# data[].attributes.headline
Augmented Reality en erfgoed Project buitenplaats Beeckestijn

# data[].attributes.subject
Augmented Reality en erfgoed Project buitenplaats Beeckestijn

# data[].attributes.body
In de kelder van het Centraal Museum ligt een schip van 1000 jaar oud. Ik herinner me dat ik het als kind al heb gezien, maar vooral heb geroken. Omdat het voor conservering is bewerkt met creosoot, ruikt het namelijk nogal... vreemd.

Het schip is bovendien opgegraven in Zuilen, een buurt waar ik vaak wandel en je kunt nog steeds zien waar het is gevonden. Het is in de straat aangegeven.

# data[].attributes.body
De Eus: de bekendste kerk van Arnhem die staat op een grond omringd door geschiedenis en verhalen over de vroegere bewoners van Arnhem. Met de moderne toevoeging van de glazen lift, de schitterende architectuur en de rijke geschiedenis één van mijn favoriete erfgoedstukken van Arnhem.

# data[].attributes.body
Het is niet de bedoeling om reclame te maken (want ik werk voor Boijmans). Maar het nieuwe Depot in Rotterdam maakt mij iedere keer trots als ik er langs kom. De weerspiegeling van de omgeving in het gebouw maakt het een bijzondere verschijning. Daarnaast merk je dat het mensen samenbrengt (hoeveel mensen ik al wel niet selfies heb zien maken hier). Naar mijn idee een typisch stukje Rotterdamse architectuur, voor en door Rotterdammers.

# data[].attributes.attachment_link.readable_text
Zoetermeer is een eeuwenoud dorp dat van circa 7.000 inwoners in de jaren zestig is uitgegroeid tot een stad die vandaag de dag meer dan 120.000 inwoners telt. Deze explosieve groei heeft een enorme impuls gegeven aan de architectuur en stedenbouw van Zoetermeer.

Naast woningen in opeenvolgende bouwstijlen en met de nodige experimenten zijn er indrukwekkende kantoorpanden gebouwd, en kreeg iedere woonwijk zijn eigen winkelcentrum en kerkgebouwen. Met het Stadshart en het Woonhart, die als laatste onderdelen van de compacte stad werden gebouwd, moest de stad af zijn, dacht men toen.

De grote variatie in bouwtrends maakt de stad interessant, avontuurlijk en het ontdekken waard. De architectuurwandelingen brengen je langs plekken die je nog niet eerder hebt gezien. Ontdek meer van Zoetermeer!

# data[].attributes.attachment_link.title
Architectuurwandelingen - Zoetermeer is de plek

# data[].attributes.attachment_link.description
Zoetermeer is een eeuwenoud dorp dat van circa 7.000 inwoners in de jaren zestig is uitgegroeid tot een stad die vandaag de dag meer dan 120.000 inwoners telt. Deze explosieve groei heeft een enorme impuls gegeven aan de architectuur en stedenbouw van Zoetermeer.

# data[].attributes.body
Ik ben Sanne Evertz en ik woon dit jaar 21 jaar in Tilburg.
Het Peerke Donders Park

In Tilburg Noord, op een steenworp afstand van de stad, ligt het Peerke Donders Park. Bezoekers zijn iedere keer weer onder de indruk van dit unieke Tilburgse erfgoed en bijzondere stiltegebied. In het park van bijna 1,5 hectare bevinden zich een replica van zijn geboortehuis, een devotiekapel naar Surinaams voorbeeld en een prachtige kruiswegstatie. Het park is voor velen een plek van inspiratie, zingeving en bewustwording. Het geboortehuisje van Peerke Donders is een replica van het origineel. In 1931 werd het nagebouwd naar een ontwerp van H. Frankefort. Exterieur en interieur geven een getrouw beeld van het originele huisje en de inrichting daarvan. In het kleine huisje woonde Peerke met zijn vader, moeder en broer. Het weefgetouw in het huisje is afkomstig van de Tilburgse thuiswever Frans Robben (1880-1920). Hij bewoonde vlakbij een wevershuisje op de hoek van de Rugdijk en de Pater Dondersstraat. Het authentieke weefgetouw werd in 1998 door het Textielmuseum in Tilburg gerestaureerd.
De huidige Peerke Dondersput is in 1923 geslagen. Het water uit een oudere put en de nieuwe heeft een belangrijke rol in het volksgeloof. Aan het Peerke Donders-water wordt een wonderdadig geneeskrachtige werking toegeschreven. Het gebruik van zulk water is universeel en komt nog steeds overal ter wereld voor. In de directe omgeving van het geboortehuisje van Peerke Donders werd in de middeleeuwen al wonderdadig water geput. Er werden speciale flesjes ontwikkeld om het Peerke Donders-water mee naar huis te nemen. Met water uit deze put werden in 1929 kompressen op een gezwel op het rechterbeen van Lowieke Westland gekoeld. Het Tilburgse jongetje genas prompt. Door dit wonder is Peerke Donders zalig verklaard. De put is in de loop van de jaren vijftig gedempt. In 2004 is hij gerestaureerd.

