# data[].attributes.body
อยุธยายศล่มแล้ว     ลอยสวรรค์  ลงฤๅ
สิงหาสน์ปรางรัตน์บรร   เจิดหล้า
บุญเพรงพระหากสรรค์   ศาสน์รุ่ง เรืองแฮ
บังอบายเบิกฟ้า            ฝึกฟื้นใจเมือง

ถอดความได้ว่า...กรุงศรีอยุธยาล่มสลายไปแล้ว กลับลอยลงมาจากสวรรค์อีกครั้งหนึ่ง  พระราชอาสน์ พระปรางค์ ประดับประดาด้วยแก้วมณีงามเด่นในโลก เป็นเพราะผลบุญของพระมหากษัตริย์ได้ทรงกระทำไว้แต่เก่าก่อน พระพุทธศาสนาจึงได้เจริญรุ่งเรือง ช่วยปิดทางแห่งความชั่ว เปิดทางสู่ความดี ฟื้นฟูจิตใจราษฎรให้พ้นจากความงมงายในบาปต่างๆ

วิเคราะห์คุณค่า

มีการใช้ปฏิพากษ์  การใช้ถ้อยคำที่มีความหมายตรงกันข้ามหรือ ขัดแย้งกันมากล่าว อย่างกลมกลืนกัน เพื่อเพิ่มความหมายให้มีน้ำหนักมากยิ่งขึ้น เช่น ในบทนี้ใช้คำว่า "ล่ม" กับ "ลอย" และ "บังอบาย" กับ "เบิกฟ้า" เป็นต้น

ครูหนิง

# data[].attributes.attachment_caption
โฉมควรจักฝากฟ้า  ฤาดิน ดีฤา
เกรงเทพไท้ธรณินทร์  ลอบกล้ำ
ฝากลมเลื่อนโฉมบิน  บนเล่า นะแม่
ลมจะชายชักช้ำ  ชอกเนื้อเรียมสงวน

# data[].attributes.body
ถอดความได้ว่า

จะฝากนางไว้กับฟากฟ้าหรือผืนดินดี เพราะกลัวว่าพระเจ้าแผ่นดินจะมาลอบเชยชมนาง จะฝากนางไว้กับสายลมช่วยพัดพานางบินหนีไปบนฟ้า แต่ก็กลัวลมพัดทำให้ผิวนางมีรอยช้ำ

วิเคราะห์คุณค่า

มีการเล่นเสียงพยัญชนะ ช ในบทนี้คือ ชาย ชัก ช้ำ ซึ่งเพิ่มความรู้สึกบอบช้ำ และ มีการใช้บรรยายโวหารถึงความงามของนาง

นายปัณณธร ศรีจันทรอารี เลขที่ 7

นายพิชญุตม์ โชคมิ่งขวัญ เลขที่10

# data[].attributes.body
-เนื้อเรื่อง

เรืองเรืองไตรรัตน์พ้น พันแสง

รินรสพระธรรมแสดง ค่ำเช้า

เจดีย์ระดะแซง เสียดยอด

ยลยิ่งแสงแก้วเก้า แก่นหล้าหลากสวรรค์

-ถอดความได้ว่า…ความรุ่งเรืองของศาสนานั้นมีมากไปทั่วยิ่งกว่าแสงอาทิตย์ ผู้คนได้รับพระธรรมจากการฟังธรรมอยู่เป็นประจำ เจดีย์มากมายได้ถูกสร้างขึ้นสูงตระหง่านฟ้ายอดเจดีย์สวยงามยิ่งกว่าแสงนพเก้า เสมือนเป็นหลักแห่งโลกและเป็นที่มหัศจรรย์แห่งสรวงสวรรค์

-วิเคราะห์คุณค่าต่างๆ

มีการใช้โวหารเพื่อเปรียบเทียบ พรรณนาให้เห็นภาพจริง เช่น ความรุ่งเรืองของศาสนามีมากไปทั่วยิ่งกว่าแสงอาทิตย์ , เจดีย์มากมายได้ถูกสร้างขึ้นสูงตระหง่านฟ้ายอดเจดีย์สวยงามยิ่งกว่าแสงนพเก้า

