# data[].attributes.body
https://read.bookcreator.com/ApXsUlMkVuGShFrokK5FnxC62cDnp5pHzkDJt1cs9Hg/G1fkfGzQQEec1i5sYEdBGQ

# data[].attributes.attachment_link.description
Read this free ebook by Andrea Viðarsdóttir - HA. Find thousands of free educational ebooks for classroom use at read.bookcreator.com

# data[].attributes.body
Okkur langaði að setja saman eina stutta sögu, þar sem að við erum á leikskólakjörsviði, fyrir börn á leikskólaaldri til þess að reyna gefa þeim betri skilning á spjaldtölvum og aðgengi. Svo hér er sagan um Lísu sem fær spjaldtölvu :)

# data[].attributes.body
Mikið af vefsíðum nú til dags biðja um mikið af persónulegum upplýsingum, og oft er spurt um óþarflega mikið af þeim. Þetta gera börn sér ekki oft grein fyrir og setja jafnvel inn allar þessar upplýsingar án þess að gera sér grein fyrir áhættunni sem því getur fylgt. Það er því skyldi foreldra og kennara að upplýsa börn um að gæta öryggi síns á netinu. Nokkur atriði sem þarf að börn setji ekki inn á netið er meðal annars: heimilisfang, símanr og í hvaða skóla þau eru (Kampen, M., 2020).

Fullorðið fólk þurfa og ættu í raun og veru að vera fyrirmyndir fyrir börn varðandi allt sem kemur að upplýsingatækni. Við þurfum að vera meira meðvituð um hvað við setjum þarna inn og vita hversu lengi það liggur inn á netheiminum.

Skjátími er t.d góð lausn fyrir börnin en foreldra þurfa að virða það líka til að sýna fordæmi. Kvöldmatstími er til dæmis tími sem allir þurfa að virða þennan skjátíma, að það séu engin tæki í gangi við matarborð. Við þurfum að leyfa okkur að njóta þess að tala saman heyra hvernig dagurinn var, hvernig matur smakkast og fleira, að leyfa börnum að finna og sjá hversu mikilvægt það er að vera fjölskylda.

Við vitum það á tímum eins og nútíminn okkar er þá þurfum við að vera enn meira vakandi fyrir því hvað börnin okkar gætu haft aðgengi að, með stafrænum augum. Eins og við nefnum í ígrundun okkar þá eru börnin okkar tilvonandi stafrænir borgarar og því er mikilvægt að byrja strax að kenna þeim ábyrgð sem fylgir þessum stafræna heimi. Með því að takmarka aðgengi þeirra frá byrjun erum við að beina þeim á rétta braut.

# data[].attributes.body
Við erum þrjár að vinna saman í hóp, við hittumst á teams nokkur kvöld í vikunni til að vinna verkefnið. Við vorum allar á saman stað varðandi okkar aðkomu í verkefninu en enginn okkar hafði áður heyrt um hugtakið Stafræn borgaravitund. Þó erum við vissulega allar virkir stafrænir borgarar, eftir að hafa lært um hugtakið. Við tókum spjall um hvað okkar skilgreining er á hugtakinu, sem er sú að allir þurfa að bera ábyrgð á sinni ferð í stafræna heiminum. Við höfum allar okkar eigin þekkingu, færni og viðhorf og vinnum við útfrá okkar augum.
Þar sem við erum á leikskólakjörsviði þá ákváðum við að vinna verkefnið með börn á leikskólaaldri í huga. Við höfum séð það með hverju ári sem líður hversu athugul þessi litlu börn eru þegar snjalltæki er í kringum þau.
Við ákváðum að taka fyrir þáttinn aðgengi þegar það kemur að börnum og stafræna heiminum því við teljum það vera mjög mikilvægt að aðgengi þeirra sé sinnt á réttan hátt. Því er nauðsynlegt að foreldrar kynni sér stafræna heiminn á sinn stafræna borgara hátt og gera það besta þegar það kemur að aðgengi barna þeirra og vísa þeim á réttan veg meðan þau eldast upp í sína eigin stafrænu borgara.