# data[].attributes.body
Het kromzwaard is gevonden in Oss. Er is een replica in de collectie van Museum Jan Cunen in Oss aanwezig. Het origineel wordt permanent tentoongesteld in Leiden. Niemand weet waarom het krom is. Dat blijft leuk om over te fantaseren.

# data[].attributes.attachment_link.title
Zwaard van de vorst van Oss Vorstengrafzwaard grafinventaris Rijksmuseum van Oudheden Leiden kopie

# data[].attributes.body
Er is veel over te doen geweest, en waarschijnlijk nog steeds gaande. Het Draaiend Huis op de Hasseltrotonde in Tilburg van kunstenaar John Körmeling. Door alle commotie en meningen er omheen heeft het zich naar mijn idee alleen maar beter kunnen nestelen in het Tilburgse.

# data[].attributes.body
Ik interpreteer de plaats waar ik vandaan kom deze keer letterlijk als de plek waar ik NU woon en niet verwijzend naar mijn oorspronkelijke afkomst uit Noord-Duitsland. Ik woon in het dorp Ooij bij Nijmegen. Deze Jezus hangt er langs de grote weg, even uit het dorp lopend, met zicht op de kerk, die elk uur met klokken laat weten hoe laat we leven. Dit stuk erfgoed verwijst duidelijk naar de katholieke oorsprong van dit dorp. Het maakt het voor mij bijzonder omdat we eigenlijk in een seculiere maar eigenlijk vooral post-christelijke samenleving leven. Ik vraag me elke keer langsfietsend af: Zijn tekens van geloven in de openbare ruimte nog wel van deze tijd? Femke Halsema pleitte ervoor om alle geloven gelijk te behandelen: de kerkklok mag blijven luiden, dus mag de moskee ook een oproep doen, die goed hoorbaar is. Valt wat voor te zeggen, maar een bloederige lijdende Jezus?

# data[].attributes.body
Ik ben opgegroeid vlakbij Maastricht, met elk jaar natuurlijk carnaval. Vroeger ging ik met mijn vader mee de stad in, rondlopen met het zaate hermenieke (letterlijk: "dronken harmonieorkestje"). Nu doe ik dat met mijn eigen kinderen en kom dan vrienden en vreemden tegen. Carnaval gaat over meer dan alleen bier drinken, er is ruimte voor spot en verbinding, voor muziek en prachtige kostuums. Ik ben benieuwd of het volgend jaar weer als vanouds kan zijn, of we dan weer met z'n allen dicht bij elkaar willen sjoenkele...

# data[].attributes.body
Ik ben opgegroeid in Callantsoog, een dorp wat bekend staat om haar stranden en de vele toeristen in de zomers. Voor mij is het strand en specifiek deze opgang een herinnering aan zomers die oneindig lijken te duren maar ook aan wandelingen tijdens stormachtige dagen met zicht op een onrustige zee. Het strand staat voor mij symbool voor zowel het dorp als mijn jeugd.