มีการใช้อุปมาโวหาร เปรียบเทียบ เช่น ยอดเจดีย์สวยงามยิ่งกว่าแสงนพเก้า เสมือนเป็นหลักแห่งโลกและเป็นที่มหัศจรรย์แห่งสรวงสวรรค์

ใช้คำสามัญ คือ พันแสง กับแก้วเก้า แทนคำศัพท์ สหัสรังสี และ นพรัตน์ ทั้งนี้พื่อ

ประโยชน์ในทางสัมผัสอักษร พ้น..พัน และ แก้ว..แก่น

-ความหมายคำศัพท์น่ารู้

ไตรรัตน์ = พระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์

พันแสง = สหัสรังสี พระอาทิตย์

แก้วเก้า = นพรัตน์ คือ เพชร ทับทิม มรกต บุษราคัมโกเมน นิล มุกดา เพทาย ไพฑูรย์

แก่นหล้า = หลักของโลก

น.ส.ปุณณภา วรัญญูรัตนะ เลขที่ 24 ม.4/5

น.ส.ปพิชญา สารักษ์ เลขที่ 28 ม.4/5

# data[].attributes.body
ชมแขคิดใช่หน้า นวลนาง

เดือนดำหนิวงกลาง ต่ายแต้ม

พิมพ์พักตร์แม่เพ็ญปราง จักเปรียบ ใดเลย

ขำกว่าแขไขแย้ม ยิ่งยิ้มอัปสร

ถอดความได้ว่า เป็นการเปรียบเทีนบของหน้านางกับดวงจันทร์ แต่ดวงจันทร์มีรอยตำหนิเป็นรอยกระต่าย แต่ใบหน้าของน้องนางสวยงามไม่มีตำหนิไม่มีสิ่งใดมาเปรียบเทียบ เพราะใบหน้าของน้องงามกว่าดวงจันทร์ ยิ่งมองยิ่งงามกว่านางฟ้า

วิเคราะห์คุณค่า

มีการใช้สัมผัสพยัญชนะ นวล-นาง, ต่าย-แต้ม, พิมพ์-พักตร์, แข-ไข, ยิ่ง-ยิ้ม

รสวรรณคดีคือเสาวรสจณี เพื่อบรรยายความรักความคิดถึงจากกวีที่มีต่อนวลนางจาก พิมพ์พักตร์แม่เพ็ญปราง จักเปรียบใดเลย

มีอติพจน์การใช้ถ้อยคำกล่าวเกินจริงจาก ชมแขคิดใช่หน้า นวลนาง

นางสาวธารทอง บุญเสนาะ เลขที่ 19

นางสาวนิรัชชานันท์ สิงห์ทอง เลขที่ 23

# data[].attributes.body
ถึงตระนาวตระหน่ำซ้ำ สงสาร อรเอย

จรศึกโศกมานาน เนิ่นช้า

เดินดงท่งทางละหาน หิมเวศ

สารสั่งทุกหย่อมหญ้า ย่านน้ำลานาง

ถอดความได้ว่า เมื่อมาถึงตะนาวศรียิ่งทวีความสงสารนาง เพราะพี่ต้องจากนางไปทำศึกเป็นเวลาเนิ่นนานเหลือเกิน ขณะเดินทางผ่านท้องทุ่ง ท้องน้ำ ผืนป่า พี่ฝากหญ้าทุกหย่อม ย่านน้ำทุกย่านช่วยลาน้องแทนพี่ด้วย

คำศัพท์

ตระนาว - ชื่อเมือง ตะนาวศรี

ตระหน่ำ - กระหน่ำ ซ้ำเติม

ท่ง - ทุ่ง

หิมเวศ - หิมพานต์ ชื่อป่า

คุณค่าด้านกลวิธีการแต่ง

การเลือกสรรคำที่มีเสียงเสนาะ

สัมผัส กวีเล่นเรียงสัมผัสทั้งสัมผัสสระและสัมผัสอักษรภายในวรรคและระหว่างวรรค เพื่อเพิ่มความไพเราะ

