# data[].attributes.body
11.2     Tegen 2030 toegang voorzien tot veilige, betaalbare, toegankelijke en duurzame vervoerssystemen voor iedereen, waarbij de verkeersveiligheid verbeterd wordt, met name door het openbaar vervoer uit te breiden, met aandacht voor de behoeften van mensen in kwetsbare situaties, vrouwen, kinderen, personen met een handicap en ouderen

# data[].attributes.headline
Veilige, toegankelijke, groene en openbare ruimtes voor iedereen

# data[].attributes.subject
Veilige, toegankelijke, groene en openbare ruimtes voor iedereen

# data[].attributes.body
11.7     Tegen 2030 universele toegang voorzien tot veilige, inclusieve en toegankelijke, groene en openbare ruimtes, in het bijzonder voor vrouwen en kinderen, ouderen en personen met een handicap

Hoe kunnen wij de ouders stimuleren dat de kinderen lopend of fietsend naar school gaan?

Hoe kunnen wij ervoor zorgen dat iedereen veilig over straat kan? (geen ongelukken, snelheid, etc)

# data[].attributes.body
11.6     Tegen 2030 de nadelige milieu-impact van steden per capita reduceren, ook door bijzondere aandacht te besteden aan de luchtkwaliteit en aan het gemeentelijk en ander afvalbeheer

Hoe kunnen wij mensen stimuleren om goed met afval om te gaan? Wat kunnen wij eraan doen?

Hoe kunnen wij de ouders stimuleren dat de kinderen lopend of fietsend naar school gaan?

# data[].attributes.body
Handicap of niet, iedereen gelijk.

Strijd tegen discriminatie

# data[].attributes.body
Duurzaam=groen

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
De stad van de toekomst is een groene stad waar bomen, vijvers en parken de longen van de wijken zijn en waarin biodiversiteit floreert. In duurzame steden wonen mensen in gezonde buurten, werken werknemers in circulaire bedrijvenparken en hebben alle burgers duurzaam voedsel en andere natuurlijke hulpbronnen tot hun beschikking. Stedelijk leiderschap betekent voor ons dat we deze oplossingen samen met de inwoners van steden creëren. Daarom werken we samen met stedelijke leiders uit het bedrijfsleven, de overheid en sociale bewegingen om wereldwijd groene steden te bouwen. Dit kan op het niveau van de metropool, migrantennederzettingen, bedrijvenparken of stadscentra zijn.

Natuurlijke oplossingen vormen de kern van het ontwerpen en plannen van slimme steden

Marian Stuiver

Werk met ons samen voor duurzame steden

Duurzame steden is het programma van Wageningen Environmental Research dat zich richt op het begrijpen en toepassen van een natuurgebaseerde aanpak in stedelijke gebieden. We hebben zes gebieden gekozen om te werken aan evidence-based oplossingen. We passen onze wetenschappelijke bevindingen toe om migrantennederzettingen en stedelijke voedselsystemen te ontwikkelen. We verbeteren en onderzoeken de relatie tussen natuur en gezondheid in de stad. We streven ernaar om steden klimaatadaptief en circulair te maken. Uiteindelijk is de stad van de toekomst een slimme stad, waar dataverzameling en -gebruik van hoge kwaliteit zijn. Alle Amsterdamse activiteiten maken deel uit van onze samenwerking binnen AMS Institute, waar we stedelijke oplossingen voor groene, duurzame en leefbare steden onderzoeken, ontwerpen en testen, met de stad Amsterdam als 'Living Lab'.

Brochure: De symbiotische stad

We moeten de natuur een plek geven in onze steden, en steden een plek geven in de natuur. Dat is het onderwerp van deze brochure, de Symbiotische Stad: een toekomstig stedelijk landschap dat gunstige relaties creëert tussen mens en natuur.

De groene stad van de toekomst
Nederland bevindt zich in een transitie naar een circulaire economie. Deze longread introduceert kansen en oplossingen, do's en don'ts om deze transitie af te dwingen.

Natuur, omdat de stad het waard is
Natuur is essentieel in de stad. Deze longread introduceert projecten die laten zien hoe belangrijk de natuur is voor gezondheid, biodiversiteit, het afvoeren van regenwater en het temperen van de hitte.

Groen, goed voor de gezondheid
Natuur en Gezondheid zijn nauw met elkaar verbonden. Onderzoekers van Wageningen University & Research (WUR) werken aan een aantal Green Impact for Health-projecten die in deze longread worden geintroduceerd.