# data[].attributes.headline
Een 13e eeuws kasteel met ringmuur en grachten in Oegstgeest

# data[].attributes.subject
Een 13e eeuws kasteel met ringmuur en grachten in Oegstgeest

# data[].attributes.body
Vlakbij mijn huis op de kruising van de Irislaan en de Lange Voort in Oegstgeest ligt een grasveldje, een molen en staat een mannetje op z'n kop. Dit mannetje is de zogenaamde verhalenverteller, die (wanneer het werkt) het verhaal vertelt van het kasteel wat hier vroeger heeft gelegen. Ontdekt aan de hand van luchtfoto's uit 1938 en bevestigd met archeologische opgravingen blijkt hier een 13 eeuws kasteel te hebben gelegen dat verbonden was met het nabij gelegen Oud Teilingen in Warmond. Willem II van Oegstgeest, de mogelijke bouwheer van de ringmuur, was getrouwd met Geertruida van Teylingen. Zouden ze gezellig hebben afgewisseld tussen hun burcht in Oegstgeest en Warmond? Dit stukje erfgoed is vrij onbekend, en ook voor de nietsvermoedende voorbijganger vrij onzichtbaar in het landschap. Twee jaar op een rij heeft Beleef Het Verleden in samenwerking met de gemeente een middeleeuwse én duurzame markt georganiseerd om deze plek meer bekendheid te geven, het historische verhaal te vertellen én om aan deze erfgoedplek een invulling te geven.

# data[].attributes.headline
SprookjesBeelden aan Zee op Boulevard van Scheveningen

# data[].attributes.subject
SprookjesBeelden aan Zee op Boulevard van Scheveningen

# data[].attributes.body
De sympathieke sprookjessculpturen van de Amerikaanse beeldhouwer Tom Otterness beelden verschillende sprookjes uit, zoals die van Gulliver en Hans en Grietje. De sculpturen gaan over sprookjes die over de hele wereld bekend zijn, zoals De tinnen soldaat, Moby Dick, Pinokkio en Hans Brinker.
De meeste uitgebeelde verhalen zijn zo te herkennen. Voor mij is dit het mooi om te zien hoe immaterieel erfgoed, zoals sprookjes zo verbeeld is en zorgt dat toeschouwers zo hun verhalen of versies van sprookjes uit gaan wisselen door naar deze beelden te kijken. Het roept bij mij ook meteen allerlei mooie verhalen en fantasiewerelden op.

# data[].attributes.body
Dit Kunstwerk van Job Koelewijn staat in De Pont, een museum voor hedendaagse Kunst in Tilburg. Waar ik ben opgegroeid en nu werkzaam als museumdocent. Ik heb dit werk gekozen omdat nog wel eens vergeten wordt dat Kunst van 'Nu' ook tot erfgoed behoort. Voor The Clockshop heeft Koelewijn een klokkenwinkel in Canal Street in Manhattan op ware grootte nagebouwd en laat deze in zijn geheel traag heen en weer slingeren als de pendule van een klok. Voor mij is dit een bijzonder beeld omdat het letterlijk de herinnering aan een andere plek verplaatst en me door de vervreemdende werkelijkheid vragen stelt over wat tijd nu eigenlijk is.

# data[].attributes.body
De Kroon of De Klarendalse Molen is een ronde stenen stellingmolen in de Arnhemse wijk Klarendal. De korenmolen werd in 1849 gebouwd aan de Amsterdamseweg, in opdracht van Albertus Burgers, en kreeg in eerste instantie de naam: De Hoop. In 1870 werd de molen verplaatst naar de huidige locatie aan de Klarendalseweg.

Deze Molen is een prachtig historisch gebouw in het hart van mijn wijk Klarendal.

# data[].attributes.body
Als kind was mijn verwondering groot toen ik dit voor het eerst zag. Een 3-dimensionaal schilderij waar je in kan staan en het natuurlijk licht maakt dat het nog levensechter overkomt. Nu woon ik hier vlakbij en iedereen van buiten Den Haag adviseer ik altijd om dit te gaan zien.