สัมผัสสระ - หน่ำ-ซ้ำ ดง-ท่ง

สัมผัสอักษร - ตระนาว-ตระหน่ำ สง-สาร อร-เอย ศึก-โศก เดิน-ดง ท่ง-ทาง สาร-สั่ง หย่อม-หญ้า

สัมผัสระหว่างวรรค - ซ้ำ-สง(สาร) นาน-เนิ่น หาน-หิม(เวศ) หญ้า-ย่าน

น.ส.นภัสวรรณ มาอินทร์ เลขที่ 21 ม.4/5

น.ส.นภินทร์พิชญ์ พันธ์คำเกิด เลขที่ 22 ม.4/5

# data[].attributes.attachment_caption
ร่ำรักร่ำเรื่องร้าง         แรมนวล นาฏฤๅเสนาะสนั่นดินครวญ           ครุ่นฟ้า                       สารสั่งพี่กำสรวล         แสนเสน่ห์ นุชเอย   ควรแม่ไว้ต่างหน้า       พี่พู้นภายหลัง

# data[].attributes.body
ถอดความได้ว่า

คร่ำครวญถึงความรักของตนเองที่ต้องแยกจากกับคนรักจนเสียงดังสนั่นฟ้าดิน เปรียบเสมือนสารแสดงความเสียใจที่มีให้กับนางอันเป็นที่รัก ให้เก็บเอาไว้อ่านดูต่างหน้าในภายหลัง

คุณค่า

กำสรวล แปลว่า โศกเศร้า

มีการเลือกคำสัมผัสอักษรและสัมผัสสระ

มีการใช้ภาพพจน์อติพจน์ ซึ่งเป็นการกล่าวเกินจริงเพื่อให้ได้คุณค่าทางอารมณ์ ในบทที่บอกว่าเสียงดังสนั่นฟ้าดิน

มีการอุปมาว่าเสียงดังสนั่นแผ่นดินและผืนฟ้าเป็นเหมือนจดหมายที่ใช้บอกถึงความคร่ำครวญต่อคนรักที่อยู่ห่างไกล

มีการใช้รสวรรณคดี สัลลาปังคพิสัย กล่าวถึงความโศกเศร้าของตน

น.ส.นรี กิจจารักษ์ เลขที่18 ม.4/5

น.ส.นรีรัตน์ วงศ์ไพรกรณ์ เลขที่27 ม.4/5

# data[].attributes.attachment_caption
ฝากอุมาสมรแม่แล้    ลักษมี เล่านาทราบสวยมภูวจักรี        เกลือกใกล้เรียมคิดจบจนตรี          โลกล่วง แล้วแม่โฉมฝากใจแม่ได้           ยิ่งด้วยใครครอง

# data[].attributes.body
ถอดความได้ว่า

จะฝากนางไว้กับใครดีจะฝากนางไว้กับนางอุมาหรือชายาพระนารายณ์ก็เกรงว่าจะเข้าใกล้ชิดนางพี่คิดจนสามโลกจะล่วงลับไปก็คิดได้ว่าจะฝากนางไว้ในใจตนเองดีกว่าฝากไว้กับคนอื่น