Oplossingen voor de metropool
Deze longread introduceert grootstedelijke oplossingen vanuit allerlei verschillende perspectieven, van bodemkunde tot sociologie, en voedsel- en klimaatwetenschappen. De kennis die we opdoen helpt bij het ontwikkelen van nieuwe technologieën en strategieën voor 'toekomstbestendige' steden.

# data[].attributes.attachment_link.description
De stad van de toekomst is een groene stad waar bomen, vijvers en parken de longen van de wijken zijn en waarin biodiversiteit floreert. In duurzame steden wonen mensen in gezonde buurten, werken werknemers in circulaire bedrijvenparken en hebben alle burgers duurzaam voedsel en andere natuurlijke hulpbronnen tot hun beschikking.

# data[].attributes.body
Duurzaam! maar hoe?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Als het op duurzaamheid aankomt, zijn we hard op weg naar een (hard nodig) kantelpunt. De afgelopen jaren wint duurzame innovatie beetje bij beetje aan terrein. Steeds meer mensen zien in dat duurzaamheid de enige juiste oplossing is, voor onszelf en de aarde. Daarom: een lijstje met de tien meest duurzame steden (spoiler: Amsterdam valt hier met de elfde plek nét buiten).
Ingenieursbureau Arcadis en het Centre for Economic and Business Research, hebben eind vorig jaar een lijst gepubliceerd met de meest duurzame steden in de wereld. Dit baseerden ze op 3 factoren.

1. People. Allereerst is gekeken naar de inwoners van een stad. Hoe gezond en gelukkig zijn die? Er is gekeken naar gezondheid, onderwijs en de work-life balance. Kortom: de kwaliteit van leven.

2. Planet. Vervolgens werd gekeken naar het energieverbruik van steden. Op welke manier zorgen steden voor duurzaam energieverbruik? Wat wordt gedaan om de CO2-uitstoot terug te dringen? En hoe staat het met luchtvervuiling, recycling en de voorziening van drinkwater?

3. Profit. Een duurzame stad moet óók een gezonde economie hebben. Om te voorzien in de behoeftes van mensen én om te garanderen dat de stad een toekomst heeft. Daarom is tot slot gekeken naar de economische gezondheid van steden.

Duurzaam eten wordt (gelukkig) steeds populairder. Maar hoe kies je het juiste keurmerk?
De balans vinden tussen wat we vandaag nodig hebben, zonder wat we in de toekomst nodig hebben uit het oog te verliezen is de kern van een duurzame stad.
Dit zijn de 10 duurzaamste steden ter wereld

1. Zurich

Zurich, Zwitserland (391.000 inwoners) heeft als langetermijndoel in 2050 een 2000-watt maatschappij te worden om zo klimaatverandering tegen te gaan. De 2000 watt-maatschappij houdt in dat alle inwoners slechts 2000 watt aan energie per persoon verbruiken, het verbruik dat internationaal als 'duurzaam' is aangemerkt. Hiervoor wordt geïnvesteerd in duurzame energie, duurzame gebouwen, duurzaam openbaar vervoer en bewustwording door bijvoorbeeld evenementen.

2. Singapore

Singapore (3.771.721 inwoners) loopt met een enorm inwoneraantal tegen veel problemen aan, maar alsnog is er het ambitieuze doel gesteld dat in 2030 minstens tachtig procent van alle gebouwen 'groen' moet zijn. Bovendien wordt volop geïnvesteerd in duurzame oplossingen, zoals de 'close the loop' wateroplossing.

Je boodschappen bezorgd in 10 minuten: hoe duurzaam zijn flitsbezorgers?

3. Stockholm

Stockholm, Zweden (871.952 inwoners) was in 2010 de eerste groene hoofdstad van Europa. Duurzaamheid speelt een integrale rol op alle onderdelen van het beleid. Zo worden auto's zoveel mogelijk uit het straatbeeld geweerd, is er veel ruimte voor de fiets en wordt de opzet van nieuwe woonwijken zoveel mogelijk duurzaam gerealiseerd.

Dit gebeurt bijvoorbeeld doordat er gebouwd wordt met herbruikbare materialen als hout en beton en omdat de woningen worden voorzien van zonnepanelen of groene daken. Afval wordt gescheiden via een ondergronds buizensysteem en de restwarmte van de afvalverwerking komt terug de wijken in via stadsverwarming.

4. Wenen

Wenen, Oostenrijk (1.674.118 inwoners) is een belangrijke distributeur van olie, gas en stroom maar wil dit wel op een verantwoorde manier doen. Zo heeft ze een belangrijke rol voor zichzelf gecreëerd in het Europese proces van energietransitie.

Zo wordt sterk ingezet op E-mobiliteit. Wenen is het levende bewijs dat duurzaamheid en een goede kwaliteit van het leven hand in hand gaan.