# data[].attributes.body
Sigurður Haukur Gíslason. (2015. 20.Feb). Stafræn borgaravitund. Snjallskóli. http://snjallskoli.is/2015/02/stafraen-borgaravitund/

Edda Rut Þorvaldsdóttir. (2018). Ég á lítinn skrítinn skugga: kennsluleiðbeiningar með verkefnum stafræna borgarvitund. Skemman. https://skemman.is/bitstream/1946/31575/1/Edda%20Rut%20%C3%9Eorvaldsd%C3%B3ttir%20-%20M.Ed.-greinager%C3%B0.pdf

Kampen, M. (2020, 21. desember). Digital Citizenship skills your students need to know. Prodigy. https://www.prodigygame.com/main-en/blog/digital-citizenship/

Steingerður Ólafsdóttir. (2017). Smábörnin með snjalltækin. Aðgangur barnanna og viðhorf foreldra. Netla – Veftímarit um uppeldi og menntun: Sérrit 2017 – Menntakvika 2017. Sótt af http://netla.hi.is/serrit/2017/menntakvika_2017/001.pdf

# data[].attributes.body
Á þeim hraða sem samfélag okkar er þá er mikið sem við þurfum að vera vakandi fyrir og teljum við eitt það mikilvægasta vera að fylgjast með börnum okkar og hvað er að gerast í þeirra stafræna heimi. Miðlanotkun barna hefur farið mjög hækkandi með aukinni tækniþróun og þurfa því foreldrar og umönnunaraðilar þeirra að passa hvað þau eru að gera og sjá. Hugtakið miðlanotkun er vítt en undir það flokkast sjónvarpsáhorf, tölvuleikir, netnotkun og snjalltækjanotkun.
Hér á árum áður þá gátu börn aðeins horft á sjónvarp í stofunni heima, á línulega dagskrá sem var eftir klukkunni. Nú í dag er hægt að horfa á sjónvarp og sjónvarpsefni á hvaða snjalltæki sem er og hvar sem er sem þýðir að börn í dag hafa miklu greiðari aðgang að sjónvarpsefni en börn áður fyrr (Steingerður Ólafsdóttir 2017, bls. 3).

Ef við horfum á aðgengi barna að stafræna heiminum þá er það ansi opið. Þessir litlu fingur eru ansi fljótir að læra á tækin, sem gerir það að verkum að oft eru þau komin inn í efni sem þau eiga ekki að hafa aðgang að. Það er því mikilvægt að foreldrar séu að fylgjast með hvað börnin eru að gera þegar þeim er rétt snjalltæki semi dæmi (Steingerður Ólafsdóttir, 2017).

# data[].attributes.body
Það gefur augaleið að einstaklingur hefur aðgengi getur hann tekið fullan þátt í stafrænu samfélagi. Hver einstaklingur er misjafn og því þarf að hafa hugfast að ekki mun sama tækni henta öllum,aldur og sérþarfir gætu spilað þarna inn í. það hafa ekki allir jafnan aðgang að tækni, því þarf einnig að reyna að jafna tæknina með tilliti til félagsstöðu, kyn, fötlun, búsetu og þátttöku þeirra í námi eða skóla, þess vegna verður að taka passa að jafnrétti sé til staðar. Einnig getur þetta verið mjög misjafnt milli skóla, þar sem fjárhagsleg staða er ekki alltaf sú sama.
(Sigurður Haukur Gíslason, 2015) (Edda Rut Þorvaldsdóttir, 2018)

# data[].attributes.body
Sigurður Haukur Gíslason(2015) talar um á heimasíðunni snjallskóli.is "Stafræn borgaravitund er að hafa þekkingu, færni og viðhorf sem þarf til að sýna ábyrga og virðingaverða hegðun þegar tækni er notuð eða þegar tekið er þátt í stafrænu umhverfi."

Það er hægt að skilgreina stafræn borgaravitund út frá stafrænum borgara, sem er einstaklingur sem notar  upplýsingatæknina í allskonar formi, nettengingu, samfélagsmiðla og fleira til þess að taka þátt í samfélaginu í heild sinni á áhrifaríkann hátt.
Stafræn borgari þarf að taka ábyrgð á þvi sem hann setur á internetið og sýna þvi skilning. Hann þarf að forðast ritstuld, virðing höfundarréttar, hvernig á að leita, finna og leggja mat á upplýsingar, verndun persónuupplýsinga, stuðla að öruggri og ábyrgri netnotkun, almennar samskiptareglur, viðbrögð við einelti á netinu
o.s.frv. (Sigurður Haukur Gíslason, 2015).

Í dag er tæknin orðin mun meiri en áður fyrr og börn eru að fá að fara í tölvur/síma áður en það byrjar oft að tala í setningum þar sem þessi tæki eru nú til dags á öllum heimilum og við hverja hönd hjá fullorðnum. Það er mjög mikilvægt að foreldra ungra barna þurfa að vera meðvitaðir hvað börnin eru að skoða á netinu og að það séu lærdómsríkt og efni við hæfi. Þannig byrjar það hjá þeim að verða stafrænn borgari með því að vera vinna í verkefnum í tölvu eða jafnvel horfa á sjónvarpið. Því eldri sem þau verða læra þau meira á tölvur og þar að leiðandi víkkar þeirra hringur og verða í kjölfari virkari borgarar.