วิเคราะห์คุณค่า

มีการใช้ศัพท์ต่างๆ
- อุมา............ชายาพระอิศวร ยังมีอีกหลายชื่อ เช่น มหาเทวี บารพตี (บรรพตี) ทุรคา กาลี เหมวดี พระอุมา นี้มีสองภาค คือ ภาคดีงาม และภาคร้าย ในภาคร้าย เขาทำเป็นรูปหญิงรูปร่างน่ากลัว ลิ้นห้อยออกมาจากปาก มีงูเป็นสังวาล ถือหัวกะโหลกคน ในอินเดียมีเทวสถานพระอุมาดุร้ายมีคนไปบูชากันมาก ว่าศักดิ์สิทธิ์ แต่วิธีบูชานั้นทำกันอย่างน่าอุจาด เช่นเอาเลือดสัตว์หรือคนไปสาดหรือทาที่รูป ในสมัยที่อินเดียเสื่อมโทรมถึงขีดสุดนั้น ถึงกับมีหญิงชายไปร่วมประเวณีกันต่อหน้าเทวรูปพระอุมา ว่าเป็นเหตุให้พระอุมาโปรด
- ลักษมี........ ชายาแห่งพระนารายณ์ มีชื่อว่า ศรี อินทิรา โลกมาตา ปัทมา กมลา เป็นเจ้าแม่แห่งความงาม เป็นเทวีแห่งโชคลาภ เทวรูปทำเป็นหญิงมือถือดอกบัว
- สวยมภู.......ผู้เกิดเองคือ พระอิศวร เป็นเทพเจ้าสูงสุด มีทั้งดี และ ร้าย เป็นผู้ทำลายและดัดแปลงให้ดีขึ้นรูปพระอิศวรมีจันทร์ครึ่งซีกที่นลาต มีตาวิเศษอยู่บนหน้าผาก หว่างกลางตาทั้งสอง มีกร ๔ กรถืออาวุธ
ต่างๆ เช่น ตรีศูล บ่วงบาศ บัณเฑาะว์ ขันทอง สังข์ มีงูเป็นสังวาลย์ มีลูกประคำเป็นกะโหลกผี มีชื่อต่างๆ กันเช่น รุทร มหากาล มหาเทพ มเหศวร มหาโยคี เป็นต้น พาหนะของพระอิศวรคือ โคอุสุภรา
- จักรี............ พระนารายณ์ (วิษณุ - พิษณุ) เป็นเทพผู้ดับยุคเข็ญของโลก มีสี่กร ประทับที่ไวกูณฐ์ คือ
แผ่นดินทอง วัดโดยรอบได้ สองหมื่นโยชน์ มีวิมานแก้ว บ้างว่าประทับ บรรทมสินธุ์ เหนือ หลัง
พญาอนันตนาคราชในเกษียรสมุทร (ทะเลน้ำนม) พาหนะ คือ ครุฑ

นายจิรทีปต์ รัศมีอัมพร ม.4/5 เลขที่ 2

นายชินทัน ภักดีชาติ ม.4/5 เลขที่ 3

# data[].attributes.body
พันเนตรภูวนาถตั้ง ตาระวัง ใดฮา
พักตร์สี่แปดโสตฟัง อื่นอื้อ
กฤษณนิทรเลอหลัง นาคหลับ ฤาพ่อ
สองพิโยคร่ำรื้อ เทพท้าวทำเมิน

ถอดความได้ว่า…

บาท ๑ พระผู้มีพันตานั้น ตั้งตาคอยระวังใครอยู่
บาท ๒ พระผู้มีสี่พักตร์แปดโสต ก็ฟังแต่เรื่องอื่นๆอยู่
บาท ๓ พระนารายณ์ ก็บรรทมหลับเหนือพระยานาคหรืออย่างไร
บาท ๔ ท่านเหล่านั้นจึงได้เมินเฉยต่อความโศกเศร้า ร่ำร้องของเราทั้งสอง

วิเคราะห์คุณค่า

มีการใช้คำไวพจน์ คือ พันเนตร-พระอินทร์ , พักตร์สี่แปดโสต-พระพรหม , กฤษณ-พระนารายณ์

มีการใช้สัมผัสพยัญชนะ เช่น อื่น-อื้อ , เทพ-ท้าว

มีการใช้รสวรรณคดีคือศัลลาปังพิสัย ความว่า น้องและพี่กำลังโศกเศร้าคร่ำครวญถึงเพียงนี้แล้ว เหตุใดท่านทั้งหลายจึงไม่สนใจเลย

นางสาวชิดชนก ฝึกฝนจิตต์ เลขที่ 26

นางสาวพิชามญธุ์ ประทุมราช เลขที่ 29

# data[].attributes.body
จากมามาลิ่วล้ำ ลำบาง

บางยี่เรือราพลาง พี่พร้อง

เรือแผงช่วยพานาง เมียงม่าน มานา

บางบ่รับคำคล้อง คล่าวน้ำตาคลอ

ถอดความ

ล่องเรือมาตามลำคลองไกลออกไปจนถึงตำบลบางยี่เรือ พี่อยากจะฝากให้เรือช่วยพานางแอบหลังม่านมาด้วย แต่ไม่มีเรือลำไหนตอบรับ พี่จึงต้องมานั่งร้องน้ำตาไหลคลอ