5. Londen

Londen, Verenigd Koninkrijk (8.416.535 inwoners) scoort in de planeet-index niet in de top 5, maar dankzij haar hoge score op andere fronten staat de stad toch op de 5de plek overall. De stad heeft al wel toegezegd hard te werken aan meer duurzame oplossingen voor stedelijke noodzaken.

Zo geef je advies over duurzaamheid (zonder dat het irritant is)

Vooral op het gebied van infrastructuur wordt gekeken naar manieren om dit milieuvriendelijker op te lossen, zoals elektrische bussen in de toekomst, speciale programma's die stadsvervuiling tegen moeten gaan en bijvoorbeeld de Thames Tideway Tunnel, om overstromingen van het riool in de rivier tegen te gaan.

6. Frankfurt

Frankfurt, Duitsland (717.624 inwoners) scoort hoog in duurzaamheid en dat heeft met name te maken met het groene karakter van de stad. De stad telt 8000 hectare bos en een derde van het stedelijk oppervlak bestaat uit 'groen'. Bovendien is er in de stad weinig vervuiling en economische groei, wat maar weer eens bewijst dat de toekomst (en winst) juist zit in duurzame initiatieven.

7. Seoul

Seoul, Zuid-Korea (9.794.304 inwoners) is de tweede niet-Europese stad in de top tien. Dit is grotendeels te danken aan het plan '2030 Seoul' dat zich focust op vijf punten: het terugdringen van discriminatie, een gezonde arbeidsmarkt, ruimte voor cultuur en historie, veiligheid en een stabiele woningmarkt.

Het bestuur van Seoul zet bovendien serieuze stappen op het gebied van duurzaamheid met ambitieuze projecten, bijvoorbeeld om de rivier de Han te reinigen en restaureren. En het voormalige vervuilde stadsdeel Cheonggyecheon is getransformeerd in een duurzaam recreatiegebied. Als gekeken wordt naar de planeet-index heeft de stad nog een lange weg te gaan, maar de intentie en plannen zijn er in ieder geval.

8. Hamburg

Hamburg, Duitsland (1.803.752 inwoners) wil het gebruik van de auto in de hele stad onnodig maken. De komende 20 jaar wordt daarom een enorm netwerk van groene zones en fiets- en wandelpaden aangelegd.

Dit is de grootste reden waarom Hamburg zo hoog scoort op het gebied van duurzaamheid. Daarnaast heeft Hamburg ook concrete maatregelen genomen om de CO2-uitstoot terug te dringen, waaronder de goedkeuring van een gemeentebesluit over klimaatbescherming en het opzetten van aanpassings- en onderzoeksprogramma's.

9. Praag

Praag, Tsjechië (1.198.094 inwoners) heeft veel bedrijven die investeren in duurzaamheid. De overheid gaat hierin mee. Zo wordt het openbaar vervoer zo duurzaam mogelijk gemaakt, met veel fietsmogelijkheden en stimulatie van elektrische voertuigen en groen gasgebruik.

Duurzaam geluk: wat is het en wat heb je ervoor nodig?

Ook is er veel aandacht voor stadsvervuiling en is op elke straathoek een prullenbak te vinden. Omdat Praag hoog scoort in de profit- en people-index staat de stad op nummer negen. Op het gebied van innovatieve oplossingen die klimaatverandering tegen moeten gaan, zal de stad nog meer maatregelen moeten nemen.

10. München

München, Duitsland (1.429.584 inwoners) is de derde Duitse stad in deze lijst. Dat onze oosterburen lekker bezig zijn op het gebied van duurzaamheid mag dus wel gesteld worden. München wil in 2025 alle stroom voor haar inwoners en bedrijven uit hernieuwbare bronnen halen.

Hiervoor investeert de stad tot 2025 in totaal negen miljard euro. Naast de projecten in stroom zet München ook in op duurzame warmte: het heeft zeshonderd kilometer warmteleiding waar bijna een kwart van alle 800.000 woningen op zijn aangesloten.

Daarmee is dit het grootste warmtenetwerk van Duitsland. En dan is er natuurlijk nog Bayern München, die eind dit jaar bekend maakte voortaan te voetballen in shirts van gerecycled oceaanplastic, gemaakt door Adidas.

Wanneer is iets écht duurzaam en wanneer gaat het om greenwashing?

# data[].attributes.attachment_link.title
Dit zijn de 10 duurzaamste steden ter wereld - Bedrock

# data[].attributes.attachment_link.description
Als het op duurzaamheid aankomt, zijn we hard op weg naar een (hard nodig) kantelpunt. De afgelopen jaren wint duurzame innovatie beetje bij beetje aan terrein. Steeds meer mensen zien in dat duurzaamheid de enige juiste oplossing is, voor onszelf en de aarde.

