując co najlepsze w modelu skandynawskim, opartym na dużej autonomii nauczyciela i to, co najlepsze w modelu brytyjskim, wykorzystującym efektywnie nowe technologie w edukacji. Jeśli czytamy o tym, że każda brytyjska szkoła będzie musiała w 2014 wykorzystywać komputery w nauczaniu na wszystkich przedmiotach, albo, że w Stanach Zjednoczonych po 8 roku nauki (odpowiednik naszego Gimnazjum) odbywać się będzie narodowy test kompetencji cyfrowych, to dostrzec można, że w dyskusji o polskiej szkole staliśmy się specjalistami od tracenia czasu na dyskusje o niczym. Nawet obecnej reformie programowej patronuje hasło dokończenia reformy systemu edukacji zaczętej przez ministra Handkego. A tamta reforma wymyślona została w ubiegłym stuleciu (!), była oparta więc na założeniach dwudziestowiecznej edukacji. I choć zmieniła szkołę instytucjonalnie wprowadzając gimnazja, to nie zmieniła filozofii szkoły.

Edukacja XXI wieku stanowi - niestety - tajemnicę również dla rodziców. Przyjmę założenie, że rodzice "coś" wiedzą, ale na pewno nie wszystko. Warto pokazywać dziecku co można zrobić przy użyciu komputera, palmtopa, kamery cyfrowej, dyktafonu, odtwarzacza mp3, ale również być otwartym na to, co pokazuje nam samo dziecko. Może się okazać, że korzysta z jakiejś funkcji czy programu, które nie są nam znane, a są wysoce praktyczne i użyteczne. Twórzmy tą nowoczesną edukację razem, zarówno w rodzinie, jak i szkole. To kolejna fascynująca cecha nowoczesnej edukacji - obie strony tego procesu mogą odgrywać obie role - jednocześnie uczyć i być nauczycielami!

W dzisiejszym świecie warto przyjąć takie założenie - "wiem, że na pewno nie wszystko wiem". Rozwój cywilizacyjny i technologiczny, odkrycia naukowe, nowe zjawiska społeczne - to wszystko powoduje, że nie możemy zakładać, iż mamy o jakiejś dziedzinie pełną wiedzę. Ilość informacji przyrasta codziennie w takim tempie, że nie jesteśmy w stanie jej skutecznie przetwarzać, a nasza wiedza o rzeczywistości jest coraz bardziej fragmentaryczna niż kompleksowa. Wszyscy musimy uczyć się przez całe życie. Dlatego od pierwszych lat szkolnych starajmy się rozwijać u dzieci kreatywność, ciekawość świata (języki obce!), stawiajmy przed nimi gry i zadania rozwijające wyobraźnię, uczmy ich poruszania się po świecie informacji i otwartości na to, co nowe. Przekażmy im te umiejętności, aby mogły w przyszłości swobodnie poruszać się po świecie, który jeszcze nie nastał, wykonywały zawody, które jeszcze nie zostały stworzone, posługiwały się urządzeniami, które jeszcze nie zostały wynalezione!

Jaka powinna być więc szkoła XXI wieku? Przede wszystkim otwarta na innowacje - nie tylko w świecie technologii, ale i w odniesieniu do procesów nauczania i uczenia się. Współczesna edukacja nie powinna stać w opozycji do cyfrowego świata, w którym funkcjonują na co dzień uczniowie, także ci najmłodsi. Powinna mądrze korzystać - na wszystkich przedmiotach - z dobrodziejstw nowych technologii i przyczyniać się do powiększania wirtualnych zasobów edukacyjnych. Dzięki takim działaniom nauka będzie bardziej atrakcyjna dla uczniów, którzy będą coraz bardziej zmotywowani do działania.

To także szkoła, która powinna przekazywać wiedzę praktyczną. Uczmy się umiejętności wyszukania i przetworzenia informacji w wiedzę, planowania, współpracy, komunikacji, posługiwania się przeróżnymi urządzeniami w celach edukacyjnych. Korzystajmy z symulatorów, aby uzmysłowić sobie możliwe skutki naszych działań. To wszystko bardzo przyda się dzieciom w przyszłości, gdy będą dorastali i gdy dorosną.

Wreszcie, trzecia ważna cecha, szkoła musi dzielić się wiedzą. Jest ona osadzona w określonej społeczności lokalnej i powinna odpowiadać na potrzeby tej społeczności. Jest również środowiskiem, w którym wszyscy uczestnicy procesu edukacji powinni brać aktywny udział: nauczyciele, uczniowie i rodzice. I wszyscy powinni się od siebie uczyć. Na przykład, czy nauczyciel może nauczyć się od uczniów jak sprawniej obsługiwać komputer? Albo telefon komórkowy? Tak! Chyba wielu skorzystałoby na takiej wymianie.

I jeszcze jedno. W centrum szkoły XXI wieku znajduje się uczeń. To on jest początkiem i końcem wszystkich działań edukacyjnych. Dlatego przekaz, który do niego kierujemy powinien być spersonalizowany - dopasowany do jego możliwości, ale i różnych preferencji. Dzisiaj zazwyczaj o tym zapominamy.

Zapraszam do lektury i współpracy przy tworzeniu Edunews.pl!
Redaktor naczelny Edunews.pl Marcin Polak

# data[].attributes.attachment_link.description
Do tej pory nauka kojarzyła się przede wszystkim z podręcznikiem, tablicą, kredą, biurkiem i dziećmi siedzącymi w ławkach. Tymczasem garściami czerpać można z najnowszych osiągnięć techniki i zgrabnie wykorzystywać je w szkolnej edukacji. A innowacyjnych przykładów, które mogą być inspiracją dla działań w nowoczesnej szkole, jest wiele.