วิเคราะห์คุณค่า

การใช้บุคคลวัต - ใช้การสมมติสิ่งต่างๆที่ไม่ใช่มนุษย์ให้มีกริยา อาการ ความรู้สึกเหมือนมนุษย์

การใช้คำซ้ำ

การเล่นเสียงพยัญชนะ ม (เมี่ยงม่าน มา) และ ค (คำคล้อง คล่าว คลอ)

นางสาวกวิสรา ตรีผล เลขที่ 20

นางสาวพิมพ์ชนก สหพัฒนา เลขที่ 25

# data[].attributes.attachment_link.title
ภาพประเภท JPEG

# data[].attributes.body
โบสถ์ระเบียงมรฑปพื้น ไพหาร

ธรรมาสน์ศาลาลาน พระแผ้ว

หอไตรระฆังขาน ภายค่ำ

ไขประทีปโคมแก้ว ก่ำฟ้าเฟือนจันทร์

ถอดความได้ว่า...โบสถ์ มณฑป พื้นวิหาร ธรรมาสน์ ศาลา ลานวัด หอไตร เสียงระฆังยามพลบค่ำ และแสงตะเกียงจากโคมแก้วนั้นสามารถบดบังได้แม้กระทั่งดวงจันทร์

วิเคราะห์คุณค่า

คุณค่าด้านสังคม

มีการแสดงให้เห็นถึงสิ่งต่างๆภายในวัด ได้แก่ โบสถ์ ระเบียงวัด มณฑป ซึ่งหมายถึงยอดหลังคาซึ่งเป็นทรงแหลม พื้นวิหาร ธรรมาสน์ คือที่สำหรับพระภิกษุไว้ใช้เวลาแสดงธรรม ศาลาวัด ลานวัด หอไตร คือหอสำหรับเก็บพระไตรปิฎก ระฆังภายในหอระฆัง และการใช้โคมไฟของคน

สมัยก่อน

นายขจรศักดิ์ นวชิระ เลขที่ 15

นายทิวากร ขวัญแก้ว เลขที่ 16

# data[].attributes.body
๏ จำใจจากแม่เปลื้อง ปลิดอก อรเอย

เยียวว่าแดเดียวยก แยกได้

สองซีกแล่งทรวงตก แตกภาค ออกแม่

ภาคพี่ไปหนึ่งไว้ แนบเนื้อนวลถนอม

ถอดคำประพันธ์

เมื่อจำต้องจากนางอันเป็นที่รักไปด้วยความอาลัยเหมือนกับต้องปลิดหัวใจของตนออกไปกับนาง ถ้าหากว่าดวงใจสามารถแบ่งออกได้ก็จะผ่าออกป็นสองซีก ซีกหนึ่งจะเก็บไว้กับตนเอง แต่อีกซีกหนึ่งจะมอบให้นางรักษาไว้

วิเคราะคุณค่า

มีการใช้คำที่ไพเราะสวยงามเข้ากับเนื้อเรื่อง ณ ตอนนั้น ซึ่งมีการเล่นพยัญชนะที่ซ้ำกัน เช่น “จำใจจาก” และ “แนบเนื้อนวล” และก็แสดงให้เห็นถึงการแต่งนิราศในอดีตที่ส่วนใหญ่จะแต่งถึงนางอันเป็นที่รัก โดยอธิบายโดยละเอียดถึงรายละเอียดนั้น.