# data[].attributes.body
- Autoloze zondag

- Hoe zorgen wij ervoor dat het veiliger op weg wordt?

- Hoe kunnen wij mensen motiveren om de auto minder te gebruiken en vaker fietsen?

# data[].attributes.body
Hoe worden wij groen in de toekomst?

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Nederland verstedelijkt. Prettig en gezond wonen in de stad wordt steeds belangrijker. Tegelijk moeten we zorgen voor natuurbehoud en aanpassing aan het klimaat. Onderzoekers ontwikkelden een visie op ons land en onze steden over 100 jaar. Met een hoofdrol voor groen. Denk aan slimme groendaken, hangtuinen en meer bomen. De onderzoekers werken al samen met grote steden en projectontwikkelaars. Benieuwd naar de groene stad in 2120?
Utrecht en Breda aan Zee: voor sommigen is dit een reëel toekomstscenario. Maar Wageningse onderzoekers gaan er in hun plannen voor "Nederland in 2120" van uit dat we de Randstad nog lang behouden door slim met de zeespiegelstijging om te gaan. Nieuwe woningen komen wel in veiligere gebieden. Bijvoorbeeld aan de rand van de hoge zandgronden langs de Veluwe en in Brabant, waar de bebouwing wordt gecombineerd met nieuwe bossen. Naast deze nieuwe groene steden vergroenen we ook onze bestaande steden met bijvoorbeeld hangende tuinen, groene daken en de aanplant van bomen. Overal dringt de natuur meer door in de stedelijke gebieden, en omgekeerd.

"Aan elkaar verbinden van functioneel groen, klimaatadaptatie, gezondheid en natuurbehoud in steden leidt op langere termijn tot veel betere en goedkopere oplossingen. Dat vraagt wel een integrale manier van denken."

Langetermijnvisie

" Nederland in 2120 biedt een mooie voorzet om na te denken over waar we naartoe willen. Natuur en groen vragen om een langetermijnvisie en continuïteit, niet om een blik van maximaal vier jaar tot de volgende verkiezingen", zegt onderzoeker Robbert Snep. Als ecoloog heeft hij zich gespecialiseerd in duurzame groene steden en bedrijventerreinen.

"Groen is niet het doel, maar het middel om steden leefbaarder en duurzamer te maken en houden", onderstreept hij. Natuurlijke oplossingen helpen ons namelijk om ingewikkelde uitdagingen het hoofd te bieden, zoals steden aanpassen aan klimaatverandering, gezonder wonen en leven, en stedelijke natuur stimuleren en behouden.

Verkoeling

Met de langere drogere zomers én de hevigere regenval door klimaatverandering in gedachten, moeten we steden anders gaan inrichten. Zo zorgen bomen voor schaduw en verdamping, en dus voor een aangenamer stadsklimaat tijdens droogteperiodes en hittegolven. Groen kan in de stedelijke waterhuishouding grote prestaties leveren, aldus Snep. "Regen valt in de stad grotendeels op verharding zoals gebouwen, asfalt en tegels en komt vervolgens in het rioolsysteem terecht. Terwijl we het water in tijden van droogte hard nodig hebben. Bij hitte zorgt verdamping van water namelijk voor verkoeling. Maar steden hebben op dat moment niet genoeg water om te verdampen."

Techniek en natuur

In de natuur is de waterbalans heel anders dan in de stad, omdat het water daar in de grond doordringt en wordt vastgehouden, legt de onderzoeker uit. "Steden kunnen dat met de inzet van groen en techniek ook meer natuurlijk gaan doen. We moeten water en groenbeheer combineren en toe naar water smart cities." Waterverspilling kunnen we tegengaan en regenwater recyclen tot drinkwater en voor huishoudelijk gebruik in plaats van het zo snel mogelijk af te voeren. Ook kunnen we regenwater opslaan in tanks of in ondergrondse reservoirs om in tijden van droogte het groen te irrigeren. Groene tuinen met weinig tegels, maar ook plantsoenen, bermen en parken spelen een essentiële rol voor een klimaatbestendige stad, evenals groenblauwe daken.

Slimme groendaken

"Bij standaard groene daken zorgen basale technieken ervoor dat het water niet het gebouw indringt en weg kan stromen als het teveel wordt. Inmiddels zijn er groene daken met een krattensysteem ontwikkeld, die veel meer water opslaan, en dat langzaam teruggeven aan het substraat waarin de planten groeien." Deze daken zijn daardoor beter in water verdampen en leveren langer koeling op in de zomer. Ze werken met sensoren die de hoeveelheid vocht meten. Er bestaan ook al " slimme polderdaken ", vertelt Snep. "Deze houden veel water vast, maar laten vóór een piekbui wat water los, zodat ze tijdens de bui meer kunnen opvangen en het riool ontlasten."

