# data[].attributes.attachment_link.title
Jak (nie) uczą się nauczyciele, a jak (nie) powinni? - INSPIRACJE 2015

# data[].attributes.attachment_link.title
Jak używać mózgu w szkole? Wyzwania dla neurodydaktyki - INSPIRACJE 2015

# data[].attributes.attachment_link.title
Marzena Żylińska "Dlaczego musimy wymyślić szkołę od nowa"

# data[].attributes.attachment_link.provider_name
Neurodydaktyka, czyli neurony w szkolnej ławce - Marzena Żylińska

# data[].attributes.attachment_link.title
Mózg zawsze pyta, dlaczego ma się czegoś uczyć.

# data[].attributes.attachment_link.description
„Większość ludzi kojarzy uczenie się ze szkołą, wkuwaniem, ryciem, potem i łzami, złymi ocenami, wyczerpującymi klasówkami. Nie okłamujmy się: uczenie się nie ma dobrej opinii. Uważane jest za coś nieprzyjemnego."- twierdzi niemiecki badacz mózgu Manfred ...

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Neurobiolodzy podkreślają, że nasze mózgi nie zostały stworzone do reprodukowania danych, ale do aktywnego rozwiązywania problemów - mówi Marzena Żylińska w rozmowie z Marzeną Haponiuk

Fot. Artur Nowacki, flickr.com, CC BY-SA 2.0
Marzena Haponiuk: Z wyników badań nad mózgiem wynika, że najlepiej uczymy się przez działanie. Jedną z bardziej efektywnych poznawczo jest metoda projektów. Dlaczego nauczyciele jej nie stosują?
dr Marzena Żylińska: Z prostej przyczyny: uważają, że projekt jest czasochłonny, skomplikowany, wymaga niesamowitej organizacji, specjalnych narzędzi, pomieszczeń i wielu przygotowań. Ale z praktyki wiem, że projekty można też organizować bez szczególnych przygotowań. Może być to metoda, którą stosujemy na każdej lekcji. Zamiast opowiadać przez całą lekcję na dany temat lub stosować metodę tzw. pytań naprowadzających, można dać uczniom zadanie, które sami będą musieli rozwiązać.

Inna sprawa, że nauczyciele na seminariach metodycznych nie uczą się, jak zastąpić tradycyjne metody podawcze metodami aktywnymi. Co gorsza, wiele osób uważa, że w swojej praktyce stosuje metody aktywne. Polskie badania pokazują jednak, że w naszych szkołach wciąż dominują metody podawcze i nauczanie transmisyjne.
Niemiecki uczony, Manfred Spritzer mówił zaś, że „mózg jest miejscem pracy nauczyciela". Z Pani słów wynika, że nauczyciele nie są dziś gotowi do takiego nauczania.
Praca nauczycieli nie przynosi takich efektów, jakich oczekujemy, bo dotychczasowy system został oparty na błędnych założeniach. Nie zapominajmy, że powstał ponad 200 lat temu na potrzeby świata, którego już nie ma. Nauczyciele stosując zasady tradycyjnej metodyki, wygaszają w uczniach motywację do nauki i trudno czynić im z tego powodu zarzuty. Nie wiedząc, co wspiera, a co hamuje procesy uczenia się, nie potrafią planować lekcji wykorzystujących naturalne mechanizmy uczenia się. Dlatego nauka o działaniu mózgu powinna być podstawowym przedmiotem dla osób przygotowujących się do zawodu nauczyciela. Jeśli nie zna się mechanizmów sterujących procesami uczenia się, to trudno dobrze zorganizować naukę.

To największy problem współczesnego systemu edukacji: dziś nauczyciele w dobrej wierze wiele rzeczy robią źle, szkoła niszczy w uczniach motywację do nauki i dokonuje tego rękami nauczycieli. Jednak trzeba pamiętać, że tak zostali przygotowani do zawodu. Na metodycznych seminariach uczono ich pisania scenariuszy lekcji, w których co do minuty mieli planować, co ich uczniowie maja robić, a nawet mówić. I dziś uczą w taki właśnie sposób, wierząc, że ich celem jest zrealizowanie programu. Ten model pomija znany juz dziś fakt, iż nasze mózgi są autonomiczne i zanim podejmą jakąkolwiek aktywność zawsze pytają o jej sens.
Czyli zmuszanie do wykonywania poleceń nie działa na nie dobrze.
Uczniowe zmuszani do nauki odczuwają frustrację, wycofują się i robią się pasywni. Tracą całkowicie motywację do nauki. Gdy jako siedmiolatki przekraczali szkole progi byli zaciekawieni światem i chętni do nauki. Wygaszając ich ciekawość, chęć działania i zadawania pytań, niszczymy motywację do nauki, a zaraz potem zaczynamy organizować seminaria dla nauczycieli pt. „Jak motywować ucznia do nauki".
Po co nam więc dziś taka szkoła? Może warto postawić na edukację nieformalną?
Odwrócę Pani pytanie: „Dlaczego nie możemy zmienić szkół i dostosować ich do sposobu pracy mózgu, skoro wiemy, jak te mózgi pracują oraz jakie są mechanizmy uczenia się?" Najmocniejszy argument w tej dyskusji jest taki, że gdyby zastosować metody pracy przyjazne mózgowi, to odciąży się nauczycieli. Takie działanie spowoduje, że ich praca będzie dużo łatwiejsza i przyjemniejsza. Przygotowanie dobrej lekcji będzie wprawdzie wymagało wiele wysiłku, ale skutkiem może być dużo większa satysfakcja. Gdy uczniowie pracują i chcą pracować, to wpływa to też motywację nauczyciela. Osobom niezwiązanym z systemem edukacji trudno sobie wyobrazić, jak trudno jest pracować, gdy druga strona odmawia współpracy i przed wykonaniem jakiegokolwiek zadania pyta, czy to na ocenę.
W swojej książce pisze Pani m.in, że ściąga jest lepsza od zeszytów ćwiczeń. To coś nowego. Do tej pory ściągi były powszechnie krytykowane.
Nie chodzi o to, żeby ściągać w szkole. Ściągę należy tu rozumieć jako narzędzie. Kiedy człowiek tworzy ściągę, informacjom, które posiada, musi nadać własną strukturę. Kiedy nadaje strukturę - np. od poziomu ogólnego poprzez system podgrup, podpunktów - nadaje rangę posiadanym informacjom i w ten sposób tworzy wiedzę. Niepołączone ze sobą informacje nie tworzą wiedzy.

# data[].attributes.attachment_link.title
Mózg miejscem pracy nauczyciela · Marzena Żylińska · Instytut Obywatelski

# data[].attributes.attachment_link.description
Neurobiolodzy podkreślają, że nasze mózgi nie zostały stworzone do reprodukowania danych, ale do aktywnego rozwiązywania problemów - mówi Marzena Żylińska w rozmowie z Marzeną Haponiuk Fot. Artur Nowacki, flickr.com, CC BY-SA 2.0 Marzena Haponiuk: Z wyników badań nad mózgiem wynika, że najlepiej uczymy się przez działanie. Jedną z bardziej efektywnych poznawczo jest metoda projektów.