นายวชิรวิชญ์ นุกูลกิจ ม.4/5 เลขที่11

นายเอื้อการย์ ธรรมสุวรรณ ม.4/5 เลขที่14

# data[].attributes.body
เอียงอกเทออกอ้าง อวดองค์ อรเอย

เมรุชุบสมุทรดินลง เลขแต้ม

อากาศจักจารผจง จารึก พอฤๅ

โฉมแม่หยาดฟ้าแย้ม อยู่ร้อนฤๅเห็น

ถอดความได้ว่า

พี่อยากเอียงอกเทความรู้สึกของพี่ที่มีต่อน้องออกมาจนหมดสิ้น ถึงแม้จะใช้เขาพระสุเมรุเป็นปากกาจุ่มน้ำในมหาสมุทร เอาแผ่นดินละลายเป็นน้ำหมึก และใช้อากาศแทนกระดาษ ก็ยังมิอาจจารึกความรักความอาลัยที่พี่มีต่อน้องไว้ได้ทั้งหมด อีกทั้งยังรำพึงว่านางผู้งามดุจลงมาจากฟากฟ้า คงไม่อาจเห็นว่าพี่นั้นรุ่มร้อนเพียงใดที่ต้องจากน้องไป

วิเคราะห์คุณค่า

มีการใช้วรรณศิลป์ คือ การเล่นเสียงพยัญชนะ “อ” จากข้อความที่ว่า“ เอียงอกเทออกอ้าง อวดองค์ อรเอย” ทำให้บทกวีนั้นมีความไพเราะ และคล้อยตามกันมากยิ่งขึ้น อัดทั้งยังมีการใช้โวหารภาพพจน์ อติพจน์ คือการกล่าวเกินจริง เพื่อคุณค่าทางอารมณ์เป็นสำคัญ ที่ว่า “ถึงแม้จะใช้เขาพระสุเมรุเป็นปากกาจุ่มน้ำในมหาสมุทร เอาแผ่นดินละลายเป็นน้ำหมึก และใช้อากาศแทนกระดาษ ก็ยังไม่สามารถพรรณนาความรู้สึกออกมาได้ทั้งหมด“ ซึ่งลักณณะของการกล่าวเกินจริง

นายภัทรภณ เจริญศิลป์ ม.4/5 เลขที่ 17

น.ส.พิมพิศา แห้วเพ็ชร ม.4/5 เลขที่ 30

# data[].attributes.body
ลมพัดคือพิษต้อง ตากทรวง

หนาวอกรุมในดวง จิตช้ำ

โฉมแม่พิมลพวง มาเลศ กูเอย

มือแม่วีเดียวล้ำ ยิ่งล้ำลมพาน

ถอดความ:

ยามเมื่ลมพัดมาถูกตัวเหมือนพี่ถูกพิษบาดหัวใจ ถูกลมหนาวก็หนาวเพียงกาย แต่ในใจเต็มไปด้วยความชอกช้ำร้อนรุ่มด้วยพิษรัก ขอเพียงงมาพัดให้พี่แม้เพียงครั้งเดียวก็จะทำให้พี่หายจากความร้อนเร่า ดียิ่งกว่าสายลมที่พัดผ่าน

คำศัพท์:

รุม = ร้อน

พิมล = ปราศจากมลทิน

พวงมาเลศ = พวงดอกไม้ = นางอันเป็นที่รัก

คุณค่าด้านกลวิธีการแต่ง:

ใช้การเปรียบเทียบให้เห็นภาพและมีอรรถรสร่วม คือ การกล่าวว่าถึงลมจะพัดใส่ทรวงอกมากแค่ไหน ก็ไม่อาจทำให้ใจอันร้อนรุ่มหายคิดถึงนางอันเป็นที่รักได้

นายพิชญะ พรหมศิริ ม.4/5 เลขที่ 9

นายวสันต์พรรษ รัตนพลาไชย ม.4/5 เลขที่ 13

# data[].attributes.body
นทสี่สมุทรม้วย หมดสาย

ติมิงคลมังกรนาคผาย ผาดส้อน

หยาดเหมพิรุณหาย เหือดโลก แล้งแม่

แรมราคแสนร้อยร้อน ฤเถ้าเรียมทน

•ถอดความได้ว่า…

แม้มหาสมุทรทั้ง4ที่ล้อมรอบเขาพระสุเมรุจะเหือดแห้งไป จนทำให้ปลาติมงคล์ มังกรและนาคต้องหาที่ซ่อนด้วยความรวดเร็ว รวมหยาดน้ำฝนก็ไม่ตกเลยแม้แต่เม็ดเดียว จนโลกแห้งแล้ง แดดก็ร้อนแต่ยังไม่ทรมานเท่าการที่ต้องจากกับน้อง