Gezond en ontspannen

Een essentiële, maar nog maar mondjesmaat erkende rol speelt essay importance of education in hindi. Allerlei onderzoeken tonen aan dat een https://weblog.wur.eu/dragon-wings-essay/ en een goede invloed heeft op depressies en ADHD. "Er gaat veel budget naar programma's om mensen met gezondheidsklachten te behandelen en te weinig naar groen om gezondheidsproblemen te voorkomen." Een gemiste kans, meent Snep.

"Groene wandel- en fietsroutes door de stad nodigen uit tot bewegen. Natuur maakt mensen gezonder en weerbaarder. Nu met de coronacrisis waarderen mensen groen nog meer om in tot rust te komen. Daarnaast werkt het goed tegen vereenzaming en stimuleert het sociale contacten op ontmoetingsplekken, van het bankje in het park tot buurttuinen en stadslandbouwprojecten."

Beleid nodig voor stadsnatuur

Groen is óók belangrijk voor vogels, insecten en zoogdieren zoals vossen. Vaak vinden ze meer te eten in de gevarieerde stadsranden dan op het monotone platteland. " Stedelijke natuur is nu afhankelijk van lokale initiatieven, de landelijke overheid maakt er nog geen beleid op. In ons verstedelijkte land moeten stadslandschappen en bedrijventerreinen juist een pijler worden voor het natuurbeleid. Om bedreigde soorten te ondersteunen en om algemene soorten algemeen te houden." Met als bijkomend voordeel dat er meer soorten voorkomen in beter functionerende ecosystemen. Daardoor kunnen stadsduiven, ratten, muggen en eikenprocessierupsen niet tot een plaag uitgroeien.

Generaties kinderen

Bovendien biedt een rijkere stadsnatuur mensen ook een rijkere beleving. "Er is een enorme kloof ontstaan tussen de mens en de natuur. Tegenwoordig groeien er generaties kinderen op zonder te weten wat natuur is. Wanneer mensen meer dieren, planten en bomen in hun woon-, school- en werkomgeving hebben, krijgen ze er meer oog voor en waarderen ze natuur ook meer."
De Universiteit van Nederland met een kort college van ecoloog Robbert Snep.
Ook daarom moeten we voor meer en betere natuur in de steden zorgen. "Uit wetenschappelijk onderzoek komen aanwijzingen dat het draagvlak voor natuurbehoud in brede zin afneemt, wanneer mensen minder natuurervaring in hun eigen omgeving hebben. Als het contact met de lokale stadsnatuur verdwijnt, dreigt de wereldwijde achteruitgang van natuur niet gestopt te worden."

Twaalf grote steden

Stadsgroen had vroeger vooral een decorfunctie, nu moet het groen ook bijdragen aan klimaatadaptatie, gezondheid en natuurbehoud. "Dat vraagt een integrale manier van denken, waarbij groen niet langer vooral een kostenpost is, maar functioneel wordt ingezet: van decorgroen naar functioneel groen. Juist omdat groene oplossingen kosteneffectief zijn voor de toekomstige uitdagingen."

Hoe lastig de omslag naar natuurinclusieve steden te maken is, merkt Snep binnen het SIGS-project waarin hij met twaalf grote steden en tal van koepelorganisaties voor stedenbouw en groen werkt aan groene stadsontwikkeling. Hij probeert vooral bewustwording en draagvlak te creëren, en nieuwe inzichten en handvatten te geven.

Minder auto's, meer groen

"Nu zie je dat in stedelijke gebiedsontwikkeling het vastgoed en parkeren heilig zijn, daar valt op korte termijn geld aan te verdienen. Maar groen kan juist langetermijndoelen ondersteunen. Met te weinig groen krijg je wijken met een gebrekkige leefbaarheid en slechte waterhuishouding. De bijkomende maatschappelijke problemen kunnen op den duur meer kosten dan de kortetermijnwinst van het wegbezuinigen van groen."

Een goed begin voor meer ruimte voor stadsgroen is volgens Snep het aanpakken van de mobiliteit. In steden bepaalt de auto momenteel namelijk de hele inrichting van de straat, met alle benodigde rijlanen en parkeervakken. "In autoluwe straten en autovrije buurten zie je in plaats van 5 procent wel 70 procent aan groen. Die worden dus veel leefbaarder."