# data[].attributes.body
Sylvia Dumont (Regionaal Archief Rivierenland)

# data[].attributes.body
De ruïne van het 16e eeuwse kasteel Schaesberg ken ik alleen als ruïne, je mocht er niet komen ivm instortingsgevaar. Alleen als er weer een stukje ingestort was stond het in de krant, verder was er nauwelijks aandacht voor. Het was wel een spannende plek om te spelen, een vriendje van mij heeft er wel eens wat opgegraven.

Enkele jaren geleden is een groot project gestart om het slot op historische en wetenschappelijke wijze te herbouwen en er cultuurhistorische attractie van te maken https://www.slotschaesberg.nl/

Ellen Loozen
(foto RCE)

# data[].attributes.body
In Leeuwarden is een 16e eeuws stadspaleis te vinden, dat nu een luxe hotel is. Ervoor staat een standbeeld van de 1e bewoner van dat paleis. Wie is die beste man?

Als het over de Opstand (1568-1648) gaat, dan komt Fries stadhouder Willem Lodewijk nauwelijks voor in onze geschiedenisboeken en  lesmethodes. Van zijn neef prins Maurits, zoon van Willem van Oranje, lees je veel meer. Want was hij niet degene die het onverslaanbaar geachte machtige Spaanse leger versloeg?

Maar..., Maurits werkte nauw samen met Willem Lodewijk, de Friese Vader des Vaderlands. Zonder de slimme militaire tactieken van 'Us Heit' (Fries voor Onze Vader), hadden de Nederlandse opstandelingen nooit zo succesvol kunnen zijn. En had de geboorte van Nederland nooit plaats kunnen vinden.

Zo, en nu nooit meer vergeten wie Willem Lodewijk was!

# data[].attributes.headline
Album Amicorum van Cecilia de Jonge, 1859 (Zeeuws Archief)

# data[].attributes.subject
Album Amicorum van Cecilia de Jonge, 1859 (Zeeuws Archief)

# data[].attributes.body
"Vergeet mij niet!" Dat is een wens van de vriendin van Cecilia. In een hoesje heeft ze heel voorzichtig mooie veertjes en gedroogde bloemetjes en blaadjes gelegd, die ze samen hebben gevonden. Een dierbare herinnering aan hun vriendschap, geschonken aan Cecilia, om eeuwig te bewaren. Voor haar vriendenboekje, dat bestaat uit een doosje met losse blaadjes, hebben vrienden en familieleden van Cecilia gedichten en tekeningen gemaakt. Ze heeft het goed bewaard en het is later in het Zeeuws Archief terecht gekomen. Dus wordt het nu inderdaad voor eeuwig bewaard!
Anneke van Waarden-Koets

# data[].attributes.headline
Walkvat in het SchoenenMuseum in Waalwijk

# data[].attributes.subject
Walkvat in het SchoenenMuseum in Waalwijk

# data[].attributes.body
Het 2m hoge walkvat, waarin koeienhuiden werden gelooid tot leer, is een van de meest imponerende machines in het museum. Zeer populair bij kinderen. Volgend jaar gaat het museum verhuizen en voor mij was het belangrijk dat dit stukje erfgoed behouden blijft. We hebben wat moeten puzzelen om hem een plaatsje te kunnen geven (en te laten draaien!) , maar het is gelukt!

# data[].attributes.body
De grijze silo is een silo van beton die in het Havenkwartier van Deventer staat. De silo werd vroeger gebruikt om graan, meel en veevoer in op te slaan.
Tegenwoordig heeft het karakteristieke pand een nieuwe functie gekregen. Onderin is een architectenbureau gevestigd en bovenin is een woongedeelte gekomen. Tijdens een open monumentendag ben ik eens met de trap tot bovenin geklommen met prachtig uitzicht op Deventer. 's Avonds is er een lichtkunstwerk te zien vanuit de gehele lengte van de silo.

# data[].attributes.body
De Rietdijk, een eenvoudige straat, waar ik als import Bredanaar dagelijks over fiets. Daar valt niets over te vertellen, toch? Nou toen mijn zoon meedeed aan het straatnamenproject van zijn school bleken er een schat aan verhalen verborgen te liggen. En als consulent ben ik nu drijfveer achter het project, dat jaarlijks plaatsvindt!