วิเคราะห์คุณค่า

มีการใช้สัมผัสอักษรภายในวรรค เพื่อความไพเราะ เช่น หยาด-เหม ร้อย-ร้อน และยังมีการเปรียบเทียบความรักกับสิ่งต่างๆในบททนี้ และการใช้คำที่ถ่ายทอดอารณ์ความรู้สึกให้กับผู้อ่านได้รับรู้ถึงความรักและคิดถึงที่มีต่อนางอันเป็นที่รัก

นายปภาวิน มาสกุล เลขที่ 5

นายพงศพัศ โสทรอุดมทรัพย์ เลขที่ 8

# data[].attributes.body
๗. รอยบุญเราร่วมพ้อง......พบกัน

บาปแบ่งสองทำทัน...........เท่าสร้าง

เพรงพรากสัตว์จำผัน.........พลัดคู่ เขาฤา

บุญร่วมบาปจำร้าง............นุชร้างเรียมไกล

ถอดความ....

ชะรอยว่าในชาติเก่าเราได้ทำบุญและบาปมาด้วยกัน บุญจึงชักนำให้เราได้มาเป็นคู่กัน แล้วบาปที่เราทำได้ตามมาทัน จึงทำให้เราต้องพลัดพรากกัน แต่ก่อนเราคงจะได้ทำสัตว์ให้พลัดคู่กัน ชาตินี้จึงได้เป็นดังนี้ บุญนำให้เรามาร่วมกันฉันใด บาปที่เราร่วมทำกันมาก็ทำให้น้องและพี่จำต้องร้างกันไปไกล ฉันนั้น

นาย ปัณฑา สุขแสนสำราญ เลขที่ 6 ม.4/5

ศัพท์....

- รอย............ ชะรอย กวีมักตัดพยางค์หน้าออก เช่น

.....................อภิรมย์ – ภิรมย์

.....................อดิเรก – ดิเรก

.....................อนุช – นุช

- เพรง.......... ก่อน แต่ก่อน

- อนุช........... อนุ-ช ผู้เกิดทีหลัง น้อง แล้วความหมายเปลี่ยนเป็นผู้หญิง

# data[].attributes.body
๓๗. บ้านบ่อน้ำบกแห้ง......ไป่เห็น
บ่อเนตรคงขังเป็น.............เลือดไล้
อ้าโฉมแม่แบบเบญ...........จลักษณ์ เรียมเอย
มาซับอัสสุชลให้...............พี่แล้วจักลา

บทนี้เชิงเปรียบเทียบ (บาท๑ - ๒) ดีมาก
บาท ๑....ถึงตำบลบ้านบ่อ แต่บนบกนั้นน้ำแห้ง
บาท ๒....(แต่) บ่อในตานั้นมีน้ำ (ตา) ขังเป็นสายเลือด

ศัพท์....
- เบญจลักษณ์...ความงาม ๕ อย่าง ตามนิยมในวรรณคดี คือ ฟันงาม ผมงาม ผิวงาม วัยงาม เหงือกงาม แต่จะงามอย่างไรแล้วแต่ความนิยม และ ความที่กวีจะคิด เช่น ฟันงามก็ต้องดำ (เจ้างามทนต์กลนิลเจียรไน)
ผมงามก็ดำอย่างปีกแมลงทับ ผิวงามก็ดังทาทอง วัยงามนั้นว่า แลดูเป็นสาวสวยอยู่เสมอ เหงือกงาม
นั้นว่า ต้องสีแดง
- อัสสุชล....... น้ำตา อัสสุ คำเดียวก็แปลว่า น้ำตาอยู่แล้ว แต่มาเพิ่มชล (น้ำ) เข้าไปอีก การใช้คำซ้ำดังนี้ ทางกาพย์กลอนไม่ถือว่าบกพร่องในการแต่ง