Meer budget

Gemeenten spreken wel van hoge groenambities en "klimaatbestendige wijken", maar in de praktijk blijft het te veel bij decorgroen, en moet de gemeentelijke groenafdeling het belang van voldoende groen in het stadsontwikkelingsproces bewaken. "De verschillende partijen zitten nu gevangen in een systeem. Meerdere wethouders profiteren van meer groen; dat geldt voor de portefeuilles wonen, economie, gezondheid, financiën en energie. Als die allemaal een deel van hun budget zouden inzetten, dan wordt echte vergroening mogelijk en profiteert de hele stad."

Nationale visie

Om zowel bestaande als nieuwe steden en wijken duurzaam te vergroenen, is aansturing vanuit de rijksoverheid noodzakelijk, menen de onderzoekers. "De laatste decennia is gebiedsinrichting bij de regio's en gemeenten komen te liggen. Maar er is een nationale langetermijnvisie nodig, in balans met ruimte voor lokale uitwerking. Er moet een routekaart komen om bestuurders, ambtenaren en projectontwikkelaars mee te nemen in het effectief inzetten van groen. Dat zou met een vergelijkbare urgentie en vaart moeten gebeuren als de energietransitie", besluit Snep.

Meer lezen

# data[].attributes.attachment_link.title
Groene stad van de toekomst - Uitgelicht

# data[].attributes.attachment_link.description
Wageningse onderzoekers zien een hoofdrol voor groen in Nederlandse steden in 2120. Denk aan slimme groendaken, hangtuinen en meer bomen.

# data[].attributes.body
https://degezondestad.org/blog/52/de-tofste-duurzame-initiatieven-uit-rotterdam

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
De hele wereld heeft nog een hoop te leren als het gaat om de zorg voor een beter milieu. De enorme plastic soep, ijsberen die honger hebben, weggekapte regenwouden... Aan het beschikbare lesmateriaal kan het in ieder geval niet liggen. Er is veel beschikbaar. PrimaOnderwijs zet een paar mooie projecten, ideeën, apps, video's en sites op een rijtje.

Schooldag van de duurzaamheid

Schooldag van de duurzaamheid biedt vier verschillende programma's voor basisschoolleerlingen. Van een eenvoudige les binnen Proef de Schooldag tot een uitgebreid dagprogramma in samenwerking met lokale bedrijven en organisaties (variant 4). Alle lessen zijn gekoppeld aan de Junior Global Goals en laten de kinderen niet alleen luisteren en kijken, maar vooral ook zelf doen! Neem een kijkje op de website.

Bespaar maar raak!

Heb jĳ al een bezoek gebracht aan het Eneco EnergieLab? In dit educatiecentrum leert de klas over duurzame energie. Wat kunnen leerlingen thuis of op school doen om energie te besparen? Dat leren ze in het simulatiehuis. Geen tĳd om het lab te bezoeken? Op de website vind je lesmateriaal met onder andere een introductiefilm, werkbladen en een quiz.

Niemand heeft trek in plastic soep!

Met het 'Plastic Soup' lespakket van de Plastic Soup Foundation komen leerlingen erachter hoe ze minder plastic kunnen verbruiken. Dit gebeurt aan de hand van digilessen, aangevuld met een poster, actiekaarten en nog veel meer. Enkel de verzendkosten zĳn voor eigen rekening. Het lespakket is voor het basisonderwĳs ontwikkeld. Voor zowel het basis als het voortgezet onderwĳs zĳn er gastlessen beschikbaar. Bekijk de website.

SchoolTV archief

SchoolTV is een enorm groot platform vol educatieve video's. Als je specifiek op zoek bent naar video's met het thema 'duurzaamheid' kun je het beste in de filter 'aardrĳkskunde' en daarna 'milieu en klimaat' selecteren. Naast video's zĳn er ook quizzen, documentaires, scrollverhalen en interactieve schoolplaten beschikbaar. Duurzaamheid gegarandeerd.

Op avontuur met de klimaatjagers

Ken je de serie Klimaatjagers al? Elke aflevering vlieg je de wereld over om meer te weten te komen over klimaat op verschillende continenten. Wat is er veranderd? Is het nog omkeerbaar en wat zal er in de toekomst gebeuren? Dat kun je samen met de klas leren in deze 6-delige videoserie.

LessonUp: voor en door leraren

Last minute een slideshow in elkaar zetten hoeft niet meer dankzĳ het platform LessonUp. Deze enorme database vol lessen voorziet je van een kant-en-klare slideshow over duurzaamheid. De slides bevatten video's, vraagstellingen en meer. Er zit bĳ elke slide een uitleg voor de leraar. Heb jĳ zelf een inspirerende les gemaakt? Deel deze dan met andere leraren! Win-win.