นายธนสิษฐ์ ภุมรากูล เลขที่ 4 ม.4/5

# data[].attributes.body
ถอดคำประพันธ์

-เห็นต้นจากและต้นระกําจึงทําให้คิดไปว่า เวรกรรม ใดที่ทําให้เราต้องจากกัน แต่การจากกันในวันนี้ จะต้องได้พบกันอีกภายหน้า

วิเคราะห์คุณค่า

-มีการเล่นคำ..กรรม - (ระ) กำ
นายนรินทร์ เห็นต้นจาก กับต้นระกำ ขึ้นปนกันอยู่เห็น ต้นจาก ก็นึกถึงการที่จากมา เห็นต้นระกำก็นึกถึง กรรม อนึ่ง คำว่า ระกำ ยังแปลว่า ช้ำใจ ตรอมใจ ได้อีกด้วย บาท ๔... เราจากกันแต่เพียงครั้งนี้ดอก ต่อไปภายหน้าเรา (พี่และน้อง) คงได้กลับมาร่วมกัน

นายรัฐภูมิ ภูสีฤทธิ์ ม.4/5 เลขที่ 1

# data[].attributes.body
ศรีสิทธิ์พิศาลภพ   เลอหล้าลบล่มสวรรค์
จรรโลงโลกกว่ากว้าง   แผนแผ่นผ้างเมืองเมรุ
ศรีอยุธเยนทร์แย้มฟ้า   แจกแสงจ้าเจิดจันทร์
เพียงรพิพรรณผ่องด้าว   ขุนหาญห้าวแหนบาท
สระทุกข์ราษฎร์รอนเสี้ยน   ส่ายเศิกเหลี้ยนล่งหล้า
ราญราบหน้าเภริน   เข็ญข่าวยินยอบตัว
ควบค้อมหัวไหว้ละล้าว   ทุกไทน้าวมาลย์น้อม
ขอออกอ้อมมาอ่อน   ผ่อนแผ่นดินให้ผาย
ขยายแผ่นฟ้าให้แผ้ว   เลี้ยงทแกล้วให้กล้า
พระยศไท้เทิดฟ้า   เฟื่องฟุ้งทศธรรม  ท่านแฮ

ถอดความได้ว่า ขอความดีงามจงบังเกิดแก่แผ่นดินอันกว้างใหญ่ และประเสริฐยิ่งกว่าดินแดนในโลก จนอาจข่มสวรรค์แผ่นดินนั้นเปรียบดังเมืองสวรรค์ ณ ยอดเขาพระสุเมรุ และเป็นที่ค้ำจุนโลกอันกว้างใหญ่ แผ่นดินที่กล่าวถึงนี้คือกรุงศรีอยุธยาอันเรืองรุ่งโรจน์จับฟ้า และความสว่างรุ่งเรืองนั้นแจ้มแจ้งยิ่งกว่าแสงเดือน จะเปรียบได้ก็กับแสงตะวัน พระนครศรีอยุธยามีเสนาอำมาตย์คอยพิทักษ์รักษาพระมหากษัตริย์ ผู้ทรงขจัดความทุกข์ของประชาราษฎร และทำลายข้าศึกให้สิ้นไป จนตลอดโลกก็ราบคาบเรียงดังหน้ากลอง บรรดาศัตรูเสี้ยนหนามเพียงได้ยินชื่อกรุงศรีอยุธยาก็พากันน้อมตัวกราบไหว้อยู่กันไสว เพราะความยำเกรงบรรดาเจ้าเมืองต่างๆก็ส่งดอกไม้เครื่องราชบรรณการมาถวายแด่พระเจ้ากรุงศรีอยุธยาอันพระมหากษัตริย์แห่งกรุงศรีอยุธยานั้นได้ทรงขยายพระราชอาณาเขตให้กว้างขวางออกไป ทรงจัดให้บ้านเมืองมีความสุขสงบราบคาบ พระองค์ก็ทรงทำนุบำรุงบรรดาทวย

นายวราพันธุ์ รัตนเชิดชูวงศ์ เลขที่ 12