100+ opdrachten voor buiten

Het initiatief Natuurwĳs van Staatsbosbeheer en NatuurCollege brengt natuur naar je klaslokaal. Of eigenlĳk haalt het je juist uit het klaslokaal naar buiten. De website telt namelĳk meer dan 100 natuuropdrachten voor buiten, want op en rond het schoolplein is enorm veel natuur te vinden.

Zo duurzaam zĳn wĳ vandaag

Leuk zo'n windmolenpark en al die panelen op het dak van de school, maar levert het ook iets op? Op energieopwek.nl kun je per provincie zien wat het benuttingspercentage is van zonne- en windenergie. En hoe was het gisteren of drie jaar geleden? Samen met leerlingen kun je de transitie bestuderen. Daarnaast vind je veel informatie over de verschillende energiebronnen en leuke 'wist-je-datjes'. Kortom een energieke les.

Move over Instagram!

Bĳ deze les mogen leerlingen wél op hun telefoon en Instagram kijken. De Litterati-app is namelĳk de duurzame Instagram. Aan de hand van een tĳdslot moeten leerlingen zoveel mogelĳk zwerfafval fotograferen en daarna natuurlĳk weggooien. De app brengt in kaart waar, hoeveel en door wie het afval is weggegooid. Een directe bĳdrage van de klas breng je zo gelĳk op een leuke manier in beeld. Meedoen? Bekijk de website.

Is dit rokje wel duurzaam geproduceerd?

Leren over de vleesindustrie of over gifvrĳe fashion? Greenpeace heeft 28 lessen voor in de klas met het thema duurzaamheid. Een les bestaat uit een digiles, een handleiding en eventueel aansluitende opdrachten. Per les staat aangegeven voor welk vak en niveau de les bedoeld is.

Wetenschap of mythe?

Er wordt veel gezegd over het klimaat. Wat is waar en wat is een mythe? Op de Engelstalige website 'Skeptical Science' worden klimaatuitspraken onder de loep genomen. Populaire uitspraken uit de media worden tegenover 'What the science says' gezet. Per stelling kun je de bron/onderbouwing bekĳken. Mega interessant! De stellingen kun je bĳvoorbeeld gebruiken tĳdens een klimaatdebat in de klas of een lesje fakenews over duurzaamheid.

Tipping Points lesmateriaal

Samen met de Nederlandse klimaatonderzoekers heeft Tipping Points lesmateriaal ontwikkeld. Havo- en vwo-leerlingen uit de bovenbouw maken in dit lesmateriaal kennis met nieuwe inzichten over klimaatwetenschap. Er zĳn volledige modules beschikbaar maar ook zogenoemde 'LesSnacks'. Nee dit zĳn geen bitterballen, maar korte opdrachten van 10 tot 15 minuten. De lessen zĳn toepasbaar voor de vakken natuurkunde, aardrĳkskunde, wiskunde, scheikunde en biologie.

Met de 'natourbus' natuurlĳk!

Zo enthousiast over duurzaamheid dat je het mee op reis wilt nemen? Zet jullie schoolreis of kamp dan in het teken van duurzaamheid. Met een avontuurlĳk programma, groepsleider en aanvullend lesmateriaal maak jĳ jouw schoolreis tot een 'biologisch' succes. Leerlingen strĳden tĳdens het bezoek voor een natuurtalentdiploma of bosmedaille. Ook over het vervoer is nagedacht: de 'natourbus' brengt je in stĳl naar de bestemming. In de gedecoreerde bus speel je onder andere 'de Ree-Bus'.

De revolutie van het Schooldak

Schooldakrevolutie is een stichting die ervoor wil zorgen dat er zoveel mogelĳk scholen worden voorzien van zonnepanelen op het dak. Ze helpen inventariseren, financieren door middel van subsidieregelingen en de uitvoering ervan. Daarnaast helpen ze graag met het opzetten van een duurzaam lesprogramma. Op de website vind je verschillende interactieve lessen omtrent duurzaamheid.

Word aan de hand van theater een milieuheld!

De Milieubende leert aan de hand van theater en een workshop aan de klas hoe ze kunnen meedenken over een oplossing voor milieu- en klimaatproblemen. De klas wordt overvallen door twee acteurs die de voorstelling 'Er zĳn nog noedels!' opvoeren. Bĳ de workshop hoort een digitale lesomgeving en een milieuheldenboek, vol met ideeën en acties voor een duurzame wereld. Bekijk de website.

Morgenland digilessen

Hoe breng je de energietransitie naar 2050 onder de aandacht? Met de digilessen van Morgenland. Hoe pakken we de transitie aan en redden we het nog wel op tĳd? Bekĳk de 12-minuten durende animatie en ga aan de slag met de digilessen per niveau. De digilessen zĳn prachtig vormgegeven en zeer indrukwekkend. Het gaat namelĳk over de toekomst van de leerlingen.
Heb jij nog interessante duurzame aanvullingen op deze lijst? Stuur een mail naar
De nieuwste artikelen wekelijks in je mail? MELD JE AAN voor de PrimaOnderwijs nieuwsbrief.

# data[].attributes.attachment_link.description
De hele wereld heeft nog een hoop te leren als het gaat om de zorg voor een beter milieu. De enorme plastic soep, ijsberen die honger hebben, weggekapte regenwouden... Aan het beschikbare lesmateriaal kan het in ieder geval niet liggen. Er is veel beschikbaar.

# data[].attributes.attachment_link.title
Duurzaamheid op school: 5 tips - de Rolf groep

# data[].attributes.attachment_link.description
Heb je lege schrijfwaren van het merk Edding? Edding biedt de oplossing voor het recyclen van hun producten: de Edding Retourbox! Deze box is speciaal gemaakt om lege schrijfwaren, zoals markers, een tweede leven te geven. Tegelijkertijd help je het milieu en draag je bij aan de duurzaamheid op jouw school.

# data[].attributes.body
Kleding duurzaamheid https://www.solidaridad.nl/fashion/?gclid=CjwKCAjwiOCgBhAgEiwAjv5whNd2PcboH8-yiIbKY-cM1lRiwn9LZ2hMhQG_bExYT8-UbVdgUHnZchoCSjQQAvD_BwE

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Natuurlijk wil je dat de mensen die je outfit maakten, genoeg betaald krijgen. En dat het milieu is gespaard. Maar daarvoor moet nog veel gebeuren.

Doe je mee? Ontdek wat jij kan doen!

Ontdek welk type Sustainable Shopper jij bent!

Ben je benieuwd wat jij kunt doen voor duurzame mode? Ontdek in deze korte quiz welk type Sustainable Shopper jij bent en ontvang persoonlijke tips voor duurzame kleding.

Is jouw blinddoek al af?

Het allerduurzaamst is natuurlijk om niks nieuws te kopen! Er zijn veel leuke en simpele manieren om je outfits te vernieuwen zonder steeds nieuwe kleding aan te schaffen. Zoals eens goed kijken wat je al in huis hebt of je kleding ruilen met vrienden of familie.

En kleding shoppen kan ook op een duurzame manier. Kijk bijvoorbeeld altijd eerst of je het item dat je op het oog hebt ook tweedehands kunt vinden, of ga op zoek naar duurzame merken en winkels. We helpen je graag op weg!

Wees niet blind voor de realiteit van de textielindustrie. Kijk en deel de video.

Kunnen de mensen die jouw kleding maken wel leven van hun loon? Wees niet blind voor de realiteit van de textielindustrie. Denk na over hoe jouw kleding wordt gemaakt, kies voor duurzame alternatieven én laat jouw stem horen dat het zo niet langer kan. Bekijk de video en deel hem met je vrienden, familie en buren zodat we samen meer bewustwording creëren.

Over de campagne

Kledingfabrieken staan onder druk om zo goedkoop mogelijk te produceren. Dit leidt tot een race to the bottom waarbij mensen en het milieu schade lijden. Met ons Bottom Up! programma werken wij aan duurzame en eerlijke kledingproductie in Ethiopië, van katoenplant tot kledingrek. Bijvoorbeeld door managers van kledingfabrieken voor te lichten over de rechten van medewerkers of katoenboeren toegang te geven tot betere zaden. Dat doen we sinds 2019 samen met de Deense ngo DIEH en MVO Nederland. Daarnaast dringen we aan op wetgeving en actie van bedrijven wereldwijd. Er is al veel bereikt. En nog veel te doen.

De Bottom Up! campagne is gemaakt met financiële steun van de Europese Unie en co-financiering van het Ministerie van Buitenlandse zaken. De inhoud ervan is uitsluitend de verantwoordelijkheid van Solidaridad en weerspiegelt niet noodzakelijk de standpunten van bovengenoemde organisaties. Het Bottom Up! Consortium bestaat uit Solidaridad, DIEH (Danish Ethical Trading Initiative) en MVO Nederland.

# data[].attributes.attachment_link.description
kledingmerken weinig transparant zijn over hun productieprocessen. Natuurlijk wil je dat de mensen die je outfit maakten, genoeg betaald krijgen. En dat het milieu is gespaard. Maar daarvoor moet nog veel gebeuren. Tijd voor actie dus! Ontdek hier wat jij kan doen.